41. 弥勒品(续)
譬喻经(上) · 319 段
第十七诵品
Sattarasamaṃ bhāṇavāraṃ.
8. 多迭亚长老譬喻
8. Todeyyattheraapadānaṃ
224“阿基答加亚王,住于最殊胜的给都马帝城,
他勇猛无畏,威力具足,当时即安住在那城中。
225“由于那位国王的放逸,山林盗贼四处兴起。
当时,侵袭者与劫掠者毁坏了国家。
226边地动乱之际,威德者速集兵士与卫军;
尔时,怨敌终被降伏。
227“象兵、军阵兵、勇士、皮甲武士,
持弓射手与猛士,当时悉皆聚集。
228厨师、理发师、沐浴师、花鬘匠;
克敌制胜诸勇士,一时皆共集会。
229执剑之夫,持弓披甲之众;
凶悍克敌、沙场得胜者,尔时悉皆聚集。
230“三处开敷的大象,年满六十的雄象;
以金腰带为庄严,于那时悉皆聚集。
231战士堪忍寒与热,亦耐持炬之劳苦;
战业既成诸勇士,尔时悉集无有遗。
232“螺声、鼓声,以及因时节而发的声音;
以这些声音令他们欢喜,彼时全都集合。
233“以三叉戟与持矛者;
在击打与推倒之中,当时所有人皆悉聚集。
234“究竟为何?”审谛之后,胜者阿逸多王……
那时,我将六万众生钉上刺桩。
235“人们发出这样的声音:‘啊,这国王行于非法!’
正在地狱中受苦,何时才有尽头?
236“我卧于床榻,辗转反侧,当时便见到地狱的景象;
我日夜不能入眠,刺桩逼恼着我。
237“放逸中的王权、车乘与兵力,又有何用?
他们无力护持我,却常令我忧恼。
238儿子妻室并王国,于我究竟有何用?
我何不出家,清净这趣向解脱之道?
239“六万头象,众宝庄严尽饰,
金鞍宝象身披金色锦衣,
240将校手执矛钩,乘御其上。
置身战场,我无所眷恋,舍离而去,
被自身的业所煎熬,我出家而为无家者。”
241“六万匹良马,悉以宝饰庄严,
纯种良驹,信度骏马,疾驰之马。
242“村长们登乘车马,手持弓,身披铠甲;
击退他们全体之后,我出家而为无家者。
243“六万辆战车,一一庄严具饰;
铺着豹皮与虎皮,装备整肃,旗帜高扬;
舍离此一切,我出家为无家者。
244“六万头母牛,尽以铜器承乳;
舍弃了她们之后,我便出家而为无家者。
245“六万名女子,皆以一切庄严为饰,
身着彩衣华饰,佩戴宝珠耳环。
246“修眉含笑,善於装扮,腰身纤细适中,
我舍离了哭泣的她们,出家成为无家者。
247“六万座村落,悉皆充遍圆满;
舍下王权之后,我便离家而出家。
248“出城之后,我趋赴雪山。
在巴吉拉提河岸边,我建起了一座茅舍。
249“搭好叶屋之后,我又建了一间火室;
我精进勇猛,意志坚定,便安住于那茅舍之中。
250“于凉亭、树下或空寂之处修习禅那时,
于我而言,既无恐惧,亦不见任何可怖畏惧之事。
251善慧正觉者,无上悲愍牟尼;
以智慧光而朗照,彼时出现世间。
252“在我茅舍附近,曾有一位具大神通的夜叉;
当最殊胜的佛陀出现于世时,他便来向我宣告。
253“佛陀已出现于世间,名为善慧,是具眼者;
他济渡一切众生,他亦将济渡你。
254“听闻夜叉之言后,我当下便生起悚惧;
心中思维‘佛陀、佛陀’,我收拾整理茅舍。
255“弃去柴薪,整理好卧具;
礼敬茅舍之后,我从林中走了出来。
256“我持栴檀,从村到村,从城到城;
寻求天中之天,我来到导师面前。
257“那时,世尊善慧是世间导师;
阐明四圣谛,教化众多人众。
258“合掌高举,将旃檀置于头顶;
礼敬正自觉者后,我宣说这些偈颂。
259“雨季的花丛,香气只飘散于近处;
而你,英雄,以功德的芬芳,遍熏十方。
260“瞻波花、龙树花、阿提目多花、格答迦花;
当沙罗花盛开时,顺风吹送。
261“闻得你的香气,我从雪山来到此处;
我礼敬您,大雄,世间最胜者、美名远扬者。
262以最上栴檀涂香,遍涂世间导师须弥陀;
令自心净信欢喜,尔时默然而伫立。
263“名为善慧的世尊,是世间最胜者,人中牛王;
于比丘僧团中端坐,宣说了这些偈颂。
264“凡是宣说我功德、以旃檀礼敬我的人;
我将称扬他,请听我所说。
265“言辞可信,如梵天神般正直而有威德;
于二十五劫间,他将具足光辉。
266“两千六百劫中,将于天界享乐;
千次成为转轮王。
267“三十三次成为天帝释,统理天界;
地方王权广大,其数不可计量;
268“从该处死后,此人将转生人界;”
与福业相应者,将成为婆罗门。
269“诵习者、持咒者,三吠陀之彼岸者;
具足三相的婆罗门,名为婆和利。
270为其弟子已,当达咒语彼岸者;
乃往觐正觉,乔达摩释迦牛王。
271“问了微妙的问题,修习了正直之道;
遍知一切漏,便安住于无漏。
272“我的三种火已寂灭,一切诸有已根除;
遍知了一切漏,我安住于无漏。
273“我的烦恼已烧尽……(中略)……我住于无漏。
274“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
275“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Rājā ajitañjayo nāma, ketumatīpuruttame; Sūro vikkamasampanno, puramajjhāvasī tadā. ‘‘Tassa rañño pamattassa, aṭaviyo samuṭṭhahuṃ; Otārā tuṇḍikā ceva, raṭṭhaṃ viddhaṃsayuṃ tadā. ‘‘Paccante kupite khippaṃ, sannipātesirindamo; Bhaṭe ceva balatthe ca, ariṃ niggāhayi tadā. ‘‘Hatthārohā anīkaṭṭhā, sūrā ca cammayodhino; Dhanuggahā ca uggā ca, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Āḷārikā ca kappakā, nhāpakā mālakārakā; Sūrā vijitasaṅgāmā, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Khaggahatthā ca purisā, cāpahatthā ca vammino; Luddā vijitasaṅgāmā, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Tidhāpabhinnā mātaṅgā, kuñjarā saṭṭhihāyanā; Suvaṇṇakacchālaṅkārā, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Khamā sītassa uṇhassa, ukkāruharaṇassa ca; Yodhājīvā katakammā, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Saṅkhasaddaṃ bherisaddaṃ, atho utuja saddakaṃ; Etehi te hāsayantā, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Tisūlakontimantehi ca; Koṭṭentānaṃ nipātentā , sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Kimevātinisāmetvā , sarājā ajitañjayo ; Saṭṭhi pāṇasahassāni, sūle uttāsayiṃ tadā. ‘‘Saddaṃ mānusakākaṃsu, aho rājā adhammiko; Niraye paccamānassa, kadā anto bhavissati. ‘‘Sayanehaṃ tuvaṭṭento, passāmi niraye tadā; Na supāmi divārattiṃ, sūlena tajjayanti maṃ. ‘‘Kiṃ pamādena rajjena, vāhanena balena ca; Na te pahonti dhāretuṃ, tāpayanti mamaṃ sadā. ‘‘Kiṃ me puttehi dārehi, rajjena sakalena ca; Yaṃnūna pabbajeyyāhaṃ, gatimaggaṃ visodhaye. ‘‘Saṭṭhi nāgasahassāni, sabbālaṅkārabhūsite; Suvaṇṇakacche mātaṅge, hemakappanavāsase. ‘‘Ārūḷhe gāmaṇīyehi, tomaraṅkusapāṇibhi; Saṅgāmāvacare ṭhāne, anapekkho vihāyahaṃ; Sakakammena santatto, nikkhamiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Saṭṭhi assasahassāni, sabbālaṅkārabhūsite; Ājānīyeva jātiyā, sindhave sīghavāhane. ‘‘Ārūḷhe gāmaṇīyehi, cāpahatthehi vammibhi; Pahāretvāna te sabbe, nikkhamiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Saṭṭhi rathasahassāni, sabbālaṅkārabhūsite; Dīpe athopi veyagghe, sannaddhe ussitaddhaje; Te sabbe parihāretvā , pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Saṭṭhi dhenusahassāni, sabbā kaṃsūpadhāraṇā; Tāyopi chaḍḍayitvāna, pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Saṭṭhi itthisahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Vicittavatthābharaṇā, āmukkamaṇikuṇḍalā. ‘‘Aḷārapamhā hasulā, susaññā tanumajjhimā; Tā hitvā kandamānāyo, pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Saṭṭhi gāmasahassāni, paripuṇṇāni sabbaso; Chaḍḍayitvāna taṃ rajjaṃ, pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Nagarā nikkhamitvāna, himavantamupāgamiṃ; Bhāgīrathīnadītīre, assamaṃ māpayiṃ ahaṃ. ‘‘Paṇṇasālaṃ karitvāna, agyāgāraṃ akāsahaṃ; Āraddhavīriyo pahitatto, vasāmi assame ahaṃ. ‘‘Maṇḍape rukkhamūle vā, suññāgāre ca jhāyato; Na tu vijjati tāso me, na passe bhayabheravaṃ. ‘‘Sumedho nāma sambuddho, aggo kāruṇiko muni; Ñāṇālokena jotanto, loke uppajji tāvade. ‘‘Mama assamasāmantā, yakkho āsi mahiddhiko; Buddhaseṭṭhamhi uppanne, ārocesi mamaṃ tadā. ‘‘Buddho loke samuppanno, sumedho nāma cakkhumā; Tāreti janataṃ sabbaṃ, tampi so tārayissati. ‘‘Yakkhassa vacanaṃ sutvā, saṃviggo āsi tāvade; Buddho buddhoti cintento, assamaṃ paṭisāmayiṃ. ‘‘Aggidāruñca chaḍḍetvā, saṃsāmetvāna santhataṃ; Assamaṃ abhivanditvā, nikkhamiṃ vipinā ahaṃ. ‘‘Tato candanamādāya, gāmā gāmaṃ purā puraṃ; Devadevaṃ gavesanto, upagacchiṃ vināyakaṃ. ‘‘Bhagavā tamhi samaye, sumedho lokanāyako; Catusaccaṃ pakāsento, bodheti janataṃ bahuṃ. ‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, sīse katvāna candanaṃ; Sambuddhaṃ abhivādetvā, imā gāthā abhāsahaṃ. ‘‘‘Vassike pupphamānamhi, santike upavāyati; Tvaṃ vīra guṇagandhena, disā sabbā pavāyasi. ‘‘‘Campake nāgavanike, atimuttakaketake; Sālesu pupphamānesu, anuvātaṃ pavāyati. ‘‘‘Tava gandhaṃ suṇitvāna, himavantā idhāgamiṃ; Pūjemi taṃ mahāvīra, lokajeṭṭha mahāyasa’. ‘‘Varacandanenānulimpiṃ, sumedhaṃ lokanāyakaṃ; Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, tuṇhī aṭṭhāsi tāvade. ‘‘Sumedho nāma bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me guṇe pakittesi, candanañca apūjayi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Ādeyyavākyavacano, brahmā uju patāpavā; Pañcavīsatikappāni, sappabhāso bhavissati. ‘‘‘Chabbīsatikappasate, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Tettiṃsakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Tato cutoyaṃ manujo, manussattaṃ gamissati; Puññakammena saṃyutto, brahmabandhu bhavissati. ‘‘‘Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū; Tilakkhaṇena sampanno, bāvarī nāma brāhmaṇo. ‘‘‘Tassa sisso bhavitvāna, hessati mantapāragū; Upagantvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ. ‘‘‘Pucchitvā nipuṇe pañhe, bhāvayitvāna añjasaṃ ; Sabbāsave pariññāya, viharissatināsavo’. ‘‘Tividhaggi nibbutā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿偷提亚长老宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā todeyyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
9. 迦都咖尼长老譬喻
9. Jatukaṇṇittheraapadānaṃ
276“在天鹅城,我曾是一位长者之子;
那时,我具足五欲功德,恣意受用。
277“而后登上宫殿,拥有大财富,纵情游赏。
我便于其处,以舞蹈与歌咏自在受用。
278“我的乐器已被击响,和着节拍一齐奏起;
所有那些舞动的女子,将我的心全然牵去。
279“那着彩衣的、那容貌端丽的、那林间栖居的、那中等身段的——
跳跃者与忧思者,常围绕着我。
280瓶鼓乐师、咏歌之士,众多伶人与舞者;
舞伎戏子、诸般艺人,恒常围绕于我身。
281理发沐浴之匠、庖厨鬘师并善侍者,
弄臣拳师之众,此等常绕我身旁。
282“在这些人游戏娱乐时,他们皆已受训,并已熟习技艺。
我日夜不辨,犹如帝释天神在三十三天众中。
283凡远行旅人与路上行人,众多乞者及求赐之众;
他们时时为求施食而至,行至我家中。
284“沙门和婆罗门,是无上的福田;
他们来到我家中,增益我的福德。
285“巴答嘎、喇都咖,以及所有的尼乾陀与花衣众;
持三杖者、独髻者,前来我家。
286邪命外道是劫贼,行牛戒者行天戒;
此辈身披尘与垢,纷纷来至我家门。
287寂静得者稀,瞋恚之徒众;
苦行与林栖,来至我家中。
288“乌荼咖人、达弥喇人、沙库喇人、摩喇瓦喇咖人;
萨瓦喇人与犹那咖人,来到我家中。
289安达咖人、蒙达咖人,一切拘达喇人与诃奴温达咖人;
阿拉瓦国与支那国之人,亦皆来至我家。
290“阿喇桑达迦人、巴喇瓦迦人、昙马拉人,以及尼嘎马人。”
“给希迦人与杰答布答人来到我的家。”
291“马度拉迦人、憍萨罗迦人、咖林嘎人,以及哈提波利迦人。”
“伊新达人与玛咖喇人,来到我的家宅。”
292“杰喇瓦迦人与阿拉巴人,以及众多的奥古喇人与梅嘎喇人;”
“库达咖人与苏达咖人,也来到我的家宅。”
293罗诃那与信度之民,吉答咖与一耳之族;
苏拉塔及阿巴兰达人,皆来我家中。
294“首波羅的童子们、末罗人、金地人;
跋耆人与当伽人,全都来到我家中。
295“芦苇匠、织工、皮革匠与木匠;
铁匠与陶工,也来到我家中。
296“宝石匠、铜匠、金匠、织布师;
锡匠等,全都来到我家中。
297“制箭匠、造轮匠、织布师、香料商;
“染工与裁缝,来到我家中。”
298榨油女、负薪女,担水女与侍女;
厨妇与守羹妇,都来到我家中。
299“守门者、士兵、捆绑者与清扫落花者;”
“象乘者与护象者,来到我家中。”
300“我曾为阿难大王及自身的利益而行布施;
“以七种珍宝,我补足其不足处。”
301“凡我称扬的一切人,种种不同、为数众多;”
我知悉他们的心后,便以珍宝令他们满足。
302众女柔音相语时,鼓擂螺鸣俱响起;
我于自家宅舍中,欢欣喜悦自安乐。
303尔时世尊莲华上首导师,
与十万漏尽而心得自在者俱。
304“具眼者与诸比丘一同,步入街道;
光耀一切方所,犹如灯树璀璨闪耀。
305“当世间导师行进之时,诸鼓齐鸣;
他的光辉流布,犹如升起的太阳。
306“纵在门扉之间,那光芒亦能透入;
屋内当下现起广大光明。
307“见到佛陀的光明后,我对大众说:
毫无疑问,最胜佛陀已来到这条街巷。
308“我迅速步下宫殿,来到市集;
我顶礼正自觉者后,宣说此言:
309‘愿水生者中最胜的佛陀导师,哀悯于我;
彼牟尼圣者与十万自在众,一同默许。’
310“我邀请正自觉者后,将他迎请至自家;
在那里,我以饮食供养大牟尼。
311“了知那位如来般的最胜佛陀受食已毕之时;
我以百种乐器齐鸣,承事最胜的佛陀。
312“莲华上佛,世间解,诸供养之受纳者;
在屋内坐定之后,便宣说了如下的偈颂:
313“那位以歌舞伎乐奉侍我,并以饮食供养我者,
我将称扬他,请听我所说。
314“饮食丰足,具足黄金与食物;
此人将于四洲大地,成就独一王权。
315“受持五戒之后,进而修习十业道;
受持而行,他将教导众人。
316“百千乐器,庄严的鼓,
〔那些乐器与鼓〕将常为他奏乐,这是侍奉的果报。
317“三万劫中,他将于天界享乐;
“他将六十四次为天帝,统御天界;
318“六十四度,为人中王,成为转轮王;
地方王权广大,其数不可计量;
319“于十万劫中,出生于甘蔗王族;
他以乔达摩为姓,将成为世间的导师。
320“不论投生何处,是天界或是人界;
投生人界已,受用丰足无有匮乏;
321复作诵习之者,通达三吠陀彼岸。
为寻求最上义,他将游化于此大地。
322“他日后出家,为净善根所策励;
将于乔达摩世尊之教法,深生欣乐。
323‘既已令正觉者欢喜,释迦族牛王乔达摩——
烦恼烧尽之后,他将成为阿拉汉。’
324“犹如林中的虎王,犹如兽中的狮子王;
今日,我于释迦子的教法中,无所畏惧而住。
325“或于天界、人间,或于贫穷、恶趣之中;
我不见再生,此是承事之果。
326“我勤依远离,寂静无依着;
如龙象断除系缚,我住无漏。
327“我的烦恼已烧尽……(中略)……我住于无漏。
328“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
329“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Nagare haṃsavatiyā, seṭṭhiputto ahosahaṃ; Samappito kāmaguṇe, paricāremahaṃ tadā. ‘‘Tato pāsādamāruyha, mahābhoge valañjako ; Tattha naccehi gītehi, paricāremahaṃ tadā. ‘‘Tūriyā āhatā mayhaṃ, sammatāḷasamāhitā; Naccantā itthiyo sabbā, harantiyeva me mano. ‘‘Celāpikā lāmaṇikā , kuñjavāsī timajjhikā ; Laṅghikā sokajjhāyī ca, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Vetāḷino kumbhathūnī, naṭā ca naccakā bahū; Naṭakā nāṭakā ceva, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Kappakā nhāpakā sūdā, mālākārā supāsakā ; Jallā mallā ca te sabbe, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Etesu kīḷamānesu, sikkhite katupāsane; Rattindivaṃ na jānāmi, indova tidasaṅgaṇe. ‘‘Addhikā pathikā sabbe, yācakā varakā bahū; Upagacchanti te niccaṃ, bhikkhayantā mamaṃ gharaṃ. ‘‘Samaṇā brāhmaṇā ceva, puññakkhettā anuttarā; Vaḍḍhayantā mamaṃ puññaṃ, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Paṭagā laṭukā sabbe, nigaṇṭhā pupphasāṭakā; Tedaṇḍikā ekasikhā, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Ājīvakā viluttāvī, godhammā devadhammikā; Rajojalladharā ete, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Parittakā santipattā , kodhapugganikā bahū; Tapassī vanacārī ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Oḍḍakā damiḷā ceva, sākuḷā malavāḷakā ; Savarā yonakā ceva, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Andhakā muṇḍakā sabbe, koṭalā hanuvindakā ; Ārāvacīnaraṭṭhā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Alasandakā pallavakā, dhammarā niggamānusā ; Gehikā cetaputtā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Mādhurakā kosalakā, kaliṅgā hatthiporikā; Isiṇḍā makkalā ceva, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Celāvakā ārabbhā ca, oghuḷhā meghalā bahū; Khuddakā suddakā ceva, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Rohaṇā sindhavā ceva, citakā ekakaṇṇikā; Suraṭṭhā aparantā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Suppārakā kumārā ca, mallasovaṇṇabhūmikā ; Vajjītaṅgā ca te sabbe, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Naḷakārā pesakārā, cammakārā ca tacchakā; Kammārā kumbhakārā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Maṇikārā lohakārā, soṇṇakārā ca dussikā; Tipukārā ca te sabbe, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Usukārā bhamakārā, pesakārā ca gandhikā; Rajakā tunnavāyā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Telikā kaṭṭhahārā ca, udahārā ca pessikā; Sūpikā sūparakkhā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Dovārikā anīkaṭṭhā, bandhikā pupphachaḍḍakā; Hatthāruhā hatthipālā, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Ānandassa mahārañño , mamatthassa adāsahaṃ; Sattavaṇṇena ratanena, ūnatthaṃ pūrayāmahaṃ. ‘‘Ye mayā kittitā sabbe, nānāvaṇṇā bahū janā; Tesāhaṃ cittamaññāya, tappayiṃ ratanenahaṃ. ‘‘Vaggūsu bhāsamānāsu, vajjamānāsu bherisu; Saṅkhesu dhamayantesu, sakagehe ramāmahaṃ. ‘‘Bhagavā tamhi samaye, padumuttaranāyako; Vasīsatasahassehi, parikkhīṇāsavehi so. ‘‘Bhikkhūhi sahito vīthiṃ, paṭipajjittha cakkhumā; Obhāsento disā sabbā, dīparukkhova jotati. ‘‘Vajjanti bheriyo sabbā, gacchante lokanāyake; Pabhā niddhāvate tassa, sataraṃsīva uggato. ‘‘Kavāṭantarikāyāpi, paviṭṭhena ca rasminā; Antogharesu vipulo, āloko āsi tāvade. ‘‘Pabhaṃ disvāna buddhassa, pārisajje avocahaṃ; Nissaṃsayaṃ buddhaseṭṭho, imaṃ vīthimupāgato. ‘‘Khippaṃ oruyha pāsādā, agamiṃ antarāpaṇaṃ; Sambuddhaṃ abhivādetvā, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Anukampatu me buddho, jalajuttamanāyako; Vasīsatasahassehi, adhivāsesi so muni’. ‘‘Nimantetvāna sambuddhaṃ, abhinesiṃ sakaṃ gharaṃ; Tattha annena pānena, santappesiṃ mahāmuniṃ. ‘‘Bhuttāviṃ kālamaññāya, buddhaseṭṭhassa tādino; Sataṅgikena tūriyena, buddhaseṭṭhaṃ upaṭṭhahiṃ. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Antoghare nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo maṃ tūriyehupaṭṭhāsi, annapānañcadāsi me; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Pahūtabhakkho hutvāna, sahirañño sabhojano; Catudīpe ekarajjaṃ, kārayissatiyaṃ naro. ‘‘‘Pañcasīle samādāya, dasakammapathe tato; Samādāya pavattento, parisaṃ sikkhāpayissati. ‘‘‘Tūriyasatasahassāni, bheriyo samalaṅkatā; Vajjayissantimaṃ niccaṃ, upaṭṭhānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati; Catusaṭṭhikkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati. ‘‘‘Catusaṭṭhikkhattuṃ rājā, cakkavattī bhavissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Upapajjati yaṃ yoniṃ, devattaṃ atha mānusaṃ; Anūnabhogo hutvāna, manussattaṃ gamissati. ‘‘‘Ajjhāyako bhavitvāna, tiṇṇaṃ vedāna pāragū; Uttamatthaṃ gavesanto, carissati mahiṃ imaṃ. ‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, sukkamūlena codito; Gotamassa bhagavato, sāsanebhiramissati. ‘‘‘Ārādhayitvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ; Kilese jhāpayitvāna, arahāyaṃ bhavissati’. ‘‘Vipine byaggharājāva, migarājāva kesarī; Abhīto viharāmajja, sakyaputtassa sāsane. ‘‘Devaloke manusse vā, dalidde duggatimhi vā; Nibbattiṃ me na passāmi, upaṭṭhānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Vivekamanuyuttomhi , upasanto nirūpadhi; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿迦图咖尼长老确曾宣说这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā jatukaṇṇitthero imā gāthāyo abhāsitthāti.
10. 优填长老譬喻
10. Udenattheraapadānaṃ
330“离雪山不远处,有一座山名为巴度摩;
我的庵堂已善加建成,茅舍也已善加搭建。
331“那里河流蜿蜒,渡口善设而悦意,
水质澄澈清凉,诸河恒常流淌。
332“巴提那鱼、巴乌沙鱼、跋喇佳鱼、蒙佳罗希答鱼等诸鱼,
这些鱼点缀着河流,恒常栖居河中。
333“芒果与阎浮交覆成荫,迦梨罗、提拉咖亦复如是;
乌达拉咖与巴答离,庄严着我的庵堂。
334“安骨拉咖树、宾比迦拉树、摩亚咖梨树正盛开着,
随风送香,令我的林居倍添庄严。
335“阿提目答咖树、萨答利咖树,龙树与娑罗树皆已开花;
天香弥漫,庄严我的住所。
336“拘赏弥树、萨喇喇树、尼巴树,以及八角树,皆已盛开。
天香弥漫,庄严我的住所。
337“诃梨勒、菴摩罗,芒果、阎浮、毗醯勒;
枣、婆罗勒、木苹果,在我的静修处果实繁多。
338“迦蓝巴与芭蕉,彼处盛开,在我的草庐间。
天香弥漫,令我的隐居处庄严。
339“无忧树、宾地瓦利树与苦楝树,繁花盛开;
天香弥漫,令我的隐居处庄严。
340“富那迦树、山富那迦树与帝米拉树,正在那里盛放着花;
散发天香,装点我的隐修处。
341“尼贡地树、西利尼贡地树与占巴树,正在那里盛放着花;
散发出天香,庄严着我的隐居处。
342不远有莲池,迦迦瓦迦鸟鸣声回荡;
白莲覆满池面,更有红莲与青莲。
343“水清澈,水清凉,渡处便利,令心可意。
清澈犹如水晶,光耀着我的林间隐居处。
344“彼处红莲与白莲开敷,青莲也在其间绽放。
曼陀罗花覆盖其上,令我的隐居处倍显庄严。
345“巴提那鱼、巴乌沙鱼、跋喇佳鱼、蒙佳罗希答鱼;
它们在那里游动,令我的隐居处倍添庄严。
346“鳄鱼、鼍龙、龟类,以及众多的伽哈鱼;
水兽与蟒蛇,庄严着我的隐居处。
347“鸽子、日鹅、咖咖瓦咖鸟,以及河中行鸟;
丁地巴鸟与沙利咖鸟栖止于此,美饰着我的隐修处。
348“那伊答花、芒果香花与露兜花,正在那里盛放;
它们散发天界之香,庄严我的隐修处。
349“狮子、老虎与豹,熊、狼和鬣狗;
在林中游步,庄严着我的林居;
350顶戴沉重的发髻,身披羚羊皮外衣;
他们漫步林间,庄严我的林园。
351“这些身披鹿皮衣者,明智而寂静安住;
他们全都少食,庄严我的林园。
352荷彼担杖行囊,尔时深入山林;
根果为食自足,安住苦行净处。
353“他们不取薪柴,不汲水,不备洗足水;
凭借一切仙人的威神力,这些自然被送来。
354“八万四千仙人,云集于此;
他们皆是成就禅那者,寻求那最上之义。
355“他们是苦行者、梵行者,唯以自心自我策励。
那时,所有住于虚空者,都安住在隐修处。
356“每五日,他们集会一次,心志专一,行持寂静。
彼此礼敬后,便朝各方离去。
357“名为莲华上佛的胜者,已抵达一切法彼岸者;
驱散那黑暗后,胜者便出现了。
358我隐居处近旁,曾有大神力的夜叉,
向我称扬正觉者——莲华中最胜的导师。
359“这位佛陀已出现于世,莲华上大牟尼;
尊者,请您速往亲近正觉者。
360“听闻夜叉之语,心净信而
收拾好林中住所,我即从密林出离。
361“如衣着火时,我从住所出离;
度过一夜之后,我前往调御者之处。
362“莲华上佛,世间解,诸供养之受纳者;
开示四圣谛,他宣说了不死之境。
363“我采得盛开的莲花,来到大仙人处;
心怀净信与喜悦,我向佛陀献上供养。
364虔礼正自觉者,莲华最胜导师;
偏袒鹿皮一肩,赞颂世间导师。
365“他以那智慧而成正自觉者,无漏者安住于此;
我将赞颂那智慧,请谛听我所说。
366“斩断轮回之流,您度脱了一切众生;
听闻你的法,他们得以渡越渴爱之流。
367“你是众生的导师、旗帜、幢与柱;
是皈依处、依止处、明灯,两足中之至上者。
368世间凡号众师与商队之导者,
一切知者汝为最上,彼等咸摄于汝中。
369“一切知者,您以智慧度脱了众多众生;
他们得见您已,必将究竟苦边。
370“具眼者啊,世间一切香类飘散,
大牟尼,在这福德田中,无有与你馨香相等者。
371‘具眼者,你令众生超脱畜生趣与地狱,
大牟尼,你宣说无为寂静之道。’
372“莲华上佛,世间解,诸供养之受纳者;
在比丘僧团中坐定后,宣说了这些偈颂:
373“谁以净信的双手,供养了我的智慧——
我将称扬他,请听我所说。
374“三万劫中,他将于天界享乐;
“他将千次为王,成为转轮王。”
375“我已得此善得之利,令持善戒者欢喜;
遍知一切诸漏,我住无漏。
376“我的烦恼已烧尽……(中略)……我住于无漏。
377“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
378“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Himavantassāvidūre , padumo nāma pabbato; Assamo sukato mayhaṃ, paṇṇasālā sumāpitā. ‘‘Nadiyo sandare tattha, supatitthā manoramā; Acchodakā sītajalā, sandare nadiyo sadā. ‘‘Pāṭhīnā pāvusā macchā, balajā muñjarohitā; Sobhentā nadiyo ete, vasanti nadiyā sadā. ‘‘Ambajambūhi sañchannā, kareritilakā tathā; Uddālakā pāṭaliyo, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Aṅkolakā bimbijālā, māyākārī ca pupphitā; Gandhena upavāyantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Atimuttā sattalikā, nāgā sālā ca pupphitā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Kosambā saḷalā nīpā, aṭṭhaṅgāpi ca pupphitā ; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Harītakā āmalakā, ambajambuvibhītakā; Kolā bhallātakā billā, phalāni bahu assame. ‘‘Kalambā kandalī tattha, pupphanti mama assame; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Asokapiṇḍivārī ca , nimbarukkhā ca pupphitā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Punnāgā giripunnāgā, timirā tattha pupphitā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Nigguṇḍī sirinigguṇḍī, camparukkhettha pupphitā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Avidūre pokkharaṇī, cakkavākūpakūjitā; Mandālakehi sañchannā, padumuppalakehi ca. ‘‘Acchodakā sītajalā, supatitthā manoramā; Acchā phalikasamānā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Padumā pupphare tattha, puṇḍarīkā ca uppalā; Mandālakehi sañchannā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Pāṭhīnā pāvusā macchā, balajā muñjarohitā; Vicarantāva te tattha, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Kumbhīlā susumārā ca, kacchapā ca gahā bahū; Ogahā ajagarā ca, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Pārevatā ravihaṃsā, cakkavākā nadīcarā; Dindibhā sāḷikā cettha, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Nayitā ambagandhī ca, ketakā tattha pupphitā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Sīhā byagghā ca dīpī ca, acchakokataracchakā; Anusañcarantā pavane, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Jaṭābhārena bharitā, ajinuttaravāsanā; Anusañcarantā pavane, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Ajinānidharā ete, nipakā santavuttino; Appāhārāva te sabbe, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Khāribhāraṃ gahetvāna, ajjhogayha vanaṃ tadā; Mūlaphalāni bhuñjantā, vasanti assame tadā. ‘‘Na te dāruṃ āharanti, udakaṃ pādadhovanaṃ; Sabbesaṃ ānubhāvena, sayamevāharīyati. ‘‘Cullāsītisahassāni, isayettha samāgatā; Sabbeva jhāyino ete, uttamatthagavesakā. ‘‘Tapassino brahmacārī, codentā appanāva te; Ambarāvacarā sabbe, vasanti assame tadā. ‘‘Pañcāhaṃ sannipatanti, ekaggā santavuttino; Aññoññaṃ abhivādetvā, pakkamanti disāmukhā. ‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū; Tamandhakāraṃ vidhamaṃ, uppajji tāvade jino. ‘‘Mama assamasāmantā, yakkho āsi mahiddhiko; So me saṃsittha sambuddhaṃ, jalajuttamanāyakaṃ. ‘‘Esa buddho samuppanno, padumuttaro mahāmuni; Khippaṃ gantvāna sambuddhaṃ, payirūpāsa mārisa. ‘‘Yakkhassa vacanaṃ sutvā, vippasannena cetasā; Assamaṃ saṃsāmetvāna, nikkhamiṃ vipinā tadā. ‘‘Ceḷeva ḍayhamānamhi, nikkhamitvāna assamā; Ekarattiṃ nivāsetvā , upagacchiṃ vināyakaṃ. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Catusaccaṃ pakāsento, desesi amataṃ padaṃ. ‘‘Suphullaṃ padumaṃ gayha, upagantvā mahesino; Pasannacitto sumano, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Pūjayitvāna sambuddhaṃ, jalajuttamanāyakaṃ; Ekaṃsaṃ ajinaṃ katvā, santhaviṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Yena ñāṇena sambuddho, vasatīha anāsavo; Taṃ ñāṇaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Saṃsārasotaṃ chinditvā, tāresi sabbapāṇinaṃ; Tava dhammaṃ suṇitvāna, taṇhāsotaṃ taranti te. ‘‘‘Tuvaṃ satthā ca ketu ca, dhajo yūpo ca pāṇinaṃ; Parāyaṇo patiṭṭhā ca, dīpo ca dvipaduttama . ‘‘‘Yāvatā gaṇino loke, satthavāhā pavuccare; Tuvaṃ aggosi sabbaññu, tava antogadhāva te. ‘‘‘Tava ñāṇena sabbaññu, tāresi janataṃ bahuṃ; Tava dassanamāgamma, dukkhassantaṃ karissare. ‘‘‘Ye kecime gandhajātā, loke vāyanti cakkhuma; Tava gandhasamo natthi, puññakkhette mahāmune’. ‘‘‘Tiracchānayoniṃ nirayaṃ, parimocesi cakkhuma; Asaṅkhataṃ padaṃ santaṃ, desesi tvaṃ mahāmune’. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me ñāṇaṃ apūjesi, pasanno sehi pāṇibhi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati’. ‘‘Suladdhalābhaṃ laddhomhi, tosayitvāna subbataṃ; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿优填长老宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā udeno thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
弥勒长老、富那迦,弥德古与陀多迦,
优波湿婆、难陀,第七位是黑玛咖。
陶德亚、阇都迦尼,以及声名赫赫的伍德那;
此中偈颂三百,复有八十三。
Metteyyo puṇṇako thero, mettagū dhotakopi ca; Upasivo ca nando ca, hemako sattamo tahiṃ. Todeyyo jatukaṇṇī ca, udeno ca mahāyaso; Tīṇi gāthāsatānettha, asīti tīṇi cuttariṃ.