38. 礼敬菩提品
38. Bodhivandanavaggo
譬喻经(上) · 131 段
1. 礼敬菩提长老譬喻
1. Bodhivandakattheraapadānaṃ
1“见那翠绿的巴答离树,生于大地的乔木;
我偏袒一肩,合掌礼敬巴答离树。
2举掌合十,心怀至敬;
礼彼内外清净、善解脱无漏之圣者。
3世所崇敬毗婆尸,悲智如海正觉尊;
如对慈容亲面礼,我今稽首巴答离。
4“九十一劫前,我礼敬菩提树;
我未曾经历恶趣,这便是礼敬的果报。
5“四无碍解,及八解脱;
六神通已亲证,佛陀之教已奉行。”
‘‘Pāṭaliṃ haritaṃ disvā, pādapaṃ dharaṇīruhaṃ; Ekaṃsaṃ añjaliṃ katvā, avandiṃ pāṭaliṃ ahaṃ. ‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, garuṃ katvāna mānasaṃ; Antosuddhaṃ bahisuddhaṃ, suvimuttamanāsavaṃ. ‘‘Vipassiṃ lokamahitaṃ, karuṇāñāṇasāgaraṃ; Sammukhā viya sambuddhaṃ, avandiṃ pāṭaliṃ ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ bodhimabhivandahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, vandanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿菩提旺达咖长老宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bodhivandako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
2. 巴嗒厘花长老譬喻
2. Pāṭalipupphiyattheraapadānaṃ
6“世尊名为毗婆尸,自生者、最上人;
被弟子们围绕着,胜利者进入班度马城。
7“那三朵巴答离花,置于我的怀中;
我为洗沐头发,而前往河边渡口。
8“从槃头摩帝城出城后,我望见了世间导师——
犹如闪耀的青莲,犹如炽燃的祭火。
9“如最胜的虎王,如出身高贵的狮子;
沙门之首徐步而行,比丘僧团随行围绕。
10“我对善逝生净信,他洗净烦恼垢染;
我取三朵花,供养最胜佛陀。
11九十一劫前,我曾以花献供养;
我不曾经历恶趣,这是供养佛陀的果报。
12“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Vipassī nāma bhagavā, sayambhū aggapuggalo; Purakkhato sasissehi, pāvisi bandhumaṃ jino. ‘‘Tīṇi pāṭalipupphāni, ucchaṅge ṭhapitāni me; Sīsaṃ nhāyitukāmova, nadītitthaṃ agacchahaṃ. ‘‘Nikkhamma bandhumatiyā, addasaṃ lokanāyakaṃ; Indīvaraṃva jalitaṃ, ādittaṃva hutāsanaṃ. ‘‘Byagghūsabhaṃva pavaraṃ, abhijātaṃva kesariṃ; Gacchantaṃ samaṇānaggaṃ, bhikkhusaṅghapurakkhataṃ. ‘‘Tasmiṃ pasanno sugate, kilesamaladhovane; Gahetvā tīṇi pupphāni, buddhaseṭṭhaṃ apūjayiṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿巴答离弗皮亚长老如是宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pāṭalipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
3. 三青莲花鬘长老譬喻
3. Tīṇuppalamāliyattheraapadānaṃ
13“那时,在真德巴咖河岸边,我生为猕猴;
我见到了离尘的佛陀,端坐于山间。
14“光明晃耀一切方所,犹如盛放的娑罗树王;
我见彼具足诸相与随形好,心生欢喜。
15“心得欣悦,意乐欢喜,以喜悦而心喜踊跃;
我将三朵莲花,供奉于头顶。
16“我以花供养弗沙大仙后,
我满怀恭敬,面朝北方而去。
18“以此善作之业,以及思与誓愿,
舍离前生之后,我往生三十三天。
20“在九十二劫前,我曾供养此花;
我不曾经历恶趣,这是供养佛陀的果报。
21“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Candabhāgānadītīre , ahosiṃ vānaro tadā; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, nisinnaṃ pabbatantare. ‘‘Obhāsentaṃ disā sabbā, sālarājaṃva phullitaṃ; Lakkhaṇabyañjanūpetaṃ, disvānattamano ahaṃ. ‘‘Udaggacitto sumano, pītiyā haṭṭhamānaso; Tīṇi uppalapupphāni, matthake abhiropayiṃ. ‘‘Pūjayitvāna pupphāni, phussassāhaṃ mahesino; Sagāravo bhavitvāna, pakkāmiṃ uttarāmukho. ‘‘Gacchanto paṭikuṭiko, vippasannena cetasā; Selantare patitvāna, pāpuṇiṃ jīvitakkhayaṃ. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā purimaṃ jātiṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Satānaṃ tīṇikkhattuñca, devarajjamakārayiṃ; Satānaṃ pañcakkhattuñca, cakkavattī ahosahaṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿提努巴喇马利长老如是宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tīṇuppalamāliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
4. 巴提花长老譬喻
4. Paṭṭipupphiyattheraapadānaṃ
22莲花最胜正觉尊,大仙入般涅槃时;
一切众人齐聚会,共舁遗体出殡行。
23“当抬出尸体之时,诸鼓擂响;
我以净信心、喜悦心,供养了巴提花。
24“十万劫前,我曾以彼花供养;
我不曾知恶趣,这是供养舍利的果报。
25“我的烦恼已烧尽,一切有已根除;
如龙象断除缚结,我安住无漏。
26“我来到佛陀座前,实为善来;
三明已然证得,佛陀之教已奉行。
27“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Yadā nibbāyi sambuddho, mahesī padumuttaro; Samāgamma janā sabbe, sarīraṃ nīharanti te. ‘‘Nīharante sarīramhi, vajjamānāsu bherisu; Pasannacitto sumano, paṭṭipupphaṃ apūjayiṃ. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, sarīrapūjite phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi, mama buddhassa santike; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者巴提花长老宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā paṭṭipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
5. 七叶长老譬喻
5. Sattapaṇṇiyattheraapadānaṃ
28“名为善意的正自觉者、世间导师,出现于世;
心净信且喜悦,我供养了七叶树。
29“百千劫前,我以七叶树作供养;
我不知何为恶趣,这便是供养七叶树的果报。
31“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
32“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Sumano nāma sambuddho, uppajji lokanāyako; Pasannacitto sumano, sattapaṇṇimapūjayiṃ. ‘‘Satasahassito kappe, sattapaṇṇimapūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, sattapaṇṇipūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿沙答巴尼亚长老宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sattapaṇṇiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
6. 香握长老譬喻
6. Gandhamuṭṭhiyattheraapadānaṃ
33“当火葬堆正在搭建之时,种种香料已汇集一处;
我心净信、充满喜悦,以一把香恭敬供养。
34“十万劫前,我曾供养那火葬堆;
我不忆知恶趣,这是供养火葬堆的果报。
36“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
37“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Citake karīyamāne, nānāgandhe samāhate; Pasannacitto sumano, gandhamuṭṭhimapūjayiṃ. ‘‘Satasahassito kappe, citakaṃ yaṃ apūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, citapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿甘达姆提亚长老宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā gandhamuṭṭhiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
7. 火葬堆供养长老譬喻
7. Citakapūjakattheraapadānaṃ
38“当名为水生最上者的世尊般涅槃时;”
那时,火葬堆已堆起,我以娑罗花供养。
39“十万劫以来,我以此花作供养;
我不忆知恶趣,这是供养火葬堆的果报。
41“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
42“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Parinibbute bhagavati, jalajuttamanāmake; Āropitamhi citake, sālapupphamapūjayiṃ. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, citapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿火葬堆供养长老宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā citakapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
8. 苏玛那多罗扇长老譬喻
8. Sumanatālavaṇṭiyattheraapadānaṃ
43“我以棕榈扇供养世尊悉达多;
我手持苏玛那花覆盖的极为珍贵之物。
44“九十四劫前,我供养了棕榈扇,”
我不曾经历恶趣,这是供养多罗扇的果报。
46“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
47“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Siddhatthassa bhagavato, tālavaṇṭamadāsahaṃ; Sumanehi paṭicchannaṃ, dhārayāmi mahārahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, tālavaṇṭamadāsahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, tālavaṇṭassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿苏玛那多罗扇长老如是宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sumanatālavaṇṭiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
9. 苏玛那花鬘长老譬喻
9. Sumanadāmiyattheraapadānaṃ
48“向已沐浴的苦行者悉达多世尊,
“我制成善花鬘后,便立于他面前,持着供养。”
49“九十四劫前,我持那花鬘时;”
“我不见恶趣,此是持善花的果报。”
51“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
52“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Siddhatthassa bhagavato, nhātakassa tapassino; Katvāna sumanadāmaṃ, dhārayiṃ purato ṭhito. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dāmaṃ dhārayiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, sumanadhāraṇe phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
“诚然如是,具寿苏玛那花鬘长老宣说了这些偈颂。”
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sumanadāmiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
10. 咖苏玛利果施主长老譬喻
10. Kāsumāriphaladāyakattheraapadānaṃ
53“犹如发光的咖尼咖拉花,坐于山间;”
我见到了远离尘垢的佛陀,世间最胜的人中牛王。
54“心净信、意欢喜,合掌于头顶;
我手持咖苏马利果,供养予最胜的佛陀。
55“三十一劫前,我曾供养那个果实;
我不曾经历恶趣,这是布施果实的果报。
57“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
58“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Kaṇikāraṃva jotantaṃ, nisinnaṃ pabbatantare; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Pasannacitto sumano, sire katvāna añjaliṃ; Kāsumāriphalaṃ gayha, buddhaseṭṭhassadāsahaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ phalamadadiṃ ahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿咖苏玛利帕喇达亚咖长老宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kāsumāriphaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
菩提、巴答离、优钵罗,巴帝与萨答般尼;
甘达穆帝与芝答咖,答喇与苏马那达马咖;
咖苏马利帕离,及偈颂五十九。
Bodhi pāṭali uppalī, paṭṭi ca sattapaṇṇiyo; Gandhamuṭṭhi ca citako, tālaṃ sumanadāmako; Kāsumāriphalī ceva, gāthā ekūnasaṭṭhikā.