(第一分)显示巴利原文
(Paṭhamo bhāgo)
1. 佛品显示巴利原文
1. Buddhavaggo
1. 佛譬喻显示巴利原文
1. Buddhaapadānaṃ
韦德哈牟尼躬身向住在祇园的如来问道:
“据说有一切知佛,英雄啊,他们是由什么因而成就的?”
那时,一切知者中最胜的大仙,以甜美之音对贤善的阿难说:
那些在过去诸佛所已种功德,于胜者教法中未得解脱者,
正是以此正觉之门,诸贤智者更以广大愿力;
以慧的威力、以极锐利的慧,他们证得一切知智。
我也曾于过去诸佛前,希求证得佛位,
唯以意而成为不可计数的法王。
请以清净心,谛听诸佛的譬喻传记;
圆满三十波罗蜜的无量法王。
正觉、最胜诸佛、僧团与世间导师;
合掌礼敬之后,我以头面顶礼。
于诸佛国土中,所有珍宝不可称计;
住于虚空及住于大地者,我以心意悉皆取来。
“在那银地之上,我建造了宫殿;”
它由众宝所成,层层高耸,直入云霄;
种种雕柱精工善作,分布匀称,至为庄严的大殿;
金制门扇,以孔雀羽盖为饰。
第一层是琉璃地,澄净如云,善妙庄严;
殊胜金地之上,遍满莲花与水生花。
珊瑚枝、珊瑚色,或有赤红,端丽殊妙;
如胭脂虫色的光辉,照耀大地诸方。
门户善分布,轩窗与狮子栏楯,
四面栏杆与网,香藤蔓悦意宜人。
青色、黄色、红色,白色与纯黑色;
重阁殊妙,七宝所庄严。
「宝石所成的莲花,以鸟兽庄严;
星宿遍布,以日月为饰。
「茜红、血红,金黄、黄褐;」
以种种色彩为饰,高挂旗帜与花鬘。
并非成百上千块银制的板;
有宝石所成的赤色板,也有摩沙罗伽罗所成的板;
以种种卧具为庄严,铺着细滑的迦尸布。
羊毛毯、杜古拉布、中国布、棉布与淡黄色覆具;
种种铺具一应俱全,我以心意施设。
在那些各各的地面上,以宝石的尖顶为庄严;
手执莹煌宝炬,安立其上。
他们柱庄严闪耀,金色之门楼美妙;
阎浮那陀金所成、精材所造,亦有银所成者。
各处接合分明齐整,以门扇与门闩为饰;
两侧满瓶众多,与莲花、青莲花交相连接;
过去一切诸佛,及僧团、世间导师;
以本来色相,化现自身与诸弟子。
由彼门入,一切诸佛与弟子众;
纯金所成诸座上,圣众安坐。
现今住于世间的无上诸佛,
过去与现在,我皆供养一切住处。
数百位独觉佛,自生者、无能胜者;
过去与现在,我集一切住处而行供养。
有许多如愿树,或属天界,或属人间;
集一切布已,我穿着三衣。
嚼食、啖食、上味,丰足的饮食;
盛满摩尼宝所成的美妙钵器后,我作了供养。
如同天衣一般,明净而身着袈裟;
甜蜜的糖,以及油、蜂蜜与糖蜜。
以殊胜食物得饱足,所有圣者之众;
进入宝藏的内室,犹如狮子安住于洞穴。
于尊胜的卧榻上,他们作狮子卧;
正知而起,于卧榻上结跏趺坐;
这是诸佛的行处,安住于禅那之乐;
或有传授其余法义,或有嬉游于神通。
或有证得殊胜通智,于通智得自在修习;
或有示现种种神变,或化作数千之身。
「诸佛亦问诸佛,请问一切知者之境界;
此甚深微妙之处,以慧方能通达。
「声闻请问诸佛,诸佛请问声闻;
他们彼此相问后,便相互解答。
诸佛、独觉佛,声闻与侍者,
他们便以各自的喜乐,在宫殿中欢喜愉悦。
愿伞盖、珍宝与金色围栏安立,
珍珠网络周匝围绕,愿一切众生皆顶戴于首。
愿布幔华盖,以金星为饰,
缤纷的花鬘已然陈设,愿一切众生戴于头顶。
遍撒鲜花,善加点饰,以妙香庄严,
涂以五支香膏,覆以金色华盖。
四方莲池,遍铺红莲与青莲;
金银色的水流,弥漫着莲花的花粉。
愿宫殿四周的一切树木,全都繁花盛开;
它们自行散落花朵,飘向住处,遍洒而下。
愿孔雀在那儿起舞,天界的天鹅放声鸣叫;
愿迦陵频伽鸟歌唱,四方的鸟众齐声应和。
愿所有的鼓擂响,愿所有的维纳琴奏鸣;
愿一切合诵之声,在宫殿四方传扬。
在佛陀领域之内,乃至铁围山之外;
那些广大的、具足光明者,由宝石所成,相续不断。
愿金色的宝座安立,愿那些灯树绽放光明;
愿它们化作一盏明灯,辗转相传,成万盏光炬。
歌女、舞伎及诸天女,愿她们曼妙起舞;
愿种种色彩,辉耀于宫殿四围。
在树顶、山顶,或在须弥山顶;
我竖起一切幢幡,种种彩饰,五色庄严。
人、龙与乾闼婆,一切诸天,请皆前来,
合掌恭敬,围绕宫殿。
凡诸善业,我所应作之事,
以身、语、意,于三十三天,所修善业已作。
凡有想有情,及无想有情,
我所修的福德果报,愿他们悉皆共享。
对于那些我已善知其所行、施与福德果报的人,
而那些不知晓者,愿诸天前往告知。
世间一切众生,皆依食而活命;
愿一切美味饮食,皆由我心令他们获得。
“我以心行此布施,以心成就净信;
礼敬一切正自觉者、独觉佛,与诸胜者声闻弟子。
以此善行之业,依于意愿与誓愿;
舍弃人身之后,我便往生三十三天。
我彻知两种有:天有与人有;
我不知有其他归趣,这是以心祈愿所得的果报。
我为诸天所共尊,于人间则为人王;
具足端严色相,以智慧无与伦比。
种种殊胜的食物,以及不可胜数的珍宝;
种种的衣物,也从虚空疾速来至我处;
地上、山上,空中、水中、林中;
无论我伸出哪一只手,天食都来至我前。
地上、山上,空中、水中、林中;
无论我伸出哪只手,一切珍宝皆向我聚集而来。
在大地上、群山中,在虚空、水里、林间;
无论我伸出哪只手,一切香气皆向我聚集而来。
地上、山上,空中、水中、林中;
凡我伸出手,一切车乘便都向我而来。
地上、山上,空中、水中、林中;
凡我伸出手,一切花鬘便都向我而来。
地上、山上,空中、水中、林中;
凡我伸出手,一切装饰品便都向我而来。
大地之上、群山之中、虚空、水中、林间,
无论我向何处伸手,一切少女都来归向我。
大地之上、群山之中、虚空、水中、林间,
无论我伸出哪一只手,蜂蜜与糖都会来到我手中。
于大地、于山峦、于虚空、于水域、于林野,
无论我伸出哪一只手,种种嚼食都来到我手中。
对于贫穷者、旅人、乞者与路人,
我行此最上布施,为证得最上正觉。
震摇山岩,令厚重山岳轰然作响;
令诸天世间欢喜,我当成为世间佛陀。
世间有十方,所至之处无有边际;
而于那些方向之中,佛土无数无量。
我的光辉已遍照十方,成双的光明之乘;
其间遍布光明之网,生出广大无量的光辉。
在此世界范围内,愿一切众生皆得见我;
愿一切皆随从我,直至梵天住处。
以殊胜蜜音,今日我擂甘露鼓;
于此期间,一切人等,愿听闻甜美之语。
当法云降下大雨时,愿一切众生皆成无漏;
愿此最后的有情,皆得入流。
施与了应施的布施,圆满了无缺的戒行之后,
圆满出离巴拉密,证得最上正觉。
「询问诸贤智者已,修习最上精进;
圆满忍耐巴拉密,证得最上正觉。
立下坚固的决意,圆满了真实巴拉密;
慈爱巴拉密已至圆满,证得无上正觉。
于利衰、苦乐、恭敬与轻蔑;
于一切处成就平等,证得无上正觉。
见懈怠为怖畏,见精进为安稳;
你们应当勤修精进,这是诸佛的教诫。
见诤论为怖畏,见无诤为安稳;
你们当和合、亲善柔和,这是诸佛的教诫。
见放逸为怖畏,见不放逸为安稳;
应修习八支圣道,这便是诸佛的教诫。
众多佛陀与一切阿拉汉,皆已聚集;
礼敬、顶礼正自觉者与阿拉汉!
诸佛不可思议,佛法不可思议;
于不可思议生净信者,其果报亦不可思议。
显示巴利原文 Tathāgataṃ jetavane vasantaṃ, apucchi vedehamunī nataṅgo; ‘‘Sabbaññubuddhā kira nāma honti, bhavanti te hetubhi kehi vīra’’. Tadāha sabbaññuvaro mahesī, ānandabhaddaṃ madhurassarena; ‘‘Ye pubbabuddhesu katādhikārā, aladdhamokkhā jinasāsanesu. ‘‘Teneva sambodhimukhena dhīrā, ajjhāsayenāpi mahābalena; Paññāya tejena sutikkhapaññā, sabbaññubhāvaṃ anupāpuṇanti. ‘‘Ahampi pubbabuddhesu, buddhattamabhipatthayiṃ, Manasāyeva hutvāna, dhammarājā asaṅkhiyā. ‘‘Atha buddhāpadānāni, suṇātha suddhamānasā; Tiṃsapāramisampuṇṇā, dhammarājā asaṅkhiyā. ‘‘Sambodhiṃ buddhaseṭṭhānaṃ, sasaṅghe lokanāyake; Dasaṅgulī namassitvā, sirasā abhivādayiṃ . ‘‘Yāvatā buddhakhettesu, ratanā vijjantisaṅkhiyā; Ākāsaṭṭhā ca bhūmaṭṭhā , manasā sabbamāhariṃ. ‘‘Tattha rūpiyabhūmiyaṃ, pāsādaṃ māpayiṃ ahaṃ; Nekabhummaṃ ratanamayaṃ, ubbiddhaṃ nabhamuggataṃ. ‘‘Vicittathambhaṃ sukataṃ, suvibhattaṃ mahārahaṃ; Kanakamayasaṅghāṭaṃ, kontacchattehi maṇḍitaṃ. ‘‘Paṭhamā veḷuriyā bhūmi, vimalabbhasamā subhā; Naḷinajalajākiṇṇā, varakañcanabhūmiyā. ‘‘Pavāḷaṃsā pavāḷavaṇṇā, kāci lohitakā subhā; Indagopakavaṇṇābhā, bhūmi obhāsatī disā. ‘‘Suvibhattā gharamukhā, niyyūhā sīhapañjarā; Caturo vedikā jālā, gandhāveḷā manoramā. ‘‘Nīlā pītā lohitakā, odātā suddhakāḷakā; Kūṭāgāravarūpetā, sattaratanabhūsitā. ‘‘Olokamayā padumā, vāḷavihaṅgasobhitā; Nakkhattatārakākiṇṇā, candasūrehi maṇḍitā. ‘‘Hemajālena sañchannā, soṇṇakiṅkiṇikāyutā; Vātavegena kūjanti, soṇṇamālā manoramā. ‘‘Mañjeṭṭhakaṃ lohitakaṃ, pītakaṃ haripiñjaraṃ; Nānāraṅgehi sampītaṃ , ussitaddhajamālinī . ‘‘Na naṃ bahūnekasatā, phalikā rajatāmayā; Maṇimayā lohitaṅgā, masāragallamayā tathā; Nānāsayanavicittā, saṇhakāsikasanthatā. ‘‘Kampalā dukūlā cīnā, paṭṭuṇṇā paṇḍupāvurā; Vividhattharaṇaṃ sabbaṃ, manasā paññapesahaṃ. ‘‘Tāsu tāsveva bhūmīsu, ratanakūṭalaṅkataṃ; Maṇiverocanā ukkā, dhārayantā sutiṭṭhare. ‘‘Sobhanti esikā thambhā, subhā kañcanatoraṇā; Jambonadā sāramayā, atho rajatamayāpi ca. ‘‘Nekā sandhī suvibhattā, kavāṭaggaḷacittitā; Ubhato puṇṇaghaṭānekā, padumuppalasaṃyutā. ‘‘Atīte sabbabuddhe ca, sasaṅghe lokanāyake; Pakativaṇṇarūpena, nimminitvā sasāvake. ‘‘Tena dvārena pavisitvā, sabbe buddhā sasāvakā; Sabbasoṇṇamaye pīṭhe, nisinnā ariyamaṇḍalā. ‘‘Ye ca etarahi atthi, buddhā loke anuttarā; Atīte vattamānā ca, bhavanaṃ sabbe samāhariṃ. ‘‘Paccekabuddhenekasate, sayambhū aparājite; Atīte vattamāne ca, bhavanaṃ sabbe samāhariṃ. ‘‘Kapparukkhā bahū atthi, ye dibbā ye ca mānusā; Sabbaṃ dussaṃ samāhantā, acchādemi ticīvaraṃ. ‘‘Khajjaṃ bhojjaṃ sāyanīyaṃ, sampannaṃ pānabhojanaṃ; Maṇimaye subhe patte, saṃpūretvā adāsahaṃ. ‘‘Dibbavatthasamā hutvā, maṭṭhā cīvarasaṃyutā; Madhurā sakkharā ceva, telā ca madhuphāṇitā. ‘‘Tappitā paramannena, sabbe te ariyamaṇḍalā; Ratanagabbhaṃ pavisitvā, kesarīva guhāsayā. ‘‘Mahārahamhi sayane, sīhaseyyamakappayuṃ; Sampajānā samuṭṭhāya, sayane pallaṅkamābhujuṃ. ‘‘Gocaraṃ sabbabuddhānaṃ, jhānaratisamappitā; Aññe dhammāni desenti, aññe kīḷanti iddhiyā. ‘‘Aññe abhiññā appenti, abhiññā vasibhāvitā; Vikubbanā vikubbanti, aññenekasahassiyo. ‘‘Buddhāpi buddhe pucchanti, visayaṃ sabbaññumālayaṃ; Gambhīraṃ nipuṇaṃ ṭhānaṃ, paññāya vinibujjhare. ‘‘Sāvakā buddhe pucchanti, buddhā pucchanti sāvake; Aññamaññañca pucchitvā , aññoññaṃ byākaronti te. ‘‘Buddhā paccekabuddhā ca, sāvakā paricārakā; Evaṃ sakāya ratiyā, pāsādebhiramanti te. ‘‘Chattā tiṭṭhantu ratanā, kañcanāveḷapantikā; Muttājālaparikkhittā, sabbe dhārentu matthake. ‘‘Bhavantu ceḷavitānā, soṇṇatārakacittitā; Vicittamalyavitatā, sabbe dhārentu matthake. ‘‘Vitatā malyadāmehi, gandhadāmehi sobhitā; Dussadāmaparikiṇṇā, ratanadāmabhūsitā. ‘‘Pupphābhikiṇṇā sucittā, surabhigandhabhūsitā; Gandhapañcaṅgulikatā , hemacchadanachāditā. ‘‘Catuddisā pokkharañño, padumuppalasanthatā; Sovaṇṇarūpā khāyantu, padmaṃreṇurajuggatā. ‘‘Pupphantu pādapā sabbe, pāsādassa samantato; Sayañca pupphā muñcitvā, gantvā bhavanamokiruṃ. ‘‘Sikhino tattha naccantu, dibbahaṃsā pakūjare; Karavīkā ca gāyantu, dijasaṅghā samantato. ‘‘Bheriyo sabbā vajjantu, vīṇā sabbā rasantu tā; Sabbā saṅgīti vattantu, pāsādassa samantato. ‘‘Yāvatā buddhakhettamhi, cakkavāḷe tato pare; Mahantā jotisampannā, acchinnā ratanāmayā. ‘‘Tiṭṭhantu soṇṇapallaṅkā, dīparukkhā jalantu te; Bhavantu ekapajjotā, dasasahassiparamparā. ‘‘Gaṇikā lāsikā ceva, naccantu accharāgaṇā; Nānāraṅgā padissantu, pāsādassa samantato. ‘‘Dumagge pabbatagge vā, sinerugirimuddhani; Ussāpemi dhajaṃ sabbaṃ, vicittaṃ pañcavaṇṇikaṃ. ‘‘Narā nāgā ca gandhabbā, sabbe devā upentu te; Namassantā pañjalikā, pāsādaṃ parivārayuṃ. ‘‘Yaṃ kiñci kusalaṃ kammaṃ, kattabbaṃ kiriyaṃ mama; Kāyena vācā manasā, tidase sukataṃ kataṃ. ‘‘Ye sattā saññino atthi, ye ca sattā asaññino; Kataṃ puññaphalaṃ mayhaṃ, sabbe bhāgī bhavantu te. ‘‘Yesaṃ kataṃ suviditaṃ, dinnaṃ puññaphalaṃ mayā; Ye ca tattha na jānanti, devā gantvā nivedayuṃ. ‘‘Sabbalokamhi ye sattā, jīvantāhārahetukā; Manuññaṃ bhojanaṃ sabbaṃ , labhantu mama cetasā. ‘‘Manasā dānaṃ mayā dinnaṃ, manasā pasādamāvahiṃ; Pūjitā sabbasambuddhā, paccekā jinasāvakā. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Duve bhave pajānāmi, devatte atha mānuse; Aññaṃ gatiṃ na jānāmi, manasā patthanāphalaṃ. ‘‘Devānaṃ adhiko homi, bhavāmi manujādhipo; Rūpalakkhaṇasampanno, paññāya asamo bhave. ‘‘Bhojanaṃ vividhaṃ seṭṭhaṃ, ratanañca anappakaṃ; Vividhāni ca vatthāni, nabhā khippaṃ upenti maṃ. ‘‘Pathabyā pabbate ceva, ākāse udake vane; Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, dibbā bhakkhā upenti maṃ. ‘‘Pathabyā pabbate ceva, ākāse udake vane; Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, ratanā sabbe upenti maṃ. ‘‘Pathabyā pabbate ceva, ākāse udake vane; Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, sabbe gandhā upenti maṃ. ‘‘Pathabyā pabbate ceva, ākāse udake vane; Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, sabbe yānā upenti maṃ. ‘‘Pathabyā pabbate ceva, ākāse udake vane; Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, sabbe mālā upenti maṃ. ‘‘Pathabyā pabbate ceva, ākāse udake vane; Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, alaṅkārā upenti maṃ. ‘‘Pathabyā pabbate ceva, ākāse udake vane; Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, sabbā kaññā upenti maṃ. ‘‘Pathabyā pabbate ceva, ākāse udake vane; Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, madhusakkharā upenti maṃ. ‘‘Pathabyā pabbate ceva, ākāse udake vane; Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, sabbe khajjā upenti maṃ. ‘‘Adhane addhika jane, yācake ca pathāvino; Dadāmihaṃ dānavaraṃ, sambodhivarapattiyā. ‘‘Nādento pabbataṃ selaṃ, gajjento bahalaṃ giriṃ; Sadevakaṃ hāsayanto, buddho loke bhavāmahaṃ. ‘‘Disā dasavidhā loke, yāyato natthi antakaṃ; Tasmiñca disābhāgamhi, buddhakhettā asaṅkhiyā. ‘‘Pabhā pakittitā mayhaṃ, yamakā raṃsivāhanā; Etthantare raṃsijālaṃ, āloko vipulo bhave. ‘‘Ettake lokadhātumhi, sabbe passantu maṃ janā; Sabbe maṃ anuvattantu, yāva brahmanivesanaṃ . ‘‘Visiṭṭhamadhunādena, amatabherimāhaniṃ; Etthantare janā sabbe, suṇantu madhuraṃ giraṃ. ‘‘Dhammameghena vassante, sabbe hontu anāsavā; Yettha pacchimakā sattā, sotāpannā bhavantu te. ‘‘Datvā dātabbakaṃ dānaṃ, sīlaṃ pūretvā asesato; Nekkhammapāramiṃ gantvā, patto sambodhimuttamaṃ. ‘‘Paṇḍite paripucchitvā, katvā vīriyamuttamaṃ; Khantiyā pāramiṃ gantvā, patto sambodhimuttamaṃ. ‘‘Katvā daḷhamadhiṭṭhānaṃ, saccapārami pūriya; Mettāya pāramiṃ gantvā, patto sambodhimuttamaṃ. ‘‘Lābhālābhe sukhe dukkhe, sammāne cāvamānane ; Sabbattha samako hutvā, patto sambodhimuttamaṃ. ‘‘Kosajjaṃ bhayato disvā, vīriyaṃ cāpi khemato; Āraddhavīriyā hotha, esā buddhānusāsanī. ‘‘Vivādaṃ bhayato disvā, avivādañca khemato; Samaggā sakhilā hotha, esā buddhānusāsanī. ‘‘Pamādaṃ bhayato disvā, appamādañca khemato; Bhāvethaṭṭhaṅgikaṃ maggaṃ, esā buddhānusāsanī. ‘‘Samāgatā bahū buddhā, arahantā ca sabbaso; Sambuddhe arahante ca, vandamānā namassatha. ‘‘Evaṃ acintiyā buddhā, buddhadhammā acintiyā; Acintiye pasannānaṃ, vipāko hoti acintiyo’’’.
如是,世尊称叹自身的佛行,宣说了名为《佛譬喻》的法门。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ bhagavā attano buddhacariyaṃ sambhāvayamāno buddhāpadāniyaṃ nāma dhammapariyāyaṃ abhāsitthāti.
《佛譬喻》竟。显示巴利原文
Buddhāpadānaṃ samattaṃ.
二、独觉佛譬喻显示巴利原文
2. Paccekabuddhaapadānaṃ
今请听《独觉佛譬喻》——显示巴利原文
Atha paccekabuddhāpadānaṃ suṇātha –
韦德哈牟尼·那当果请问住于祇园的如来:
独觉佛,据说确实存在;英雄啊,他们由什么因成就?
那时,一切知者中最胜的大仙,以甜美之声对阿难跋达说:
那些过去在诸佛前种诸善根、在胜者教法中未得解脱者,
因此,以悚惧为缘,诸贤者纵使无佛出世,以极锐利之慧,
乃至依一个微小的所缘,证得辟支菩提。
诸佛、诸大仙人的善妙言语,本身便如少许蜂蜜那般甘美。
诸独觉佛聚集之时,次第宣说的教诫;
过患为何,离欲为何,以及他们如何证得菩提。
于可贪的一切所缘,善持离欲之想;世间染着,而我心离染;
舍离戏论,降伏心的种种虚妄动荡,如是而证得菩提。
于一切众生,皆放下刀杖,不伤害其中任何一位;
怀慈心,为利乐与哀愍众生,独自游行,犹如犀牛角。
于一切众生舍离刀杖,不恼害其中任何一个;
不应期求儿子,何况同伴?当如犀牛角一般独自游行。
「交往则生爱着,随爱着而生起此苦;
观察到爱着所生的过患,应如犀牛角独自游行。
「怜悯朋友与亲属,心为系缚,便损失利益;
见到交往中的这种危险,应如犀牛角一般独自游行。
犹如蔓延的竹丛相互纠缠,对儿女与妻子的牵挂;
犹如竹丛中的竹笋无所沾着,应如犀牛角一般独自游行。
如林中鹿,无有系缚,随心所欲而行至觅食处;
智者见此自在,应如犀牛角独自游行。
在同伴之中有招呼,于住处、站立处、行走及游方时,也是如此;
见这无所贪求的自在,应如犀牛角独自游行。
与友人相处有嬉笑欢乐,对子女有深广的爱恋;
厌离与所爱者别离,应如犀牛角独自游行。
应作四方无碍者,随所获得而知足;
忍受诸危难而无畏惧,应如犀角独自游行。
诸出家者中有难共住者,诸在家者又安住家中;
不牵挂他人子女,应如犀牛角一般独自游行。
舍弃在家的相状,犹如叶已落尽的咖维喇拉树;
勇者斩断在家的束缚后,应如犀牛角一般独自游行。
“若能获得一位贤明的同伴,与他一同游行,善自安住,心意坚定;
克服一切危难之后,便应与他心满意足、正念而行。”
“若不能获得一位贤明的同伴,与他一同游行,善自安住,心意坚定;
犹如国王舍弃所征服的国土,应如林中象王独行。
“确实我们赞叹同伴之具相,应亲近最胜或同等之友;
若不能得遇如是之友,应受用无过之食,犹如犀角而独行。
见到由铁匠之子精心锤制、辉光闪耀的黄金,
两件在臂上彼此碰击,便当如犀牛角,独自游行。
如此,我若与第二人共处,便会有言谈和牵缠;
预见未来这种怖畏,应如犀角独行。
“诸欲确实种种、甜蜜、令人悦意,以种种形相扰乱心意;
见欲功德中的过患,应如犀角独行。”
犹如大象离开象群,肩峰已生,高大如莲,
于林野中随意而住,应如犀牛角一般独自游行。
乐于群聚之人,不可能触证暂时的解脱;
听闻日种尊者的教诲后,应如犀牛角一般独自游行。”
他已超越种种见的纷扰,已达决定,已证得道途,
我已生起智慧,不依他人引导,应如犀牛角独自游行。
无贪、无谄、无渴爱,无垢秽,已断烦恼与痴;
于一切世间无所希求,应如犀牛角独自游行。
应避开恶友,避开那只见无益、耽著邪途之人;
不应亲近散逸、放逸之人,当如犀牛角独自游行。
应亲近多闻持法者,亲近那殊胜而具足辩才之友;
彻知诸义利,断除疑惑,应如犀牛角独自游行。
于世间的嬉戏、欢乐与欲乐,不事妆饰,亦不怀期盼;
远离装饰之处,说真实语者,应如犀牛角独自游行。
“儿子、妻子、父亲、母亲,财富、谷物与亲族;
舍断诸欲及其所依,当如犀牛角独自行走。
“这是系缚,其中乐少、滋味微薄,苦则更多;
智者了知此为束缚,便应如犀牛角,独自游历。
「当撕裂种种结缚,如同水中的游者破网而出;
犹如火烧尽而不回转,应如犀牛角独自游行。
「眼目低垂不四处顾盼,根门善自守护,心意善自护持,
内心无漏,不为所烧,应如犀牛角,独自游行。
舍离在家相,犹如波利恰答树叶密覆,
身披袈裟衣,出家已,应如犀牛角,独自游行。
「于诸味不贪着、不渴爱,不仰赖他人,次第乞食,
于诸家族心无系着,当如犀牛角独自游行。
「舍断心中五盖,驱除一切随烦恼,
无所依,断除爱染与嗔恚,应如犀牛角独自游行。
舍断乐与苦,先已弃舍喜与忧;
获得清净寂静的舍,应如犀牛角独自游行。
精进勇猛,为证得最上义;心无退缩,行无懈怠;
坚定精勤,具足体力与精力,应如犀牛角般独自游行。
不舍离独坐与禅那,于诸法中常法随法行;
已洞察诸有的过患,应如犀牛角般独自游行。
志求渴爱的灭尽,不放逸,不愚钝、不哑默,多闻正念;
已了知诸法,决心精勤,应如犀牛角般独自游行。
如狮子于众声中无有畏怖,如风在罗网中不著不缚;
如莲花不为水所染污,应如犀牛角独自游行。
犹如狮子以獠牙之力摧伏,作为兽王而游行;
应亲近僻静的坐卧处,如犀牛角般独自游行。
修习慈、舍、悲、解脱,并于适时修习喜,
不与一切世间相违,应如犀牛角独自游行。
舍断贪、嗔与痴,摧破诸结缚,
于命尽时无所怖畏,应如犀角独行。
人们因利益而亲近、随侍;不为利益的朋友,今日已甚稀有。
那些唯求自利之智、内心不净之人,当如犀牛角般独自游历。
戒行清净、慧极清净者,入定而常修觉醒;
修观者、善见法之殊胜,于道支与觉支中悉皆了知。
“在胜者教法中,修习空、无愿及无相;
不趣声闻的贤者们,成为独觉胜者、自觉者。
“具足大法、多法身,心得自在,已渡一切苦流;
心志高昂,彻见胜义,犹如狮子,犹如犀角独行。
诸根寂静,心意安止,正定现前,游行于边地众生中;
为他人作灯炬,于此世间明照,诸独觉佛恒常利益于我。
「已断尽一切障盖的人中至尊,世间明灯,犹如纯金之光;
无疑,诸独觉佛是世间应供,恒常令我欢喜。
「诸独觉佛的善说,流布于世间及天界;
听闻后却不依教而行的愚者,便一再沉沦于诸苦之中。
独觉佛陀的善说,犹如甘蜜,又如微雨飘降;
听闻后如理行道的人,他们具足智慧,得见真谛。
诸独觉佛与诸胜者,出离之后所说的殊胜话语,
这些话语,由释迦狮子、人中至上者,为令了悟法义而阐明。
为悲悯世间,这些是诸独觉佛所现的神变,
为了增长悚惧的积聚,由独觉狮子所阐明。
显示巴利原文 ‘‘Tathāgataṃ jetavane vasantaṃ, apucchi vedehamunī nataṅgo; ‘Paccekabuddhā kira nāma honti, bhavanti te hetubhi kehi vīra’ . ‘‘Tadāha sabbaññuvaro mahesī, ānandabhaddaṃ madhurassarena; ‘Ye pubbabuddhesu katādhikārā, aladdhamokkhā jinasāsanesu. ‘‘‘Teneva saṃvegamukhena dhīrā, vināpi buddhehi sutikkhapaññā; Ārammaṇenāpi parittakena, paccekabodhiṃ anupāpuṇanti. ‘‘‘Sabbamhi lokamhi mamaṃ ṭhapetvā, paccekabuddhehi samova natthi; Tesaṃ imaṃ vaṇṇapadesamattaṃ, vakkhāmahaṃ sādhu mahāmunīnaṃ. ‘‘‘Sayameva buddhānaṃ mahāisīnaṃ, sādhūni vākyāni madhūva khuddaṃ; Anuttaraṃ bhesajaṃ patthayantā, suṇātha sabbesu pasannacittā. ‘‘‘Paccekabuddhānaṃ samāgatānaṃ, paramparaṃ byākaraṇāni yāni; Ādīnavo yañca virāgavatthuṃ, yathā ca bodhiṃ anupāpuṇiṃsu. ‘‘‘Sarāgavatthūsu virāgasaññī, rattamhi lokamhi virattacittā; Hitvā papañce jitaphanditāni , tatheva bodhiṃ anupāpuṇiṃsu. ‘‘‘Sabbesu bhūtesu nidhāya daṇḍaṃ, aviheṭhayaṃ aññatarampi tesaṃ; Mettena cittena hitānukampī, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Sabbesu bhūtesu nidhāya daṇḍaṃ, aviheṭhayaṃ aññatarampi tesaṃ; Na puttamiccheyya kuto sahāyaṃ, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Saṃsaggajātassa bhavanti snehā, snehanvayaṃ dukkhamidaṃ pahoti; Ādīnavaṃ snehajaṃ pekkhamāno, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Mitte suhajje anukampamāno, hāpeti atthaṃ paṭibaddhacitto; Etaṃ bhayaṃ santhave pekkhamāno, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Vaṃso visālova yathā visatto, puttesu dāresu ca yā apekkhā; Vaṃse kaḷīrova asajjamāno, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Migo araññamhi yathā abaddho, yenicchakaṃ gacchati gocarāya; Viññū naro seritaṃ pekkhamāno, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Āmantanā hoti sahāyamajjhe, vāse ca ṭhāne gamane cārikāya; Anabhijjhitaṃ seritaṃ pekkhamāno, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Khiḍḍā ratī hoti sahāyamajjhe, puttesu pemaṃ vipulañca hoti; Piyavippayogaṃ vijigucchamāno, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Cātuddiso appaṭigho ca hoti, santussamāno itarītarena; Parissayānaṃ sahitā achambhī, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Dussaṅgahā pabbajitāpi eke, atho gahaṭṭhā gharamāvasantā; Appossukko paraputtesu hutvā, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Oropayitvā gihibyañjanāni, sañchinnapatto yathā koviḷāro; Chetvāna vīro gihibandhanāni, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Sace labhetha nipakaṃ sahāyaṃ, saddhiṃ caraṃ sādhuvihāridhīraṃ; Abhibhuyya sabbāni parissayāni, careyya tenattamano satīmā. ‘‘‘No ce labhetha nipakaṃ sahāyaṃ, saddhiṃ caraṃ sādhuvihāridhīraṃ; Rājāva raṭṭhaṃ vijitaṃ pahāya, eko care mātaṅgaraññeva nāgo. ‘‘‘Addhā pasaṃsāma sahāyasampadaṃ, seṭṭhā samā sevitabbā sahāyā; Ete aladdhā anavajjabhojī, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Disvā suvaṇṇassa pabhassarāni, kammāraputtena suniṭṭhitāni; Saṅghaṭṭamānāni duve bhujasmiṃ, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Evaṃ dutīyena sahā mamassa, vācābhilāpo abhisajjanā vā; Etaṃ bhayaṃ āyatiṃ pekkhamāno, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Kāmā hi citrā madhurā manoramā, virūparūpena mathenti cittaṃ; Ādīnavaṃ kāmaguṇesu disvā, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Ītī ca gaṇḍo ca upaddavo ca, rogo ca sallañca bhayañca metaṃ; Etaṃ bhayaṃ kāmaguṇesu disvā, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Sītañca uṇhañca khudaṃ pipāsaṃ, vātātape ḍaṃsasarīsape ca; Sabbānipetāni abhibbhavitvā , eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Nāgova yūthāni vivajjayitvā, sañjātakhandho padumī uḷāro; Yathābhirantaṃ viharaṃ araññe, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Aṭṭhānataṃ saṅgaṇikāratassa, yaṃ phassaye sāmayikaṃ vimuttiṃ; Ādiccabandhussa vaco nisamma, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Diṭṭhīvisūkāni upātivatto, patto niyāmaṃ paṭiladdhamaggo; Uppannañāṇomhi anaññaneyyo, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Nillolupo nikkuho nippipāso, nimmakkha niddhantakasāvamoho; Nirāsayo sabbaloke bhavitvā, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Pāpaṃ sahāyaṃ parivajjayetha, anatthadassiṃ visame niviṭṭhaṃ; Sayaṃ na seve pasutaṃ pamattaṃ, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Bahussutaṃ dhammadharaṃ bhajetha, mittaṃ uḷāraṃ paṭibhānavantaṃ; Aññāya atthāni vineyya kaṅkhaṃ, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Khiḍḍaṃ ratiṃ kāmasukhañca loke, analaṅkaritvā anapekkhamāno; Vibhūsaṭṭhānā virato saccavādī, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Puttañca dāraṃ pitarañca mātaraṃ, dhanāni dhaññāni ca bandhavāni; Hitvāna kāmāni yathodhikāni, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Saṅgo eso parittamettha sokhyaṃ, appassādo dukkhamevettha bhiyyo; Gaḷo eso iti ñatvā matimā, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Sandālayitvāna saṃyojanāni, jālaṃva bhetvā salilambucārī; Aggīva daḍḍhaṃ anivattamāno, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Okkhittacakkhū na ca pādalolo, guttindriyo rakkhitamānasāno; Anavassuto apariḍayhamāno, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Ohārayitvā gihibyañjanāni, sañchannapatto yathā pārichatto; Kāsāyavattho abhinikkhamitvā, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Rasesu gedhaṃ akaraṃ alolo, anaññaposī sapadānacārī; Kule kule appaṭibaddhacitto, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Pahāya pañcāvaraṇāni cetaso, upakkilese byapanujja sabbe; Anissito chejja sinehadosaṃ, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Vipiṭṭhikatvāna sukhañca dukkhaṃ, pubbeva somanassadomanassaṃ; Laddhānupekkhaṃ samathaṃ visuddhaṃ, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Āraddhavīriyo paramatthapattiyā, alīnacitto akusītavutti; Daḷhanikkamo thāmabalūpapanno, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Paṭisallānaṃ jhānamariñcamāno, dhammesu niccaṃ anudhammacārī; Ādīnavaṃ sammasitā bhavesu, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Taṇhakkhayaṃ patthayamappamatto, aneḷamūgo sutavā satīmā; Saṅkhātadhammo niyato padhānavā, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Sīhova saddesu asantasanto, vātova jālamhi asajjamāno; Padumaṃva toyena alimpamāno, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Sīho yathā dāṭhabalī pasayha, rājā migānaṃ abhibhuyya cārī; Sevetha pantāni senāsanāni, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Mettaṃ upekkhaṃ karuṇaṃ vimuttiṃ, āsevamāno muditañca kāle; Sabbena lokena avirujjhamāno, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Rāgañca dosañca pahāya mohaṃ, sandālayitvāna saṃyojanāni; Asantasaṃ jīvitasaṅkhayamhi, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Bhajanti sevanti ca kāraṇatthā, nikkāraṇā dullabhā ajja mittā; Attatthapaññā asucīmanussā, eko care khaggavisāṇakappo. ‘‘‘Visuddhasīlā suvisuddhapaññā, samāhitā jāgariyānuyuttā; Vipassakā dhammavisesadassī, maggaṅgabojjhaṅgagate vijaññā. ‘‘‘Suññappaṇidhiñca tathānimittaṃ , āsevayitvā jinasāsanamhi; Ye sāvakattaṃ na vajanti dhīrā, bhavanti paccekajinā sayambhū. ‘‘‘Mahantadhammā bahudhammakāyā, cittissarā sabbadukkhoghatiṇṇā; Udaggacittā paramatthadassī, sīhopamā khaggavisāṇakappā. ‘‘‘Santindriyā santamanā samādhī, paccantasattesu patippacārā ; Dīpā parattha idha vijjalantā, paccekabuddhā satataṃ hitāme. ‘‘‘Pahīnasabbāvaraṇā janindā, lokappadīpā ghanakañcanābhā; Nissaṃsayaṃ lokasudakkhiṇeyyā, paccekabuddhā satatappitāme. ‘‘‘Paccekabuddhānaṃ subhāsitāni, caranti lokamhi sadevakamhi; Sutvā tathā ye na karonti bālā, caranti dukkhesu punappunaṃ te. ‘‘‘Paccekabuddhānaṃ subhāsitāni, madhuṃ yathā khuddamavassavantaṃ; Sutvā tathā ye paṭipattiyuttā, bhavanti te saccadasā sapaññā’. ‘‘Paccekabuddhehi jinehi bhāsitā, kathā uḷārā abhinikkhamitvā; Tā sakyasīhena naruttamena, pakāsitā dhammavijānanatthaṃ. ‘‘Lokānukampāya imāni tesaṃ, paccekabuddhāna vikubbitāni; Saṃvegasaṅgamativaḍḍhanatthaṃ, sayambhusīhena pakāsitānī’’ti.
3-1. 舍利弗长老譬喻显示巴利原文
3-1. Sāriputtattheraapadānaṃ
那时,请听长老的譬喻:显示巴利原文
Atha therāpadānaṃ suṇātha –
离喜马拉雅山不远,有座山名为兰巴咖;
我的住所建造精善,叶屋搭筑良美。
这是一条岸平水缓的小河,渡口便利,怡悦人心;
洁净的细沙遍布其间,离我庵舍不远。
河中无砾石、无峭壁,水味甘美,无有秽臭;
河水流淌其间,庄严着我的庵舍。
鳄鱼、摩竭鱼、河鳄与龟,
在河中游弋,庄严着我的庵舍。
巴提那鱼、巴乌沙鱼,以及跋喇佳鱼、蒙佳罗希答鱼等诸鱼,
瓦嘎喇鱼腾跃,点缀我的庵舍。
河的两岸,遍是花果繁茂的树木;
枝条从两侧垂挂而下,我的庵堂熠熠生辉。
芒果树、沙罗树、提拉咖树、巴答离树、信度瓦拉咖树;
天香弥漫,我的庵堂繁花盛开。
占巴咖树、娑罗村喇树、尼巴树、那咖树、奔那咖树与给答咖树,
在我的庵堂中盛放,飘散出天界的芬芳。
阿提木答树、无忧树,以及婆吉尼玛喇树也正开着花;
安哥拉树与宾比佳拉树,在我庵中开花盛放。
盖塔迦树、甘达利树,以及戈杜迦树、提那苏利迦树;
共发天界之香,庄严我这庵舍。
有迦尼迦罗、有迦尼迦,有阿萨那、有阿琼,其数众多;
散发天界芬芳,装点着我的隐居处。
富那伽、山富那伽,以及花朵盛放的拘毗罗树;
散发着天界的芬芳,庄严着我的静修林。
伍塔喇咖与古打佳,咖丹巴与瓦古喇,繁茂众多;
散发着天界的芬芳,庄严着我的静修林。
阿喇咖、伊西木咖,咖达利与马图隆义;
以香水滋养,它们便结出果实。
有些莲花盛开,有些长出花蕊;
有些莲花已凋谢,有些则正在池中盛放。
莲花结子,莲茎滴流汁液;
菱叶交错遍布,彼时池中,分外明丽。
奈依答、芒果香,以及乌答喇离、班度耆婆;
彼时池中盛放,天香处处飘散。
巴提那鱼、巴乌沙鱼,跋喇佳鱼、穆加罗希答鱼;
桑古拉鱼与马古拉鱼,那时栖居此池;
鳄鱼与摩竭鱼,以及坦提伽哈与罗刹,
欧古哈与大蟒蛇,那时栖居此池。
鸽子与日鹅,鸳鸯与河禽;
杜鹃、鹦鹉和鹩哥,都依此湖而活。
野鸡与鹬鸟,林中的食莲者;
「水鸟与美翼者,依止那个湖泊而存活。
「天鹅、鹭鸶、孔雀,杜鹃与红冠鸟;
鹭鸶与命命鸟,依止那个湖泊而存活。
「猫头鹰、布塔西沙鸟,库拉拉鸟与些那咖鸟,其数众多;
大黑鸟与种种鸟,皆依此湖而活命。
「羚鹿与野猪,牦牛与犀牛,其数众多;
鹦鹉、鹿与鸽子,也都依傍此湖而生活。
狮子、老虎与豹,熊、鬣狗与豺狼;
三处破裂的状态象,也依傍此湖而生活。
紧那罗、猿猴,乃至林居者;
猎人与捕鸟者,依那湖泊为生。
丁杜咖树、毕亚喇树、马杜咖树、咖苏马喇树;
常结果实,离我隐居处不远。
够桑巴树、娑罗树、宁巴树,结着甘美的果实;
常结果实,离我隐居处不远。
哈利答咖树、阿马喇迦树,芒果树、占布树、维比答迦树;
够喇树、巴喇答迦树、比喇树,都挂满了果实。
阿卢瓦树、咖喇巴树,以及比喇利树、答咖喇树;
我的精舍中有众多命命鸟与苏答咖鸟。
「在精舍不远处,有善加营造的诸多池塘;
水清澈,水清凉,渡处便利,令心可意。
睡莲与红莲遍布,白莲丰盈其间;
曼陀罗花遍覆,天香流散;
如是具足一切美好,在花繁果熟的林间;
那时,我安住在善造而可意的精舍里。
戒行具足,常乐禅那的禅修者,
名为苏如吉的苦行者,具足五神通力。
「二万四千弟子随侍于我;
他们皆是婆罗门,出身高贵,享有盛誉。
「于诸相术、传说、辞书、祭祀、吉兆,
精通词源与文法,于正法达至彼岸。
于灾异、征兆与相,善巧通达,
于地、地上与虚空,我的弟子善学。
这些少欲审慎、饮食节量、不贪婪者;
于得与不得皆能知足,常围绕于我。
修禅那、乐定,贤智坚毅,心寂静,得等持者;
希求无所有处者,常围绕于我。
已达神通彼岸者,乐住祖先境界者;
虚空行者、贤智者,常围绕于我。
于六门防护、安住不动、守护诸根者,
那些贤智者不杂处于众,是我那难以测度的弟子。
或以结跏趺坐,或于站立与经行中,
他们度过长夜,我的弟子们,不可征服。
于可染境不染着,于可嗔境不嗔恨;
于可痴境不陷愚痴,我的弟子们,不可征服。
他们审察神通,恒时行持;
他们以大勇猛震动大地,无可抵挡。
有的前往西瞿耶尼,有的前往东毗提诃;
这些难以接近者,为采集所需而前往北俱卢洲。
他们将担子送向前方,自己却转身向后;
以二万四千之数,虚空被覆蔽;
火煮者、无火者,以及齿臼苦行者;
有些以石臼捣食,唯取自落的果实为食。
有些行入水浴者,早晚以清净为乐;
有些行水灌顶者,便是我的弟子,难以亲近。
腋毛、爪发皆长,泥齿、尘垢覆身;
以戒香为香,我的弟子难以亲近。
清晨会聚一处,结发者们炽燃苦行,
宣说利得与不利之后,他们便凌空而去。
诸仙人游行虚空,遍往各方;
依自力而得成就,随心所欲而往。
他们能令大地震动,悉皆行于虚空;
威光炽盛,不可逼视,犹如大海不可动摇。
有些仙人站立经行,有些仙人常坐不卧;
有些是行乞食者,我的弟子们难以亲近。
这些安住于慈者,为一切众生谋求利益;
他们全都不自赞,亦不轻蔑任何人。
如狮子王般无畏,如象王般有力;
他们犹如猛虎般难以接近,来到我的面前。
持明者、天人,龙、乾闼婆、罗刹;
鸠槃荼、檀那婆、金翅鸟,依此湖而住。
他们蓄着结发,背负行囊,身披上好的羚羊皮衣;
一切遨游虚空者,皆依止那湖为生。
这些常相随顺者,彼此互相恭敬;
二万四千众中,不闻喧哗之声。
步履徐缓,足踵相接,声息轻敛,善自摄护;
俱至近前,一一以头,顶礼稽首于我足下。
被那些寂静、苦行的弟子们所围绕;
我居于彼处林间茅舍,身为禅修者,以禅那为乐。
兼具仙人们的戒香与花香,两者皆备,
庵舍被结果之树的果香所熏。
从定而起后,我精勤、具慧,
我挑起重担,独自深入森林。
我精通征兆、梦境与诸相,于这些学问深有修习;
凡有所传的密咒章句,我正持诵其间,尽持于心。
具足无比见,世尊,世间最胜,人中牛王;
喜乐远离的正自觉者,前往雪山。
进入雪山之后,无上的悲愍者、牟尼;
结跏趺坐之后,人中至上者安然坐下。
我见到那位正自觉者,光明熠熠,令心喜悦;
犹如燃烧的青莲花,又如炽燃的祭火。
犹如燃烧的灯树,亦如虚空中的闪电;
犹如盛开的娑罗树王,我见到了世间导师。
这位龙象大雄、灭尽苦者、牟尼;
得见此法者,将从一切苦中解脱。
我见过天中之天,便细察其相:
“他是佛陀,抑或不是?来,我且去见那位具眼者。”
于殊胜双足之上,显现千辐轮相;
见到他的相后,我对如来生起了净信。
我拿起扫帚,在扫除之后,
我便采集鲜花,供养最胜佛陀。
供养那位已渡暴流、无漏的佛陀后;
将鹿皮衣偏袒一肩,我稽首礼敬世间导师。
以何等智慧,正自觉者无漏而住;
我将赞颂那智慧,请谛听我所说。
“你救拔了此世间,自生者、无量光者;”
他们得见您,便渡越了疑惑之流。
您是众生的导师、旗帜、幢与柱;
您是皈依处、依止处,是两足中的最胜者,是明灯。
可将大地置于天秤之上称量;
却依然无法称量你的一切知智。
大海之水,大地以及一切的结缚;
若与佛智相较,譬喻即不相应。
含摄天人的世间,他们心之流转者;
具眼者,这些人都已堕入你智慧的罗网。
你依所得之智,圆证无上菩提;
一切知者,你以彼智照见诸外道。
“宣说这些偈颂后,名为苏如吉的苦行者”
铺开羚羊皮后,他坐在地上。
沉入八万四千由旬的汪洋大海;
如此巍然高耸,故名为山王。
须弥山如此高耸,其长与广,
纵使碎为微尘,数有千百万亿。
当被置于十万的目标时,你们便走向耗尽;
“然而你的遍知智,终究无法被度量。”
若有人以细密的网去舀取水,
“凡水中的生灵,若被网所困。”
大雄!确实如此,种种外道,
堕入见的稠林,为执取所迷。
以你清净的智慧,无碍的眼,
这些陷于网中的人,无法超越你的智慧。
那时,世尊——无与伦比的见者,声名广大,
从定中出起,胜者环顾四方。
诸漏已尽、清净具足六神通、安住禅那者;
了知佛陀心后,便前往世间导师处。
世尊具有无比之见,世间最胜,人中牛王;
胜利者坐于比丘僧团中,展露微笑。
具足无比之见的导师,他的侍者名瓦卢那;
他偏袒一肩,向世间导师请问:
“世尊,是什么因缘,令导师微笑?”
具足无上见之世尊,世间最胜者、人中之牛王;
在比丘众中安坐后,宣说了这首偈颂:
谁以鲜花供养我,并赞叹智慧,
我将称扬于他,你们且听我所说。
洞悉佛陀的言教,诸天大众来集会;
“他们欲闻正法,来到正自觉者前。”
“在十方世界里,诸具大神力之天众,”
“他们欲闻正法,来到正觉者前。”
「象兵、马兵、车兵、步兵,这四支军队;」
「将恒常围绕于我,这便是供养佛的果报。」
「六万种乐器,与装饰庄严的鼓;」
他们将恒常亲近承事于我,这便是供养佛陀的果报。
“一万六千位女子,种种妙好庄严,”
身着彩衣与璎珞,佩带宝珠与耳环。
她们臂腕纤美,面带微笑,妆饰优雅,身段苗条;
她们将恒常围绕于我,这即是供养佛陀的果报。
百千劫中,于天界享受快乐;
将千度成为转轮王,于国土中为王。
将千度成为天帝,统理天界;
地方王权广大,不可称计。
当最后有成熟时,他将转生人间;
名为沙利的婆罗门女,将以腹怀妊。
这位男子,将以母亲的名姓为世所知;
他将名为舍利弗,成为智慧锐利者。
舍弃八十俱胝,无所有而出家;
寻求寂静之境,将游行于此大地。
于不可计量的久远劫前,生于甘蔗王族;
姓乔达摩,当为世间之导师。
他为法的继承者,是由法所化生的嫡子;
名为舍利弗者,将成为上首弟子。
这条巴吉拉提恒河,源自雪山而流出;
流向大海,令大海充盈。
如是,舍利弗于自身三学而得自在;
以慧到达彼岸,能令有情皆得满足。
依于雪山,及大海大洋;
而此二者之间的沙粒,以计算而言,不可穷尽。
然而,这些沙粒仍可无余地、如其数量而得计数;
可是,舍利弗的智慧确实无法测知其量。
纵使以标计数,恒河之沙亦能穷尽;
然而,舍利弗的智慧,却不可测知。
大海中的波浪,不可称量算计;
同样地,舍利弗的智慧将不可测知。
已令正自觉者、释迦牛王乔达摩欢喜,
证得智慧巴拉密,他将成为上首弟子。
释迦子、如如者所转起的法轮,
他将如法随转,普降法雨。
遍知这一切,乔达摩,释迦族的牛王,
坐于比丘僧团之中,他将被安立在最尊胜的位子上。
啊!对于无上见的导师,我所行的善业——
我向他行了供养,由此到达了一切彼岸。
“寻求那无为、安隐不动的涅槃境界;”
我遍寻一切外道,流转于诸有之中。
犹如患病之人,寻求良药;
为求解脱,病者遍寻一切森林。
寻求无为,寻求涅槃、不死之境;
五百人相续不绝,我出家修习仙人出家。
蓄着沉重的发髻,身披羚羊皮上衣;
到达神通波罗蜜后,我前往梵天界。
此是我亲自所作,并非传闻;
为寻求无为法,我曾遍游诸方;
犹如求取心材之人,砍断芭蕉而剖开;
在那当中,他找不到心材,因为它本来空无心材。
同样地,世间诸外道,执持种种见者众多;
你们于无为法空无所有,犹如芭蕉树没有心材。
于最后有到来时,我成为梵族眷属;
舍弃广大财富后,我出家而为无家者。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassa avidūre, lambako nāma pabbato; Assamo sukato mayhaṃ, paṇṇasālā sumāpitā. ‘‘Uttānakūlā nadikā, supatitthā manoramā; Susuddhapuḷinākiṇṇā, avidūre mamassamaṃ. ‘‘Asakkharā apabbhārā, sādu appaṭigandhikā; Sandatī nadikā tattha, sobhayantā mamassamaṃ. ‘‘Kumbhīlā makarā cettha, susumārā ca kacchapā; Caranti nadiyā tattha, sobhayantā mamassamaṃ. ‘‘Pāṭhīnā pāvusā macchā, balajā muñjarohitā; Vaggaḷā papatāyantā, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Ubho kūlesu nadiyā, pupphino phalino dumā; Ubhato abhilambantā, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Ambā sālā ca tilakā, pāṭalī sinduvārakā ; Dibbagandhā sampavanti, pupphitā mama assame. ‘‘Campakā saḷalā nīpā , nāgapunnāgaketakā; Dibbagandhā sampavanti, pupphitā mama assame. ‘‘Atimuttā asokā ca, bhaginīmālā ca pupphitā; Aṅkolā bimbijālā ca, pupphitā mama assame. ‘‘Ketakā kandali ceva, godhukā tiṇasūlikā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Kaṇikārā kaṇṇikā ca, asanā ajjunā bahū; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Punnāgā giripunnāgā, koviḷārā ca pupphitā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Uddhālakā ca kuṭajā, kadambā vakulā bahū; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Āḷakā isimuggā ca, kadalimātuluṅgiyo; Gandhodakena saṃvaḍḍhā, phalāni dhārayanti te. ‘‘Aññe pupphanti padumā, aññe jāyanti kesarī; Aññe opupphā padumā, pupphitā taḷāke tadā. ‘‘Gabbhaṃ gaṇhanti padumā, niddhāvanti mulāḷiyo; Siṃghāṭipattamākiṇṇā, sobhanti taḷāke tadā. ‘‘Nayitā ambagandhī ca, uttalī bandhujīvakā; Dibbagandhā sampavanti, pupphitā taḷāke tadā. ‘‘Pāṭhīnā pāvusā macchā, balajā muñjarohitā; Saṃgulā maggurā ceva, vasanti taḷāke tadā. ‘‘Kumbhīlā susumārā ca, tantigāhā ca rakkhasā; Oguhā ajagarā ca, vasanti taḷāke tadā. ‘‘Pārevatā ravihaṃsā, cakkavākā nadīcarā; Kokilā sukasāḷikā, upajīvanti taṃ saraṃ. ‘‘Kukkutthakā kuḷīrakā, vane pokkharasātakā; Dindibhā suvapotā ca, upajīvanti taṃ saraṃ. ‘‘Haṃsā koñcā mayūrā ca, kokilā tambacūḷakā ; Pampakā jīvaṃjīvā ca, upajīvanti taṃ saraṃ. ‘‘Kosikā poṭṭhasīsā ca, kurarā senakā bahū; Mahākāḷā ca sakuṇā, upajīvanti taṃ saraṃ. ‘‘Pasadā ca varāhā ca, camarā gaṇḍakā bahū ; Rohiccā sukapotā ca, upajīvanti taṃ saraṃ. ‘‘Sīhabyagghā ca dīpī ca, acchakokataracchakā; Tidhā pabhinnamātaṅgā, upajīvanti taṃ saraṃ. ‘‘Kinnarā vānarā ceva, athopi vanakammikā; Cetā ca luddakā ceva, upajīvanti taṃ saraṃ. ‘‘Tindukāni piyālāni, madhukā kāsumārayo ; Dhuvaṃ phalāni dhārenti, avidūre mamassamaṃ. ‘‘Kosambā saḷalā nimbā , sāduphalasamāyutā; Dhuvaṃ phalāni dhārenti, avidūre mamassamaṃ. ‘‘Harītakā āmalakā, ambajambuvibhītakā; Kolā bhallātakā billā, phalāni dhārayanti te. ‘‘Āluvā ca kaḷambā ca, biḷālītakkaḷāni ca; Jīvakā sutakā ceva, bahukā mama assame. ‘‘Assamassāvidūramhi, taḷākāsuṃ sunimmitā; Acchodakā sītajalā, supatitthā manoramā. ‘‘Padumuppalasañchannā , puṇḍarīkasamāyutā; Mandālakehi sañchannā, dibbagandho pavāyati. ‘‘Evaṃ sabbaṅgasampanne, pupphite phalite vane; Sukate assame ramme, viharāmi ahaṃ tadā. ‘‘Sīlavā vatasampanno , jhāyī jhānarato sadā; Pañcābhiññābalappatto, suruci nāma tāpaso. ‘‘Catuvīsasahassāni, sissā mayhaṃ upaṭṭhahu; Sabbeva brāhmaṇā ete, jātimanto yasassino. ‘‘Lakkhaṇe itihāse ca, sanighaṇṭusakeṭubhe; Padakā veyyākaraṇā, sadhamme pāramiṃ gatā. ‘‘Uppātesu nimittesu, lakkhaṇesu ca kovidā; Pathabyā bhūmantalikkhe, mama sissā susikkhitā. ‘‘Appicchā nipakā ete, appāhārā alolupā; Lābhālābhena santuṭṭhā, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Jhāyī jhānaratā dhīrā, santacittā samāhitā; Ākiñcaññaṃ patthayantā, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Abhiññāpāramippattā, pettike gocare ratā; Antalikkhacarā dhīrā, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Saṃvutā chasu dvāresu, anejā rakkhitindriyā; Asaṃsaṭṭhā ca te dhīrā, mama sissā durāsadā. ‘‘Pallaṅkena nisajjāya, ṭhānacaṅkamanena ca; Vītināmenti te rattiṃ, mama sissā durāsadā. ‘‘Rajanīye na rajjanti, dussanīye na dussare; Mohanīye na muyhanti, mama sissā durāsadā. ‘‘Iddhiṃ vīmaṃsamānā te, vattanti niccakālikaṃ; Pathaviṃ te pakampenti, sārambhena durāsadā. ‘‘Kīḷamānā ca te sissā, kīḷanti jhānakīḷitaṃ; Jambuto phalamānenti, mama sissā durāsadā. ‘‘Aññe gacchanti goyānaṃ, aññe pubbavidehakaṃ ; Aññe ca uttarakuruṃ, esanāya durāsadā. ‘‘Purato pesenti khāriṃ, pacchato ca vajanti te; Catuvīsasahassehi, chāditaṃ hoti ambaraṃ. ‘‘Aggipākī anaggī ca, dantodukkhalikāpi ca; Asmena koṭṭitā keci, pavattaphalabhojanā. ‘‘Udakorohaṇā keci, sāyaṃ pāto sucīratā; Toyābhisecanakarā, mama sissā durāsadā. ‘‘Parūḷhakacchanakhalomā, paṅkadantā rajassirā; Gandhitā sīlagandhena, mama sissā durāsadā. ‘‘Pātova sannipatitvā, jaṭilā uggatāpanā; Lābhālābhaṃ pakittetvā, gacchanti ambare tadā. ‘‘Etesaṃ pakkamantānaṃ, mahāsaddo pavattati; Ajinacammasaddena, muditā honti devatā. ‘‘Disodisaṃ pakkamanti, antalikkhacarā isī; Sake balenupatthaddhā, te gacchanti yadicchakaṃ. ‘‘Pathavīkampakā ete, sabbeva nabhacārino; Uggatejā duppasahā, sāgarova akhobhiyā. ‘‘Ṭhānacaṅkamino keci, keci nesajjikā isī; Pavattabhojanā keci, mama sissā durāsadā. ‘‘Mettāvihārino ete, hitesī sabbapāṇinaṃ; Anattukkaṃsakā sabbe, na te vambhenti kassaci. ‘‘Sīharājāvasambhītā, gajarājāva thāmavā; Durāsadā byagghāriva, āgacchanti mamantike. ‘‘Vijjādharā devatā ca, nāgagandhabbarakkhasā; Kumbhaṇḍā dānavā garuḷā, upajīvanti taṃ saraṃ. ‘‘Te jaṭākhāribharitā, ajinuttaravāsanā; Antalikkhacarā sabbe, upajīvanti taṃ saraṃ. ‘‘Sadānucchavikā ete, aññamaññaṃ sagāravā; Catubbīsasahassānaṃ, khipitasaddo na vijjati. ‘‘Pāde pādaṃ nikkhipantā, appasaddā susaṃvutā; Upasaṅkamma sabbeva , sirasā vandare mamaṃ. ‘‘Tehi sissehi parivuto, santehi ca tapassibhi; Vasāmi assame tattha, jhāyī jhānarato ahaṃ. ‘‘Isīnaṃ sīlagandhena, pupphagandhena cūbhayaṃ; Phalīnaṃ phalagandhena, gandhito hoti assamo. ‘‘Rattindivaṃ na jānāmi, arati me na vijjati; Sake sisse ovadanto, bhiyyo hāsaṃ labhāmahaṃ. ‘‘Pupphānaṃ pupphamānānaṃ, phalānañca vipaccataṃ; Dibbagandhā pavāyanti, sobhayantā mamassamaṃ. ‘‘Samādhimhā vuṭṭhahitvā, ātāpī nipako ahaṃ; Khāribhāraṃ gahetvāna, vanaṃ ajjhogahiṃ ahaṃ. ‘‘Uppāte supine cāpi, lakkhaṇesu susikkhito; Pavattamānaṃ mantapadaṃ, dhārayāmi ahaṃ tadā. ‘‘Anomadassī bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Vivekakāmo sambuddho, himavantamupāgami. ‘‘Ajjhogāhetvā himavantaṃ, aggo kāruṇiko muni; Pallaṅkaṃ ābhujitvāna, nisīdi purisuttamo. ‘‘Tamaddasāhaṃ sambuddhaṃ, sappabhāsaṃ manoramaṃ; Indīvaraṃva jalitaṃ, ādittaṃva hutāsanaṃ. ‘‘Jalantaṃ dīparukkhaṃva, vijjutaṃ gagaṇe yathā; Suphullaṃ sālarājaṃva, addasaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Ayaṃ nāgo mahāvīro, dukkhassantakaro muni; Imaṃ dassanamāgamma, sabbadukkhā pamuccare. ‘‘Disvānāhaṃ devadevaṃ, lakkhaṇaṃ upadhārayiṃ; Buddho nu kho na vā buddho, handa passāmi cakkhumaṃ. ‘‘Sahassārāni cakkāni, dissanti caraṇuttame; Lakkhaṇānissa disvāna, niṭṭhaṃ gacchiṃ tathāgate. ‘‘Sammajjaniṃ gahetvāna, sammajjitvānahaṃ tadā; Atha pupphe samānetvā, buddhaseṭṭhaṃ apūjayiṃ. ‘‘Pūjayitvāna taṃ buddhaṃ, oghatiṇṇamanāsavaṃ; Ekaṃsaṃ ajinaṃ katvā, namassiṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Yena ñāṇena sambuddho, viharati anāsavo; Taṃ ñāṇaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Samuddharasimaṃ lokaṃ, sayambhū amitodaya; Tava dassanamāgamma, kaṅkhāsotaṃ taranti te. ‘‘‘Tuvaṃ satthā ca ketu ca, dhajo yūpo ca pāṇinaṃ; Parāyaṇo patiṭṭhā ca, dīpo ca dvipaduttamo. ‘‘‘Sakkā samudde udakaṃ, pametuṃ āḷhakena vā; Na tveva tava sabbaññu, ñāṇaṃ sakkā pametave. ‘‘‘Dhāretuṃ pathaviṃ sakkā, ṭhapetvā tulamaṇḍale; Na tveva tava sabbaññu, ñāṇaṃ sakkā dharetave. ‘‘‘Ākāso minituṃ sakkā, rajjuyā aṅgulena vā; Na tveva tava sabbaññu, ñāṇaṃ sakkā pametave. ‘‘‘Mahāsamudde udakaṃ, pathavī cākhilā jaṭaṃ ; Buddhañāṇaṃ upādāya, upamāto na yujjare. ‘‘‘Sadevakassa lokassa, cittaṃ yesaṃ pavattati; Antojālīkatā ete, tava ñāṇamhi cakkhuma. ‘‘‘Yena ñāṇena pattosi, kevalaṃ bodhimuttamaṃ; Tena ñāṇena sabbaññu, maddasī paratitthiye’. ‘‘Imā gāthā thavitvāna, suruci nāma tāpaso; Ajinaṃ pattharitvāna, pathaviyaṃ nisīdi so. ‘‘Cullāsītisahassāni, ajjhogāḷho mahaṇṇave; Accugato tāvadeva, girirājā pavuccati. ‘‘Tāva accuggato neru, āyato vitthato ca so; Cuṇṇito aṇubhedena, koṭisatasahassaso . ‘‘Lakkhe ṭhapiyamānamhi, parikkhayamagacchatha; Na tveva tava sabbaññu, ñāṇaṃ sakkā pametave. ‘‘Sukhumacchikena jālena, udakaṃ yo parikkhipe; Ye keci udake pāṇā, antojālīkatā siyuṃ. ‘‘Tatheva hi mahāvīra, ye keci puthutitthiyā; Diṭṭhigahanapakkhandā , parāmāsena mohitā. ‘‘Tava suddhena ñāṇena, anāvaraṇadassinā; Antojālīkatā ete, ñāṇaṃ te nātivattare. ‘‘Bhagavā tamhi samaye, anomadassī mahāyaso; Vuṭṭhahitvā samādhimhā, disaṃ olokayī jino. ‘‘Anomadassimunino, nisabho nāma sāvako; Parivuto satasahassehi, santacittehi tādibhi. ‘‘Khīṇāsavehi suddhehi, chaḷabhiññehi jhāyibhi; Cittamaññāya buddhassa, upesi lokanāyakaṃ. ‘‘Antalikkhe ṭhitā tattha, padakkhiṇamakaṃsu te; Namassantā pañjalikā, otaruṃ buddhasantike. ‘‘Anomadassī bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Bhikkhusaṅghe nisiditvā, sitaṃ pātukarī jino. ‘‘Varuṇo nāmupaṭṭhāko, anomadassissa satthuno; Ekaṃsaṃ cīvaraṃ katvā, apucchi lokanāyakaṃ. ‘‘‘Ko nu kho bhagavā hetu, sitakammassa satthuno; Na hi buddhā ahetūhi, sitaṃ pātukaronti te’. ‘‘Anomadassī bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Bhikkhumajjhe nisīditvā, imaṃ gāthaṃ abhāsatha. ‘‘‘Yo maṃ pupphena pūjesi, ñāṇañcāpi anutthavi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇotha mama bhāsato. ‘‘‘Buddhassa giramaññāya, sabbe devā samāgatā; Saddhammaṃ sotukāmā te, sambuddhamupasaṅkamuṃ. ‘‘‘Dasasu lokadhātūsu, devakāyā mahiddhikā; Saddhammaṃ sotukāmā te, sambuddhamupasaṅkamuṃ. ‘‘‘Hatthī assā rathā pattī, senā ca caturaṅginī; Parivāressantimaṃ niccaṃ, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Saṭṭhitūriyasahassāni, bheriyo samalaṅkatā; Upaṭṭhissantimaṃ niccaṃ, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Soḷasitthisahassāni, nāriyo samalaṅkatā; Vicittavatthābharaṇā, āmuttamaṇikuṇḍalā. ‘‘‘Aḷārapamhā hasulā, susaññā tanumajjhimā; Parivāressantimaṃ niccaṃ, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Kappasatasahassāni, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ cakkavattī, rājā raṭṭhe bhavissati. ‘‘‘Sahassakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ . ‘‘‘Pacchime bhavasampatte , manussattaṃ gamissati; Brāhmaṇī sāriyā nāma, dhārayissati kucchinā. ‘‘‘Mātuyā nāmagottena, paññāyissatiyaṃ naro; Sāriputtoti nāmena, tikkhapañño bhavissati. ‘‘‘Asītikoṭī chaḍḍetvā, pabbajissatikiñcano; Gavesanto santipadaṃ, carissati mahiṃ imaṃ. ‘‘‘Apparimeyye ito kappe, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sāriputtoti nāmena, hessati aggasāvako. ‘‘‘Ayaṃ bhāgīrathī gaṅgā, himavantā pabhāvitā; Mahāsamuddamappeti, tappayantī mahodadhiṃ . ‘‘‘Tathevāyaṃ sāriputto, sake tīsu visārado; Paññāya pāramiṃ gantvā, tappayissati pāṇine . ‘‘‘Himavantamupādāya, sāgarañca mahodadhiṃ; Etthantare yaṃ pulinaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Tampi sakkā asesena, saṅkhātuṃ gaṇanā yathā; Na tveva sāriputtassa, paññāyanto bhavissati. ‘‘‘Lakkhe ṭhapiyamānamhi, khīye gaṅgāya vālukā; Na tveva sāriputtassa, paññāyanto bhavissati. ‘‘‘Mahāsamudde ūmiyo, gaṇanāto asaṅkhiyā; Tatheva sāriputtassa, paññāyanto na hessati. ‘‘‘Ārādhayitvā sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ; Paññāya pāramiṃ gantvā, hessati aggasāvako. ‘‘‘Pavattitaṃ dhammacakkaṃ, sakyaputtena tādinā; Anuvattessati sammā, vassento dhammavuṭṭhiyo. ‘‘‘Sabbametaṃ abhiññāya, gotamo sakyapuṅgavo; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, aggaṭṭhāne ṭhapessati’. ‘‘Aho me sukataṃ kammaṃ, anomadassissa satthuno; Yassāhaṃ kāraṃ katvāna, sabbattha pāramiṃ gato. ‘‘Aparimeyye kataṃ kammaṃ, phalaṃ dassesi me idha; Sumutto saravegova, kilese jhāpayiṃ ahaṃ. ‘‘Asaṅkhataṃ gavesanto, nibbānaṃ acalaṃ padaṃ; Vicinaṃ titthiye sabbe, esāhaṃ saṃsariṃ bhave. ‘‘Yathāpi byādhito poso, pariyeseyya osadhaṃ; Vicineyya vanaṃ sabbaṃ, byādhito parimuttiyā. ‘‘Asaṅkhataṃ gavesanto, nibbānaṃ amataṃ padaṃ; Abbokiṇṇaṃ pañcasataṃ, pabbajiṃ isipabbajaṃ. ‘‘Jaṭābhārena bharito, ajinuttaranivāsano; Abhiññāpāramiṃ gantvā, brahmalokaṃ agacchihaṃ. ‘‘Natthi bāhirake suddhi, ṭhapetvā jinasāsanaṃ; Ye keci buddhimā sattā, sujjhanti jinasāsane. ‘‘Attakāramayaṃ etaṃ, nayidaṃ itihītihaṃ; Asaṅkhataṃ gavesanto, kutitthe sañcariṃ ahaṃ. ‘‘Yathā sāratthiko poso, kadaliṃ chetvāna phālaye; Na tattha sāraṃ vindeyya, sārena rittako hi so. ‘‘Tatheva titthiyā loke, nānādiṭṭhī bahujjanā; Asaṅkhatena rittāse, sārena kadalī yathā. ‘‘Pacchime bhavasampatte, brahmabandhu ahosahaṃ; Mahābhogaṃ chaḍḍetvāna, pabbajiṃ anagāriyaṃ.
第一诵品。显示巴利原文
Paṭhamabhāṇavāraṃ.
“他是一位诵习者、持咒者,通达三吠陀;”
有位名为删阇耶的婆罗门,我依止他而住。
大雄,您有位弟子,名为婆罗门阿说示;
他威光炽盛,难以靠近,那时正为托钵而行。
我见到了那位具足智慧的牟尼,于寂静中入定;
心寂静的大龙,犹如盛开的莲华。
“我见到他时,心生此念:这是一位善自调御、心意清净者;”
“这位如牛王般殊胜的勇士,必将成为阿拉汉。”
他威仪安详令人悦意,容貌端正,善自收摄;
“依最上调御而得调伏者,将成为见不死者。”
当他为乞食而行时,我便跟随于后;
“等候着机会,请问那不死之境。”
当他行至街巷中时,我上前询问;
“勇士,你是何族姓?尊者,你是谁的弟子?”
他受我问而作答,犹如无所畏惧的狮子;
“贤友,佛陀出现于世间,我是他的弟子。”
“我问他之后,他便为我说尽一切,那甚深微妙之语;”
渴爱之箭的斩断者,一切苦的除灭者。
“诸法从因生,如来说其因;
他们之灭尽,大沙门作是说”。
问题得到解答之时,我即证得初果;
听闻胜者的教法后,我成为离尘离垢者。
听闻牟尼的言语,得见最上法;
我通达正法,而说此偈。
“若此即是法,纵仅如此,已是无苦无忧之境;
在多俱胝劫中,未曾见、已经过去。”
我寻求法时,曾游走于种种邪途;
我的目标已经达成,现在正是我不放逸之时。
阿说示令我满足,我证得了不动之地;
为寻同伴,我来到苦行林。
远远望见我后,我那善学的同伴,
威仪具足,说出此言:
你面容明净,正显出牟尼之相;
你可已证得甘露、涅槃不死之境?
我已证得不死,能拔除忧愁之箭;
你也将证得它,我们同往佛陀之处。
他应诺说:“善哉!”他是我善学的同伴;
手牵着手,来到你的面前。
我们二人都将在释迦子你面前出家;
依止你的教法,我们安住于无漏。
果利答以神通为最胜,我以智慧达于彼岸;
我们二人和合,令教法光显。
我的心愿未竟,徘徊于邪道;
得见您的容颜,我的心愿当下圆满。
依止大地,树木随季开花;
天香流散,令一切有情欢喜。
我亦如是,大雄,释迦子,大名声者,
安住于你的教法,我将应时绽放。
寻求那能解脱有与轮回的解脱之花;
得此解脱之花,我令一切众生满足。
在佛陀的国土中,除了大牟尼,
在智慧上,无人能与你儿子——具眼者相比。
你的弟子们善受调伏,僧众善学善修,
他们已调伏于无上调御,恒常围绕于你。
那些乐于禅那的禅修者、贤智者,心寂静、得定之人,
诸牟尼、具足牟尼法者,恒常围绕着他。
少欲而谨慎的贤智者,少食、无有贪著者,
于得失皆能知足者,恒常围绕于他。
林居者、头陀行者、禅修者、纳粗衣者;
乐远离的贤者,恒常围绕于他。
入道者、住果者、有学与具足果者;
希求最上义者,常恒围绕着他。
入流者、清净者,及一来者;
不来者与阿拉汉,常随围绕于他。
善巧于念处,乐修觉支;
你的弟子这般众多,常随围绕于你。
他们善巧于神足,乐于修习禅定;
精勤于正勤,他们恒常围绕于您;
具足三明与六神通,已达神通的圆满;
已达慧之圆满,他们恒常环绕于您。
大雄,您的这些弟子善受教导;
不可攻克、威德炽盛,他们恒常环绕于您。
“为这些自制、苦行的弟子所围绕;”
如狮王般威严,又如月王般辉耀。
依止于大地,地生者得以生长;
它们生长得茂盛繁密,并展示其果实。
释迦子,大名闻者,你犹如大地;
依止你的教法,他们便证得不死之果。
信度河、沙罗沙瓦底河,以及月支河等诸河流;
恒河、耶牟那河,沙罗浮河,还有摩醯大河。
当这些河流奔腾汇合时,大海容纳它们;
舍弃原来名字,便称为海洋。
同样地,这四种姓,在您座下出家之后;
舍弃原来名字,便称为佛子。
犹如无垢的月轮,游于虚空界;
于世间一切星宿中,以其光明映彻超胜。
正是如此,大雄啊,你为诸天与人众所围绕;
你超越这一切,恒常照耀。
“从深处涌起的波浪,不会越过海岸;”
它们触及一切海岸,便粉碎四散。
同样地,世间诸外道,众多持种种见者;
他们虽欲说法,却无法超越那位牟尼。
若他们得遇那位具眼者,与他论辩;
一旦来到你面前,他们便如同粉碎了一样。
犹如生于水中的众多睡莲与曼陀罗花,
既为水所染污,又为泥淖所染污。
同样地,众多有情,生于世间,而得增长;
为贪欲与嗔恨所恼,犹如泥中的睡莲。
犹如莲花,生于水中,于水中生长;
它不为水所染着,狮子确实清净。
同样地,您这大雄,生于世间的大牟尼;
您不为世间所染着,犹如莲花不染于水。
犹如在宜人的月份,众多水生花盛开;
它们不逾越那个月份,那正是开花的时节。
同样地,大雄啊,你的解脱已盛开;
他们不违越教诫,犹如水生的莲花。
娑罗王树繁花盛开,散发天香;
为其他娑罗树所环绕,娑罗王树庄严辉耀。
同样,大雄啊,您以佛智绽放光华;
为比丘僧团所围绕,您如娑罗树王般光辉照耀。
犹如喜马拉雅山,是滋养一切众生的良药;
即是诸龙、阿修罗与天人的居处。
同样地,大雄,您犹如众生之药草;
三明及六通,已达神通之彼岸。
大雄!那些受你这位悲悯者教导的人们,
以法喜为乐,安住于你的教法。
犹如兽王狮子,从住处出来,
遍观四方,
发出三声吼叫。
“兽王发出吼声,一切走兽无不惊惧;
的确,这位有生者,恒常令一切畜生感到恐惧。
大雄!当您发出吼声,大地为之震动;
堪受教化者觉悟,魔众惊怖。
一切外道皆惊惶怖畏,大牟尼,当您作狮子吼之时;
如乌鸦之阵四散奔逃,又如群鹿被兽王所惊骇。
世间所有的教团首领,但凡被尊称为导师者——
他们向大众宣说辗转相承之法。
大雄啊!您并非这样为众生说法;
亲自觉悟诸谛之后,唯说菩提分法。
了知众生意乐与随眠,诸根之强弱,
了知堪能与不堪能者,如大云般作狮子吼。
安坐的会众遍满至铁围山之边际,
他们审察种种见解,以断除疑惑。
「牟尼善巧于譬喻,了知一切众生心,
只说一个问题,便能断除有情的疑惑。
纵使大地遍满伍巴提沙般的圣者,
他们皆合掌,礼赞世间导师。
凭我自己的力量,我已赞颂了胜者;
纵使赞颂无数劫,也当如此赞颂。
若有天人或人,善学之士,
试图测度,他唯有徒生疲惫。
释迦子,大名闻者,安住于您的教法,
抵达慧之彼岸,我安住于无漏。
我摧伏诸外道,推转胜者之教;
今日于释迦子的教法中,为法军之将。
无量所作之业,今于此处,为我显其果报;
犹如速射之箭,烧尽我诸烦恼。
若有人常以头顶负重担,
他因重担而痛苦,如此被诸重担所压。
为三火所燃烧,我轮回于诸有;
为有之重担所迫,犹如被高山所压。
重担已卸,诸有已从我根除;
于释迦子的教法中,一切应作皆已作。
在佛陀的领域之中,除却释迦族的至胜者,
我于智慧最为殊胜,无有与我相等者。
我于定极为善巧,已至神通彼岸;
若我今日欲,便能化现千身。
大牟尼于次第住已得自在,
请为我说法,灭尽是我卧处。
我的天眼清净,我善巧于定;
精勤于正勤,以修习觉支为乐。
凡声闻所应证得的,我皆已成就;
除世间导师外,无有与我同等者。
我善巧于诸等至,于禅那与解脱速疾证得;
我以修习觉支为乐,已抵达声闻德之彼岸。
以声闻德之触证,依智慧,荷担众中最上之重担;
以信所摄持的心,恒常安住于诸梵行者中。
如蛇已除毒,如牛已断角;
如已弃舍慢与骄,我以尊重与恭敬进入僧团。
若我的智慧有形色,大地也不能与之相等;
此是无上见者世尊之果,是智林之果。
法轮已为释迦子、如是者所转;
我以正确的方式随顺而行,这便是智慧所称叹的果报。
愿我任何时候都不成为恶欲者、懈怠者、精进下劣者;
愿我不成为少闻者、无恭敬者,无论在何处都不与他们为伍。
多闻且具慧,于诸戒善住;
专修心寂止,纵倒立亦安住。
诸位贤者,我今对在场诸众说:
应少欲知足,恒为禅修者,常乐禅那。
我最初所见的那位,离尘无垢;
他是我的导师——那位贤智者,名为阿说示的声闻。
今日,我凭他的教说,成为法之大将;
到达一切彼岸,我安住于无漏。
我的老师,是名为阿说示的声闻;
无论他住在何方,我便向那一方顶礼。
乔达摩,释迦族之牛王,念及我的所作;
在比丘僧团中坐下后,将我安置于最上之位。
四无碍解与八解脱;
六神通已亲证,佛陀的教诫已成就。」
显示巴利原文 ‘‘Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū; Brāhmaṇo sañcayo nāma, tassa mūle vasāmahaṃ. ‘‘Sāvako te mahāvīra, assaji nāma brāhmaṇo; Durāsado uggatejo, piṇḍāya caratī tadā. ‘‘Tamaddasāsiṃ sappaññaṃ, muniṃ mone samāhitaṃ; Santacittaṃ mahānāgaṃ, suphullaṃ padumaṃ yathā. ‘‘Disvā me cittamuppajji, sudantaṃ suddhamānasaṃ; Usabhaṃ pavaraṃ vīraṃ, arahāyaṃ bhavissati. ‘‘Pāsādiko iriyati, abhirūpo susaṃvuto; Uttame damathe danto, amatadassī bhavissati. ‘‘Yaṃnūnāhaṃ uttamatthaṃ, puccheyyaṃ tuṭṭhamānasaṃ; So me puṭṭho kathessati, paṭipucchāmahaṃ tadā. ‘‘Piṇḍapātaṃ carantassa, pacchato agamāsahaṃ; Okāsaṃ paṭimānento, pucchituṃ amataṃ padaṃ. ‘‘Vīthintare anuppattaṃ, upagantvāna pucchahaṃ; ‘Kathaṃ gottosi tvaṃ vīra, kassa sissosi mārisa’. ‘‘So me puṭṭho viyākāsi, asambhītova kesarī; ‘Buddho loke samuppanno, tassa sissomhi āvuso’. ‘‘‘Kīdisaṃ te mahāvīra, anujāta mahāyasa; Buddhassa sāsanaṃ dhammaṃ, sādhu me kathayassu bho’. ‘‘So me puṭṭho kathī sabbaṃ, gambhīraṃ nipuṇaṃ padaṃ; Taṇhāsallassa hantāraṃ, sabbadukkhāpanūdanaṃ. ‘‘‘Ye dhammā hetuppabhavā, tesaṃ hetuṃ tathāgato āha; Tesañca yo nirodho, evaṃ vādī mahāsamaṇo’. ‘‘Sohaṃ vissajjite pañhe, paṭhamaṃ phalamajjhagaṃ; Virajo vimalo āsiṃ, sutvāna jinasāsanaṃ. ‘‘Sutvāna munino vākyaṃ, passitvā dhammamuttamaṃ; Pariyogāḷhasaddhammo, imaṃ gāthamabhāsahaṃ. ‘‘‘Eseva dhammo yadi tāvadeva, paccabyathapadamasokaṃ; Adiṭṭhaṃ abbhatītaṃ, bahukehi kappanahutehi’. ‘‘Svāhaṃ dhammaṃ gavesanto, kutitthe sañcariṃ ahaṃ; So me attho anuppatto, kālo me nappamajjituṃ. ‘‘Tositohaṃ assajinā, patvāna acalaṃ padaṃ; Sahāyakaṃ gavesanto, assamaṃ agamāsahaṃ. ‘‘Dūratova mamaṃ disvā, sahāyo me susikkhito; Iriyāpathasampanno , idaṃ vacanamabravi. ‘‘‘Pasannamukhanettosi, munibhāvova dissati; Amatādhigato kacci, nibbānamaccutaṃ padaṃ. ‘‘‘Subhānurūpo āyāsi, āneñjakārito viya; Dantova dantadamatho , upasantosi brāhmaṇa. ‘‘‘Amataṃ mayādhigataṃ, sokasallāpanūdanaṃ; Tvampi taṃ adhigacchesi , gacchāma buddhasantikaṃ’. ‘‘Sādhūti so paṭissutvā, sahāyo me susikkhito; Hatthena hatthaṃ gaṇhitvā, upagamma tavantikaṃ. ‘‘Ubhopi pabbajissāma, sakyaputta tavantike; Tava sāsanamāgamma, viharāma anāsavā. ‘‘Kolito iddhiyā seṭṭho, ahaṃ paññāya pārago; Ubhova ekato hutvā, sāsanaṃ sobhayāmase. ‘‘Apariyositasaṅkappo , kutitthe sañcariṃ ahaṃ; Tava dassanamāgamma, saṅkappo pūrito mama. ‘‘Pathaviyaṃ patiṭṭhāya, pupphanti samaye dumā; Dibbagandhā sampavanti, tosenti sabbapāṇinaṃ. ‘‘Tathevāhaṃ mahāvīra, sakyaputta mahāyasa; Sāsane te patiṭṭhāya, samayesāmi pupphituṃ. ‘‘Vimuttipupphaṃ esanto, bhavasaṃsāramocanaṃ; Vimuttipupphalābhena, tosemi sabbapāṇinaṃ. ‘‘Yāvatā buddhakhettamhi, ṭhapetvāna mahāmuniṃ; Paññāya sadiso natthi, tava puttassa cakkhuma. ‘‘Suvinītā ca te sissā, parisā ca susikkhitā; Uttame damathe dantā, parivārenti taṃ sadā. ‘‘Jhāyī jhānaratā dhīrā, santacittā samāhitā; Munī moneyyasampannā, parivārenti taṃ sadā. ‘‘Appicchā nipakā dhīrā, appāhārā alolupā; Lābhālābhena santuṭṭhā, parivārenti taṃ sadā. ‘‘Āraññikā dhutaratā, jhāyino lūkhacīvarā; Vivekābhiratā dhīrā, parivārenti taṃ sadā. ‘‘Paṭipannā phalaṭṭhā ca, sekhā phalasamaṅgino; Āsīsakā uttamatthaṃ, parivārenti taṃ sadā. ‘‘Sotāpannā ca vimalā, sakadāgāmino ca ye; Anāgāmī ca arahā, parivārenti taṃ sadā. ‘‘Satipaṭṭhānakusalā, bojjhaṅgabhāvanāratā; Sāvakā te bahū sabbe, parivārenti taṃ sadā. ‘‘Iddhipādesu kusalā, samādhibhāvanāratā; Sammappadhānānuyuttā, parivārenti taṃ sadā. ‘‘Tevijjā chaḷabhiññā ca, iddhiyā pāramiṃ gatā; Paññāya pāramiṃ pattā, parivārenti taṃ sadā. ‘‘Edisā te mahāvīra, tava sissā susikkhitā; Durāsadā uggatejā, parivārenti taṃ sadā. ‘‘Tehi sissehi parivuto, saññatehi tapassibhi; Migarājāvasambhīto, uḷurājāva sobhasi. ‘‘Pathaviyaṃ patiṭṭhāya, ruhanti dharaṇīruhā; Vepullataṃ pāpuṇanti, phalañca dassayanti te. ‘‘Pathavīsadiso tvaṃsi, sakyaputta mahāyasa; Sāsane te patiṭṭhāya, labhanti amataṃ phalaṃ. ‘‘Sindhu sarassatī ceva, nadiyo candabhāgikā; Gaṅgā ca yamunā ceva, sarabhū ca atho mahī. ‘‘Etāsaṃ sandamānānaṃ, sāgaro sampaṭicchati; Jahanti purimaṃ nāmaṃ, sāgaroteva ñāyati. ‘‘Tathevime catubbaṇṇā, pabbajitvā tavantike; Jahanti purimaṃ nāmaṃ, buddhaputtāti ñāyare. ‘‘Yathāpi cando vimalo, gacchaṃ ākāsadhātuyā; Sabbe tāragaṇe loke, ābhāya atirocati. ‘‘Tatheva tvaṃ mahāvīra, parivuto devamānuse; Ete sabbe atikkamma, jalasi sabbadā tuvaṃ. ‘‘Gambhīre uṭṭhitā ūmī, na velamativattare; Sabbā velaṃva phusanti , sañcuṇṇā vikiranti tā. ‘‘Tatheva titthiyā loke, nānādiṭṭhī bahujjanā; Dhammaṃ vāditukāmā te, nātivattanti taṃ muniṃ. ‘‘Sace ca taṃ pāpuṇanti, paṭivādehi cakkhuma; Tavantikaṃ upāgantvā, sañcuṇṇāva bhavanti te. ‘‘Yathāpi udake jātā, kumudā mandālakā bahū; Upalimpanti toyena, kaddamakalalena ca. ‘‘Tatheva bahukā sattā, loke jātā virūhare; Aṭṭitā rāgadosena, kaddame kumudaṃ yathā. ‘‘Yathāpi padumaṃ jalajaṃ, jalamajjhe virūhati; Na so limpati toyena, parisuddho hi kesarī. ‘‘Tatheva tvaṃ mahāvīra, loke jāto mahāmuni; Nopalimpasi lokena, toyena padumaṃ yathā. ‘‘Yathāpi rammake māse, bahū pupphanti vārijā; Nātikkamanti taṃ māsaṃ, samayo pupphanāya so. ‘‘Tatheva tvaṃ mahāvīra, pupphito te vimuttiyā; Sāsanaṃ nātivattanti, padumaṃ vārijaṃ yathā. ‘‘Supupphito sālarājā, dibbagandhaṃ pavāyati; Aññasālehi parivuto, sālarājāva sobhati. ‘‘Tatheva tvaṃ mahāvīra, buddhañāṇena pupphito; Bhikkhusaṅghaparivuto, sālarājāva sobhasi. ‘‘Yathāpi selo himavā, osadho sabbapāṇinaṃ; Nāgānaṃ asurānañca, devatānañca ālayo. ‘‘Tatheva tvaṃ mahāvīra, osadho viya pāṇinaṃ; Tevijjā chaḷabhiññā ca, iddhiyā pāramiṃ gatā. ‘‘Anusiṭṭhā mahāvīra, tayā kāruṇikena te; Ramanti dhammaratiyā, vasanti tava sāsane. ‘‘Migarājā yathā sīho, abhinikkhamma āsayā; Catuddisānuviloketvā , Tikkhattuṃ abhinādati. ‘‘Sabbe migā uttasanti, migarājassa gajjato; Tathā hi jātimā eso, pasū tāseti sabbadā. ‘‘Gajjato te mahāvīra, vasudhā sampakampati; Bodhaneyyāvabujjhanti, tasanti mārakāyikā. ‘‘Tasanti titthiyā sabbe, nadato te mahāmuni; Kākā senāva vibbhantā, migaraññā yathā migā. ‘‘Ye keci gaṇino loke, satthāroti pavuccare; Paramparāgataṃ dhammaṃ, desenti parisāya te. ‘‘Na hevaṃ tvaṃ mahāvīra, dhammaṃ desesi pāṇinaṃ; Sāmaṃ saccāni bujjhitvā, kevalaṃ bodhipakkhiyaṃ. ‘‘Āsayānusayaṃ ñatvā, indriyānaṃ balābalaṃ; Bhabbābhabbe viditvāna, mahāmeghova gajjasi. ‘‘Cakkavāḷapariyantā , nisinnā parisā bhave; Nānādiṭṭhī vicinantā , vimaticchedanāya taṃ. ‘‘Sabbesaṃ cittamaññāya, opammakusalo muni; Ekaṃ pañhaṃ kathentova, vimatiṃ chindasi pāṇinaṃ. ‘‘Upatissasadiseheva, vasudhā pūritā bhave; Sabbeva te pañjalikā, kittayuṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Kappaṃ vā te kittayantā, nānāvaṇṇehi kittayuṃ; Parimetuṃ na sakkeyyuṃ , appameyyo tathāgato. ‘‘Yathāsakena thāmena, kittito hi mayā jino; Kappakoṭīpi kittentā, evameva pakittayuṃ. ‘‘Sace hi koci devo vā, manusso vā susikkhito; Pametuṃ parikappeyya, vighātaṃva labheyya so. ‘‘Sāsane te patiṭṭhāya, sakyaputta mahāyasa; Paññāya pāramiṃ gantvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Titthiye sampamaddāmi, vattemi jinasāsanaṃ; Dhammasenāpati ajja, sakyaputtassa sāsane. ‘‘Aparimeyye kataṃ kammaṃ, phalaṃ dassesi me idha; Sukhitto saravegova, kilese jhāpayī mama . ‘‘Yo koci manujo bhāraṃ, dhāreyya matthake sadā; Bhārena dukkhito assa, bhārehi bharito tathā. ‘‘Ḍayhamāno tīhaggīhi, bhavesu saṃsariṃ ahaṃ; Bharito bhavabhārena, giriṃ uccārito yathā. ‘‘Oropito ca me bhāro, bhavā ugghāṭitā mayā; Karaṇīyaṃ kataṃ sabbaṃ, sakyaputtassa sāsane. ‘‘Yāvatā buddhakhettamhi, ṭhapetvā sakyapuṅgavaṃ; Ahaṃ aggomhi paññāya, sadiso me na vijjati. ‘‘Samādhimhi sukusalo, iddhiyā pāramiṃ gato; Icchamāno cahaṃ ajja, sahassaṃ abhinimmine. ‘‘Anupubbavihārassa , vasībhūto mahāmuni; Kathesi sāsanaṃ mayhaṃ, nirodho sayanaṃ mama. ‘‘Dibbacakkhu visuddhaṃ me, samādhikusalo ahaṃ; Sammappadhānānuyutto, bojjhaṅgabhāvanārato. ‘‘Sāvakena hi pattabbaṃ, sabbameva kataṃ mayā; Lokanāthaṃ ṭhapetvāna, sadiso me na vijjati. ‘‘Samāpattīnaṃ kusalo , jhānavimokkhāna khippapaṭilābhī; Bojjhaṅgabhāvanārato, sāvakaguṇapāramigatosmi. ‘‘Sāvakaguṇenapi phussena , buddhiyā parisuttamabhāravā ; Yaṃ saddhāsaṅgahitaṃ cittaṃ, sadā sabrahmacārīsu. ‘‘Uddhatavisova sappo, chinnavisāṇova usabho; Nikkhittamānadappova , upemi garugāravena gaṇaṃ. ‘‘Yadi rūpinī bhaveyya, paññā me vasumatīpi na sameyya; Anomadassissa bhagavato, phalametaṃ ñāṇathavanāya. ‘‘Pavattitaṃ dhammacakkaṃ, sakyaputtena tādinā; Anuvattemahaṃ sammā, ñāṇathavanāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Mā me kadāci pāpiccho, kusīto hīnavīriyo; Appassuto anādaro , sameto ahu katthaci. ‘‘Bahussuto ca medhāvī, sīlesu susamāhito; Cetosamathānuyutto, api muddhani tiṭṭhatu. ‘‘Taṃ vo vadāmi bhaddante, yāvantettha samāgatā; Appicchā hotha santuṭṭhā, jhāyī jhānaratā sadā. ‘‘Yamahaṃ paṭhamaṃ disvā, virajo vimalo ahuṃ; So me ācariyo dhīro, assaji nāma sāvako. ‘‘Tassāhaṃ vāhasā ajja, dhammasenāpatī ahuṃ; Sabbattha pāramiṃ patvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Yo me ācariyo āsi, assaji nāma sāvako; Yassaṃ disāyaṃ vasati, ussīsamhi karomahaṃ. ‘‘Mama kammaṃ saritvāna, gotamo sakyapuṅgavo; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, aggaṭṭhāne ṭhapesi maṃ. Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā. Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi, buddhaseṭṭhassa santike; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ . ‘‘Paṭisambhidā catasso , vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿舍利弗长老如是宣说这些偈颂:显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sāriputto thero imā gāthāyo
(与上条合并)显示巴利原文
Abhāsitthāti.
《舍利弗长老譬喻》第一品显示巴利原文
Sāriputtattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
3-2. 大目犍连长老譬喻显示巴利原文
3-2. Mahāmoggallānattheraapadānaṃ
“无比见世尊,世间最胜者、人中之牛王;
住于喜马拉雅山中,为天众所围绕。”
我名为瓦卢那,那时是龙王;
随心变现种种形,住于大海洋中。
舍离喧闹之众,我备办诸乐器;
那时,天女们围绕着正自觉者,放声歌唱。
诸乐器奏响之时,天人们也奏响了妙乐;
听到这两种声音,佛陀便醒觉过来。
我邀请正自觉者,返回住处;
铺设座位后,我告知了时间;
世间导师为数千漏尽者所围绕;
他遍照一切方向,来到我的住处。
“「大雄既坐,天中之天、人中之牛王;”
「那时,我以饮食供养他及比丘僧团。」
“大雄、自存者、无上士随喜,”
“于比丘僧团中安坐,说此偈颂:”
“‘凡是供养僧团,及佛陀、世间导师;’
以此净信心,当生天界。
他从地狱命终之后,将转生人间;
名为果利德,成为婆罗门的眷属。
他日后出家,为善根所策励,
将成为乔达摩世尊的第二弟子。
精进勇猛,志意坚固,依神通证得波罗蜜;
遍知一切漏,无漏者当般涅槃。
依止恶友,为欲贪所制伏;
我以恶意之心,杀害了母亲与父亲。
无论我投生何处,是地狱还是人间;
恶业具足,我头破而死。
这是我最后之生,最后的有正在转起;
此处,于我命终时,亦当如此。
即便是那般深厚、坚固,难可撼动的大地,
我以左脚趾便能将其震动,已达神通波罗蜜。
我不见有我慢,我慢于我中亦不存在,
我依沙玛内拉,心生恭敬。
“自无量劫以前,我所作之业,
我已至彼地,证得漏尽。”
四无碍解,及八解脱;
六神通已证得,佛陀的教法已完成。”
显示巴利原文 ‘‘Anomadassī bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Vihāsi himavantamhi, devasaṅghapurakkhato. ‘‘Varuṇo nāma nāmena, nāgarājā ahaṃ tadā; Kāmarūpī vikubbāmi, mahodadhinivāsahaṃ. ‘‘Saṅgaṇiyaṃ gaṇaṃ hitvā, tūriyaṃ paṭṭhapesahaṃ; Sambuddhaṃ parivāretvā, vādesuṃ accharā tadā. ‘‘Vajjamānesu tūresu, devā tūrāni vajjayuṃ; Ubhinnaṃ saddaṃ sutvāna, buddhopi sampabujjhatha. ‘‘Nimantetvāna sambuddhaṃ, sakaṃ bhavanupāgamiṃ; Āsanaṃ paññapetvāna, kālamārocayiṃ ahaṃ. ‘‘Khīṇāsavasahassehi, parivuto lokanāyako; Obhāsento disā sabbā, bhavanaṃ me upāgami. ‘‘Upaviṭṭhaṃ mahāvīraṃ, devadevaṃ narāsabhaṃ; Sabhikkhusaṅghaṃ tappesiṃ , annapānenahaṃ tadā. ‘‘Anumodi mahāvīro, sayambhū aggapuggalo; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo so saṅghaṃ apūjesi, buddhañca lokanāyakaṃ; Tena cittappasādena, devalokaṃ gamissati. ‘‘‘Sattasattatikkhattuñca, devarajjaṃ karissati; Pathabyā rajjaṃ aṭṭhasataṃ, vasudhaṃ āvasissati. ‘‘‘Pañcapaññāsakkhattuñca, cakkavattī bhavissati; Bhogā asaṅkhiyā tassa, uppajjissanti tāvade. ‘‘‘Aparimeyye ito kappe, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena , satthā loke bhavissati. ‘‘‘Nirayā so cavitvāna, manussataṃ gamissati; Kolito nāma nāmena, brahmabandhu bhavissati. ‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, kusalamūlena codito; Gotamassa bhagavato, dutiyo hessati sāvako. ‘‘‘Āraddhavīriyo pahitatto, iddhiyā pāramiṃ gato; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’. ‘‘Pāpamittopanissāya, kāmarāgavasaṃ gato; Mātaraṃ pitarañcāpi, ghātayiṃ duṭṭhamānaso. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, nirayaṃ atha mānusaṃ; Pāpakammasamaṅgitā, bhinnasīso marāmahaṃ. ‘‘Idaṃ pacchimakaṃ mayhaṃ, carimo vattate bhavo; Idhāpi ediso mayhaṃ, maraṇakāle bhavissati. ‘‘Pavivekamanuyutto, samādhibhāvanārato; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Dharaṇimpi sugambhīraṃ, bahalaṃ duppadhaṃsiyaṃ; Vāmaṅguṭṭhena khobheyyaṃ, iddhiyā pāramiṃ gato. ‘‘Asmimānaṃ na passāmi, māno mayhaṃ na vijjati; Sāmaṇere upādāya, garucittaṃ karomahaṃ. ‘‘Aparimeyye ito kappe, yaṃ kammamabhinīhariṃ; Tāhaṃ bhūmimanuppatto, pattomhi āsavakkhayaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿大目犍连长老说此诸偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mahāmoggallāno thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
大目犍连长老譬喻第二显示巴利原文
Mahāmoggallānattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3-3. 大迦叶长老譬喻显示巴利原文
3-3. Mahākassapattheraapadānaṃ
“莲华上世尊,世间最胜者、如来;”
世间怙主般涅槃后,众人即向导师作供养。
众人心意高扬,欢喜踊跃;
当他们生起悚惧时,我心中生起了喜悦。
我召集亲族与朋友后,说言:
大雄已入般涅槃,来吧,让我们行供养。
她们应声“善哉”后,更令我倍生欢喜;
于佛陀、世间之怙主,我们当积集福德。
建造了价值珍贵、工艺善巧,高百手,
宽一又半手,耸立空中的宫殿。
在那里建造楼阁,以成行的多罗树庄严,
令自心净信之后,供养最上塔庙。
犹如炽燃的火聚,犹如盛开的紫矿树;
犹如虚空中的因陀罗柱,光明遍照四方。
于彼处,我以净信之心,广修众多善业,
忆念往昔所造善业,我便往生三十三天。
我乘坐的天车,由千匹骏马牵引;
我的宫殿高耸,巍然七层而立;
有数千座重阁,纯为黄金所成。
当时还有其他的宫阁,皆由红宝石所成;
它们也以芒光闪耀,周遍四方。
他们辉耀之时,广大光辉生起;
我超越一切天众,这即是福业所感得的果报。
在六万劫之中,有一位名为乌比达的刹帝利;
我是四方征服者,统御这片大地。
就在这贤劫之中,我曾三十次成为
我喜乐于己业,成为大威力的转轮王。
具足七宝,为四洲之统御者;
我的宫殿矗立其中,如因陀罗柱般高耸。
纵长二十四由旬,横宽十二由旬;
城名拉马纳,城墙与城门坚固难摧。
长五百由旬,宽为其半;
人众密集,犹如三十三天之城。
我这城池,处处是象、马、车乘,
常为人众所充满,这可爱的无上城。
「四无碍解,与八解脱;
六通我已亲证,佛陀的教法已成就。」
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarassa bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino; Nibbute lokanāthamhi, pūjaṃ kubbanti satthuno. ‘‘Udaggacittā janatā, āmoditapamoditā; Tesu saṃvegajātesu, pīti me udapajjatha. ‘‘Ñātimitte samānetvā, idaṃ vacanamabraviṃ; Parinibbuto mahāvīro, handa pūjaṃ karomase. ‘‘Sādhūti te paṭissutvā, bhiyyo hāsaṃ janiṃsu me; Buddhasmiṃ lokanāthamhi, kāhāma puññasañcayaṃ. ‘‘Agghiyaṃ sukataṃ katvā, satahatthasamuggataṃ; Diyaḍḍhahatthapatthaṭaṃ, vimānaṃ nabhamuggataṃ. ‘‘Katvāna hammiyaṃ tattha, tālapantīhi cittitaṃ; Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, cetiyaṃ pūjayuttamaṃ. ‘‘Aggikkhandhova jalito, kiṃsuko iva phullito; Indalaṭṭhīva ākāse, obhāseti catuddisā. ‘‘Tattha cittaṃ pasādetvā, katvāna kusalaṃ bahuṃ; Pubbakammaṃ saritvāna, tidasaṃ upapajjahaṃ. ‘‘Sahassayuttaṃ hayavāhiṃ, dibbayānamadhiṭṭhito; Ubbiddhaṃ bhavanaṃ mayhaṃ, sattabhūmaṃ samuggataṃ. ‘‘Kūṭāgārasahassāni, sabbasoṇṇamayā ahuṃ; Jalanti sakatejena, disā sabbā pabhāsayaṃ. ‘‘Santi aññepi niyyūhā, lohitaṅgamayā tadā; Tepi jotanti ābhāya, samantā caturo disā. ‘‘Puññakammābhinibbattā, kūṭāgārā sunimmitā; Maṇimayāpi jotanti, disā dasa samantato. ‘‘Tesaṃ ujjotamānānaṃ, obhāso vipulo ahu; Sabbe deve abhibhomi, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Saṭṭhikappasahassamhi , ubbiddho nāma khattiyo; Cāturanto vijitāvī, pathaviṃ āvasiṃ ahaṃ. ‘‘Tatheva bhaddake kappe, tiṃsakkhattuṃ ahosahaṃ; Sakakammābhiraddhomhi, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Sattaratanasampanno, catudīpamhi issaro; Tatthāpi bhavanaṃ mayhaṃ, indalaṭṭhīva uggataṃ. ‘‘Āyāmato catubbīsaṃ, vitthārena ca dvādasa; Rammaṇaṃ nāma nagaraṃ, daḷhapākāratoraṇaṃ. ‘‘Āyāmato pañcasataṃ, vitthārena tadaḍḍhakaṃ; Ākiṇṇaṃ janakāyehi, tidasānaṃ puraṃ viya. ‘‘Yathā sūcighare sūcī, pakkhittā paṇṇavīsati; Aññamaññaṃ paghaṭṭenti, ākiṇṇaṃ hoti laṅkataṃ . ‘‘Evampi nagaraṃ mayhaṃ, hatthissarathasaṃkulaṃ; Manussehi sadākiṇṇaṃ, rammaṇaṃ nagaruttamaṃ. ‘‘Tattha bhutvā pivitvā ca, puna devattanaṃ gato . Bhave pacchimake mayhaṃ, ahosi kulasampadā. ‘‘Brāhmaññakulasambhūto , mahāratanasañcayo; Asītikoṭiyo hitvā, hiraññassāpi pabbajiṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿大迦叶长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mahākassapo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
大迦叶长老譬喻第三显示巴利原文
Mahākassapattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
3-4. 阿那律长老譬喻显示巴利原文
3-4. Anuruddhattheraapadānaṃ
我曾见世尊善慧,世间最上,人中牛王;
我曾见世间导师,安住于远离处。
大雄,请垂示慈愍,世间最胜者,人中之牛王;
当您于树下禅修时,我将为您燃起明灯。
以此净信心,及意愿与誓愿;
舍弃人身之后,我便投生天宫。
投生天人时,天宫妙善成就;
周遍照耀,此为施灯之果报。
彼时,我遍照百由旬方圆;
我超胜一切天人,这是施灯的果报。
三十劫中,我为天帝,行使天王之权;
无人轻慢我,这是施灯的果报。
有位名为善慧的正自觉者,于三万劫前;
我以净信心,向他供养了灯。
四无碍解,与八解脱;
六神通已作证,佛陀的教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Sumedhaṃ bhagavantāhaṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ; Vūpakaṭṭhaṃ viharantaṃ, addasaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Upagantvāna sambuddhaṃ, sumedhaṃ lokanāyakaṃ; Añjaliṃ paggahetvāna, buddhaseṭṭhamayācahaṃ. ‘‘Anukampa mahāvīra, lokajeṭṭha narāsabha; Padīpaṃ te padassāmi, rukkhamūlamhi jhāyato. ‘‘Adhivāsesi so dhīro, sayambhū vadataṃ varo; Dumesu vinivijjhitvā, yantaṃ yojiyahaṃ tadā. ‘‘Sahassavaṭṭiṃ pādāsiṃ, buddhassa lokabandhuno; Sattāhaṃ pajjalitvāna, dīpā vūpasamiṃsu me. ‘‘Tena cittappasādena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, vimānamupapajjahaṃ. ‘‘Upapannassa devattaṃ, byamhaṃ āsi sunimmitaṃ; Samantato pajjalati, dīpadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Samantā yojanasataṃ, virocesimahaṃ tadā; Sabbe deve abhibhomi, dīpadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Tiṃsakappāni devindo, devarajjamakārayiṃ; Na maṃ kecītimaññanti, dīpadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Aṭṭhavīsatikkhattuñca, cakkavattī ahosahaṃ; Divā rattiñca passāmi, samantā yojanaṃ tadā. ‘‘Sahassalokaṃ ñāṇena, passāmi satthu sāsane; Dibbacakkhumanuppatto, dīpadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Sumedho nāma sambuddho, tiṃsakappasahassito; Tassa dīpo mayā dinno, vippasannena cetasā. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿那律长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā anuruddho thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第四 阿那律长老譬喻显示巴利原文
Anuruddhattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
3-5 富楼那满慈子长老譬喻显示巴利原文
3-5. Puṇṇamantāṇiputtattheraapadānaṃ
「我是诵习者、持咒者,通达三吠陀;」
我由弟子们前后簇拥,往诣人中无上者。
莲华上佛,世间解,诸供养的应供者;
大牟尼以简要之语,宣说了我的宿业。
我听闻那法之后,礼敬导师;
合掌之后,我便向南而去。
我通达阿毗达摩的论理,为令论事清净;
已使一切明了之后,我安住于无漏。
显示巴利原文 ‘‘Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū; Purakkhatomhi sissehi, upagacchiṃ naruttamaṃ. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Mama kammaṃ pakittesi, saṅkhittena mahāmuni. ‘‘Tāhaṃ dhammaṃ suṇitvāna, abhivādetvāna satthuno; Añjaliṃ paggahetvāna, pakkamiṃ dakkhiṇāmukho. ‘‘Saṅkhittena suṇitvāna, vitthārena abhāsayiṃ ; Sabbe sissā attamanā, sutvāna mama bhāsato; Sakaṃ diṭṭhiṃ vinodetvā, buddhe cittaṃ pasādayuṃ. ‘‘Saṅkhittenapi desemi, vitthārena tathevahaṃ ; Abhidhammanayaññūhaṃ , kathāvatthuvisuddhiyā; Sabbesaṃ viññāpetvāna, viharāmi anāsavo. ‘‘Ito pañcasate kappe, caturo suppakāsakā; Sattaratanasampannā, catudīpamhi issarā. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,尊者富楼那满慈子长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā puṇṇo mantāṇiputto thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
富楼那满慈子长老譬喻·第五显示巴利原文
Puṇṇamantāṇiputtattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
3-6. 优波离长老譬喻显示巴利原文
3-6. Upālittheraapadānaṃ
在汉沙瓦提城,有一位婆罗门,名为善生;
他积聚了八十俱胝,财谷丰足;
他是诵习者、持咒者,于三吠陀到达彼岸;
于相与传说,于正法达于究竟。
他们也环绕着我,称说:‘这婆罗门声名远播。’
众人礼敬于我,而我于任何人皆不礼敬。
“我不见应礼敬者,那时我慢心刚强;”
‘佛’之一词尚不存在,胜者尚未出现。
经过日夜之后,一位名为巴度母答拉者;
驱尽一切黑暗,具眼者出现于世间。
在这广大、众所周知、遍满流布的教法中;
那时,佛陀到达了汉沙城。
那位具眼之佛,为利益其父而说法;
那时,大众遍布四方,方圆一由旬。
那位受人尊敬的苦行者,名叫苏难达;
那时,遍满的佛陀会众,以花覆盖。
在阐明四圣谛时,于最胜的花堂中;
十万俱胝众生,获得法现观。
佛陀降下法雨,历经七日七夜;
至第八日,胜者赞叹善欢喜。
十万劫中,生于乌迦卡族;
以乔达摩为姓,将成为世间导师。
他是法的继承者,是嫡子,由法所化,
曼答尼子富楼那,将成为导师的弟子。
那时,正自觉者如此称赞苏难达苦行者:
令一切大众欢喜,展现自身的力量。
人们合掌,向苏难达苦行者礼敬;
供养佛陀之后,他清净了自己的趣向。
在那里,听闻牟尼之语,我心中生起如是意念;
“我也将行供养,以求见到乔达摩。”
“如此思惟后,我便思量起自己的作为;”
“我应在无上的福田中,行何等业?”
“这位巴提咖比丘,在一切巴提的教法中;”
“于律中被置于首位,我愿求取那样的地位。”
“我此无量财富,如海一般不动安稳;”
“以此财富,我愿为佛陀建造一座园林。”
“一座名为索巴那的美妙园林,于城东而建;”
以十万购下之后,我建造了僧园。
重阁、殿堂、圆厅、高楼、石窟,
善造经行处后,我建造了僧园。
浴室、火屋和水堂;
建造沐浴堂后,我以此供养比丘僧团。
长椅、凳子,以及日用品和器皿;
园丁与药物,我悉数供养。
安排了守护之后,我筑起坚固的围墙;
愿无人伤害他——那位心寂静的如如不动者。
我以十万资财,在僧园中营建了住处;
那韦布喇精舍落成后,我便将它敬献给正自觉者。
巴度穆答喇,世间解,应受供养者;
导师了知我的心意,便纳受了。
知悉一切知者、大仙已默然应允,
我便备办饮食,而后禀告时辰已至。
既闻时辰已至,莲华上首者,
他与千位漏尽比丘一同来到我的园林。
了知已坐定,我即以饮食供养;
了知已食毕,我即说如是语:
「以十万金购得,以同量之资建造;
名为庄严的园林,牟尼,请您纳受。
「以此园林布施,及以意愿与誓愿,
我于有中受生时,即得所愿。
正自觉者接受了这座善建的僧园后,
在比丘僧团中坐下后,便说此语:
那位曾供养佛陀、修建庄严僧园的人,
我今将他赞叹;请听我宣说。
象军、马军、车军、步军,这四支军队;
他们将恒常围绕于我,这便是僧园的果报。
六万面装饰庄严的鼓,
“他们将恒常侍奉于我,这便是僧园的果报。”
六万八千名女子,盛装严饰,
衣饰华美多彩,佩戴宝珠耳环。
眉目修长,巧笑粲然,腰身纤细适中,
众人恒常围绕承事于我,此是僧园的果报。
三万大劫之中,将于天界享乐;
千度成为天帝,执掌天王之权。
天王所应得的一切,他将悉皆获得;
成为财富无减者,他将作天王。
他将千次为转轮王,于国土中为王;
大地上的王权虽广大,却不可计数。
于十万劫时,出生于乌迦卡族;
以乔达摩为姓,将成为世间导师。
「他是法的继承者,为法所生的亲子;
名为优波离,他将成为导师的弟子。
“「于律中达至彼岸,善巧了知处与非处;”
持佛陀教法,无漏者将安住。
证知了这一切,乔达摩——释迦族的雄牛;
于比丘僧团中坐已,将安立此为第一。
依止于不可限量,我渴求您的教法;
那所求的义利我已成就——一切结缚灭尽无余。
犹如被尖桩刺穿的人,为国王的刑杖所威吓;
于刺桩上不得安乐,正如企求解脱。
诚然,大雄,我同样被有之杖所威逼;
业刺缠身而存续,渴受煎熬追迫。
在“有”之中,我寻不见安乐,正为三种火所焚烧;
我寻求解脱,犹如遭王杖责罚的人。
犹如中毒之人,正被毒所逼迫;
他会去寻求解毒之药,为除灭诸毒、守护生命。
大雄!我正如那被毒所伤之人,
为无明所逼迫,我寻求正法之药。
寻求法药时,我见到了释迦族的教法;
那是诸药中的最上,能拔除一切箭。
饮下法药之后,我根除了一切毒;
我触证了无老无死、清凉的涅槃。
犹如有人为鬼所附,为鬼所逼;
为从鬼中得脱,便寻访驱鬼师;
寻求之际,得见一位精通驱鬼之术者。
大雄啊!我亦如此,被那黑暗所逼迫;
我寻求智慧的光明,以从黑暗解脱。
我见到了释迦牟尼,那涤除烦恼黑暗的圣者;
他为我驱散黑暗,犹如驱鬼师驱除鬼魅。
我已截断轮回之流,止息了渴爱之流;
我已从根断除一切“有”,犹如良医从根本拔除。
如金翅鸟俯冲而下,攫取龙蛇,以为己食;
方圆百由旬内,大海为之翻腾。
捉住那条龙后,便让它头朝下,加以折磨;
那鸟将它抓起,随心所欲地飞走了。
大雄啊,犹如那只力大的金翅鸟,我亦是如此;
寻求无为法,我净除了诸过失。
我已亲见那最胜之法,无上的寂静之道;
我便安住于此,犹如金翅鸟衔得龙。
有一种名为阿萨瓦蒂的藤蔓,生长在杂林之中;
历经整整一千年,才结出一颗果实。
诸天人亲近敬奉它,哪怕果实如此久远才成熟;
诸天人如此喜爱那最上的阿萨瓦蒂藤蔓。
我以十万之众,当侍奉牟尼,
我早晚礼敬,如诸天人礼敬阿萨瓦蒂藤一般。
我于诸有中探寻,不见结生;
无依、解脱、寂静,我如是行。
犹如莲花,藉日光而绽放;
我亦如是,大雄,依佛光而绽放。
犹如鹤群之中,恒无雄性;
每当乌云雷鸣之时,它们便会受胎。
我依止十万福德,持此功德胎;
我尚未从重担中解脱,法云亦未雷鸣。
当您,释迦牟尼,在怡人的迦毗罗卫城,
法云轰鸣之时,我从重担中解脱。
空、无相,以及无愿,
还有全部四果,我如此了知诸法。
显示巴利原文 ‘‘Nagare haṃsavatiyā, sujāto nāma brāhmaṇo; Asītikoṭinicayo, pahūtadhanadhaññavā. ‘‘Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū; Lakkhaṇe itihāse ca, sadhamme pāramiṃ gato. ‘‘Paribbājā ekasikhā , gotamā Buddhasāvakā . Carakā tāpasā ceva, caranti mahiyā tadā. ‘‘Tepi maṃ parivārenti, brāhmaṇo vissuto iti; Bahujjano maṃ pūjeti, nāhaṃ pūjemi kiñcanaṃ. ‘‘Pūjārahaṃ na passāmi, mānatthaddho ahaṃ tadā; Buddhoti vacanaṃ natthi, tāva nuppajjate jino. ‘‘Accayena ahorattaṃ, padumuttaranāmako ; Sabbaṃ tamaṃ vinodetvā, loke uppajji cakkhumā. ‘‘Vitthārike bāhujaññe, puthubhūte ca sāsane; Upāgami tadā buddho, nagaraṃ haṃsasavhayaṃ. ‘‘Pitu atthāya so buddho, dhammaṃ desesi cakkhumā; Tena kālena parisā, samantā yojanaṃ tadā. ‘‘Sammato manujānaṃ so, sunando nāma tāpaso; Yāvatā buddhaparisā, pupphehacchādayī tadā. ‘‘Catusaccaṃ pakāsente, seṭṭhe ca pupphamaṇḍape; Koṭisatasahassānaṃ, dhammābhisamayo ahu. ‘‘Sattarattindivaṃ buddho, vassetvā dhammavuṭṭhiyo; Aṭṭhame divase patte, sunandaṃ kittayī jino. ‘‘Devaloke manusse vā, saṃsaranto ayaṃ bhave; Sabbesaṃ pavaro hutvā, bhavesu saṃsarissati. ‘‘Kappasatasahassamhi , okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Mantāṇiputto puṇṇoti, hessati satthu sāvako. ‘‘Evaṃ kittayi sambuddho, sunandaṃ tāpasaṃ tadā; Hāsayanto janaṃ sabbaṃ, dassayanto sakaṃ balaṃ. ‘‘Katañjalī namassanti, sunandaṃ tāpasaṃ janā; Buddhe kāraṃ karitvāna, sodhesi gatimattano. ‘‘Tattha me ahu saṅkappo, sutvāna munino vacaṃ; Ahampi kāraṃ kassāmi, yathā passāmi gotamaṃ. ‘‘Evāhaṃ cintayitvāna, kiriyaṃ cintayiṃ mama; Kyāhaṃ kammaṃ ācarāmi, puññakkhette anuttare. ‘‘Ayañca pāṭhiko bhikkhu, sabbapāṭhissa sāsane; Vinaye agganikkhitto, taṃ ṭhānaṃ patthaye ahaṃ. ‘‘Idaṃ me amitaṃ bhogaṃ, akkhobhaṃ sāgarūpamaṃ; Tena bhogena buddhassa, ārāmaṃ māpaye ahaṃ. ‘‘Sobhanaṃ nāma ārāmaṃ, nagarassa puratthato; Kiṇitvā satasahassena, saṅghārāmaṃ amāpayiṃ. ‘‘Kūṭāgāre ca pāsāde, maṇḍape hammiye guhā; Caṅkame sukate katvā, saṅghārāmaṃ amāpayiṃ. ‘‘Jantāgharaṃ aggisālaṃ, atho udakamāḷakaṃ; Nhānagharaṃ māpayitvā, bhikkhusaṅghassadāsahaṃ. ‘‘Āsandiyo pīṭhake ca, paribhoge ca bhājane; Ārāmikañca bhesajjaṃ, sabbametaṃ adāsahaṃ. ‘‘Ārakkhaṃ paṭṭhapetvāna, pākāraṃ kārayiṃ daḷhaṃ; Mā naṃ koci viheṭhesi, santacittāna tādinaṃ. ‘‘Satasahassenāvāsaṃ , saṅghārāme amāpayiṃ; Vepullaṃ taṃ māpayitvā , sambuddhaṃ upanāmayiṃ. ‘‘Niṭṭhāpito mayārāmo, sampaṭiccha tuvaṃ muni; Niyyādessāmi taṃ vīra , adhivāsehi cakkhuma. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Mama saṅkappamaññāya, adhivāsesi nāyako. ‘‘Adhivāsanamaññāya, sabbaññussa mahesino; Bhojanaṃ paṭiyādetvā, kālamārocayiṃ ahaṃ. ‘‘Ārocitamhi kālamhi, padumuttaranāyako; Khīṇāsavasahassehi, ārāmaṃ me upāgami. ‘‘Nisinnaṃ kālamaññāya, annapānena tappayiṃ; Bhuttāviṃ kālamaññāya, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘Kīto satasahassena, tattakeneva kārito; Sobhano nāma ārāmo, sampaṭiccha tuvaṃ muni. ‘‘Iminārāmadānena , cetanāpaṇidhīhi ca; Bhave nibbattamānohaṃ, labhāmi mama patthitaṃ. ‘‘Paṭiggahetvā sambuddho, saṅghārāmaṃ sumāpitaṃ; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, idaṃ vacanamabravi. ‘‘Yo so buddhassa pādāsi, saṅghārāmaṃ sumāpitaṃ; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘Hatthī assā rathā pattī, senā ca caturaṅginī; Parivāressantimaṃ niccaṃ, saṅghārāmassidaṃ phalaṃ. ‘‘Saṭṭhi tūrasahassāni , bheriyo samalaṅkatā; Parivāressantimaṃ niccaṃ, saṅghārāmassidaṃ phalaṃ. ‘‘Chaḷasītisahassāni, nāriyo samalaṅkatā; Vicittavatthābharaṇā, āmuttamaṇikuṇḍalā. ‘‘Aḷārapamhā hasulā, susaññā tanumajjhimā; Parivāressantimaṃ niccaṃ, saṅghārāmassidaṃ phalaṃ. ‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati. ‘‘Devarājena pattabbaṃ, sabbaṃ paṭilabhissati; Anūnabhogo hutvāna, devarajjaṃ karissati. ‘‘Sahassakkhattuṃ cakkavattī, rājā raṭṭhe bhavissati; Pathabyā rajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘Kappasatasahassamhi , okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Upāli nāma nāmena, hessati satthu sāvako. ‘‘Vinaye pāramiṃ patvā, ṭhānāṭhāne ca kovido; Jinasāsanaṃ dhārento, viharissatināsavo. ‘‘Sabbametaṃ abhiññāya, gotamo sakyapuṅgavo; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapessati. ‘‘Aparimeyyupādāya, patthemi tava sāsanaṃ; So me attho anuppatto, sabbasaṃyojanakkhayo. ‘‘Yathā sūlāvuto poso, rājadaṇḍena tajjito; Sūle sātaṃ avindanto, parimuttiṃva icchati. ‘‘Tathevāhaṃ mahāvīra, bhavadaṇḍena tajjito; Kammasūlāvuto santo, pipāsāvedanaṭṭito. ‘‘Bhave sātaṃ na vindāmi, ḍayhanto tīhi aggibhi; Parimuttiṃ gavesāmi, yathāpi rājadaṇḍito. ‘‘Yathā visādo puriso, visena paripīḷito; Agadaṃ so gaveseyya, visaghātāyupālanaṃ . ‘‘Gavesamāno passeyya, agadaṃ visaghātakaṃ; Taṃ pivitvā sukhī assa, visamhā parimuttiyā. ‘‘Tathevāhaṃ mahāvīra, yathā visahato naro; Sampīḷito avijjāya, saddhammāgadamesahaṃ. ‘‘Dhammāgadaṃ gavesanto, addakkhiṃ sakyasāsanaṃ; Aggaṃ sabbosadhānaṃ taṃ, sabbasallavinodanaṃ. ‘‘Dhammosadhaṃ pivitvāna, visaṃ sabbaṃ samūhaniṃ; Ajarāmaraṃ sītibhāvaṃ, nibbānaṃ phassayiṃ ahaṃ. ‘‘Yathā bhūtaṭṭito poso, bhūtaggāhena pīḷito; Bhūtavejjaṃ gaveseyya, bhūtasmā parimuttiyā. ‘‘Gavesamāno passeyya, bhūtavijjāsu kovidaṃ; Tassa so vihane bhūtaṃ, samūlañca vināsaye. ‘‘Tathevāhaṃ mahāvīra, tamaggāhena pīḷito; Ñāṇālokaṃ gavesāmi, tamato parimuttiyā. ‘‘Athaddasaṃ sakyamuniṃ, kilesatamasodhanaṃ; So me tamaṃ vinodesi, bhūtavejjova bhūtakaṃ. ‘‘Saṃsārasotaṃ sañchindiṃ, taṇhāsotaṃ nivārayiṃ; Bhavaṃ ugghāṭayiṃ sabbaṃ, bhūtavejjova mūlato. ‘‘Garuḷo yathā opatati, pannagaṃ bhakkhamattano; Samantā yojanasataṃ, vikkhobheti mahāsaraṃ. ‘‘Pannagaṃ so gahetvāna, adhosīsaṃ viheṭhayaṃ; Ādāya so pakkamati, yenakāmaṃ vihaṅgamo. ‘‘Tathevāhaṃ mahāvīra, yathāpi garuḷo balī; Asaṅkhataṃ gavesanto, dose vikkhālayiṃ ahaṃ. ‘‘Diṭṭho ahaṃ dhammavaraṃ, santipadamanuttaraṃ; Ādāya viharāmetaṃ, garuḷo pannagaṃ yathā. ‘‘Āsāvatī nāma latā, jātā cittalatāvane; Tassā vassasahassena, ekaṃ nibbattate phalaṃ. ‘‘Taṃ devā payirupāsanti, tāvadūraphale sati; Devānaṃ sā piyā evaṃ, āsāvatī latuttamā. ‘‘Satasahassupādāya, tāhaṃ paricare muni; Sāyaṃ pātaṃ namassāmi, devā āsāvatiṃ yathā. ‘‘Avañjhā pāricariyā, amoghā ca namassanā; Dūrāgatampi maṃ santaṃ, khaṇoyaṃ na virādhayi. ‘‘Paṭisandhiṃ na passāmi, vicinanto bhave ahaṃ; Nirūpadhi vippamutto , upasanto carāmahaṃ. ‘‘Yathāpi padumaṃ nāma, sūriyaraṃsena pupphati; Tathevāhaṃ mahāvīra, buddharaṃsena pupphito. ‘‘Yathā balākayonimhi, na vijjati pumo sadā; Meghesu gajjamānesu, gabbhaṃ gaṇhanti tā sadā. ‘‘Cirampi gabbhaṃ dhārenti, yāva megho na gajjati; Bhārato parimuccanti, yadā megho pavassati. ‘‘Padumuttarabuddhassa , dhammameghena gajjato; Saddena dhammameghassa, dhammagabbhaṃ agaṇhahaṃ. Satasahassupādāya, puññagabbhaṃ dharemahaṃ; Nappamuccāmi bhārato, dhammamegho na gajjati. ‘‘Yadā tuvaṃ sakyamuni, ramme kapilavatthave; Gajjasi dhammameghena, bhārato parimuccahaṃ. ‘‘Suññataṃ animittañca, tathāppaṇihitampi ca; Caturo ca phale sabbe, dhammevaṃ vijanayiṃ ahaṃ.
第二诵品显示巴利原文
Dutiyabhāṇavāraṃ.
以无量为依止,我渴仰你的教法;
我的目的已经达成,即证得无上的寂静道。
我已抵达律之彼岸,恰如巴提咖仙人;
无有与我等同者,我持此教法。
于律中,于篇章,于三篇、于五篇;
对此我毫无疑惑,无论是字还是句。
于惩治、于对治,于何事合宜何事不合宜,悉皆善巧;
于摄受、于出罪,于一切处已达彼岸。
无论在律还是在篇集,我皆已安立足处;
从两端解开之后,我便从中提取其味。
他善巧于言辞,通达义与非义;
我已无有未知,于导师的教法中一心专注。
今日我于释迦子的教法中,善巧通达于色;
我消除一切疑惑,断尽一切犹豫。
句与逐句,及字与文;
于因缘与结论,我于一切处悉皆精通。
犹如力大的国王,降伏了敌人之后;
征服战场后,便在那里建造城池。
城墙与护城河,箭垛与城门楼;
在城中建造众多各式各样的望楼。
十字路口与广场,以及井井有条的市场;
在城中建造议事厅,以裁决利与不利。
为摧破敌人,为察知他们的疏漏与非疏漏;
为守护军队,他设立了将军。
“为守护财物,善巧藏匿之人;
‘愿我财物不失坏’,他设立财物守护者。”
对国王心怀爱念,并愿他日益昌隆;
他为此交付重任,让友人前去执行;
他精通灾异、预兆与相,
他将诵习者、持咒者立为祭司。
“具足这些支分的人,便称为刹帝利;
他们恒常守护国王,犹如鸳鸯守护病苦者。
同样地,大雄,你犹如战胜敌人的刹帝利;
于有天之世间,被称为法王;
击败诸外道,及魔与魔军;
他驱散那黑暗,建立起法城。
戒是那里的城墙,智是你的门楼;
信是你的门柱,英雄啊,律仪是守门者。
念处为高楼,慧为你的庭院,牟尼啊,
神足是十字路口,法街善为建立。
经、阿毗达摩,以及全部的律;
九分佛语,便是你的法众。
智慧为最上,辩才亦善巧;
名为舍利弗,是您的法将;
善巧于死生,神通达彼岸。
他秉持古老的种姓,威光炽盛,令人难近;
“你是头陀行说者中功德第一者,无所不知,牟尼啊!”
“多闻持法者,通晓教法一切,”
“名为阿难,您是法之守护者,牟尼啊!”
“世尊超越这一切人,衡量了我;”
“他赐予我律中的决断,那是智者所教导的。”
“任何佛陀的声闻弟子,若在律中提出疑问,”
“对此我无需思虑,只如实阐述其义理。”
“于诸佛的境界中,除却那位大牟尼,”
“于律中,无有似我者,何况更胜者?”
乔达摩坐于比丘僧团中,如是作狮子吼:
“在律藏与篇章之中,无人能与优波离相等。”
凡佛陀所宣说,九分教的导师教法,
这一切,悉皆融摄于律。
释迦族雄牛乔达摩,忆念我之业;
“于比丘僧团中就座,将我安立于此最胜位。”
我曾为十万之利,渴求此位;
那利益我已获得,在律上达至彼岸。
往昔我为释迦族带来欢喜,曾是一名理发师;
他舍弃了那种姓,便成为大仙之子。
往昔第二劫时,有位名叫安加索的刹帝利;
具足无边的威德与无量的名声,是一位拥有巨大财富的疆域之主。
我由军队簇拥,满心向往园林;
登上西利迦像,那时我从城中出发。
具足德行,守护诸门,善自防护;
一位名为德瓦喇的正自觉者,来到我的面前。
我遣出西利咖象后,便去拜见佛陀;
那时,那象心生愤怒,却不举足。
见到那象伤心哭泣,我对佛陀生起了瞋怒;
侵扰正自觉者后,我即前往园林。
我于彼处不得安乐,犹如头在燃烧;
我为热恼所烧,犹如上钩之鱼。
犹如被激怒的毒蛇,犹如扑面而来的火聚;
犹如狂醉的牙象,我冒犯了自生者。
我触恼了佛陀——那可畏、苦行殊胜的胜者;
在一切尽灭之前,让我们向那位牟尼请求宽恕。
若我们不向那位自调御、心得定者求取谅解,
七日之内,我的国家将遭毁灭。
苏美卡喇、科西亚、西嘎瓦与沙答咖;
冒犯诸仙人后,他们连同国家便堕入恶趣。
当那些自制、修梵行的仙人们生起忿怒时,
他们会摧毁含摄诸天、大海与山岳的世界。
我曾在方圆三千由旬之地,召集众人;
为发露过失,我来到自觉者面前。
衣服尽湿,头发尽湿,众人合掌恭敬;
顶礼佛陀足后,说出此语:
大雄啊,请您容受,众人正在如此恳求您;
请消除这热恼,莫要毁坏我们的国土。
一切天、人,以及阿修罗、罗刹——
愿铁锤,常击碎我的头。
火不住水中,种不生石上;
虫不栖于无毒处,忿怒不生于佛。
譬如大地安住不动,大海深广不可度量;
虚空无有边际,诸佛亦然,不可动摇。
诸大雄者恒常忍辱,苦行者亦能安忍;
忍辱者与已忍辱者,不再有来去。
正自觉者说此语已,除遣热恼;
于大众前,当时升于虚空。
大英雄啊!因那业故,我沦落于卑微之中;
超越了那次生,我进入了无畏城。
大英雄!那时,我虽被炽焰焚烧,却善自安住,
您驱除了热恼,我向自觉者请求宽恕。
大英雄!乃至今日,当我为三火所灼烧时,
您息灭了三火,令我达至清凉。
有耳可听者,请谛听我所说;
我将为你们宣说义理,如我所亲见的境界。
轻蔑那心寂静、得定的自觉者;
由于那业,我今生于卑贱种姓。
你们切莫错失良机,错失时机者必将忧悲;
当为自己的真舍利益勤行,这良机已为你们显现。
对一些人,它是哈拉哈拉剧毒;对另一些人,它却是良药。
对于违背教法者,犹如哈喇哈喇之毒;
亦如毒蛇的可见之毒,如此烧毁此人。
一旦饮下哈喇哈喇,便断绝生命;
违犯教诫之后,在千万劫中燃烧。
以忍辱、不害与具足慈心,
他渡越了含摄天界的一切,因此你们不应背弃。
诸佛不执著于得失、恭敬与轻蔑,
诸佛犹如大地,因此无人能背离。
「对于提婆达多、杀人者,乃至盗贼央掘摩罗,
对于罗睺罗与守财者,牟尼对一切众生等视无别。
「对这些人,既无嗔恨,亦无贪欲;
佛陀平等对待一切众生,无论杀人者还是亲生子。
路上见到一件被丢弃的袈裟,沾满污秽,
应于头上合掌,礼敬仙人之帜。
过去诸佛、现在诸佛,及未来诸佛,
依此幢帜而得清净,故他们应受礼敬。
律是我的安住处,律是我站立与经行之处;
我于律中营造住处,律即是我的行境。
已于律抵达彼岸,于止亦为善巧,
优波离顶礼那位大雄、导师的双足。
我将周游,从此村到彼村,从此城到彼城,
礼敬正自觉者,亦礼敬法之善法性。
我的烦恼已烧尽,一切有已根除;
一切漏已灭尽,不再有再生。
我今得至最胜佛前,实为善来;
三明已证,佛陀的教法已成就。
四无碍解,以及八解脱;
六神通已证得,佛陀的教导已圆满。
显示巴利原文 ‘‘Aparimeyyupādāya, patthemi tava sāsanaṃ; So me attho anuppatto, santipadamanuttaraṃ. ‘‘Vinaye pāramiṃ patto, yathāpi pāṭhiko isi; Na me samasamo atthi, dhāremi sāsanaṃ ahaṃ. ‘‘Vinaye khandhake cāpi, tikacchede ca pañcake ; Ettha me vimati natthi, akkhare byañjanepi vā. ‘‘Niggahe paṭikamme ca, ṭhānāṭhāne ca kovido; Osāraṇe vuṭṭhāpane, sabbattha pāramiṃ gato. ‘‘Vinaye khandhake vāpi, nikkhipitvā padaṃ ahaṃ; Ubhato viniveṭhetvā, rasato osareyyahaṃ. ‘‘Niruttiyā sukusalo, atthānatthe ca kovido; Anaññātaṃ mayā natthi, ekaggo satthu sāsane. ‘‘Rūpadakkho ahaṃ ajja, sakyaputtassa sāsane; Kaṅkhaṃ sabbaṃ vinodemi, chindāmi sabbasaṃsayaṃ. ‘‘Padaṃ anupadañcāpi, akkharañcāpi byañjanaṃ; Nidāne pariyosāne, sabbattha kovido ahaṃ. ‘‘Yathāpi rājā balavā, niggaṇhitvā parantape; Vijinitvāna saṅgāmaṃ, nagaraṃ tattha māpaye. ‘‘Pākāraṃ parikhañcāpi, esikaṃ dvārakoṭṭhakaṃ; Aṭṭālake ca vividhe, kāraye nagare bahū. ‘‘Siṅghāṭakaṃ caccarañca, suvibhattantarāpaṇaṃ; Kārayeyya sabhaṃ tattha, atthānatthavinicchayaṃ. ‘‘Nigghātatthaṃ amittānaṃ, chiddāchiddañca jānituṃ; Balakāyassa rakkhāya, senāpaccaṃ ṭhapeti so. ‘‘Ārakkhatthāya bhaṇḍassa, nidhānakusalaṃ naraṃ; Mā me bhaṇḍaṃ vinassīti, bhaṇḍarakkhaṃ ṭhapeti so. ‘‘Mamatto hoti yo rañño, vuddhiṃ yassa ca icchati. Tassādhikaraṇaṃ deti, mittassa paṭipajjituṃ. ‘‘Uppātesu nimittesu, lakkhaṇesu ca kovidaṃ; Ajjhāyakaṃ mantadharaṃ, porohicce ṭhapeti so. ‘‘Etehaṅgehi sampanno, khattiyoti pavuccati; Sadā rakkhanti rājānaṃ, cakkavākova dukkhitaṃ. ‘‘Tatheva tvaṃ mahāvīra, hatāmittova khattiyo; Sadevakassa lokassa, dhammarājāti vuccati. ‘‘Titthiye nihanitvāna , mārañcāpi sasenakaṃ; Tamandhakāraṃ vidhamitvā, dhammanagaraṃ amāpayi. ‘‘Sīlaṃ pākārakaṃ tattha, ñāṇaṃ te dvārakoṭṭhakaṃ; Saddhā te esikā vīra, dvārapālo ca saṃvaro. ‘‘Satipaṭṭhānamaṭṭālaṃ, paññā te caccaraṃ mune; Iddhipādañca siṅghāṭaṃ, dhammavīthi sumāpitā. ‘‘Suttantaṃ abhidhammañca, vinayañcāpi kevalaṃ; Navaṅgaṃ buddhavacanaṃ, esā dhammasabhā tava. ‘‘Suññataṃ animittañca, vihārañcappaṇīhitaṃ; Āneñjañca nirodho ca, esā dhammakuṭī tava. ‘‘Paññāya aggo nikkhitto , paṭibhāne ca kovido; Sāriputtoti nāmena, dhammasenāpatī tava. ‘‘Cutūpapātakusalo, iddhiyā pāramiṃ gato; Kolito nāma nāmena, porohicco tavaṃ mune. ‘‘Porāṇakavaṃsadharo, uggatejo durāsado; Dhutavādīguṇenaggo, akkhadasso tavaṃ mune. ‘‘Bahussuto dhammadharo, sabbapāṭhī ca sāsane; Ānando nāma nāmena, dhammārakkho tavaṃ mune. ‘‘Ete sabbe atikkamma, pamesi bhagavā mamaṃ; Vinicchayaṃ me pādāsi, vinaye viññudesitaṃ. ‘‘Yo koci vinaye pañhaṃ, pucchati buddhasāvako; Tattha me cintanā natthi, taññevatthaṃ kathemahaṃ. ‘‘Yāvatā buddhakhettamhi, ṭhapetvā taṃ mahāmuni; Vinaye mādiso natthi, kuto bhiyyo bhavissati. ‘‘Bhikkhusaṅghe nisīditvā, evaṃ gajjati gotamo; Upālissa samo natthi, vinaye khandhakesu ca. ‘‘Yāvatā buddhabhaṇitaṃ, navaṅgaṃ satthusāsanaṃ; Vinayogadhaṃ taṃ sabbaṃ, Vinayamūlapassino . ‘‘Mama kammaṃ saritvāna, gotamo sakyapuṅgavo; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapesi maṃ. ‘‘Satasahassupādāya, imaṃ ṭhānaṃ apatthayiṃ; So me attho anuppatto, vinaye pāramiṃ gato. ‘‘Sakyānaṃ nandijanano, kappako āsahaṃ pure; Vijahitvāna taṃ jātiṃ, putto jāto mahesino. ‘‘Ito dutiyake kappe, añjaso nāma khattiyo; Anantatejo amitayaso, bhūmipālo mahaddhano. ‘‘Tassa rañño ahaṃ putto, candano nāma khattiyo; Jātimadenupatthaddho, yasabhogamadena ca. ‘‘Nāgasatasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Tidhāpabhinnā mātaṅgā, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Sabalehi paretohaṃ, uyyānaṃ gantukāmako; Āruyha sirikaṃ nāgaṃ, nagarā nikkhamiṃ tadā. ‘‘Caraṇena ca sampanno, guttadvāro susaṃvuto; Devalo nāma sambuddho, āgacchi purato mama. ‘‘Pesetvā sirikaṃ nāgaṃ, buddhaṃ āsādayiṃ tadā; Tato sañjātakopo so , nāgo nuddharate padaṃ. ‘‘Nāgaṃ ruṇṇamanaṃ disvā, buddhe kodhaṃ akāsahaṃ; Vihesayitvā sambuddhaṃ, uyyānaṃ agamāsahaṃ. ‘‘Sātaṃ tattha na vindāmi, siro pajjalito yathā; Pariḷāhena ḍayhāmi, macchova baḷisādako. ‘‘Sasāgarantā pathavī, ādittā viya hoti me; Pitu santikupāgamma, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘Āsīvisaṃva kupitaṃ, aggikkhandhaṃva āgataṃ; Mattaṃva kuñjaraṃ dantiṃ, yaṃ sayambhumasādayiṃ. ‘‘Āsādito mayā buddho, ghoro uggatapo jino; Purā sabbe vinassāma, khamāpessāma taṃ muniṃ. ‘‘No ce taṃ nijjhāpessāma, attadantaṃ samāhitaṃ; Orena sattadivasā, raṭṭhaṃ me vidhamissati. ‘‘Sumekhalo kosiyo ca, siggavo cāpi sattako ; Āsādayitvā isayo, duggatā te saraṭṭhakā. ‘‘Yadā kuppanti isayo, saññatā brahmacārino; Sadevakaṃ vināsenti, sasāgaraṃ sapabbataṃ. ‘‘Tiyojanasahassamhi, purise sannipātayiṃ; Accayaṃ desanatthāya, sayambhuṃ upasaṅkamiṃ. ‘‘Allavatthā allasirā, sabbeva pañjalīkatā; Buddhassa pāde nipatitvā, idaṃ vacanamabravuṃ . ‘‘Khamassu tvaṃ mahāvīra, abhiyācati taṃ jano; Pariḷāhaṃ vinodehi, mā no raṭṭhaṃ vināsaya. ‘‘Sadevamānusā sabbe, sadānavā sarakkhasā; Ayomayena kuṭena, siraṃ bhindeyyu me sadā. ‘‘Dake aggi na saṇṭhāti, bījaṃ sele na rūhati; Agade kimi na saṇṭhāti, kopo buddhe na jāyati. ‘‘Yathā ca bhūmi acalā, appameyyo ca sāgaro; Anantako ca ākāso, evaṃ buddhā akhobhiyā. ‘‘Sadā khantā mahāvīrā, khamitā ca tapassino; Khantānaṃ khamitānañca, gamanaṃ taṃ na vijjati. ‘‘Idaṃ vatvāna sambuddho, pariḷāhaṃ vinodayaṃ; Mahājanassa purato, nabhaṃ abbhuggami tadā. ‘‘Tena kammenahaṃ vīra, hīnattaṃ ajjhupāgato; Samatikkamma taṃ jātiṃ, pāvisiṃ abhayaṃ puraṃ. ‘‘Tadāpi maṃ mahāvīra, ḍayhamānaṃ susaṇṭhitaṃ; Pariḷāhaṃ vinodesi, sayambhuñca khamāpayiṃ. ‘‘Ajjāpi maṃ mahāvīra, ḍayhamānaṃ tihaggibhi; Nibbāpesi tayo aggī, sītibhāvañca pāpayiṃ . Yesaṃ sotāvadhānatthi, suṇātha mama bhāsato; Atthaṃ tumhaṃ pavakkhāmi, yathā diṭṭhaṃ padaṃ mama. ‘‘Sayambhuṃ taṃ vimānetvā, santacittaṃ samāhitaṃ; Tena kammenahaṃ ajja, jātomhi nīcayoniyaṃ. ‘‘Mā vo khaṇaṃ virādhetha, khaṇātītā hi socare; Sadatthe vāyameyyātha, khaṇo vo paṭipādito. ‘‘Ekaccānañca vamanaṃ, ekaccānaṃ virecanaṃ; Visaṃ halāhalaṃ eke, ekaccānañca osadhaṃ. ‘‘Vamanaṃ paṭipannānaṃ, phalaṭṭhānaṃ virecanaṃ; Osadhaṃ phalalābhīnaṃ, puññakkhettaṃ gavesinaṃ. ‘‘Sāsanena viruddhānaṃ, visaṃ halāhalaṃ yathā; Āsīviso diṭṭhaviso , evaṃ jhāpeti taṃ naraṃ. ‘‘Sakiṃ pītaṃ halāhalaṃ, uparundhati jīvitaṃ; Sāsanena virujjhitvā, kappakoṭimhi ḍayhati. ‘‘Khantiyā avihiṃsāya, mettacittavatāya ca; Sadevakaṃ so tārati, tasmā te avirādhiyā . ‘‘Lābhālābhe na sajjanti, sammānanavimānane; Pathavīsadisā buddhā, tasmā te na virādhiyā . ‘‘Devadatte ca vadhake, core aṅgulimālake; Rāhule dhanapāle ca, sabbesaṃ samako muni. ‘‘Etesaṃ paṭigho natthi, rāgomesaṃ na vijjati; Sabbesaṃ samako buddho, vadhakassorasassa ca. ‘‘Panthe disvāna kāsāvaṃ, chaḍḍitaṃ mīḷhamakkhitaṃ; Sirasmiṃ añjaliṃ katvā, vanditabbaṃ isiddhajaṃ. ‘‘Abbhatītā ca ye buddhā, vattamānā anāgatā; Dhajenānena sujjhanti, tasmā ete namassiyā. ‘‘Satthukappaṃ suvinayaṃ, dhāremi hadayenahaṃ; Namassamāno vinayaṃ, viharissāmi sabbadā. ‘‘Vinayo āsayo mayhaṃ, vinayo ṭhānacaṅkamaṃ; Kappemi vinaye vāsaṃ, vinayo mama gocaro. ‘‘Vinaye pāramippatto, samathe cāpi kovido; Upāli taṃ mahāvīra, pāde vandati satthuno. ‘‘So ahaṃ vicarissāmi, gāmā gāmaṃ purā puraṃ; Namassamāno sambuddhaṃ, dhammassa ca sudhammataṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi, buddhaseṭṭhassa santike; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
尊者优波离长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā upāli thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
优波离长老譬喻·第六显示巴利原文
Upālittherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
3-7. 阿若憍陈如长老譬喻显示巴利原文
3-7. Aññāsikoṇḍaññattheraapadānaṃ
莲华上正自觉者,世间最胜者、调御者;
我最先见到了已证佛地者。
在菩提树根处,所有神灵都聚集而来;
他们围绕正自觉者,恭敬合掌礼拜;
所有天人心满意足,游于虚空之中。
他们满怀欢喜,发出洪亮之声;
我们将在正自觉者的教法中,焚尽诸烦恼。
“了知诸天的音声,我以言语宣说;”
满怀欢喜,以喜悦之心,我最初行布施食;
世间无上的导师,了知我的心意;
于天众中安坐之后,宣说了这些偈颂。
“出家七日之后,我证得菩提;
这是我初次的饮食,梵行者的活命之资。
从兜率天来至此处,那位施与我食物者;
我将称扬赞叹于他,请听我言。
于三万劫中,他将作天王;
他胜过一切天人之后,将安住于三十三天。
从天界命终之后,他将往生人界;
将成为千辐转轮圣王,在彼处统理国政。
于十万劫中,出生于奥咖咖族;
以乔达摩为姓,他将成为世间的导师。
此后第七年,佛陀将宣说真谛;
名为憍陈如者,将首先现证。
他出离后,我即随他出家,我的精勤已善作;
为了烧尽诸烦恼,我出家而为无家者。
一切知者佛陀,已降临于含摄天人的世间;
于仙人堕处的鹿野苑,击响了甘露法鼓。
如今他已证得甘露,无上的寂静之境;
遍知一切漏已,我无漏而安住。
四无碍解,及八解脱;
六通已作证,佛陀的教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarasambuddhaṃ, lokajeṭṭhaṃ vināyakaṃ; Buddhabhūmimanuppattaṃ, paṭhamaṃ addasaṃ ahaṃ. ‘‘Yāvatā bodhiyā mūle, yakkhā sabbe samāgatā; Sambuddhaṃ parivāretvā, vandanti pañjalīkatā. ‘‘Sabbe devā tuṭṭhamanā, ākāse sañcaranti te; Buddho ayaṃ anuppatto, andhakāratamonudo. ‘‘Tesaṃ hāsaparetānaṃ, mahānādo avattatha; Kilese jhāpayissāma, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Devānaṃ giramaññāya, vācāsabhimudīrihaṃ; Haṭṭho haṭṭhena cittena, ādibhikkhamadāsahaṃ. ‘‘Mama saṅkappamaññāya, satthā loke anuttaro; Devasaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Sattāhaṃ abhinikkhamma, bodhiṃ ajjhagamaṃ ahaṃ; Idaṃ me paṭhamaṃ bhattaṃ, brahmacārissa yāpanaṃ. ‘‘‘Tusitā hi idhāgantvā, yo me bhikkhaṃ upānayi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇotha mama bhāsato. ‘‘‘Tiṃsakappasahassāni , devarajjaṃ karissati; Sabbe deve abhibhotvā, tidivaṃ āvasissati. ‘‘‘Devalokā cavitvāna, manussattaṃ gamissati; Sahassadhā cakkavattī, tattha rajjaṃ karissati. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tidasā so cavitvāna, manussattaṃ gamissati; Agārā pabbajitvāna, chabbassāni vasissati. ‘‘‘Tato sattamake vasse, buddho saccaṃ kathessati; Koṇḍañño nāma nāmena, paṭhamaṃ sacchikāhiti’. ‘‘Nikkhantenānupabbajiṃ , padhānaṃ sukataṃ mayā; Kilese jhāpanatthāya, pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Abhigantvāna sabbaññū, buddho loke sadevake; Isināme migāraññe , amatabherimāhani. ‘‘So dāni patto amataṃ, santipadamanuttaraṃ; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿若·憍陈如长老显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā aññāsikoṇḍañño thero imā
他说了这些偈颂。显示巴利原文
Gāthāyo abhāsitthāti.
阿念西恭丹念长老譬喻第七显示巴利原文
Aññāsikoṇḍaññattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
3-8. 宾度喇跋喇兜瓦迦长老譬喻显示巴利原文
3-8. Piṇḍolabhāradvājattheraapadānaṃ
名为莲华上佛的胜者,自生者、最上人;
那时,他住在雪山之前的芝答古德。
我于彼时是无畏者,四足的兽王;
听闻他的音声,众人便退散了。
手持盛开的莲花,我走向人中的牛王;
当他从禅定中出起,我便向那位佛陀献上供养。
向四方礼敬已,礼敬最胜佛陀、人中最上者;
清净自心已,我作狮子吼。
巴度母答喇世间解,诸供养之受者;
在自己的座位上坐下后,宣说了这些偈颂。
了知佛陀的言教后,一切天众皆来集;
最胜说者已至,我等将聆其法。
世间导师走在满怀喜悦者的前面;
“大牟尼、远见者传扬了我的音声。”
以此莲花供养,狮子吼便得发出;
我将宣说此事,请听我所说。
从今往后第八劫,他将成为转轮王;
具足七宝,为四洲之主。
他将统治方圆六十四由旬的大地,
名为巴度摩,是威德广大的转轮王。
于十万劫后,出生于奥咖咖族;
姓乔达摩者,将成为世间导师。
于已宣说的教法中,他将成为梵的亲族;
出离婆罗门身份,他当即出家。
他精勤努力,寂静无依;
遍知一切漏已,无漏者将般涅槃。
在寂静的边远卧处,猛兽遍满之处;
遍知一切诸漏后,无漏者将般涅槃。
“四无碍解,与八解脱;”
六通已作证,佛陀的教诫已圆满。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaro nāma jino, sayambhū aggapuggalo; Purato himavantassa, cittakūṭe vasī tadā. ‘‘Abhītarūpo tatthāsiṃ, migarājā catukkamo; Tassa saddaṃ suṇitvāna, vikkhambhanti bahujjanā. ‘‘Suphullaṃ padumaṃ gayha, upagacchiṃ narāsabhaṃ; Vuṭṭhitassa samādhimhā, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Cātuddisaṃ namassitvā, buddhaseṭṭhaṃ naruttamaṃ; Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, sīhanādaṃ nadiṃ ahaṃ . ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Sakāsane nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Buddhassa giramaññāya, sabbe devā samāgatā; Āgato vadataṃ seṭṭho, dhammaṃ sossāma taṃ mayaṃ. ‘‘‘Tesaṃ hāsaparetānaṃ, purato lokanāyako; Mama saddaṃ pakittesi, dīghadassī mahāmuni’. ‘‘Yenidaṃ padumaṃ dinnaṃ, sīhanādo ca nādito; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Ito aṭṭhamake kappe, cakkavattī bhavissati; Sattaratanasampanno catudīpamhi issaro. ‘‘‘Kārayissati issariyaṃ , mahiyā catusaṭṭhiyā; Padumo nāma nāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Kappasatasahassamhi , okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘Pakāsite pāvacane, brahmabandhu bhavissati; Brahmaññā abhinikkhamma, pabbajissati tāvade’. ‘‘Padhānapahitatto so, upasanto nirūpadhi; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo. ‘‘Vijane pantaseyyamhi, vāḷamigasamākule; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
尊者宾度罗跋喇兜瓦迦长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā piṇḍolabhāradvājo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
宾度罗跋喇兜瓦迦长老譬喻第八显示巴利原文
Piṇḍolabhāradvājattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
喀提罗林住者离婆多长老譬喻显示巴利原文
3-9. Khadiravaniyarevatattheraapadānaṃ
恒河,亦名巴吉拉提,源自喜马拉雅;
我曾是险渡处的船夫,在此岸渡人。
巴度穆答喇导师,正自觉者,无上两足尊;
与十万大众俱,来到恒河岸边。
广集众多船只,经木工巧匠善加营造;
于船上覆以幔盖,以迎请人中牛王。
正自觉者既已来至,便登上那艘船;
导师立于水流中央,宣说此诸偈颂:
‘凡以此渡运正自觉者,及无漏僧团者;
依此净信心,将于天界享乐。
“将为你化现善业所成、船形的宫殿;
虚空中花盖,恒常持护。
“在第五十八劫中,有一位名为渡者的刹帝利;
他将征服四方,威胜疆域,成为转轮王。”
“在第五十七劫中,有一位名为咖马咖的刹帝利;
如同升起的太阳,具大威力者将遍耀光芒。
于百千劫中,生于屋咖咖族;
以乔达摩为姓,将成为世间之导师。
从三十三天死没后,将往生人界;
名曰勒瓦多,将成为梵族亲属。
他日后出家,精勤修持,为修观者;
遍知一切诸漏已,无漏者当般涅槃。」
我以精进为担负重轭之驾,运载安稳之轭;
于正自觉者的教法中,我持最后之身。
于十万劫中所造之业,于此示现其果;
善得解脱,迅疾如箭,我的诸烦恼已尽焚烧。
那时,已达世间边际的牟尼,见我乐于林居;
大智者便授我为住林比丘中第一。
四无碍解与八解脱;
六神通已作证,佛陀的教诫已完成。
显示巴利原文 ‘‘Gaṅgā bhāgīrathī nāma, himavantā pabhāvitā; Kutitthe nāviko āsiṃ, orime ca tariṃ ahaṃ. ‘‘Padumuttaro nāyako, sambuddho dvipaduttamo; Vasī satasahassehi, gaṅgātīramupāgato . ‘‘Bahū nāvā samānetvā, vaḍḍhakīhi susaṅkhataṃ; Nāvāya chadanaṃ katvā, paṭimāniṃ narāsabhaṃ. ‘‘Āgantvāna ca sambuddho, ārūhi tañca nāvakaṃ; Vārimajjhe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo so tāresi sambuddhaṃ, saṅghañcāpi anāsavaṃ; Tena cittappasādena, devaloke ramissati. ‘‘‘Nibbattissati te byamhaṃ, sukataṃ nāvasaṇṭhitaṃ; Ākāse pupphachadanaṃ, dhārayissati sabbadā. ‘‘‘Aṭṭhapaññāsakappamhi , tārako nāma khattiyo; Cāturanto vijitāvī, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Sattapaññāsakappamhi , cammako nāma khattiyo; Uggacchantova sūriyo, jotissati mahabbalo. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tidasā so cavitvāna, manussattaṃ gamissati; Revato nāma nāmena, brahmabandhu bhavissati. ‘‘‘Agārā nikkhamitvāna, sukkamūlena codito; Gotamassa bhagavato, sāsane pabbajissati. ‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, yuttayogo vipassako; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’. ‘‘Vīriyaṃ me dhuradhorayhaṃ, yogakkhemādhivāhanaṃ; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Satasahasse kataṃ kammaṃ, phalaṃ dassesi me idha; Sumutto saravegova, kilese jhāpayī mama. ‘‘Tato maṃ vananirataṃ, disvā lokantagū muni; Vanavāsibhikkhūnaggaṃ, paññapesi mahāmati. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿卡迪拉瓦尼亚·离婆多长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā khadiravaniyo revato thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
卡迪拉瓦尼亚离婆多长老之譬喻第九显示巴利原文
Khadiravaniyarevatattherassāpadānaṃ navamaṃ.
3-10. 阿难长老之譬喻显示巴利原文
3-10. Ānandattheraapadānaṃ
十万贤者,具足六神通、大威神力,
围绕着正觉者,犹如身影常不相离。
我乘坐于象背之上,手持最殊胜的白伞;
“得见善妙之相,我心生欢喜;”
“我从象背而下,走向人中最胜者;”
“我持宝伞,奉于最胜佛陀。”
“了知我心念已,莲花上首大仙”
“便安立此事,宣说这些偈颂:”
“「那位持伞者,以金饰为庄严;”
“我将称赞他,请听我言。”
“从此处去后,此人将住于兜率天;”
他将享获成就,为天女众所围绕。
他将五十八次成为转轮王;
他将在广袤的大地上行使地方王权。
精勤明敏,于多闻中善巧通达,
行持谦逊,不刚不慢,将通达一切法。
他勇猛精进,寂静无依,
遍知一切漏后,无漏者便般涅槃。
住于林野的龙象,六十岁的公象,
三处流液、象牙如辕、体型雄健的象王。
“众多百千的贤智者,亦具大神通;”
愿他们全都不做佛陀龙象那样的誓愿者。
我礼敬最初、中间以及最后的诸佛;
我心净信、怀悦意,侍奉最胜佛。
精勤、明智,正知且具念,
证得入流果,通达诸有学地。
百千劫来我所造之业,
我已抵达彼地,安住于不动的正法。
四无碍解,与八解脱;
六神通已作证,佛陀的教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Ārāmadvārā nikkhamma, padumuttaro mahāmuni; Vassento amataṃ vuṭṭhiṃ, nibbāpesi mahājanaṃ. ‘‘Satasahassaṃ te dhīrā, chaḷabhiññā mahiddhikā; Parivārenti sambuddhaṃ, chāyāva anapāyinī . ‘‘Hatthikkhandhagato āsiṃ, setacchattaṃ varuttamaṃ; Sucārurūpaṃ disvāna, vitti me udapajjatha. ‘‘Oruyha hatthikhandhamhā, upagacchiṃ narāsabhaṃ; Ratanāmayachattaṃ me, buddhaseṭṭhassa dhārayiṃ. ‘‘Mama saṅkappamaññāya, padumuttaro mahāisi; Taṃ kathaṃ ṭhapayitvāna, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo so chattamadhāresi, soṇṇālaṅkārabhūsitaṃ; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇotha mama bhāsato. ‘‘‘Ito gantvā ayaṃ poso, tusitaṃ āvasissati; Anubhossati sampattiṃ, accharāhi purakkhato. ‘‘‘Catuttiṃsatikkhattuñca, devarajjaṃ karissati; Balādhipo aṭṭhasataṃ, vasudhaṃ āvasissati. ‘‘‘Aṭṭhapaññāsakkhattuñca, cakkavattī bhavissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, mahiyā kārayissati. ‘‘‘Kappasatasahassamhi , okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Sakyānaṃ kulaketussa, ñātibandhu bhavissati; Ānando nāma nāmena, upaṭṭhāko mahesino. ‘‘‘Ātāpī nipako cāpi, bāhusacce sukovido; Nivātavutti atthaddho, sabbapāṭhī bhavissati. ‘‘‘Padhānapahitatto so, upasanto nirūpadhi; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo. ‘‘‘Santi āraññakā nāgā, kuñjarā saṭṭhihāyanā; Tidhāpabhinnā mātaṅgā, īsādantā urūḷhavā. ‘‘‘Anekasatasahassā, paṇḍitāpi mahiddhikā; Sabbe te buddhanāgassa, na hontu paṇidhimhi te’ . ‘‘Ādiyāme namassāmi, majjhime atha pacchime; Pasannacitto sumano, buddhaseṭṭhaṃ upaṭṭhahiṃ. ‘‘Ātāpī nipako cāpi, sampajāno patissato; Sotāpattiphalaṃ patto, sekhabhūmīsu kovido. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ kammamabhinīhariṃ; Tāhaṃ bhūmimanuppatto, ṭhitā saddhammamācalā . ‘‘Svāgataṃ vata me āsi, buddhaseṭṭhassa santike; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿难长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ānando thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
阿难长老譬喻第十。显示巴利原文
Ānandattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
佛陀、独觉佛,舍利弗与果利达;
迦叶、阿那律,富那长老与优波离。
阿若憍陈如、宾头卢、离婆多、阿难和班智达;
六百五十偈颂,悉皆汇集。
显示巴利原文 Buddho paccekabuddho ca, sāriputto ca kolito; Kassapo anuruddho ca, puṇṇatthero upāli ca. Aññāsikoṇḍañño piṇḍolo, revatānandapaṇḍito; Chasatāni ca paññāsa, gāthāyo sabbapiṇḍitā.
譬喻·佛品第一显示巴利原文
Apadāne buddhavaggo paṭhamo.
2. 狮子座品显示巴利原文
2. Sīhāsaniyavaggo
施狮子座长老譬喻显示巴利原文
1. Sīhāsanadāyakattheraapadānaṃ
当世间怙主、两足至尊般涅槃时,他已圆成目标;
教说流布广远,教法遍及大众。
我以净信与欢喜之心,建造了狮子座;
狮子座造成之后,我又制作了脚凳。
狮子座漏雨之时,我便在那里建起了房屋;
以此心的净信,我往生兜率天。
其长二十四由旬,当时正是如此;
我的天宫善筑,阔十四由旬。
百千少女,常时围绕于我;
金制卧榻,于天宫中善化现成;
象乘、马乘、天乘,悉皆现前侍立;
宫殿与轿舆,皆随所欲而生起。
宝珠所成之卧榻,以及其他众多心材所制者;
一切皆为我而生起,此是狮子座之果。
金造、银造、水晶造、琉璃造;
我穿上这些鞋履,这是足凳的果报。”
自九十四劫前,我所造作的那个业;
我不识恶趣,此是福业之果。
从彼时起七十三劫,有三人名为因陀罗;
从彼时起七十二劫,有三人名为苏摩那。
从那时起,七十劫中,有三位名为瓦鲁那者;
具足七宝,为四洲之自在主;
四无碍解,及八解脱;
已证得六神通,已履行佛陀的教诫。」
显示巴利原文 ‘‘Nibbute lokanāthamhi, siddhatthe dvipaduttame ; Vitthārike pāvacane, bāhujaññamhi sāsane. ‘‘Pasannacitto sumano, sīhāsanamakāsahaṃ; Sīhāsanaṃ karitvāna, pādapīṭhamakāsahaṃ. ‘‘Sīhāsane ca vassante, gharaṃ tattha akāsahaṃ; Tena cittappasādena, tusitaṃ upapajjahaṃ. ‘‘Āyāmena catubbīsa, yojanaṃ āsi tāvade; Vimānaṃ sukataṃ mayhaṃ, vitthārena catuddasa. ‘‘Sataṃ kaññāsahassāni, parivārenti maṃ sadā; Soṇṇamayañca pallaṅkaṃ, byamhe āsi sunimmitaṃ. ‘‘Hatthiyānaṃ assayānaṃ, dibbayānaṃ upaṭṭhitaṃ; Pāsādā sivikā ceva, nibbattanti yadicchakaṃ. ‘‘Maṇimayā ca pallaṅkā, aññe sāramayā bahū; Nibbattanti mamaṃ sabbe, sīhāsanassidaṃ phalaṃ. ‘‘Soṇṇamayā rūpimayā, phalikāveḷuriyāmayā; Pādukā abhirūhāmi, pādapīṭhassidaṃ phalaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Tesattatimhito kappe, indanāmā tayo janā; Dvesattatimhito kappe, tayo sumananāmakā. ‘‘Samasattatito kappe, tayo varuṇanāmakā; Sattaratanasampannā, catudīpamhi issarā. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据传,具寿施狮子座长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sīhāsanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施狮子座长老譬喻第一显示巴利原文
Sīhāsanadāyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
第二 一柱长老譬喻显示巴利原文
2. Ekatthambhikattheraapadānaṃ
悉达多世尊,拥有广大徒众;
他们已皈依佛,信受如来;
大众集会商议后,为导师建造堂宇;
在大林中遍寻,他们竟找不到一根柱子。
“我在林中见到他们,便走上前去,走近那群人;”
我合掌之后,向那群人询问。
他们被我问及,便这样回答——那些持戒的在家近事男;
“我们有心营建花鬘堂,却尚缺一根立柱。”
“请将这一根立柱交给我吧,我将以此供养导师;
「我自会带来柱子,你们不必费心。」
「他们净信欢喜,将柱子交付予我;
随后便转身返回自己的家。」
那群人离去不久,我便扛起了柱子;
满怀欢喜,以欢喜心,我率先将它竖立起来。
“以此净信心,我投生于天宫;”
我的宫殿高耸巍峨,足有七层之高。
“鼓声敲响之时,我恒常侍奉;”
五十五劫前,我曾是亚首达拉国王。
在那里,我的宫殿也高耸七层,
重阁庄严殊胜,独柱而立,令人心怡。
二十一劫前,有位名叫优填的刹帝利;
在那里,我的宫殿亦有七层之高。
无论我投生何处——或天界,或人间,
我领受一切快乐,此乃一柱之果报。
九十四劫前,我曾施舍一柱;
我不见恶趣,此是施一柱之果报。
四无碍解,及八解脱;
六神通已亲证,佛陀的教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, mahāpūgagaṇo ahu; Saraṇaṃ gatā ca te buddhaṃ, saddahanti tathāgataṃ. ‘‘Sabbe saṅgamma mantetvā, māḷaṃ kubbanti satthuno; Ekatthambhaṃ alabhantā, vicinanti brahāvane. ‘‘Tehaṃ araññe disvāna, upagamma gaṇaṃ tadā; Añjaliṃ paggahetvāna, paripucchiṃ gaṇaṃ ahaṃ. ‘‘Te me puṭṭhā viyākaṃsu, sīlavanto upāsakā; Māḷaṃ mayaṃ kattukāmā, ekatthambho na labbhati. ‘‘Ekatthambhaṃ mamaṃ detha, ahaṃ dassāmi satthuno; Āharissāmahaṃ thambhaṃ, appossukkā bhavantu te . ‘‘Te me thambhaṃ pavecchiṃsu, pasannā tuṭṭhamānasā; Tato paṭinivattitvā, agamaṃsu sakaṃ gharaṃ. ‘‘Aciraṃ gate pūgagaṇe, thambhaṃ ahāsahaṃ tadā; Haṭṭho haṭṭhena cittena, paṭhamaṃ ussapesahaṃ. ‘‘Tena cittappasādena, vimānaṃ upapajjahaṃ; Ubbiddhaṃ bhavanaṃ mayhaṃ, sattabhūmaṃ samuggataṃ. ‘‘Vajjamānāsu bherīsu, paricāremahaṃ sadā; Pañcapaññāsakappamhi, rājā āsiṃ yasodharo. ‘‘Tatthāpi bhavanaṃ mayhaṃ, sattabhūmaṃ samuggataṃ; Kūṭāgāravarūpetaṃ, ekatthambhaṃ manoramaṃ. ‘‘Ekavīsatikappamhi, udeno nāma khattiyo; Tatrāpi bhavanaṃ mayhaṃ, sattabhūmaṃ samuggataṃ. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ; Anubhomi sukhaṃ sabbaṃ , ekatthambhassidaṃ phalaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ thambhamadadaṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, ekatthambhassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿一柱长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekatthambhiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
一柱长老譬喻 第二显示巴利原文
Ekatthambhikattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
难陀长老譬喻显示巴利原文
3. Nandattheraapadānaṃ
于莲华上世尊,世间最胜、如去者;
我以麻布供养自觉者、大仙。
那位名为水生者的佛陀曾对我这样分别记说:
以此衣施,你将得金色之身。
受用两种成就,为善根所激励;
你将成为乔达摩世尊最年幼的弟子。
『你在那里出家之后,为善根所激励;
遍知一切漏后,你将无漏般涅槃。』
「在七千劫中,有四位名为切喇者;
在六十千劫中,有四位近切喇。
四无碍解,以及八解脱;
六神通已亲证,佛陀的教法已成就。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarassa bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino; Vatthaṃ khomaṃ mayā dinnaṃ, sayambhussa mahesino. ‘‘Taṃ me buddho viyākāsi, jalajuttaranāmako; ‘Iminā vatthadānena, hemavaṇṇo bhavissasi. ‘‘‘Dve sampattī anubhotvā, kusalamūlehi codito; Gotamassa bhagavato, kaniṭṭho tvaṃ bhavissasi. ‘‘‘Rāgaratto sukhasīlo, kāmesu gedhamāyuto; Buddhena codito santo, tadā tvaṃ pabbajissasi. ‘‘‘Pabbajitvāna tvaṃ tattha, kusalamūlena codito; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissasināsavo’. ‘‘Satta kappasahassamhi, caturo ceḷanāmakā; Saṭṭhi kappasahassamhi, upacelā catujjanā. ‘‘Pañca kappasahassamhi, ceḷāva caturo janā; Sattaratanasampannā, catudīpamhi issarā. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿难达长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā nando thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
难陀长老譬喻第三显示巴利原文
Nandattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 朱喇般他咖长老譬喻显示巴利原文
4. Cūḷapanthakattheraapadānaṃ
名为莲华上佛的胜者,诸供养的接受者;
那时,他已远离人群,住在雪山。
“那时,我也住在雪山的净修林间;
我前往刚刚到来的大雄、世间导师之处。
我手持花伞,前往人中牛王处;
当他入于禅定时,我从中作了障碍。
我以双手高擎,奉上花伞;
世尊——莲花至上者、大牟尼,接受了。
一切天人心满意足,前往雪山;
他们发出“善哉”之声,具眼者将随喜。
如此说罢,诸天便前往人中最上者之处;
于虚空之中,执持着最殊胜的莲华伞盖。
苦行者手持百瓣伞,施与了我;
我将称扬他,请听我所说。
于二十五劫中,他将为天王;
又将三十四次,成为转轮王。
无论他轮转于何趣,天界或人界;
将执持一朵立于露地的莲花。
于十万劫时,生于乌迦卡族;
将有一人,姓乔达摩,成为世间导师。
在已宣说的教法中,他将获得人身;
于意所成之身,他将成为最上者。
将会有两位兄弟,二人同名为般他咖;
体证最上义已,将令教法光显。”
我年十八,出家而为无家者;
我在释迦子的教法中,未得殊胜。
我行动迟缓,往昔常受轻蔑;
兄长驱逐我:“现在就回你自己的家去吧。”
我被驱逐之后,站在僧园的门口;
我心意不悦地站在那里,对沙门身份仍抱有期待。
世尊来到那里,轻轻抚摸我的头;
他牵着我的手臂,将我引入僧园。
导师以悲悯故,赐我拭脚布;
「你当如此清净地决意,我则于一边决意。」
我以手执持那红莲色的身体;
就在那里,我心解脱,证得阿拉汉果。
于诸意所成身,我于一切处已达彼岸;
遍知一切漏,我安住于无漏。
四无碍解,与八解脱;
“六神通已亲证,已行佛陀教诫。”
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaro nāma jino, āhutīnaṃ paṭiggaho; Gaṇamhā vūpakaṭṭho so, himavante vasī tadā. ‘‘Ahampi himavantamhi, vasāmi assame tadā; Acirāgataṃ mahāvīraṃ, upesiṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Pupphacchattaṃ gahetvāna, upagacchiṃ narāsabhaṃ; Samādhiṃ samāpajjantaṃ, antarāyamakāsahaṃ. ‘‘Ubho hatthehi paggayha, pupphacchattaṃ adāsahaṃ; Paṭiggahesi bhagavā, padumuttaro mahāmuni. ‘‘Sabbe devā attamanā, himavantaṃ upenti te; Sādhukāraṃ pavattesuṃ, anumodissati cakkhumā. ‘‘Idaṃ vatvāna te devā, upagacchuṃ naruttamaṃ; Ākāse dhārayantassa , padumacchattamuttamaṃ. ‘‘Satapattachattaṃ paggayha, adāsi tāpaso mama; ‘Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Pañcavīsatikappāni, devarajjaṃ karissati; Catuttiṃsatikkhattuñca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Yaṃ yaṃ yoniṃ saṃsarati, devattaṃ atha mānusaṃ; Abbhokāse patiṭṭhantaṃ, padumaṃ dhārayissati’. ‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena , satthā loke bhavissati. ‘‘‘Pakāsite pāvacane, manussattaṃ labhissati; Manomayamhi kāyamhi, uttamo so bhavissati. ‘‘‘Dve bhātaro bhavissanti, ubhopi panthakavhayā; Anubhotvā uttamatthaṃ, jotayissanti sāsanaṃ’. ‘‘Sohaṃ aṭṭhārasavasso , pabbajiṃ anagāriyaṃ; Visesāhaṃ na vindāmi, sakyaputtassa sāsane. ‘‘Dandhā mayhaṃ gatī āsi, paribhūto pure ahuṃ ; Bhātā ca maṃ paṇāmesi, gaccha dāni sakaṃ gharaṃ. ‘‘Sohaṃ paṇāmito santo, saṅghārāmassa koṭṭhake; Dummano tattha aṭṭhāsiṃ, sāmaññasmiṃ apekkhavā. ‘‘Bhagavā tattha āgacchi, sīsaṃ mayhaṃ parāmasi; Bāhāya maṃ gahetvāna, saṅghārāmaṃ pavesayi. ‘‘Anukampāya me satthā, adāsi pādapuñchaniṃ; Evaṃ suddhaṃ adhiṭṭhehi, ekamantamadhiṭṭhahaṃ. ‘‘Hatthehi tamahaṃ gayha, sariṃ kokanadaṃ ahaṃ; Tattha cittaṃ vimucci me, arahattaṃ apāpuṇiṃ. ‘‘Manomayesu kāyesu, sabbattha pāramiṃ gato; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿朱喇般他咖长老说这些偈颂已。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā cūḷapanthako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
朱腊般踏咖长老譬喻第四显示巴利原文
Cūḷapanthakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 毕陵伽婆蹉长老譬喻显示巴利原文
5. Pilindavacchattheraapadānaṃ
当世间护主——善慧者、无上士般涅槃时,
我以净信心、以喜悦心,作塔供养。
彼处诸漏尽者,具足六神通、大威德力,
我于彼处将他们召集,设供僧食。
依此心的净信,我往生天宫;
六万八千天女,常作嬉乐。
她们总是以一切妙欲,随顺于我;
我胜过其余诸天,此是福业之果报。
二十五劫之前,有一位名叫瓦鲁那的刹帝利;
我那时是清净食者,是转轮王。
他们既不播撒种子,也不牵拉犁铧;
人们享用这不耕自熟的稻米。
朋友、怨敌乃至一切众生,皆不伤害于我;
我亦为一切众生所喜爱,这正是福德善业之果报。
「在三万劫中,我那时所行布施;
我不知有恶趣,这是香涂的果报。
「在此贤劫中,我曾是一位人主;
我为大威德王,是转轮王,大力者。
我将众多人民,安立于五戒;
令他们唯至善趣,为诸天所敬爱。
四无碍解,与八解脱;
六神通已证得,佛陀的教诫已完成。
显示巴利原文 ‘‘Nibbute lokanāthamhi, sumedhe aggapuggale; Pasannacitto sumano, thūpapūjaṃ akāsahaṃ. ‘‘Ye ca khīṇāsavā tattha, chaḷabhiññā mahiddhikā; Tehaṃ tattha samānetvā, saṅghabhattaṃ akāsahaṃ. ‘‘Sumedhassa bhagavato, upaṭṭhāko tadā ahu; Sumedho nāma nāmena, anumodittha so tadā. ‘‘Tena cittappasādena, vimānaṃ upapajjahaṃ; Chaḷāsītisahassāni, accharāyo ramiṃsu me. ‘‘Mameva anuvattanti, sabbakāmehi tā sadā; Aññe deve abhibhomi, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcavīsatikappamhi, varuṇo nāma khattiyo; Visuddhabhojano āsiṃ, cakkavattī ahaṃ tadā. ‘‘Na te bījaṃ pavapanti, napi nīyanti naṅgalā; Akaṭṭhapākimaṃ sāliṃ, paribhuñjanti mānusā. ‘‘Tattha rajjaṃ karitvāna, devattaṃ puna gacchahaṃ; Tadāpi edisā mayhaṃ, nibbattā bhogasampadā. ‘‘Na maṃ mittā amittā vā, hiṃsanti sabbapāṇino; Sabbesampi piyo homi, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi , yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, gandhālepassidaṃ phalaṃ. ‘‘Imasmiṃ bhaddake kappe, eko āsiṃ janādhipo; Mahānubhāvo rājāhaṃ , cakkavattī mahabbalo. ‘‘Sohaṃ pañcasu sīlesu, ṭhapetvā janataṃ bahuṃ; Pāpetvā sugatiṃyeva, devatānaṃ piyo ahuṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿毕陵伽婆蹉长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pilindavaccho thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第五 毕陵伽婆蹉长老譬喻显示巴利原文
Pilindavacchattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
第六 罗睺罗长老譬喻显示巴利原文
6. Rāhulattheraapadānaṃ
莲花上世尊,世间最胜者、如是者;
在那座七层的宫殿中,我铺起了镜子。
「大牟尼为数千位漏尽者所围绕,
两足尊、人中牛王,前往香殿。
天中之天,人中牛王,辉映香殿;
导师立于比丘僧团中,宣说这些偈颂:
以此被照亮的卧具,犹如善加磨光的明镜;
我将称扬他,请听我言。
金的、银的,以及琉璃所成,
凡是心所爱乐的宫殿,都将现起。
他将六十四次为天帝,统御天界;
随后将连续一千次,成为转轮王。
于二十一劫之中,有为维玛喇的刹帝利,
他将作为四方征服者,成为转轮王。
有城名为勒奴瓦帝,以砖善加垒砌;
纵广三百,四方均等。
名为“善见”的宫殿,由维萨咖马所造;
上有殊胜的重阁,以七宝庄严;
远离十种音声,遍满持明者。
它的光芒放射而出,犹如太阳升起;
它将恒放光明,遍照周围八由旬。
在十万劫之世,有出生于乌迦卡族者;
其姓乔达摩,将作世间之导师。
他从兜率天没后,为白净善根所策发;
他将成为乔达摩世尊之子。
若他居家,他将成为转轮王;
“如是之人,于家中得享喜乐,实无可能。”
他出离俗家之后,将出家成为善戒者;
名为罗睺罗者,必将成为阿拉汉。
犹如母鸡护卵,犹如牦牛护尾;
具足智慧与戒德的大牟尼护佑了我。
我了悟其法后,便喜悦地安住于教法;
遍知一切漏后,我安住于无漏之境。
四无碍解,与八解脱;
六神通已证得,佛陀的教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarassa bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino; Sattabhūmamhi pāsāde, ādāsaṃ santhariṃ ahaṃ. ‘‘Khīṇāsavasahassehi, parikiṇṇo mahāmuni; Upāgami gandhakuṭiṃ, dvipadindo narāsabho. ‘‘Virocento gandhakuṭiṃ, devadevo narāsabho; Bhikkhusaṅghe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yenāyaṃ jotitā seyyā, ādāsova susanthato; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Soṇṇamayā rūpimayā, atho veḷuriyāmayā; Nibbattissanti pāsādā, ye keci manaso piyā. ‘‘‘Catusaṭṭhikkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati; Sahassakkhattuṃ cakkavattī, bhavissati anantarā. ‘‘‘Ekavīsatikappamhi, vimalo nāma khattiyo; Cāturanto vijitāvī, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Nagaraṃ reṇuvatī nāma, iṭṭhakāhi sumāpitaṃ; Āyāmato tīṇi sataṃ, caturassasamāyutaṃ. ‘‘‘Sudassano nāma pāsādo, vissakammena māpito ; Kūṭāgāravarūpeto, sattaratanabhūsito. ‘‘‘Dasasaddāvivittaṃ taṃ , vijjādharasamākulaṃ; Sudassanaṃva nagaraṃ, devatānaṃ bhavissati. ‘‘‘Pabhā niggacchate tassa, uggacchanteva sūriye; Virocessati taṃ niccaṃ, samantā aṭṭhayojanaṃ. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tusitā so cavitvāna, sukkamūlena codito; Gotamassa bhagavato, atrajo so bhavissati. ‘‘‘Sace vaseyya agāraṃ, cakkavattī bhaveyya so; Aṭṭhānametaṃ yaṃ tādī, agāre ratimajjhagā. ‘‘‘Nikkhamitvā agāramhā, pabbajissati subbato; Rāhulo nāma nāmena, arahā so bhavissati’. ‘‘Kikīva aṇḍaṃ rakkheyya, cāmarī viya vāladhiṃ; Nipako sīlasampanno, mamaṃ rakkhi mahāmuni . ‘‘Tassāhaṃ dhammamaññāya, vihāsiṃ sāsane rato; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿罗睺罗长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā rāhulo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
罗睺罗长老譬喻 第六显示巴利原文
Rāhulattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
第七 优波先那·旺甘达子长老譬喻显示巴利原文
7. Upasenavaṅgantaputtattheraapadānaṃ
“莲华上世尊,世间之最上者,人中最上的雄者;
我前往亲近那位坐于山崖间的人中至尊。
见到咖尼咖拉花时,我便折下花茎;
用花庄严伞盖,献予佛陀。
我也供养了钵食,那是殊胜的饮食、妙好的食物;
在那里,连同佛陀共为九位,我供养了八位沙门。
大雄、自生者、最上之人,为我随喜;
以此伞盖之布施,及最上食之施与,
凭这净信心,你将得享成就;
三十六次为天帝,将统领天界。
于十万劫后,生于甘蔗王族;
他以乔达摩为姓,将成为世间的导师。
在天界命终之后,他将转生人间;
于他的法中,他将成为法嗣——亲生子,由法所化生。
将有一位名为优波先那者,为导师的弟子;
以其一切处令人欢喜的德行,当安立其于第一之位。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaraṃ bhagavantaṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ; Pabbhāramhi nisīdantaṃ, upagacchiṃ naruttamaṃ. ‘‘Kaṇikārapupphaṃ disvā, vaṇṭe chetvānahaṃ tadā; Alaṅkaritvā chattamhi, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Piṇḍapātañca pādāsiṃ, paramannaṃ subhojanaṃ; Buddhena navame tattha, samaṇe aṭṭha bhojayiṃ. ‘‘Anumodi mahāvīro, sayambhū aggapuggalo; Iminā chattadānena, paramannapavecchanā. ‘‘Tena cittappasādena, sampattimanubhossasi; Chattiṃsakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati. ‘‘Ekavīsatikkhattuñca, cakkavattī bhavissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘Satasahassito kappe, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati . ‘‘Sāsane dibbamānamhi, manussattaṃ gamissati; Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito. ‘‘Upasenoti nāmena, hessati satthu sāvako; Samantapāsādikattā, aggaṭṭhāne ṭhapessati
这是我的最后轮转,一切有已彻底根除;
我持最后之身,已战胜魔与魔军。
四无碍解,与八解脱;
六神通已证得,佛陀的教诫已成满。
显示巴利原文 ‘‘Carimaṃ vattate mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, jetvā māraṃ savāhanaṃ . ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’. Itthaṃ sudaṃ āyasmā upaseno vaṅgantaputto thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
优波先那·旺嘎塔子长老譬喻 第七显示巴利原文
Upasenavaṅgantaputtattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第三诵品显示巴利原文
Tatiyabhāṇavāraṃ.
8. 赖吒和罗长老譬喻显示巴利原文
8. Raṭṭhapālattheraapadānaṃ
莲华上佛世尊,世间最胜、如是者;
我布施了殊胜的瓦拉那象,象牙如辕,身躯雄壮。
白马伞盖庄严夺目,配以驭象师,种种饰物;
将这一切估价之后,我兴建了僧园。
我曾建造了五万四千座宫殿;
完成大布施之后,我将其献给了大仙们。
那位名为水生者的佛陀,为我记说,
在比丘僧团中坐定,宣说这些偈颂。
他建造了五万四千座宫殿;
我将宣说其果报,请谛听我所说。
将有一万八千座重阁,出现于梵天界中;
我生于最胜梵天界,那里的一切皆为黄金所成。
他将五十次成为天帝,统御天界;
五十八次成为转轮王。
于十万劫中,生于欧卡卡族;
姓乔达摩氏者,将成为世间之师。
从天界凋落,为善根所策励;
将即刻投生于富贵巨富之家。
他日后出家,为善根所策励;
将名为拉他巴喇,成为导师的弟子。
他精进勤修,寂静无依;
遍知一切漏已,无漏者将般涅槃。
奋起出离,舍弃财富具足;
财富于我如唾液团,我对它无有爱着。
精进是我所负之轭,导向离轭安稳;
于正自觉者教法,我持最后身。
四无碍解及八解脱,
六神通已亲证,佛陀的教法已成就。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarassa bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino; Varanāgo mayā dinno, īsādanto urūḷhavā. ‘‘Setacchatto pasobhito, sakappano sahatthipo; Agghāpetvāna taṃ sabbaṃ, saṅghārāmaṃ akārayiṃ. ‘‘Catupaññāsasahassāni, pāsāde kārayiṃ ahaṃ; Mahoghadānaṃ karitvāna, niyyādesiṃ mahesino. ‘‘Anumodi mahāvīro, sayambhū aggapuggalo; Sabbe jane hāsayanto, desesi amataṃ padaṃ. ‘‘Taṃ me buddho viyākāsi, jalajuttaranāmako; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Catupaññāsasahassāni, pāsāde kārayī ayaṃ; Kathayissāmi vipākaṃ, suṇotha mama bhāsato. ‘‘‘Aṭṭhārasasahassāni, kūṭāgārā bhavissare; Byamhuttamamhi nibbattā, sabbasoṇṇamayā ca te. ‘‘‘Paññāsakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati; Aṭṭhapaññāsakkhattuñca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Devalokā cavitvāna, sukkamūlena codito; Aḍḍhe kule mahābhoge, nibbattissati tāvade. ‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, sukkamūlena codito; Raṭṭhapāloti nāmena, hessati satthu sāvako. ‘‘‘Padhānapahitatto so, upasanto nirūpadhi; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’. ‘‘Uṭṭhāya abhinikkhamma, jahitā bhogasampadā; Kheḷapiṇḍeva bhogamhi, pemaṃ mayhaṃ na vijjati. ‘‘Vīriyaṃ me dhuradhorayhaṃ, yogakkhemādhivāhanaṃ; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿赖吒和罗长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā raṭṭhapālo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
赖吒和罗长老之譬喻 第八显示巴利原文
Raṭṭhapālattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 索巴咖长老之譬喻显示巴利原文
9. Sopākattheraapadānaṃ
于山林中的最胜山上,清理着崖壁;
名为悉达多的世尊,来到了我面前。
见到佛陀已到来,世间最胜之如者;
铺设座垫之后,我献上花座。
坐于花座已,世间导师悉达多;
知我之去处已,宣说无常。
「诸行确实无常,是生灭之法;
生起之后随即灭去,它们的止息是乐。
说此语已,一切知者、世间最胜、人牛王;
勇者升上虚空,犹如鹅王在天空。
舍离己见,我修习无常想;
修习一日后,我即于彼处命终。
受用二种成就,为白净根所策励;
当最后一生到来时,我入于果报殊胜之胎。
从居家出离,我出家而为无家者;
年仅七岁,我便证得阿拉汉。
精进勇猛,心志笃定,于诸戒行善得等持;
令大龙生欢喜已,我得受具足戒。
九十四劫前,我曾造作此业,
我不见恶趣,此即供花之果报。
九十四劫前,我便修习彼想;
修习彼想已,我得诸漏尽。
显示巴利原文 ‘‘Pabbhāraṃ sodhayantassa , vipine pabbatuttame; Siddhattho nāma bhagavā, āgacchi mama santikaṃ. ‘‘Buddhaṃ upagataṃ disvā, lokajeṭṭhassa tādino; Santharaṃ santharitvāna , pupphāsanamadāsahaṃ. ‘‘Pupphāsane nisīditvā, siddhattho lokanāyako; Mamañca gatimaññāya, aniccatamudāhari. ‘‘‘Aniccā vata saṅkhārā, uppādavayadhammino; Uppajjitvā nirujjhanti, tesaṃ vūpasamo sukho’. ‘‘Idaṃ vatvāna sabbaññū, lokajeṭṭho narāsabho; Nabhaṃ abbhuggami vīro, haṃsarājāva ambare. ‘‘Sakaṃ diṭṭhiṃ jahitvāna, bhāvayāniccasaññahaṃ; Ekāhaṃ bhāvayitvāna, tattha kālaṃ kato ahaṃ. ‘‘Dve sampattī anubhotvā, sukkamūlena codito; Pacchime bhave sampatte, sapākayonupāgamiṃ. ‘‘Agārā abhinikkhamma, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Jātiyā sattavassohaṃ, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Āraddhavīriyo pahitatto, sīlesu susamāhito; Tosetvāna mahānāgaṃ, alatthaṃ upasampadaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ saññaṃ bhāvayiṃ tadā; Taṃ saññaṃ bhāvayantassa, patto me āsavakkhayo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿索巴咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sopāko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第九 索巴咖长老譬喻显示巴利原文
Sopākattherassāpadānaṃ navamaṃ.
第十 苏曼嘎喇长老譬喻显示巴利原文
10. Sumaṅgalattheraapadānaṃ
“我欲供养祭祀,备办了食物;”
我伫立于宽广的楼阁中,恭敬婆罗门。
那时,我见到正自觉者——喜见者、大名声者;
一切世间的调御者,自生者,最上之人。
世尊具足光辉,为诸弟子所围绕;
犹如太阳照耀,行于道路;
我举起合掌,令自心得净信;
我以心意相邀:‘愿大牟尼前来。’
了知我心念已,世间无上的导师;
“携数千漏尽者,来到我的门前。”
“已调御者,为调御众所围绕;已度者中最胜者,请度脱我!”
凡我家中所有,已备办好的食物;
我以净信之手,将它们供养给了佛陀。
净信于心,欢喜洋溢,合掌恭敬;
我礼敬无上的佛陀,啊,佛陀稀有难值!
喜见世尊,世间最胜者、人中最上士;
坐于比丘僧团中,宣说了这样的偈颂。
凡是供养那正直、入定的僧团者;
并供养如来、正自觉者,请听我所说。
“他将二十七度成为天王;”
他依自业而成办,将于天界欢悦。
他将十八次成为转轮圣王,
将五百次统领大地之王国,统御辽阔的国土。
深入山林,进入猛虎栖息的丛林,
精勤精进之后,我已烧尽一切烦恼。
于十八百劫前,我那时所做的布施,
我不见恶趣,这是施食的果报。
四无碍解,与八解脱,
六神通已作证,佛陀的教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Āhutiṃ yiṭṭhukāmohaṃ, paṭiyādetvāna bhojanaṃ; Brāhmaṇe paṭimānento, visāle māḷake ṭhito. ‘‘Athaddasāsiṃ sambuddhaṃ, piyadassiṃ mahāyasaṃ; Sabbalokavinetāraṃ, sayambhuṃ aggapuggalaṃ. ‘‘Bhagavantaṃ jutimantaṃ, sāvakehi purakkhataṃ; Ādiccamiva rocantaṃ, rathiyaṃ paṭipannakaṃ. ‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, sakaṃ cittaṃ pasādayiṃ; Manasāva nimantesiṃ, ‘āgacchatu mahāmuni’. ‘‘Mama saṅkappamaññāya, satthā loke anuttaro; Khīṇāsavasahassehi, mama dvāraṃ upāgami. ‘‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama; Pāsādaṃ abhirūhitvā, sīhāsane nisīdataṃ . ‘‘Danto dantaparivāro, tiṇṇo tārayataṃ varo; Pāsādaṃ abhirūhitvā, nisīdi pavarāsane. ‘‘Yaṃ me atthi sake gehe, āmisaṃ paccupaṭṭhitaṃ; Tāhaṃ buddhassa pādāsiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Pasannacitto sumano, vedajāto katañjalī; Buddhaseṭṭhaṃ namassāmi, aho buddhassuḷāratā. ‘‘Aṭṭhannaṃ payirūpāsataṃ, bhuñjaṃ khīṇāsavā bahū; Tuyheveso ānubhāvo, saraṇaṃ taṃ upemahaṃ. ‘‘Piyadassī ca bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo so saṅghaṃ abhojesi, ujubhūtaṃ samāhitaṃ; Tathāgatañca sambuddhaṃ, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Sattavīsatikkhattuṃ so, devarajjaṃ karissati; Sakakammābhiraddho so, devaloke ramissati. ‘‘‘Dasa aṭṭha cakkhattuṃ so, cakkavattī bhavissati; Pathabyā rajjaṃ pañcasataṃ, vasudhaṃ āvasissati’. ‘‘Araññavanamoggayha, kānanaṃ byagghasevitaṃ; Padhānaṃ padahitvāna, kilesā jhāpitā mayā. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, bhattadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据传,具寿苏曼嘎喇长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sumaṅgalo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
苏曼嘎喇长老譬喻·第十显示巴利原文
Sumaṅgalattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
狮子座者、一柱者、难达,及朱喇般他咖;
毕邻陀与罗睺罗,以及旺嘎与赖吒和罗;
索巴咖与曼嘎喇,如此十位在第二品;
共一百三十八首偈颂,于此宣说。
显示巴利原文 Sīhāsanī ekathambhī, nando ca cūḷapanthako; Pilindarāhulo ceva, vaṅganto raṭṭhapālako. Sopāko maṅgalo ceva, daseva dutiye vagge; Satañca aṭṭhatiṃsa ca, gāthā cettha pakāsitā.
狮子座品第二显示巴利原文
Sīhāsaniyavaggo dutiyo.
3. 须菩提品显示巴利原文
3. Subhūtivaggo
1. 须菩提长老譬喻显示巴利原文
1. Subhūtittheraapadānaṃ
在距喜马拉雅山不远处,有座名为尼沙婆的山;
我的精舍构造精良,叶屋修建妥善。
名唤果西亚,结发苦行,严修苦行者;
那时,我独居无伴,住在尼沙婆。
那时我不食果实、根与叶;
我唯靠自然坠落的食物活命。
我不因活命而生嗔怒,纵使身命亦可舍离;
我令自心得满足,远离邪命。
当与贪相应之心于我生起时,
我亲自观察它,一心调伏它。
你于可染着处染着,于可嗔恨处嗔恨;
你于可痴迷处痴迷,你应出离此林。
这是清净者的住处,无垢修苦行者的居所;
莫要玷污清净者,你当从林中离去。
你还俗之后,若得儿子之时;
你切莫错失这二者,速从林中出去吧。」
「犹如火葬所用之薪,在任何地方都毫无用处;
不论在村落还是山林,它从不被视为薪柴。
你就像那尸柴,既非在家人,也非自制者;
今日你两头落空,走出这片森林吧。
「智者会说:你已逾越了教诫;
若不得共住,你将如何生活?
三处绽裂的巨象,六十岁的象王,
强壮的龙象趋近,将一头大象带离象群。
离群的寂静者,不得快乐与安适;
他痛苦,心意不悦,忧思抑郁,浑身颤栗。
同样地,结发行者们也将驱离那邪恶的愚人;
与他们分离后,你将无法安享快乐与安稳。
「无论白昼还是黑夜,你将饱受忧悲之箭的折磨,
你正被热恼烧燃,犹如离群的象。
犹如纯金,无论置于何处,皆不燃烧;
同样地,你已失戒,无论何处,皆不能禅修。
自己亲手劳作,汗水从身上流下,
如此在家中过活——那善事对你来说,并不相应。
「我即于彼处,调伏这陷于染污的心;
作了种种法谈之后,我便将心从恶法中收摄回来。」
当我如此安住,安住于不放逸时;
三万个年头,就这样在林中过去了。
见到乐于不放逸、寻求最上义的人;
巴度目答拉正自觉者来到了我的面前。
具有丁巴卢萨咖树的色泽,无有计量,无可比拟;
色相无与伦比的佛陀,那时正在空中经行。
犹如盛开的娑罗树王,在闪电与雷云之间;
智慧无与伦比的佛陀,那时正在空中经行。
「光辉如纯金之色,又似紫檀木炭;
犹如宝珠放射光芒,那时在空中经行。
犹如清净的凯拉萨山,又如满月之月轮;
犹如正午的太阳,那时在空中经行。
“遥见有人经行于虚空,我当时便这样思惟:”
“此是诸天,或是有情,抑或是人?”
“我这样思惟后,令自心净信;”
“那时,我聚集了种种花与香。”
“铺设花座后,我以善心与悦意;”
向调御丈夫中最上者,我述说此言。
勇士,此座是我为你所设,与你相称;
为令我心欢喜,请安坐于花座。」
世尊犹如无畏的狮子,安坐于彼处;
佛陀在殊胜的花座上,安住了七日夜。
我合掌恭敬而立,历经七日夜;
世间的无上导师,从禅定中出定后,
称叹我的所行,而说出此语。
你当修习佛随念,这是诸修习中的无上者;
修此念已,心便满足。
三万劫中,你将于天界享乐;
你八十次为天帝,统御天界;
千次为转轮王,你将成为国中君主;
地方王权广大,其数不可计量;
你将尽享这一切,此乃佛随念之果报。
于诸有中流转轮回,你将获得广大财富;
你的财富无有匮乏,此是佛随念之果报。
十万劫时,生于乌迦卡族;
族姓乔达摩,将成为世间导师。
舍弃八千万,舍离众多奴仆与工人;
你将于乔达摩世尊的教法中出家。
成就正自觉者,乔达摩,释迦族之牛王;
名为须菩提,将成为导师的弟子。
「于比丘僧团中安坐已,在应供养之德中,」
「并于无诤住中,于二者中,将你安立为最上首。」
「作如是说已,正自觉者、名为水生最胜者;」
英雄升上天空,犹如鹅王翱翔于虚空。
承世间怙主教诫,礼敬如来之后,
我常怀欢喜,修习无上的佛随念。
依彼善作之业,与思及愿力,
舍离人身之后,我便往生三十三天。
我曾千次为转轮圣王,
地方王权广大,不可计量;
我享受殊胜成就,这是随念佛的果报。
流转于诸有中时,我获广大财富;
我之财富无所匮乏,此是随念佛的果报。
十万劫前,我那时所造之业;
我不见恶趣,此是随念佛的果报。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , nisabho nāma pabbato; Assamo sukato mayhaṃ, paṇṇasālā sumāpitā. ‘‘Kosiyo nāma nāmena, jaṭilo uggatāpano; Ekākiyo adutiyo, vasāmi nisabhe tadā. ‘‘Phalaṃ mūlañca paṇṇañca, na bhuñjāmi ahaṃ tadā; Pavattaṃva supātāhaṃ , upajīvāmi tāvade. ‘‘Nāhaṃ kopemi ājīvaṃ, cajamānopi jīvitaṃ; Ārādhemi sakaṃ cittaṃ, vivajjemi anesanaṃ. ‘‘Rāgūpasaṃhitaṃ cittaṃ, yadā uppajjate mama; Sayaṃva paccavekkhāmi, ekaggo taṃ damemahaṃ. ‘‘‘Rajjase rajjanīye ca, dussanīye ca dussase; Muyhase mohanīye ca, nikkhamassu vanā tuvaṃ. ‘‘‘Visuddhānaṃ ayaṃ vāso, nimmalānaṃ tapassinaṃ; Mā kho visuddhaṃ dūsesi, nikkhamassu vanā tuvaṃ. ‘‘‘Agāriko bhavitvāna, yadā puttaṃ , labhissasi; Ubhopi mā virādhesi, nikkhamassu vanā tuvaṃ. ‘‘‘Chavālātaṃ yathā kaṭṭhaṃ, na kvaci kiccakārakaṃ; Neva gāme araññe vā, na hi taṃ kaṭṭhasammataṃ. ‘‘‘Chavālātūpamo tvaṃsi, na gihī nāpi saññato; Ubhato muttako ajja, nikkhamassu vanā tuvaṃ. ‘‘‘Siyā nu kho tava etaṃ, ko pajānāti te idaṃ; Saddhādhuraṃ vahisi me, kosajjabahulāya ca. ‘‘‘Jigucchissanti taṃ viññū, asuciṃ nāgariko yathā; Ākaḍḍhitvāna isayo, codayissanti taṃ sadā. ‘‘‘Taṃ viññū pavadissanti, samatikkantasāsanaṃ; Saṃvāsaṃ alabhanto hi, kathaṃ jīvihisi tuvaṃ. ‘‘‘Tidhāpabhinnaṃ mātaṅgaṃ, kuñjaraṃ saṭṭhihāyanaṃ; Balī nāgo upagantvā, yūthā nīharate gajaṃ. ‘‘‘Yūthā vinissaṭo santo, sukhaṃ sātaṃ na vindati; Dukkhito vimano hoti, pajjhāyanto pavedhati. ‘‘‘Tatheva jaṭilā tampi, nīharissanti dummatiṃ; Tehi tvaṃ nissaṭo santo, sukhaṃ sātaṃ na lacchasi. ‘‘‘Divā vā yadi vā rattiṃ, sokasallasamappito; Ḍayhasi pariḷāhena, gajo yūthāva nissaṭo. ‘‘‘Jātarūpaṃ yathā kūṭaṃ, neva jhāyati katthaci; Tathā sīlavihīno tvaṃ, na jhāyissasi katthaci. ‘‘‘Agāraṃ vasamānopi, kathaṃ jīvihisi tuvaṃ; Mattikaṃ pettikañcāpi, natthi te nihitaṃ dhanaṃ. ‘‘‘Sayaṃ kammaṃ karitvāna, gatte sedaṃ pamocayaṃ; Evaṃ jīvihisi gehe, sādhu te taṃ na ruccati. ‘‘‘Evāhaṃ tattha vāremi, saṃkilesagataṃ manaṃ; Nānādhammakathaṃ katvā, pāpā cittaṃ nivārayiṃ’. ‘‘Evaṃ me viharantassa, appamādavihārino; Tiṃsavassasahassāni, vipine me atikkamuṃ. ‘‘Appamādarataṃ disvā, uttamatthaṃ gavesakaṃ; Padumuttarasambuddho, āgacchi mama santikaṃ. ‘‘Timbarūsakavaṇṇābho , appameyyo anūpamo; Rūpenāsadiso buddho, ākāse caṅkamī tadā. ‘‘Suphullo sālarājāva, vijjūvabbhaghanantare; Ñāṇenāsadiso buddho, ākāse caṅkamī tadā. ‘‘Sīharājā vasambhīto , Gajarājāva dappito . Lāsito byaggharājāva, ākāse caṅkamī tadā. ‘‘Siṅgīnikkhasavaṇṇābho, khadiraṅgārasannibho; Maṇi yathā jotiraso, ākāse caṅkamī tadā. ‘‘Visuddhakelāsanibho , puṇṇamāyeva candimā; Majjhanhikeva sūriyo, ākāse caṅkamī tadā. ‘‘Disvā nabhe caṅkamantaṃ, evaṃ cintesahaṃ tadā; ‘Devo nu kho ayaṃ satto, udāhu manujo ayaṃ. ‘‘‘Na me suto vā diṭṭho vā, mahiyā ediso naro; Api mantapadaṃ atthi, ayaṃ satthā bhavissati’. ‘‘Evāhaṃ cintayitvāna, sakaṃ cittaṃ pasādayiṃ; Nānāpupphañca gandhañca, sannipātesahaṃ tadā. ‘‘Pupphāsanaṃ paññapetvā, sādhucittaṃ manoramaṃ; Narasārathinaṃ aggaṃ, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Idaṃ me āsanaṃ vīra, paññattaṃ tavanucchavaṃ; Hāsayanto mamaṃ cittaṃ, nisīda kusumāsane’. ‘‘Nisīdi tattha bhagavā, asambhītova kesarī; Sattarattindivaṃ buddho, pavare kusumāsane. ‘‘Namassamāno aṭṭhāsiṃ, sattarattindivaṃ ahaṃ; Vuṭṭhahitvā samādhimhā, satthā loke anuttaro; Mama kammaṃ pakittento, idaṃ vacanamabravi. ‘‘‘Bhāvehi buddhānussatiṃ, bhāvanānamanuttaraṃ; Imaṃ satiṃ bhāvayitvā, pūrayissasi mānasaṃ. ‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissasi; Asītikkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissasi; Sahassakkhattuṃ cakkavattī, rājā raṭṭhe bhavissasi. ‘‘‘Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ; Anubhossasi taṃ sabbaṃ, buddhānussatiyā phalaṃ. ‘‘‘Bhavābhave saṃsaranto, mahābhogaṃ labhissasi; Bhoge te ūnatā natthi, buddhānussatiyā phalaṃ. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Asītikoṭiṃ chaḍḍetvā, dāse kammakare bahū; Gotamassa bhagavato, sāsane pabbajissasi. ‘‘‘Ārādhayitvā sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ; Subhūti nāma nāmena, hessati satthu sāvako. ‘‘‘Bhikkhusaṅghe nisīditvā, dakkhiṇeyyaguṇamhi taṃ; Tathāraṇavihāre ca, dvīsu agge ṭhapessati’. ‘‘Idaṃ vatvāna sambuddho, jalajuttamanāmako; Nabhaṃ abbhuggamī vīro, haṃsarājāva ambare. ‘‘Sāsito lokanāthena, namassitvā tathāgataṃ; Sadā bhāvemi mudito, buddhānussatimuttamaṃ. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsaṃ agacchahaṃ. ‘‘Asītikkhattuṃ devindo, devarajjamakārayiṃ; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī ahosahaṃ. ‘‘Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ; Anubhomi susampattiṃ, buddhānussatiyā phalaṃ. ‘‘Bhavābhave saṃsaranto, mahābhogaṃ labhāmahaṃ; Bhoge me ūnatā natthi, buddhānussatiyā phalaṃ. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhānussatiyā phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿须菩提长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā subhūti thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
须菩提长老譬喻·第一显示巴利原文
Subhūtittherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
优波婆那长老譬喻·第二显示巴利原文
2. Upavānattheraapadānaṃ
名为莲华上的胜者,已达一切法彼岸;
犹如炽燃的火聚,正自觉者般涅槃。
大众聚集,供养如来;
他们将火葬柴堆善加构筑之后,便将遗体系安奉其上。
遗体的事务完毕后,便在那里收聚舍利;
一切天众与人众,他们皆为佛陀建造了塔庙。
第一层为金质,第二层为宝石质;
第三层为银质,第四层为水晶质。
如是第五层地,为红宝石所成;
第六层为珊瑚所成,其上纯以众宝而造。
台基为摩尼宝所成,栏楯为诸宝所成;
塔身纯金所成,高出一由旬。
诸天聚于彼处,共相商议;
我等亦应为如是世间导师造塔。
诸界非各别,此身乃一团聚;
我们将在这座佛塔上建造外壳。
那时,诸龙聚集彼处,一同商议;
人与天共同建造了佛陀塔。
我们不要放逸,当与诸天一同不放逸;
我们也应为如是世间怙主兴建塔庙。
因陀罗蓝宝石、大蓝宝石,以及辉耀的宝珠;
将它们汇集一处,覆盖了佛塔。
整座佛塔悉为宝石所成;
高达三由旬,彼时成为光明之源。
金翅鸟们聚集一处,当时共同商议;
人、天人,与龙众,他们建造了佛塔。
‘我们不应放逸,当与诸天一同不放逸;
我们也要为世间怙主、那位如如者,建造佛塔。’
他们建造了整座宝珠所成的佛塔,并造了覆罩;
他们又增益一由旬,使塔愈为宽广;
这佛塔高四由旬,辉耀明净。
诸鸠槃荼聚集一处,那时共同商议:
人、天,以及诸龙与金翅鸟。
「愿我等不放逸,与诸天同不放逸;
我们也当为那如是的世间导师,建立塔庙。
他们更增建了一由旬,这座高大的佛塔;
塔高五由旬,当时放大光明。
众夜叉会聚彼处,共同商议;
人、天、龙、金翅鸟、鸠槃荼。
各自为那最胜佛陀,建造了无上之塔;
愿我们与诸天皆不放逸。
我们亦为那如来的世间怙主起塔;
以石板覆盖这宽广的佛陀支提。
他们增建了由旬长的佛塔;
塔高六由旬,彼时光芒照耀。
人人都建造了佛塔,我们在此却无所作为;
我们也要为那位如是的世间怙主建造佛塔。
他们建造了七重栏楯,又于其上安置伞盖;
那时,乾闼婆们建造了一座纯金之塔。
那时,凡有众人礼敬塔,
他们并不登塔,而于空中举起供物。
由诸天所安立的药叉,名为阿毗三摩答;
他将幢幡或花鬘高高擎起。
他们看不见那夜叉,只见花鬘在移动;
如此见后而行者,皆往善趣。
于教说心怀敌意者,及于教诫具足净信者;
人们渴望目睹神变,便礼敬塔。
那时,在汉舍卫城,我是一名雇工;
见众人欢喜踊跃,我那时便这样思惟:
彼世尊真是伟大,他的舍利受到如此供奉;
而这些欢悦的众人,行持供养,无有厌足。
我也将向那位如是的世间怙主行供养;
于未来,我将于他的教法中成为继承者。
我的上衣,已由浣衣者洗净,
将它系在竹竿顶端,令旗帜高悬于空中。
得到认可之后,我执持旗帜,令它在空中飘扬;
望见风展的旗帜,我更增欢喜。
象兵、马兵、车兵、步兵,这四支军;
将恒常围绕于你,这便是布施旗的果报。
六万种乐器,并庄严诸鼓;
常时围绕于你,这是施旗的果报。
八万六千名女子,各各严饰;
身着种种衣饰,佩戴珠玉耳环。
她们体态纤柔,性行柔和,善受调练,腰肢苗条,
她们将恒常围绕于你,这是布施幢的果报。
三万劫中,你将于天界享乐;
你八十次为天帝,统理天界;
千次做国王,你将成为转轮王,
统御着广大疆土的王国,其数不可胜计。
于十万劫时,将从甘蔗族出生;
以乔达摩为姓,将成为世间导师。
从天界殁后,为净业所驱策;
与福德业相应,你将成为梵天的亲族。
舍弃了八千万,以及众多奴仆、工人;
你将于世尊乔达摩的教法中出家。
令正自觉者、释迦族圣牛王乔达摩欢喜已;
你将以乌波婆那之名,而为导师的弟子。
往昔十万劫中所造之业,今在此处为我显现果报;
我如箭疾速善得解脱,烧尽一切烦恼;
我为转轮王,寂静者,四洲之主;
方圆三由旬,幢幡常高擎。
从十万劫前,我那时所造的业;
我不见恶趣,这是布施幢幡的果报。
四无碍解,八解脱;
六神通已证得,佛陀的教法已成就。」
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū; Jalitvā aggikkhandhova, sambuddho parinibbuto. ‘‘Mahājanā samāgamma, pūjayitvā tathāgataṃ; Citaṃ katvāna sukataṃ, sarīraṃ abhiropayuṃ. ‘‘Sarīrakiccaṃ katvāna, dhātuṃ tattha samānayuṃ; Sadevamānusā sabbe, buddhathūpaṃ akaṃsu te. ‘‘Paṭhamā kañcanamayā, dutiyāsi maṇīmayā; Tatiyā rūpiyamayā, catutthī phalikāmayā. ‘‘Tathā pañcamiyā bhūmi , lohitaṅgamayā ahu; Chaṭṭhā masāragallassa, sabbaratanamayūpari. ‘‘Jaṅghā maṇimayā āsi, vedikā ratanamayā; Sabbasoṇṇamayo thūpo, uddhaṃ yojanamuggato. ‘‘Devā tattha samāgantvā, ekato mantayuṃ tadā; Mayampi thūpaṃ kassāma, lokanāthassa tādino. ‘‘Dhātu āveṇikā natthi, sarīraṃ ekapiṇḍitaṃ; Imamhi buddhathūpamhi, kassāma kañcukaṃ mayaṃ. ‘‘Devā sattahi ratnehi , aññaṃ vaḍḍhesu yojanaṃ; Thūpo dviyojanubbedho, timiraṃ byapahanti so. ‘‘Nāgā tattha samāgantvā, ekato mantayuṃ tadā; Manussā ceva devā ca, buddhathūpaṃ akaṃsu te. ‘‘Mā no pamattā assumha , appamattā sadevakā; Mayampi thūpaṃ kassāma, lokanāthassa tādino. ‘‘Indanīlaṃ mahānīlaṃ, atho jotirasaṃ maṇiṃ; Ekato sannipātetvā, buddhathūpaṃ achādayuṃ. ‘‘Sabbaṃ maṇimayaṃ āsi, tāvatā buddhacetiyaṃ; Tiyojanasamubbiddhaṃ , ālokakaraṇaṃ tadā. ‘‘Garuḷā ca samāgantvā, ekato mantayuṃ tadā; Manussā devā nāgā ca, buddhathūpaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Mā no pamattā assumha, appamattā sadevakā; Mayampi thūpaṃ kassāma, lokanāthassa tādino’. ‘‘Sabbaṃ maṇimayaṃ thūpaṃ, akaruṃ te ca kañcukaṃ ; Yojanaṃ tepi vaḍḍhesuṃ, āyataṃ buddhacetiyaṃ. ‘‘Catuyojanamubbiddho, buddhathūpo virocati; Obhāseti disā sabbā, sataraṃsīva uggato. ‘‘Kumbhaṇḍā ca samāgantvā, ekato mantayuṃ tadā; Manussā ceva devā ca, nāgā ca garuḷā tathā. Paccekaṃ buddhaseṭṭhassa, akaṃsu thūpamuttamaṃ. ‘‘‘Mā no pamattā assumha, appamattā sadevakā; Mayampi thūpaṃ kassāma, lokanāthassa tādino; Ratanehi chādessāma, āyataṃ buddhacetiyaṃ’. ‘‘Yojanaṃ tepi vaḍḍhesuṃ, āyataṃ buddhacetiyaṃ; Pañcayojanamubbiddho, thūpo obhāsate tadā. ‘‘Yakkhā tattha samāgantvā, ekato mantayuṃ tadā; Manussā devā nāgā ca, garuḷā kumbhaaṇḍakā. ‘‘Paccekaṃ buddhaseṭṭhassa, akaṃsu thūpamuttamaṃ; ‘Mā no pamattā assumha, appamattā sadevakā. ‘‘‘Mayampi thūpaṃ kassāma, lokanāthassa tādino; Phalikāhi chādessāma, āyataṃ buddhacetiyaṃ’. ‘‘Yojanaṃ tepi vaḍḍhesuṃ, āyataṃ buddhacetiyaṃ; Cha yojanāni ubbiddho, thūpo obhāsate tadā. ‘‘Gandhabbā ca samāgantvā, ekato mantayuṃ tadā; ‘Manujā devatā nāgā, garuḷā kumbhayakkhakā. ‘‘‘Sabbekaṃsu buddhathūpaṃ, mayamettha akārakā; Mayampi thūpaṃ kassāma, lokanāthassa tādino’. ‘‘Vediyo satta katvāna, chattamāropayiṃsu te; Sabbasoṇṇamayaṃ thūpaṃ, gandhabbā kārayuṃ tadā. ‘‘Sattayojanamubbiddho, thūpo obhāsate tadā; Rattindivā na ñāyanti, āloko hoti sabbadā. ‘‘Abhibhonti na tassābhā, candasūrā satārakā; Samantā yojanasate, padīpopi na pajjali. ‘‘Tena kālena ye keci, thūpaṃ pūjenti mānusā; Na te thūpamāruhanti, ambare ukkhipanti te. ‘‘Devehi ṭhapito yakkho, abhisammatanāmako; Dhajaṃ vā pupphadāmaṃ vā, abhiropeti uttari. ‘‘Na te passanti taṃ yakkhaṃ, dāmaṃ passanti gacchato; Evaṃ passitvā gacchantā, sabbe gacchanti suggatiṃ. ‘‘Viruddhā ye pāvacane, pasannā ye ca sāsane; Pāṭiheraṃ daṭṭhukāmā, thūpaṃ pūjenti mānusā. ‘‘Nagare haṃsavatiyā, ahosiṃ bhatako tadā; Āmoditaṃ janaṃ disvā, evaṃ cintesahaṃ tadā. ‘‘‘Uḷāro bhagavā heso, yassa dhātudharedisaṃ; Imā ca janatā tuṭṭhā, kāraṃ kubbaṃ na tappare . ‘‘‘Ahampi kāraṃ kassāmi, lokanāthassa tādino; Tassa dhammesu dāyādo, bhavissāmi anāgate’. ‘‘Sudhotaṃ rajakenāhaṃ, uttareyyapaṭaṃ mama; Veḷagge ālagetvāna, dhajaṃ ukkhipimambare. ‘‘Abhisammatako gayha, ambarehāsi me dhajaṃ; Vāteritaṃ dhajaṃ disvā, bhiyyo hāsaṃ janesahaṃ. ‘‘Tattha cittaṃ pasādetvā, samaṇaṃ upasaṅkamiṃ; Taṃ bhikkhuṃ abhivādetvā, vipākaṃ pucchahaṃ dhaje. ‘‘So me kathesi ānanda, pītisañjananaṃ mama; ‘Tassa dhajassa vipākaṃ, anubhossasi sabbadā. ‘‘‘Hatthī assā rathā pattī, senā ca caturaṅginī; Parivāressanti taṃ niccaṃ, dhajadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Saṭṭhitūriyasahassāni, bheriyo samalaṅkatā; Parivāressanti taṃ niccaṃ, dhajadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Chaḷāsītisahassāni, nāriyo samalaṅkatā; Vicittavatthābharaṇā, āmuttamaṇikuṇḍalā. ‘‘‘Aḷārapamhā hasulā, susaññā tanumajjhimā; Parivāressanti taṃ niccaṃ, dhajadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissasi; Asītikkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissasi. ‘‘‘Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissasi; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Devalokā cavitvāna, sukkamūlena codito; Puññakammena saṃyutto, brahmabandhu bhavissasi. ‘‘‘Asītikoṭiṃ chaḍḍetvā, dāse kammakare bahū; Gotamassa bhagavato, sāsane pabbajissasi. ‘‘‘Ārādhayitvā sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ; Upavānoti nāmena, hessasi satthu sāvako’. ‘‘Satasahasse kataṃ kammaṃ, phalaṃ dassesi me idha; Sumutto saravegova kilese jhāpayī mama. ‘‘Cakkavattissa santassa, catudīpissarassa me; Tiyojanāni samantā, ussīsanti dhajā sadā. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, dhajadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿优波婆那长老如是诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā upavāno thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
优波婆那长老譬喻 第二显示巴利原文
Upavānattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 三皈依长老譬喻显示巴利原文
3. Tisaraṇagamaniyattheraapadānaṃ
在旃陀瓦帝城,我曾是母亲的侍者;
我的父母都是盲人,那时我奉养他们。
独自坐在隐密处,那时我这样思惟:
奉养父母,我就无法出家。
为大黑暗所覆,为三种火所烧;
生于如是有中,全无引导者。
佛陀出现于世间,于今教法正辉耀;
希求功德的人,能够提升自己。
我受持三皈依,守护令其圆满;
以此善业,我解脱恶趣。
有位名叫尼沙波的沙门,是佛陀的上首弟子;
我前往亲近他,受持了皈依。
那时,人的寿命长达十万年;
在那期间,我守护了圆满的皈依。
“在最后一生中,我忆念那皈依;”
以那善作之业,我往生三十三天。
往生天界,安住于福德业,
我无论生于何处,皆得八种因。
我于诸方受尊敬,成为利慧者;
一切诸天皆随顺于我,我获得无量的财富。
我于一切处金色光耀,为人所喜爱;
我对朋友坚稳不移,我的名声高扬远播。
我八十次为天帝,执掌天王之治权;
我享受天界之乐,为天女众所围绕。
七十五次,我成为转轮王;
方域王权广大,不可称量计数。
当最后有到来时,善业已得积聚;
往昔我生于舍卫城,在那富足昌盛的大家族中。
出城之后,为众孩童所簇拥;
我满怀着欢笑与嬉戏,前往僧园。
我听闻皈依之后,便忆念起我的皈依;
我于一座中安坐,证得了阿拉汉果。
年仅七岁,我便证得阿拉汉果;
具眼的佛陀鉴知我的功德,为我授具足戒。
于此无量劫前,我归向诸皈依处;
从那时起,我所作的善业即在此处为我显现果报。
我的皈依善加守护,心亦善加安立;
曾经享尽一切名闻,如今我已证得不动的境地。
具耳倾听者,请听我所说;
我将为你们宣说,我亲自所见的境地。
佛陀出现于世,胜者之教正转起;
不死甘露之鼓已敲响,能拔除忧愁之箭。
「各随己力,于这无上福田之中,
应作供养敬事,你们将得见寂灭。」
『殷重皈依三宝,守护五戒;
于佛陀心生净信,你们便将抵达苦的尽头。
修习正法,护持诸戒,'
不久,你们都将证得阿拉汉果。
我成就三明、得证神通,善知他心,
大雄者,您的弟子沙喇那礼敬导师。
四无碍解,以及八解脱,
六种神通已亲身证得,佛陀的教法已成就。
显示巴利原文 ‘‘Nagare candavatiyā , mātuupaṭṭhāko ahuṃ; Andhā mātā pitā mayhaṃ, te posemi ahaṃ tadā. ‘‘Rahogato nisīditvā, evaṃ cintesahaṃ tadā; Posento mātāpitaro, pabbajjaṃ na labhāmahaṃ. ‘‘Mahandhakārapihitā , tividhaggīhi ḍayhare; Etādise bhave jāte, natthi koci vināyako. ‘‘Buddho loke samuppanno, dippati dāni sāsanaṃ; Sakkā uddharituṃ attā, puññakāmena jantunā. ‘‘Uggayha tīṇi saraṇe, paripuṇṇāni gopayiṃ; Tena kammena sukatena, paṭimokkhāmi duggatiṃ. ‘‘Nisabho nāma samaṇo, buddhassa aggasāvako; Tamahaṃ upagantvāna, saraṇagamanaṃ gahiṃ. ‘‘Vassasatasahassāni, āyu vijjati tāvade; Tāvatā saraṇagamanaṃ, paripuṇṇaṃ agopayiṃ. ‘‘Carime vattamānamhi, saraṇaṃ taṃ anussariṃ; Tena kammena sukatena, tāvatiṃsaṃ agacchahaṃ. ‘‘Devalokagato santo, puññakammasamāhito; Yaṃ desaṃ upapajjāmi , aṭṭha hetū labhāmahaṃ. ‘‘Disāsu pūjito homi, tikkhapañño bhavāmahaṃ; Sabbe devānuvattanti, amitabhogaṃ labhāmahaṃ. ‘‘Suvaṇṇavaṇṇo sabbattha, paṭikanto bhavāmahaṃ; Mittānaṃ acalo homi, yaso abbhuggato mamaṃ. ‘‘Asītikkhattu devindo, devarajjamakārayiṃ; Dibbasukhaṃ anubhaviṃ, accharāhi purakkhato. ‘‘Pañcasattatikkhattuñca , cakkavattī ahosahaṃ; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘Pacchime bhave sampatte, puññakammasamāhito; Pure sāvatthiyaṃ jāto, mahāsāle suaḍḍhake. ‘‘Nagarā nikkhamitvāna, dārakehi purakkhato; Hasakhiḍḍasamaṅgīhaṃ , saṅghārāmaṃ upāgamiṃ. ‘‘Tatthaddasāsiṃ samaṇaṃ, vippamuttaṃ nirūpadhiṃ; So me dhammamadesesi, saraṇañca adāsi me. ‘‘Sohaṃ sutvāna saraṇaṃ, saraṇaṃ me anussariṃ; Ekāsane nisīditvā, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Jātiyā sattame vasse, arahattamapāpuṇiṃ; Upasampādayi buddho, guṇamaññāya cakkhumā. ‘‘Aparimeyye ito kappe, saraṇāni agacchahaṃ; Tato me sukataṃ kammaṃ, phalaṃ dassesi me idha. ‘‘Sugopitaṃ me saraṇaṃ, mānasaṃ suppaṇīhitaṃ; Anubhotvā yasaṃ sabbaṃ, pattomhi acalaṃ padaṃ. ‘‘Yesaṃ sotāvadhānatthi, suṇotha mama bhāsato; Ahaṃ vo kathayissāmi, sāmaṃ diṭṭhaṃ padaṃ mama. ‘‘‘Buddho loke samuppanno, vattate jinasāsanaṃ; Amatā vāditā bherī, sokasallavinodanā. ‘‘‘Yathāsakena thāmena, puññakkhette anuttare; Adhikāraṃ kareyyātha, passayissatha nibbutiṃ. ‘‘‘Paggayha tīṇi saraṇe, pañcasīlāni gopiya; Buddhe cittaṃ pasādetvā, dukkhassantaṃ karissatha. ‘‘‘Sammā dhammaṃ bhāvetvāna , sīlāni parigopiya; Aciraṃ arahattaṃ vo, sabbepi pāpuṇissatha. ‘‘‘Tevijjo iddhipattomhi, cetopariyakovido; Sāvako te mahāvīra, saraṇo vandati satthuno’. ‘‘Aparimeyye ito kappe, saraṇaṃ buddhassa gacchahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, saraṇaṃ gamane phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿三皈依长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tisaraṇagamaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
《三皈依长老譬喻》第三。显示巴利原文
Tisaraṇagamaniyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 五戒受持长老譬喻显示巴利原文
4. Pañcasīlasamādāniyattheraapadānaṃ
那时,我于禅达瓦帝城为雇工;
为他人劳作所缚,不得出家。
为大黑暗所覆,被三种火焚烧;
我当以何方便,离诸系缚?
我既无物可施,又是卑微佣工;
我何不守护五戒,令其圆满?
无比见牟尼有一位弟子,名叫尼沙婆;
我于是前往亲近,受持了五学处。
他说:“寿命长达十万年之久,
在那期间,我所持的五戒圆满具足。
当命终之时到来,诸天前来安慰我;
尊者,由千匹骏马拉的马车,已为您备好,正等候在此。
当这最后的心转起时,我忆念起自己的戒行;
以此善作之业,我往生三十三天。
我成为天帝三十次,统理天界之权;
领受天界之乐,有天女众围绕。
从天界没后,为善根所驱策;
往昔生于毗舍离,大富极盛之家。
「当瓦萨时节来临,胜者的教法辉耀之时;
我的母亲与父亲,都受持了五学处。
「一听到戒,我便忆念起自己的戒;
我端坐一处,证得阿拉汉果。
年仅五岁,我即证得阿拉汉果;
具眼者佛陀,了知我的功德,为我授具足戒。
我今享有这些荣名,全凭彼诸戒德之力;
纵使赞叹至劫之边际,也只能赞其一分。
守护五戒,我获得三种因缘;
我成就长寿、大富与利慧。
称赞一切之德,及那人之中的最胜者;
于种种有中流转之后,我获得了这些境地。
安住于无量戒中的胜者声闻们,
若于诸有中贪染,其果报将会如何?
我善修持五戒,身为受雇之苦行者;
依此戒力,我今日解脱一切系缚。
显示巴利原文 ‘‘Nagare candavatiyā, bhatako āsahaṃ tadā; Parakammāyane yutto, pabbajjaṃ na labhāmahaṃ. ‘‘Mahandhakārapihitā , tividhaggīhi ḍayhare; Kena nu kho upāyena, visaṃyutto bhave ahaṃ. ‘‘Deyyadhammo ca me natthi, varāko bhatako ahaṃ; Yaṃnūnāhaṃ pañcasīlaṃ, rakkheyyaṃ paripūrayaṃ. ‘‘Anomadassissa munino, nisabho nāma sāvako; Tamahaṃ upasaṅkamma, pañcasikkhāpadaggahiṃ. ‘‘Vassasatasahassāni, āyu vijjati tāvade; Tāvatā pañcasīlāni, paripuṇṇāni gopayiṃ. ‘‘Maccukāle ca sampatte, devā assāsayanti maṃ; ‘Ratho sahassayutto te, mārisāyaṃ upaṭṭhito’. ‘‘Vattante carime citte, mama sīlaṃ anussariṃ; Tena kammena sukatena, tāvatiṃsaṃ agacchahaṃ. ‘‘Tiṃsakkhattuñca devindo, devarajjamakārayiṃ; Dibbasukhaṃ anubhaviṃ, accharāhi purakkhato. ‘‘Pañcasattatikkhattuñca, cakkavattī ahosahaṃ; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘Devalokā cavitvāna, sukkamūlena codito; Pure vesāliyaṃ jāto, mahāsāle suaḍḍhake. ‘‘Vassūpanāyike kāle, dippante jinasāsane; Mātā ca me pitā ceva, pañcasikkhāpadaggahuṃ. ‘‘Saha sutvānahaṃ sīlaṃ, mama sīlaṃ anussariṃ; Ekāsane nisīditvā, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Jātiyā pañcavassena, arahattamapāpuṇiṃ; Upasampādayi buddho, guṇamaññāya cakkhumā. ‘‘Paripuṇṇāni gopetvā, pañcasikkhāpadānahaṃ; Aparimeyye ito kappe, vinipātaṃ na gacchahaṃ. ‘‘Svāhaṃ yasamanubhaviṃ, tesaṃ sīlāna vāhasā; Kappakoṭimpi kittento, kittaye ekadesakaṃ. ‘‘Pañcasīlāni gopetvā, tayo hetū labhāmahaṃ; Dīghāyuko mahābhogo, tikkhapañño bhavāmahaṃ. ‘‘Saṃkittento ca sabbesaṃ, abhimattañca porisaṃ; Bhavābhave saṃsaritvā, ete ṭhāne labhāmahaṃ. ‘‘Aparimeyyasīlesu, vattantā jinasāvakā; Bhavesu yadi rajjeyyuṃ, vipāko kīdiso bhave. ‘‘Suciṇṇaṃ me pañcasīlaṃ, bhatakena tapassinā ; Tena sīlenahaṃ ajja, mocayiṃ sabbabandhanā. ‘‘Aparimeyye ito kappe, pañcasīlāni gopayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pañcasīlānidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,传闻具寿五戒受持长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pañcasīlasamādāniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
五戒受持长老譬喻第四显示巴利原文
Pañcasīlasamādāniyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 施食者长老譬喻显示巴利原文
5. Annasaṃsāvakattheraapadānaṃ
“金色身相的正自觉者,正行于市集之中;
其身纯金所成,具三十二种殊胜之相。
悉达多,世间之光,无有譬喻,无可衡量;
得见这位调伏者、光耀者,我获得无上之喜。
我向正自觉者礼敬,供养这位大牟尼;
世间的大悲者,当时随喜了我。
对于那位大悲者、无上的安慰者,
对佛心生净信后,我在天界欢喜了一劫。
九十四劫前,我行此布施,
我不曾遭遇恶趣,这是施食的果报。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, gacchantaṃ antarāpaṇe; Kañcanagghiyasaṃkāsaṃ, bāttiṃsavaralakkhaṇaṃ. ‘‘Siddhatthaṃ lokapajjotaṃ, appameyyaṃ anopamaṃ; Alatthaṃ paramaṃ pītiṃ, disvā dantaṃ jutindharaṃ. ‘‘Sambuddhaṃ abhināmetvā, bhojayiṃ taṃ mahāmuniṃ; Mahākāruṇiko loke , anumodi mamaṃ tadā. ‘‘Tasmiṃ mahākāruṇike, paramassāsakārake; Buddhe cittaṃ pasādetvā, kappaṃ saggamhi modahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, bhikkhādānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿安那桑沙瓦咖长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā annasaṃsāvako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
安那桑沙瓦咖长老譬喻·第五显示巴利原文
Annasaṃsāvakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
香施长老譬喻显示巴利原文
6. Dhūpadāyakattheraapadānaṃ
向悉达多世尊,世间最胜、如是为者;
我以清净信心,供养了小屋薰香。
无论我投生何处——或在天界,或在人间,
我皆为一切众生所爱,这便是供香之果报。
自九十四劫前,我供养那香以来,
我不见有恶趣,这是供香的果报。
四无碍解,八解脱;
六神通已证得,佛陀的教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino; Kuṭidhūpaṃ mayā dinnaṃ, vippasannena cetasā. Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ; Sabbesampi piyo homi, dhūpadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dhūpamadadiṃ tadā ; Duggatiṃ nābhijānāmi, dhūpadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿杜巴达亚咖长老如此宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā dhūpadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
香施长老譬喻第六显示巴利原文
Dhūpadāyakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
沙洲供养长老譬喻显示巴利原文
7. Pulinapūjakattheraapadānaṃ
在毗婆尸佛的菩提树下,
我舍弃旧沙,铺上清净的细沙。
九十一劫前,我布施了此沙;
我不曾知有恶趣,这便是于河岸施沙的果报。
距今三十劫前,我曾为国王,人中之主;
名为摩诃普利那,是大力转轮王。
四无碍解,以及八解脱;
六神通已证得,佛陀的教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Vipassissa bhagavato, bodhiyā pādaputtame; Purāṇapulinaṃ hitvā , suddhapulinamākiriṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pulinamadāsahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pulinadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Tiṃsatime ito kappe, rājā āsiṃ janādhibhū; Mahāpulinanāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿普利那普迦咖长老确实宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pulinapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第七 沙洲供养长老譬喻显示巴利原文
Pulinapūjakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第八 优低耶长老譬喻显示巴利原文
8. Uttiyattheraapadānaṃ
那时,在旃陀跋伽河岸边,我是一只鳄鱼;
我离开自己的栖所,来到了河岸。
悉达多在那时,是自成者、人中至尊;
他欲渡河,便来到了河岸。
当正自觉者到来时,我也前去那里;
来到正自觉者面前后,我说出这番话语:
“大雄啊,请登上船,我来渡你过去;”
大牟尼啊,请您怜悯我父亲所领有的疆域。
听到我的恳求后,大牟尼登上了船;
我满心欢喜,以欣悦之心,渡世间导师到了对岸。
在河对岸,世间导师悉达多;
他在那里安慰我说:‘你将证得不死。’
从那个身体命终后,我来到了天界;
我享受天界之乐,为天女众所环绕。
我七度成为天帝,执掌天王之位;
我三度成为转轮王,为大地之主宰。
我专志远离,明智而善自防护;
我持最后身,于正自觉者的教法中。
九十四劫以来,我度脱了那位人中最胜者;
我已不见恶趣,此为度脱之果。
四无碍解,与八解脱;
六神通已亲证,佛陀的教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Candabhāgānadītīre, susumāro ahaṃ tadā; Sagocarappasutohaṃ , nadītitthaṃ agacchahaṃ. ‘‘Siddhattho tamhi samaye, sayambhū aggapuggalo; Nadiṃ taritukāmo so, nadītitthaṃ upāgami. ‘‘Upāgate ca sambuddhe, ahampi tatthupāgamiṃ; Upagantvāna sambuddhaṃ, imaṃ vācaṃ udīrayiṃ. ‘‘‘Abhirūha mahāvīra, tāressāmi ahaṃ tuvaṃ; Pettikaṃ visayaṃ mayhaṃ, anukampa mahāmuni’. ‘‘Mama uggajjanaṃ sutvā, abhirūhi mahāmuni; Haṭṭho haṭṭhena cittena, tāresiṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Nadiyā pārime tīre, siddhattho lokanāyako; Assāsesi mamaṃ tattha, amataṃ pāpuṇissasi. ‘‘Tamhā kāyā cavitvāna, devalokaṃ āgacchahaṃ; Dibbasukhaṃ anubhaviṃ, accharāhi purakkhato. ‘‘Sattakkhattuñca devindo, devarajjamakāsahaṃ; Tīṇikkhattuṃ cakkavattī, mahiyā issaro ahuṃ. ‘‘Vivekamanuyuttohaṃ , nipako ca susaṃvuto; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Catunnavutito kappe, tāresiṃ yaṃ narāsabhaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, taraṇāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿优低耶长老说此偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā uttiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
优低耶长老譬喻第八显示巴利原文
Uttiyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
第九 额坎迦利咖长老譬喻显示巴利原文
9. Ekañjalikattheraapadānaṃ
身如金色的正自觉者,行于市集之间;
毗婆尸,商队之最上导师,人中至胜,调御者。
调伏未调者,如如者,大辩才,大智者;
见他之后,我生起净信、内心欢喜,便合掌礼敬。
从我那时合掌以来,已经过了九十一劫;
我不曾堕入恶趣,这就是合掌的果报。
四无碍解,以及八解脱;
六神通已作证,佛陀的教诫已行。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, gacchantaṃ antarāpaṇe; Vipassiṃ satthavāhaggaṃ, naravaraṃ vināyakaṃ. ‘‘Adantadamanaṃ tādiṃ, mahāvādiṃ mahāmatiṃ; Disvā pasanno sumano, ekañjalimakāsahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yamañjaliṃ kariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, añjalissa idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿额坎迦利咖长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekañjaliko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
额坎迦利咖长老譬喻 第九显示巴利原文
Ekañjalikattherassāpadānaṃ navamaṃ.
施麻布长老譬喻 第十显示巴利原文
10. Khomadāyakattheraapadānaṃ
在槃头摩帝城,那时我是一名商人;
我以此养育妻子,种下种子资粮。
当毗婆尸大牟尼正行于路时,
我供养一块麻布,为大师之善利。
九十一劫前,我曾布施麻布;
我从未经历恶趣,这是布施麻布的果报。
自此第十七劫,有位信度河联结者;
七宝具足,为四洲之主。
四无碍解,及八解脱;
六神通已证得,已成就世尊之教。
显示巴利原文 ‘‘Nagare bandhumatiyā, ahosiṃ vāṇijo tadā; Teneva dāraṃ posemi, ropemi bījasampadaṃ. ‘‘Rathiyaṃ paṭipannassa, vipassissa mahesino; Ekaṃ khomaṃ mayā dinnaṃ, kusalatthāya satthuno. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ khomamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, khomadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattarase ito kappe, eko sindhavasandhano; Sattaratanasampanno, catudīpamhi issaro. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿施麻布长老如此诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā khomadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施麻布长老譬喻第十显示巴利原文
Khomadāyakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
苏苏帝与优波婆那,沙拉那与持戒者;
食物赞叹者与布施粗布者,在第三群中确有十位;
安伽利与布施粗布者,在第三群中确有十位;
已说四百五十偈颂,皆由智者所集。
显示巴利原文 Susūti upavāno ca, saraṇo sīlagāhako; Annasaṃsāvako khomadāyī ca, daseva tatiye gaṇe; Añjalī khomadāyī ca, daseva tatiye gaṇe; Pañcālīsītisataṃ vuttā, gāthāyo sabbapiṇḍitā.
须菩提品第三显示巴利原文
Subhūtivaggo tatiyo.
第四诵分显示巴利原文
Catutthabhāṇavāraṃ.
4. 昆达达那品显示巴利原文
4. Kuṇḍadhānavaggo
1. 昆达达那长老譬喻显示巴利原文
1. Kuṇḍadhānattheraapadānaṃ
七日独处者,自生最上人
我以清净心、喜悦意,侍奉最胜佛陀。
了知出定之时,莲花上首大牟尼;
我取大芭蕉叶,往诣。
世尊——一切知者、世间导师,接受供养后,
令我心得净信,大牟尼便受用了。
正自觉者、无上商主,受用后,
在自己的座位坐下后,宣说这些偈颂。
「凡是已得寂静者,这山中的夜叉;
以及林野中已生与当生的众生,请听我的言语。」
侍奉佛陀者,犹如狮子,为兽中王;
我将称叹于他,请听我言;
他将为天王,十一次;
他将三十四次成为转轮王。
「于十万劫后,生于奥咖咖族;
以乔达摩为姓,将成为世间之导师。」
辱骂具戒、无漏的沙门,
以恶业的果报,他将获得名号。
他的法嗣——嫡子、由法所化生者,
名为昆达达那,他将成为弟子。」
「我乐于远离,是禅修者,乐着禅那;
令导师欢喜已,我住于无漏。
为众弟子所围绕,以比丘僧团为上首;
于比丘僧团中坐定,胜者行筹。
偏袒法衣一肩,礼敬世间导师;
于最胜说法者前,我最先得受。
世尊,以此业行,十千世界为之震动;
于比丘僧团中安坐后,将我置于第一之位。
“我的精进是负轭之兽,运向离轭安稳;
我持此最后身,于正自觉者的教法中。”
“四无碍解,以及八解脱;
六神通已作证,佛陀的教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Sattāhaṃ paṭisallīnaṃ, sayambhuṃ aggapuggalaṃ; Pasannacitto sumano, buddhaseṭṭhaṃ upaṭṭhahiṃ. ‘‘Vuṭṭhitaṃ kālamaññāya, padumuttaraṃ mahāmuniṃ; Mahantiṃ kadalīkaṇṇiṃ, gahetvā upagacchahaṃ. ‘‘Paṭiggahetvā bhagavā, sabbaññū lokanāyako; Mama cittaṃ pasādento, paribhuñji mahāmuni. ‘‘Paribhuñjitvā sambuddho, satthavāho anuttaro; Sakāsane nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Ye ca santi samitāro , yakkhā imamhi pabbate; Araññe bhūtabhabyāni , suṇantu vacanaṃ mama’. ‘‘Yo so buddhaṃ upaṭṭhāsi, migarājaṃva kesariṃ ; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Ekādasañcakkhattuṃ, so devarājā bhavissati; Catutiṃsatikkhattuñca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Akkositvāna samaṇe, sīlavante anāsave; Pāpakammavipākena, nāmadheyyaṃ labhissati . ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Kuṇḍadhānoti nāmena, sāvako so bhavissati’. ‘‘Pavivekamanuyutto, jhāyī jhānarato ahaṃ; Tosayitvāna satthāraṃ, viharāmi anāsavo. ‘‘Sāvakehi parivuto, bhikkhusaṅghapurakkhato; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, salākaṃ gāhayī jino. ‘‘Ekaṃsaṃ cīvaraṃ katvā, vanditvā lokanāyakaṃ; Vadataṃ varassa purato, paṭhamaṃ aggahesahaṃ. ‘‘Tena kammena bhagavā, dasasahassīkampako; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, aggaṭṭhāne ṭhapesi maṃ. ‘‘Vīriyaṃ me dhuradhorayhaṃ, yogakkhemādhivāhanaṃ; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿昆达达那长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kuṇḍadhāno thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
昆达达那长老譬喻 第一显示巴利原文
Kuṇḍadhānattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 萨咖德尊者譬喻显示巴利原文
2. Sāgatattheraapadānaṃ
“当时,我名为苏毕答,是一位婆罗门;
由弟子们前呼后拥,我前往园林。
那时,世尊为比丘僧团所围绕;
出园林门,人中无上者,肃然而立。
我见彼正自觉者——自调御者,为诸调御者所围绕;
我令自心净信后,赞叹世间导师。
“一切树木,皆于大地生长;”
诸有慧者,亦于胜者教中增长。
你是具足智慧的商主,是大仙,在众多人之中;
将他们从邪道救拔而出,你便指示正道。
已调御者,为诸调御者所围绕;禅修者,为诸乐禅那者所围绕;
热诚者与诸精勤者共处,寂静者与诸如如者同住。
为众会所庄严,凭福德与智慧而辉耀;
你的辉光流布,犹如日出之时。
大仙无上莲花者,见彼净信心已;
导师立于比丘僧团中,说此偈颂:
那位婆罗门,心生欢喜,称叹于我;
于十万劫中,他将在天界受享快乐。
从兜率天死没后,为善根所催动;
他将于乔达摩世尊的教法中出家。
由彼善业,他将证得阿拉汉果;
他将名为萨咖答,成为导师的弟子。
“出家之后,我以身远离了恶业;”
舍断语恶行,我清净活命。
我如此安住,善巧于诸火界;
遍知一切漏,我安住无漏。
显示巴利原文 ‘‘Sobhito nāma nāmena, ahosiṃ brāhmaṇo tadā; Purakkhato sasissehi, ārāmaṃ agamāsahaṃ. ‘‘Bhagavā tamhi samaye, bhikkhusaṅghapurakkhato; Ārāmadvārā nikkhamma, aṭṭhāsi purisuttamo. ‘‘Tamaddasāsiṃ sambuddhaṃ, dantaṃ dantapurakkhataṃ; Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, santhaviṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Ye keci pādapā sabbe, mahiyā te virūhare; Buddhimanto tathā sattā, ruhanti jinasāsane. ‘‘Satthavāhosi sappañño, mahesi bahuke jane; Vipathā uddharitvāna, pathaṃ ācikkhase tuvaṃ. ‘‘Danto dantaparikiṇṇo , jhāyī jhānaratehi ca; Ātāpī pahitattehi, upasantehi tādibhi. ‘‘Alaṅkato parisāhi, puññañāṇehi sobhati; Pabhā niddhāvate tuyhaṃ, sūriyodayane yathā. ‘‘Pasannacittaṃ disvāna, mahesī padumuttaro; Bhikkhusaṅghe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo so hāsaṃ janetvāna, mamaṃ kittesi brāhmaṇo; Kappānaṃ satasahassaṃ, devaloke ramissati. ‘‘‘Tusitā hi cavitvāna, sukkamūlena codito; Gotamassa bhagavato, sāsane pabbajissati. ‘‘‘Tena kammena sukatena, arahattaṃ labhissati; Sāgato nāma nāmena, hessati satthu sāvako’. ‘‘Pabbajitvāna kāyena, pāpakammaṃ vivajjayiṃ; Vacīduccaritaṃ hitvā, ājīvaṃ parisodhayiṃ. ‘‘Evaṃ viharamānohaṃ, tejodhātūsu kovido; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿沙竭陀长老诵说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sāgato thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨咖德长老譬喻第二显示巴利原文
Sāgatattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 大迦旃延长老譬喻显示巴利原文
3. Mahākaccānattheraapadānaṃ
莲华上佛的塔,名为莲华塔;
造起石座之后,我用黄金敷饰。
我高举宝伞与牦牛尾拂;
我向佛陀——世间亲族、如是者——献上。
导师所开示的一切,我们都将谛听;
于正自觉者的教法中,我们愈生欢喜。
自生者、无上之人,安坐于金座,
为比丘僧团所围绕,而说此偈:
「『因布施此座,黄金、宝石所成;
我将称扬他,请谛听我所言。
从兜率天没后,由净种所策励;
名为咖恰那,当为梵族亲;
他日后出家,将成无漏阿拉汉;
乔达摩——世间之光,将安立于无上之位。
于简略所问之义,将作详细分别解说;
解说彼问之时,当能满足一切所愿。
出身于富裕家族、通达真言的婆罗门;
我舍离了财富与谷物,出家而过无家的生活。
“大雄、自觉者、最上士对我心生欢喜;
在比丘僧团中坐定后,便将我安立为第一。”
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaranāthassa, padumaṃ nāma cetiyaṃ; Silāsanaṃ kārayitvā, suvaṇṇenābhilepayiṃ. ‘‘Ratanāmayachattañca, paggayha vāḷabījaniṃ ; Buddhassa abhiropesiṃ, lokabandhussa tādino. ‘‘Yāvatā devatā bhummā , sabbe sannipatuṃ tadā; Ratanāmayachattānaṃ, vipākaṃ kathayissati. ‘‘Tañca sabbaṃ suṇissāma, kathayantassa satthuno; Bhiyyo hāsaṃ janeyyāma, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Hemāsane nisīditvā, sayambhū aggapuggalo; Bhikkhusaṅghaparibyūḷho , imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yenidaṃ āsanaṃ dinnaṃ, sovaṇṇaṃ ratanāmayaṃ; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Tiṃsakappāni devindo, devarajjaṃ karissati; Samantā yojanasataṃ, ābhāyābhibhavissati. ‘‘‘Manussalokamāgantvā, cakkavattī bhavissati; Pabhassaroti nāmena, uggatejo bhavissati. ‘‘‘Divā vā yadi vā rattiṃ, sataraṃsīva uggato; Samantā aṭṭharatanaṃ, ujjotissati khattiyo. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tusitā hi cavitvāna, sukkamūlena codito; Kaccāno nāma nāmena, brahmabandhu bhavissati. ‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, arahā hessatināsavo; Gotamo lokapajjoto, aggaṭṭhāne ṭhapessati. ‘‘‘Saṃkhittapucchitaṃ pañhaṃ, vitthārena kathessati; Kathayanto ca taṃ pañhaṃ, ajjhāsayaṃ pūrayissati’. ‘‘Aḍḍhe kule abhijāto, brāhmaṇo mantapāragū; Ohāya dhanadhaññāni, pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Saṃkhittenapi pucchante, vitthārena kathemahaṃ; Ajjhāsayaṃ tesaṃ pūremi, tosemi dvipaduttamaṃ. ‘‘Tosito me mahāvīro, sayambhū aggapuggalo; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapesi maṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿大迦旃延长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mahākaccāno thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
大迦旃延长老譬喻 第三显示巴利原文
Mahākaccānattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 咖喇优陀夷长老譬喻显示巴利原文
4. Kāḷudāyittheraapadānaṃ
莲华上佛,世间最胜,如是者;
那时,他踏上长途,游行而去。
大雄受用了这殊胜美食、这甘美之食;
他取来那朵花,向大众展示。
世间人所悦爱、所珍视的水中生长的最上妙花;
那位赠花与我的人,已成就了极为难行之事。
无论何人,以花供养于我,或以美食奉施于我,
我今当称扬他,请谛听我的宣说。
他将十八次,作诸天之王;
青莲花、红莲花,更胜妙的是茉莉等花。
由彼福德之果,与天香共俱,
于虚空中化作覆盖,便持住如是长久。
他将成为转轮王,凡二十五次;
五百次统御大地,享有这片疆土。
历经十万劫之后,生于甘蔗族;
名为乔达摩者,将成为世间的导师。
他依自业而得成就,为白根所激励;
他将成为释迦族人的喜悦源泉,亲族眷属。
之后他出家,为白净根所策励;
遍知一切漏已,无漏者将般涅槃。
已得无碍解,所作已办,无漏者,
世间亲族乔达摩,将为他安立此最胜位。
他精勤策励,寂静,无所依着;
名为优陀夷者,将成为导师的弟子。
贪、嗔、痴,慢与覆,皆已摧毁;
遍知一切漏已,我住于无漏。
我精勤、明智,亦令正自觉者满意;
正自觉者生起净信,将我置于这第一之位。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarabuddhassa , lokajeṭṭhassa tādino; Addhānaṃ paṭipannassa, carato cārikaṃ tadā. ‘‘Suphullaṃ padumaṃ gayha, uppalaṃ mallikañcahaṃ; Paramannaṃ gahetvāna, adāsiṃ satthuno ahaṃ. ‘‘Paribhuñji mahāvīro, paramannaṃ subhojanaṃ; Tañca pupphaṃ gahetvāna, janassa sampadassayi. ‘‘Iṭṭhaṃ kantaṃ , piyaṃ loke, jalajaṃ pupphamuttamaṃ; Sudukkaraṃ kataṃ tena, yo me pupphaṃ adāsidaṃ. ‘‘Yo pupphamabhiropesi, paramannañcadāsi me; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Dasa aṭṭha cakkhattuṃ so, devarajjaṃ karissati; Uppalaṃ padumañcāpi, mallikañca taduttari. ‘‘‘Assa puññavipākena, dibbagandhasamāyutaṃ; Ākāse chadanaṃ katvā, dhārayissati tāvade. ‘‘‘Pañcavīsatikkhattuñca, cakkavattī bhavissati; Pathabyā rajjaṃ pañcasataṃ, vasudhaṃ āvasissati. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena , satthā loke bhavissati. ‘‘‘Sakakammābhiraddho so, sukkamūlena codito; Sakyānaṃ nandijanano, ñātibandhu bhavissati. ‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, sukkamūlena codito; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo. ‘‘‘Paṭisambhidamanuppattaṃ, katakiccamanāsavaṃ; Gotamo lokabandhu taṃ , etadagge ṭhapessati. ‘‘‘Padhānapahitatto so, upasanto nirūpadhi; Udāyī nāma nāmena, hessati satthu sāvako’. ‘‘Rāgo doso ca moho ca, māno makkho ca dhaṃsito; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Tosayiñcāpi sambuddhaṃ, ātāpī nipako ahaṃ; Pasādito ca sambuddho, etadagge ṭhapesi maṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,便是具寿伍达夷长老所宣说的偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kāḷudāyī thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
咖喇优陀夷长老譬喻·第四显示巴利原文
Kāḷudāyītherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 摩嘎拉迦长老譬喻显示巴利原文
5. Mogharājattheraapadānaṃ
这位世尊,正是见义者、自生者、无能胜者;
由比丘僧团前后围绕,他步上街道。
弟子众围绕着我,我从家中出离;
出离之后,我在那里见到了世间导师。
向正自觉者顶礼,合掌于顶;
净信自心后,我赞叹世间导师。
凡有色众生,或无色,或无想者;
他们悉皆含摄于你的智慧之中。
若有人以细密的鱼网,将水围住;
凡是水中的众生,无不在那网内。
凡具思愿者,无论有色与无色,
他们一切,皆涵摄于你的智中。
你拔济此深陷黑暗的世间,
听闻您的教法后,他们便渡越了疑惑之流。
无明所覆的世间,为黑暗所遮蔽,
当您的智慧闪耀时,黑暗即被驱散。
你是一切众生的眼目,是驱散大暗冥者;
听了你的法之后,众人得证涅槃。
装满小袋的蜂蜜、砂糖和糖蜜;
双手捧持,供养大仙人。
大雄亲手受取,大仙人;
一切知者食已,升入虚空天界。
导师住立空中,明见真义,人中最胜者;
令我心得净信,而说此偈:
以此称扬智慧,赞叹最胜佛陀;
以此心之净信,他不堕恶趣。
具足三明,所作已办,无漏的他;
乔达摩,这位无上的商队导师,将把他安立于此最上首。
舍断人间之轭,断除有之系缚,
遍知一切诸漏,我安住于无漏。
显示巴利原文 ‘‘Atthadassī tu bhagavā, sayambhū aparājito; Bhikkhusaṅghaparibyūḷho, rathiyaṃ paṭipajjatha. ‘‘Sissehi samparivuto, gharamhā abhinikkhamiṃ; Nikkhamitvānahaṃ tattha, addasaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Abhivādiya sambuddhaṃ, sire katvāna añjaliṃ; Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, santhaviṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Yāvatā rūpino sattā, arūpī vā asaññino; Sabbe te tava ñāṇamhi, anto honti samogadhā. ‘‘Sukhumacchikajālena , udakaṃ yo parikkhipe; Ye keci udake pāṇā, antojāle bhavanti te. ‘‘Yesañca cetanā atthi, rūpino ca arūpino; Sabbe te tava ñāṇamhi, anto honti samogadhā. ‘‘Samuddharasimaṃ lokaṃ, andhakārasamākulaṃ; Tava dhammaṃ suṇitvāna, kaṅkhāsotaṃ taranti te. ‘‘Avijjānivute loke, andhakārena otthaṭe; Tava ñāṇamhi jotante, andhakārā padhaṃsitā. ‘‘Tuvaṃ cakkhūsi sabbesaṃ, mahātamapanūdano; Tava dhammaṃ suṇitvāna, nibbāyati bahujjano. ‘‘Puṭakaṃ pūrayitvāna , madhukhuddamaneḷakaṃ; Ubho hatthehi paggayha, upanesiṃ mahesino. ‘‘Paṭiggaṇhi mahāvīro, sahatthena mahā isī; Bhuñjitvā tañca sabbaññū, vehāsaṃ nabhamuggami. ‘‘Antalikkhe ṭhito satthā, atthadassī narāsabho; Mama cittaṃ pasādento, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yenidaṃ thavitaṃ ñāṇaṃ, buddhaseṭṭho ca thomito; Tena cittappasādena, duggatiṃ so na gacchati. ‘‘‘Catuddasañcakkhattuṃ so, devarajjaṃ karissati; Pathabyā rajjaṃ aṭṭhasataṃ, vasudhaṃ āvasissati. ‘‘‘Pañceva satakkhattuñca , cakkavattī bhavissati; Padesarajjaṃ asaṅkheyyaṃ, mahiyā kārayissati. ‘‘‘Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū; Gotamassa bhagavato, sāsane pabbajissati. ‘‘‘Gambhīraṃ nipuṇaṃ atthaṃ, ñāṇena vicinissati; Mogharājāti nāmena, hessati satthu sāvako. ‘‘‘Tīhi vijjāhi sampannaṃ, katakiccamanāsavaṃ; Gotamo satthavāhaggo, etadagge ṭhapessati’. ‘‘Hitvā mānusakaṃ yogaṃ, chetvāna bhavabandhanaṃ; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿摩伽罗阇长老如此宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mogharājo thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
摩嘎拉迦长老譬喻第五显示巴利原文
Mogharājattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 阿迪目德长老譬喻显示巴利原文
6. Adhimuttattheraapadānaṃ
当世间怙主、见义之无上士般涅槃时,
以极为清净之心,承事比丘僧团。
邀请正直、得定的比丘僧团;
以甘蔗搭建凉亭,供养无上僧团。
不论我生于何处,或天界,或人间,
我皆胜过一切有情,这是福业之果。
在十八百劫之中,我那时所行的布施,
我不知有恶趣,这便是布施甘蔗的果报。
显示巴利原文 ‘‘Nibbute lokanāthamhi, atthadassīnaruttame; Upaṭṭhahiṃ bhikkhusaṅghaṃ, vippasannena cetasā. ‘‘Nimantetvā bhikkhusaṅghaṃ , ujubhūtaṃ samāhitaṃ; Ucchunā maṇḍapaṃ katvā, bhojesiṃ saṅghamuttamaṃ. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ; Sabbe satte abhibhomi , puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, ucchudānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿迪目多长老宣说了这些偈颂:显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā adhimutto thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
第六 阿迪目多长老譬喻显示巴利原文
Adhimuttattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
第七 蒜施者长老譬喻显示巴利原文
7. Lasuṇadāyakattheraapadānaṃ
当时,我在喜马拉雅山的不远处,是一位苦行者;
我依大蒜而活,大蒜即是我的食物。
将提篮盛满之后,我前往僧园;
我满怀欢喜,以喜悦之心,供养僧团大蒜。
于人中最胜者毗婆尸的教法中,我精勤修习;
供养大蒜予僧团后,我于天界欢喜了一劫。
自那次供养大蒜以来,已过九十一劫;
我不曾知晓恶趣,这即是施蒜的果报。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , tāpaso āsahaṃ tadā; Lasuṇaṃ upajīvāmi, lasuṇaṃ mayhabhojanaṃ. ‘‘Khāriyo pūrayitvāna, saṅghārāmamagacchahaṃ; Haṭṭho haṭṭhena cittena, saṅghassa lasuṇaṃ adaṃ. ‘‘Vipassissa naraggassa, sāsane niratassahaṃ; Saṅghassa lasuṇaṃ datvā, kappaṃ saggamhi modahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, lasuṇaṃ yamadaṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, lasuṇassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿施蒜长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā lasuṇadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
蒜施者长老譬喻 第七显示巴利原文
Lasuṇadāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 礼敬施者长老譬喻显示巴利原文
8. Āyāgadāyakattheraapadānaṃ
当世间依怙、说法者中的最上者——尸弃佛入般涅槃时,我以欢喜心礼敬那最上的塔。
若我欲令天降雨,浓云便降下大雨;
诸天亦随顺于我,这是福业的果报。
我七宝具足,曾三次成为;
无人轻视于我,这是福业之果报。
“距今三十一劫前,我建造了供养堂;”
我不知有恶趣,这便是供养的果报。
显示巴利原文 ‘‘Nibbute lokanāthamhi, sikhimhi vadataṃ vare; Haṭṭho haṭṭhena cittena, avandiṃ thūpamuttamaṃ. ‘‘Vaḍḍhakīhi kathāpetvā, mūlaṃ datvānahaṃ tadā; Haṭṭho haṭṭhena cittena, āyāgaṃ kārapesahaṃ. ‘‘Aṭṭha kappāni devesu, abbokiṇṇaṃ vasiṃ ahaṃ; Avasesesu kappesu, vokiṇṇaṃ saṃsariṃ ahaṃ. ‘‘Kāye visaṃ na kamati, satthāni na ca hanti me; Udakehaṃ na miyyāmi, āyāgassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Yadicchāmi ahaṃ vassaṃ, mahāmegho pavassati; Devāpi me vasaṃ enti, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattaratanasampanno, tisakkhattuṃ ahosahaṃ; Na maṃ kecāvajānanti, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, āyāgaṃ yamakārayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, āyāgassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿亚嘎达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā āyāgadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
阿亚嘎达亚咖长老譬喻 第八显示巴利原文
Āyāgadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 法轮施长老譬喻显示巴利原文
9. Dhammacakkikattheraapadānaṃ
在悉达多世尊的狮子座前;
我所安立的法轮,善巧所作,为智者所称叹。
我以端严妙色辉耀,驾着轭具壮丽、力势充沛的车乘;
常有无量随扈围绕着我,随行侍从络绎不绝。
恒以六万伎乐,我常时欢娱自适,
我以眷属而庄严,此是福业之果报。
从九十四劫以来,我便安立了那个轮;
我不知恶趣,此即法轮之果报。
自今十一劫之前,曾有诸位人主;
以“千王”为名,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, sīhāsanassa sammukhā; Dhammacakkaṃ me ṭhapitaṃ, sukataṃ viññuvaṇṇitaṃ. ‘‘Cāruvaṇṇova sobhāmi, sayoggabalavāhano; Parivārenti maṃ niccaṃ, anuyantā bahujjanā. ‘‘Saṭṭhitūriyasahassehi, paricāremahaṃ sadā; Parivārena sobhāmi, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ cakkaṃ ṭhapayiṃ ahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, dhammacakkassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito ekādase kappe, aṭṭhāsiṃsu janādhipā; Sahassarājanāmena, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
就这样,具寿法轮长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā dhammacakkiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
法轮长老譬喻 第九显示巴利原文
Dhammacakkikattherassāpadānaṃ navamaṃ.
如意树长老譬喻 第十显示巴利原文
10. Kapparukkhiyattheraapadānaṃ
在悉达多世尊、最胜塔前;
我悬挂了种种彩布,建起如意树。
无论我投生何处,是生于天界或人间;
如意树庄严我门,巍然安立。
我及眷属,以及一切依止我者;
从彼布取来,我们恒常穿着。
自九十四劫前,我植立了那棵树;
我不曾堕于恶趣,这便是如意树的果报。
“过去第七劫时,曾有八位刹帝利,名善衣者;”
七宝圆满,大威德的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, thūpaseṭṭhassa sammukhā; Vicittadusse lagetvā , kapparukkhaṃ ṭhapesahaṃ. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ; Sobhayanto mama dvāraṃ, kapparukkho patiṭṭhati. ‘‘Ahañca parisā ceva, ye keci mama vassitā ; Tamhā dussaṃ gahetvāna, nivāsema mayaṃ sadā . ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ rukkhaṃ ṭhapayiṃ ahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, kapparukkhassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito ca sattame kappe, suceḷā aṭṭha khattiyā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿咖帕卢奇亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kapparukkhiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如意树长老譬喻,第十显示巴利原文
Kapparukkhiyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
军德达那品,第四显示巴利原文
Kuṇḍadhānavaggo catuttho.
昆达、萨咖答咖、迦旃延,优陀夷与摩嘎拉加;
阿地目答、喇孙那达,阿亚吉、昙马吒奇咖;
咖帕卢奇为第十,诸偈共二百一十二。
显示巴利原文 Kuṇḍasāgatakaccānā, udāyī mogharājako; Adhimutto lasuṇado, āyāgī dhammacakkiko; Kapparukkhī ca dasamo, gāthā dvayadasasataṃ .
5. 优波离品显示巴利原文
5. Upālivaggo
1. 外甥优波离长老譬喻显示巴利原文
1. Bhāgineyyupālittheraapadānaṃ
「千位漏尽者所围绕,世间导师;
他修习远离,趋向独坐。
我身披羚羊皮,手持三杖;
望见那位世间导师,为比丘僧团众星拱卫。
将羚羊皮搭于一肩,于头顶合掌,
礼敬正自觉者后,我称叹世间导师:
“无论是卵生、湿生、化生,还是胎生,
乌鸦等诸鸟,常行于空中。
一切有命众生,有想或无想;
他们全都涵摄于你的智中,悉被含容。
那些生于山中的香,出自雪山最胜的峰峦;
它们若与你的戒德相比,不及其一分一毫。
此有诸天众的世间,已陷入愚痴的黑暗中;
当你的智慧照耀时,黑暗便被驱散。
犹如太阳落下时,众生沉入黑暗;
同样地,当佛陀尚未出现,世间便陷于黑暗。
犹如旭日东升,恒常驱散黑暗;
同样地,最胜之佛陀,你恒常摧破黑暗。
你精进坚定,是含天界在内世间之佛;
你以业行成就,令众人心生欢喜。
随喜那一切之后,莲华上大牟尼;
贤者升于虚空,犹如鹅王翱翔天际。
正自觉者、莲华上大仙,升现之后;
导师住立于虚空,宣说这些偈颂:
这为譬喻所赞叹的智慧,与譬喻相应;
我将宣说此法,请谛听我所说。
他将二十五次成为转轮王;
地方王权广大,其数不可胜计;
历经十万劫,生于奥咖咖族;
他以乔达摩为姓,将成为世间的导师。
从兜率天没后,为善根所激励;
虽生于低贱种姓,将名为优波离。
他后来出家之后,舍离诸恶;
遍知诸漏,无漏者将证般涅槃。
欢喜的乔达摩佛陀,释迦子,大名闻者;
将授记他为通达律者中第一。
我依信出家,所作已办,已尽诸漏;
遍知一切诸漏,我安住无漏。
世尊慈悯于我,我善巧于律中;
欣悦于自业,我安住无漏;
防护于巴帝摩卡,亦防护于五根;
我持一切律,掌此全分宝藏。
知我功德,世间无上导师,
于比丘僧团中坐已,推我为最第一。
四无碍解,以及这八解脱;
六神通已亲证,佛陀的教诫已成就。」
显示巴利原文 ‘‘Khīṇāsavasahassehi , parivuto lokanāyako; Vivekamanuyutto so, gacchate paṭisallituṃ. ‘‘Ajinena nivatthohaṃ, tidaṇḍaparidhārako; Bhikkhusaṅghaparibyūḷhaṃ, addasaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Ekaṃsaṃ ajinaṃ katvā, sire katvāna añjaliṃ; Sambuddhaṃ abhivādetvā, santhaviṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Yathāṇḍajā ca saṃsedā, opapātī jalābujā; Kākādipakkhino sabbe, antalikkhacarā sadā. ‘‘Ye keci pāṇabhūtatthi, saññino vā asaññino; Sabbe te tava ñāṇamhi, anto honti samogadhā. ‘‘Gandhā ca pabbateyyā ye, himavantanaguttame; Sabbe te tava sīlamhi, kalāyapi na yujjare. ‘‘Mohandhakārapakkhando, ayaṃ loko sadevako; Tava ñāṇamhi jotante, andhakārā vidhaṃsitā. ‘‘Yathā atthaṅgate sūriye, honti sattā tamogatā; Evaṃ buddhe anuppanne, hoti loko tamogato. ‘‘Yathodayanto ādicco, vinodeti tamaṃ sadā; Tatheva tvaṃ buddhaseṭṭha, viddhaṃsesi tamaṃ sadā. ‘‘Padhānapahitattosi , buddho loke sadevake; Tava kammābhiraddhena, tosesi janataṃ bahuṃ. ‘‘Taṃ sabbaṃ anumoditvā, padumuttaro mahāmuni; Nabhaṃ abbhuggamī dhīro, haṃsarājāva ambare. ‘‘Abbhuggantvāna sambuddho, mahesi padumuttaro; Antalikkhe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘Yenidaṃ thavitaṃ ñāṇaṃ, opammehi samāyutaṃ; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Aṭṭhārasañca khattuṃ so, devarājā bhavissati; Pathabyā rajjaṃ tisataṃ, vasudhaṃ āvasissati. ‘‘‘Pañcavīsatikkhattuñca, cakkavattī bhavissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tusitā hi cavitvāna, sukkamūlena codito; Hīnova jātiyā santo, upāli nāma hessati. ‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, virājetvāna pāpakaṃ; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo. ‘‘‘Tuṭṭho ca gotamo buddho, sakyaputto mahāyaso; Vinayādhigataṃ tassa, etadagge ṭhapessati’. ‘‘Saddhāyāhaṃ pabbajito, katakicco anāsavo; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Bhagavā cānukampī maṃ, vinayehaṃ visārado; Sakakammābhiraddho ca, viharāmi anāsavo. ‘‘Saṃvuto pātimokkhamhi, indriyesu ca pañcasu; Dhāremi vinayaṃ sabbaṃ, kevalaṃ ratanākaraṃ . ‘‘Mamañca guṇamaññāya, satthā loke anuttaro; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapesi maṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿优波离长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā upālithero imā gāthāyo abhāsitthāti.
外甥优波离长老譬喻第一显示巴利原文
Bhāgineyyupālittherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 首那果离维萨长老譬喻显示巴利原文
2. Soṇakoḷivisattheraapadānaṃ
「阿那摩达西牟尼,世间无上之真如者;
我以石灰涂抹,建造了经行处。
我以各色鲜花铺满了经行处;
在空中撑起华盖,供养了无上佛陀。
合掌之后,我礼敬了善戒者;
那时,我将长厅奉献给了世尊。
“世间无上的导师,了知我的心意;”
世尊、具眼者出于悲悯而纳受。
那位以欢喜心,施我长厅者;
我今当赞叹他,请听我言说。
当此人命终之际,那具足福德业者,
千辐轮车,即刻现前。
“‘以此乘具,此人将往赴天界’;”
诸天亦将随喜,当其善业成就之时。
「那是一座大珍宝、殊胜的宫殿,以宝石泥涂饰,
他将安住于那座具足胜妙重阁的宫殿。」
「他将在天界享乐三万劫;
他将于二十五劫中,成为天王。
受用两种成就,令福德积聚增长,
经二十八劫后,他将成为转轮王。
那里有维萨咖马所建造的殊胜梵宫,
那远离十种声音的宫殿,将矗立于城市中央。
自今而后无量劫中,将有一位具大神力的国王,
名为乌迦卡的国王,将出现于此国土。
取悦奥咖咖王之后,少女将求得一愿;
得愿之后,那位少女将令诸子出家。
他们全部出家之后,将前往那座无上的山城;
所有人都因种姓分裂的危险,而与各自的姊妹共住。
有一位少女会被种种疾病所困缚;
诸刹帝利心想:“愿我等种姓不致破裂。”于是便将她埋葬。
刹帝利将她掘出之后,将与她共住;
那时,将有起于奥咖咖族的分裂。
他们的后嗣,将成为拘利亚族;
于彼处,她将受用无量人间福乐。
从天界殁后,为善根所驱使;
来到人间,他将名为索那。
精进勤勉,心意专注,于导师的教法中奋励修行;
遍知一切诸漏,无漏者将般涅槃。
具足无边见的世尊,乔达摩——释迦族的雄牛;
殊胜智者·大雄,将安立于最上之处。
天降雨四指深时,在无风吹拂、无尘垢的草地上;
精勤于瑜伽者安立于此,从此更无上彼岸可得。
于最上调御中已得调伏,我心善住;
一切重担已卸,我已涅槃无漏。
鸯耆罗沙大龙,犹如善生雄狮;
在比丘僧团中坐定之后,他便将我安立为最上首。
显示巴利原文 ‘‘Anomadassissa munino, lokajeṭṭhassa tādino; Sudhāya lepanaṃ katvā, caṅkamaṃ kārayiṃ ahaṃ. ‘‘Nānāvaṇehi pupphehi, caṅkamaṃ santhariṃ ahaṃ; Ākāse vitānaṃ katvā, bhojayiṃ buddhamuttamaṃ. ‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, abhivādetvāna subbataṃ ; Dīghasālaṃ bhagavato, niyyādesimahaṃ tadā. ‘‘Mama saṅkappamaññāya, satthā loke anuttaro; Paṭiggahesi bhagavā, anukampāya cakkhumā. ‘‘Paṭiggahetvāna sambuddho, dakkhiṇeyyo sadevake; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo so haṭṭhena cittena, dīghasālaṃ adāsi me; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Imassa maccukālamhi, puññakammasamaṅgino; Sahassayuttassaratho, upaṭṭhissati tāvade. ‘‘‘Tena yānenayaṃ poso, devalokaṃ gamissati; Anumodissare devā, sampatte kusalabbhave . ‘‘‘Mahārahaṃ byamhaṃ seṭṭhaṃ, ratanamattikalepanaṃ; Kūṭāgāravarūpetaṃ, byamhaṃ ajjhāvasissati. ‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati; Pañcavīsati kappāni, devarājā bhavissati. ‘‘‘Sattasattatikkhattuñca, cakkavattī bhavissati; Yasodharasanāmā te, sabbepi ekanāmakā. ‘‘‘Dve sampattī anubhotvā, vaḍḍhetvā puññasañcayaṃ; Aṭṭhavīsatikappamhi, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Tatrāpi byamhaṃ pavaraṃ, vissakammena māpitaṃ; Dasasaddāvivittaṃ taṃ, puramajjhāvasissati. ‘‘‘Aparimeyye ito kappe, bhūmipālo mahiddhiko; Okkāko nāma nāmena, rājā raṭṭhe bhavissati. ‘‘‘Soḷasitthisahassānaṃ, sabbāsaṃ pavarā ca sā ; Abhijātā khattiyānī, nava putte janessati. ‘‘‘Nava putte janetvāna, khattiyānī marissati; Taruṇī ca piyā kaññā, mahesittaṃ karissati. ‘‘‘Okkākaṃ tosayitvāna, varaṃ kaññā labhissati; Varaṃ laddhāna sā kaññā, putte pabbājayissati. ‘‘‘Pabbājitā ca te sabbe, gamissanti naguttamaṃ; Jātibhedabhayā sabbe, bhaginīhi vasissare . ‘‘‘Ekā ca kaññā byādhīhi, bhavissati parikkhatā ; Mā no jāti pabhijjīti, nikhaṇissanti khattiyā. ‘‘‘Khattiyo nīharitvāna, tāya saddhiṃ vasissati; Bhavissati tadā bhedo, okkākakulasambhavo. ‘‘‘Tesaṃ pajā bhavissanti, koḷiyā nāma jātiyā; Tattha mānusakaṃ bhogaṃ, anubhossatinappakaṃ. ‘‘‘Tamhā kāyā cavitvāna, devalokaṃ gamissati; Tatrāpi pavaraṃ byamhaṃ, labhissati manoramaṃ. ‘‘‘Devalokā cavitvāna, sukkamūlena codito; Āgantvāna manussattaṃ, soṇo nāma bhavissati. ‘‘‘Āraddhavīriyo pahitatto, padahaṃ satthu sāsane; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo. ‘‘‘Anantadassī bhagavā, gotamo sakyapuṅgavo; Visesaññū mahāvīro, aggaṭṭhāne ṭhapessati’. ‘‘Vuṭṭhamhi deve caturaṅgulamhi, tiṇe anileritaaṅgaṇamhi; Ṭhatvāna yogassa payuttatādino, tatottariṃ pāramatā na vijjati. ‘‘Uttame damathe danto, cittaṃ me supaṇīhitaṃ; Bhāro me ohito sabbo, nibbutomhi anāsavo. ‘‘Aṅgīraso mahānāgo, abhijātova kesarī; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapesi maṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’. Itthaṃ sudaṃ āyasmā soṇo koḷiviso thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
索那·果利维萨长老譬喻第二。显示巴利原文
Soṇakoḷivisattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 咖离果达之子跋地亚长老——譬喻显示巴利原文
3. Kāḷigodhāputtabhaddiyattheraapadānaṃ
心怀慈悯的大牟尼——莲华上正自觉者;
一切众生皆前往依止,这位世间的最上导师。
米饭、糕点与嚼食,种种可食之物、饮料与食物;
众人皆向这无上的福田,供养导师。
我也当行此布施,献予如是的安住者、天中之天;
邀请了最胜的佛陀,以及无上的僧团。
我差遣了他们,他们便去邀请如来;
以及整个比丘僧团,那无上的福田。
价值十万的卧具,以黄金制成,铺着牛毛毯;
铺上棉絮垫、亚麻布与棉布;
我铺设了这珍贵庄严、堪配佛陀的座位。
巴度穆答喇——世间解,天中之天,人中最胜者;
由比丘僧团簇拥着,来到我的门前。
前去迎接正自觉者,世间怙主,声誉广被者;
我以净信心与喜悦心,奉献了这座会堂。
于十万比丘,及佛陀、世间导师;
我以净信心与喜悦心,供养了最上妙的食物。
巴度姆塔拉,世间解,应受供养者;
于比丘僧团中安坐,宣说了这些偈颂。
因施此座,敷设金色牛毛毯;
我今将宣说此事,请听我言。
“他将七十四次,成就天王之位;
被天女众围绕,受用种种福乐。
他将统御大地,千度为地方王;
又五十一度,成为转轮王。
于一切生趣中,他将生于高贵家族;
后来他出家,为善根所激励;
名为跋提耶,他将成为导师的弟子。
我致力于远离,安住于边鄙的住处;
我已证一切果,今日尽舍诸烦恼。
遍知我之一切,一切知者、世间导师;
坐于比丘僧众中,将我安立于第一。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarasambuddhaṃ , mettacittaṃ mahāmuniṃ; Upeti janatā sabbā, sabbalokagganāyakaṃ. ‘‘Sattukañca baddhakañca , āmisaṃ pānabhojanaṃ; Dadanti satthuno sabbe, puññakkhette anuttare. ‘‘Ahampi dānaṃ dassāmi, devadevassa tādino; Buddhaseṭṭhaṃ nimantetvā, saṅghampi ca anuttaraṃ. ‘‘Uyyojitā mayā cete, nimantesuṃ tathāgataṃ; Kevalaṃ bhikkhusaṅghañca, puññakkhettaṃ anuttaraṃ. ‘‘Satasahassapallaṅkaṃ, sovaṇṇaṃ gonakatthataṃ; Tūlikāpaṭalikāya, khomakappāsikehi ca; Mahārahaṃ paññāpayiṃ, āsanaṃ buddhayuttakaṃ. ‘‘Padumuttaro lokavidū, devadevo narāsabho; Bhikkhusaṅghaparibyūḷho, mama dvāramupāgami. ‘‘Paccuggantvāna sambuddhaṃ, lokanāthaṃ yasassinaṃ; Pasannacitto sumano, abhināmayiṃ saṅgharaṃ . ‘‘Bhikkhūnaṃ satasahassaṃ, buddhañca lokanāyakaṃ; Pasannacitto sumano, paramannena tappayiṃ. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yenidaṃ āsanaṃ dinnaṃ, sovaṇṇaṃ gonakatthataṃ; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Catusattatikkhattuṃ so, devarajjaṃ karissati; Anubhossati sampattiṃ, accharāhi purakkhato. ‘‘‘Padesarajjaṃ sahassaṃ, vasudhaṃ āvasissati; Ekapaññāsakkhattuñca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Sabbāsu bhavayonīsu, uccākulī bhavissati; So ca pacchā pabbajitvā, sukkamūlena codito; Bhaddiyo nāma nāmena, hessati satthu sāvako. ‘‘‘Vivekamanuyuttomhi, pantasenanivāsahaṃ; Phalañcādhigataṃ sabbaṃ, cattaklesomhi ajjahaṃ. ‘‘‘Mama sabbaṃ abhiññāya, sabbaññū lokanāyako; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapesi maṃ’. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿跋地亚·咖离果达之子长老如此说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bhaddiyo kāḷigodhāya putto thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
咖离果达之子跋地亚长老譬喻·第三显示巴利原文
Bhaddiyassa kāḷigodhāya puttattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
第四·散尼他巴咖长老譬喻显示巴利原文
4. Sanniṭṭhāpakattheraapadānaṃ
我在林野间搭起小屋,安住于山间;
于有所得与无所得中知足,于名誉与不名誉亦然。
“莲华上者、世间解,应受供养者;”
由十万眷属随行,来到我的面前。
这位已来到的大龙,名为“水生至胜”者;
铺设草座之后,我便供养了导师。
净信喜悦,我以洗漱水与饮用水,
以清净心,供养正直者。
于百千劫前,我所行之布施,
我不见恶趣,这是洗漱水的果报。
四十一劫前,我曾是降伏敌者;
具足七宝,有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Araññe kuṭikaṃ katvā, vasāmi pabbatantare; Lābhālābhena santuṭṭho, yasena ayasena ca. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Vasīsatasahassehi , āgacchi mama santikaṃ. ‘‘Upāgataṃ mahānāgaṃ , jalajuttamanāmakaṃ; Tiṇasantharaṃ paññāpetvā, adāsiṃ satthuno ahaṃ. ‘‘Pasannacitto sumano, āmaṇḍaṃ pānīyañcahaṃ; Adāsiṃ ujubhūtassa, vippasannena cetasā. ‘‘Satasahassito kappe , yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, āmaṇḍassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Ekatālīsakappamhi, eko āsiṃ arindamo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿散尼他巴咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sanniṭṭhāpako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
散尼提巴咖长老譬喻第四显示巴利原文
Sanniṭṭhāpakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
般遮哈提亚长老譬喻第五显示巴利原文
5. Pañcahatthiyattheraapadānaṃ
“名为须弥陀的正自觉者,行于市集之中;
目光低垂,言谈节制,具足正念,守护诸根。
“我持五朵优钵罗花,为作供养而得;
我以这些花,欢喜地亲手供养了佛陀。
你所献上的那些花,化作了导师的华盖;
他们归向那位大龙,如同弟子归向尊者。
显示巴利原文 ‘‘Sumedho nāma sambuddho, gacchate antarāpaṇe; Okkhittacakkhu mitabhāṇī, satimā saṃvutindriyo. ‘‘Pañca uppalahatthāni, āveḷatthaṃ ahaṃsu me; Tena buddhaṃ apūjesiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Āropitā ca te pupphā, chadanaṃ assu satthuno; Samādhiṃsu mahānāgaṃ, sissā ācariyaṃ yathā. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi , yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito vīsakappasate, ahesuṃ pañca khattiyā; Hatthiyā nāma nāmena, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿般遮哈提长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pañcahatthiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第五 般遮哈提亚长老譬喻显示巴利原文
Pañcahatthiyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
第六 巴度玛差达尼亚长老譬喻显示巴利原文
6. Padumacchadaniyattheraapadānaṃ
当世间保护者、毗婆尸无上士般涅槃时,
我手执盛开的莲花,将它置于火葬堆上。
当那火葬堆焰燃之时,我升向虚空、升向天际;
我即于空中作覆盖,为彼火葬堆施荫护。
自我以花供养以来,已历九十一劫;
我不曾经历恶趣,这是供养佛陀的果报。
四十七劫前,有位佛陀名为巴度密沙拉;
他为四境征服者,是具大神力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Nibbute lokanāthamhi, vipassimhaggapuggale; Suphullapadumaṃ gayha, citamāropayiṃ ahaṃ. ‘‘Āropite ca citake, vehāsaṃ nabhamuggami; Ākāse chadanaṃ katvā, citakamhi adhārayi. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattatālīsito kappe, padumissaranāmako; Cāturanto vijitāvī, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴度玛差达尼亚长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā padumacchadaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
第六 巴度玛差达尼亚长老譬喻显示巴利原文
Padumacchadaniyattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
第七 沙亚那达亚咖长老譬喻显示巴利原文
7. Sayanadāyakattheraapadānaṃ
悉达他世尊,具慈心者、如是者;
我供养了最上的卧具,并以布帛铺设。
世尊接受了如法的坐卧具;
从卧具起身后,胜者升入虚空。
「九十四劫前,我供养了那卧具;
我不见恶趣,此是卧具之果报。
「五十一劫前,有天人名为瓦拉咖;
七宝具足,大威力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, mettacittassa tādino; Sayanaggaṃ mayā dinnaṃ, dussabhaṇḍehi atthataṃ. ‘‘Paṭiggahesi bhagavā, kappiyaṃ sayanāsanaṃ; Uṭṭhāya sayanā tamhā, vehāsaṃ uggamī jino. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ sayanamadāsahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, sayanassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Ekapaññāsito kappe, varako devasavhayo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿施卧具长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sayanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨亚那达亚咖长老譬喻 第七显示巴利原文
Sayanadāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 禅卡玛那达亚咖长老譬喻显示巴利原文
8. Caṅkamanadāyakattheraapadānaṃ
见义的牟尼,世间最胜的如者,
我用砖块砌筑,建成了一座经行处。
「高五拉他那的经行处,善加修筑;
长一百肘,宜于修习,悦意怡人。」
世尊,这位见义的人中至尊,接受了;
他握沙在手,诵出这些偈颂:
“以此布施之沙,及此善作的经行处;
他将享用七宝具足的河滩。
来到人间,他将成为国中之王;
将三次成为转轮王,成为大地之主。」
一千八百劫前,我曾造作此业;
我不见恶趣,此即经行之果。
显示巴利原文 ‘‘Atthadassissa munino, lokajeṭṭhassa tādino; Iṭṭhakāhi cinitvāna, caṅkamaṃ kārayiṃ ahaṃ. ‘‘Uccato pañcaratanaṃ, caṅkamaṃ sādhumāpitaṃ; Āyāmato hatthasataṃ, bhāvanīyyaṃ manoramaṃ. ‘‘Paṭiggahesi bhagavā, atthadassī naruttamo; Hatthena pulinaṃ gayha, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Iminā pulinadānena, caṅkamaṃ sukatena ca; Sattaratanasampannaṃ, pulinaṃ anubhossati. ‘‘‘Tīṇi kappāni devesu, devarajjaṃ karissati; Anubhossati sampattiṃ, accharāhi purakkhato. ‘‘‘Manussalokamāgantvā , rājā raṭṭhe bhavissati; Tikkhattuṃ cakkavattī ca, mahiyā so bhavissati’. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, caṅkamassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿经行施者长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā caṅkamanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
禅卡玛那达亚咖长老譬喻 第八显示巴利原文
Caṅkamanadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 须婆达长老譬喻显示巴利原文
9. Subhaddattheraapadānaṃ
莲华上佛,了知世间,应受供养者;
救度了众人之后,大名声者便般涅槃。
正自觉者般涅槃时,十千世界为之震动;
大众云集,诸天亦于此时前来集会。
旃檀满盈,更以多伽罗与素馨;
心怀欢喜、满心欢悦,我将其奉予人中最上者。
世间无上导师,了知我心中所念;
正自觉者安卧之时,宣说了这些偈颂。
「『在我临终的时刻,以香花鬘覆盖我身者;
我将称扬于他,请听我所说之语。
「『自此命终之后,此人将往生兜率天身;
在那里行持王政之后,他将往生化乐天。
「『依此善巧方便,施供最殊胜的花鬘;
他于己业心满意足,将得享成就。
此人将再度生于兜率天身;
从彼天身死没后,他将转生人界。
释迦之子大龙,于含天界之世间,最为殊胜;
觉悟众多众生后,具眼者将般涅槃。
那时他已证得寂静,为善根所策励;
他来到正自觉者面前,那时将请问法义。
令正自觉者、一切知者、世间导师欢喜之后;
了知福业之后,他将开显诸谛。
此问既已提起,他便心意满足,一心专注;
礼敬导师后,他将求请出家。
“见他内心净信,因自业而感满足;
精通最上道的佛陀,将度他出家。
“此人于正自觉者的教法中精勤之后,
遍知一切漏,无漏者将证入涅槃。”
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Janataṃ uddharitvāna, nibbāyati mahāyaso. ‘‘Nibbāyante ca sambuddhe, dasasahassi kampatha; Janakāyo mahā āsi, devā sannipatuṃ tadā. ‘‘Candanaṃ pūrayitvāna, tagarāmallikāhi ca; Haṭṭho haṭṭhena cittena, āropayiṃ naruttamaṃ. ‘‘Mama saṅkappamaññāya, satthā loke anuttaro; Nipannakova sambuddho, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me pacchimake kāle, gandhamālena chādayi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Ito cuto ayaṃ poso, tusitakāyaṃ gamissati; Tattha rajjaṃ karitvāna, nimmānaṃ so gamissati. ‘‘‘Eteneva upāyena, datvā mālaṃ varuttamaṃ; Sakakammābhiraddho so, sampattiṃ anubhossati. ‘‘‘Punāpi tusite kāye, nibbattissatiyaṃ naro; Tamhā kāyā cavitvāna, manussattaṃ gamissati. ‘‘‘Sakyaputto mahānāgo, aggo loke sadevake; Bodhayitvā bahū satte, nibbāyissati cakkhumā. ‘‘‘Tadā sopagato santo, sukkamūlena codito; Upasaṅkamma sambuddhaṃ, pañhaṃ pucchissati tadā. ‘‘‘Hāsayitvāna sambuddho, sabbaññū lokanāyako; Puññakammaṃ pariññāya, saccāni vivarissati. ‘‘‘Āraddho ca ayaṃ pañho, tuṭṭho ekaggamānaso; Satthāraṃ abhivādetvā, pabbajjaṃ yācayissati. ‘‘‘Pasannamānasaṃ disvā, sakakammena tositaṃ; Pabbājessati so buddho, aggamaggassa kovido. ‘‘‘Vāyamitvānayaṃ poso, sammāsambuddhasāsane; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’.
第五诵品显示巴利原文
Pañcamabhāṇavāraṃ.
由宿业相应,心一境、善等持;
我是佛陀的亲生子,善从法中生。
亲近法王后,我请问了无上之问;
当他为我解说问题时,法流便引入我心。
百千劫中,水生最上导师;
无取著般涅槃,犹如灯油尽而熄灭。
其塔高七由旬,以种种珍宝建成;
我在那里供养了那一切吉祥而悦意的旗帜。
迦叶佛的上首弟子,名为蒂萨;
他是我的亲生儿子,是胜者教法的继承者。
我怀着卑劣的心,说出了不吉祥的话语;
因那业之果报,后来于我却是吉祥的。
在乌波婆答那的娑罗林,于最后的卧处,牟尼
大雄、利益者、悲愍者、胜者,令我出家。
显示巴利原文 ‘‘Pubbakammena saṃyutto, ekaggo susamāhito; Buddhassa oraso putto, dhammajomhi sunimmito. ‘‘Dhammarājaṃ upagamma, apucchiṃ pañhamuttamaṃ; Kathayanto ca me pañhaṃ, dhammasotaṃ upānayi. ‘‘Tassāhaṃ dhammamaññāya, vihāsiṃ sāsane rato; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Satasahassito kappe, jalajuttamanāyako; Nibbāyi anupādāno, dīpova telasaṅkhayā. ‘‘Sattayojanikaṃ āsi, thūpañca ratanāmayaṃ; Dhajaṃ tattha apūjesiṃ, sabbabhaddaṃ manoramaṃ. ‘‘Kassapassa ca buddhassa, tisso nāmaggasāvako; Putto me oraso āsi, dāyādo jinasāsane. ‘‘Tassa hīnena manasā, vācaṃ bhāsiṃ abhaddakaṃ; Tena kammavipākena, pacchā me āsi bhaddakaṃ . ‘‘Upavattane sālavane, pacchime sayane muni; Pabbājesi mahāvīro, hito kāruṇiko jino. ‘‘Ajjeva dāni pabbajjā, ajjeva upasampadā; Ajjeva parinibbānaṃ, sammukhā dvipaduttame. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿须跋陀罗长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā subhaddo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第九 须婆达长老譬喻显示巴利原文
Subhaddattherassāpadānaṃ navamaṃ.
第十 准陀长老譬喻显示巴利原文
10. Cundattheraapadānaṃ
世尊悉达多,世间最胜、如是者;
我制成花鬘,以茉莉花覆盖。
那花完成后,我便供于佛陀;
又举起剩余的花,敬奉佛陀。
犹如纯金织成的花鬘,佛陀,世间无上的导师;
以净信心与欢喜之心,他供养了花鬘。
已度疑惑的正自觉者,为诸已渡暴流者所共尊崇;
于比丘僧团中坐定后,宣说了这些偈颂。
那位散发天香、赠我花鬘者;
我将称扬此人,请听我所说。
「『此人从此命终,为诸天众所拥戴;
「『鲜花簇拥围绕,当生天界之中。
「『他的宫殿高耸,以黄金与宝石所成;
梵天将显现,由福德之业所成。
他将七十四次成为天王;
享受胜妙成就,为天女众所围绕。
他将于地上执掌王权三百度,统御大地;
他将七十五度成为转轮王。
他将名为难胜,成为人主;
受用了那样的福德之后,他见到了自己的业。
不堕恶趣,他将往生人界;
他所积聚的黄金,不下百俱胝。
他将降生母胎,成为一位婆罗门;
他是瓦昂甘答之子,具足智慧,是舍利所生的爱子。
他日后将出家,在昂其拉萨的教法中修学;
他将名为小准陀,成为导师的弟子。
他身为沙玛内拉,将成为漏尽者;
遍知一切漏已,无漏者便般涅槃。
我曾侍奉大雄者,亦侍奉众多贤善者;
我也曾侍奉兄长,为证得无上义。
我于侍奉兄长后,既得遗骨,复又舍弃;
我将它奉献给正自觉者,世间最上者、人中之雄。
佛陀以双手将它高高擎起,在人天世间;
演示这舍利的同时,称扬了上首弟子。
我心已善解脱,信心已得确立;
遍知了一切漏,我便安住于无漏。
已证得无碍解,并在诸解脱中亲自触证;
六种神通已实证,佛陀的教法已成办。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino; Agghiyaṃ kārayitvāna, jātipupphehi chādayiṃ. ‘‘Niṭṭhāpetvāna taṃ pupphaṃ, buddhassa upanāmayiṃ; Pupphāvasesaṃ paggayha, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Kañcanagghiyasaṅkāsaṃ , buddhaṃ lokagganāyakaṃ; Pasannacitto sumano, pupphagghiyamupānayiṃ. ‘‘Vitiṇṇakaṅkho sambuddho, tiṇṇoghehi purakkhato; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Dibbagandhaṃ pavāyantaṃ, yo me pupphagghiyaṃ adā; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Ito cuto ayaṃ poso, devasaṅghapurakkhato; Jātipupphehi parikiṇṇo, devalokaṃ gamissati. ‘‘‘Ubbiddhaṃ bhavanaṃ tassa, sovaṇṇañca maṇīmayaṃ; Byamhaṃ pātubhavissati, puññakammappabhāvitaṃ. ‘‘‘Catusattatikkhattuṃ so, devarajjaṃ karissati; Anubhossati sampattiṃ, accharāhi purakkhato. ‘‘‘Pathabyā rajjaṃ tisataṃ, vasudhaṃ āvasissati; Pañcasattatikkhattuñca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Dujjayo nāma nāmena, hessati manujādhipo; Anubhotvāna taṃ puññaṃ, sakakammaṃ apassito . ‘‘‘Vinipātaṃ agantvāna, manussattaṃ gamissati; Hiraññaṃ tassa nicitaṃ, koṭisatamanappakaṃ. ‘‘‘Nibbattissati yonimhi, brāhmaṇe so bhavissati; Vaṅgantassa suto dhīmā, sāriyā oraso piyo. ‘‘‘So ca pacchā pabbajitvā, aṅgīrasassa sāsane; Cūḷacundoti nāmena, hessati satthu sāvako. ‘‘‘Sāmaṇerova so santo, khīṇāsavo bhavissati; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’. ‘‘Upaṭṭhahiṃ mahāvīraṃ, aññe ca pesale bahū; Bhātaraṃ me cupaṭṭhāsiṃ, uttamatthassa pattiyā. ‘‘Bhātaraṃ me upaṭṭhitvā, dhātuṃ pattamhi ohiya ; Sambuddhaṃ upanāmesiṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Ubho hatthehi paggayha, buddho loke sadevake; Sandassayanto taṃ dhātuṃ, kittayi aggasāvakaṃ. ‘‘Cittañca suvimuttaṃ me, saddhā mayhaṃ patiṭṭhitā; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Paṭisambhidānuppattā, vimokkhāpi ca phassitā ; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿准陀长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā cundo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
准陀长老譬喻·第十显示巴利原文
Cundattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
优波离品第五显示巴利原文
Upālivaggo pañcamo.
优波离、索那、跋地亚,桑尼他巴咖与哈提亚;
屋顶、卧处与经行处,须跋陀罗名为准陀;
一百四十偈颂,又加四偈。
显示巴利原文 Upāli soṇo bhaddiyo, sanniṭṭhāpakahatthiyo; Chadanaṃ seyyacaṅkamaṃ, subhaddo cundasavhayo; Gāthāsataṃ satālīsaṃ , catasso ca taduttari.
6. 比嘉尼品显示巴利原文
6. Bījanivaggo
施扇者长老譬喻显示巴利原文
1. Vidhūpanadāyakattheraapadānaṃ
对于莲华上佛陀,世间最胜者、如者,
我以种子供养两足尊、如者。
令自心净信,合掌举起;
礼敬正觉者后,我便面向北方离去。
手执种子,导师,世间最上的引导者;
他立于比丘僧团之中,宣说了这些偈颂。
「『以此种子为因缘,与心的誓愿;
于十万劫中,不堕恶趣』。
四无碍解,及八解脱;
六神通已亲证,佛陀的教诫已作。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarabuddhassa , lokajeṭṭhassa tādino; Bījanikā mayā dinnā, dvipadindassa tādino. ‘‘Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, paggahetvāna añjaliṃ; Sambuddhamabhivādetvā, pakkamiṃ uttarāmukho. ‘‘Bījaniṃ paggahetvāna, satthā lokagganāyako ; Bhikkhusaṅghe ṭhito santo, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Iminā bījanidānena, cittassa paṇidhīhi ca; Kappānaṃ satasahassaṃ, vinipātaṃ na gacchati’. ‘‘Āraddhavīriyo pahitatto, cetoguṇasamāhito; Jātiyā sattavassohaṃ, arahattaṃ apāpuṇiṃ. ‘‘Saṭṭhikappasahassamhi, bījamānasanāmakā; Soḷasāsiṃsu rājāno, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据传,具寿维度巴那达亚伽长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā vidhūpanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
扇施长老譬喻第一显示巴利原文
Vidhūpanadāyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
第二 沙答拉西长老譬喻显示巴利原文
2. Sataraṃsittheraapadānaṃ
登上高耸的岩峰后,人中无上者安坐;
在山不远处,有一通晓咒语的婆罗门。
彼已端坐的大雄,天中天,人牛王;
合掌当胸,我礼敬世间导师。
「这位佛陀是大雄者,殊胜法的开显者;
他如炽燃的火聚,为比丘僧团所围绕。
「如大海般不动不摇,如大洋般难以超越;
如狮子王般无所畏,具眼者宣说法义。」
了知我的心念,莲华中最胜的导师;
导师立于比丘僧团中,宣说了这些偈颂:
以此合掌礼敬,赞叹最上佛陀;
将于三万劫中,成为天王。
于百千劫中,名为安其拉萨;
除却覆障的正自觉者,将于彼时出现。
彼为法之继承者,是法所化生的嫡子;
名为萨答拉西,他将成为阿拉汉。」
「我七岁时,便出家而为无家者;」
我名为萨答拉西,光芒从我身流散而出。
或于凉亭,或于树下,我修习禅那,以禅那为乐;
我于正自觉者的教法中,持此最后身。
于六万劫之中,曾有四位名为拉玛者;
七宝具足的转轮王,大威德者。
显示巴利原文 ‘‘Ubbiddhaṃ selamāruyha, nisīdi purisuttamo; Pabbatassāvidūramhi, brāhmaṇo mantapāragū. ‘‘Upaviṭṭhaṃ mahāvīraṃ, devadevaṃ narāsabhaṃ; Añjaliṃ paggahetvāna, santhaviṃ lokanāyakaṃ. ‘‘‘Esa buddho mahāvīro, varadhammappakāsako; Jalati aggikhandhova, bhikkhusaṅghapurakkhato. ‘‘‘Mahāsamuddova‘kkhubbho , aṇṇavova duruttaro; Migarājāvasambhīto , dhammaṃ deseti cakkhumā’. ‘‘Mama saṅkappamaññāya, padumuttaranāyako; Bhikkhusaṅghe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yenāyaṃ añjalī dinno, buddhaseṭṭho ca thomito; Tiṃsakappasahassāni, devarajjaṃ karissati. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, aṅgīrasasanāmako; Vivaṭṭacchado sambuddho, uppajjissati tāvade. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sataraṃsīti nāmena, arahā so bhavissati’. ‘‘Jātiyā sattavassohaṃ, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Sataraṃsimhi nāmena, pabhā niddhāvate mama. ‘‘Maṇḍape rukkhamūle vā, jhāyī jhānarato ahaṃ; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Saṭṭhikappasahassamhi, caturo rāmanāmakā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿萨德拉西长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sataraṃsi thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨德拉西长老譬喻·第二显示巴利原文
Sataraṃsittherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
第三 卧具施者长老譬喻显示巴利原文
3. Sayanadāyakattheraapadānaṃ
莲华上佛,哀愍一切世间者;
我以清净心,向他供养卧具。
以卧具之布施,如同在良田中,种子得以成就;
财富便为他而生起,这就是卧具的果报。
我于虚空敷设卧具,我执持此大地;
于诸众生中我得自在,这是卧具布施的果报。
在五千劫之中,曾有八位大威神力者;
在三千四百劫之中,曾有四位具大力量者。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarabuddhassa, sabbalokānukampino; Sayanaṃ tassa pādāsiṃ, vippasannena cetasā. ‘‘Tena sayanadānena, sukhette bījasampadā; Bhogā nibbattare tassa, sayanassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Ākāse seyyaṃ kappemi, dhāremi pathaviṃ imaṃ; Pāṇesu me issariyaṃ, sayanassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcakappasahassamhi, aṭṭha āsuṃ mahātejā ; Catuttiṃse kappasate, caturo ca mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿沙亚那达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sayanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
卧具施者长老譬喻第三显示巴利原文
Sayanadāyakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
香水长老譬喻第四显示巴利原文
4. Gandhodakiyattheraapadānaṃ
莲华上佛的菩提树前,曾有盛大的庆典;
我手持精致的水瓶,以香水作供养。
当为菩提树沐浴之时,大云降下雨水;
雷声大作,闪电劈落。
因那雷电的冲击,我于该处命终;
安住天界时,我说出了这些偈颂。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarabuddhassa , mahābodhimaho ahu; Vicittaṃ ghaṭamādāya, gandhodakamadāsahaṃ. ‘‘Nhānakāle ca bodhiyā, mahāmegho pavassatha; Ninnādo ca mahā āsi, asaniyā phalantiyā. ‘‘Tenevāsanivegena, tattha kālaṅkato ahaṃ ; Devaloke ṭhito santo, imā gāthā abhāsahaṃ. ‘‘‘Aho buddho aho dhammo, aho no satthusampadā; Kaḷevaraṃ me patitaṃ, devaloke ramāmahaṃ. ‘‘‘Ubbiddhaṃ bhavanaṃ mayhaṃ, satabhūmaṃ samuggataṃ; Kaññāsatasahassāni, parivārenti maṃ sadā. ‘‘‘Ābādhā me na vijjanti, soko mayhaṃ na vijjati; Pariḷāhaṃ na passāmi, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Aṭṭhavīse kappasate, rājā saṃvasito ahuṃ; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo’. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿甘陀达吉亚长老如是宣说此诸偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā gandhodakiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
香水长老譬喻第四显示巴利原文
Gandhodakiyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
第五 伍波婆亚长老譬喻显示巴利原文
5. Opavayhattheraapadānaṃ
我曾以骏马供养莲华上佛;
供养正自觉者后,我回到自己的住处。
世尊有钵袋,良马不相宜;
具眼者了知你的心意,便接受了。」
“我买下迅捷如风的信度良驹,快步疾驰的坐骑;”
我曾以堪忍的资具,供养巴度穆答喇佛陀。
无论我投生于何处,或为天人,或为人类;
我心生出堪忍,迅疾如风。
那些获得具足戒者,所得是利益,是善得;
若佛陀出现于世间,我当再度亲近。
三万四千劫前,我曾是一位大威力的刹帝利;
具足百宝,身为大力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarabuddhassa , ājānīyamadāsahaṃ; Niyyādetvāna sambuddhe , agamāsiṃ sakaṃ gharaṃ. ‘‘Devalo nāma nāmena, satthuno aggasāvako; Varadhammassa dāyādo, āgacchi mama santikaṃ. ‘‘Sapattabhāro bhagavā, ājāneyyo na kappati; Tava saṅkappamaññāya, adhivāsesi cakkhumā. ‘‘Agghāpetvā vātajavaṃ, sindhavaṃ sīghavāhanaṃ; Padumuttarabuddhassa, khamanīyamadāsahaṃ. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ ; Khamanīyaṃ vātajavaṃ, cittaṃ nibbattate mama. ‘‘Lābhaṃ tesaṃ suladdhaṃva, ye labhantupasampadaṃ; Punapi payirupāseyyaṃ, buddho loke sace bhave. ‘‘Aṭṭhavīsatikkhattuṃhaṃ, rājā āsiṃ mahabbalo; Cāturanto vijitāvī, jambusaṇḍassa jambuissaro. ‘‘Idaṃ pacchimakaṃ mayhaṃ, carimo vattate bhavo; Pattosmi acalaṃ ṭhānaṃ, hitvā jayaparājayaṃ. ‘‘Catutiṃsasahassamhi, mahātejosi khattiyo; Sataratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
尊者欧波婆由长老便是这样宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā opavayho thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
欧波婆由长老譬喻 第五品显示巴利原文
Opavayhattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
六、有眷随座长老譬喻显示巴利原文
6. Saparivārāsanattheraapadānaṃ
我曾以钵食供养莲华上佛;
去到那垢秽之处,四周为茉莉花所环绕。
安坐于彼座上的佛陀,是世间至上导师,
他宣说了托钵乞食之法,身正直,心入定。
犹如在良田中,即便播下少许种子;
若得甘霖适时降下,果实便令农夫欢喜。
这钵食,你已播于良田之中;
当来于有中成熟时,其果报将令你满意。
说罢此语,正自觉者——名为最上水生者,
受取钵食后,便面朝北方离去。
防护于巴帝摩卡,又防护于五根;
我勤修远离,安住于无漏。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarabuddhassa, piṇḍapātaṃ adāsahaṃ; Gantvā kiliṭṭhakaṃ ṭhānaṃ , mallikāhi parikkhitaṃ . ‘‘Tamhāsanamhi āsīno, buddho lokagganāyako; Akittayi piṇḍapātaṃ, ujubhūto samāhito. ‘‘Yathāpi bhaddake khette, bījaṃ appampi ropitaṃ; Sammā dhāraṃ pavecchante, phalaṃ toseti kassakaṃ. ‘‘Tathevāyaṃ piṇḍapāto, sukhette ropito tayā; Bhave nibbattamānamhi, phalaṃ te tosayissati . ‘‘Idaṃ vatvāna sambuddho, jalajuttamanāmako; Piṇḍapātaṃ gahetvāna, pakkāmi uttarāmukho. ‘‘Saṃvuto pātimokkhasmiṃ, indriyesu ca pañcasu; Pavivekamanuyutto, viharāmi anāsavo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿萨巴利瓦拉萨那长老诵说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saparivārāsano thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨巴利瓦拉萨那长老譬喻 第六显示巴利原文
Saparivārāsanattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 五灯长老譬喻显示巴利原文
7. Pañcadīpakattheraapadānaṃ
莲华上佛,悲悯一切众生者;
我净信正法,成就正直见。
我曾供养灯明,周匝围绕菩提树;
我怀净信,当时燃起诸灯。
无论我投生何处,在天界或在人间;
他们于空中执持明灯,这便是布施灯的果报。
藉由那剩余的业,我已证得诸漏尽;
我持此最后身,于两足尊的教法中。
在三百四十劫前,有名为萨答咖库萨的诸王;
他们曾为大威德王,是转轮圣王、具大势力者。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarabuddhassa, sabbabhūtānukampino; Saddahitvāna saddhamme, ujudiṭṭhi ahosahaṃ. ‘‘Padīpadānaṃ pādāsiṃ, parivāretvāna bodhiyaṃ; Saddahanto padīpāni, akariṃ tāvade ahaṃ. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ; Ākāse ukkaṃ dhārenti, dīpadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Tirokuṭṭaṃ tiroselaṃ, samatiggayha pabbataṃ; Samantā yojanasataṃ, dassanaṃ anubhomahaṃ. ‘‘Tena kammāvasesena, pattomhi āsavakkhayaṃ; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, dvipadindassa sāsane. ‘‘Catuttiṃse kappasate, satacakkhusanāmakā; Rājāhesuṃ mahātejā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿般遮地巴咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pañcadīpako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
五灯长老譬喻第七显示巴利原文
Pañcadīpakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 幢施长老譬喻显示巴利原文
8. Dhajadāyakattheraapadānaṃ
在莲华上佛的菩提树脚下,
我心中欢喜,以欢喜心竖立幢旗。
我拾起落下的叶子,弃之于外;
内清净,外清净,一心向无漏。
如同面见正自觉者,我礼敬最上菩提树;
莲华上佛,世间解,一切供养的受者。
导师立于比丘僧团中,宣说如是偈颂:
以此幡布施,及两种承事,
纵经十万劫,他不堕恶趣;
于诸天之中,他将长久享有天界的殊荣。
他将数百次,成为国中的君王;
名为郁伽答,他将成为转轮王。
受用成就已,为善根所策励;
在乔达摩世尊的教法中,他将心生欢喜。
我精勤努力,寂静无依着,
于正自觉者的教法中,我持此最后身。
于五万一千劫前,有佛名郁伽答;
于五十万劫之间,有位名为梅嘎的刹帝利。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarabuddhassa, bodhiyā pādaputtame; Haṭṭho haṭṭhena cittena, dhajamāropayiṃ ahaṃ. ‘‘Patitapattāni gaṇhitvā, bahiddhā chaḍḍayiṃ ahaṃ; Antosuddhaṃ bahisuddhaṃ, adhimuttamanāsavaṃ. ‘‘Sammukhā viya sambuddhaṃ, avandiṃ bodhimuttamaṃ; Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho. ‘‘Bhikkhusaṅghe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha; ‘‘‘Iminā dhajadānena, upaṭṭhānena cūbhayaṃ. ‘‘‘Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ so na gacchati; Devesu devasobhagyaṃ, anubhossatinappakaṃ. ‘‘‘Anekasatakkhattuñca , rājā raṭṭhe bhavissati; Uggato nāma nāmena, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Sampattiṃ anubhotvāna, sukkamūlena codito; Gotamassa bhagavato, sāsanebhiramissati’. ‘‘Padhānapahitattomhi, upasanto nirūpadhi; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Ekapaññāsasahasse, kappe uggatasavhayo ; Paññāsasatasahasse, khattiyo meghasavhayo . ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿陀嘎达亚咖长老确曾宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā dhajadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第八 幢施者长老譬喻显示巴利原文
Dhajadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
第九 巴度玛长老譬喻显示巴利原文
9. Padumattheraapadānaṃ
当莲花飘来之时,那真是稀有之事;
洞悉我的心意后,说法最胜者便接住了。
以最胜之手,接住水生最上之花;
导师立于比丘僧团中,宣说了这些偈颂:
“我今以莲花,投向那位一切知者、调御者;
我今当赞叹于彼,请聆听我之所言。
“三十劫中,他将为天帝,统理天界;”
他将统理大地上的七百个王国,并安居于地;
在那里,尽此果报之后,将成为转轮王;
那时,花雨从空中纷纷洒落。
于十万劫中,从乌迦卡族出生;
名为乔达摩,将成为世间导师。
他是法的继承者,为法所亲生,由法所化生;
遍知一切漏已,无漏者即般涅槃。
出母胎已,正知、具念;
我年仅五岁,便证得阿拉汉果。
显示巴利原文 ‘‘Catusaccaṃ pakāsento, varadhammappavattako; Vassate amataṃ vuṭṭhiṃ, nibbāpento mahājanaṃ. ‘‘Sadhajaṃ padumaṃ gayha, aḍḍhakose ṭhito ahaṃ; Padumuttaramunissa, pahaṭṭho ukkhipimambare. ‘‘Āgacchante ca padume, abbhuto āsi tāvade; Mama saṅkappamaññāya, paggaṇhi vadataṃ varo. ‘‘Karaseṭṭhena paggayha, jalajaṃ pupphamuttamaṃ; Bhikkhusaṅghe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yenidaṃ padumaṃ khittaṃ, sabbaññumhi vināyake ; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Tiṃsakappāni devindo, devarajjaṃ karissati; Pathabyā rajjaṃ sattasataṃ, vasudhaṃ āvasissati. ‘‘‘Tattha pattaṃ gaṇetvāna, cakkavattī bhavissati; Ākāsato pupphavuṭṭhi, abhivassissatī tadā. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma nāmena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’. ‘‘Nikkhamitvāna kucchimhā, sampajāno patissato; Jātiyā pañcavassohaṃ, arahattaṃ apāpuṇiṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴度摩长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā padumo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第九 巴度玛长老譬喻显示巴利原文
Padumattherassāpadānaṃ navamaṃ.
第十 阿萨那菩提长老譬喻显示巴利原文
10. Asanabodhiyattheraapadānaṃ
我年七岁时,得见世间导师;
我以净信之心、欣悦之意,前往人中最上者。
彼世尊帝沙,世间最胜者、真如者;
我满怀欢喜,以欣悦之心,种下最胜菩提树。
名为阿沙那的,是扎根大地的树;
我奉事阿沙那五年,那是无上菩提之座。
见到那树繁花盛开,奇妙啊,身毛竖立;
我一边宣说自己的业,一边去往最胜佛处。
那时,那位名为提沙的正自觉者,是自生者、最上之人;
在比丘僧团中坐下后,说了这些偈颂。
他将在三十劫中,于天界为天王;
他将六十四次成为转轮王。
“从兜率天殁后,由善根所策发;
体验两种成就已,他将于人间喜乐度日。
他精勤专注,寂静无依;
遍知一切漏已,无漏者将般涅槃。
我专修远离,寂静无依;
如龙象挣断系缚,我安住于无漏。
九十二劫前,我种下菩提树;
我不见恶趣,这便是种植菩提树之果。
于七十四劫之前,我名为丹荼西那,广为人知;
具足七宝,我于那时是一位转轮王。
七十三劫之前,曾有七位大地君王;
转轮王名萨曼答内弥
二十五劫前,有刹帝利,名富那迦;
具足七宝、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Jātiyā sattavassohaṃ, addasaṃ lokanāyakaṃ; Pasannacitto sumano, upagacchiṃ naruttamaṃ. ‘‘Tissassāhaṃ bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino; Haṭṭho haṭṭhena cittena, ropayiṃ bodhimuttamaṃ. ‘‘Asano nāmadheyyena, dharaṇīruhapādapo; Pañcavasse paricariṃ, asanaṃ bodhimuttamaṃ. ‘‘Pupphitaṃ pādapaṃ disvā, abbhutaṃ lomahaṃsanaṃ; Sakaṃ kammaṃ pakittento, buddhaseṭṭhaṃ upāgamiṃ. ‘‘Tisso tadā so sambuddho, sayambhū aggapuggalo; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yenāyaṃ ropitā bodhi, buddhapūjā ca sakkatā; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Tiṃsakappāni devesu, devarajjaṃ karissati; Catusaṭṭhi cakkhattuṃ so, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Tusitā hi cavitvāna, sukkamūlena codito; Dve sampattī anubhotvā, manussatte ramissati. ‘‘‘Padhānapahitatto so, upasanto nirūpadhi; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’. ‘‘Vivekamanuyuttohaṃ , upasanto nirūpadhi; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Dvenavute ito kappe, bodhiṃ ropesahaṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, bodhiropassidaṃ phalaṃ. ‘‘Catusattatito kappe, daṇḍasenoti vissuto; Sattaratanasampanno, cakkavattī tadā ahuṃ. ‘‘Tesattatimhito kappe, sattāhesuṃ mahīpatī; Samantanemināmena, rājāno cakkavattino. ‘‘Paṇṇavīsatito kappe, puṇṇako nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿阿萨那菩提长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā asanabodhiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
阿萨那菩提长老所作譬喻 第十。显示巴利原文
Asanabodhiyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
种子品第六显示巴利原文
Bījanivaggo chaṭṭho.
其中,摄颂曰:显示巴利原文
Tassuddānaṃ –
种子、百光、卧具与水持者;
供养随从、灯明、幢幡与莲花者;
菩提为第十,偈颂亦九十二。
显示巴利原文 Bījanī sataraṃsī ca, sayanodakivāhiyo; Parivāro padīpañca, dhajo padumapūjako; Bodhi ca dasamo vutto, gāthā dvenavuti tathā.
7. 萨咖金德尼亚品显示巴利原文
7. Sakacintaniyavaggo
萨咖金德尼亚长老譬喻显示巴利原文
1. Sakacintaniyattheraapadānaṃ
见到山林寂静,无声且澄净;
犹如仙人所常行之处,堪受诸供养。
于沙洲上起塔,遍撒种种鲜花;
如面见正自觉者,我礼敬所化现者。
国王具足七宝,为一国之主;
我依自业而成就圆满,此为供花所得的果报。
从九十一劫以前,我供养彼花至今,
未曾知见恶趣,此为供花所得的果报。
「于八十劫前,我曾为转轮王,名闻远布;
具足七宝,为四洲之主。
显示巴利原文 ‘‘Pavanaṃ kānanaṃ disvā, appasaddamannāvilaṃ; Isīnaṃ anuciṇṇaṃva, āhutīnaṃ paṭiggahaṃ. ‘‘Thūpaṃ katvāna pulinaṃ , nānāpupphaṃ samokiriṃ; Sammukhā viya sambuddhaṃ, nimmitaṃ abhivandahaṃ. ‘‘Sattaratanasampanno , rājā raṭṭhamhi issaro; Sakakammābhiraddhohaṃ, pupphapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Asītikappenantayaso, cakkavattī ahosahaṃ; Sattaratanasampanno, catudīpamhi issaro. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿萨咖进帝尼亚长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sakacintaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨咖金德尼亚长老譬喻·第一显示巴利原文
Sakacintaniyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
阿沃普披耶长老譬喻显示巴利原文
2. Avopupphiyattheraapadānaṃ
了知尸弃佛、最胜佛陀、如如者之语;
我采得种种花后,散洒于虚空。
以彼业,两足之尊、世间最胜、人牛王啊;
我已抵达不动之处,舍弃了胜与败。
距今三十一劫前,我以花作供养;
我不知有恶趣,这是供花的果报。
二十劫前,有位名为善慧的刹帝利,
七宝具足、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vihārā abhinikkhamma, abbhuṭṭhahiya caṅkame; Catusaccaṃ pakāsanto, deseti amataṃ padaṃ. ‘‘Sikhissa giramaññāya, buddhaseṭṭhassa tādino; Nānāpupphaṃ gahetvāna, ākāsamhi samokiriṃ. ‘‘Tena kammena dvipadinda, lokajeṭṭha narāsabha; Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ, hitvā jayaparājayaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito vīsatikappamhi, sumedho nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿阿沃普披耶长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā avopupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
阿沃布比耶长老譬喻·第二显示巴利原文
Avopupphiyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
第三 巴恰嘎玛尼亚长老譬喻显示巴利原文
3. Paccāgamaniyattheraapadānaṃ
在信度河岸边,我当时是一只鸳鸯;
我以清净水藻为食,于诸恶中善加防护。
我曾见离尘佛陀,行于无垢之道;
我以喙衔起娑罗花,供养毗婆尸佛。
对如来的信心,不动摇、善安立;
以此清净心,他不堕恶趣。
我在最胜佛陀的座前,确是善来;
我以一只温和的鸟,种下了善种子。
自九十一劫前,我供养此花以来,
我不曾知晓恶趣,这是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Sindhuyā nadiyā tīre, cakkavāko ahaṃ tadā; Suddhasevālabhakkhohaṃ, pāpesu ca susaññato. ‘‘Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, gacchantaṃ anilañjase; Tuṇḍena sālaṃ paggayha, vipassissābhiropayiṃ. ‘‘Yassa saddhā tathāgate, acalā supatiṭṭhitā; Tena cittappasādena, duggatiṃ so na gacchati. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi, buddhaseṭṭhassa santike; Vihaṅgamena santena, subījaṃ ropitaṃ mayā. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sucārudassanā nāma, aṭṭhete ekanāmakā; Kappe sattarase āsuṃ, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿巴恰嘎玛尼亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā paccāgamaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
巴恰嘎玛尼亚长老譬喻第三显示巴利原文
Paccāgamaniyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 巴拉巴萨德咖长老譬喻显示巴利原文
4. Parappasādakattheraapadānaṃ
牛王、殊胜的英雄、大仙、已降伏魔者;
亲见金色光辉的正自觉者,谁不生起净信呢?
雪山难以度量,大海难以超越;
正是如此,见到佛陀的禅那,谁不生起净信呢?
正如大地如此广袤无边,心又如那繁花缀饰的密林;
正是如此,见到佛陀的戒德,谁不生起净信呢?
风不可动摇,犹如虚空不可计量;
同样,见过佛陀智慧之人,谁能不生净信?
名为塞纳的婆罗门,以此四偈……
赞叹最胜佛陀已,悉达多已不可战胜。
九十四劫以来,不曾堕入恶趣;
善趣与乐的成就,我受用了许多。
从九十四劫前,我赞叹世间导师以来,
便不曾知晓恶趣,这就是赞叹的果报。
在第十四劫中,出现了四位殊胜者;
具足七宝、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Usabhaṃ pavaraṃ vīraṃ, mahesiṃ vijitāvinaṃ; Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, ko disvā nappasīdati. ‘‘Himavāvāparimeyyo, sāgarova duruttaro; Tatheva jhānaṃ buddhassa, ko disvā nappasīdati. ‘‘Vasudhā yathāppameyyā, cittā vanavaṭaṃsakā; Tatheva sīlaṃ buddhassa, ko disvā nappasīdati. ‘‘Anilañjasāsaṅkhubbho , yathākāso asaṅkhiyo; Tatheva ñāṇaṃ buddhassa, ko disvā nappasīdati. ‘‘Imāhi catugāthāhi, brāhmaṇo senasavhayo; Buddhaseṭṭhaṃ thavitvāna, siddhatthaṃ aparājitaṃ. ‘‘Catunnavutikappāni, duggatiṃ nupapajjatha; Sugatiṃ sukhasampattiṃ , anubhosimanappakaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, thavitvā lokanāyakaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, thomanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Cātuddasamhi kappamhi, caturo āsumuggatā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴拉巴萨德咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā parappasādako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
巴拉巴萨德咖长老譬喻第四显示巴利原文
Parappasādakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 莲根施者长老譬喻显示巴利原文
5. Bhisadāyakattheraapadānaṃ
毗舍浮仙人,于诸仙人中位列第三;
进入密林之后,这位最上之人便安住其中。
我手捧莲藕,来到佛陀面前;
我满怀欢喜,亲手将莲藕供养佛足。
被最上觉者毗舍浮佛以手抚触,
我不曾知有任何快乐,能与这等同,或更超胜彼。
“这是我的最后有,一切有已被彻底拔除;”
以调顺的象王,我已种下了善法。
距今三十一劫前,我造下此业;
我不见恶趣,此是施莲根之果。
沙摩陀那诸王,十六位人间之主,
于第十四劫中,曾有具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vessabhū nāma nāmena, isīnaṃ tatiyo ahu; Kānanaṃ vanamogayha, vihāsi purisuttamo. ‘‘Bhisamuḷālaṃ gaṇhitvā, agamaṃ buddhasantikaṃ; Tañca buddhassa pādāsiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Karena ca parāmaṭṭho, vessabhūvarabuddhinā; Sukhāhaṃ nābhijānāmi, samaṃ tena kutottariṃ. ‘‘Carimo vattate mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Hatthināgena santena, kusalaṃ ropitaṃ mayā . ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, bhisadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Samodhānā ca rājāno, soḷasa manujādhipā; Kappamhi cuddase āsuṃ, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,具寿比沙达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bhisadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第五 莲根施者长老譬喻显示巴利原文
Bhisadāyakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
第六 苏金帝德长老譬喻显示巴利原文
6. Sucintitattheraapadānaṃ
我曾是行于险山者,犹如高贵的狮子;
杀害鹿群之后,我便栖身于山间。
然而世尊是见义者、一切知者、诸说者中之最胜者;
他为救度我,来到这最胜的山。
我猎杀了一只肥美的鹿,正要食用时;
那时,世尊正托钵行乞,来到面前。
我取出最上等的肉,供养了那位导师;
大雄随喜,当下令我清凉。
凭此净信心,我进入山险;
生起喜悦后,我便在那里命终。
以此肉之布施,与内心誓愿,
一千五百劫,我于天界受乐。
三十八劫中,有八位名长寿者;
六十百劫中,有二位名瓦鲁那。
显示巴利原文 ‘‘Giriduggacaro āsiṃ, abhijātova kesarī; Migasaṅghaṃ vadhitvāna, jīvāmi pabbatantare. ‘‘Atthadassī tu bhagavā, sabbaññū vadataṃ varo; Mamuddharitukāmo so, āgacchi pabbatuttamaṃ. ‘‘Pasadañca migaṃ hantvā, bhakkhituṃ samupāgamiṃ; Bhagavā tamhi samaye, bhikkhamāno upāgami. ‘‘Varamaṃsāni paggayha, adāsiṃ tassa satthuno; Anumodi mahāvīro, nibbāpento mamaṃ tadā. ‘‘Tena cittappasādena, giriduggaṃ pavisiṃ ahaṃ; Pītiṃ uppādayitvāna, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Etena maṃsadānena, cittassa paṇidhīhi ca; Pannarase kappasate, devaloke ramiṃ ahaṃ. ‘‘Avasesesu kappesu, kusalaṃ cintitaṃ mayā; Teneva maṃsadānena, buddhānussaraṇena ca. ‘‘Aṭṭhattiṃsamhi kappamhi, aṭṭha dīghāyunāmakā; Saṭṭhimhito kappasate, duve varuṇanāmakā . ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿苏琴帝答长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sucintito thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
苏琴帝答长老譬喻第六。显示巴利原文
Sucintitattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 施衣长老譬喻显示巴利原文
7. Vatthadāyakattheraapadānaṃ
那时,我生于鸟类,为妙翼金翅鸟王;
我见到离尘的佛陀,正前往甘达马达那。
我舍弃了迦楼罗的形貌,化作学童之身;
我以一件衣,供养那位两足尊、如来。
接过那件布,佛陀、世间无上的导师;
导师住立于虚空中,宣说了这些偈颂。
“「『以此布施衣物之业,与心的誓愿;”
舍弃金翅鸟的胎生,将于天界中享乐。』
洞见义理的世尊,世间最胜者,人中之雄,
赞叹了衣布施之后,便向北方出发。
每当我转生于诸有之中,便获得衣的殊胜成就;
虚空中现起覆盖,这便是布施衣服的果报。
阿卢那瓦等七人,皆是具大威力的转轮王,
于三十六劫中,他们为人中之主。
显示巴利原文 ‘‘Pakkhijāto tadā āsiṃ, supaṇṇo garuḷādhipo; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, gacchantaṃ gandhamādanaṃ. ‘‘Jahitvā garuḷavaṇṇaṃ, māṇavakaṃ adhārayiṃ; Ekaṃ vatthaṃ mayā dinnaṃ, dvipadindassa tādino. ‘‘Tañca dussaṃ paṭiggayha, buddho lokagganāyako; Antalikkhe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Iminā vatthadānena, cittassa paṇidhīhi ca; Pahāya garuḷaṃ yoniṃ, devaloke ramissati’. ‘‘Atthadassī tu bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Vatthadānaṃ pasaṃsitvā, pakkāmi uttarāmukho. ‘‘Bhave nibbattamānamhi, honti me vatthasampadā; Ākāse chadanaṃ hoti, vatthadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Aruṇavā satta janā, cakkavattī mahabbalā; Chattiṃsatimhi āsiṃsu, kappamhi manujādhipā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿瓦他达亚咖长老说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā vatthadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
衣施者长老譬喻第七显示巴利原文
Vatthadāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 芒果施者长老譬喻显示巴利原文
8. Ambadāyakattheraapadānaṃ
“无比见世尊,坐于山间;
以慈遍满世间,无量,无依。”
那时,在离喜马拉雅山不远的地方,有一棵结满果实的芒果树。
“那位佛陀——具足无比见的伟大牟尼,为我授记:”
以此蜜之布施与芒果之布施,依此二施,
于五十七劫中,将在天界受乐
在其余诸劫中,将流转于种种存在之间
灭尽恶业已,以成熟之慧
不堕恶趣,焚尽诸烦恼。
于七百七十劫前,名为阿姆巴塔佳
有十四位具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Anomadassī bhagavā, nisinno pabbatantare; Mettāya aphari loke, appamāṇe nirūpadhi. ‘‘Kapi ahaṃ tadā āsiṃ, himavante naguttame; Disvā anomadassiṃ taṃ , buddhe cittaṃ pasādayiṃ. ‘‘Avidūre himavantassa, ambāsuṃ phalino tadā; Tato pakkaṃ gahetvāna, ambaṃ samadhukaṃ adaṃ. ‘‘Taṃ me buddho viyākāsi, anomadassī mahāmuni; Iminā madhudānena, ambadānena cūbhayaṃ. ‘‘Sattapaññāsakappamhi, devaloke ramissati; Avasesesu kappesu, vokiṇṇaṃ saṃsarissati. ‘‘Khepetvā pāpakaṃ kammaṃ, paripakkāya buddhiyā; Vinipātamagantvāna, kilese jhāpayissati. ‘‘Damena uttamenāhaṃ, damitomhi mahesinā; Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ, hitvā jayaparājayaṃ. ‘‘Sattasattatikappasate, ambaṭṭhajasanāmakā; Catuddasa te rājāno, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿安跋达亚咖长老正是如此宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ambadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
芒果施者长老譬喻 第八显示巴利原文
Ambadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 苏玛那长老譬喻显示巴利原文
9. Sumanattheraapadānaṃ
那时,我名叫苏玛诺,是一个花鬘匠;
我见到了离尘的佛陀——世间供养的受者。
我以双手恭敬高举这殊妙的苏玛那花,
我供养佛陀——有髻的世间亲族。
以此花供养,及此思与愿,
我不知恶趣,这是礼敬佛陀的果报。
三十一劫前,我供养了那些花;
我不曾堕入恶趣,这就是礼敬佛陀的果报。
二十六劫之中,曾有四位大名声者;
诸转轮王具足七宝。
显示巴利原文 ‘‘Sumano nāma nāmena, mālākāro ahaṃ tadā; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, lokāhutipaṭiggahaṃ. ‘‘Ubho hatthehi paggayha, sumanaṃ pupphamuttamaṃ; Buddhassa abhiropesiṃ, sikhino lokabandhuno. ‘‘Imāya pupphapūjāya, cetanāpaṇidhīhi ca; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Chabbīsatimhi kappamhi, cattārosuṃ mahāyasā; Sattaratanasampannā, rājāno cakkavattino. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿苏玛那长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sumano thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第九,苏玛那长老譬喻显示巴利原文
Sumanattherassāpadānaṃ navamaṃ.
第十,花篋长老譬喻显示巴利原文
10. Pupphacaṅkoṭiyattheraapadānaṃ
如无畏的狮子,如鸟群中的金翅鸟王;
犹如虎中的殊胜者,如同种姓高贵的狮子。
他是三界的皈依处——尸弃佛,不动摇者、不可战胜者;
沙门中最上者端坐,为比丘僧团恭敬围绕。
我将花茎放置一旁,再把那无瑕的最上之花,
连同花茎一起,撒向最胜的佛陀。
以彼净信心,两足尊、人中最胜者;
我已到达不动之境地,胜与败皆已舍离。
自此三十一劫前,我那时所造之业;
我不见有恶趣,这是供养佛陀的果报。
三十劫圆满之际,名为天人光辉;
七宝具足,五度转轮圣王。
显示巴利原文 ‘‘Abhītarūpaṃ sīhaṃva, garuḷaggaṃva pakkhinaṃ; Byagghūsabhaṃva pavaraṃ, abhijātaṃva kesariṃ. ‘‘Sikhiṃ tilokasaraṇaṃ, anejaṃ aparājitaṃ; Nisinnaṃ samaṇānaggaṃ, bhikkhusaṅghapurakkhataṃ. ‘‘Caṅkoṭake ṭhapetvāna, anojaṃ pupphamuttamaṃ; Saha caṅkoṭakeneva, buddhaseṭṭhaṃ samokiriṃ. ‘‘Tena cittappasādena, dvipadinda narāsabha; Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ, hitvā jayaparājayaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sampuṇṇe tiṃsakappamhi, devabhūtisanāmakā; Sattaratanasampannā, pañcāsuṃ cakkavattino. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者花篮长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pupphacaṅkoṭiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
花篮长老譬喻第十显示巴利原文
Pupphacaṅkoṭiyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
自思惟品第七显示巴利原文
Sakacintaniyavaggo sattamo.
自思者、阿窝花者,与供养及心,
他净信者、比沙多、善思者、施衣者。
芒果施者与善意,以及花冠者;
如是七十一偈已宣说,为见义者所计。
显示巴利原文 Sakacintī avopupphī, sapaccāgamanena ca; Parappasādī bhisado, sucinti vatthadāyako. Ambadāyī ca sumano, pupphacaṅkoṭakīpi ca; Gāthekasattati vuttā, gaṇitā atthadassibhi.
第八 龙沙玛喇品显示巴利原文
8. Nāgasamālavaggo
龙沙玛喇长老譬喻显示巴利原文
1. Nāgasamālattheraapadānaṃ
我将那朵被遗弃在大路上的阿巴答离花,显示巴利原文
‘‘Apāṭaliṃ ahaṃ pupphaṃ, ujjhitaṃ sumahāpathe;
距今三十一劫前,我所造作之业,
我不见有恶趣,此是供养塔庙之果报。
距今十五劫前,有位名为普弥的刹帝利,
具足七宝、有大威力的转轮王。
四无碍解,以及八解脱,
六神通已证得,已奉行佛陀的教诫。」
显示巴利原文 Thūpamhi abhiropesiṃ, sikhino lokabandhuno. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, thūpapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito pannarase kappe, bhūmiyo nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿龙沙玛喇长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā nāgasamālo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
龙沙玛喇长老譬喻第一显示巴利原文
Nāgasamālattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
足想长老譬喻第二显示巴利原文
2. Padasaññakattheraapadānaṃ
见到帝沙日亲佛所踏的足迹后,
怀着欢喜踊跃的心,我对那足迹生起了净信。
从那时起九十二劫,我获得了那足迹想,
我不知有恶趣,此即足想之果报。
距今七劫前,有位名叫苏美德的刹帝利,
具足七宝,是一位大力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Akkantañca padaṃ disvā, tissassādiccabandhuno; Haṭṭho haṭṭhena cittena, pade cittaṃ pasādayiṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, padasaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito sattamake kappe, sumedho nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavatī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者巴达桑雅咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā padasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
足想长老譬喻·第二显示巴利原文
Padasaññakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 佛想长老譬喻显示巴利原文
3. Buddhasaññakattheraapadānaṃ
见导师的尘堆衣,悬于树顶;
于是,我合掌礼敬那尘堆衣。
九十二劫前,我曾造作那业;
我不曾知有恶趣,这便是佛随念的果报。
第四劫前,有位名叫杜马萨拉的刹帝利;
征服四方,为转轮王,具大威力。
显示巴利原文 ‘‘Dumagge paṃsukūlikaṃ, laggaṃ disvāna satthuno; Tato tamañjaliṃ katvā, paṃsukūlaṃ avandahaṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhasaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito catutthake kappe, dumasārosi khattiyo; Cāturanto vijitāvī, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿佛想长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā buddhasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
佛想长老譬喻·第三显示巴利原文
Buddhasaññakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 莲根布施长老譬喻显示巴利原文
4. Bhisāluvadāyakattheraapadānaṃ
「进入幽深林野,我便安住于山林之中;」
我见到了毗婆尸佛,应受诸供养者。
我供养了莲藕与洗手的水;
“以头礼足后,我便向北方离去。”
“自彼至今九十一劫,我曾供养此莲藕;”
我不见恶趣,这是福业的果报。
从今第三劫中,有位名叫比沙的刹帝利;
具足七宝,有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Kānanaṃ vanamogayha, vasāmi vipine ahaṃ; Vipassiṃ addasaṃ buddhaṃ, āhutīnaṃ paṭiggahaṃ. ‘‘Bhisāluvañca pādāsiṃ, udakaṃ hatthadhovanaṃ; Vanditvā sirasā pāde, pakkāmi uttarāmukho. ‘‘Ekanavutito kappe, bhisāluvamadaṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito tatiyake kappe, bhisasammatakhattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿比沙卢瓦达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bhisāluvadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
莲根施者长老譬喻 第四显示巴利原文
Bhisāluvadāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
第六诵品显示巴利原文
Chaṭṭhabhāṇavāraṃ.
一想长老譬喻 第五显示巴利原文
5. Ekasaññakattheraapadānaṃ
我曾名康达,是毗婆尸的上首弟子;
我曾布施一钵食,予那受世间供养者;
以此心净信,两足尊、人中牛王;
我不知有恶趣,这是一钵食所得的果报。
四十劫前,有位名为瓦汝那的刹帝利,
具足七宝,是大力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Khaṇḍo nāmāsi nāmena, vipassissaggasāvako; Ekā bhikkhā mayā dinnā, lokāhutipaṭiggahe. ‘‘Tena cittappasādena, dvipadinda narāsabha; Duggatiṃ nābhijānāmi, ekabhikkhāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Cattālīsamhito kappe, varuṇo nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿一想长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
一想长老譬喻·第五显示巴利原文
Ekasaññakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
草敷施与长老譬喻显示巴利原文
6. Tiṇasantharadāyakattheraapadānaṃ
离雪山不远处,有一大湖;
百瓣莲花覆盖,种种禽鸟栖处。
在那里沐浴饮水之后,我便住在不远之处;
得见最上沙门,行于无尘之道。
了知我之心念,世间无上导师;
他从空中降下,当下便立于地上。
“我以角衔取草,为你敷设坐具;
世尊,三界导师,便在那里坐下。
使自心澄净生信后,我礼敬了世间之导师;
我退至一旁,凝思着大牟尼。
凭此心之净信,我往生至化乐天;
我不见恶趣,这便是铺草的果报。
自此第二劫,有名为鹿王的刹帝利;
具足七宝,是大力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre, mahājātassaro ahu; Satapattehi sañchanno, nānāsakuṇamālayo. ‘‘Tamhi nhatvā ca pitvā ca, avidūre vasāmahaṃ; Addasaṃ samaṇānaggaṃ, gacchantaṃ anilañjase. ‘‘Mama saṅkappamaññāya, satthā loke anuttaro; Abbhato oruhitvāna, bhūmiyaṃṭhāsi tāvade. ‘‘Visāṇena tiṇaṃ gayha, nisīdanamadāsahaṃ; Nisīdi bhagavā tattha, tisso lokagganāyako. ‘‘Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, avandi lokanāyakaṃ; Paṭikuṭiko apasakkiṃ, nijjhāyanto mahāmuniṃ. ‘‘Tena cittappasādena, nimmānaṃ upapajjahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, santharassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Ito dutiyake kappe, miga sammatakhattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者提那桑他拉达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tiṇasantharadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
草敷施与长老譬喻·第六显示巴利原文
Tiṇasantharadāyakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 针施长老譬喻显示巴利原文
7. Sūcidāyakattheraapadānaṃ
三万劫时,世间导师正自觉者,
名为须弥陀,具足三十二相庄严。
对那位金色之身、两足至尊、如如不动者,
我供养了五根针,用以缝制僧衣。
我的烦恼已烧尽,一切有已被根除;
我于正自觉者的教法中,受持最后之身。
我曾是四位名为两足尊的国王;
七宝具足,为转轮王,有大威德。
显示巴利原文 ‘‘Tiṃsakappasahassamhi, sambuddho lokanāyako; Sumedho nāma nāmena, bāttiṃsavaralakkhaṇo. ‘‘Tassa kañcanavaṇṇassa, dvipadindassa tādino; Pañca sūcī mayā dinnā, sibbanatthāya cīvaraṃ. ‘‘Teneva sūcidānena, nipuṇatthavipassakaṃ; Tikkhaṃ lahuñca phāsuñca, ñāṇaṃ me udapajjatha. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Dvipadādhipatī nāma, rājāno caturo ahuṃ; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿苏吉达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sūcidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
针施长老譬喻第七显示巴利原文
Sūcidāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
巴吒厘花长老譬喻第八显示巴利原文
8. Pāṭalipupphiyattheraapadānaṃ
其身金色,正自觉者行于市集之间;
犹如金聚,具足三十二种殊胜相。
那时我是长者之子,身极细软,备受安乐养育;
我将钵昙摩花置于膝上,然后收拢。
我心生欢喜,以诸花供养;
我礼敬提沙世间解、怙主、人天导师。
从此九十二劫前,我那时所造之业;
我不知恶趣,这是花供养的果报。
自此六十三劫前,有位名为阿毗三摩答;
具足七宝,为大力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, gacchantaṃ antarāpaṇe; Kañcanagghiyasaṅkāsaṃ, bāttiṃsavaralakkhaṇaṃ. ‘‘Seṭṭhiputto tadā āsiṃ, sukhumālo sukhedhito; Ucchaṅge pāṭalipupphaṃ, katvāna abhisaṃhariṃ. ‘‘Haṭṭho haṭṭhena cittena, pupphehi abhipūjayiṃ; Tissaṃ lokaviduṃ nāthaṃ, naradevaṃ namassahaṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito tesaṭṭhikappamhi, abhisammatanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴嗒厘花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pāṭalipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
巴嗒厘花长老譬喻第八显示巴利原文
Pāṭalipupphiyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 合掌长老譬喻显示巴利原文
9. Ṭhitañjaliyattheraapadānaṃ
我曾是猎鹿者,那时行于旷野森林中;
在那里,我见到了正自觉者,具足三十二种殊胜之相。
在那里,我合掌之后,面向东方离去;
在不远处,我坐于自己铺好的树叶座上。
那时,一道雷电劈落,正中我的头顶;
我在命终之时,再次合掌。
自此九十二劫前,我曾合掌;
我不曾知有恶趣,这便是合掌的果报。
在五十四劫前,名为弥嘎给都;
他具足七宝,是一位大力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Migaluddo pure āsiṃ, araññe kānane ahaṃ; Tattha addasaṃ sambuddhaṃ, bāttiṃsavaralakkhaṇaṃ. ‘‘Tatthāhaṃ añjaliṃ katvā, pakkāmiṃ pācināmukho; Avidūre nisinnassa, niyake paṇṇasanthare. ‘‘Tato me asanīpāto, matthake nipatī tadā; Sohaṃ maraṇakālamhi, akāsiṃ punarañjaliṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, añjaliṃ akariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, añjalissa idaṃ phalaṃ. ‘‘Catupaṇṇāsakappamhi, migaketusanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿提他难佳离长老宣说此诸偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ṭhitañjaliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
提他难佳离长老譬喻第九显示巴利原文
Ṭhitañjaliyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
三莲长老譬喻第十显示巴利原文
10. Tipadumiyattheraapadānaṃ
名为莲华上的胜者,已抵达一切法之彼岸;
已调御者,由调御众围绕,那时从城中出离;
于汉萨瓦提城,那时我为花鬘师;
在那最胜的莲池中,我采得了莲花。
我或可得一个村庄,或一片村田,或得一千;
调御未调御者的勇士,为一切有情带来安乐;
礼敬世间怙主后,我将得以获得不死之财。
我这样思惟之后,令自心清净信乐;
手持三朵赤莲花,那时我将它们掷向空中。
当我才将它们抛出,它们便在空中铺展;
在那里,它们停驻于头顶上方,花梗朝上,花冠朝下。
凡是见到的人们,都高声发出欢呼;
虚空中,天人们发出“善哉”之声。
世间生起了稀有之事,由最胜佛之威力故;
“我等皆将闻法,我等是持花者。”
莲花上人、世间解、应供者;
安立道中,那位寂静者说了这些偈颂。
那位以红莲花供养佛陀的学童,
我将称叹于他,请听我所说。
三万劫中,他将于天界享乐;
三十劫中,他将为天帝,统领天界。
“名为“大广”的宫殿,将于那时出现;”
高三百由旬,宽一百五十由旬。
四万座拱门,善加建造;
以殊妙重阁为饰,以广大卧具庄严。
百千亿天女,将簇拥围绕;
善巧舞蹈与歌咏,于演奏亦极娴熟。
如此殊胜的梵宫之中,天女成群围绕;
天上的赤色花雨,常时飘洒降下。
墙钉为龙牙所造,门柱与拱门庄严;
大如车轮的红莲花,将垂挂在那里。
在莲叶层层覆盖的殊胜梵宫之中,
铺设并覆盖好后,将在那里躺卧。
具足两种成就,无灾无恼;
抵达终点时,他将证得涅槃。
我实善见佛陀,善为商贾;
供养三朵莲华已,我获三种成就。
今日我已得法,彻底解脱,
盛开的红莲花,将戴于顶上。
于十万劫前,我所供养的佛陀;
我不识恶趣,这是供养三朵莲花的果报。
我的烦恼已烧尽,一切有已被根除;
一切漏已灭尽,不再有后有。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū; Danto dantaparivuto, nagarā nikkhamī tadā. ‘‘Nagare haṃsavatiyaṃ, ahosiṃ māliko tadā; Yaṃ tattha uttamaṃ toṇi, padmapupphāni aggahiṃ. ‘‘Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, paṭimaggantarāpaṇe; Saha disvāna sambuddhaṃ, evaṃ cintesahaṃ tadā. ‘‘Kiṃ me imehi pupphehi, rañño upanitehi me; Gāmaṃ vā gāmakhettaṃ vā, sahassaṃ vā labheyyahaṃ. ‘‘Adantadamanaṃ vīraṃ, sabbasattasukhāvahaṃ; Lokanāthaṃ pūjayitvā, lacchāmi amataṃ dhanaṃ. ‘‘Evāhaṃ cintayitvāna, sakaṃ cittaṃ pasādayiṃ; Tīṇi lohitake gayha, ākāse ukkhipiṃ tadā. ‘‘Mayā ukkhittamattamhi, ākāse patthariṃsu te; Dhāriṃsu matthake tattha, uddhaṃvaṇṭā adhomukhā. ‘‘Ye keci manujā disvā, ukkuṭṭhiṃ sampavattayuṃ; Devatā antalikkhamhi, sādhukāraṃ pavattayuṃ. ‘‘Accheraṃ loke uppannaṃ, buddhaseṭṭhassa vāhasā; Sabbe dhammaṃ suṇissāma, pupphānaṃ vāhasā mayaṃ. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Vīthiyañhi ṭhito santo, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo so buddhaṃ apūjesi, rattapadmehi māṇavo; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati; Tiṃsakappāni devindo, devarajjaṃ karissati. ‘‘‘Mahāvitthārikaṃ nāma, byamhaṃ hessati tāvade; Tiyojanasatubbiddhaṃ, diyaḍḍhasatavitthataṃ. ‘‘‘Cattārisatasahassāni , niyyūhā ca sumāpitā; Kūṭāgāravarūpetā, mahāsayanamaṇḍitā. ‘‘‘Koṭisatasahassiyo , parivāressanti accharā; Kusalā naccagītassa, vāditepi padakkhiṇā. ‘‘‘Etādise byamhavare, nārīgaṇasamākule; Vassissati pupphavasso, dibbo lohitako sadā. ‘‘‘Bhittikhīle nāgadante, dvārabāhāya toraṇe; Cakkamattā lohitakā, olambissanti tāvade. ‘‘‘Pattena pattasañchanne, antobyamhavare imaṃ; Attharitvā pārupitvā, tuvaṭṭissanti tāvade. ‘‘‘Bhavanaṃ parivāretvā, samantā satayojane; Tepi padmā lohitakā, dibbagandhaṃ pavāyare. ‘‘‘Pañcasattatikkhattuñca, cakkavattī bhavissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Sampattiyo duve bhutvā, anīti anupaddavo; Sampatte pariyosāne, nibbānaṃ pāpuṇissati’ . ‘‘Sudiṭṭho vata me buddho, vāṇijjaṃ supayojitaṃ; Padmāni tīṇi pūjetvā, anubhosiṃ tisampadā . ‘‘Ajja me dhammappattassa, vippamuttassa sabbaso; Supupphitaṃ lohitakaṃ, dhārayissati matthake. ‘‘Mama kammaṃ kathentassa, padumuttarasatthuno; Satapāṇasahassānaṃ, dhammābhisamayo ahu. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ buddhamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, tipadumānidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿提巴度弥长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tipadumiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
三莲长老譬喻 第十显示巴利原文
Tipadumiyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
龙沙玛喇品 第八显示巴利原文
Nāgasamālavaggo aṭṭhamo.
龙鬘、句想者、想时施者;
一境想者、草敷者、针波吒厘花者;
合掌而立者、三莲华,偈颂七十五首。
显示巴利原文 Nāgasamālo padasaññī, saññakāluvadāyako; Ekasaññī tiṇasanthāro, sūcipāṭalipupphiyo; Ṭhitañjalī tipadumī, gāthāyo pañcasattati.
9. 提米喇品显示巴利原文
9. Timiravaggo
1. 提米喇花长老譬喻显示巴利原文
1. Timirapupphiyattheraapadānaṃ
在禅德巴嘎河岸边,我顺流而行;
见到坐着的沙门,内心澄净、无有浊染。
在那里令心清净之后,我那时这样思惟:
已渡者将令他得渡,已调者将令他得调。
安息者能令安息,寂静者能令寂静;
已解脱者能令解脱,已涅槃者能令涅槃。
我这样思惟已,向大仙悉达多,
我取了提弥拉花,撒在头顶上。
合掌之后,向他右绕;
礼敬导师双足后,我便离去,前往他方。
我才离开不久,兽王便来侵害我;
我追逐着那坠落的人,就在那里跌了下去。
自我供养那朵花以来,已历九十四劫;
我不见恶趣,这便是供花所得的果报。
在五十六劫前,曾有七位名称远扬者;
他们具足七宝,是有大威力的转轮王。
四无碍解,及这八解脱;
六神通已证得,佛陀的教诫已圆满。
显示巴利原文 ‘‘Candabhāgānadītīre , anusotaṃ vajāmahaṃ; Nisinnaṃ samaṇaṃ disvā, vippasannamanāvilaṃ. ‘‘Tattha cittaṃ pasādetvā , evaṃ cintesahaṃ tadā; Tārayissati tiṇṇoyaṃ, dantoyaṃ damayissati. ‘‘Assāsissati assattho, santo ca samayissati; Mocayissati mutto ca, nibbāpessati nibbuto. ‘‘Evāhaṃ cintayitvāna, siddhatthassa mahesino; Gahetvā timirapupphaṃ, matthake okiriṃ ahaṃ . ‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, katvā ca naṃ padakkhiṇaṃ; Vanditvā satthuno pāde, pakkāmiṃ aparaṃ disaṃ. ‘‘Aciraṃ gatamattaṃ maṃ, migarājā viheṭhayi; Papātamanugacchanto, tattheva papatiṃ ahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Chappaññāsamhi kappamhi, sattevāsuṃ mahāyasā ; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿提米拉普皮亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā timirapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
提米喇花长老譬喻第一显示巴利原文
Timirapupphiyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 去想长老譬喻显示巴利原文
2. Gatasaññakattheraapadānaṃ
“我七岁时,出家而为无家者;
以净信心,礼敬导师之足。
我将沙答那咖喇奇花抛向空中;
供养彼佛陀,那无量功德之海。
从此九十二劫前,我造了那业;
我不知有恶趣,这就是供养佛陀的果报。
距今第八劫时,有三位火焰者;
具足七宝,有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Jātiyā sattavassohaṃ, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Avandiṃ satthuno pāde, vippasannena cetasā. ‘‘Sattanaṅgalakīpupphe, ākāse ukkhipiṃ ahaṃ; Tissaṃ buddhaṃ samuddissa, anantaguṇasāgaraṃ. ‘‘Sugatānugataṃ maggaṃ, pūjetvā haṭṭhamānaso; Añjaliñca tadākāsiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito aṭṭhamake kappe, tayo aggisikhā ahu; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿嘎答桑雅咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā gatasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
去想长老譬喻·第二显示巴利原文
Gatasaññakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
卧合掌长老譬喻显示巴利原文
3. Nipannañjalikattheraapadānaṃ
我坐在树下,身患重病,苦痛难忍;
我已达到至高的悲悯,我在这阿兰若、林野中;
出于悲悯,导师三度来到我面前;
我安详卧下,合掌于头顶。
净信心怀,喜悦意满,礼敬一切有情中的最上者;
礼敬正自觉者已,我即于彼处命终。
九十二劫前,我曾礼敬最上士;
我不曾堕入恶趣,这是礼敬的果报;
从今第五劫,曾有五位大仙;
具足七宝的大威力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Rukkhamūle nisinnohaṃ, byādhito paramena ca; Paramakāruññapattomhi, araññe kānane ahaṃ. ‘‘Anukampaṃ upādāya, tisso satthā upesi maṃ; Sohaṃ nipannako santo, sire katvāna añjaliṃ. ‘‘Pasannacitto sumano, sabbasattānamuttamaṃ; Sambuddhaṃ abhivādetvā, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ vandiṃ purisuttamaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, vandanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Ito pañcamake kappe, pañcevāsuṃ mahāsikhā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿卧合掌长老便这样诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā nipannañjaliko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
卧合掌长老譬喻第三。显示巴利原文
Nipannañjalikattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 下花长老的譬喻显示巴利原文
4. Adhopupphiyattheraapadānaṃ
那位名叫阿毗浮的比丘,是尸弃佛的上首弟子;
具大威力与三明者,前往雪山。
我也曾住在雪山,那悦意的仙人庵舍;
我安住于无量心,那时也于神通得自在。
“犹如虚空中的飞鸟,我曾飞越山峰;”
我手持阿多花,来到此山。
我取七朵花,撒于头顶之上;
英雄注视之下,我便朝东而去。
我到达住处,步入了精舍;
我手持一呵利重的担子,走向群山之间;
一条巨蟒逼迫于我,它形相可怖,力大无穷;
忆念宿业已,我即于彼处命终。
距今三十一劫前,我曾以花供养;
我不曾知恶趣,此即供花之果报。
显示巴利原文 ‘‘Abhibhū nāma so bhikkhu, sikhino aggasāvako; Mahānubhāvo tevijjo, himavantaṃ upāgami. ‘‘Ahampi himavantamhi, ramaṇīyassame isi; Vasāmi appamaññāsu, iddhīsu ca tadā vasī. ‘‘Pakkhijāto viyākāse, pabbataṃ adhivattayiṃ ; Adhopupphaṃ gahetvāna, āgacchiṃ pabbataṃ ahaṃ. ‘‘Satta pupphāni gaṇhitvā, matthake okiriṃ ahaṃ; Ālokite ca vīrena, pakkāmiṃ pācināmukho. ‘‘Āvāsaṃ abhisambhosiṃ, patvāna assamaṃ ahaṃ; Khāribhāraṃ gahetvāna, pāyāsiṃ pabbatantaraṃ. ‘‘Ajagaro maṃ pīḷesi, ghorarūpo mahabbalo; Pubbakammaṃ saritvāna, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿多普披亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā adhopupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
下花长老譬喻第四显示巴利原文
Adhopupphiyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 光想长老譬喻显示巴利原文
5. Raṃsisaññakattheraapadānaṃ
往昔,我于雪山山脉,决意住处;
我身着鹿皮上衣,安住山间。
那金色辉光的正自觉者,犹如光耀百道的太阳;
望见他步入深林,宛若繁花满树的婆罗王。
以彼光芒令心净信,向着大仙毗婆尸;
我合掌高举,以头触地,蹲身礼敬。
从九十一劫前,我造下彼业以来,
我不见恶趣,这是光想之果报。
显示巴利原文 ‘‘Pabbate himavantamhi, vāsaṃ kappesahaṃ pure; Ajinuttaravāsohaṃ, vasāmi pabbatantare. ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, sataraṃsiṃva bhāṇumaṃ; Vanantaragataṃ disvā, sālarājaṃva pupphitaṃ. ‘‘Raṃsyā cittaṃ pasādetvā, vipassissa mahesino; Paggayha añjaliṃ vandiṃ, sirasā ukkuṭī ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, raṃsisaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿光想长老诵说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā raṃsisaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第五 光想长老譬喻显示巴利原文
Raṃsisaññakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
第六 第二光想长老譬喻显示巴利原文
6. Dutiyaraṃsisaññakattheraapadānaṃ
在喜马拉雅山中,我身着树皮衣;
登上经行处,我面向东方而坐。
在山上,我见到善逝普沙,那时他正喜乐禅那;
合掌之后,我以光明令心得净信。
从此九十二劫以前,那时我获得了那个想;
我不曾知有恶趣,这是光明想的果报。
显示巴利原文 ‘‘Pabbate himavantamhi, vākacīradharo ahaṃ; Caṅkamañca samārūḷho, nisīdiṃ pācināmukho. ‘‘Pabbate sugataṃ disvā, phussaṃ jhānarataṃ tadā; Añjaliṃ paggahetvāna, raṃsyā cittaṃ pasādayiṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, raṃsisaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿兰西桑雅咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā raṃsisaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第二光想长老譬喻第六。显示巴利原文
Dutiyaraṃsisaññakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
果施者长老譬喻显示巴利原文
7. Phaladāyakattheraapadānaṃ
在喜马拉雅山中,我身披粗羚羊皮;
见到无上胜者普沙,我手持果实,供养了果实。
我以净信心供养了那个果实;
当生于有中,我的果报便生起。
距今九十二劫前,我曾布施那个果实,
我不见恶趣,这便是施果者的果报。
显示巴利原文 ‘‘Pabbate himavantamhi, kharājinadharo ahaṃ; Phussaṃ jinavaraṃ disvā, phalahattho phalaṃ adaṃ. ‘‘Yamahaṃ phalamadāsiṃ, vippasannena cetasā; Bhave nibbattamānamhi, phalaṃ nibbattate mama. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ phalaṃ adadiṃ ahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿施果长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā phaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
果施者长老譬喻 第七显示巴利原文
Phaladāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
声想长老譬喻 第八显示巴利原文
8. Saddasaññakattheraapadānaṃ
距今九十二劫前,我当时所造下的业——
我再也不曾知晓恶趣,这便是福德之业所带来的果报。
显示巴利原文 ‘‘Pabbate himavantamhi, vasāmi paṇṇasanthare; Phussassa dhammaṃ bhaṇato, sadde cittaṃ pasādayiṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿沙达桑雅咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saddasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
声想长老譬喻 第八显示巴利原文
Saddasaññakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 菩提浇灌者长老譬喻显示巴利原文
9. Bodhisiñcakattheraapadānaṃ
为毗婆尸佛,举行了大菩提庆典;
那时,我已出家,便寂静地前往那里。
我取花水,洒于菩提树;
已解脱者将令我们解脱,已涅槃者将令我们涅槃。
从九十一劫前,我为菩提树灌顶以来;
我不曾知见恶趣,这便是为菩提树浇水所得的果报。
在三十三劫运转之时,曾有诸人主,
皆名为‘水灌’,这八位乃是转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vipassissa bhagavato, mahābodhimaho ahu; Pabbajjupagato santo, upagacchiṃ ahaṃ tadā. ‘‘Kusumodakamādāya , bodhiyā okiriṃ ahaṃ; Mocayissati no mutto, nibbāpessati nibbuto. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ bodhimabhisiñcayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, bodhisiñcāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Tettiṃse vattamānamhi, kappe āsuṃ janādhipā; Udakasecanā nāma, aṭṭhete cakkavattino. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者菩提树灌水长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bodhisiñcako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
菩提树灌水长老譬喻·第九显示巴利原文
Bodhisiñcakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 莲花供长老譬喻显示巴利原文
10. Padumapupphiyattheraapadānaṃ
我进入莲花池,折取着莲花;
在那里,我见到了弗沙佛,具足三十二种殊胜相。
我取了莲花,举向空中;
忆念恶业之后,我出家成为无家者。
距今九十二劫前,我曾供养那朵花;
我不再经历恶趣,这是供养佛陀的果报。
名为巴度玛巴沙等十八位大地之主,
历经十八劫,曾有四十八位国王执政。
显示巴利原文 ‘‘Pokkharavanaṃ paviṭṭho, bhañjanto padumānihaṃ; Tatthaddasaṃ phussaṃ buddhaṃ , bāttiṃsavaralakkhaṇaṃ. ‘‘Padumapupphaṃ gahetvāna, ākāse ukkhipiṃ ahaṃ; Pāpakammaṃ saritvāna, pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Pabbajitvāna kāyena, manasā saṃvutena ca; Vacīduccaritaṃ hitvā, ājīvaṃ parisodhayiṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Padumābhāsanāmā ca, aṭṭhārasa mahīpatī; Aṭṭhārasesu kappesu, aṭṭhatālīsamāsisuṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿巴度马布毕亚长老宣说了这些偈颂,这件事就是这样。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā padumapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
莲花长老譬喻·第十显示巴利原文
Padumapupphiyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
提米喇品·第九显示巴利原文
Timiravaggo navamo.
帝弥拉、难嘎利、布帕、尼般那、安佳利咖、阿多;
两位拉西萨尼、帕喇多、萨达萨尼与些佳咖;
巴度马布毕长老的偈颂,宣说了五十六颂。
显示巴利原文 Timiranaṅgalīpuppha, nippannañjaliko adho; Dve raṃsisaññī phalado, saddasaññī ca secako; Padmapupphī ca gāthāyo, chappaññāsa pakittitā.
第十 苏达品显示巴利原文
10. Sudhāvaggo
第一 苏达团食长老譬喻显示巴利原文
1. Sudhāpiṇḍiyattheraapadānaṃ
供养应受供养者——不论是诸佛,或是声闻,
超越戏论,度脱忧悲。
供养如是已般涅槃、无所畏惧者,
其功德无法以任何方式计算。
若有人于此世间,成为四洲之主,
此尚不及供养一人功德的十六分之一。
在悉达多——人中最上者——的塔庙石板之间,
我以净信心,供养了石灰团。
从九十四劫前,我造作了那样的业;
我不曾知晓恶趣,这便是省察之果报。
从此三十劫来,依省察之力,
具足七宝,成为十三位转轮王。
四无碍解,以及八解脱,
六种神通他皆已作证悟得,佛陀的教诫亦已完成。』
显示巴利原文 ‘‘Pūjārahe pūjayato, buddhe yadi va sāvake; Papañcasamatikkante, tiṇṇasokapariddave. ‘‘Te tādise pūjayato, nibbute akutobhaye; Na sakkā puññaṃ saṅkhātuṃ, imettamapi kenaci. ‘‘Catunnamapi dīpānaṃ, issaraṃ yodha kāraye; Ekissā pūjanāyetaṃ, kalaṃ nāgghati soḷasiṃ. ‘‘Siddhatthassa naraggassa, cetiye phalitantare; Sudhāpiṇḍo mayā dinno, vippasannena cetasā. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, paṭisaṅkhārassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito tiṃsatikappamhi, paṭisaṅkhārasavhayā; Sattaratanasampannā, terasa cakkavattino. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿苏达宾地亚长老亲说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sudhāpiṇḍiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
《苏达宾地亚长老譬喻》第一显示巴利原文
Sudhāpiṇḍiyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 善思长老譬喻显示巴利原文
2. Sucintikattheraapadānaṃ
我将清净的座具供养给世间怙主帝思;
我内心欢喜踊跃,以欢喜之心,供养佛陀——太阳的亲族。
从今十八劫前,我曾为摩诃卢吉王;
财富丰饶,卧具亦极众多。
以净信心供养佛陀座席后,
我受用着往昔自己所造的善业。
从此回溯九十二劫,那时我供养了那个座位;
我不曾经历恶趣,这就是供养座位的果报。
自今三十八劫以前,有三位转轮王;
即卢吉、优波卢吉,及第三位玛哈卢吉。
显示巴利原文 ‘‘Tissassa lokanāthassa, suddhapīṭhamadāsahaṃ; Haṭṭho haṭṭhena cittena, buddhassādiccabandhuno. ‘‘Aṭṭhārase ito kappe, rājā āsiṃ mahāruci; Bhogo ca vipulo āsi, sayanañca anappakaṃ. ‘‘Pīṭhaṃ buddhassa datvāna, vippasannena cetasā; Anubhomi sakaṃ kammaṃ, pubbe sukatamattano. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ pīṭhamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, pīṭhadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Aṭṭhatiṃse ito kappe, tayo te cakkavattino; Ruci uparuci ceva, mahāruci tatiyako. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿苏金帝咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sucintiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
善思长老譬喻第二显示巴利原文
Sucintikattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 半衣长老譬喻显示巴利原文
3. Aḍḍhaceḷakattheraapadānaṃ
我曾向帝沙世尊供养半件衣;
我已陷入极度的贫困,为困苦所缠缚。
布施半件衣已,我于天界欢喜一劫;
于其余诸劫,我亦造诸善业。
“九十二劫前,我曾以衣作布施;”
我不曾知有恶趣,这是布施衣服所得的果报。
四十九劫前,我曾为诸转轮王,
名为遍覆者,三十二位人主。
显示巴利原文 ‘‘Tissassāhaṃ bhagavato, upaḍḍhadussamadāsahaṃ; Paramakāpaññapattomhi , duggatena samappito. ‘‘Upaḍḍhadussaṃ datvāna, kappaṃ saggamhi modahaṃ; Avasesesu kappesu, kusalaṃ kāritaṃ mayā. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ dussamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, dussadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekūnapaññāsakappamhi , rājāno cakkavattino; Samantacchadanā nāma, bāttiṃsāsuṃ janādhipā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿阿德哈责喇咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā aḍḍhaceḷako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
半衣长老譬喻·第三显示巴利原文
Aḍḍhaceḷakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 施针长老譬喻显示巴利原文
4. Sūcidāyakattheraapadānaṃ
往昔我为铁匠,居于最胜城中,
我曾以针供养大仙毗婆尸。
如金刚顶般的智慧,由如是业而生;
我已离贪,已得解脱,已证漏尽。
于过去、现在、未来一切诸有,
我以智慧遍察一切,此乃针施之果报。
自九十一劫前,曾有七位名曰金刚;
具足七宝的大威力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Kammārohaṃ pure āsiṃ, bandhumāyaṃ puruttame; Sūcidānaṃ mayā dinnaṃ, vipassissa mahesino. ‘‘Vajiraggasamaṃ ñāṇaṃ, hoti kammena tādisaṃ; Virāgomhi vimuttomhi , pattomhi āsavakkhayaṃ. ‘‘Atīte ca bhave sabbe, vattamāne canāgate ; Ñāṇena viciniṃ sabbaṃ, sūcidānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, sattāsuṃ vajiravhayā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿针施者长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sūcidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
针施者长老譬喻·第四显示巴利原文
Sūcidāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 花鬘者长老譬喻显示巴利原文
5. Gandhamāliyattheraapadānaṃ
我为世尊悉达多,造立香塔;
以素馨花覆盖,作成与诸佛相称的。
如纯金所成,佛陀,世间无上导师;
如炽燃的青莲,如燃烧的祭火。
如最胜的虎王,如出身高贵的狮子;
沙门中最上者端坐,为比丘僧团所围绕。
礼敬导师双足后,我面向北方离去;
自我供养香鬘以来,已历经九十四劫。
于佛陀所造之业,我所得果报殊胜特出;
我不知恶趣,这便是礼敬佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, gandhathūpaṃ akāsahaṃ; Sumanehi paṭicchannaṃ, buddhānucchavikaṃ kataṃ. ‘‘Kañcanagghiyasaṅkāsaṃ, buddhaṃ lokagganāyakaṃ; Indīvaraṃva jalitaṃ, ādittaṃva hutāsanaṃ. ‘‘Byagghūsabhaṃva pavaraṃ, abhijātaṃva kesariṃ; Nisinnaṃ samaṇānaggaṃ, bhikkhusaṅghapurakkhataṃ. ‘‘Vanditvā satthuno pāde, pakkāmiṃ uttarāmukho; Catunnavutito kappe, gandhamālaṃ yato adaṃ. ‘‘Buddhe katassa kārassa, phalenāhaṃ visesato; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Cattārīsamhi ekūne, kappe āsiṃsu soḷasa; Devagandhasanāmā te, rājāno cakkavattino. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者甘达马利耶长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā gandhamāliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第五 香鬘者长老譬喻显示巴利原文
Gandhamāliyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
第六 三花者长老譬喻显示巴利原文
6. Tipupphiyattheraapadānaṃ
我曾是森林中的猎鹿人,
望见翠绿的巴答离花,我散落三朵。
我拾起掉落的花瓣,那时将它们弃置在外;
内清净,外清净,善解脱,无漏。
犹如面见正觉者——毗婆尸佛、世间导师;
礼敬巴答离花后,我于彼处命终。
九十一劫前,我供养菩提;
我不曾经历恶趣,这是供养菩提的果报。
名为萨曼答巴沙地咖的国王,有十三位;
三十三劫前,我曾为大力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Migaluddo pure āsiṃ, araññe kānane ahaṃ ; Pāṭaliṃ haritaṃ disvā, tīṇi pupphāni okiriṃ. ‘‘Patitapattāni gaṇhitvā, bahi chaḍḍesahaṃ tadā; Antosuddhaṃ bahisuddhaṃ, suvimuttaṃ anāsavaṃ. ‘‘Sammukhā viya sambuddhaṃ, vipassiṃ lokanāyakaṃ; Pāṭaliṃ abhivādetvā, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ bodhimabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, bodhipūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Samantapāsādikā nāma, terasāsiṃsu rājino; Ito tettiṃsakappamhi , cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿提普皮亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
三花者长老譬喻 第六显示巴利原文
Tipupphiyattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
蜜团者长老譬喻 第七显示巴利原文
7. Madhupiṇḍikattheraapadānaṃ
于山林、丛间见之,此处少声、无有扰闹;
悉达多,仙人中的最胜者,诸供养之受者。
已般涅槃的大龙象,犹如纯种良马;
如药草般光耀,为天人众所礼敬。
我的欢喜即于那时生起,智慧即于那时生起;
出定之后,我以蜜供养导师。
礼敬导师双足后,我便向东方离去;
三十四劫前,我曾是苏达沙那王。
蜂蜜从莲花中流溢,饮食亦是如此;
蜂蜜之雨从天而降,这是往昔业行所感的果报。
九十四劫前,我那时布施了蜂蜜;
我不曾经历恶趣,这便是布施蜂蜜的果报。
自此三十四劫前,曾有四位苏达沙那;
具足七宝,有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vipine kānane disvā, appasadde nirākule; Siddhatthaṃ isinaṃ seṭṭhaṃ, āhutīnaṃ paṭiggahaṃ. ‘‘Nibbutattaṃ mahānāgaṃ, nisabhājāniyaṃ yathā; Osadhiṃva virocantaṃ, devasaṅghanamassitaṃ. ‘‘Vitti mamāhu tāvade , ñāṇaṃ uppajji tāvade; Vuṭṭhitassa samādhimhā, madhuṃ datvāna satthuno. ‘‘Vanditvā satthuno pāde, pakkāmiṃ pācināmukho; Catuttiṃsamhi kappamhi, rājā āsiṃ sudassano. ‘‘Madhu bhisehi savati, bhojanamhi ca tāvade; Madhuvassaṃ pavassittha, pubbakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ madhuṃ adadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, madhudānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Catuttiṃse ito kappe, cattāro te sudassanā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿蜜团长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā madhupiṇḍiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
蜜团长老本生篇第七。显示巴利原文
Madhupiṇḍikattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
施住处长老本生显示巴利原文
8. Senāsanadāyakattheraapadānaṃ
我向世尊悉达多供养树叶敷座;
我在四周行供养,撒下鲜花。
我享受这宫殿中悦意、极珍贵的功德;
昂贵的花朵,在卧榻上向我涌来。
我躺卧在床榻上,在五彩缤纷的花席之上;
花雨即时降下,落在床座之上。
九十四劫前,我供养了树叶座席;
我不曾识知恶趣,这便是布施座席的果报。
名为铺草者的转轮王,有七位;
从此第五劫,他们生为人主。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, adāsiṃ paṇṇasantharaṃ; Samantā upahārañca, kusumaṃ okiriṃ ahaṃ. ‘‘Pāsādevaṃ guṇaṃ rammaṃ , anubhomi mahārahaṃ; Mahagghāni ca pupphāni, sayanebhisavanti me. ‘‘Sayanehaṃ tuvaṭṭāmi, vicitte pupphasanthate; Pupphavuṭṭhi ca sayane, abhivassati tāvade. ‘‘Catunnavutito kappe, adāsiṃ paṇṇasantharaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, santharassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Tiṇasantharakā nāma, sattete cakkavattino; Ito te pañcame kappe, uppajjiṃsu janādhipā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
尊者住处施者长老如此说出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā senāsanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
住处施者长老譬喻 第八显示巴利原文
Senāsanadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
侍奉者长老譬喻 第九显示巴利原文
9. Veyyāvaccakattheraapadānaṃ
毗婆尸佛,拥有广大信众;
我曾为侍者,于一切事务中勤勉。
于善逝大仙,我无物可施;
我以清净之心,礼敬导师的双足。
九十一劫以来,我常行服侍;
我未曾堕于恶趣,这就是服侍的果报。
从今第八劫,我曾为善思王;
具足七宝,有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vipassissa bhagavato, mahāpūgagaṇo ahu; Veyyāvaccakaro āsiṃ, sabbakiccesu vāvaṭo . ‘‘Deyyadhammo ca me natthi, sugatassa mahesino; Avandiṃ satthuno pāde, vippasannena cetasā. ‘‘Ekanavutito kappe, veyyāvaccaṃ akāsahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, veyyāvaccassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito ca aṭṭhame kappe, rājā āsiṃ sucintito; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿韦亚瓦咖咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā veyyāvaccako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
服侍者长老譬喻第九显示巴利原文
Veyyāvaccakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 佛侍者长老的譬喻显示巴利原文
10. Buddhupaṭṭhākattheraapadānaṃ
距今第二十四劫,有名为大声者,
往昔有十六位国王,皆是具备大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vipassissa bhagavato, ahosiṃ saṅkhadhammako; Niccupaṭṭhānayuttomhi, sugatassa mahesino. ‘‘Upaṭṭhānaphalaṃ passa, lokanāthassa tādino; Saṭṭhitūriyasahassāni, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Ekanavutito kappe, upaṭṭhahiṃ mahāisiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, upaṭṭhānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Catuvīse ito kappe, mahānigghosanāmakā; Soḷasāsiṃsu rājāno, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿佛侍者长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā buddhupaṭṭhāko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
佛侍者长老譬喻第十显示巴利原文
Buddhupaṭṭhākattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
善法品第十显示巴利原文
Sudhāvaggo dasamo.
石灰、善思、衣、针与香鬘;
三花者、蜜者、服侍者及侍者;
六十首偈颂,于本品中已宣说。
显示巴利原文 Sudhā sucinti ceḷañca, sūcī ca gandhamāliyo; Tipupphiyo madhusenā, veyyāvacco cupaṭṭhako; Samasaṭṭhi ca gāthāyo, asmiṃ vagge pakittitā.
接下来是品的摄颂——显示巴利原文
Atha vagguddānaṃ –
佛品为第一,狮子座、须菩提;
军荼达那、优波离,以及扇与思。
显示巴利原文 Buddhavaggo hi paṭhamo, sīhāsani subhūti ca; Kuṇḍadhāno upāli ca, bījanisakacinti ca. Nāgasamālo timiro, sudhāvaggena te dasa; Catuddasasatā gāthā, pañcapaññāsameva ca.
佛品十经。显示巴利原文
Buddhavaggadasakaṃ.
第十一 施食品显示巴利原文
11. Bhikkhadāyivaggo
1. 施食者长老譬喻显示巴利原文
1. Bhikkhadāyakattheraapadānaṃ
金色正自觉者,诸供养之受者;
最胜的出离者,从林中来至涅槃;
我以一匙之食,供养大仙人悉达多;
以智慧而得寂静的大雄,如是安住者。
以步履引导,令大众得清凉涅槃;
我对太阳族亲的佛陀,生起了殊胜的净信。
于九十四劫前,我那时所行的布施;
我不曾堕入恶趣,此即施食的果报。
于八十七劫前,有佛名为大勒努;
这七位转轮王,皆具足七宝。
四无碍解,以及八解脱;
六神通已亲证,佛陀的教令已成办。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, āhutīnaṃ paṭiggahaṃ; Pavarā abhinikkhantaṃ, vanā nibbanamāgataṃ . ‘‘Kaṭacchubhikkhaṃ pādāsiṃ, siddhatthassa mahesino; Paññāya upasantassa, mahāvīrassa tādino. ‘‘Padenānupadāyantaṃ , nibbāpente mahājanaṃ; Uḷārā vitti me jātā, buddhe ādiccabandhune . ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, bhikkhādānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattāsītimhito kappe, mahāreṇu sanāmakā; Sattaratanasampannā, sattete cakkavattino. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿施食者长老如是宣说此诸偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bhikkhadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施食者长老譬喻第一显示巴利原文
Bhikkhadāyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 念智者长老譬喻显示巴利原文
2. Ñāṇasaññikattheraapadānaṃ
金色光巍巍的正觉者,犹如无上的良马;
如三处流香之香象,又如大仙的象王。
照耀一切方所,犹如圆满的月王;
我行走于道路时,见到了世间最胜者。
令心于智慧生净信,合掌恭敬作礼;
心清净信,满怀喜悦,我向悉达多礼敬。
于九十四劫前,我造作了那业;
我不曾经历恶趣,这便是智想的果报。
于七十三劫前,曾有十六位人中最上者;
七宝具足,大势力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, nisabhājāniyaṃ yathā; Tidhāpabhinnaṃ mātaṅgaṃ, kuñjaraṃva mahesinaṃ. ‘‘Obhāsentaṃ disā sabbā, uḷurājaṃva pūritaṃ; Rathiyaṃ paṭipajjantaṃ, lokajeṭṭhaṃ apassahaṃ. ‘‘Ñāṇe cittaṃ pasādetvā, paggahetvāna añjaliṃ; Pasannacitto sumano, siddhatthamabhivādayiṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, ñāṇasaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Tesattatimhito kappe, soḷasāsuṃ naruttamā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿念智长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ñāṇasaññiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
念智者长老譬喻第二显示巴利原文
Ñāṇasaññikattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 伍巴喇手持者长老譬喻显示巴利原文
3. Uppalahatthiyattheraapadānaṃ
「我曾住在提瓦拉城,那时是一位花匠;
我见到了远离尘垢的佛陀,为世间所礼敬的悉达多。
我心净信、欢喜,手持花供养;
无论我往生何处,皆是此业之力。
我享受可意的果报,那是我往昔所造善业;
周身被美妙花鬘所环绕,这便是供养花的果报。
“自九十四劫前,我供养那朵花以来;”
我不堕恶趣,这便是供花所得的果报。
从九十四劫以来,除去此现在的一生;
在那期间,曾有五百位国王,皆名纳迦沙马沙。
显示巴利原文 ‘‘Tivarāyaṃ nivāsīhaṃ, ahosiṃ māliko tadā; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, siddhatthaṃ lokapūjitaṃ . ‘‘Pasannacitto sumano, pupphahatthamadāsahaṃ; Yattha yatthupapajjāmi, tassa kammassa vāhasā. ‘‘Anubhomi phalaṃ iṭṭhaṃ, pubbe sukatamattano; Parikkhitto sumallehi, pupphadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Catunnavutupādāya, ṭhapetvā vattamānakaṃ; Pañcarājasatā tattha, najjasamasanāmakā . ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,具寿优波罗华提耶长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā uppalahatthiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
优波罗华提耶长老譬喻 第三。显示巴利原文
Uppalahatthiyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 足供养长老譬喻显示巴利原文
4. Padapūjakattheraapadānaṃ
我以茉莉花供养悉达多世尊;
我以欢喜心,将七朵花散于足上。
凭此业,我今超越人天;
我持此最后身,于正自觉者的教法中。
九十四劫前,我便以彼花供养;
我不知恶趣,此即供花之果报。
有十三位转轮王,皆名“遍香”;
此后第五劫,为四洲人主。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, jātipupphamadāsahaṃ; Pādesu satta pupphāni, hāsenokiritāni me. ‘‘Tena kammenahaṃ ajja, abhibhomi narāmare; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Samantagandhanāmāsuṃ, terasa cakkavattino; Ito pañcamake kappe, cāturantā janādhipā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者巴德布迦咖长老说示了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā padapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
足礼者长老譬喻第四。显示巴利原文
Padapūjakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 拳花长老譬喻显示巴利原文
5. Muṭṭhipupphiyattheraapadānaṃ
我名叫“善见”,那时是个花匠;
我见到了远离尘垢的佛陀,世间最胜的人中牛王。
手持茉莉花,我供养莲华上佛;
眼清净、心喜悦者,我获得了天眼。
以此花供养,及心的誓愿,
于十万劫之中,我不曾堕入恶趣。
曾有十六位国王,名号为天最上,
距今三十六劫前,是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Sudassanoti nāmena, mālākāro ahaṃ tadā; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Jātipupphaṃ gahetvāna, pūjayiṃ padumuttaraṃ; Visuddhacakkhu sumano, dibbacakkhuṃ samajjhagaṃ. ‘‘Etissā pupphapūjāya, cittassa paṇidhīhi ca; Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Soḷasāsiṃsu rājāno, devuttarasanāmakā; Chattiṃsamhi ito kappe, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿目提弗比亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā muṭṭhipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
拳花长老譬喻第五显示巴利原文
Muṭṭhipupphiyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
水供养者长老譬喻显示巴利原文
6. Udakapūjakattheraapadānaṃ
「金色之身的正自觉者,行于无垢之地;
犹如食酥之火炽燃,犹如祭火炽焰。」
我以手掬水,扬向空中;
大雄、佛陀、具悲悯的仙人,接受了下来。
名为巴度目答拉的导师,住立于虚空;
了知我心中的意向,他宣说了此偈。
“以此布施水,与由此生起的喜悦;”
纵经百千劫,不堕恶趣。”
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, gacchantaṃ anilañjase; Ghatāsanaṃva jalitaṃ, ādittaṃva hutāsanaṃ. ‘‘Pāṇinā udakaṃ gayha, ākāse ukkhipiṃ ahaṃ; Sampaṭicchi mahāvīro, buddho kāruṇiko isi . ‘‘Antalikkhe ṭhito satthā, padumuttaranāmako; Mama saṅkappamaññāya, imaṃ gāthaṃ abhāsatha. ‘‘‘Iminā dakadānena, pītiuppādanena ca; Kappasatasahassampi, duggatiṃ nupapajjati’ . ‘‘Tena kammena dvipadinda, lokajeṭṭha narāsabha; Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ, hitvā jayaparājayaṃ. ‘‘Sahassarājanāmena , tayo te cakkavattino; Pañcasaṭṭhikappasate, cāturantā janādhipā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿水供养者长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā udakapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
水供养者长老譬喻第六显示巴利原文
Udakapūjakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 芦苇鬘者长老譬喻显示巴利原文
7. Naḷamāliyattheraapadānaṃ
莲华上佛、世间最胜者、如如者
坐于草座,寂静如如者。
我取来芦苇,扎成扇子,
供养佛陀——两足尊、如如者。
一切知者、世间导师,接过扇子后,
了知我的心意后,宣说此偈:
“我身如是清凉,热恼无存,
同样地,愿你的心从三种火中解脱。』
「所有依止森林的天众都已聚集,
我们将听闻佛陀之语,并令施者欢喜。」
世尊于彼处安坐,天众前导围绕;
为令施者欢喜,宣说这些偈颂。
以此施扇的因缘,与心的誓愿,
名为须婆德者,将作转轮王。
以彼残业之力,为善根所策励,
名为马卢答者,将作转轮王。
三万劫中,有三十八位善戒者;
于二万九千劫中,有八位名马卢答者。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarabuddhassa, lokajeṭṭhassa tādino; Tiṇatthare nisinnassa, upasantassa tādino. ‘‘Naḷamālaṃ gahetvāna, bandhitvā bījaniṃ ahaṃ; Buddhassa upanāmesiṃ, dvipadindassa tādino. ‘‘Paṭiggahetvā sabbaññū, bījaniṃ lokanāyako; Mama saṅkappamaññāya, imaṃ gāthaṃ abhāsatha. ‘‘‘Yathā me kāyo nibbāti, pariḷāho na vijjati; Tatheva tividhaggīhi, cittaṃ tava vimuccatu’. ‘‘Sabbe devā samāgacchuṃ, ye keci vananissitā; Sossāma buddhavacanaṃ, hāsayantañca dāyakaṃ. ‘‘Nisinno bhagavā tattha, devasaṅghapurakkhato; Dāyakaṃ sampahaṃsento, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Iminā bījanidānena, cittassa paṇidhīhi ca; Subbato nāma nāmena, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Tena kammāvasesena, sukkamūlena codito; Māluto nāma nāmena, cakkavattī bhavissati’. ‘‘‘Iminā bījanidānena, sammānavipulena ca; Kappasatasahassampi, duggatiṃ nupapajjati. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi, subbatā aṭṭhatiṃsa te; Ekūnatiṃsasahasse, aṭṭha mālutanāmakā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿那喇马利长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā naḷamāliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
芦苇花鬘长老譬喻第七显示巴利原文
Naḷamāliyattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第七诵品显示巴利原文
Sattamabhāṇavāraṃ.
8. 奉座者长老譬喻显示巴利原文
8. Āsanupaṭṭhāhakattheraapadānaṃ
进入林野深处,寂静而无喧扰;
我将师子座,施予那位见义的如是者。
手执花鬘,对他右绕而行;
恭敬亲近导师之后,我便面向北方而去。
凭藉此业,两足尊、世间至尊、人中牛王啊,
我令自身寂灭,一切有皆已断除。
在十八百劫中,我那时所行的布施,
我不曾记知有恶趣,这是狮子座的果报。
距今七百劫前,有一位名为止息者的刹帝利;
具足七宝,具大威德的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Kānanaṃ vanamogayha, appasaddaṃ nirākulaṃ; Sīhāsanaṃ mayā dinnaṃ, atthadassissa tādino. ‘‘Mālāhatthaṃ gahetvāna, katvā ca naṃ padakkhiṇaṃ; Satthāraṃ payirupāsitvā, pakkāmiṃ uttarāmukho. ‘‘Tena kammena dvipadinda, lokajeṭṭha narāsabha; Sannibbāpemi attānaṃ, bhavā sabbe samūhatā. ‘‘Aṭṭhārasakappasate, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, sīhāsanassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito sattakappasate, sannibbāpaka khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿座侍奉者长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā āsanupaṭṭhāhako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
座侍奉者长老之譬喻 第八。显示巴利原文
Āsanupaṭṭhāhakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 比拉利施者长老譬喻显示巴利原文
9. Biḷālidāyakattheraapadānaṃ
我住在离雪山不远处,以树叶为座;
那时我贪著于食,且性好安卧。
挖掘阿卢、咖喇木、比拉离答咖喇,
取来扣喇、跋喇答咖、比喇,准备妥当。
莲华上者,世间解,诸供养的纳受者;
他知晓我的心意,便来到我的面前。
这位已来到的大龙,天中天,人中最胜者;
我拿起比拉利块茎,放入了他的钵中。
我的最后有正在转起,一切有已被断除;
我持最后身,安住于正自觉者的教法中。
五十四劫前,有名唤苏美卡利亚者;
具足七宝,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , vasāmi paṇṇasanthare; Ghāsesu gedhamāpanno, seyyasīlo cahaṃ tadā. ‘‘Khaṇantālu kalambāni, biḷālitakkalāni ca; Kolaṃ bhallātakaṃ billaṃ, āhatvā paṭiyāditaṃ. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Mama saṅkappamaññāya, āgacchi mama santikaṃ. ‘‘Upāgataṃ mahānāgaṃ, devadevaṃ narāsabhaṃ; Biḷāliṃ paggahetvāna, pattamhi okiriṃ ahaṃ. ‘‘Paribhuñji mahāvīro, tosayanto mamaṃ tadā; Paribhuñjitvāna sabbaññū, imaṃ gāthaṃ abhāsatha. ‘‘‘Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, biḷāliṃ me adā tuvaṃ; Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ nupapajjasi’. ‘‘Carimaṃ vattate mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Catupaññāsito kappe, sumekhaliyasavhayo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿比喇利达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā biḷālidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
比拉利施者长老譬喻第九显示巴利原文
Biḷālidāyakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
尘供养者长老譬喻第十显示巴利原文
10. Reṇupūjakattheraapadānaṃ
金色正自觉者,犹如百光太阳
照耀一切方向,犹如圆满的明月。
九十一劫前,我曾供养尘土;
我不曾知恶趣,这便是供养佛陀的果报。
五十三劫前,有位名为勒奴的刹帝利;
具足七宝、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, sataraṃsiṃva bhāṇumaṃ; Obhāsentaṃ disā sabbā, uḷurājaṃva pūritaṃ. ‘‘Purakkhataṃ sāvakehi, sāgareheva medaniṃ; Nāgaṃ paggayha reṇūhi, vipassissābhiropayiṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ reṇumabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṇṇatālīsito kappe, reṇu nāmāsi khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,相传具寿勒奴普迦咖长老曾诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā reṇupūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第十:尘供养者长老譬喻显示巴利原文
Reṇupūjakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
第十一:施食品显示巴利原文
Bhikkhadāyivaggo ekādasamo.
施食者、念智者、象与足供养者;
拳花者、施水者、芦苇鬘者及侍奉者;
比拉利施者、尘,及六十六偈颂。
显示巴利原文 Bhikkhadāyī ñāṇasaññī, hatthiyo padapūjako; Muṭṭhipupphī udakado, naḷamāli upaṭṭhako; Biḷālidāyī reṇu ca, gāthāyo cha ca saṭṭhi ca.
12. 大眷属品显示巴利原文
12. Mahāparivāravaggo
1. 大眷属者长老譬喻显示巴利原文
1. Mahāparivārakattheraapadānaṃ
“名为毗婆尸的世尊,世间之最胜者,人中之牛王;”
那时,他与六万八千随众一同进入了邦度玛城。
出城之后,我前往提巴支提耶;
我见到了离尘的佛陀,一切供养的受者。
八万四千夜叉,常在我近前;
恭敬承事,犹如三十三天众之奉事帝释。
我从宫殿步出,手中捧布;
以头面作礼,并以此供养大仙。
见到那稀有、未曾有、令人汗毛竖立之事;
我于佛陀——两足尊、如者——心生净信。
我生起净信心,便以布匹供养导师;
我与大臣及眷属一同皈依;
九十一劫前,我那时所造的业;
我不见有恶趣,这是供养佛陀的果报。
从此十五劫前,曾有十六位善御者;
具足七宝、有大威力的转轮王。
四无碍解与八解脱,
六神通已证得,佛陀的教诫已奉行。
显示巴利原文 ‘‘Vipassī nāma bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Aṭṭhasaṭṭhisahassehi, pāvisi bandhumaṃ tadā. ‘‘Nagarā abhinikkhamma, agamaṃ dīpacetiyaṃ; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, āhutīnaṃ paṭiggahaṃ. ‘‘Cullāsītisahassāni, yakkhā mayhaṃ upantike; Upaṭṭhahanti sakkaccaṃ , indaṃva tidasā gaṇā. ‘‘Bhavanā abhinikkhamma, dussaṃ paggayhahaṃ tadā; Sirasā abhivādesiṃ, tañcādāsiṃ mahesino. ‘‘Aho buddho aho dhammo, aho no satthu sampadā; Buddhassa ānubhāvena, vasudhāyaṃ pakampatha. ‘‘Tañca acchariyaṃ disvā, abbhutaṃ lomahaṃsanaṃ; Buddhe cittaṃ pasādemi, dvipadindamhi tādine. ‘‘Sohaṃ cittaṃ pasādetvā, dussaṃ datvāna satthuno; Saraṇañca upāgacchiṃ, sāmacco saparijjano. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito pannarase kappe, soḷasāsuṃ suvāhanā ; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿玛哈巴利瓦拉咖长老宣说了以上这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mahāparivārako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
大眷属长老譬喻·第一显示巴利原文
Mahāparivārakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 善吉祥长老譬喻显示巴利原文
2. Sumaṅgalattheraapadānaṃ
“见义者、最胜胜利者、世间最上者、人中之牛王;
步出住处,来到池塘边。
正自觉者沐浴、饮水后,上岸披着上衣;
世尊站在那里,环视四方。
我安坐于宫殿中,得见世间导师;
那时我心怀欢喜,欢喜地鼓掌称叹。
犹如放射百道光芒,犹如闪耀的黄金;
我专心于歌舞,亦娴习五种乐器。
无论我投生何处,或为天人,或处人间;
我降伏一切众生,我的名声广大远播。
坐于栏楯处,面善行者而微笑;
我侍奉正自觉者之后,即往生兜率天。
历经十六百劫,我思惟了二十九次;
具足七宝、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Atthadassī jinavaro, lokajeṭṭho narāsabho; Vihārā abhinikkhamma, taḷākaṃ upasaṅkami. ‘‘Nhatvā pitvā ca sambuddho, uttaritvekacīvaro; Aṭṭhāsi bhagavā tattha, vilokento disodisaṃ. ‘‘Bhavane upaviṭṭhohaṃ, addasaṃ lokanāyakaṃ; Haṭṭho haṭṭhena cittena, apphoṭesiṃ ahaṃ tadā. ‘‘Sataraṃsiṃva jotantaṃ, pabhāsantaṃva kañcanaṃ ; Naccagīte payuttohaṃ, pañcaṅgatūriyamhi ca. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ; Sabbe satte abhibhomi, vipulo hoti me yaso . ‘‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama; Attānaṃ tosayitvāna, pare tosesi tvaṃ muni. ‘‘Pariggahe nisīditvā, hāsaṃ katvāna subbate; Upaṭṭhahitvā sambuddhaṃ, tusitaṃ upapajjahaṃ. ‘‘Soḷaseto kappasate, dvinavaekacintitā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿苏吉祥长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sumaṅgalo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
苏吉祥长老譬喻第二显示巴利原文
Sumaṅgalattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
第三 皈依行者长老譬喻显示巴利原文
3. Saraṇagamaniyattheraapadānaṃ
莲华上佛,世间解,诸供养之受者;
导师住立虚空,令大众心生悚惧。
一切天人心满意足,放下了铠甲与武器;
他们向正自觉者礼敬后,即刻住于专注一心。
他洞悉了我的意向,便以言辞宣说:
悲愍的世间解,令大众得获清凉。
心怀恶意之人,伤害一个生命;
因这心的染污,他便投生恶趣。
如战場上的龙象,踐踏伤害了众多生命;
使自心清凉,莫再受伤害。
“两位夜叉王的军队,也都惊愕不已;
他们即皈依世间最胜者、多闻者。
具眼者劝导众人后,举足前行;
犹如被诸天注视着,他面朝北方出发。
我最初的皈依,正是那位如如的两足尊;
在十万劫的漫长岁月里,我不曾堕入恶趣。
而名为大鼓者,有十六位为车乘之尊王;
在三万劫中,他们成为诸转轮圣王。
显示巴利原文 ‘‘Ubhinnaṃ devarājūnaṃ, saṅgāmo samupaṭṭhito; Ahosi samupabyūḷho , mahāghoso avattatha . ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Antalikkhe ṭhito satthā, saṃvejesi mahājanaṃ. ‘‘Sabbe devā attamanā, nikkhittakavacāvudhā; Sambuddhaṃ abhivādetvā, ekaggāsiṃsu tāvade. ‘‘Mayhaṃ saṅkappamaññāya, vācāsabhimudīrayi; Anukampako lokavidū, nibbāpesi mahājanaṃ. ‘‘Paduṭṭhacitto manujo, ekapāṇaṃ viheṭhayaṃ; Tena cittappadosena, apāyaṃ upapajjati. ‘‘Saṅgāmasīse nāgova, bahū pāṇe viheṭhayaṃ; Nibbāpetha sakaṃ cittaṃ, mā haññittho punappunaṃ. ‘‘Dvinnampi yakkharājūnaṃ, senā sā vimhitā ahu ; Saraṇañca upāgacchuṃ, lokajeṭṭhaṃ sutādinaṃ. ‘‘Saññāpetvāna janataṃ, padamuddhari cakkhumā; Pekkhamānova devehi, pakkāmi uttarāmukho. ‘‘Paṭhamaṃ saraṇaṃ gacchiṃ, dvipadindassa tādino; Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Mahādundubhināmā ca, soḷasāsuṃ rathesabhā; Tiṃsakappasahassamhi, rājāno cakkavattino. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿沙拉那嘎玛尼亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saraṇagamaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
沙拉那嘎玛尼亚长老譬喻 第三显示巴利原文
Saraṇagamaniyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
四、一座者长老的譬喻显示巴利原文
4. Ekāsaniyattheraapadānaṃ
我那时是名为瓦鲁那的天王;
我以轭力车乘,侍奉正自觉者。
当世间怙主般涅槃时,见义无上士
我持一切乐器,前往无上菩提
以演奏与舞蹈,专注和谐节拍
如同亲见正自觉者,我顶礼最上的菩提。
我侍奉那株从大地生起的菩提树,
结跏趺坐之后,我便于该处舍寿。
我三种火已熄灭,断尽一切有;
我持此最后身,于正自觉者的教法中。
名为苏巴胡,出于三十四位刹帝利之间;
具足七宝,距今五百劫前。
显示巴利原文 ‘‘Varuṇo nāma nāmena, devarājā ahaṃ tadā; Upaṭṭhahesiṃ sambuddhaṃ, sayoggabalavāhano. ‘‘Nibbute lokanāthamhi, atthadassīnaruttame; Tūriyaṃ sabbamādāya, agamaṃ bodhimuttamaṃ. ‘‘Vāditena ca naccena, sammatāḷasamāhito; Sammukhā viya sambuddhaṃ, upaṭṭhiṃ bodhimuttamaṃ. ‘‘Upaṭṭhahitvā taṃ bodhiṃ, dharaṇīruhapādapaṃ; Pallaṅkaṃ ābhujitvāna, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Sakakammābhiraddhohaṃ, pasanno bodhimuttame; Tena cittappasādena, nimmānaṃ upapajjahaṃ. ‘‘Saṭṭhitūriyasahassāni, parivārenti maṃ sadā; Manussesu ca devesu, vattamānaṃ bhavābhave. ‘‘Tividhaggī nibbutā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane . ‘‘Subāhū nāma nāmena, catuttiṃsāsu khattiyā; Sattaratanasampannā, pañcakappasate ito. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿一座者长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekāsaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
一座者长老譬喻第四显示巴利原文
Ekāsaniyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
金花者长老譬喻显示巴利原文
5. Suvaṇṇapupphiyattheraapadānaṃ
名为毗婆尸的世尊,世间最胜,人中牛王;
坐于大众之中,宣说不死之境;
我闻彼二足尊、真如者之法;
我将四朵金花,供奉于佛陀。
那时,整个集会之上,有金色覆盖;
佛光与金光,普现广大光明。
心意昂扬,满心欢喜,生起净乐,合掌恭敬;
令他们心生喜悦,带来现法之乐。
祈请正自觉者,又礼敬善戒者;
喜悦生起,我回到了自己的住处。
我安坐于住处,忆念最胜佛;
以此净信心,我投生兜率天。
自九十一劫前,我供上那朵花以来,
便不曾知有恶趣。这便是礼敬佛陀的果报。
并有十六位国王,名为尼弥萨摩多;
自此上溯四十三劫,曾是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vipassī nāma bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Nisinno janakāyassa, desesi amataṃ padaṃ. ‘‘Tassāhaṃ dhammaṃ sutvāna, dvipadindassa tādino; Soṇṇapupphāni cattāri, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Suvaṇṇacchadanaṃ āsi, yāvatā parisā tadā; Buddhābhā ca suvaṇṇābhā, āloko vipulo ahu. ‘‘Udaggacitto sumano, vedajāto katañjalī; Vittisañjanano tesaṃ, diṭṭhadhammasukhāvaho. ‘‘Āyācitvāna sambuddhaṃ, vanditvāna ca subbataṃ; Pāmojjaṃ janayitvāna, sakaṃ bhavanupāgamiṃ. ‘‘Bhavane upaviṭṭhohaṃ, buddhaseṭṭhaṃ anussariṃ; Tena cittappasādena, tusitaṃ upapajjahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Soḷasāsiṃsu rājāno, nemisammatanāmakā; Tetālīse ito kappe, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿苏瓦那普披亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā suvaṇṇapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
金花者长老譬喻第五显示巴利原文
Suvaṇṇapupphiyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 供养塔者长老譬喻显示巴利原文
6. Citakapūjakattheraapadānaṃ
“我住在王宫中,与大臣、眷属在一起;
当世间亲族——尸弃佛般涅槃后,
我以净信心与喜悦心,前往火葬堆;
在那里奏起乐器,散撒香与花鬘。
我坐于住处,随念火葬堆的供养;
以此业故,两足之王、世间最胜、人中牛王。
于天与人中,受用成就;
我已抵达不动之处,舍离胜败。
三十一劫前,我供养了彼花;
我不见恶趣,此是塔供养之果。
二十九劫前,那时有十六位国王;
名为郁伽答,转轮王,具大威力。
显示巴利原文 ‘‘Vasāmi rājāyatane, sāmacco saparijjano; Parinibbute bhagavati, sikhino lokabandhuno. ‘‘Pasannacitto sumano, citakaṃ agamāsahaṃ; Tūriyaṃ tattha vādetvā, gandhamālaṃ samokiriṃ. ‘‘Citamhi pūjaṃ katvāna, vanditvā citakaṃ ahaṃ; Pasannacitto sumano, sakaṃ bhavanupāgamiṃ. ‘‘Bhavane upaviṭṭhohaṃ, citapūjaṃ anussariṃ; Tena kammena dvipadinda, lokajeṭṭha narāsabha. ‘‘Anubhotvāna sampattiṃ, devesu mānusesu ca; Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ, hitvā jayaparājayaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, citapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekūnatiṃsakappamhi, ito soḷasa rājāno; Uggatā nāma nāmena, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据称具寿吉答咖普迦咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā citakapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
塔供养者长老譬喻 第六显示巴利原文
Citakapūjakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
佛想者长老譬喻 第七显示巴利原文
7. Buddhasaññakattheraapadānaṃ
当世间之最胜者毗婆尸,舍弃寿行之际;
大地震动,那以水为腰带的广袤大地。
我那铺展广大的花环,精巧地缀满了庄严饰物;
佛陀寿行灭尽时,殿堂也为之震动。
殿堂震动之际,我心中生起恐惧;
是何因缘而生起?广大光明出现了。
“多闻天王来至此地,令大众得到安息;”
于诸众生,无有恐惧,你们当专一其心,善自防护。
赞叹佛陀的威力已,我于天界享乐一劫;
于其余诸劫,我行持善业。
从九十一劫前,我即获得那佛想;
我不曾知有恶趣,此是忆念佛想之果报。
自此十四劫前,我曾为威势之王;
名为萨米多,是转轮王,具大威力。
显示巴利原文 ‘‘Yadā vipassī lokaggo, āyusaṅkhāramossaji; Pathavī sampakampittha, medanī jalamekhalā. ‘‘Otataṃ vitthataṃ mayhaṃ, suvicittavaṭaṃsakaṃ ; Bhavanampi pakampittha, buddhassa āyusaṅkhaye. ‘‘Tāso mayhaṃ samuppanno, bhavane sampakampite; Uppādo nu kimatthāya, āloko vipulo ahu. ‘‘Vessavaṇo idhāgamma, nibbāpesi mahājanaṃ; Pāṇabhūte bhayaṃ natthi, ekaggā hotha saṃvutā . ‘‘Aho buddho aho dhammo, aho no satthu sampadā; Yasmiṃ uppajjamānamhi, pathavī sampakampati. ‘‘Buddhānubhāvaṃ kittetvā, kappaṃ saggamhi modahaṃ; Avasesesu kappesu, kusalaṃ caritaṃ mayā. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhasaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito cuddasakappamhi, rājā āsiṃ patāpavā; Samito nāma nāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿佛想者长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā buddhasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
佛想者长老譬喻第七显示巴利原文
Buddhasaññakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第八 道想者长老譬喻显示巴利原文
8. Maggasaññakattheraapadānaṃ
莲华上佛陀的声闻弟子,林栖者;
他们迷途于大林之中,犹如盲者摸索而行。
忆念正自觉者、莲华上导师,
那位牟尼的儿子们,迷失在大林之中。
从梵天界下来后,我前往比丘们之处;
我为他们明示道路,并布施了食物。
以此业,两足尊、世间最胜、人中之雄牛啊,
我于七岁那年证得了阿拉汉果。
名为萨咖库(意为“具眼”),有十二位转轮王,
个个具足七宝,距今已五百劫。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarabuddhassa, sāvakā vanacārino; Vippanaṭṭhā brahāraññe, andhāva anusuyyare . ‘‘Anussaritvā sambuddhaṃ, padumuttaranāyakaṃ; Tassa te munino puttā, vippanaṭṭhā mahāvane. ‘‘Bhavanā oruhitvāna, agamiṃ bhikkhusantikaṃ; Tesaṃ maggañca ācikkhiṃ, bhojanañca adāsahaṃ. ‘‘Tena kammena dvipadinda, lokajeṭṭha narāsabha; Jātiyā sattavassohaṃ, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Sacakkhū nāma nāmena, dvādasa cakkavattino; Sattaratanasampannā, pañcakappasate ito. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿道想长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā maggasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
道想长老譬喻 第八显示巴利原文
Maggasaññakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 侍立想长老譬喻显示巴利原文
9. Paccupaṭṭhānasaññakattheraapadānaṃ
于义成就善逝般涅槃后不久,
我即生于夜叉趣,彼时得享大名望。
我所得的实在不善,这黎明不祥,这起身不利;
在我财富犹存之际,具眼者却已般涅槃。
那位名为沙伽罗的弟子,了知我心愿,
他怀着救拔我的愿望,来到我的面前。
你为何悲伤?莫要畏惧,当行持善慧者之法;
佛陀已授予一切众生种子之成就。
若人礼敬正自觉者,那位住世的世间导师;
纵使仅如芥子许的舍利,也当礼敬那位已般涅槃者。
听了萨迦拉的话,我便建造了佛塔;
五年来,我侍奉着牟尼的那座无上塔。
以彼业,两足之尊,世间最上者,人中之雄,
历经成就之后,我证得阿拉汉果。
从此七百劫以来,有四位具足广大慧者,
具足七宝、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Atthadassimhi sugate, nibbute samanantarā; Yakkhayoniṃ upapajjiṃ, yasaṃ patto cahaṃ tadā. ‘‘Dulladdhaṃ vata me āsi, duppabhātaṃ duruṭṭhitaṃ; Yaṃ me bhoge vijjamāne, parinibbāyi cakkhumā. ‘‘Mama saṅkappamaññāya, sāgaro nāma sāvako; Mamuddharitukāmo so, āgacchi mama santikaṃ. ‘‘Kiṃ nu socasi mā bhāyi, cara dhammaṃ sumedhasa; Anuppadinnā buddhena, sabbesaṃ bījasampadā. ‘‘So ce pūjeyya sambuddhaṃ, tiṭṭhantaṃ lokanāyakaṃ; Dhātuṃ sāsapamattampi, nibbutassāpi pūjaye. ‘‘Same cittappasādamhi, samaṃ puññaṃ mahaggataṃ; Tasmā thūpaṃ karitvāna, pūjehi jinadhātuyo. ‘‘Sāgarassa vaco sutvā, buddhathūpaṃ akāsahaṃ; Pañcavasse paricariṃ, munino thūpamuttamaṃ. ‘‘Tena kammena dvipadinda, lokajeṭṭha narāsabha; Sampattiṃ anubhotvāna, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Bhūripaññā ca cattāro, sattakappasate ito; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿现前想长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā paccupaṭṭhānasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
现前想长老譬喻第九显示巴利原文
Paccupaṭṭhānasaññakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 生供养长老譬喻显示巴利原文
10. Jātipūjakattheraapadānaṃ
毗婆尸佛诞生时,广大光明现起;
大地为之震动,连同海洋与山岳。
相师们预言:‘佛陀将出现于世间;
是一切有情中最上者,他将救度世人。’
听闻相师们所言,我即为诞生举行庆典;
没有任何供养能与诞生供养相比。
无论我往生于何处,或是天界,或是人间;
我能胜伏一切众生,这便是生日供养的果报。
乳母们前来侍奉我,皆随顺我的心意而行;
她们无法令我生起嗔怒,这便是生日供养的果报。
九十一劫前,我作彼供养;
我不见恶趣,此即供养生者之果报。
名为善行者,三十四位人主,
在此第三劫中,为具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Jāyantassa vipassissa, āloko vipulo ahu; Pathavī ca pakampittha, sasāgarā sapabbatā. ‘‘Nemittā ca viyākaṃsu, buddho loke bhavissati; Aggo ca sabbasattānaṃ, janataṃ uddharissati. ‘‘Nemittānaṃ suṇitvāna, jātipūjamakāsahaṃ; Edisā pūjanā natthi, yādisā jātipūjanā. ‘‘Saṅkharitvāna Kusalaṃ, sakaṃ cittaṃ pasādayiṃ. Jātipūjaṃ karitvāna, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ; Sabbe satte abhibhomi, jātipūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Dhātiyo maṃ upaṭṭhanti, mama cittavasānugā; Na tā sakkonti kopetuṃ, jātipūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pūjamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, jātipūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Supāricariyā nāma, catuttiṃsa janādhipā; Ito tatiyakappamhi, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿生供养长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā jātipūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
生供养长老譬喻 第十显示巴利原文
Jātipūjakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
大眷属品 第十二显示巴利原文
Mahāparivāravaggo dvādasamo.
“随从、善吉祥、皈依、施座、供花者,”
心供养者、具佛想者、由道现起而生者,
如上所说九十偈颂,为诸智者所计明。
显示巴利原文 Parivārasumaṅgalā, saraṇāsanapupphiyā; Citapūjī buddhasaññī, maggupaṭṭhānajātinā; Gāthāyo navuti vuttā, gaṇitāyo vibhāvihi.
13. 谢雷亚品显示巴利原文
13. Sereyyavaggo
1. 谢雷亚咖长老譬喻显示巴利原文
1. Sereyyakattheraapadānaṃ
“他是诵习经典、受持明咒的人,通晓三吠陀,达至彼岸;
我伫立于露天之处,身心寂静,亲见世间的导师。
犹如林间漫步的雄狮,又如无所畏的虎王;
犹如三处流液的象王,大仙一般的象王。
我取谢雷亚咖花,向空中抛撒;
以佛陀的威神力,它们周遍围绕。
大雄、一切知者、世间导师,请您决意;
从四方以花覆盖,散落在人中最胜者。
那花苞,内连花梗,外现花口;
作七日的覆盖之后,便隐没不见。
见到那稀有、未曾有、令人汗毛竖立之事;
我对佛陀、善逝、世间导师,生起了净信心。
凭此净信心,为善根所策励;
于十万劫中,我不堕恶趣。
于一万五千劫中,有二十五位
离垢者,具大威力的转轮王。
四无碍解,及八解脱;
六神通已作证,佛陀的教诫已然成就。
显示巴利原文 ‘‘Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū; Abbhokāse ṭhito santo, addasaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Sīhaṃ yathā vanacaraṃ, byaggharājaṃva nittasaṃ; Tidhāpabhinnamātaṅgaṃ, kuñjaraṃva mahesinaṃ. ‘‘Sereyyakaṃ gahetvāna, ākāse ukkhipiṃ ahaṃ; Buddhassa ānubhāvena, parivārenti sabbaso . ‘‘Adhiṭṭhahi mahāvīro, sabbaññū lokanāyako; Samantā pupphacchadanā, okiriṃsu narāsabhaṃ. ‘‘Tato sā pupphakañcukā, antovaṇṭā bahimukhā; Sattāhaṃ chadanaṃ katvā, tato antaradhāyatha. ‘‘Tañca acchariyaṃ disvā, abbhutaṃ lomahaṃsanaṃ; Buddhe cittaṃ pasādesiṃ, sugate lokanāyake. ‘‘Tena cittappasādena, sukkamūlena codito; Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Pannarasasahassamhi , kappānaṃ pañcavīsati; Vītamalā samānā ca, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据闻,尊者谢雷亚迦长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sereyyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
谢雷亚迦长老所行譬喻第一。显示巴利原文
Sereyyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
第二 花塔长老譬喻显示巴利原文
2. Pupphathūpiyattheraapadānaṃ
离雪山不远处,有座山名叫库咖罗;
那山中,住着一位通达咒语的婆罗门。
五千弟子常时随侍于我;
他们起身早,于诸咒语悉皆通达。
胜者身光一寻,如太阳照耀;
听闻弟子们所说后,通达咒术的婆罗门。
他从住处出来,向弟子们询问方位:
那位大雄、世间导师,此刻正住在何方。
我应朝那个方向顶礼,顶礼那位无与伦比的胜利者;
我心踊跃,满心欢喜,供养那位如来。
弟子们,来吧!我们一同前往,去见如来;
礼敬导师双足后,我们将听闻胜者的教诫。
一日,我外出之后,染上疾病;
疾病逼迫之中,我前往厅堂安住。
我召齐所有弟子,向他们询问如来;
世间怙主、无上正觉者,其功德如何?
他们受我问后,便如见者那般如实解说;
他们恭敬地在我面前,宣说那最胜佛陀。
我听闻他们的话后,让自心得到清净;
以花供养,造塔之后,我就在那里命终。
他们火化我的身体后,便前往佛陀之处;
他们合掌之后,礼敬导师。
用鲜花为善逝大仙建造塔庙;
十万劫中,我不生于恶趣。
于四万劫中,有刹帝利十六位,
名曰如火,是大力转轮王。
于二万劫中,有诸转轮王;
名为嘎答萨那的三十八位君王。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , kukkuro nāma pabbato; Vemajjhe tassa vasati, brāhmaṇo mantapāragū. ‘‘Pañca sissasahassāni, parivārenti maṃ sadā; Pubbuṭṭhāyī ca te āsuṃ, mantesu ca visāradā. ‘‘Buddho loke samuppanno, taṃ vijānātha no bhavaṃ; Asītibyañjanānassa, bāttiṃsavaralakkhaṇā. ‘‘Byāmappabho jinavaro, ādiccova virocati; Sissānaṃ vacanaṃ sutvā, brāhmaṇo mantapāragū. ‘‘Assamā abhinikkhamma, disaṃ pucchati sissake ; Yamhi dese mahāvīro, vasati lokanāyako. ‘‘Tāhaṃ disaṃ namassissaṃ, jinaṃ appaṭipuggalaṃ; Udaggacitto sumano, pūjesiṃ taṃ tathāgataṃ. ‘‘Etha sissā gamissāma, dakkhissāma tathāgataṃ; Vanditvā satthuno pāde, sossāma jinasāsanaṃ. ‘‘Ekāhaṃ abhinikkhamma, byādhiṃ paṭilabhiṃ ahaṃ; Byādhinā pīḷito santo, sālaṃ vāsayituṃ gamiṃ. ‘‘Sabbe sisse samānetvā, apucchiṃ te tathāgataṃ; Kīdisaṃ lokanāthassa, guṇaṃ paramabuddhino. ‘‘Te me puṭṭhā viyākaṃsu, yathā dassāvino tathā; Sakkaccaṃ buddhaseṭṭhaṃ taṃ, desesuṃ mama sammukhā. ‘‘Tesāhaṃ vacanaṃ sutvā, sakaṃ cittaṃ pasādayiṃ; Pupphehi thūpaṃ katvāna, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Te me sarīraṃ jhāpetvā, agamuṃ buddhasantikaṃ; Añjaliṃ paggahetvāna, satthāramabhivādayuṃ. ‘‘Pupphehi thūpaṃ katvāna, sugatassa mahesino; Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Cattālīsasahassamhi , kappe soḷasa khattiyā; Nāmenaggisamā nāma, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Vīsakappasahassamhi, rājāno cakkavattino; Ghatāsanasanāmāva, aṭṭhattiṃsa mahīpatī. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿普帕图比亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pupphathūpiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
花塔长老譬喻·第二显示巴利原文
Pupphathūpiyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 施乳粥长老譬喻显示巴利原文
3. Pāyasadāyakattheraapadānaṃ
「正自觉者金色身,具足三十二胜相;
他从波婆那林启程,以比丘僧团为前导。
我以大铜钵,煮好乳糜;
他渴望行供养,我便奉上供物。
那时,世尊是世间最胜者、人中的牛王;
善登虚空、风之居所的经行处;
见到那稀有、未曾有、令人汗毛竖立之事;
置下铜钵,我礼敬毗婆尸。
您是天人、一切知者,与诸天、世人共俱;
为悲愍故,大牟尼,请您纳受。
世尊——一切知者、世间导师,接受了;
世间导师、大牟尼,了知我的意向。
自九十一劫前,我那时所行的布施;
我不识恶趣,这是乳粥的果报。
四十一劫前,有佛名为刹帝利;
具足七宝,有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇo sambuddho, bāttiṃsavaralakkhaṇo; Pavanā abhinikkhanto, bhikkhusaṅghapurakkhato . ‘‘Mahaccā kaṃsapātiyā, vaḍḍhetvā pāyasaṃ ahaṃ; Āhutiṃ yiṭṭhukāmo so, upanesiṃ baliṃ ahaṃ. ‘‘Bhagavā tamhi samaye, lokajeṭṭho narāsabho; Caṅkamaṃ susamārūḷho, ambare anilāyane. ‘‘Tañca acchariyaṃ disvā, abbhutaṃ lomahaṃsanaṃ; Ṭhapayitvā kaṃsapātiṃ, vipassiṃ abhivādayiṃ. ‘‘Tuvaṃ devosi sabbaññū, sadeve sahamānuse; Anukampaṃ upādāya, paṭigaṇha mahāmuni. ‘‘Paṭiggahesi bhagavā, sabbaññū lokanāyako; Mama saṅkappamaññāya, satthā loke mahāmuni . ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, pāyasassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Ekatālīsito kappe, buddho nāmāsi khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,乳粥施与者长老具寿宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pāyasadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
乳粥施与者长老譬喻 第三显示巴利原文
Pāyasadāyakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
香水长老譬喻显示巴利原文
4. Gandhodakiyattheraapadānaṃ
我坐在胜妙的宫殿中,见到了胜者毗婆尸;
他如顶髻般闪耀,是一切知者、破除黑暗者。
自九十一劫前,我洒下香水以来,
我不知有恶趣,这是供养佛陀的果报。
三十一劫前,有位名叫苏甘德的刹帝利,
具足七宝、大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Nisajja pāsādavare, vipassiṃ addasaṃ jinaṃ; Kakudhaṃ vilasantaṃva, sabbaññuṃ tamanāsakaṃ . ‘‘Pāsādassāvidūre ca, gacchati lokanāyako; Pabhā niddhāvate tassa, yathā ca sataraṃsino. ‘‘Gandhodakañca paggayha, buddhaseṭṭhaṃ samokiriṃ; Tena cittappasādena, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ gandhodakamākiriṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, sugandho nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿甘陀达吉亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā gandhodakiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
香水长老譬喻 第四显示巴利原文
Gandhodakiyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 现前赞叹长老譬喻显示巴利原文
5. Sammukhāthavikattheraapadānaṃ
当毗婆尸诞生时,我便宣说了他的征相;
他将令众人证入涅槃,佛陀将出现于世间。
当他诞生时,一万世界为之震动;
如今,他是世尊、导师、具眼者,正宣说法。
当他出生时,有广大的光明生起;
如今,他是世尊、导师、具眼者,正宣说法。
“当他出生时,诸河不再奔流;”
如今,彼世尊、导师、具眼者正在说法。
当他出生时,无间地狱之火不再燃烧;
如今彼世尊——导师、具眼者,正在宣说正法。
当他诞生时,鸟群不再飞行;
如今彼世尊——导师、具眼者,正在宣说正法。
「当他出生之时,风息不再吹动;
如今,彼世尊、具眼者正在开示法义。
「当他出生之时,一切宝物都大放光明;
如今,世尊是导师,是具眼者,宣说正法。
「当他降生之际,行走七步;
如今,世尊是导师,是具眼者,宣说正法。
正自觉者初降诞时,遍观十方一切方向;
作狮子吼,这是诸佛的法性。
令众人心生悚惧,而后赞叹世间导师;
礼敬正自觉者已,我便面东而去。
于九十一劫前,我赞叹了那位佛陀;
我不曾堕入恶趣,此即赞叹之果报。
距今九十劫前,有位名为萨穆卡塔维咖者;
他具足七宝,是位有大威神力的转轮王。
距今八十九劫前,有位名为巴塔维敦杜比者;
具足七宝,有大威力的转轮王。
于八十八劫前,有位名为欧巴萨的刹帝利;
具足七宝,有大威力的转轮王。
八十七劫前,名为萨利塔切达那;
具足七宝,具大威力的转轮王。
八十六劫前,名为灭火者;
七宝具足,大威德的转轮王。
名为“断趣”者,历经八十五劫;
七宝具足,大威德的转轮王。
名为风等王,历经八十四劫;
具足七宝,有大威力的转轮王。
名为宝炽者,历经八十三劫;
具足七宝,具大威力的转轮王。
名为巴达维咖马那,历经八十二劫;
具足七宝,具大威力的转轮王。
名为维罗咖那的国王,历经八十一劫;
具足七宝的大力转轮王。
名为吉拉萨拉的刹帝利,出现于八十劫时;
七宝具足,大威德转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Jāyamāne vipassimhi, nimittaṃ byākariṃ ahaṃ; ‘Nibbāpayiñca janataṃ, buddho loke bhavissati. ‘‘‘Yasmiñca jāyamānasmiṃ, dasasahassi kampati; So dāni bhagavā satthā, dhammaṃ deseti cakkhumā. ‘‘‘Yasmiñca jāyamānasmiṃ, āloko vipulo ahu; So dāni bhagavā satthā, dhammaṃ deseti cakkhumā. ‘‘‘Yasmiñca jāyamānasmiṃ, saritāyo na sandayuṃ ; So dāni bhagavā satthā, dhammaṃ deseti cakkhumā. ‘‘‘Yasmiñca jāyamānasmiṃ, avīcaggi na pajjali; So dāni bhagavā satthā, dhammaṃ deseti cakkhumā. ‘‘‘Yasmiñca jāyamānasmiṃ, pakkhisaṅgho na saṃcari; So dāni bhagavā satthā, dhammaṃ deseti cakkhumā. ‘‘‘Yasmiñca jāyamānasmiṃ, vātakkhandho na vāyati; So dāni bhagavā satthā, dhammaṃ deseti cakkhumā. ‘‘‘Yasmiñca jāyamānasmiṃ, sabbaratanāni jotayuṃ ; So dāni bhagavā satthā, dhammaṃ deseti cakkhumā. ‘‘‘Yasmiñca jāyamānasmiṃ, sattāsuṃ padavikkamā; So dāni bhagavā satthā, dhammaṃ deseti cakkhumā. ‘‘‘Jātamatto ca sambuddho, disā sabbā vilokayi; Vācāsabhimudīresi, esā buddhāna dhammatā’. ‘‘Saṃvejayitvā janataṃ, thavitvā lokanāyakaṃ; Sambuddhaṃ abhivādetvā, pakkāmiṃ pācināmukho. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ buddhamabhithomayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, thomanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Ito navutikappamhi, sammukhāthavikavhayo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Pathavīdundubhi nāma , ekūnanavutimhito; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Aṭṭhāsītimhito kappe, obhāso nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Sattāsītimhito kappe, saritacchedanavhayo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Agginibbāpano nāma, kappānaṃ chaḷasītiyā; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Gatipacchedano nāma, kappānaṃ pañcasītiyā; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Rājā vātasamo nāma, kappānaṃ cullasītiyā; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Ratanapajjalo nāma, kappānaṃ teasītiyā; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Padavikkamano nāma, kappānaṃ dveasītiyā; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Rājā vilokano nāma, kappānaṃ ekasītiyā; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Girasāroti nāmena, kappesītimhi khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿三目塔维咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sammukhāthaviko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
现前赞叹长老譬喻·第五显示巴利原文
Sammukhāthavikattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
第六·花座长老譬喻显示巴利原文
6. Kusumāsaniyattheraapadānaṃ
那时,在谷城,我是一位婆罗门;
我精通相术、传说、词汇、词源及诸般征兆。
我通晓词句、语法,善知征相;
我教授弟子真言,通达三吠陀。
我手持五朵莲花,放于身后;
我欲在父母聚会时,供养祭祀。
那时,毗婆尸佛,由比丘僧团前导;
照耀一切方向,人中雄牛正前来。
铺设好座位,邀请大牟尼;
铺开那些鲜花,我引他来到家中。
九十一劫前,我曾施此花;
我不曾知恶趣,这便是施花的果报。
从此劫之后,我为具足妙相之王;
具足七宝,威力广大的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Nagare dhaññavatiyā, ahosiṃ brāhmaṇo tadā; Lakkhaṇe itihāse ca, sanighaṇḍusakeṭubhe. ‘‘Padako veyyākaraṇo, nimittakovido ahaṃ; Mante ca sisse vācesiṃ, tiṇṇaṃ vedāna pāragū. ‘‘Pañca uppalahatthāni, piṭṭhiyaṃ ṭhapitāni me; Āhutiṃ yiṭṭhukāmohaṃ, pitumātusamāgame. ‘‘Tadā vipassī bhagavā, bhikkhusaṅghapurakkhato; Obhāsento disā sabbā, āgacchati narāsabho. ‘‘Āsanaṃ paññapetvāna, nimantetvā mahāmuniṃ; Santharitvāna taṃ pupphaṃ, abhinesiṃ sakaṃ gharaṃ. ‘‘Yaṃ me atthi sake gehe, āmisaṃ paccupaṭṭhitaṃ; Tāhaṃ buddhassa pādāsiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Bhuttāviṃ kālamaññāya, pupphahatthamadāsahaṃ; Anumoditvāna sabbaññū, pakkāmi uttarāmukho. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Anantaraṃ ito kappe, rājāhuṃ varadassano; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿库苏马萨尼亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kusumāsaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第六 花座长老譬喻显示巴利原文
Kusumāsaniyattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
第七 果施者长老譬喻显示巴利原文
7. Phaladāyakattheraapadānaṃ
诵习经典,持守密咒,通达三吠陀之彼岸;
我住在离雪山不远的静修林中。
我有火供,及白莲花果;
我把它放进袋中,系挂在树梢之上。
世间解巴度摩答喇,是诸供养的受者;
他为了救拔我,在行乞时来到我面前。
我以净信与欢喜心,将果实供奉佛陀;
它为我带来喜悦,赐予现法之乐。
金色庄严的正自觉者,诸供养的纳受者;
导师立于空中,说此偈:
“以此施果功德,与思愿、誓愿,”
十万劫中,不堕恶趣。”
自此七百劫前,我曾为须曼嘎喇王;
具足七宝的转轮王,有大威力。
显示巴利原文 ‘‘Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū; Himavantassāvidūre, vasāmi assame ahaṃ. ‘‘Aggihuttañca me atthi, puṇḍarīkaphalāni ca; Puṭake nikkhipitvāna, dumagge laggitaṃ mayā. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Mamuddharitukāmo so, bhikkhanto mamupāgami. ‘‘Pasannacitto sumano, phalaṃ buddhassadāsahaṃ; Vittisañjanano mayhaṃ, diṭṭhadhammasukhāvaho. ‘‘Suvaṇṇavaṇṇo sambuddho, āhutīnaṃ paṭiggaho; Antalikkhe ṭhito satthā, imaṃ gāthaṃ abhāsatha. ‘‘‘Iminā phaladānena, cetanāpaṇidhīhi ca; Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ nupapajjasi’. ‘‘Teneva sukkamūlena, anubhotvāna sampadā; Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ, hitvā jayaparājayaṃ. ‘‘Ito sattasate kappe, rājā āsiṃ sumaṅgalo; Sattaratanasampanno cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿果施者长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā phaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第七 果施者长老譬喻显示巴利原文
Phaladāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 智想长老譬喻显示巴利原文
8. Ñāṇasaññikattheraapadānaṃ
在喜马拉雅山,我住于山壑之间;
见到美丽的沙岸,我忆念最胜佛陀。
导师的智慧无可比拟,诸行已尽;
彻知一切法后,以智得胜解。
我对智慧心生净信,在天界欢喜地度过一劫;
在其余的诸劫中,我修习了善业。
“在九十一劫之前,我便获得了那样的想;”
我不见恶趣,此即智想之果。
距今七十劫前,我曾是一河滩采花者;
大力转轮王,具足七宝。
显示巴利原文 ‘‘Pabbate himavantamhi, vasāmi pabbatantare; Pulinaṃ sobhanaṃ disvā, buddhaseṭṭhaṃ anussariṃ. ‘‘Ñāṇe upanidhā natthi, saṅkhāraṃ natthi satthuno; Sabbadhammaṃ abhiññāya, ñāṇena adhimuccati. ‘‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama; Ñāṇena te samo natthi, yāvatā ñāṇamuttamaṃ. ‘‘Ñāṇe cittaṃ pasādetvā, kappaṃ saggamhi modahaṃ; Avasesesu kappesu, kusalaṃ caritaṃ mayā. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, ñāṇasaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito sattatikappamhi , eko pulinapupphiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿智想长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ñāṇasaññiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第八 智想长老譬喻显示巴利原文
Ñāṇasaññikattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
第九 结花长老譬喻显示巴利原文
9. Gaṇṭhipupphiyattheraapadānaṃ
我见佛中至尊,一切知者、无漏者;
我以净信心、喜悦心,供养了甘提花。
我以净信之心,对两足尊、如是者;
满怀欢喜,以欢喜心再次礼敬如来。
自九十一劫前,我供养那花以来;
我不曾堕入恶趣,这便是供养佛陀的果报。
四十一劫前,有一位名为咖拉那的刹帝利;
具足七宝,是大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇo sambuddho, vipassī dakkhiṇāraho; Purakkhato sāvakehi, ārāmā abhinikkhami. ‘‘Disvānahaṃ buddhaseṭṭhaṃ, sabbaññuṃ tamanāsakaṃ; Pasannacitto sumano, gaṇṭhipupphaṃ apūjayiṃ. ‘‘Tena cittappasādena, dvipadindassa tādino; Haṭṭho haṭṭhena cittena, puna vandiṃ tathāgataṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekatālīsito kappe, caraṇo nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿甘提布毕亚长老宣说这些偈颂已。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā gaṇṭhipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
结花长老譬喻第九显示巴利原文
Gaṇṭhipupphiyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 莲华供养长老譬喻显示巴利原文
10. Padumapūjakattheraapadānaṃ
距喜马拉雅山不远,有座名为乔达摩的山;
各类树木覆盖,是大神众的栖居之处。
在那座山的中央,建有一所精舍;
弟子众围绕着我,我便住在那精舍中。
“他们应允后,便为我取来了莲花;”
如此作标记后,我便向佛陀献上供养。
那时,我将弟子们召集起来,善加教诫:
你们切莫放逸,不放逸能带来安乐。
如此教诫了这些能受教诫的弟子们后,
我具足不放逸之德,彼时便命终了。
九十一劫前,我以花供养;
我不曾堕入恶趣,此即供养佛陀的果报。
五十一劫前,我曾是一位名为嘉卢答摩的国王;
具足七宝,为大威力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , gotamo nāma pabbato; Nānārukkhehi sañchanno, mahābhūtagaṇālayo. ‘‘Vemajjhamhi ca tassāsi, assamo abhinimmito; Purakkhato sasissehi, vasāmi assame ahaṃ. ‘‘Āyantu me sissagaṇā, padumaṃ āharantu me; Buddhapūjaṃ karissāmi, dvipadindassa tādino. ‘‘Evanti te paṭissutvā, padumaṃ āhariṃsu me; Tathā nimittaṃ katvāhaṃ, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Sisse tadā samānetvā, sādhukaṃ anusāsahaṃ; Mā kho tumhe pamajjittha, appamādo sukhāvaho. ‘‘Evaṃ samanusāsitvā, te sisse vacanakkhame; Appamādaguṇe yutto, tadā kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekapaññāsakappamhi, rājā āsiṃ jaluttamo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者布兜花供养长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā padumapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
布兜花供养长老譬喻第十显示巴利原文
Padumapūjakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
白露花品第十三显示巴利原文
Sereyyavaggo terasamo.
些勒亚咖、花塔、巴亚沙、香供养者;
阿萨尼、果想者,以及甘提巴杜马花供养者。
显示巴利原文 Sereyyako pupphathūpi, pāyaso gandhathomako; Āsani phalasaññī ca, gaṇṭhipadumapupphiyo; Pañcuttarasatā gāthā, gaṇitā atthadassibhi.
庄严品显示巴利原文
14. Sobhitavaggo
庄严长老之譬喻显示巴利原文
1. Sobhitattheraapadānaṃ
名为巴度穆答喇的胜者,世间最上的人中牛王;
为无数大众,开示不死之境。
我听闻了他的言语,那人牛王亲口所宣;
合掌高举,那时我一心专注而坐。
犹如大海是诸水之冠,须弥为群山中最胜的石峰;
同样地,凡凭心力转起者,皆不及佛智的十六分之一。
安立法的轨则后,具悲悯的佛陀圣者;
于比丘僧团中坐下,宣说这些偈颂。
那位于世间导师佛陀处,宣说此智的;
于十万劫中,不堕恶趣。
烧尽诸烦恼,一心善等持,
名为索比答,将成为导师的声闻弟子。
五万劫间,曾有七位名为亚苏嘎答者;
具足七宝,有大威力的转轮王。
四无碍解、八解脱;
六神通已证得,佛陀的教诫已成办。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaro nāma jino, lokajeṭṭho narāsabho; Mahato janakāyassa, deseti amataṃ padaṃ. ‘‘Tassāhaṃ vacanaṃ sutvā, vācāsabhimudīritaṃ ; Añjaliṃ paggahetvāna, ekaggo āsahaṃ tadā. ‘‘Yathā samuddo udadhīnamaggo, nerū nagānaṃ pavaro siluccayo; Tatheva ye cittavasena vattare, na buddhañāṇassa kalaṃ upenti te. ‘‘Dhammavidhiṃ ṭhapetvāna, buddho kāruṇiko isi; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo so ñāṇaṃ pakittesi, buddhamhi lokanāyake; Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ na gamissati. ‘‘‘Kilese jhāpayitvāna, ekaggo susamāhito; Sobhito nāma nāmena, hessati satthu sāvako’. ‘‘Paññāse kappasahasse, sattevāsuṃ yasuggatā ; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿索比德长老曾宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sobhito thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
索比德长老譬喻 第一显示巴利原文
Sobhitattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
善现长老譬喻 第二显示巴利原文
2. Sudassanattheraapadānaṃ
维纳德河畔,有一棵毕喇卡树结满果实;
为寻此树,我见到了世间导师。
见盖德咖花盛开,我即从茎处折取一枝;
我将它供养给佛陀——尸弃佛、世间亲族。
“依凭此智,你证得了不动、不死之境;”
最胜的佛陀,大牟尼啊,我礼敬您所证得的智慧。
我供养智慧已,得见毕喇树;
我获得了那种智慧,这便是供养智慧的果报。
三十一劫前,我供养了那朵花;
我不识恶趣,此是智供养的果报。
自此十三劫前,曾有十二位帕卢嘎答;
他们具足七宝,是转轮王,有大果报。
显示巴利原文 ‘‘Vinatā nadiyā tīre, pilakkhu phalito ahu; Tāhaṃ rukkhaṃ gavesanto, addasaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Ketakaṃ pupphitaṃ disvā, vaṇṭe chetvānahaṃ tadā; Buddhassa abhiropesiṃ, sikhino lokabandhuno. ‘‘Yena ñāṇena pattosi, accutaṃ amataṃ padaṃ; Taṃ ñāṇaṃ abhipūjemi, buddhaseṭṭha mahāmuni. ‘‘Ñāṇamhi pūjaṃ katvāna, pilakkhumaddasaṃ ahaṃ; Paṭiladdhomhi taṃ paññaṃ , ñāṇapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, ñāṇapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito terasakappamhi, dvādasāsuṃ phaluggatā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahapphalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿善现长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sudassano thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
善现长老譬喻第二显示巴利原文
Sudassanattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 旃檀供养长老譬喻显示巴利原文
3. Candanapūjanakattheraapadānaṃ
那时,我就住旃陀跋伽河岸,身为紧那罗;
我以花朵为食,也以花朵为衣。
义见者世尊,世间最上,人中之牛王;
你从林梢腾起,宛如空中的天鹅王。
礼敬你,人中良驹,你的心已善清净;
你容颜明亮,面容与诸根极清净。
“他从虚空降下,是广慧者、善慧者;”
铺开桑喀帝,结跏趺而坐。
我取来融化的栴檀,走到胜利者近前;
以净信心、喜悦心,我向佛陀作了供养。
礼敬正自觉者,世间最胜者、人中牛王;
心生喜悦,我便面向北方离去。
于一千八百劫之间,我曾以栴檀作供养;
我不知何为恶趣,此即供养佛陀之果报。
从此向前推十四劫,曾有三位大威德者;
其名罗哈尼,是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Candabhāgānadītīre, ahosiṃ kinnaro tadā; Pupphabhakkho cahaṃ āsiṃ, pupphānivasano tathā . ‘‘Atthadassī tu bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Vipinaggena niyyāsi, haṃsarājāva ambare. ‘‘Namo te purisājañña, cittaṃ te suvisodhitaṃ; Pasannamukhavaṇṇosi, vippasannamukhindriyo. ‘‘Orohitvāna ākāsā, bhūripañño sumedhaso; Saṅghāṭiṃ pattharitvāna, pallaṅkena upāvisi. ‘‘Vilīnaṃ candanādāya, agamāsiṃ jinantikaṃ; Pasannacitto sumano, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Abhivādetvāna sambuddhaṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ; Pāmojjaṃ janayitvāna, pakkāmiṃ uttarāmukho. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, candanaṃ yaṃ apūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Catuddase kappasate, ito āsiṃsu te tayo; Rohaṇī nāma nāmena, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿旃檀那普渣那咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā candanapūjanako thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
第三 旃檀供养长老譬喻显示巴利原文
Candanapūjanakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
第八诵品显示巴利原文
Aṭṭhamabhāṇavāraṃ.
第四 花覆长老譬喻显示巴利原文
4. Pupphacchadaniyattheraapadānaṃ
名为苏难达的婆罗门,通达真言之彼岸;
是讽诵者、乞求者,他举行了一场马祭。
莲华上佛,世间解,最上悲愍者,大仙,
哀愍世间众生,他于空中经行。
正自觉者经行之后,一切知者,世间导师,
以慈遍满一切众生,无量,无有依著。
那位通达真言彼岸的婆罗门,将花从茎上切下;
召集所有弟子,令他们将花抛向空中。
当时,整座城市尽为诸花所覆;
仗佛威神力故,七日而不凋落。
以此善根故,领受成就;
遍知一切漏尽,已度世间执著。
“于一千一百劫中,三十五次作剎帝利;”
他们名为安跋喇萨,是威力广大的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Sunando nāma nāmena, brāhmaṇo mantapāragū; Ajjhāyako yācayogo, vājapeyyaṃ ayājayi. ‘‘Padumuttaro lokavidū, aggo kāruṇiko isi; Janataṃ anukampanto, ambare caṅkamī tadā. ‘‘Caṅkamitvāna sambuddho, sabbaññū lokanāyako; Mettāya aphari satte, appamāṇe nirūpadhi. ‘‘Vaṇṭe chetvāna pupphāni, brāhmaṇo mantapāragū; Sabbe sisse samānetvā, ākāse ukkhipāpayi. ‘‘Yāvatā nagaraṃ āsi, pupphānaṃ chadanaṃ tadā; Buddhassa ānubhāvena, sattāhaṃ na vigacchatha. ‘‘Teneva sukkamūlena, anubhotvāna sampadā; Sabbāsave pariññāya, tiṇṇo loke visattikaṃ. ‘‘Ekārase kappasate, pañcatiṃsāsu khattiyā; Ambaraṃsasanāmā te, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿普帕恰达尼长老确曾宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pupphacchadaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第四 花覆长老譬喻显示巴利原文
Pupphacchadaniyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
第五 密想长老譬喻显示巴利原文
5. Rahosaññakattheraapadānaṃ
在喜马拉雅山不远处,有座名为瓦沙跋的山;
在那山脚下,曾建有一座隐居处。
那时,我身为婆罗门,教导着三千弟子;
我召集那些弟子后,坐于一旁。
坐于一旁后,精通咒语的婆罗门
我寻求佛陀的吠陀,于智中令心净信。
于彼处,心得净信后,我坐于叶座上;
结跏趺坐,我便命终于彼处。
距今三十一劫前,我获得了那个想;
我今不复经历恶趣,此是智想之果。
于二十七劫前,有王名吉祥持;
具足七宝、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre, vasabho nāma pabbato; Tasmiṃ pabbatapādamhi, assamo āsi māpito. ‘‘Tīṇi sissasahassāni, vācesiṃ brāhmaṇo tadā; Saṃharitvāna te sisse, ekamantaṃ upāvisiṃ. ‘‘Ekamantaṃ nisīditvā, brāhmaṇo mantapāragū; Buddhavedaṃ gavesanto , ñāṇe cittaṃ pasādayiṃ. ‘‘Tattha cittaṃ pasādetvā, nisīdiṃ paṇṇasanthare; Pallaṅkaṃ ābhujitvāna, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, ñāṇasaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattavīsatikappamhi, rājā siridharo ahu; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿拉何桑雅咖长老如此宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā rahosaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
拉何桑雅咖长老譬喻第五。显示巴利原文
Rahosaññakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
第六 占巴咖花长老譬喻显示巴利原文
6. Campakapupphiyattheraapadānaṃ
如同绽放的迦尼迦罗花,坐于山间,照耀四方;
又如同夜空中闪耀的净居星,照亮十方。
有三位学童,于各自的技艺善学精通;
背负着满满的行囊,跟随在我身后。
距今三十一劫前,我以此花供养;
我不知恶趣,这便是供养智者的果报。
于二十九劫以前,有位名为维普喇巴;
他具足七宝,是一位具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Kaṇikāraṃva jotantaṃ, nisinnaṃ pabbatantare; Obhāsentaṃ disā sabbā, osadhiṃ viya tārakaṃ . ‘‘Tayo māṇavakā āsuṃ, sake sippe susikkhitā; Khāribhāraṃ gahetvāna, anventi mama pacchato. ‘‘Puṭake satta pupphāni, nikkhittāni tapassinā; Gahetvā tāni ñāṇamhi, vessabhussābhiropayiṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, ñāṇapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekūnatiṃsakappamhi, vipulābha sanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿占巴咖花长老曾如是宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā campakapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
占巴咖花长老譬喻 第六显示巴利原文
Campakapupphiyattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
七、义显示长老譬喻显示巴利原文
7. Atthasandassakattheraapadānaṃ
坐于宽广殿堂,我见世间导师;
他漏尽、威力具足,为比丘僧团所恭敬围绕;
十万比丘,具足三明、六通及大神通力;
众人围绕正自觉者——见此情景,谁能不生净信?
「于含天界的世间,其智慧无可比拟;
正自觉者具无量智,有谁见了不生净信?
宣示法身,纯然是宝藏;
无人能以分别测度;谁见了会不生净信?
以这三首偈颂,名为那拉达的婆蹉罗……
赞叹莲华上首、无敌的正自觉者。
以那份心的净信,及对佛陀的称赞,
十万劫中,我不曾往生恶趣。
于三十百劫前,有位刹帝利,名曰苏弥答;
他具足七宝、有大威力,是一位转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Visālamāḷe āsīno, addasaṃ lokanāyakaṃ; Khīṇāsavaṃ balappattaṃ, bhikkhusaṅghapurakkhataṃ. ‘‘Satasahassā tevijjā, chaḷabhiññā mahiddhikā; Parivārenti sambuddhaṃ, ko disvā nappasīdati. ‘‘Ñāṇe upanidhā yassa, na vijjati sadevake; Anantañāṇaṃ sambuddhaṃ, ko disvā nappasīdati. ‘‘Dhammakāyañca dīpentaṃ, kevalaṃ ratanākaraṃ; Vikappetuṃ na sakkonti, ko disvā nappasīdati. ‘‘Imāhi tīhi gāthāhi, nāradovhayavacchalo ; Padumuttaraṃ thavitvāna, sambuddhaṃ aparājitaṃ. ‘‘Tena cittappasādena, buddhasanthavanena ca; Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ, nupapajjahaṃ. ‘‘Ito tiṃsakappasate, sumitto nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
阿塔桑达萨咖长老如是诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā atthasandassako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
阿塔桑达萨咖长老譬喻 第七显示巴利原文
Atthasandassakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
一净信长老譬喻 第八显示巴利原文
8. Ekapasādaniyattheraapadānaṃ
我名为那拉达,众人称我为给沙瓦;
为探究善与不善,我前往佛陀座前。
心怀慈愍、悲悯众生,洞见真舍利益,大牟尼;
这位具眼者安抚众生,并宣说正法。
净信自心,合掌置于头顶;
礼敬导师之后,我面朝东方出发。
在十七百劫中,我曾为国王、大地之主;
名为阿弥答答巴那,是一位具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Nārado iti me nāmaṃ , kesavo iti maṃ vidū; Kusalākusalaṃ esaṃ, agamaṃ buddhasantikaṃ. ‘‘Mettacitto kāruṇiko, atthadassī mahāmuni; Assāsayanto satte so, dhammaṃ deseti cakkhumā. ‘‘Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, sire katvāna añjaliṃ; Satthāraṃ abhivādetvā, pakkāmiṃ pācināmukho. ‘‘Sattarase kappasate, rājā āsi mahīpati; Amittatāpano nāma, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿一信长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekapasādaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
一信长老譬喻·第八显示巴利原文
Ekapasādaniyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 施娑罗花长老譬喻显示巴利原文
9. Sālapupphadāyakattheraapadānaṃ
“那时,我为兽王,出身高贵,美鬃者;
我寻觅山林险要之处,得见世间导师。
“这位大雄,令大众入般涅槃;
我何不亲近天中天、人中牛王。”
我折下娑罗树枝,携来连枝的花;
我趋近正自觉者,供养了最胜的花。
自供养此花以来,已历经九十一劫;
我不曾知有恶趣,此即施花之果报。
自此第九劫,名维罗恰那;
曾有三位转轮王,皆是具大威力者。
显示巴利原文 ‘‘Migarājā tadā āsiṃ, abhijāto sukesarī; Giriduggaṃ gavesanto, addasaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Ayaṃ nu kho mahāvīro, nibbāpeti mahājanaṃ; Yaṃnūnāhaṃ upāseyyaṃ, devadevaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Sākhaṃ sālassa bhañjitvā, sakosaṃ pupphamāhariṃ; Upagantvāna sambuddhaṃ, adāsiṃ pupphamuttamaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito ca navame kappe, virocanasanāmakā; Tayo āsiṃsu rājāno, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿娑罗花施者长老如是说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sālapupphadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
娑罗花施者长老譬喻第九。显示巴利原文
Sālapupphadāyakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 毕亚拉果施者长老譬喻显示巴利原文
10. Piyālaphaladāyakattheraapadānaṃ
那时,我曾为鸽,不害他人;
于山崖间铺设卧处,靠近尸弃导师。
我朝夕得见佛陀,世间无上导师;
我实无物可施,供养如是两足尊。
我取来毕钵罗果,去到佛陀跟前;
世尊、世间最胜者、人中之牛王,接受了。
从今三十一劫前,我布施了那个果;
我不知恶趣,这是布施果的果报。
从今十五劫前,曾有三位毕亚利那,
具足七宝、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Pārāvato tadā āsiṃ, paraṃ anuparodhako; Pabbhāre seyyaṃ kappemi, avidūre sikhisatthuno. ‘‘Sāyaṃ pātañca passāmi, buddhaṃ lokagganāyakaṃ; Deyyadhammo ca me natthi, dvipadindassa tādino. ‘‘Piyālaphalamādāya , agamaṃ buddhasantikaṃ; Paṭiggahesi bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho. ‘‘Tato paraṃ upādāya, paricāriṃ vināyakaṃ; Tena cittappasādena, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ phalaṃ adadiṃ ahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito pannarase kappe, tayo āsuṃ piyālino; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’. Itthaṃ sudaṃ āyasmā piyālaphaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
毕亚喇果施者长老譬喻第十显示巴利原文
Piyālaphaladāyakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
庄严品第十四显示巴利原文
Sobhitavaggo cuddasamo.
索毗陀、苏达沙那,栴檀那、普帕恰达那;
拉霍、瞻波伽普毗,阿他桑达沙迦那。
伊迦巴娑提、娑罗达多,第十帕拉达耶迦;
偈颂七十二则,为明智者所计。
显示巴利原文 Sobhitasudassano ca, candano pupphachadano; Raho campakapupphī ca, atthasandassakena ca. Ekapasādī sāladado, dasamo phaladāyako; Gāthāyo sattati dve ca, gaṇitāyo vibhāvibhi.
15. 伞品显示巴利原文
15. Chattavaggo
1. 阿提差提亚长老譬喻显示巴利原文
1. Atichattiyattheraapadānaṃ
当世尊、见义者、人中最上者般涅槃时,
我造作伞盖与伞盖,供奉于塔上。
于一千七百劫中,我作天王;
我不生于人间,这是供养塔的果报。
显示巴利原文 ‘‘Parinibbute bhagavati, atthadassīnaruttame; Chattātichattaṃ kāretvā, thūpamhi abhiropayiṃ. ‘‘Kālena kālamāgantvā, namassiṃ lokanāyakaṃ ; Pupphacchadanaṃ katvāna, chattamhi abhiropayiṃ. ‘‘Sattarase kappasate, devarajjamakārayiṃ; Manussattaṃ na gacchāmi, thūpapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,具寿阿提差提亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā atichattiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
阿提差提亚长老譬喻 第一显示巴利原文
Atichattiyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 探巴罗巴咖长老譬喻显示巴利原文
2. Thambhāropakattheraapadānaṃ
于世间怙主、见法者人中牛王般涅槃时,
于最胜佛陀的塔庙,我竖起了旗杆。
造好梯子后,我登上了最胜之塔;
取了茉莉花,我供养于塔上。
九十四劫前,有位名为塔顶者;
曾有十六位国王,皆为具大神力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Nibbute lokanāthamhi, dhammadassīnarāsabhe; Āropesiṃ dhajatthambhaṃ, buddhaseṭṭhassa cetiye. ‘‘Nisseṇiṃ māpayitvāna, thūpaseṭṭhaṃ samāruhiṃ; Jātipupphaṃ gahetvāna, thūpamhi abhiropayiṃ. ‘‘Aho buddho aho dhammo, aho no satthu sampadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, thūpapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, thūpasīkhasanāmakā; Soḷasāsiṃsu rājāno, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,据说具寿探跋罗巴咖长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā thambhāropako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
探跋罗巴咖长老譬喻 第二显示巴利原文
Thambhāropakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 韦迪咖拉咖长老譬喻显示巴利原文
3. Vedikārakattheraapadānaṃ
当世间怙主——最上的悦意见者般涅槃时,
我以净信心与喜悦心,造了珍珠台座。
以众宝珠围绕,我造了最殊胜的台座;
于台座前大作供养,我即于彼处而命终。
无论我投生于何处,天界或是人间,
他们于虚空中持宝珠而行,此是福业所感之果。
于一千六百劫中,我曾名为宝珠光明者;
三十六次身为转轮圣王,具大威力。
显示巴利原文 ‘‘Nibbute lokanāthamhi, piyadassīnaruttame; Pasannacitto sumano, muttāvedimakāsahaṃ. ‘‘Maṇīhi parivāretvā, akāsiṃ vedimuttamaṃ; Vedikāya mahaṃ katvā, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ; Maṇī dhārenti ākāse, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Soḷasito kappasate, maṇippabhāsanāmakā; Chattiṃsāsiṃsu rājāno, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者韦迪咖拉咖长老曾宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā vedikārako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
韦迪咖拉咖长老譬喻经 第三显示巴利原文
Vedikārakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 萨巴利瓦利亚长老譬喻显示巴利原文
4. Saparivāriyattheraapadānaṃ
名为巴度目答拉的胜者,世间最上,人中之雄;
犹如炽燃的火聚,正自觉者已般涅槃。
大雄般涅槃后,便有广大的塔矗立而起;
人们从远方恭敬侍奉那最胜的界屋。
以净信心与欢喜,我造作了这白檀木的平台;
塔形显现,那时塔的影像呈现。
在“有”中投生时,或在天界,或在人间;
我未见一丝缺陷,这是过去业的果报。
在过去十五百劫之前,有八位;
他们同名为萨玛答,皆是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaro nāma jino, lokajeṭṭho narāsabho; Jalitvā aggikkhandhova, sambuddho parinibbuto. ‘‘Nibbute ca mahāvīre, thūpo vitthāriko ahu; Dūratova upaṭṭhenti, dhātugehavaruttame. ‘‘Pasannacitto sumano, akaṃ candanavedikaṃ; Dissati thūpakhandho ca , thūpānucchaviko tadā. ‘‘Bhave nibbattamānamhi, devatte atha mānuse; Omattaṃ me na passāmi, pubbakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcadasakappasate , ito aṭṭha janā ahuṃ; Sabbe samattanāmā te, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿沙巴利瓦利耶长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saparivāriyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
沙巴利瓦利耶长老譬喻 第四显示巴利原文
Saparivāriyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 伍玛普皮亚长老譬喻显示巴利原文
5. Umāpupphiyattheraapadānaṃ
当这位世间崇敬的应供者般涅槃时,
为世尊悉达多,举办了盛大的大塔庆典。
在大仙悉达多的盛大典礼正在进行之际,
我手持乌玛花,供奉于塔。
自从我以那花行供养以来,历经九十四劫,
我不曾知晓恶趣,此即供养塔之果报。
显示巴利原文 ‘‘Nibbute lokamahite , āhutīnaṃ paṭiggahe; Siddhatthamhi bhagavati, mahāthūpamaho ahu. ‘‘Mahe pavattamānamhi, siddhatthassa mahesino; Umāpupphaṃ gahetvāna, thūpamhi abhiropayiṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, thūpapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito ca navame kappe, somadevasanāmakā; Pañcāsītisu rājāno, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿伍马普披亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā umāpupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
伍玛普皮亚长老譬喻 第五显示巴利原文
Umāpupphiyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
阿努雷巴达亚咖长老譬喻 第六显示巴利原文
6. Anulepadāyakattheraapadānaṃ
我为无比见牟尼,起造菩提座,
我施与了石灰团之后,做了涂抹的工作。
见此善作之业,那位具无比见的人中至上者——
导师立于比丘僧团中,便说此偈:
以此涂白之业、意愿与誓愿,
享受成就之后,他将作苦的终结。
我容色清澄,一心善定;
我于正自觉者的教法中,持此最后身。
从此百劫之前,圆满无缺之时;
我名萨跋喀那王,乃大力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Anomadassīmunino , bodhivedimakāsahaṃ; Sudhāya piṇḍaṃ datvāna, pāṇikammaṃ akāsahaṃ. ‘‘Disvā taṃ sukataṃ kammaṃ, anomadassī naruttamo; Bhikkhusaṅghe ṭhito satthā, imaṃ gāthaṃ abhāsatha. ‘‘‘Iminā sudhakammena, cetanāpaṇidhīhi ca; Sampattiṃ anubhotvāna, dukkhassantaṃ karissati’. ‘‘Pasannamukhavaṇṇomhi , ekaggo susamāhito; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Ito kappasate āsiṃ, paripuṇṇe anūnake ; Rājā sabbaghano nāma, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如上所述,尊者阿奴勒巴达亚咖长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā anulepadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
阿奴勒巴达亚咖长老譬喻 第六显示巴利原文
Anulepadāyakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 玛嘎达亚咖长老譬喻显示巴利原文
7. Maggadāyakattheraapadānaṃ
渡越小溪后,具眼者进入林中;
我见到了那位正自觉者,具足殊胜相的悉达多。
手持锄头与竹篮,将那条路修整平坦;
礼敬导师之后,我令自心清净。
从九十四劫前,我所作的那个业;
我不见有恶趣,这是布施道路的果报。
五十七劫前,我曾是一位人主;
名唤苏帕布德,他是众生的导师、人中之王。
显示巴利原文 ‘‘Uttaritvāna nadikaṃ, vanaṃ gacchati cakkhumā; Tamaddasāsiṃ sambuddhaṃ, siddhatthaṃ varalakkhaṇaṃ. ‘‘Kudāla piṭakamādāya, samaṃ katvāna taṃ pathaṃ; Satthāraṃ abhivādetvā, sakaṃ cittaṃ pasādayiṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, maggadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattapaññāsakappamhi, eko āsiṃ janādhipo; Nāmena suppabuddhoti, nāyako so narissaro. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿马嘎达亚咖长老确实宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā maggadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
玛嘎达亚咖长老譬喻第七显示巴利原文
Maggadāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第八 帕喇咖达亚咖长老譬喻显示巴利原文
8. Phalakadāyakattheraapadānaṃ
「我昔为造车师,善巧于木工之业;
我将檀香木制成板,供养世间亲族。
此天宫光辉闪耀,纯以善造黄金所成;
象乘、马乘、天乘,悉皆现前侍立。
“宫殿与轿舆,随愿而生起;
此无动摇的宝物属于我,这便是木板的果报。
从九十一劫前,我以此木板作供养以来,
我不知何为恶趣,这便是木板的果报。
在五十七劫中,有四位名为化生者;
具足七宝,有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Yānakāro pure āsiṃ, dārukamme susikkhito; Candanaṃ phalakaṃ katvā, adāsiṃ lokabandhuno. ‘‘Pabhāsati idaṃ byamhaṃ, suvaṇṇassa sunimmitaṃ; Hatthiyānaṃ assayānaṃ, dibbayānaṃ upaṭṭhitaṃ. ‘‘Pāsādā sivikā ceva, nibbattanti yadicchakaṃ; Akkhubbhaṃ ratanaṃ mayhaṃ, phalakassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, phalakaṃ yamahaṃ dadiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, phalakassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Sattapaññāsakappamhi, caturo nimmitāvhayā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿施木板者长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā phalakadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
帕喇咖达亚咖长老譬喻 第八显示巴利原文
Phalakadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
瓦丹萨基亚长老譬喻显示巴利原文
9. Vaṭaṃsakiyattheraapadānaṃ
名为善慧佛,是自生者、无能胜者;
修习远离,进入大林。
见娑罗罗树繁花盛开,我便将它结成花环;
我当面将此花环供养了世间导师——佛陀。
在那三万劫中,我所供养的这朵花,
我不曾知道恶趣,这就是供养佛陀所得的果报。
在这第一百九十余劫中,曾有十六位善化者;
他们是具足七宝、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Sumedho nāma nāmena, sayambhū aparājito; Vivekamanubrūhanto, ajjhogahi mahāvanaṃ. ‘‘Saḷalaṃ pupphitaṃ disvā, ganthitvāna vaṭaṃsakaṃ; Buddhassa abhiropesiṃ, sammukhā lokanāyakaṃ. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi , yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ūnavīse kappasate, soḷasāsuṃ sunimmitā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿瓦丹萨基亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā vaṭaṃsakiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
瓦丹萨基亚长老譬喻·第九显示巴利原文
Vaṭaṃsakiyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 施床座长老譬喻显示巴利原文
10. Pallaṅkadāyakattheraapadānaṃ
供养须弥陀世尊,世间最胜者、如如者;
我供养了床座,上覆妙褥。
二万劫中,有三位金色光辉者;
具足七宝、具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Sumedhassa bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino; Pallaṅko hi mayā dinno, sauttarasapacchado. ‘‘Sattaratanasampanno , pallaṅko āsi so tadā; Mama saṅkappamaññāya, nibbattati sadā mama. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi, pallaṅkamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, pallaṅkassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Vīsakappasahassamhi, suvaṇṇābhā tayo janā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴兰咖达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pallaṅkadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
巴兰咖达亚咖长老譬喻·第十显示巴利原文
Pallaṅkadāyakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
差德品·第十五显示巴利原文
Chattavaggo pannarasamo.
伞盖、柱与祭坛,围栏与花鬘;
涂香与道路,供板与花环;
巴兰咖达亚及其偈颂,共五十六颂,已为宣说。
显示巴利原文 Chattaṃ thambho ca vedi ca, parivārumapupphiyo; Anulepo ca maggo ca, phalako ca vaṭaṃsako; Pallaṅkadāyī ca gāthāyo, chappaññāsa pakittitāti.
16. 班度耆婆品显示巴利原文
16. Bandhujīvakavaggo
1. 班度耆婆长老譬喻显示巴利原文
1. Bandhujīvakattheraapadānaṃ
犹如清净无垢的明月,澄净而无浊;
灭尽喜与有,渡越世间贪著。
令众生寂灭,已渡、能渡之最胜者;
牟尼于林中禅修,心一境性,善入定。
“我以线绳串起班度耆婆花,
供养佛陀——顶髻者、世间亲族。”
从今三十一劫前,我那时所造之业;
我不曾了知有恶趣,这是供养佛陀的果报。
从今七劫之前,有大名声的人中之尊;
他名为遍眼,是转轮圣王,具大威德。
显示巴利原文 ‘‘Candaṃva vimalaṃ suddhaṃ, vippasannamanāvilaṃ; Nandībhavaparikkhīṇaṃ, tiṇṇaṃ loke visattikaṃ. ‘‘Nibbāpayantaṃ janataṃ, tiṇṇaṃ tārayataṃ varaṃ ; Muniṃ vanamhi jhāyantaṃ , ekaggaṃ susamāhitaṃ. ‘‘Bandhujīvakapupphāni, lagetvā suttakenahaṃ; Buddhassa abhiropayiṃ, sikhino lokabandhuno. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito sattamake kappe, manujindo mahāyaso; Samantacakkhu nāmāsi, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿班度耆婆长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bandhujīvako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
班度耆婆长老譬喻 第一显示巴利原文
Bandhujīvakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
丹巴普皮亚长老譬喻 第二显示巴利原文
2. Tambapupphiyattheraapadānaṃ
「我操劳他人之事,造作了罪过;」
我被恐惧与怨敌所迫,便奔向森林。
“见开花的树,结成美好的花束;
我取铜色花,撒在菩提树上。”
扫净那株菩提树,那株最上的巴答离树;
我结跏趺坐,安坐于菩提树下。
寻觅着往昔所行之道的人们,来到我的近前;
我于彼处见已,便将心倾注于无上菩提。
我以净信心,礼敬菩提树后;
我曾从众多棕榈树上坠落,在那令人怖畏的山险之处。
“九十一劫前,我曾以花供养;”
从此我不见恶趣,这是供养菩提的果报。
距今第三劫时,我曾为善自制的君王;
具足七宝,有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Parakammāyane yutto, aparādhaṃ akāsahaṃ; Vanantaṃ abhidhāvissaṃ, bhayaverasamappito. ‘‘Pupphitaṃ pādapaṃ disvā, piṇḍibandhaṃ sunimmitaṃ; Tambapupphaṃ gahetvāna, bodhiyaṃ okiriṃ ahaṃ. ‘‘Sammajjitvāna taṃ bodhiṃ, pāṭaliṃ pādaputtamaṃ; Pallaṅkaṃ ābhujitvāna, bodhimūle upāvisiṃ. ‘‘Gatamaggaṃ gavesantā, āgacchuṃ mama santikaṃ; Te ca disvānahaṃ tattha, āvajjiṃ bodhimuttamaṃ. ‘‘Vanditvāna ahaṃ bodhiṃ, vippasannena cetasā; Anekatāle papatiṃ, giridugge bhayānake. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, bodhipūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito ca tatiye kappe, rājā susaññato ahaṃ ; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿丹巴普皮亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tambapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
坦巴普皮亚长老譬喻·第二显示巴利原文
Tambapupphiyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
维提桑玛迦卡长老譬喻显示巴利原文
3. Vīthisammajjakattheraapadānaṃ
六万八千众,皆为漏尽者;
他们围绕着正自觉者——两足至尊、人牛之王。
当世间导师出行时,我扫净了那条道路;
我以清净之心,在那里竖立了幢;
距今九十一劫前,我竖立了那幢;
我从不知有恶趣,此即布施幢之果报。
从今过去第四劫,我曾为大威力王;
于一切法中悉皆圆满,以“善幢”之名著称。
显示巴利原文 ‘‘Udentaṃ sataraṃsiṃva, pītaraṃsiṃva bhāṇumaṃ; Pannarase yathā candaṃ, niyyantaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Aṭṭhasaṭṭhisahassāni, sabbe khīṇāsavā ahuṃ; Parivāriṃsu sambuddhaṃ, dvipadindaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Sammajjitvāna taṃ vīthiṃ, niyyante lokanāyake; Ussāpesiṃ dhajaṃ tattha, vippasannena cetasā. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ dhajaṃ abhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, dhajadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito catutthake kappe, rājāhosiṃ mahabbalo; Sabbākārena sampanno, sudhajo iti vissuto. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据闻具寿维提桑玛迦咖长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā vīthisammajjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
维提桑玛迦咖长老譬喻 第三显示巴利原文
Vīthisammajjakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 咖咖鲁普帕普迦咖长老譬喻显示巴利原文
4. Kakkārupupphapūjakattheraapadānaṃ
那时我身为天子,礼敬尸弃导师;
手持咖咖鲁花,供养佛陀。
距今三十一劫前,我曾供养此花;
我未曾经历恶趣,这是供佛的果报。
从今第九劫时,我曾为名叫最胜者的王;
具足七宝,成为大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Devaputto ahaṃ santo, pūjayiṃ sikhināyakaṃ; Kakkārupupphaṃ paggayha, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito ca navame kappe, rājā sattuttamo ahuṃ; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿咖咖卢巴花供养长老如此宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kakkārupupphapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
咖咖鲁普帕普迦咖长老譬喻·第四显示巴利原文
Kakkārupupphapūjakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
第五 曼达拉瓦普帕普迦咖长老譬喻显示巴利原文
5. Mandāravapupphapūjakattheraapadānaṃ
「七日之间,天花鬘覆盖如来;
一切大众聚集,礼敬如来。
从今三十一劫前,我曾供养那花;
我不见恶趣,这是供养佛陀的果报。
“从此之后的第十劫,我曾是一位名叫具光者的国王;”
具足七宝,成为具大威力的转轮王。
“证得四无碍解……乃至……圆满奉行了佛陀的教法。”
显示巴利原文 ‘‘Devaputto ahaṃ santo, pūjayiṃ sikhināyakaṃ; Mandāravena pupphena, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Sattāhaṃ chadanaṃ āsi, dibbaṃ mālaṃ tathāgate; Sabbe janā samāgantvā, namassiṃsu tathāgataṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito ca dasame kappe, rājāhosiṃ jutindharo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿曼达拉瓦花供养长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mandāravapupphapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第五,曼达拉瓦花供养长老譬喻显示巴利原文
Mandāravapupphapūjakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
第六,咖丹巴普皮亚长老譬喻显示巴利原文
6. Kadambapupphiyattheraapadānaṃ
从九十四劫前开始,我即以花供养;
我不曾堕入恶趣,这便是我礼敬佛陀的果报。
往昔九十二劫之前,曾有七位名为花者;
七宝具足,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , kukkuṭo nāma pabbato; Tamhi pabbatapādamhi, satta buddhā vasanti te. ‘‘Kadambaṃ pupphitaṃ disvā, dīparājaṃva uggataṃ; Ubho hatthehi paggayha, satta buddhe samokiriṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, sattāsuṃ pupphanāmakā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿咖丹巴花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kadambapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
咖丹巴花长老譬喻 第六显示巴利原文
Kadambapupphiyattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 提那苏喇咖长老譬喻显示巴利原文
7. Tiṇasūlakattheraapadānaṃ
距雪山不远处,有座山名为“众生聚”;
那里住着一位胜者,他是自生者,已出离世间。
距今十一劫前,我曾是一位地主;
具足七宝,成为大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , bhūtagaṇo nāma pabbato; Vasateko jino tattha, sayambhū lokanissaṭo. ‘‘Tiṇasūlaṃ gahetvāna, buddhassa abhiropayiṃ; Ekūnasatasahassaṃ, kappaṃ na vinipātiko. ‘‘Ito ekādase kappe, ekosiṃ dharaṇīruho; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿提那苏喇咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tiṇasūlako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
提那苏喇咖长老譬喻第七显示巴利原文
Tiṇasūlakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
那嘎普皮亚长老譬喻显示巴利原文
8. Nāgapupphiyattheraapadānaṃ
有位名为苏瓦洽的婆罗门,通达咒术,
为弟子们所围绕,住于山间。
名为巴度穆答喇的胜者,堪受供养者;
他欲救拔我,便来到我的面前。
他于空中经行,身出烟焰,如是炽燃;
他明了我这笑意,便朝东方离去。
见到那奇妙稀有、令人身毛竖立之事后,
我取来龙树花,撒在他行过的路上。
从散布那花至今,已历十万劫;
依此心的净信,我不堕恶趣。
三十一劫又百劫前,曾有一位大尊贵王,
具足七宝,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Suvaccho nāma nāmena, brāhmaṇo mantapāragū; Purakkhato sasissehi, vasate pabbatantare. ‘‘Padumuttaro nāma jino, āhutīnaṃ paṭiggaho; Mamuddharitukāmo so, āgacchi mama santikaṃ. ‘‘Vehāsamhi caṅkamati, dhūpāyati jalate tathā; Hāsaṃ mamaṃ viditvāna, pakkāmi pācināmukho. ‘‘Tañca acchariyaṃ disvā, abbhutaṃ lomahaṃsanaṃ; Nāgapupphaṃ gahetvāna, gatamaggamhi okiriṃ. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ pupphaṃ okiriṃ ahaṃ; Tena cittappasādena, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Ekattiṃse kappasate , rājā āsi mahāraho; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据传,具寿那咖普披亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā nāgapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
那咖普披亚长老譬喻·第八显示巴利原文
Nāgapupphiyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
第九 富楼那咖普披亚长老譬喻显示巴利原文
9. Punnāgapupphiyattheraapadānaṃ
我进入森林、密林,身为猎人而住;
见富那迦树花开,我便忆念最胜的佛陀。
采撷那些花朵,馨香、芬芳而美好;
在沙滩上筑塔,我供养佛陀。
距今九十二劫前,我曾以此花供养;
我不见恶趣,此是供佛之果。
九十一劫中,我是唯一的除暗者;
具足七宝,大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Kānanaṃ vanamogayha, vasāmi luddako ahaṃ; Punnāgaṃ pupphitaṃ disvā, buddhaseṭṭhaṃ anussariṃ. ‘‘Taṃ pupphaṃ ocinitvāna, sugandhaṃ gandhitaṃ subhaṃ; Thūpaṃ karitvā puline, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekamhi navute kappe, eko āsiṃ tamonudo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿奔那咖花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā punnāgapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
富楼那嘎普皮亚长老譬喻 第九显示巴利原文
Punnāgapupphiyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 库木达达亚咖长老譬喻显示巴利原文
10. Kumudadāyakattheraapadānaṃ
离喜马拉雅山不远,有一大湖,名为大生湖;
湖中遍覆红莲、青莲,为白莲所铺满。
那时,我是一只名叫库咖他的鸟,就住在那里;
持戒具慧,于福与非福善巧。
莲华上者,世间解,诸供养之受者;
大牟尼于生湖不远处游化。
采撷水中睡莲,我敬献于大仙;
大牟尼知我心意,便欣然纳受;
既以此供养,为善根所驱策;
于十万劫中,我不堕恶趣。
在此十六百劫之前,曾有名为瓦卢那的众王;
这八位人主,皆是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre, mahājātassaro ahu; Padumuppalasañchanno, puṇḍarīkasamotthaṭo. ‘‘Kukuttho nāma nāmena, tatthāsiṃ sakuṇo tadā; Sīlavā buddhisampanno, puññāpuññesu kovido. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Jātassarassāvidūre, sañcarittha mahāmuni. ‘‘Jalajaṃ kumudaṃ chetvā, upanesiṃ mahesino; Mama saṅkappamaññāya, paṭiggahi mahāmuni. ‘‘Tañca dānaṃ daditvāna, sukkamūlena codito; Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Soḷaseto kappasate, āsuṃ varuṇanāmakā; Aṭṭha ete janādhipā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿库木达达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kumudadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
库木达达亚咖长老譬喻 第十显示巴利原文
Kumudadāyakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
班度耆婆品第十六显示巴利原文
Bandhujīvakavaggo soḷasamo.
班度基瓦、丹巴花、韦提咖咖鲁花,
曼陀罗、迦昙波,与苏喇迦、那伽花;
富那迦、拘牟地偈,五十六偈已宣说。
显示巴利原文 Bandhujīvo tambapupphī, vīthikakkārupupphiyo; Mandāravo kadambī ca, sūlako nāgapupphiyo; Punnāgo komudī gāthā, chappaññāsa pakittitāti.
第十七 苏巴利差利亚品显示巴利原文
17. Supāricariyavaggo
1. 须巴利差利亚长老譬喻显示巴利原文
1. Supāricariyattheraapadānaṃ
“名为巴度摩,两足之尊,人中最上;
从波婆那林出来,具眼者宣说正法。
夜叉们的时机已至,在大仙人不远处;
为所应作之事而来,他们当下在这些候。
了知佛陀的言教,与那不死甘露的教说;
以净信之心、欢喜之心,合掌礼敬而站立一旁。
请看这善行圆满、侍奉导师的果报;
三万劫中,我不曾堕入恶趣。
在两千九百劫前,有一位名为沙马楞咖答者,
具足七宝,有大威力的转轮王。
四无碍解,与八解脱,
六种神通已圆满实证,佛陀的教诫已奉行毕。”
显示巴利原文 ‘‘Padumo nāma nāmena, dvipadindo narāsabho; Pavanā abhinikkhamma, dhammaṃ deseti cakkhumā. ‘‘Yakkhānaṃ samayo āsi, avidūre mahesino; Yena kiccena sampattā, ajjhāpekkhiṃsu tāvade. ‘‘Buddhassa giramaññāya, amatassa ca desanaṃ; Pasannacitto sumano, apphoṭetvā upaṭṭhahiṃ. ‘‘Suciṇṇassa phalaṃ passa, upaṭṭhānassa satthuno; Tiṃsakappasahassesu, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Ūnatiṃse kappasate, samalaṅkatanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,具寿苏巴利佳利亚长老宣说了如上偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā supāricariyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
苏巴利佳利亚长老譬喻·第一显示巴利原文
Supāricariyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 咖那韦拉普皮亚长老譬喻显示巴利原文
2. Kaṇaverapupphiyattheraapadānaṃ
“名为悉达多之世尊,世间最胜、人中之雄,
由众弟子围绕前导,进入城中。”
「我曾在王宫中,受任为守护者,
我坐在宫殿中,得见世间导师。
「我取来咖那韦拉花,撒向比丘僧团;
我先单独向佛陀散花,随后又散下更多。
九十四劫前,我曾以此花供养;
我不再生于恶趣,这是供佛的果报。
于八十七劫前,曾有四位大神通者;
具足七宝、具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Siddhattho nāma bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Purakkhato sāvakehi, nagaraṃ paṭipajjatha. ‘‘Rañño antepure āsiṃ, gopako abhisammato; Pāsāde upaviṭṭhohaṃ, addasaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Kaṇaveraṃ gahetvāna, bhikkhusaṅghe samokiriṃ; Buddhassa visuṃ katvāna, tato bhiyyo samokiriṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattāsītimhito kappe, caturāsuṃ mahiddhikā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿咖那韦拉普披亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kaṇaverapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
迦那韦拉花长老譬喻 第二显示巴利原文
Kaṇaverapupphiyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 施嚼食长老譬喻显示巴利原文
3. Khajjakadāyakattheraapadānaṃ
我曾以果实供养世尊帝沙;
我供养了椰子,那是公认的珍美之食。
我将它供养给佛陀,供养给大仙帝沙;
我满心欢喜,享诸欲乐,得生我所愿之处。
从今往昔九十二劫,我行布施那时;
我未曾经历恶趣,这便是果实布施的果报。
从今往昔十三劫前,曾有国王名等因陀罗;
具足七宝,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Tissassa kho bhagavato, pubbe phalamadāsahaṃ; Nāḷikerañca pādāsiṃ, khajjakaṃ abhisammataṃ. ‘‘Buddhassa tamahaṃ datvā, tissassa tu mahesino; Modāmahaṃ kāmakāmī, upapajjiṃ yamicchakaṃ . ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito terasakappamhi, rājā indasamo ahu; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿卡迦咖达亚迦长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā khajjakadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
卡迦咖达亚咖长老譬喻 第三显示巴利原文
Khajjakadāyakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 德萨布迦咖长老譬喻显示巴利原文
4. Desapūjakattheraapadānaṃ
见义者世尊,世间最胜,人中牛王;
升入虚空,行于无风之道。
我于十八百劫中,得见那位大牟尼;
我不识恶趣,此乃供养国土之果报。
于十一百劫前,名为果苏加答;
具足七宝、威德广大的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Atthadassī tu bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Abbhuggantvāna vehāsaṃ, gacchate anilañjase. ‘‘Yamhi dese ṭhito satthā, abbhuggacchi mahāmuni; Tāhaṃ desaṃ apūjesiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, addasaṃ yaṃ mahāmuniṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, desapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekādase kappasate, gosujātasanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿德沙普加咖长老以这种方式诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā desapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
德萨布迦咖长老譬喻 第四显示巴利原文
Desapūjakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 咖尼咖拉差提亚长老譬喻显示巴利原文
5. Kaṇikārachattiyattheraapadānaṃ
名为毗舍浮的正自觉者,世间最尊、人中牛王;
牟尼为日间安住,进入大林。
那时,我摘取迦尼迦罗花,作成伞盖;
敷设花覆之后,我供养佛陀。
距今三十一劫前,我曾以花供养;
我从未曾堕入恶趣,这便是供养佛陀的果报。
“过去二十劫时,曾有八位金光刹帝利;”
转轮圣王,具足七宝,有大威势。
显示巴利原文 ‘‘Vessabhū nāma sambuddho, lokajeṭṭho narāsabho; Divāvihārāya muni, ogāhayi mahāvanaṃ. ‘‘Kaṇikāraṃ ocinitvā, chattaṃ katvānahaṃ tadā; Pupphacchadanaṃ katvāna, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito vīsatikappamhi, soṇṇābhā aṭṭha khattiyā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者咖尼咖拉差提亚长老诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kaṇikārachattiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
咖尼咖拉差提亚长老譬喻 第五显示巴利原文
Kaṇikārachattiyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 萨毕达亚咖长老譬喻显示巴利原文
6. Sappidāyakattheraapadānaṃ
世尊名为普沙,乃供养之纳受者;
英雄沿街而行,为大众带来清凉。
世尊渐次而来,到我的近前;
我即举钵,供养酥油与油;
九十二劫前,我曾以酥油行供养;
我不见恶趣,此乃酥油布施之果。
五十六劫前,有一位名为沙摩达咖者;
具足七宝,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Phusso nāmāsi bhagavā, āhutīnaṃ paṭiggaho; Gacchate vīthiyaṃ vīro, nibbāpento mahājanaṃ. ‘‘Anupubbena bhagavā, āgacchi mama santikaṃ; Tato taṃ pattaṃ paggayha, sappitelamadāsahaṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ sappimadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, sappidānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Chappaññāse ito kappe, eko āsi samodako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿萨毕达亚咖长老确实宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sappidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨毕达亚咖长老譬喻 第六显示巴利原文
Sappidāyakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 尤提咖布毕亚长老譬喻显示巴利原文
7. Yūthikapupphiyattheraapadānaṃ
在强德巴嘎河畔,我顺流而下;
我在那里见到了自生者,犹如盛开的娑罗王树。
手持茉莉花,我前往大牟尼;
以净信心、满怀欢喜,向佛陀作供养。
九十四劫前,我行此花供;
我不曾知有恶趣,这是供养佛陀的果报。
六十七劫前,有位名为萨穆达罗的人;
具足七宝,有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Candabhāgānadītīre , anusotaṃ vajāmahaṃ; Sayambhuṃ addasaṃ tattha, sālarājaṃva phullitaṃ. ‘‘Pupphaṃ yūthikamādāya, upagacchiṃ mahāmuniṃ; Pasannacitto sumano, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattasaṭṭhimhito kappe, eko sāmuddharo ahu; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿玉提咖花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā yūthikapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
尤提咖布毕亚长老譬喻第七显示巴利原文
Yūthikapupphiyattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第八 杜萨达亚咖长老譬喻显示巴利原文
8. Dussadāyakattheraapadānaṃ
往昔在悦意的提瓦拉城,我身为王子;
得到供物后,我施与寂静者。
世尊接受了,以手摩触其衣;
悉达多接受后,便升入虚空。
佛陀行走时,衣布于身后飘动;
那时我心生净信:‘佛陀是我们的无上士。’
在九十四劫前,我曾布施衣;
我不曾堕入恶趣,这是布施衣的果报。
六十七劫前,世间曾有转轮王;
名为巴利苏德哈,人中至尊,具大威力。
显示巴利原文 ‘‘Tivarāyaṃ pure ramme, rājaputtosahaṃ tadā; Paṇṇākāraṃ labhitvāna, upasantassadāsahaṃ. ‘‘Adhivāsesi bhagavā, vatthaṃ hatthena āmasi; Siddhattho adhivāsetvā, vehāsaṃ nabhamuggami. ‘‘Buddhassa gacchamānassa, dussā dhāvanti pacchato; Tattha cittaṃ pasādesiṃ, buddho no aggapuggalo. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dussamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, dussadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattasaṭṭhimhito kappe, cakkavattī tadā ahu; Parisuddhoti nāmena, manujindo mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿杜萨达亚咖长老诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā dussadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
杜萨达亚咖长老譬喻 第八显示巴利原文
Dussadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
萨玛达巴咖长老譬喻 第九显示巴利原文
9. Samādapakattheraapadānaṃ
在槃头摩帝城,曾有大众云集;
当时我于众人中为上首,他们皆是我的随从。
我将他们全部召集起来,教导他们受持福业;
我们为僧团兴建殿堂,那正是无上的福田。
他们应诺“善哉”,随顺我的意愿;
建成那座殿堂之后,我们便供养给毗婆尸佛。
于九十一劫前,我供养那堂舍以来;
我从未知晓恶趣,这便是供养堂舍的果报。
显示巴利原文 ‘‘Nagare bandhumatiyā, mahāpūgagaṇo ahu; Tesāhaṃ pavaro āsiṃ, mama baddhacarā ca te. ‘‘Sabbe te sannipātetvā, puññakamme samādayiṃ; Māḷaṃ kassāma saṅghassa, puññakkhettaṃ anuttaraṃ. ‘‘Sādhūti te paṭissutvā, mama chandavasānugā; Niṭṭhāpetvā ca taṃ māḷaṃ, vipassissa adamhase. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ māḷamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, māḷadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekūnasattatikappe , Eko āsi janādhipo. Ādeyyo nāma nāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿萨玛达巴咖长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā samādapako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨玛达巴咖长老譬喻 第九显示巴利原文
Samādapakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
般遮昂古利亚长老譬喻 第十显示巴利原文
10. Pañcaṅguliyattheraapadānaṃ
世尊名为帝沙,世间最胜,人牛王;
牟尼善巧精舍,入于香室。
我手持香花鬘,往诣胜利者处;
我于正自觉者前寂然无声,供养了五指之花。
于此前第七十二劫时,我曾为自光王,
具足七宝,是一位具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Tisso nāmāsi bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Pavisati gandhakuṭiṃ, vihārakusalo muni. ‘‘Sugandhamālamādāya, agamāsiṃ jinantikaṃ; Apasaddo ca sambuddhe, pañcaṅgulimadāsahaṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ gandhamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pañcaṅgulissidaṃ phalaṃ. ‘‘Dvesattatimhito kappe, rājā āsiṃ sayampabho; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
尊者五指长老如是宣说了此诸偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pañcaṅguliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
般遮昂古利亚长老譬喻 第十显示巴利原文
Pañcaṅguliyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
苏巴利遮利亚品 第十七显示巴利原文
Supāricariyavaggo sattarasamo.
善行花、迦那维利、可食物、国土供养者;
迦尼迦罗树施熟酥,郁底迦树施衣服;
玛罗树具五指,即有五十四偈。
显示巴利原文 Supāricari kaṇaverī, khajjako desapūjako; Kaṇikāro sappidado, yūthiko dussadāyako; Māḷo ca pañcaṅguliko, catupaññāsa gāthakāti.
18. 古穆德品显示巴利原文
18. Kumudavaggo
1. 古穆德摩利耶长老譬喻显示巴利原文
1. Kumudamāliyattheraapadānaṃ
在喜马拉雅山间,有一片大湖;
我生于彼处,为罗刹,形貌可怖,有大力量。
彼处睡莲盛开,花朵大如车轮;
我采摘那花时,诸力士正聚集一处。
洞见义利的世尊,两足尊,人中牛王;
望见花已收拢,便来到我面前。
正自觉者已来到,天中天、人中牛王;
我取出所有的花,供养佛陀。
那时,那场集会遍满雪山之界;
如来具足如是华盖,向前而行。
在一千八百劫前,我曾供养那朵花;
我不曾经历恶趣,这是供养佛陀的果报。
距今十五劫前,曾有七位人主;
他们名为千车之主,乃是具大神力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Pabbate himavantamhi, mahājātassaro ahu; Tatthajo rakkhaso āsiṃ, ghorarūpo mahabbalo. ‘‘Kumudaṃ pupphate tattha, cakkamattāni jāyare; Ocināmi ca taṃ pupphaṃ, balino samitiṃ tadā. ‘‘Atthadassī tu bhagavā, dvipadindo narāsabho; Pupphasaṅkocitaṃ disvā, āgacchi mama santikaṃ. ‘‘Upāgatañca sambuddhaṃ, devadevaṃ narāsabhaṃ; Sabbañca pupphaṃ paggayha, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Yāvatā himavantantā, parisā sā tadā ahu; Tāvacchadanasampanno, agamāsi tathāgato. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito pannarase kappe, sattāhesuṃ janādhipā; Sahassarathanāmā te, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿古穆德玛利亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kumudamāliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
古穆德玛利亚长老譬喻 第一显示巴利原文
Kumudamāliyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
尼谢尼达亚咖长老譬喻显示巴利原文
2. Nisseṇidāyakattheraapadānaṃ
为世尊衮达尼亚,世间最胜者、如是者;
为登上宫殿,我建造了阶梯。
以彼心之净信,受用成就;
我于正自觉者的教法中,持此最后身。
三十一劫之中,有三千位
名为众多的国王,是转轮王、具大威力者。
显示巴利原文 ‘‘Koṇḍaññassa bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino; Ārohatthāya pāsādaṃ, nisseṇī kāritā mayā. ‘‘Tena cittappasādena, anubhotvāna sampadā; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Ekattiṃsamhi kappānaṃ, sahassamhi tayo ahuṃ ; Sambahulā nāma rājāno, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿尼谢尼达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā nisseṇidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
尼谢尼达亚咖长老譬喻 第二显示巴利原文
Nisseṇidāyakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
拉提布毕亚长老譬喻 第三显示巴利原文
3. Rattipupphiyattheraapadānaṃ
往昔我曾是猎鹿者,徘徊在森林与丛林之间;
“得见毗婆尸佛,天中天、人中之雄;”
见那夜间绽放、从大地生出的库答佳花;
我连根持取之后,便奉至大仙前供养。
自从我供养那花以来,已过九十一劫;
我不曾堕入恶趣,这是供花所得的果报。
从今算起第八劫时,有位名为善净信者;
具足七宝,我曾为大力之王。
显示巴利原文 ‘‘Migaluddo pure āsiṃ, araññe kānane ahaṃ; Vipassiṃ addasaṃ buddhaṃ, devadevaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Rattikaṃ pupphitaṃ disvā, kuṭajaṃ dharaṇīruhaṃ; Samūlaṃ paggahetvāna, upanesiṃ mahesino. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito ca aṭṭhame kappe, suppasannasanāmako; Sattaratanasampanno, rājāhosiṃ mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿拉提布毕亚长老诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā rattipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
拉提布毕亚长老譬喻·第三显示巴利原文
Rattipupphiyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 伍德巴纳达亚咖长老譬喻显示巴利原文
4. Udapānadāyakattheraapadānaṃ
我为毗婆尸佛,掘了一口水井;
又将钵食供养之后,我于彼时作了奉献。
于九十一劫前,我所造作的那个业,
我不曾知晓恶趣,这便是施井的果报。
显示巴利原文 ‘‘Vipassino bhagavato, udapāno kato mayā; Piṇḍapātañca datvāna , niyyādesimahaṃ tadā. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, udapānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
就这样,具寿施井长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā udapānadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第四 伍达巴那达亚咖长老譬喻显示巴利原文
Udapānadāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
第五 西哈萨纳达亚咖长老譬喻显示巴利原文
5. Sīhāsanadāyakattheraapadānaṃ
当世间的保护者、最胜莲花导师般涅槃之时,
我以净信之心、喜悦之意,供养了狮子座。
以众多香与花鬘,带来现法之乐,
在那里作了供养后,大众证入涅槃。
心怀净信与喜悦,礼敬最上菩提,
十万劫中,我不曾堕入恶趣。
显示巴利原文 ‘‘Nibbute lokanāthamhi, padumuttaranāyake; Pasannacitto sumano, sīhāsanamadāsahaṃ. ‘‘Bahūhi gandhamālehi, diṭṭhadhammasukhāvahe; Tattha pūjañca katvāna, nibbāyati bahujjano. ‘‘Pasannacitto sumano, vanditvā bodhimuttamaṃ; Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Pannarasasahassamhi, kappānaṃ aṭṭha āsu te ; Siluccayasanāmā ca, rājāno cakkavattino. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据传,具寿施狮子座长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sīhāsanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
西哈萨纳达亚咖长老譬喻 第五显示巴利原文
Sīhāsanadāyakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
玛嘎达提咖长老譬喻显示巴利原文
6. Maggadattikattheraapadānaṃ
无比见世尊,两足尊,人牛王;
为现法乐住,于露地经行。
我将足畔的花朵举起,恭敬地安奉于头顶;
以净信心,满心欢喜,礼敬之后散撒这些花。
显示巴利原文 ‘‘Anomadassī bhagavā, dvipadindo narāsabho; Diṭṭhadhammasukhatthāya, abbhokāsamhi caṅkami. ‘‘Uddhate pāde pupphāni, sobhaṃ muddhani tiṭṭhare; Pasannacitto sumano, vanditvā pupphamokiriṃ. ‘‘Vīsakappasahassamhi, ito pañca janā ahuṃ; Pupphacchadaniyā nāma, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者玛嘎达提咖长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā maggadattiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
玛嘎达提咖长老譬喻 第六显示巴利原文
Maggadattikattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
埃迦帝毕亚长老譬喻显示巴利原文
7. Ekadīpiyattheraapadānaṃ
于莲华上佛牟尼,在娑罗村勒的最上菩提处;
我以净信心、欢喜心,供养了一盏灯。
当我流转于诸有中受生时,福德便不断积聚;
我不见恶趣,这便是施灯的果报。
从今回溯一万六千劫,曾有四人;
名灿达巴,为具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarassa munino, saḷale bodhimuttame; Pasannacitto sumano, ekadīpaṃ adāsahaṃ. ‘‘Bhave nibbattamānamhi, nibbatte puññasañcaye; Duggatiṃ nābhijānāmi, dīpadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Soḷase kappasahasse, ito te caturo janā; Candābhā nāma nāmena, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿一洲长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekadīpiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
一洲长老譬喻 第七显示巴利原文
Ekadīpiyattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第九诵品显示巴利原文
Navamaṃ bhāṇavāraṃ.
8. 玛尼布迦咖长老譬喻显示巴利原文
8. Maṇipūjakattheraapadānaṃ
在喜马拉雅山此侧,曾有一条河流淌;
彼时,自生者便安住于那条河附近的原野。
我手持宝珠,置于座床,心善悦意;
心怀净信,意悦欢喜,我以此供养佛陀。
于九十四劫前,我供养了宝珠;
我不曾知晓恶趣,此即供养佛之果报。
从此过去十二劫,曾有名为萨答拉西者,
他们曾为八位国王,皆是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Orena himavantassa, nadikā sampavattatha; Tassā cānupakhettamhi, sayambhū vasate tadā. ‘‘Maṇiṃ paggayha pallaṅkaṃ, sādhucittaṃ manoramaṃ; Pasannacitto sumano, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ maṇiṃ abhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito ca dvādase kappe, sataraṃsīsanāmakā; Aṭṭha te āsuṃ rājāno, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿玛尼普迦咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā maṇipūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
玛尼普迦咖长老譬喻 第八显示巴利原文
Maṇipūjakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 提吉差咖长老譬喻显示巴利原文
9. Tikicchakattheraapadānaṃ
在槃头摩帝城,我是一位善学的医师,
为病苦的患者带来大众的安乐。
见彼患病沙门,具戒、有大威光者,
当时,我心怀净信与欢喜,施予医药。
自九十一劫前,我布施药物以来;
我不曾再堕恶趣,这便是施药的果报。
显示巴利原文 ‘‘Nagare bandhumatiyā, vejjo āsiṃ susikkhito; Āturānaṃ sadukkhānaṃ, mahājanasukhāvaho. ‘‘Byādhitaṃ samaṇaṃ disvā, sīlavantaṃ mahājutiṃ; Pasannacitto sumano, bhesajjamadadiṃ tadā. ‘‘Arogo āsi teneva, samaṇo saṃvutindriyo; Asoko nāma nāmena, upaṭṭhāko vipassino. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ osadhamadāsahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, bhesajjassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Ito ca aṭṭhame kappe, sabbosadhasanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿提吉差咖长老说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tikicchako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第九 提吉差迦长老譬喻显示巴利原文
Tikicchakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
第十 桑伍巴塔咖长老譬喻显示巴利原文
10. Saṅghupaṭṭhākattheraapadānaṃ
在毗舍婆佛时,我曾是照料园林的园丁;
我心净信、意欣悦,曾侍奉最胜僧团。
从此三十一劫以来,我那时所造之业;
我不知恶趣,此即侍奉之果报。
自彼时起第七劫中,曾有七位同名者,
具足七宝,威力广大的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vessabhumhi bhagavati, ahosārāmiko ahaṃ; Pasannacitto sumano, upaṭṭhiṃ saṅghamuttamaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, upaṭṭhānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito te sattame kappe, sattevāsuṃ samodakā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿桑伍巴塔咖长老便如此宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saṅghupaṭṭhāko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
桑伽帕塔卡长老譬喻 第十显示巴利原文
Saṅghupaṭṭhākattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
古穆达品 第十八显示巴利原文
Kumudavaggo aṭṭhārasamo.
Kumudo atha nisseṇī, rattiko udapānado; Sīhāsanī maggadado, ekadīpī maṇippado; Tikicchako upaṭṭhāko, ekapaññāsa gāthakāti.
19. 古德迦布毕亚品显示巴利原文
19. Kuṭajapupphiyavaggo
1. 古德迦布毕亚长老譬喻显示巴利原文
1. Kuṭajapupphiyattheraapadānaṃ
金色的正觉者,犹如升起的百光者;
遍观诸方,游行于无染的虚空。
见库答佳花盛开,遍布高耸;
从树上采下,供养于触佛。
于此九十二劫前,我曾供养那花朵;
不曾知有恶趣,这就是供养佛陀的果报。
自此十七劫前,曾出三位正盛开的圣者;
七宝具足,具有大威神力的转轮王。
“四无碍解,以及这八解脱;
六神通已证,佛陀的教诫已成就。”
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, sataraṃsiṃva uggataṃ; Disaṃ anuvilokentaṃ, gacchantaṃ anilañjase. ‘‘Kuṭajaṃ pupphitaṃ disvā, saṃvitthatasamotthataṃ; Rukkhato ocinitvāna, phussassa abhiropayiṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito sattarase kappe, tayo āsuṃ supupphitā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
闻如是:尊者库答加布毕亚长老说此诸偈。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kuṭajapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
库答加布毕亚长老譬喻·第一显示巴利原文
Kuṭajapupphiyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 般度耆婆长老譬喻显示巴利原文
2. Bandhujīvakattheraapadānaṃ
名为悉达多的正自觉者,自生者,为诸善人所赞叹;
他证得定,安坐于山间。
寻觅那湖中所生、水出的最上花;
我于近处看见了文殊师利花。
九十四劫前,我曾以花供养;
我未曾识知恶趣,此是供养佛的果报。
自今十四劫前,我为人主;
名为海劫,是具大力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Siddhattho nāma sambuddho, sayambhū sabbhi vaṇṇito; Samādhiṃ so samāpanno, nisīdi pabbatantare. ‘‘Jātassare gavesanto, dakajaṃ pupphamuttamaṃ; Bandhujīvakapupphāni, addasaṃ samanantaraṃ. ‘‘Ubho hatthehi paggayha, upāgacchiṃ mahāmuniṃ; Pasannacitto sumano, siddhatthassābhiropayiṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito cātuddase kappe, eko āsiṃ janādhipo; Samuddakappo nāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿班度耆婆长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bandhujīvako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
班度耆婆长老譬喻第二显示巴利原文
Bandhujīvakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 果敦巴利亚长老譬喻显示巴利原文
3. Koṭumbariyattheraapadānaṃ
如迦尼咖拉树般光明闪耀,坐于山间;
犹如无量的海洋,犹如广袤的大地。
犹如天众所礼敬的那头无可匹敌的雄牛;
我以欢喜之心,欣然前往人中最上者;
我手持七朵花,其间交杂着木瓜花;
我供养了佛陀——尸弃佛,世间之亲族。
自今三十一劫以来,从我供养那朵花起,
我不曾知有恶趣,这便是供养佛陀的果报。
于二十劫前,有位名为大内喇沙者;
他具足广大威德,是一位具大力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Kaṇikāraṃva jotantaṃ, nisinnaṃ pabbatantare; Appameyyaṃva udadhiṃ, vitthataṃ dharaṇiṃ yathā. ‘‘Pūjitaṃ devasaṅghena, nisabhājāniyaṃ yathā; Haṭṭho haṭṭhena cittena, upāgacchiṃ naruttamaṃ. ‘‘Sattapupphāni paggayha, koṭumbarasamākulaṃ; Buddhassa abhiropesiṃ, sikhino lokabandhuno. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito vīsatikappamhi, mahānelasanāmako; Eko āsi mahātejo, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿果敦巴利长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā koṭumbariyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
果敦巴利长老譬喻 第三显示巴利原文
Koṭumbariyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
第四 五象长老譬喻显示巴利原文
4. Pañcahatthiyattheraapadānaṃ
世尊有三名号:世间最胜、人中牛王;
由众弟子前导,行于街中。
五位手持青莲者与四位,由我所安置;
我欲行供养,为成就誓愿而举献供物。
“金色之身正自觉者,行于市集之间;”
佛光触照我身,我礼敬两足尊。
九十二劫前,我曾以花作供养;
我不曾堕入恶趣,这就是供养佛陀的果报。
在这十三劫中,有五位被尊为‘善美’者;
具足七宝的大威力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Tisso nāmāsi bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Purakkhato sāvakehi, rathiyaṃ paṭipajjatha. ‘‘Pañca uppalahatthā ca, cāturā ṭhapitā mayā; Āhutiṃ dātukāmohaṃ, paggaṇhiṃ vatasiddhiyā . ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, gacchantaṃ antarāpaṇe; Buddharaṃsīhi phuṭṭhosmi , pūjesiṃ dvipaduttamaṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito terasakappamhi, pañca susabhasammatā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿般遮哈提亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pañcahatthiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
般遮哈提亚长老譬喻 第四显示巴利原文
Pañcahatthiyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
伊西目嘎达亚咖长老譬喻 第五显示巴利原文
5. Isimuggadāyakattheraapadānaṃ
犹如升起的百光之日,犹如金光晃耀的日轮;
犹如闪耀的顶髻,莲花之上的无上导师。
我将仙人芒果捣碎,放入无杂质的蜜罐之中;
犹如立于宫殿的寂静者,我将供养献予世间之亲族。
那时,佛陀有八万四千位声闻弟子;
我盛满一切钵,所余犹然丰盈。
由彼净信之心,为诸善根所催促,
十万劫中,我不堕恶趣。
四万劫中,那三十八位;
他们名为伊西目嘎,是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Udentaṃ sataraṃsiṃva, pītaraṃsiṃva bhāṇumaṃ; Kakudhaṃ vilasantaṃva, padumuttaranāyakaṃ. ‘‘Isimuggāni pisitvā , madhukhudde anīḷake; Pāsādeva ṭhito santo, adāsiṃ lokabandhuno. ‘‘Aṭṭhasatasahassāni, ahesuṃ buddhasāvakā; Sabbesaṃ pattapūrentaṃ , tato cāpi bahuttaraṃ. ‘‘Tena cittappasādena, sukkamūlena codito; Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Cattālīsamhi sahasse, kappānaṃ aṭṭhatiṃsa te; Isimuggasanāmā te, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿伊西穆嘎达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā isimuggadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
伊西穆嘎达亚咖长老的譬喻 第五显示巴利原文
Isimuggadāyakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 菩提伍巴塔咖长老譬喻显示巴利原文
6. Bodhiupaṭṭhākattheraapadānaṃ
在拉马瓦帝城,我是鼓乐演奏者;
我常勤于侍奉,已趣向无上菩提。
朝暮承事已,依于善根所策励;
于一千八百劫中,不堕恶趣。
显示巴利原文 ‘‘Nagare rammavatiyā, āsiṃ murajavādako; Niccupaṭṭhānayuttomhi, gatohaṃ bodhimuttamaṃ. ‘‘Sāyaṃ pātaṃ upaṭṭhitvā, sukkamūlena codito; Aṭṭhārasakappasate, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Pannarase kappasate, ito āsiṃ janādhipo; Murajo nāma nāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿菩提近侍长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bodhiupaṭṭhāko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
菩提近侍长老譬喻·第六显示巴利原文
Bodhiupaṭṭhākattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
七、一心长老譬喻显示巴利原文
7. Ekacintikattheraapadānaṃ
当天人命终,从诸天身谢灭之时,
三种音声发出,诸天随喜:
“尊者,由此去往善趣,往生人间,与人为伴;
得人身已,于正法中,获无上信。”
愿你的信心已深入、已生根、已安立;
于善说正法,终生毫不动摇。
以身行善,以语广修多善;
心意造作善业,无瞋害,无依着。
由此,更作有依福德,以布施令其增广;
亦令其余众生安住于正法与梵行之中。
当诸天以悲悯心,觉知天人时,
他们对逝去的天人随喜道:‘来吧,天人,再来,再来。’
那时,天众聚集,我心生悚惧;
“我从此处死后,将去往怎样的胎生呢?”
那位已修习诸根的沙门,了知我的悚惧,
他怀着救拔我之心,来到我的面前。
我即于彼处投生,为善根所策励;
十万劫中,我不堕恶趣。
显示巴利原文 ‘‘Yadā devo devakāyā, cavate āyusaṅkhayā; Tayo saddā niccharanti, devānaṃ anumodataṃ. ‘Ito bho sugatiṃ gaccha, manussānaṃ sahabyataṃ; Manussabhūto saddhamme, labha saddhaṃ anuttaraṃ. ‘‘‘Sā te saddhā niviṭṭhāssa, mūlajātā patiṭṭhitā; Yāvajīvaṃ asaṃhīrā, saddhamme suppavedite. ‘‘‘Kāyena kusalaṃ katvā, vācāya kusalaṃ bahuṃ; Manasā kusalaṃ katvā, abyāpajjaṃ nirūpadhiṃ. ‘‘‘Tato opadhikaṃ puññaṃ, katvā dānena taṃ bahuṃ; Aññepi macce saddhamme, brahmacariye nivesaya’. ‘‘Imāya anukampāya, devā devaṃ yadā vidū; Cavantaṃ anumodanti, ehi deva punappunaṃ . ‘‘Saṃvego me tadā āsi, devasaṅghe samāgate; Kaṃsu nāma ahaṃ yoniṃ, gamissāmi ito cuto. ‘‘Mama saṃvegamaññāya, samaṇo bhāvitindriyo; Mamuddharitukāmo so, āgacchi mama santikaṃ. ‘‘Sumano nāma nāmena, padumuttarasāvako; Atthadhammānusāsitvā, saṃvejesi mamaṃ tadā. ‘‘Tassāhaṃ vacanaṃ sutvā, buddhe cittaṃ pasādayiṃ; Taṃ dhīraṃ abhivādetvā, tattha kālaṃkato ahaṃ. ‘‘Upapajjiṃ sa tattheva, sukkamūlena codito; Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿一心长老如是宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekacintiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第七 一心长老譬喻显示巴利原文
Ekacintikattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 三角花长老譬喻显示巴利原文
8. Tikaṇṇipupphiyattheraapadānaṃ
我为天人,众天女环绕;
忆念过去业,我即随念最胜佛。
手持提咖尼花,我令自心生起净信;
我供养毗婆尸佛,人中牛王。
九十一劫前,我曾供养那朵花;
我不堕恶趣,这是供养佛陀的果报。
往昔七十三劫前,曾有四位胜王;
具足七宝、有大威德的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Devabhūto ahaṃ santo, accharāhi purakkhato; Pubbakammaṃ saritvāna, buddhaseṭṭhaṃ anussariṃ. ‘‘Tikaṇṇipupphaṃ paggayha, sakaṃ cittaṃ pasādayiṃ; Buddhamhi abhiropesiṃ, vipassimhi narāsabhe. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Tesattatimhito kappe, caturāsuṃ ramuttamā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
依此,尊者提咖尼普披亚长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tikaṇṇipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
三角花长老譬喻第八。显示巴利原文
Tikaṇṇipupphiyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
独行长老之譬喻显示巴利原文
9. Ekacāriyattheraapadānaṃ
那时,三十三天诸天之中,大音声起;
佛陀于世间般涅槃,我们却仍是有贪者。
那些心生悚惧、胸中带着忧箭的人们,
有沙跋喇相伴,我来到佛陀座前。
取来曼陀罗花,化现为歌咏;
于佛陀般涅槃时,我作了供养。
一切天人都随喜,天女们也对我随喜;
十万劫中,我不生于恶趣。
六万劫中,于此有十六人,
名为大末罗人,是转轮王,具大威力。
显示巴利原文 ‘‘Tāvatiṃsesu devesu, mahāghoso tadā ahu; Buddho ca loke nibbāti, mayañcamha sarāgino. ‘‘Tesaṃ saṃvegajātānaṃ, sokasallasamaṅginaṃ; Sabalena upatthaddho, agamaṃ buddhasantikaṃ. ‘‘Mandāravaṃ gahetvāna, saṅgīti abhinimmitaṃ; Parinibbutakālamhi, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Sabbe devānumodiṃsu, accharāyo ca me tadā; Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Saṭṭhikappasahassamhi, ito soḷasa te janā; Mahāmallajanā nāma, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿独行长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekacāriyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
独行长老譬喻第九显示巴利原文
Ekacāriyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 三结花长老譬喻显示巴利原文
10. Tivaṇṭipupphiyattheraapadānaṃ
他们全体聚集,一同思惟我被击败之事;
正当他们思惟时,热恼便生起了。
那时,一位名为苏难达的佛陀弟子,
见法的牟尼,来到了我的面前。
那些曾是我的囚犯,那时献花给我;
我取了那些花,供养了弟子们。
我于彼处命终之后,又得投生;
十八百劫之中,我不堕恶趣。
显示巴利原文 ‘‘Abhibhūtaṃ panijjhanti , sabbe saṅgamma te mamaṃ ; Tesaṃ nijjhāyamānānaṃ, pariḷāho ajāyatha. ‘‘Sunando nāma nāmena, buddhassa sāvako tadā; Dhammadassissa munino, āgacchi mama santikaṃ. ‘‘Ye me baddhacarā āsuṃ, te me pupphaṃ aduṃ tadā; Tāhaṃ pupphaṃ gahetvāna, sāvake abhiropayiṃ. ‘‘Sohaṃ kālaṃkato tattha, punāpi upapajjahaṃ; Aṭṭhārase kappasate, vinipātaṃ na gacchahaṃ. ‘‘Teraseto kappasate, aṭṭhāsuṃ dhūmaketuno; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据传具寿提瓦提普披亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tivaṇṭipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
三结花长老譬喻之事 第十显示巴利原文
Tivaṇṭipupphiyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
拘吒迦花品 第十九显示巴利原文
Kuṭajapupphiyavaggo ekūnavīsatimo.
拘吒迦、般度基维、库敦巴利迦哈提亚;
伊西穆迦、菩提、一心者、提迦尼迦;
“独行者”、“三转”,如是六十二偈颂所宣说。
显示巴利原文 Kuṭajo bandhujīvī ca, koṭumbarikahatthiyo; Isimuggo ca bodhi ca, ekacintī tikaṇṇiko; Ekacārī tivaṇṭi ca, gāthā dvāsaṭṭhi kittitāti.
20. 多马喇花品显示巴利原文
20. Tamālapupphiyavaggo
1. 多马喇花长老譬喻显示巴利原文
1. Tamālapupphiyattheraapadānaṃ
八万四千根柱子,纯以黄金而成;
我这座妙如天宫的殿堂,为我善所化现。
我以清净明澈之心,手持多马喇花,
将它供奉给尸弃佛——世间的亲族、无上佛陀。
从今三十一劫以来,我于彼时所造之业,
我不复识恶趣,此是供养佛陀之果报。
从今二十劫前,有一位名为旃陀帝答者;
七宝具足,具大威力的转轮王。
四无碍解,与八解脱;
六神通已亲证,佛陀的教法已奉行。
显示巴利原文 ‘‘Cullāsītisahassāni , thambhā sovaṇṇayā ahū; Devalaṭṭhipaṭibhāgaṃ, vimānaṃ me sunimmitaṃ. ‘‘Tamālapupphaṃ paggayha, vippasannena cetasā; Buddhassa abhiropayiṃ, sikhino lokabandhuno. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito vīsatime kappe, candatittoti ekako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿答玛喇普披亚长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tamālapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
答玛喇普披亚长老譬喻 第一显示巴利原文
Tamālapupphiyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
草敷具长老譬喻 第二显示巴利原文
2. Tiṇasanthārakattheraapadānaṃ
当林中隐士为导师割取青草之时;
那些草全都向右旋绕,铺卧于地。
我取了这些草,铺在这无上大地之上;
那时,我只带了三片多罗叶。
“以草做成覆盖,我供养给悉达多;”
我为那位天人师,持守了七日。
九十四劫前,我曾布施那草;
我不曾堕入恶趣,这是施草的果报。
六十五劫前,曾有四位大富者;
七宝具足、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Yadā vanavāsī isi, tiṇaṃ lāyati satthuno; Sabbe padakkhiṇāvaṭṭā , pathabyā nipatiṃsu te. ‘‘Tamahaṃ tiṇamādāya, santhariṃ dharaṇuttame; Tīṇeva tālapattāni, āharitvānahaṃ tadā. ‘‘Tiṇena chadanaṃ katvā, siddhatthassa adāsahaṃ; Sattāhaṃ dhārayuṃ tassa , devamānusasatthuno. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ tiṇaṃ adadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, tiṇadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcasaṭṭhimhito kappe, cattārosuṃ mahaddhanā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿提那桑他拉咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tiṇasanthārako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
草敷具长老譬喻第二显示巴利原文
Tiṇasanthārakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 破瓶长老譬喻显示巴利原文
3. Khaṇḍapulliyattheraapadānaṃ
富沙世尊的塔,曾坐落于大林中;
那时,被象群毁坏的树木,在那里又重新生长了。
我平整了崎岖之地,施与了甘露团;
对那位三界悲悯者,我因这些功德而心生满足。
九十二劫前,我曾造作此业;
我不曾历恶趣,这是甘露团的果报。
七十七劫之中,曾有十六位胜军王;
具足七宝,有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Phussassa kho bhagavato, thūpo āsi mahāvane; Kuñjarehi tadā bhinno, parūḷho pādapo tahiṃ. ‘‘Visamañca samaṃ katvā, sudhāpiṇḍaṃ adāsahaṃ; Tilokagaruno tassa, guṇehi paritosito . ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, sudhāpiṇḍassidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattasattatikappamhi, jitasenāsuṃ soḷasa; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿堪达普利亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā khaṇḍaphulliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
破瓶长老譬喻·第三显示巴利原文
Khaṇḍapulliyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
无忧供养长老譬喻显示巴利原文
4. Asokapūjakattheraapadānaṃ
有一位名为巴度摩的自生者,具足光辉;
宴坐于莲花之上,身影不曾离开那位牟尼。
彼见无忧树繁花盛开,花团锦簇,善妙可观;
我以名为水生最上者的花,供养了佛陀。
“自从我供养那朵花以来,已经过了九十四劫;”
我从未堕入恶趣,这便是供养佛陀所得的果报。
三十七劫前,曾有十六位阿兰若阇,
他们具足七宝,是大力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Tivarāyaṃ pure ramme, rājuyyānaṃ ahu tadā; Uyyānapālo tatthāsiṃ, rañño baddhacaro ahaṃ. ‘‘Padumo nāma nāmena, sayambhū sappabho ahu; Nisinnaṃ puṇḍarīkamhi, chāyā na jahi taṃ muniṃ. ‘‘Asokaṃ pupphitaṃ disvā, piṇḍibhāraṃ sudassanaṃ; Buddhassa abhiropesiṃ, jalajuttamanāmino. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattatiṃsamhito kappe, soḷasa araṇañjahā ; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿阿首咖普迦咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā asokapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
无忧供养长老譬喻第四显示巴利原文
Asokapūjakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
安果拉咖长老譬喻第五显示巴利原文
5. Aṅkolakattheraapadānaṃ
见安库喇花盛开,花蕾覆蕊;
采下那花之后,我往诣佛陀座前。
那时,大牟尼悉达多,正隐居独处;
稍待片刻后,我在洞中散花。
九十四劫前,我曾以花供养;
我不知恶趣,此是施花之果报。
自此三十六劫前,阿些咖称为天吼者;
具足七宝,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Aṅkolaṃ pupphitaṃ disvā, mālāvaraṃ sakosakaṃ ; Ocinitvāna taṃ pupphaṃ, agamaṃ buddhasantikaṃ. ‘‘Siddhattho tamhi samaye, patilīno mahāmuni; Muhuttaṃ paṭimānetvā, guhāyaṃ pupphamokiriṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Chattiṃsamhi ito kappe, āseko devagajjito; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿安果拉咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā aṅkolako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
安果拉咖长老譬喻第五显示巴利原文
Aṅkolakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 嫩叶供养长老譬喻显示巴利原文
6. Kisalayapūjakattheraapadānaṃ
为军队所拱卫,悉达多无可匹敌;
他出于对我的怜悯,前往阿尼兰佳色。
我看不到其他适合供养大仙的东西;
我看见无忧树的嫩叶,便将它举向空中。
佛陀的嫩叶,在您前行时,紧随在后;
我见此景,心中震撼,啊!佛陀竟是如此稀有殊胜!
从九十四劫前,我便以嫩叶供养;
我不曾识知恶趣,这便是供养佛陀的果报。
于此三十七劫之前,曾有一位独一自在者;
他具足七宝,是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Nagare dvāravatiyā, mālāvaccho mamaṃ ahu; Udapāno ca tattheva, pādapānaṃ virohano. ‘‘Sabalena upatthaddho, siddhattho aparājito; Mamānukampamāno so, gacchate anilañjase. ‘‘Aññaṃ kiñci na passāmi, pūjāyoggaṃ mahesino; Asokaṃ pallavaṃ disvā, ākāse ukkhipiṃ ahaṃ. ‘‘Buddhassa te kisalayā, gacchato yanti pacchato; Tāhaṃ disvāna saṃvijiṃ , aho buddhassuḷāratā. ‘‘Catunnavutito kappe, pallavaṃ abhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattatiṃse ito kappe, eko ekissaro ahu; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿嫩叶供养者长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kisalayapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
嫩叶供养者长老譬喻 第六显示巴利原文
Kisalayapūjakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 施丁杜咖长老譬喻显示巴利原文
7. Tindukadāyakattheraapadānaṃ
我曾是行于山间险处的猕猴,具足力量与速行;
见到果实累累的丁杜咖树,便忆念最胜佛陀。
离行数日后,我寻求世间导师;
以净信心与喜悦,向悉达多——度越三有者;
了知我之心意,世间无上导师;
与千位漏尽比丘一同,来到我的面前。
心生欢喜之后,我手持果实前往;
一切知者、说者中的最胜者——世尊,接受了。
九十四劫前,我布施了那个果实;
我不曾知有恶趣,这就是布施果实的果报。
五十七劫时,有位名为乌巴难达者;
具足七宝,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Giriduggacaro āsiṃ, makkaṭo thāmavegiko; Phalinaṃ tindukaṃ disvā, buddhaseṭṭhaṃ anussariṃ. ‘‘Nikkhamitvā katipāhaṃ, viciniṃ lokanāyakaṃ; Pasannacitto sumano, siddhatthaṃ tibhavantaguṃ. ‘‘Mama saṅkappamaññāya, satthā loke anuttaro; Khīṇāsavasahassehi, āgacchi mama santikaṃ. ‘‘Pāmojjaṃ janayitvāna, phalahattho upāgamiṃ; Paṭiggahesi bhagavā, sabbaññū vadataṃ varo. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ phalaṃ adadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattapaññāsakappamhi, upanandasanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿提度咖达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tindukadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
丁杜迦施与长老譬喻第七显示巴利原文
Tindukadāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
拳供养长老譬喻第八显示巴利原文
8. Muṭṭhipūjakattheraapadānaṃ
当那两足尊、如如不动者经行之时,
我以一把吉利尼拉花,供养世尊。
以彼心净信,为善根所驱使;
三万劫之中,我不堕恶趣。
于二千三百劫前,有位名为苏内喇的刹帝利;
具足七宝,我曾是大威力者。
显示巴利原文 ‘‘Sumedho nāma bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Pacchime anukampāya, padhānaṃ padahī jino. ‘‘Tassa caṅkamamānassa, dvipadindassa tādino; Girinelassa pupphānaṃ, muṭṭhiṃ buddhassa ropayiṃ. ‘‘Tena cittappasādena, sukkamūlena codito; Tiṃsakappasahassāni, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Tevīsatikappasate, sunelo nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, eko āsiṃ mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿目提普迦长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā muṭṭhipūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
拳供养长老譬喻第八显示巴利原文
Muṭṭhipūjakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 金卡尼咖花长老譬喻显示巴利原文
9. Kiṃkaṇikapupphiyattheraapadānaṃ
名为苏曼嘎喇的自觉者、无能胜者;
胜者出林之后,进入城中。
牟尼于城中行乞食已,从城中出;
所作已办的正自觉者,彼自在者住于林间。
我手持金尼花,供养佛陀;
以清净心、欢喜心,供养自觉者、大圣者。
自从我以此花供养以来,已历经九十四劫;
我不曾知有恶趣,这是供养佛陀所得的果报。
八十六劫前,有位名为阿毕喇西的,
具足七宝,是为大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Sumaṅgaloti nāmena, sayambhū aparājito; Pavanā nikkhamitvāna, nagaraṃ pāvisī jino. ‘‘Piṇḍacāraṃ caritvāna, nikkhamma nagarā muni; Katakiccova sambuddho, so vasī vanamantare. ‘‘Kiṃkaṇipupphaṃ paggayha, buddhassa abhiropayiṃ; Pasannacitto sumano, sayambhussa mahesino. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Chaḷāsītimhito kappe, apilāsisanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
就这样,具寿金卡尼咖花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kiṃkaṇikapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
金卡尼咖花长老譬喻 第九显示巴利原文
Kiṃkaṇikapupphiyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 尤提咖花长老譬喻显示巴利原文
10. Yūthikapupphiyattheraapadānaṃ
名号莲华上的胜者,一切供养的受者;
从森林出,具眼者前往住处。
我以双手捧起,这最上的优提迦花;
我供养佛陀——那位具足慈心、如如不动的圣者。
以此澄净信心,我获享殊胜圆满;
于十万劫中,我不曾堕入恶趣。
由此回溯五十劫,我曾是一位人主;
名为沙米塔难达那,是转轮王,具大威德。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaro nāma jino, āhutīnaṃ paṭiggaho; Pavanā nikkhamitvāna, vihāraṃ yāti cakkhumā. ‘‘Ubho hatthehi paggayha, yūthikaṃ pupphamuttamaṃ; Buddhassa abhiropayiṃ, mettacittassa tādino. ‘‘Tena cittappasādena, anubhotvāna sampadā; Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Ito paññāsakappesu, eko āsiṃ janādhipo; Samittanandano nāma, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据传具寿玉希咖布披亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā yūthikapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
玉希咖布披亚长老譬喻第十。显示巴利原文
Yūthikapupphiyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
多马喇花品第二十。显示巴利原文
Tamālapupphiyavaggo vīsatimo.
答玛喇、提那桑他罗,康达普利、阿首咖,
安够喇基与嫩叶,丁杜咖与内喇花,
显示巴利原文 Tamālatiṇasanthāro , khaṇḍaphulli asokiyo; Aṅkolakī kisalayo, tinduko nelapupphiyo;
金咖尼咖与玉希咖,偈颂共五十八。显示巴利原文
Kiṃkaṇiko yūthiko ca, gāthā paññāsa aṭṭha cāti.
接下来是品目摄颂——显示巴利原文
Atha vagguddānaṃ –
施食者、随从、瑟勒亚、庄严者,
伞盖、红素馨,与善奉侍者。
拘牟陀、拘咤迦,以答玛利为第十;
六百偈颂,复有六十偈更在其上。
显示巴利原文 Bhikkhādāyī parivāro, sereyyo sobhito tathā; Chattañca bandhujīvī ca, supāricariyopi ca. Kumudo kuṭajo ceva, tamāli dasamo kato; Chasatāni ca gāthāni, chasaṭṭhi ca tatuttari.
乞食品第十显示巴利原文
Bhikkhāvaggadasakaṃ.
21. 咖尼咖拉花供养品显示巴利原文
21. Kaṇikārapupphiyavaggo
1. 咖尼咖拉花供养长老之譬喻显示巴利原文
1. Kaṇikārapupphiyattheraapadānaṃ
那时,我见咖尼咖拉花盛开,便采下它;
我将此花供养给已渡越瀑流、安住如如的帝思。
从九十二劫前至今,我献上那花朵以来,
不曾知有恶趣,这便是敬奉佛陀的果报。
三十五劫前,我曾以‘阿卢那巴尼’之名闻名;
具足七宝、大威力的转轮王。
四无碍解与八解脱;
六神通已作证,佛陀的教诫已奉行。
显示巴利原文 ‘‘Kaṇikāraṃ pupphitaṃ disvā, ocinitvānahaṃ tadā; Tissassa abhiropesiṃ, oghatiṇṇassa tādino. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcattiṃse ito kappe, aruṇapāṇīti vissuto; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,具寿咖尼咖拉花长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kaṇikārapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
咖尼咖拉花长老譬喻·第一显示巴利原文
Kaṇikārapupphiyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
弥内拉花长老譬喻·第二显示巴利原文
2. Minelapupphiyattheraapadānaṃ
世尊金色身,百光遍辉耀;
登上经行处,慈心最胜牛王。
净信心喜悦,礼敬最上智;
我手持弥内喇花,敬献于佛陀。
距今三十一劫前,我以彼花作供养;
我不曾经历恶趣,这是供佛的果报。
在二十九劫前,有位名为善密云者;
他具足七宝,是一位具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇo bhagavā, sataraṃsī patāpavā; Caṅkamanaṃ samārūḷho, mettacitto sikhīsabho. ‘‘Pasannacitto sumano, vanditvā ñāṇamuttamaṃ; Minelapupphaṃ paggayha, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekūnatiṃsakappamhi, sumeghaghananāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿弥内拉花长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā minelapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
弥内拉花长老譬喻·第二显示巴利原文
Minelapupphiyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 金咖尼花长老譬喻显示巴利原文
3. Kiṅkaṇipupphiyattheraapadānaṃ
他犹如金色般辉耀,是一切知者、世间导师;
他进入池中,世间导师沐浴了。
自九十一劫前,我供养了那朵花;
我再不经历恶趣,这是礼敬佛陀的果报。
于二十七劫前,有一国王名为比玛拉他;
具足七宝,乃大力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Kañcanagghiyasaṅkāso, sabbaññū lokanāyako; Odakaṃ dahamoggayha, sināyi lokanāyako. ‘‘Paggayha kiṅkaṇiṃ pupphaṃ, vipassissābhiropayiṃ; Udaggacitto sumano, dvipadindassa tādino. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattavīsatikappamhi, rājā bhīmaratho ahu; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿金咖尼花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kiṅkaṇipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
金咖尼花长老譬喻 第三显示巴利原文
Kiṅkaṇipupphiyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 达拉尼亚长老譬喻显示巴利原文
4. Taraṇiyattheraapadānaṃ
见义者世尊,两足之尊,人中最胜;
由弟子们恭敬围绕,来到恒河岸边。
十八百劫之前,我造下了此业;
我不见有恶趣,此是济渡之果报。
在十三个百劫以前,我曾五度成为名为萨博婆瓦者;
具足七宝、具大神力的转轮王。
在这最后之有时,我生于婆罗门家族;
与三位同伴一同,于导师的教法中出家。
显示巴利原文 ‘‘Atthadassī tu bhagavā, dvipadindo narāsabho; Purakkhato sāvakehi, gaṅgātīramupāgami. ‘‘Samatitti kākapeyyā, gaṅgā āsi duruttarā; Uttārayiṃ bhikkhusaṅghaṃ, buddhañca dvipaduttamaṃ. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, taraṇāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Teraseto kappasate, pañca sabbobhavā ahuṃ; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Pacchime ca bhave asmiṃ, jātohaṃ brāhmaṇe kule; Saddhiṃ tīhi sahāyehi, pabbajiṃ satthu sāsane. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿达拉尼亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā taraṇiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
达拉尼亚长老譬喻第四显示巴利原文
Taraṇiyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 尼贡地花供养长老譬喻显示巴利原文
5. Nigguṇḍipupphiyattheraapadānaṃ
我曾是毗婆尸佛的守园人,
我手持尼贡地花,供养于佛陀。
从我以那花作供养以来,九十一劫间,
我不曾堕入恶趣,这是供养佛陀的果报。
在第二十五劫前,我曾是一位人主,
名为摩诃巴答巴,是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vipassissa bhagavato, āsimārāmiko ahaṃ; Nigguṇḍipupphaṃ paggayha, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcavīse ito kappe, eko āsiṃ janādhipo; Mahāpatāpanāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿尼贡地花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā nigguṇḍipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
尼贡地花供养长老譬喻第五显示巴利原文
Nigguṇḍipupphiyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
施水长老譬喻第六显示巴利原文
6. Udakadāyakattheraapadānaṃ
「见到正在进食的沙门,内心清净无浊;
我以瓶取水,供养悉达多。
我今无垢,清净,疑惑已断;
当流转于有时,我的果报自然现前。
从九十四劫前,我以水行供养;
我不见恶趣,此即施水之果报。
从六十一劫前,曾有一位独一清净者;
具足七宝、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Bhuñjantaṃ samaṇaṃ disvā, vippasannamanāvilaṃ; Ghaṭenodakamādāya, siddhatthassa adāsahaṃ. ‘‘Nimmalo homahaṃ ajja, vimalo khīṇasaṃsayo; Bhave nibbattamānamhi, phalaṃ nibbattate mama . ‘‘Catunnavutito kappe, udakaṃ yamadāsahaṃ ; Duggatiṃ nābhijānāmi, dakadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekasaṭṭhimhito kappe, ekova vimalo ahu; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿施水长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā udakadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施水长老譬喻第六显示巴利原文
Udakadāyakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
萨拉拉花鬘长老譬喻第七显示巴利原文
7. Salalamāliyattheraapadānaṃ
犹如明耀的迦尼迦罗花,安坐于山间;
遍照诸方,悉达多,人中调御者。
那时,我制成了一张不虚发的弓,搭上箭;
我割取一枝带梗的花,供养佛陀。
我以那花供养以来,已经九十四劫;
我不见恶趣,这是礼敬佛陀之果。
五十一劫前,我曾是一位持光者;
具足七宝,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Kaṇikāraṃva jotantaṃ, nisinnaṃ pabbatantare; Obhāsentaṃ disā sabbā, siddhatthaṃ narasārathiṃ. ‘‘Dhanuṃ advejjhaṃ katvāna, usuṃ sannayhahaṃ tadā; Pupphaṃ savaṇṭaṃ chetvāna, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekapaññāsito kappe, eko āsiṃ jutindharo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿萨拉拉鬘长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā salalamāliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第七 萨拉拉鬘师长老譬喻显示巴利原文
Salalamāliyattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第八 国兰达花供养长老譬喻显示巴利原文
8. Koraṇḍapupphiyattheraapadānaṃ
见所踏处之足迹,有轮相庄严严饰
我步步追随大仙毗婆尸的足迹。
见珊瑚树花开,我便连根礼敬;
满怀欢喜,以欢喜心,我礼敬无上尊足。
自九十一劫前,我即以花供养;
我不见恶趣,这便是供佛之果。
在五十七劫前,我曾是清净无垢的唯一者;
具足七宝、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Akkantañca padaṃ disvā, cakkālaṅkārabhūsitaṃ; Padenānupadaṃ yanto, vipassissa mahesino. ‘‘Koraṇḍaṃ pupphitaṃ disvā, samūlaṃ pūjitaṃ mayā; Haṭṭho haṭṭhena cittena, avandiṃ padamuttamaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattapaññāsakappamhi, eko vītamalo ahuṃ; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿果兰德布比亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā koraṇḍapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
国兰达花供养长老譬喻·第八显示巴利原文
Koraṇḍapupphiyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 施座长老譬喻显示巴利原文
9. Ādhāradāyakattheraapadānaṃ
我以座具供养世间亲族之尸弃佛;
我持此一切大地,持此整个大地。
我诸烦恼已烧尽,一切诸有已根除;
我持最后身,于正自觉者教法中。
往昔二十七劫前,有四人,
名叫萨曼答瓦拉那,是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Ādhārakaṃ mayā dinnaṃ, sikhino lokabandhuno; Dhāremi pathaviṃ sabbaṃ, kevalaṃ vasudhaṃ imaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Sattavīse ito kappe, ahesuṃ caturo janā; Samantavaraṇā nāma, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿达拉达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ādhāradāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第九 施座长老譬喻显示巴利原文
Ādhāradāyakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
第十 遮止恶长老譬喻显示巴利原文
10. Pāpanivāriyattheraapadānaṃ
于帝思沙世尊,天中之天,如如者;
我以净信心布施了一把伞。
我的恶业已得覆蔽,善法则具足成就;
于空中执持伞盖,这是往昔所作业的果报。
这是我的最后一生,一切‘有’已彻底根除;
我持此最后身,安住于正自觉者的教法中。
从此九十二劫前,我供养了那把伞;
我不曾堕恶趣,这便是施伞之果报。
于此七十二劫前,曾有八位众生之主;
他们是名为“大因”的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Tissassa tu bhagavato, devadevassa tādino; Ekacchattaṃ mayā dinnaṃ, vippasannena cetasā. ‘‘Nivutaṃ hoti me pāpaṃ, kusalassupasampadā; Ākāse chattaṃ dhārenti, pubbakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Carimaṃ vattate mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ chattamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, chattadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Dvesattatimhito kappe, aṭṭhāsiṃsu janādhipā; Mahānidānanāmena, rājāno cakkavattino. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴巴尼瓦利亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pāpanivāriyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
遮止恶长老譬喻第十显示巴利原文
Pāpanivāriyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
咖尼咖拉花供养品第二十一显示巴利原文
Kaṇikārapupphiyavaggo ekavīsatimo.
咖尼咖拉、米内喇,金卡尼与塔拉那;
尼古恩地花、达咖多,娑罗村喇与库兰达咖。
显示巴利原文 Kaṇikāro minelañca, kiṅkaṇi taraṇena ca; Nigguṇḍipupphī dakado, salalo ca kuraṇḍako; Ādhārako pāpavārī, aṭṭhatālīsa gāthakāti.
22. 象品显示巴利原文
22. Hatthivaggo
1. 施象长老譬喻显示巴利原文
1. Hatthidāyakattheraapadānaṃ
悉达多世尊,两足之尊,如是者;
我施与龙象中最上者,牙如犁柄、体魄雄壮者。
我体验最上义,无上寂静道;
我曾以龙施,供养利益一切世间者。
九十四劫前,我作龙施;
不曾经历恶趣,这便是施龙的果报。
于七十八劫时,曾有十六位刹帝利;
名曰萨曼答巴萨地咖,是转轮王且具大威力。
四无碍解,与八解脱;
六神通已证得,佛陀的教诫已圆成。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, dvipadindassa tādino; Nāgaseṭṭho mayā dinno, īsādanto urūḷhavā. ‘‘Uttamatthaṃ anubhomi, santipadamanuttaraṃ; Nāgadānaṃ mayā dinnaṃ, sabbalokahitesino. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ nāga madadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, nāgadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Aṭṭhasattatikappamhi, soḷasāsiṃsu khattiyā; Samantapāsādikā nāma, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,相传具寿象施长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā hatthidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施象长老譬喻第一显示巴利原文
Hatthidāyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 施饮长老譬喻显示巴利原文
2. Pānadhidāyakattheraapadānaṃ
于林野仙人,长久精修苦行,
于已修心之佛陀,我施与饮料。
以那业故,两足之尊,世间至胜,人中之雄;
我得享天乘,此即过去业之果报。
于今九十四劫前,我曾造作彼业;
我不见恶趣,此是施水之果报。
过去七十七劫前,曾有八位刹帝利;
名为苏亚那,大力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Āraññikassa isino, cirarattatapassino ; Buddhassa bhāvitattassa, adāsiṃ pānadhiṃ ahaṃ. ‘‘Tena kammena dvipadinda, lokajeṭṭha narāsabha; Dibbayānaṃ anubhomi, pubbakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Catunnavute ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, pānadhissa idaṃ phalaṃ. ‘‘Sattasattatito kappe, aṭṭha āsiṃsu khattiyā; Suyānā nāma nāmena, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴那地达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pānadhidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
《施饮料长老譬喻》第二显示巴利原文
Pānadhidāyakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
真实想长老譬喻显示巴利原文
3. Saccasaññakattheraapadānaṃ
那时,毗舍婆佛由比丘僧众恭敬围绕;
宣说诸圣谛,令大众寂灭清凉。
自今三十一劫前,我获得了那想;
我不曾经历恶趣,这便是真实想的果报。
从今上溯二十六劫,我曾是一位人主,
名为一触,是具有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vessabhū tamhi samaye, bhikkhusaṅghapurakkhato; Deseti ariyasaccāni, nibbāpento mahājanaṃ. ‘‘Paramakāruññapattomhi, samitiṃ agamāsahaṃ; Sohaṃ nisinnako santo, dhammamassosi satthuno. ‘‘Tassāhaṃ dhammaṃ sutvāna, devalokaṃ agacchahaṃ; Tiṃsakappāni devesu, avasiṃ tatthahaṃ pure. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, saccasaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Chabbīsamhi ito kappe, eko āsiṃ janādhipo; Ekaphusitanāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿萨恰萨雅咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saccasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第三 真实想长老譬喻显示巴利原文
Saccasaññakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
第四 一想长老譬喻显示巴利原文
4. Ekasaññakattheraapadānaṃ
望见导师的粪扫衣悬挂于树顶
合掌之后,我礼敬了粪扫衣。
从今三十一劫前,我获得了那样的想;
我不知有恶趣,这是礼敬佛陀的果报。
距今二十五劫之前,我曾是一位人主;
名为阿弥答巴,是大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Dumagge paṃsukūlikaṃ , laggaṃ disvāna satthuno; Añjaliṃ paggahetvāna, paṃsukūlaṃ avandahaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcavīse ito kappe, eko āsiṃ janādhipo; Amitābhoti nāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿一想长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第四 一想长老譬喻显示巴利原文
Ekasaññakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
第五 光想长老譬喻显示巴利原文
5. Raṃsisaññakattheraapadānaṃ
犹如升起的百光之日,犹如金光闪耀的日轮;
犹如山岩间殊胜的虎王,吉祥而生。
那是佛陀的威神之力,在山岩间闪耀光芒;
以光明令心得净信,我于天界享乐一劫。
在其余的诸劫中,我行持善业;
凭藉那份清净信心,亦凭随念佛陀之德,
从三万劫前至今,我获得了那思惟;
我不曾知恶趣,这便是佛随念之果。
五十七劫前,我曾为人主;
名叫善生,是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Udentaṃ sataraṃsiṃva, pītaraṃsiṃva bhāṇumaṃ; Byagghūsabhaṃva pavaraṃ, sujātaṃ pabbatantare. ‘‘Buddhassa ānubhāvo so, jalate pabbatantare; Raṃse cittaṃ pasādetvā, kappaṃ saggamhi modahaṃ. ‘‘Avasesesu kappesu, kusalaṃ caritaṃ mayā; Tena cittappasādena, buddhānussatiyāpi ca. ‘‘Tiṃsakappasahasseto, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhasaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattapaññāsakappamhi, eko āsiṃ janādhipo; Sujāto nāma nāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,相传具寿兰西萨雅咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā raṃsisaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
《光想长老譬喻》第五竟。显示巴利原文
Raṃsisaññakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
散地德长老譬喻显示巴利原文
6. Sandhitattheraapadānaṃ
于翠绿的菩提树,繁茂的林木中;
我具足正念,于佛陀生起一念之想。
距今三十一劫前,那时我获得了那个想;
依于此想的资助,我已证得诸漏尽。
距今十三劫前,有位名为达尼他的刹帝利;
七宝具足,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Assatthe haritobhāse, saṃvirūḷhamhi pādape; Ekaṃ buddhagataṃ saññaṃ, alabhiṃhaṃ patissato. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Tassā saññāya vāhasā, patto me āsavakkhayo. ‘‘Ito terasakappamhi, dhaniṭṭho nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿散地答长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sandhito thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
散地德长老譬喻 第六显示巴利原文
Sandhitattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 施棕榈扇者长老譬喻显示巴利原文
7. Tālavaṇṭadāyakattheraapadānaṃ
我曾供养棕榈扇,献与日种亲族提舍佛,
为得夏日的清凉,为除热恼的止息。
我熄灭贪火,又熄灭瞋火;
我熄灭痴火,这便是多罗扇的果报。
我诸烦恼已焚尽,一切有已拔除;
我持此最后身,于正自觉者的教法中。
从此九十二劫前,我于当时所造的那个业;
我不知有恶趣,这便是多罗扇的果报。
从今六十三劫前,有一位名为大名者,
具足七宝,有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Tālavaṇṭaṃ mayā dinnaṃ, tissassādiccabandhuno; Gimhanibbāpanatthāya, pariḷāhopasantiyā. ‘‘Sannibbāpemi rāgaggiṃ, dosaggiñca taduttariṃ; Nibbāpemi ca mohaggiṃ, tālavaṇṭassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, tālavaṇṭassidaṃ phalaṃ. ‘‘Tesaṭṭhimhi ito kappe, mahānāmasanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿答喇瓦恩答达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tālavaṇṭadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施棕榈扇长老譬喻第七显示巴利原文
Tālavaṇṭadāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 超越想长老譬喻显示巴利原文
8. Akkantasaññakattheraapadānaṃ
昔日,我手持库沙草,为亲教师之故;
我学习真言,为求经典之过失。
我见到了离尘的佛陀,他是堪受供养者;
雄牛、殊胜者、最上者,提舍佛、大众之最胜者。
当人中至上者,踏上那铺设的库沙草时;
大雄已现于世,世间至尊,人中牛王。
望见那世间之光,皎洁无垢,如同明月;
我以清净之心,顶礼导师双足。
于九十四劫前,我曾施以草席;
我不见有恶趣,这便是那草席的果报。
在第三十七劫时,我曾是一位人主;
名为苏难达,是一位具大力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Kusāṭakaṃ gahetvāna, upajjhāyassahaṃ pure; Mantañca anusikkhāmi, ganthādosassa pattiyā. ‘‘Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, āhutīnaṃ paṭiggahaṃ; Usabhaṃ pavaraṃ aggaṃ, tissaṃ buddhaṃ gaṇuttamaṃ . ‘‘Kusāṭakaṃ pattharitaṃ, akkamantaṃ naruttamaṃ; Samuggataṃ mahāvīraṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Disvā taṃ lokapajjotaṃ, vimalaṃ candasannibhaṃ; Avandiṃ satthuno pāde, vippasannena cetasā. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ adāsiṃ kusāṭakaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, kusāṭakassidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattatiṃse ito kappe, eko āsiṃ janādhipo; Sunando nāma nāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿甘答萨雅咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā akkantasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
超越想长老譬喻第八显示巴利原文
Akkantasaññakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
施酥油长老譬喻第九显示巴利原文
9. Sappidāyakattheraapadānaṃ
「坐于殊胜宫殿中,为众女眷所围绕;
见沙门染疾,我迎请至家中。
大雄已端坐,天中天,人牛王;
我以酥油供养大仙人悉达多。
见他疲劳已消歇,面容与诸根澄净;
礼敬导师双足后,我曾宣说如是功德。
见我如是净信,他曾抵达神通彼岸;
智者升向虚空,犹如鹅王翱翔于天际。
从九十四劫前,我那时所做的布施——
我不曾堕入恶趣,这便是酥油的果报。
距今十七劫前,有位名为“揪帝”的天人;
具足七宝,大威力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Nisinno pāsādavare, nārīgaṇapurakkhato; Byādhitaṃ samaṇaṃ disvā, abhināmesahaṃ gharaṃ. ‘‘Upaviṭṭhaṃ mahāvīraṃ, devadevaṃ narāsabhaṃ; Sappitelaṃ mayā dinnaṃ, siddhatthassa mahesino. ‘‘Passaddhadarathaṃ disvā, vippasannamukhindriyaṃ; Vanditvā satthuno pāde, anusaṃsāvayiṃ pure. ‘‘Disvā maṃ suppasannattaṃ , iddhiyā pāramiṅgato; Nabhaṃ abbhuggamī dhīro, haṃsarājāva ambare. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, sappitelassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito sattarase kappe, jutideva sanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,相传具寿施酥油者长老诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sappidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施酥油者长老譬喻第九显示巴利原文
Sappidāyakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 遮止恶长老譬喻显示巴利原文
10. Pāpanivāriyattheraapadānaṃ
我曾为喜见世尊清扫经行处;
上面覆盖着芦苇,能遮挡风与热。
为远离诸恶,为成就善法;
为断诸烦恼,我于导师教法中精进。
从此十一劫前,名为火天而著称;
七宝具足,大威力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Piyadassissa bhagavato, caṅkamaṃ sodhitaṃ mayā; Naḷakehi paṭicchannaṃ, vātātapanivāraṇaṃ. ‘‘Pāpaṃ vivajjanatthāya, kusalassupasampadā; Kilesānaṃ pahānāya, padahiṃ satthu sāsane. ‘‘Ito ekādase kappe, aggidevoti vissuto; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴巴尼瓦利亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pāpanivāriyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
遮止恶长老的譬喻·第十。显示巴利原文
Pāpanivāriyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
象品·第二十二。显示巴利原文
Hatthivaggo bāvīsatimo.
象、施水、真实,一众相与光耀;
桑地答、多罗筏答,以及阿伽答桑雅咖;
酥油能遮止诸恶,五十四偈。
显示巴利原文 Hatthi pānadhi saccañca, ekasaññi ca raṃsiko; Sandhito tālavaṇṭañca, tathā akkantasaññako; Sappi pāpanivārī ca, catuppaññāsa gāthakāti.
23. 施所缘品显示巴利原文
23. Ālambaṇadāyakavaggo
1. 施所缘长老本生显示巴利原文
1. Ālambaṇadāyakattheraapadānaṃ
向见义者世尊、世间最胜者、如是者,
我已将所缘施予两足尊、如是者。
我的烦恼已焚尽,一切有已根除;
三明已证得,佛陀的教诫已成就。
从今六十二劫前,曾有三位刹帝利;
他们名为一依者,是转轮王,具大威力。
四无碍解,以及此八解脱;
六神通已作证,佛陀的教法亦已完成。
显示巴利原文 ‘‘Atthadassissa bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino; Ālambaṇaṃ mayā dinnaṃ, dvipadindassa tādino. ‘‘Dharaṇiṃ paṭipajjāmi, vipulaṃ sāgarapparaṃ; Pāṇesu ca issariyaṃ, vattemi vasudhāya ca. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Ito dvesaṭṭhikappamhi, tayo āsiṃsu khattiyā; Ekāpassitanāmā te, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,阿喇巴那达亚咖长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ālambaṇadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施依处长老所行本生 第一显示巴利原文
Ālambaṇadāyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
二、施鹿皮长老譬喻显示巴利原文
2. Ajinadāyakattheraapadānaṃ
距今三十一劫前,我曾为商队领袖;
我见离尘之佛陀,为诸供养应受者。
我曾以一块皮革,供养世间亲族尸弃佛;
以此善业,我成为两足之尊、世间至胜、人牛王;
受用种种成就,我已烧尽诸烦恼;
在正自觉者的教法中,我持此最后身。
三十一劫前,我曾布施羊皮;
我不见恶趣,这是布施羊皮的果报。
往昔第五劫时,我曾为苏达亚迦王;
具足七宝,为大力转轮圣王。
显示巴利原文 ‘‘Ekattiṃse ito kappe, gaṇasatthārako ahaṃ; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, āhutīnaṃ paṭiggahaṃ. ‘‘Cammakhaṇḍaṃ mayā dinnaṃ, sikhino lokabandhuno; Tena kammena dvipadinda, lokajeṭṭha narāsabha. ‘‘Sampattiṃ anubhotvāna, kilese jhāpayiṃ ahaṃ; Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, ajinaṃ yaṃ adāsahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, ajinassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Ito pañcamake kappe, rājā āsiṃ sudāyako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿阿基那达亚咖长老这样宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ajinadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施鹿皮长老本生 第二显示巴利原文
Ajinadāyakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
二夜住长老本生 第三显示巴利原文
3. Dverataniyattheraapadānaṃ
我曾为猎鹿者,游走于山林、旷野之间;
得见离尘的佛陀,堪受供养之尊。
我将一块肉,奉予大仙毗婆尸佛,
在含天人的世间,我成就了自在。
以此肉食布施,我的宝得以生起;
世间有此二宝,是为了证得现法。
自九十一劫前,我布施那肉食以来,
我不曾知有恶趣,这便是施肉所得的果报。
从那以后第四劫,我曾为一位人主;
他名为大罗希答,是一位具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Migaluddo pure āsiṃ, araññe kānane ahaṃ; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, āhutīnaṃ paṭiggahaṃ. ‘‘Maṃsapesi mayā dinnā, vipassissa mahesino; Sadevakasmiṃ lokasmiṃ, issaraṃ kārayāmahaṃ. ‘‘Iminā maṃsadānena, ratanaṃ nibbattate mama; Duveme ratanā loke, diṭṭhadhammassa pattiyā. ‘‘Tehaṃ sabbe anubhomi, maṃsadānassa sattiyā; Gattañca mudukaṃ mayhaṃ, paññā nipuṇavedanī. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ maṃsamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, maṃsadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito catutthake kappe, eko āsiṃ janādhipo; Mahārohitanāmo so, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿兑拉达尼亚长老正是如此诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā dverataniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
兑拉达尼亚长老本生故事 第三显示巴利原文
Dverataniyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
第十诵品显示巴利原文
Dasamaṃ bhāṇavāraṃ.
施守护长老譬喻显示巴利原文
4. Ārakkhadāyakattheraapadānaṃ
由此殊胜之业,我未见到怖畏恐惧;
无论生于何处,我皆无有恐惧。
九十四劫以前,我兴建祭坛;
我不见恶趣,这便是祭坛的果报。
从此劫算起第六劫,有佛名阿巴些那;
具足七宝,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, vedi kārāpitā mayā; Ārakkho ca mayā dinno, sugatassa mahesino. ‘‘Tena kammavisesena, na passiṃ bhayabheravaṃ; Kuhiñci upapannassa, tāso mayhaṃ na vijjati. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ vediṃ kārayiṃ pure; Duggatiṃ nābhijānāmi, vedikāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Ito chaṭṭhamhi kappamhi, apassenasanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿拉卡达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ārakkhadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施守护长老譬喻 第四显示巴利原文
Ārakkhadāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 无病长老譬喻显示巴利原文
5. Abyādhikattheraapadānaṃ
“凭依此业,我的自体得以善造;
我全然不知病痛为何,这便是福德之业的果报。”
九十一劫前,我施与了那座火堂;
我不曾经历恶趣,这便是施火堂的果报。
七劫前,我曾是一位无敌者;
具足七宝、具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vipassissa bhagavato, aggisālaṃ adāsahaṃ; Byādhikānañca āvāsaṃ, uṇhodakapaṭiggahaṃ. ‘‘Tena kammenayaṃ mayhaṃ, attabhāvo sunimmito; Byādhāhaṃ nābhijānāmi, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ sālamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, aggisālāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito ca sattame kappe, ekosiṃ aparājito ; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿比亚地咖长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā abyādhiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
无病长老本生 第五显示巴利原文
Abyādhikattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
安果拉花长老譬喻显示巴利原文
6. Aṅkolapupphiyattheraapadānaṃ
我名为那拉达,人们称我为迦叶;
我见到了沙门之最上者——为天人所尊敬的毗婆尸。
具足随形好的佛陀,堪为诸供养之纳受者;
我手持安库喇花,献予佛陀。
自九十一劫前,我以此花供养以来,
我不见有恶趣,此是供养佛陀之果报。
七十四劫前,有位名为罗马索的刹帝利;
身佩花鬘与庄严具,拥有军队、车乘与力量。
显示巴利原文 ‘‘Nārado iti me nāmaṃ, kassapo iti maṃ vidū; Addasaṃ samaṇānaggaṃ, vipassiṃ devasakkataṃ. ‘‘Anubyañjanadharaṃ buddhaṃ, āhutīnaṃ paṭiggahaṃ; Aṅkolapupphaṃ paggayha, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Catusattatito kappe, romaso nāma khattiyo; Āmukkamālābharaṇo, sayoggabalavāhano. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿盎骨喇普披亚长老,如此宣说此诸偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā aṅkolapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
安果拉花长老本生·第六显示巴利原文
Aṅkolapupphiyattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
金花鬘长老本生显示巴利原文
7. Sovaṇṇavaṭaṃsakiyattheraapadānaṃ
我往园林去时,见到世间导师;
我取来善巧锻造的金花鬘。
我随即从那里登乘,置身象背之上;
我将花敬奉于佛陀——有髻者、世间亲族。
从今回溯三十一劫,当我敬奉那朵花时,
我不知有恶趣,这是供花的果报。
距此二十七劫前,我曾是一位人主;
名为大热恼,是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Uyyānabhūmiṃ niyyanto, addasaṃ lokanāyakaṃ; Vaṭaṃsakaṃ gahetvāna, sovaṇṇaṃ sādhunimmitaṃ. ‘‘Sīghaṃ tato samāruyha, hatthikkhandhagato ahaṃ; Buddhassa abhiropesiṃ, sikhino lokabandhuno. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattavīse ito kappe, eko āsiṃ janādhipo; Mahāpatāpanāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,金花鬘长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sovaṇṇavaṭaṃsakiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
金花鬘长老本生·第七显示巴利原文
Sovaṇṇavaṭaṃsakiyattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
芝麻花鬘长老譬喻显示巴利原文
8. Miñjavaṭaṃsakiyattheraapadānaṃ
当世间怙主、于诸说者中最为殊胜的尸弃佛般涅槃时,
我以众多耳环遍满,而行菩提供养。
距今三十一劫前,我行此供养时;
我不复知有恶趣,这便是供养菩提之果报。
距今二十六劫前,曾有名为梅伽婆者;
具足七宝、具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Nibbute lokanāthamhi, sikhimhi vadataṃ vare; Vaṭaṃsakehi ākiṇṇaṃ, bodhipūjaṃ akāsahaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pūjamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, bodhipūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito chabbīsatikappe, ahuṃ meghabbhanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿民加瓦答萨咖长老正是这样宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā miñjavaṭaṃsakiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第八 · 芝麻花鬘长老譬喻显示巴利原文
Miñjavaṭaṃsakiyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 善作围篱长老譬喻显示巴利原文
9. Sukatāveḷiyattheraapadānaṃ
那时,我名唤阿西多,是一位花鬘师;
我手持花鬘,前去献给国王。
我尚未到达国王之处,便遇见了尸弃佛导师;
我满怀欢喜,以欢喜心供养佛陀。
距今三十一劫前,我曾以花作供养;
我不知有恶趣,此即供养佛陀的果报。
距今二十五劫前,我曾是大力国王;
名为韦巴拉的转轮王,具大威力。
显示巴利原文 ‘‘Asito nāma nāmena, mālākāro ahaṃ tadā; Āveḷaṃ paggahetvāna, rañño dātuṃ vajāmahaṃ. ‘‘Asampattomhi rājānaṃ, addasaṃ sikhināyakaṃ; Haṭṭho haṭṭhena cittena, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcavīse ito kappe, rājāhosiṃ mahabbalo; Vebhāro nāma nāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿苏咖答韦离长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sukatāveḷiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
善作围篱长老本生第九显示巴利原文
Sukatāveḷiyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
一礼长老本生显示巴利原文
10. Ekavandaniyattheraapadānaṃ
牛王、无上者、英雄,毗舍婆、胜利者;
净信欢悦,礼最胜佛。
从今三十一劫前,我作了那业;
我不曾生于恶趣,这是礼敬的果报。
二十四劫前,有名为维咖答难达者;
具足七宝,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Usabhaṃ pavaraṃ vīraṃ, vessabhuṃ vijitāvinaṃ; Pasannacitto sumano, buddhaseṭṭhamavandahaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, vandanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Catuvīsatikappamhi, vikatānandanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿额咖旺达尼亚长老诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekavandaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
一礼敬长老譬喻 第十显示巴利原文
Ekavandaniyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
施依处品第二十三显示巴利原文
Ālambaṇadāyakavaggo tevīsatimo.
阿喇巴那与兽皮,施肉、施刀盾者;
无病、安果拉、金,与髓、花鬘、礼敬。
显示巴利原文 Ālambaṇañca ajinaṃ, maṃsadārakkhadāyako; Abyādhi aṅkolaṃ soṇṇaṃ, miñjaāveḷavandanaṃ; Pañcapaññāsa gāthāyo, gaṇitā atthadassibhi.
24. 水座品显示巴利原文
24. Udakāsanavaggo
施水座长老本生显示巴利原文
1. Udakāsanadāyakattheraapadānaṃ
从园门出来,我铺好木板;
并供养了水,为证得最上义。
距今三十一劫前,我曾造下彼业;
我不见有恶趣,这是施座与施水的果报。
自此十五劫前,我名为阿毗沙摩;
具足七宝,具大威力的转轮王。
「四无碍解,及此八解脱;
六神通已证,佛陀的教诫已成办。」
显示巴利原文 ‘‘Ārāmadvārā nikkhamma, phalakaṃ santhariṃ ahaṃ; Udakañca upaṭṭhāsiṃ, uttamatthassa pattiyā. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, āsane codake phalaṃ. ‘‘Ito pannarase kappe, abhisāmasamavhayo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿伍达咖萨那达亚咖长老说此偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā udakāsanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施水座长老本生第一显示巴利原文
Udakāsanadāyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 护钵长老本生显示巴利原文
2. Bhājanapālakattheraapadānaṃ
在槃头摩帝城,那时我是一名陶匠;
那时,我守护了比丘僧团的钵。
从九十一劫以来,我守护着此钵;
我不见有恶趣,此即施钵之果报。
于此五十三劫前,有位名为阿南答加利者;
具足七宝,身为大力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Nagare bandhumatiyā, kumbhakāro ahaṃ tadā; Bhājanaṃ anupālesiṃ, bhikkhusaṅghassa tāvade. ‘‘Ekanavutito kappe, bhājanaṃ anupālayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, bhājanassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Tepaññāse ito kappe, anantajālināmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据传,尊者婆阇那巴喇咖长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bhājanapālako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
护钵长老譬喻 第二显示巴利原文
Bhājanapālakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 娑罗花长老譬喻显示巴利原文
3. Sālapupphiyattheraapadānaṃ
那时,在阿卢那瓦提城,我是一位糕点师;
我见到胜者尸弃佛从我的门前经过。
我高举佛陀的钵,供养了娑罗花;
以清净之心,向正行佛陀。
三十一劫前,我曾供养彼花;
我不知有恶趣,这便是供养娑罗花的果报。
距今十四劫之前,我曾是阿弥答尼阇喇;
具足七宝,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Aruṇavatiyā nagare, ahosiṃ pūpiko tadā; Mama dvārena gacchantaṃ, sikhinaṃ addasaṃ jinaṃ. ‘‘Buddhassa pattaṃ paggayha, sālapupphaṃ adāsahaṃ; Sammaggatassa buddhassa, vippasannena cetasā. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhidāsahaṃ ; Duggatiṃ nābhijānāmi, sālapupphassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito cuddasakappamhi, ahosiṃ amitañjalo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者娑罗花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sālapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第三 娑罗花长老本生显示巴利原文
Sālapupphiyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
第四 施席长老本生显示巴利原文
4. Kilañjadāyakattheraapadānaṃ
“过去,在可爱的提瓦拉城中,那时我是一名竹匠;
世间光辉之悉达多,彼处众人对他净信。
“为了供养世间怙主,他们寻找草席;
我向供养佛陀的人们,布施了席子。
九十四劫前,我那时所造的业;
我不曾堕入恶趣,这是布施席子的果报。
七十七劫之世,我曾为转轮王,名号持水;
具足七宝,具大威力之转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Tivarāyaṃ pure ramme, naḷakāro ahaṃ tadā; Siddhatthe lokapajjote, pasannā janatā tahiṃ. ‘‘Pūjatthaṃ lokanāthassa, kilañjaṃ pariyesati; Buddhapūjaṃ karontānaṃ, kilañjaṃ adadiṃ ahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, kilañjassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Sattasattatikappamhi, rājā āsiṃ jaladdharo ; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿床座施者长老如是诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kilañjadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施席长老本生·第四显示巴利原文
Kilañjadāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
作栏楯长老本生显示巴利原文
5. Vedikārakattheraapadānaṃ
在毗婆尸佛的菩提树处,
我心净信、满怀欢喜,建造了栏楯。
距今九十一劫前,我造作了这栏楯;
我不再知晓恶趣,这是栏楯的果报。
自此十一劫前,我曾犹如太阳;
具足七宝、大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vipassino bhagavato, bodhiyā pādaputtame; Pasannacitto sumano, kāresiṃ vedikaṃ ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, kāresiṃ vedikaṃ ahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, vedikāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Ito ekādase kappe, ahosiṃ sūriyassamo; Sattarattanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,具寿作栏楯长老诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā vedikārako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
作栏楯长老本生 第五显示巴利原文
Vedikārakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
染色师长老本生显示巴利原文
6. Vaṇṇakārattheraapadānaṃ
在阿卢那瓦帝城,当时我是一名染色师;
我以种种色彩的染料,染就塔庙中的布匹。
距今三十一劫前,当我染上那颜色时;
我不曾堕入恶趣,这是施色的果报。
显示巴利原文 ‘‘Nagare aruṇavatiyā, vaṇṇakāro ahaṃ tadā; Cetiye dussabhaṇḍāni, nānāvaṇṇaṃ rajesahaṃ . ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ vaṇṇaṃ rajayiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, vaṇṇadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito tevīsatikappe, vaṇṇasama sanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿瓦那咖拉长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā vaṇṇakāro thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第六 画师长老譬喻显示巴利原文
Vaṇṇakārattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
第七 毕亚拉花长老譬喻显示巴利原文
7. Piyālapupphiyattheraapadānaṃ
往昔我为猎鹿者,栖身林野密林间;
看见毕亚喇树繁花盛开,我将花朵撒在道路上。
自九十一劫前,我以此花行供养;
我不曾堕入恶趣,这便是供佛的果报。
显示巴利原文 ‘‘Migaluddo pure āsiṃ, araññe kānane ahaṃ; Piyālaṃ pupphitaṃ disvā, gatamagge khipiṃ ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿毕亚拉花长老确实说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā piyālapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
毕亚拉花长老本生 第七显示巴利原文
Piyālapupphiyattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第八 施芒果祭长老本生显示巴利原文
8. Ambayāgadāyakattheraapadānaṃ
于自技艺不怀骄慢,我前往森林;
见正自觉者之车乘,我以芒果作供养;
九十一劫前,我行彼布施;
我不见恶趣,这便是芒果祭的果报。
显示巴利原文 ‘‘Sake sippe apatthaddho, agamaṃ kānanaṃ ahaṃ; Sambuddhaṃ yantaṃ disvāna, ambayāgaṃ adāsahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, ambayāgassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,具寿安跋亚咖达亚咖长老确实宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ambayāgadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
芒果祭施长老本生 第八显示巴利原文
Ambayāgadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 作台阶长老本生显示巴利原文
9. Jagatikārakattheraapadānaṃ
当世间保护者——那位见义的人中至上者——般涅槃时,
我为佛陀那最上的塔铺设了阶台。
在十八百劫的时劫中,我往昔所造的那个业;
我不曾识得恶趣,这便是铺设地面的果报。
显示巴利原文 ‘‘Nibbute lokanāthamhi, atthadassi naruttame; Jagatī kāritā mayhaṃ, buddhassa thūpamuttame. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, jagatiyā idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿迦咖帝咖拉咖长老如实宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā jagatikārako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第九 作台阶长老本生显示巴利原文
Jagatikārakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
第十 施斧长老本生显示巴利原文
10. Vāsidāyakattheraapadānaṃ
我曾是铁匠,在最胜的提瓦拉城;
我曾供养一柄斧头,予那位自觉者、无能胜者。
自我供养那把斧头以来,已历经九十四劫;
我不曾堕入恶趣,这便是供养斧头的果报。
显示巴利原文 ‘‘Kammārohaṃ pure āsiṃ, tivarāyaṃ puruttame; Ekā vāsi mayā dinnā, sayambhuṃ aparājitaṃ . ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ vāsimadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, vāsidānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿瓦西达亚咖长老正是这样宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā vāsidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施斧长老本生第十显示巴利原文
Vāsidāyakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
水座品 第二十四显示巴利原文
Udakāsanavaggo catuvīsatimo.
水、座、钵,娑罗花、吉兰加咖,
栏楯、画师、毕亚喇、庵婆与亚嘎陀;
揭嘎帝、瓦西达答,与三十八偈。
显示巴利原文 Udakāsanabhājanaṃ, sālapupphī kilañjako; Vedikā vaṇṇakāro ca, piyālaambayāgado; Jagatī vāsidātā ca, gāthā tiṃsa ca aṭṭha ca.
25. 施豆品显示巴利原文
25. Tuvaradāyakavaggo
一、施豆长老本生显示巴利原文
1. Tuvaradāyakattheraapadānaṃ
我曾是猎鹿者,在幽深旷野的密林中,
我将豆子装得满满,供养给僧团。
自彼时布施以来,已历九十一劫;
我不见有恶趣,这是图瓦拉的果报。
四无碍解,与八解脱,
六神通皆已证得,佛陀的教诫悉已成办。
显示巴利原文 ‘‘Migaluddo pure āsiṃ, araññe kānane ahaṃ; Bharitvā tuvaramādāya , saṅghassa adadiṃ ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, tuvarassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿图瓦拉达亚咖长老诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tuvaradāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
图瓦拉达亚咖长老本生 第一显示巴利原文
Tuvaradāyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 龙花蕊长老譬喻显示巴利原文
2. Nāgakesariyattheraapadānaṃ
「我制成一张不虚发的弓,便进入森林中;
见花蕊飘落,花瓣纷飞,
我以双手举起,于头顶合掌,
供养佛陀——世间亲族帝沙。
九十二劫前,我供养那花,
我不见恶趣,此即供养佛陀之果报。
七十三劫前,曾有七位名为克沙拉者,
他们具足七宝,是威力广大的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Dhanuṃ advejjhaṃ katvāna, vanamajjhogahiṃ ahaṃ; Kesaraṃ ogataṃ disvā, patapattaṃ samuṭṭhitaṃ. ‘‘Ubho hatthehi paggayha, sire katvāna añjaliṃ; Buddhassa abhiropesiṃ, tissassa lokabandhuno. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Tesattatimhi kappamhi , satta kesaranāmakā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿那咖克萨利耶长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā nāgakesariyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
那咖克萨利耶长老譬喻 第二显示巴利原文
Nāgakesariyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 莲花蕊长老譬喻显示巴利原文
3. Naḷinakesariyattheraapadānaṃ
我是水鸡,栖居在天然湖的中央;
我亲眼见到天中之天,行于无风之处。
以喙衔取狮子花,心怀净信;
我供养佛陀——世间亲族帝思。
距今九十二劫前,我供养了那朵花;
我不曾知有恶趣,这就是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Jātassarassa vemajjhe, vasāmi jalakukkuṭo; Addasāhaṃ devadevaṃ, gacchantaṃ anilañjase. ‘‘Tuṇḍena kesariṃ gayha, vippasannena cetasā; Buddhassa abhiropesiṃ, tissassa lokabandhuno. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Tesattatimhi kappamhi, satta kesaranāmakā ; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说,具寿那离那给沙离长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā naḷinakesariyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
纳喇纳格萨利亚长老譬喻第三显示巴利原文
Naḷinakesariyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 维拉瓦普披亚长老譬喻显示巴利原文
4. Viravapupphiyattheraapadānaṃ
“世间导师,受数千漏尽者围绕,出离而去;
我手持韦拉瓦花,供养佛陀。
九十一劫以来,从我供养那朵花起,
我不曾堕入恶趣,这便是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Khīṇāsavasahassehi, niyyāti lokanāyako; Viravapupphamādāya , buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者维拉瓦普披亚长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā viravapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
维拉瓦普披亚长老譬喻第四显示巴利原文
Viravapupphiyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 库提杜巴咖长老譬喻显示巴利原文
5. Kuṭidhūpakattheraapadānaṃ
我曾是世尊悉达多的精舍守护者;
我时时亲手熏香,心怀净信。
从那时起九十四劫,我所造的那个业——
我不见恶趣,这是施熏香的果报。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, ahosiṃ kuṭigopako; Kālena kālaṃ dhūpesiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, dhūpadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿库提杜巴咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kuṭidhūpako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
库提杜巴咖长老的譬喻 第五显示巴利原文
Kuṭidhūpakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 施钵长老譬喻显示巴利原文
6. Pattadāyakattheraapadānaṃ
“以最胜调御,悉达多大仙,”
“我于正直如如者,行钵之施。”
自九十四劫前,我行彼布施以来;
我不见恶趣,此即施钵之果报。
显示巴利原文 ‘‘Paramena damathena, siddhatthassa mahesino; Pattadānaṃ mayā dinnaṃ, ujubhūtassa tādino. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, pattadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿施钵长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pattadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施钵长老譬喻第六显示巴利原文
Pattadāyakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
舍利供养长老譬喻第七显示巴利原文
7. Dhātupūjakattheraapadānaṃ
当世间保护者、悉达多、人中至上者般涅槃时,
我获得了两足尊、如如不动者的一枚舍利。
九十四劫前,我供养了彼舍利;
我不曾知晓恶趣,这便是供养舍利的果报。
显示巴利原文 ‘‘Nibbute lokanāthamhi, siddhatthamhi naruttame; Ekā dhātu mayā laddhā, dvipadindassa tādino. ‘‘Tāhaṃ dhātuṃ gahetvāna, buddhassādiccabandhuno; Pañcavasse paricariṃ, tiṭṭhantaṃva naruttamaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dhātuṃ pūjayiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, dhātupaṭṭhahane phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿达都布迦咖长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā dhātupūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
达都布迦咖长老譬喻第七显示巴利原文
Dhātupūjakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 萨达利普帕布迦咖长老譬喻显示巴利原文
8. Sattalipupphapūjakattheraapadānaṃ
那时,我将七朵沙答离花,安于头顶;
我以此供养毗舍婆佛,人中至尊者。
自今三十一劫前,我以此花作供养;
我不见恶趣,这是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Satta sattalipupphāni, sīse katvānahaṃ tadā; Buddhassa abhiropesiṃ, vessabhumhi naruttame . ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿萨德达利普帕布迦咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sattalipupphapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
以七叶树花供养之长老譬喻(第八)显示巴利原文
Sattalipupphapūjakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
第九 宾比迦利亚长老譬喻显示巴利原文
9. Bimbijāliyattheraapadānaṃ
名为莲华上的胜者、自生者、无上士;
宣说四谛,照亮不死之境。
那时,我将宾比迦喇咖花广为散布;
供养佛陀,两足尊、如来。
六十八劫以来,有四花蕊;
具足七宝、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaro nāma jino, sayambhū aggapuggalo; Catusaccaṃ pakāseti, dīpeti amataṃ padaṃ. ‘‘Bimbijālakapupphāni , puthu katvānahaṃ tadā; Buddhassa abhiropesiṃ, dvipadindassa tādino. ‘‘Aṭṭhasaṭṭhimhito kappe, caturo kiñjakesarā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿宾比迦利亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bimbijāliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
宾比迦利亚长老譬喻第九显示巴利原文
Bimbijāliyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
第十 伍达拉咖达亚咖长老譬喻显示巴利原文
10. Uddālakadāyakattheraapadānaṃ
名为咖古德,乃自生者、无能胜者;
从林中而出,抵达了大河。
我取了伍达喇咖,以此供养自生者;
我以清净心,供养那调伏而正直者。
从今回溯三十一劫,我曾以花供养;
我不曾堕入恶趣,这便是供花的果报。
显示巴利原文 ‘‘Kakudho nāma nāmena, sayambhū aparājito; Pavanā nikkhamitvāna, anuppatto mahānadiṃ. ‘‘Uddālakaṃ gahetvāna, sayambhussa adāsahaṃ; Saṃyatassujubhūtassa, pasannamānaso ahaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者伍达拉咖达亚咖长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā uddālakadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
伍达拉咖达亚咖长老譬喻第十显示巴利原文
Uddālakadāyakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
图瓦拉达亚咖品第二十五显示巴利原文
Tuvaradāyakavaggo pañcavīsatimo.
图瓦喇、那伽、那离那,维罗毘、库提度波咖;
巴多、达都、沙答利优,宾比、乌答喇咖。
显示巴利原文 Tuvaranāganaḷinā, viravī kuṭidhūpako; Patto dhātusattaliyo, bimbi uddālakena ca; Sattatiṃsati gāthāyo, gaṇitāyo vibhāvibhi.
26. 托玛迦品显示巴利原文
26. Thomakavaggo
1. 托玛迦长老譬喻显示巴利原文
1. Thomakattheraapadānaṃ
住于天界的大仙人毗婆尸——
听闻法后心生欢喜,我说出此语。
从那时起,历经九十一劫,我说了那句话;
我未曾堕恶趣,这便是赞叹的果报。
四无碍解、八种解脱;
六种神通已得作证,佛陀的教法已圆满成就。
显示巴利原文 ‘‘Devaloke ṭhito santo, vipassissa mahesino; Dhammaṃ suṇitvā mudito, imaṃ vācaṃ abhāsahaṃ. ‘‘‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama; Bahujjanaṃ tārayasi, desento amataṃ padaṃ’. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ vācamabhaṇiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, thomanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿托玛咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā thomako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
托玛咖长老所作之譬喻·第一显示巴利原文
Thomakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
一坐处施长老所作之譬喻显示巴利原文
2. Ekāsanadāyakattheraapadānaṃ
放下了天界的殊胜容色,我与妻子一同来到此世;
为了于最胜佛陀的教法中,行应作之行。
“名为德瓦喇者,是巴度穆答喇的弟子;
我以净信心,供养他食物。
一百千劫前,我所造的那个业;
我不曾知有恶趣,这便是施食的果报。
显示巴利原文 ‘‘Vijahitvā devavaṇṇaṃ, sabhariyo idhāgamiṃ; Adhikāraṃ kattukāmo, buddhaseṭṭhassa sāsane. ‘‘Devalo nāma nāmena, padumuttarasāvako; Tassa bhikkhā mayā dinnā, vippasannena cetasā. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, piṇḍapātassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说,具寿一座施长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekāsanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施一坐者长老譬喻第二显示巴利原文
Ekāsanadāyakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 供塔长老譬喻显示巴利原文
3. Citakapūjakattheraapadānaṃ
有正自觉者名为阿难,自生、无能胜者;
在森林中,在那无人之林的深处,他般涅槃。
我从天界来到此地,当时便堆起了火葬柴堆;
在那里,我火化了他的遗体,并作了供养。
于九十一劫前,我造作的那业;
我不曾经历恶趣,这是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Ānando nāma sambuddho, sayambhū aparājito; Araññe parinibbāyi, amanussamhi kānane. ‘‘Devalokā idhāgantvā, citaṃ katvānahaṃ tadā; Sarīraṃ tattha jhāpesiṃ, sakkārañca akāsahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者吉德咖布迦咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā citakapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第三 吉德咖布迦咖长老譬喻显示巴利原文
Citakapūjakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 帝占巴咖普皮亚长老譬喻显示巴利原文
4. Ticampakapupphiyattheraapadānaṃ
离雪山不远,有一座山,名为维咖答;
那座山的中央,住着一位已修习诸根的沙门。
见到他的寂静,以净信心;
我取瞻波花三朵,向他撒去。
自九十一劫前我供养花朵以来,
我再不知有恶趣,这便是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , vikato nāma pabbato; Tassa vemajjhe vasati, samaṇo bhāvitindriyo. ‘‘Disvāna tassopasamaṃ, vippasannena cetasā; Tīṇi campakapupphāni, gahetvāna samokiriṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿帝占巴咖普皮亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ticampakapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
帝占巴咖普皮亚长老譬喻 第四显示巴利原文
Ticampakapupphiyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 萨德达巴答利亚长老譬喻显示巴利原文
5. Sattapāṭaliyattheraapadānaṃ
犹如光耀的咖尼咖拉花,安坐于山间;
我以七朵巴答离花供养佛陀。
自从供养那花以来,已过九十四劫;
我不曾堕入恶趣,这便是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Kaṇikāraṃva jotantaṃ, nisinnaṃ pabbatantare; Satta pāṭalipupphāni, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,具寿萨德达巴德利亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sattapāṭaliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨德达巴德利亚长老譬喻第五。显示巴利原文
Sattapāṭaliyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 伍巴哈纳达亚咖长老譬喻显示巴利原文
6. Upāhanadāyakattheraapadānaṃ
我曾名为詹达那,彼时是正自觉者的弟子;
“我供养了一只鞋,愿您证得菩提时忆念我。”
从那时供养鞋至今,已经过了九十一劫;
我从未堕入恶趣,这是供养鞋的果报。
显示巴利原文 ‘‘Ahosiṃ candano nāma, sambuddhassatrajo tadā; Ekopāhano mayā dinno, bodhiṃ sampajja me tuvaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pānadhiṃ dadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, upāhanassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿施鞋长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā upāhanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第六 伍巴哈纳达亚迦长老譬喻显示巴利原文
Upāhanadāyakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
第七 曼迦利布迦迦长老譬喻显示巴利原文
7. Mañjaripūjakattheraapadānaṃ
制成花鬘后,我走上大道,
我见到沙门中的最上者,为比丘僧团所围绕。
以净信心、欢喜心,与最上的喜悦,
我双手捧起,供养佛陀。
距今九十二劫前,我以花作供养;
我从不曾知有恶趣,这便是花供养的果报。
距今七十三劫前,我曾为大地之主;
大力的转轮王,名为乔帝亚。
显示巴利原文 ‘‘Mañjarikaṃ karitvāna, rathiyaṃ paṭipajjahaṃ; Addasaṃ samaṇānaggaṃ, bhikkhusaṅghapurakkhataṃ. ‘‘Pasannacitto sumano, paramāya ca pītiyā; Ubho hatthehi paggayha, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito tesattatikappe, eko āsiṃ mahīpati; Jotiyo nāma nāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
尊者曼迦利布迦咖长老,如此宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mañjaripūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
《曼迦利布迦咖长老譬喻》第七篇。显示巴利原文
Mañjaripūjakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 般纳达亚咖长老譬喻显示巴利原文
8. Paṇṇadāyakattheraapadānaṃ
在喜马拉雅山中,我身披树皮衣;
我以无盐的树叶为食,于诸禁戒中自持。
早斋时分已至,悉达多来到我处;
我满怀净信,亲手将它供养佛陀;
自那时施叶以来,已过九十四劫;
我不见有恶趣,这便是施叶的果报。
二十七劫前,我曾为具象之王;
具足七宝,为大力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Pabbate himavantamhi, vākacīradharo ahaṃ; Aloṇapaṇṇabhakkhomhi, niyamesu ca saṃvuto. ‘‘Pātarāse anuppatte, siddhattho upagacchi maṃ; Tāhaṃ buddhassa pādāsiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ paṇṇamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, paṇṇadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattavīsatikappamhi , rājā āsiṃ sadatthiyo ; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿般纳达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā paṇṇadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
般纳达亚咖长老譬喻 第八显示巴利原文
Paṇṇadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
库提达亚卡长老譬喻显示巴利原文
9. Kuṭidāyakattheraapadānaṃ
正自觉者游于林中,那时树下而住;
我建了叶屋,供养不败者。
自供养叶屋以来,已历九十一劫;
我不见恶趣,此是供养小屋之果报。
从此往前第二十八劫,曾有十六位国王;
普降甘霖于一切处,是谓转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vipinacārī sambuddho, rukkhamūle vasī tadā; Paṇṇasālaṃ karitvāna, adāsiṃ aparājite. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ paṇṇakuṭikaṃ adaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, kuṭidānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Aṭṭhavīse ito kappe, soḷasāsiṃsu rājāno; Sabbattha abhivassīti, vuccare cakkavattino. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者库提达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kuṭidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
库提达亚咖长老譬喻第九品。显示巴利原文
Kuṭidāyakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
十. 阿嘎普皮亚长老譬喻显示巴利原文
10. Aggapupphiyattheraapadānaṃ
金色正自觉者,坐于山间;
以光芒照耀,犹如焰中之焰。
我手持最胜之花,前往人中至上者;
心净信悦,供养佛陀。
从今三十一劫前,我以花作此供养;
我不曾堕入恶趣,这是供养佛陀的果报。
二十五劫前,有阿弥多果多,
具足七宝,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, nisinnaṃ pabbatantare; Obhāsayantaṃ raṃsena , sikhinaṃ sikhinaṃ yathā. ‘‘Aggajaṃ pupphamādāya, upāgacchiṃ naruttamaṃ; Pasannacitto sumano, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcavīsatikappamhi, ahosi amitogato ; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿嘎普披亚长老确然宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā aggapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
阿嘎普披亚长老譬喻 第十。显示巴利原文
Aggapupphiyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
托玛咖品 第二十六显示巴利原文
Thomakavaggo chabbīsatimo.
托玛、柯咖沙那、芝答咖,占巴咖、沙答巴答离;
巴那地、曼加离、巴那,库帝多、阿嘎普披亚;
此处所计偈颂,恰为四十一。
显示巴利原文 Thomakekāsanacitakaṃ, campako sattapāṭali; Pānadhi mañjarī paṇṇaṃ, kuṭido aggapupphiyo; Gāthāyo gaṇitā cettha, ekatālīsameva cāti.
27. 巴杜木克皮品显示巴利原文
27. Padumukkhipavaggo
阿咖苏克皮亚长老的譬喻显示巴利原文
1. Ākāsukkhipiyattheraapadānaṃ
金色的悉达多正行于市集之间,
我手持两朵水生之花,来到彼婆娑——人牛王面前。
我将一朵花,敬置于最胜佛陀的足下;
又将另一朵花举起,抛向虚空之中。
自我以彼花行供养以来,已逾九十四劫;
我不曾堕入恶趣,这是供花所得的果报。
从此以往三十六劫,我曾一度成为大地之主;
名为安答离卡咖拉,是具大威力的转轮王。
四无碍解,以及八解脱;
六神通皆已作证,佛陀的教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ siddhatthaṃ, gacchantaṃ antarāpaṇe; Jalajagge duve gayha, upāgacchiṃ narāsabhaṃ. ‘‘Ekañca pupphaṃ pādesu, buddhaseṭṭhassa nikkhipiṃ; Ekañca pupphaṃ paggayha, ākāse ukkhipiṃ ahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito chattiṃsakappamhi, eko āsiṃ mahīpati; Antalikkhakaro nāma, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
就这样,具寿阿咖苏奇皮亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ākāsukkhipiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
阿咖苏克皮亚长老譬喻第一显示巴利原文
Ākāsukkhipiyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
德拉马克皮亚长老譬喻第二显示巴利原文
2. Telamakkhiyattheraapadānaṃ
“当世尊悉达多——人中牛王般涅槃时”
我在菩提座前,即刻以油涂抹。
自从那时涂抹香油以来,已经过了九十四劫;
我不曾堕入恶趣,这是涂油供养的果报。
距今二十四劫时,有一位名为苏奇瓦维的刹帝利;
他具足七宝,是一位大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthamhi bhagavati, nibbutamhi narāsabhe; Bodhiyā vedikāyāhaṃ, telaṃ makkhesi tāvade. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ telaṃ makkhayiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, makkhanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Catuvīse ito kappe, succhavi nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿帖喇马奇约长老如是诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā telamakkhiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
德拉马克皮亚长老譬喻第二显示巴利原文
Telamakkhiyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 阿达占帝亚长老譬喻显示巴利原文
3. Aḍḍhacandiyattheraapadānaṃ
于世尊帝思沙的菩提树根处;
我于地生之树供养了半月形。
距今九十二劫前,我曾供养那个月形;
我不见恶趣,此即是供养菩提之果。
距今二十五劫前,有位名为德瓦喇的刹帝利;
具足七宝,具大威力的转轮王。
“四无碍解……乃至……所作已办,佛之教法已成就。”
显示巴利原文 ‘‘Tissassa kho bhagavato, bodhiyā pādaputtame; Aḍḍhacandaṃ mayā dinnaṃ, dharaṇīruhapādape. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ canda mabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, bodhipūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcavīse ito kappe, devalo nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿达占帝亚长老曾宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā aḍḍhacandiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
阿达占帝亚长老譬喻·第三显示巴利原文
Aḍḍhacandiyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
灯施长老譬喻显示巴利原文
4. Padīpadāyakattheraapadānaṃ
那时,我身为天人,从天界降下,来到地上;
我净信殷重,以自手供养了五盏灯。
自从那时供养灯后,已历经九十四劫;
我不曾受生恶趣,这便是施灯的果报。
在五十五劫前,我曾是一位国王;
名为周遍眼的转轮王,具大威力者。
显示巴利原文 ‘‘Devabhūto ahaṃ santo, oruyha pathaviṃ tadā; Padīpe pañca pādāsiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ padīpamadaṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, dīpadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcapaññāsake kappe, eko āsiṃ mahīpati; Samantacakkhunāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴帝巴达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā padīpadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
巴帝巴达亚迦长老譬喻·第四显示巴利原文
Padīpadāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 比拉利达亚迦长老譬喻显示巴利原文
5. Biḷālidāyakattheraapadānaṃ
离喜马拉雅山不远,有座山,名唤罗马沙;
在那山麓间,有一位已修习诸根的沙门。
我采来木薯,供养沙门;
大雄者、自生者、不败者,心生随喜。
“我以净信心,将此猫供养与你;”
每当投生于有之中,你的果报便即现起。
从九十四劫前,我便施与了那只猫,
我不见恶趣,这是施猫所得之果报。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , romaso nāma pabbato; Tamhi pabbatapādamhi, samaṇo bhāvitindriyo. ‘‘Biḷāliyo gahetvāna, samaṇassa adāsahaṃ; Anumodi mahāvīro, sayambhū aparājito. ‘‘Biḷālī te mama dinnā, vippasannena cetasā; Bhave nibbattamānamhi, phalaṃ nibbattataṃ tava. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ biḷālimadāsahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, biḷāliyā idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,具寿比拉利达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā biḷālidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第五 比拉利达亚咖长老譬喻显示巴利原文
Biḷālidāyakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 马差达亚咖长老譬喻显示巴利原文
6. Macchadāyakattheraapadānaṃ
自那之后九十四劫,我行此施鱼之业以来,
我不曾知有恶趣,这便是施鱼的果报。
显示巴利原文 ‘‘Candabhāgānadītīre, ukkuso āsahaṃ tadā; Mahantaṃ macchaṃ paggayha, siddhatthamunino adaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ macchamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, macchadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿马恰达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā macchadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
马恰达亚咖长老譬喻第六。显示巴利原文
Macchadāyakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
第七 迦瓦汉萨咖长老譬喻显示巴利原文
7. Javahaṃsakattheraapadānaṃ
那时,在旃陀跋伽河岸边,我是一名林中行者;
我见到悉达多佛陀,正行于虚空之中。
显示巴利原文 ‘‘Candabhāgānadītīre, āsiṃ vanacaro tadā; Siddhatthaṃ addasaṃ buddhaṃ, gacchantaṃ anilañjase. ‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, ullokento mahāmuniṃ; Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, avandiṃ nāyakaṃ ahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yamavandiṃ narāsabhaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, vandanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿迦瓦汉萨咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā javahaṃsako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
迦瓦汉萨长老譬喻 第七品显示巴利原文
Javahaṃsakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 松花供长老譬喻显示巴利原文
8. Saḷalapupphiyattheraapadānaṃ
“曾于旃陀跋伽河畔,彼时我为紧那罗;
我见到了毗婆尸佛,光网交织,遍覆其身。
以净信心、悦意,与无上的欢喜;
我举起娑罗罗花,撒向毗婆尸佛。
从九十一劫前,我以花供养以来,
我不曾堕入恶趣,这是礼敬佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Candabhāgānadītīre , ahosiṃ kinnaro tadā; Vipassiṃ addasaṃ buddhaṃ, raṃsijālasamākulaṃ. ‘‘Pasannacitto sumano, paramāya ca pītiyā; Paggayha saḷalaṃ pupphaṃ, vipassiṃ okiriṃ ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据称,具寿萨喇喇普披亚长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saḷalapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第八 萨喇喇普披亚长老本生显示巴利原文
Saḷalapupphiyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
第九 伍巴嘎德阿萨亚长老本生显示巴利原文
9. Upāgatāsayattheraapadānaṃ
在喜马拉雅山的正中央,有一片巧妙营造的湖泊;
我曾是住在那里的罗刹,持卑劣之戒,形貌可怖。
具足哀愍、具足悲心,毗婆尸世间导师;
他欲救拔于我,便来到我的面前。
大雄已至,天中之天、人中之牛王;
我从住处步出,恭敬礼拜导师。
九十一劫以来,我礼敬那位最上人;
我不识恶趣,这是礼敬的果报。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassa vemajjhe, saro āsi sunimmito; Tatthāhaṃ rakkhaso āsiṃ, heṭhasīlo bhayānako. ‘‘Anukampako kāruṇiko, vipassī lokanāyako; Mamuddharitukāmo so, āgacchi mama santikaṃ. ‘‘Upāgataṃ mahāvīraṃ, devadevaṃ narāsabhaṃ; Āsayā abhinikkhamma, avandiṃ satthuno ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ vandiṃ purisuttamaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, vandanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿伍巴嘎德阿萨亚长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā upāgatāsayo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第九 伍巴嘎德阿萨亚长老本生显示巴利原文
Upāgatāsayattherassāpadānaṃ navamaṃ.
第十 德拉尼亚长老本生显示巴利原文
10. Taraṇiyattheraapadānaṃ
金色辉耀的正自觉者,毗婆尸,应受供养者;
导师立于河岸边,为比丘僧团所围绕。
于九十一劫前,我即渡彼人中最上者;
我不复知有恶趣,此是救渡的果报。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇo sambuddho, vipassī dakkhiṇāraho; Nadītīre ṭhito satthā, bhikkhusaṅghapurakkhato. ‘‘Nāvā na vijjate tattha, santāraṇī mahaṇṇave; Nadiyā abhinikkhamma, tāresiṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ tāresiṃ naruttamaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, taraṇāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿德拉尼亚长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā taraṇiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
德拉尼亚长老本行第十显示巴利原文
Taraṇiyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
巴度木克品第二十七显示巴利原文
Padumukkhipavaggo sattavīsatimo.
乌克奇比、德喇旃地、灯施者与毕喇喇多;
鱼、迦瓦、娑罗喇多、罗刹、渡者——此十位。
显示巴利原文 Ukkhipī telacandī ca, dīpado ca biḷālido; Maccho javo saḷalado, rakkhaso taraṇo dasa; Gāthāyo cettha saṅkhātā, tālīsaṃ cekameva cāti.
28. 苏瓦纳比波哈那品显示巴利原文
28. Suvaṇṇabibbohanavaggo
1. 苏瓦纳比波哈尼亚长老譬喻显示巴利原文
1. Suvaṇṇabibbohaniyattheraapadānaṃ
我怀着净信,亲手供养了一座;
为证得最上义,我供养了枕具;
自九十一劫以来,我便供养了枕具。
于此六十三劫前,有位名为阿沙摩的刹帝利,
具足七宝,是大威势的转轮王。
四无碍解与八解脱,
六神通已亲自证得,佛陀的教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Ekāsanaṃ ahamadaṃ, pasanno sehi pāṇibhi; Bibbohanañca pādāsiṃ, uttamatthassa pattiyā. ‘‘Ekanavutito kappe, bibbohanamadāsahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, bibbohanassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito tesaṭṭhime kappe, asamo nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿苏瓦纳比波哈尼耶长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā suvaṇṇabibbohaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
苏瓦纳比波哈尼亚长老譬喻 第一显示巴利原文
Suvaṇṇabibbohaniyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
第二 帝喇木提达亚迦长老譬喻显示巴利原文
2. Tilamuṭṭhidāyakattheraapadānaṃ
“了知我心意,世间无上调御者;
以意所成之身,依神通力而来。
导师既至,礼敬最上人;
以净信与欣悦之心,我供养了一把胡麻。
九十一劫前,我行过那次布施;
我不曾知道恶趣,此即一把胡麻的果报。
自此十六劫时,有位名叫坦提索的刹帝利;
具足七宝,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Mama saṅkappamaññāya, satthā lokagganāyako; Manomayena kāyena, iddhiyā upasaṅkami. ‘‘Satthāraṃ upasaṅkantaṃ, vanditvā purisuttamaṃ; Pasannacitto sumano, tilamuṭṭhimadāsahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, tilamuṭṭhiyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito soḷasakappamhi, tantiso nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿帝喇木提达亚咖长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tilamuṭṭhidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
帝喇木提达亚咖长老本生之二显示巴利原文
Tilamuṭṭhidāyakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 章果塔基亚长老本生显示巴利原文
3. Caṅkoṭakiyattheraapadānaṃ
向悉达多大仙人,悲悯一切有情者;
供养花篮后,我于天界欢喜一劫。
九十四劫前,我供养了花篮;
我不曾堕恶趣,这便是花篮供养的果报。
显示巴利原文 ‘‘Mahāsamuddaṃ nissāya, vasatī pabbatantare; Paccuggantvāna katvāna , caṅkoṭaka madāsahaṃ. ‘‘Siddhatthassa mahesino, sabbasattānukampino ; Pupphacaṅkoṭakaṃ datvā, kappaṃ saggamhi modahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, caṅkoṭakamadaṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, caṅkoṭakassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿花篮者长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā caṅkoṭakiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
花篮者长老譬喻第三显示巴利原文
Caṅkoṭakiyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 施油长老譬喻显示巴利原文
4. Abbhañjanadāyakattheraapadānaṃ
憍陈如世尊——离贪者、如是者;
心如虚空,离戏论的禅修者。
超越一切痴,为一切世间求利益者;
我以涂油供养了两足尊、如是者。
自此无量劫前,我曾作涂油供养;
我不曾知恶趣,此即涂油供养的果报。
自今第十五劫,有刹帝利名吉拉波;
具足七宝,大威德转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Koṇḍaññassa bhagavato, vītarāgassa tādino; Ākāsasamacittassa , nippapañcassa jhāyino. ‘‘Sabbamohātivattassa, sabbalokahitesino; Abbhañjanaṃ mayā dinnaṃ, dvipadindassa tādino. ‘‘Aparimeyye ito kappe, abbhañjanamadaṃ tadā ; Duggatiṃ nābhijānāmi, abbhañjanassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito pannarase kappe, cirappo nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿施涂油者长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā abbhañjanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施涂油者长老本生第四显示巴利原文
Abbhañjanadāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 合掌者长老本生显示巴利原文
5. Ekañjalikattheraapadānaṃ
为住在优昙婆罗树下的居者,我铺设了叶子敷座;
我将避雨之处,奉施与大仙沙门。
向帝思沙——两足尊、世间怙主、如如者,
合掌之后,我铺设了花铺。
九十二劫前,我曾铺设花铺;
我不曾堕入恶趣,这便是铺设花铺的果报。
距今十四劫前,我曾为人中之王;
名为“一合掌”,是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Udumbare vasantassa, niyate paṇṇasanthare; Vutthokāso mayā dinno, samaṇassa mahesino. ‘‘Tissassa dvipadindassa, lokanāthassa tādino; Añjaliṃ paggahetvāna, santhariṃ pupphasantharaṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ kariṃ pupphasantharaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, santharassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Ito cuddasakappamhi, ahosiṃ manujādhipo; Ekaañjaliko nāma, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,尊者一合掌长老正是这样诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekañjaliko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
一合掌长老本生故事第五显示巴利原文
Ekañjalikattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 布教长老本生故事显示巴利原文
6. Potthakadāyakattheraapadānaṃ
依止导师、法,及大仙人之僧团;
我已将经本,施予无上的应供者。
九十一劫以前,我曾造下此业;
我不见了知恶趣,这便是布施经本的果报。
显示巴利原文 ‘‘Satthāraṃ dhammamārabbha, saṅghañcāpi mahesinaṃ; Potthadānaṃ mayā dinnaṃ, dakkhiṇeyye anuttare. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, potthadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,施经本者具寿长老确实宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā potthakadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
波塔咖达亚咖长老本生·第六显示巴利原文
Potthakadāyakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 吉德咖普迦咖长老本生显示巴利原文
7. Citakapūjakattheraapadānaṃ
詹达巴嘎河畔,我顺流而行;
我以七朵马鲁瓦花,供养于塔。
自九十四劫前,我便供养了那座塔;
我不见恶趣,此即供养塔之果报。
从此以来,历经六十七劫,我名巴提佳咖;
具足七宝的转轮王,共有七位。
显示巴利原文 ‘‘Candabhāgānadītīre, anusotaṃ vajāmahaṃ; Satta māluvapupphāni, citamāropayiṃ ahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, citakaṃ yamapūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, citapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattasaṭṭhimhito kappe, paṭijaggasanāmakā; Sattaratanasampannā, sattāsuṃ cakkavattino . ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据传尊者吉德咖普迦咖长老诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā citakapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
吉德咖普迦咖长老譬喻·第七显示巴利原文
Citakapūjakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 阿卢瓦达亚咖长老譬喻显示巴利原文
8. Āluvadāyakattheraapadānaṃ
在雪山之中,有大河极善观见;
我在那里见彼离贪者,光明显耀、极善照见。
见彼心住于最上寂静者,心生惊叹;
我以净信心,亲手供养他芋头。
距今三十一劫前,我供养了那个果实;
我不曾经历恶趣,此乃供养芋头之果报。
显示巴利原文 ‘‘Pabbate himavantamhi, mahāsindhu sudassanā; Tatthaddasaṃ vītarāgaṃ, suppabhāsaṃ sudassanaṃ. ‘‘Paramopasame yuttaṃ, disvā vimhitamānaso; Āluvaṃ tassa pādāsiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ phalamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, āluvassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说芋头施与者具寿长老说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā āluvadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
阿卢瓦达亚咖长老本生谭 第八显示巴利原文
Āluvadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
第九 伊迦本达利咖长老譬喻显示巴利原文
9. Ekapuṇḍarīkattheraapadānaṃ
当时,名为罗摩索的自觉者,具足善戒;
我以清净心,供养白莲花。
九十四劫前,我曾供养白莲花;
我不曾堕入恶趣,这便是白莲花的果报。
显示巴利原文 ‘‘Romaso nāma nāmena, sayambhū subbato tadā; Puṇḍarīkaṃ mayā dinnaṃ, vippasannena cetasā. ‘‘Catunnavutito kappe, puṇḍarīkamadaṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, puṇḍarīkassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿一莲花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekapuṇḍarīko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
一莲花长老本生传第九显示巴利原文
Ekapuṇḍarīkattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 德拉尼亚长老本生传显示巴利原文
10. Taraṇīyattheraapadānaṃ
于大道的险阻处,我建造了桥梁;
为令世间得渡,以欢喜之心亲手造桥。
距今九十一劫前,我造了那座桥;
我未曾经历恶趣,这便是施桥的果报。
五十五劫前,我曾是一名为萨摩伽陀者;
具足七宝,有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Mahāpathamhi visame, setu kārāpito mayā; Taraṇatthāya lokassa, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Ekanavutito kappe, yo setu kārito mayā; Duggatiṃ nābhijānāmi, setudānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcapaññāsito kappe, eko āsiṃ samogadho; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿德拉尼亚长老诵出这些偈颂如此。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā taraṇīyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
德拉尼亚长老本生第十。显示巴利原文
Taraṇīyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
苏瓦纳比波哈那品 · 第二十八显示巴利原文
Suvaṇṇabibbohanavaggo aṭṭhavīsatimo.
Suvaṇṇaṃ tilamuṭṭhi ca, caṅkoṭabbhañjanañjalī; Potthako citamāluvā, ekapuṇḍarī setunā; Dvecattālīsa gāthāyo, gaṇitāyo vibhāvibhīti.
第十一诵品。显示巴利原文
Ekādasamaṃ bhāṇavāraṃ.
29. 般那达亚咖品显示巴利原文
29. Paṇṇadāyakavaggo
1. 般那达亚咖长老譬喻显示巴利原文
1. Paṇṇadāyakattheraapadānaṃ
我坐于叶屋中,以树叶为食;
当我寂静安坐时,大仙来到我面前。
悉达多是世间之光,一切世间的医者;
我将叶子奉上,他便坐于叶铺的座席。
自那时我以叶布施以来,已历经九十四劫;
我不曾知有恶趣,这是树叶布施的果报。
四无碍解,八解脱;
六神通已亲证,佛陀的教法已成就。
显示巴利原文 ‘‘Paṇṇasāle nisinnomhi, paṇṇabhojanabhojano; Upaviṭṭhañca maṃ santaṃ, upāgacchi mahāisi . ‘‘Siddhattho lokapajjoto, sabbalokatikicchako; Tassa paṇṇaṃ mayā dinnaṃ, nisinnaṃ paṇṇasanthare. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ paṇṇamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, paṇṇadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿布施者长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā paṇṇadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
布施者长老譬喻第一显示巴利原文
Paṇṇadāyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 帕喇达亚咖长老譬喻显示巴利原文
2. Phaladāyakattheraapadānaṃ
如须弥山般知足安住,如大地般平等无偏;
出定之后,为行托钵而前来奉侍于我。
“九十四劫前,我施与果实之时;”
我不曾堕入恶趣,这是施与果实所得的果报。
于五十七劫前,有位名为一生的刹帝利;
具足七宝,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Sinerusamasantoso , dharaṇīsama sādiso; Vuṭṭhahitvā samādhimhā, bhikkhāya mamupaṭṭhito. ‘‘Harītakaṃ āmalakaṃ, ambajambuvibhītakaṃ; Kolaṃ bhallātakaṃ billaṃ, phārusakaphalāni ca. ‘‘Siddhatthassa mahesissa, sabbalokānukampino; Tañca sabbaṃ mayā dinnaṃ, vippasannena cetasā. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ phalaṃ adadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattapaññāsito kappe, ekajjho nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿施果长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā phaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施果长老譬喻第二显示巴利原文
Phaladāyakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
巴究嘎玛尼亚长老譬喻第三显示巴利原文
3. Paccuggamaniyattheraapadānaṃ
犹如林中行狮子,犹如良种雄牛;
肩峰闪耀,人牛王正前来。
悉达多,世间明灯,一切世间的疗愈者;
我以清净心,起身相迎。
九十四劫前,我曾迎接人中牛王;
我不复经历恶趣,这便是迎接的果报。
距今三十七劫之前,我曾是一位人主;
名为沙巴利瓦拉,是一位大力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Sīhaṃ yathā vanacaraṃ, nisabhājāniyaṃ yathā; Kakudhaṃ vilasantaṃva, āgacchantaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Siddhatthaṃ lokapajjotaṃ, sabbalokatikicchakaṃ; Akāsiṃ paccuggamanaṃ, vippasannena cetasā. ‘‘Catunnavutito kappe, paccuggacchiṃ narāsabhaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, paccuggamane idaṃ phalaṃ. ‘‘Sattatiṃse ito kappe, eko āsiṃ janādhipo; Saparivāroti nāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿巴究嘎玛尼亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā paccuggamaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
巴究嘎玛尼亚长老譬喻·第三显示巴利原文
Paccuggamaniyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 伊迦普披亚长老譬喻显示巴利原文
4. Ekapupphiyattheraapadānaṃ
对毗婆尸,人中最上者,为一切世间寻求利益者;
我以一朵花,供养了那样的两足尊。
九十一劫前,我曾供养那朵花;
我不曾堕入恶趣,此乃供养佛陀的果报。”
显示巴利原文 ‘‘Dakkhiṇamhi duvāramhi, pisāco āsahaṃ tadā; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, pītaraṃsiṃva bhāṇumaṃ. ‘‘Vipassissa naraggassa, sabbalokahitesino; Ekapupphaṃ mayā dinnaṃ, dvipadindassa tādino. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者一花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
一花长老譬喻第四显示巴利原文
Ekapupphiyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 摩伽婆花长老譬喻显示巴利原文
5. Maghavapupphiyattheraapadānaṃ
“于南马达河畔,自生者、不可胜者;
他证得禅定,清净无浊。
“见到不可战胜的正自觉者,净信欢喜;”
“那时,我以摩伽婆花供养自觉者。”
自九十一劫前以花供养以来;
我不曾经历恶趣,这是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Nammadānadiyā tīre, sayambhū aparājito; Samādhiṃ so samāpanno, vippasanno anāvilo. ‘‘Disvā pasannasumano, sambuddhaṃ aparājitaṃ; Tāhaṃ maghavapupphena, sayambhuṃ pūjayiṃ tadā. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿摩伽婆普披亚长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā maghavapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
摩伽婆普披亚长老之譬喻·第五显示巴利原文
Maghavapupphiyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 伍巴塔咖达亚咖长老之譬喻显示巴利原文
6. Upaṭṭhākadāyakattheraapadānaṃ
在街道上走着,他是供养的纳受者;
他是两足至尊的龙象,世间最胜的人中雄牛。
我也召请了他,那位一切世间利益的寻求者;
我将侍者献予了大仙人悉达多。
正自觉者接受之后,大牟尼便交付了;
他从座位起身后,便面朝东方离去了。
九十四劫前,我曾施与侍者;
我未尝堕于恶趣,这便是侍奉的果报。
五十七劫前,名为跋罗些那,
具足七宝、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Rathiyaṃ paṭipajjantaṃ, āhutīnaṃ paṭiggahaṃ; Dvipadindaṃ mahānāgaṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Pakkosāpiya tassāhaṃ, sabbalokahitesino; Upaṭṭhāko mayā dinno, siddhatthassa mahesino. ‘‘Paṭiggahetvā sambuddho, niyyādesi mahāmuni ; Uṭṭhāya āsanā tamhā, pakkāmi pācināmukho. ‘‘Catunnavutito kappe, upaṭṭhākamadaṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, upaṭṭhānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattapaññāsito kappe, balasenasanāmako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿伍巴塔咖达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā upaṭṭhākadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
伍巴塔咖达亚咖长老譬喻·第六显示巴利原文
Upaṭṭhākadāyakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
阿巴达尼亚长老譬喻显示巴利原文
7. Apadāniyattheraapadānaṃ
我赞颂善逝们的譬喻,大仙们的譬喻;
我以头顶礼足,满怀净信,并以双手致敬。
于九十二劫之前,我宣说了譬喻;
我不曾堕入恶趣,此即赞颂之果报。
显示巴利原文 ‘‘Apadānaṃ sugatānaṃ, kittayiṃhaṃ mahesinaṃ; Pāde ca sirasā vandiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Dvenavute ito kappe, apadānaṃ pakittayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, kittanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿巴达尼亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā apadāniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第七 阿巴达尼亚长老譬喻显示巴利原文
Apadāniyattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第八 萨达哈巴拔基德长老譬喻显示巴利原文
8. Sattāhapabbajitattheraapadānaṃ
“毗婆尸佛的僧团,备受尊敬与礼敬;
我曾遭逢灾祸,往日亲族离散。
出家之后,为平息灾祸,
七日之中喜乐安住,渴仰导师的教法。
从那时我出家以来,已经过九十一劫;
我再不曾识知恶趣,这是出家所得的果报。
自六十七劫以前,曾有七位大地之主;
名为‘善出’,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vipassissa bhagavato, saṅgho sakkatamānito; Byasanaṃ me anuppattaṃ, ñātibhedo pure ahu. ‘‘Pabbajjaṃ upagantvāna, byasanupasamāyahaṃ; Sattāhābhirato tattha, satthusāsanakamyatā. ‘‘Ekanavutito kappe, yamahaṃ pabbajiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, pabbajjāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Sattasaṭṭhimhito kappe, satta āsuṃ mahīpatī; Sunikkhamāti ñāyanti, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿萨答哈巴跋基多长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sattāhapabbajito thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
七日出家长老譬喻第八显示巴利原文
Sattāhapabbajitattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 佛侍者长老譬喻显示巴利原文
9. Buddhupaṭṭhāyikattheraapadānaṃ
“他们将宣说此法”,诸佛、世间最上导师;
我满怀净信,亲手恭敬地侍奉他们。
三十一劫前,我曾恭敬奉事诸佛;
我不见恶趣,此是奉事之果报。
二十三劫前,有四位刹帝利,
名为沙马努巴塔咖,是大力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Veṭambhinīti me nāmaṃ, pitusantaṃ mamaṃ tadā; Mama hatthaṃ gahetvāna, upānayi mahāmuniṃ. ‘‘Imemaṃ uddisissanti, buddhā lokagganāyakā; Tehaṃ upaṭṭhiṃ sakkaccaṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, buddhe upaṭṭhahiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, upaṭṭhānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Tevīsamhi ito kappe, caturo āsu khattiyā; Samaṇupaṭṭhākā nāma, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿布杜巴塔亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā buddhupaṭṭhāyiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
佛侍者长老譬喻第九显示巴利原文
Buddhupaṭṭhāyikattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 前行者长老譬喻显示巴利原文
10. Pubbaṅgamiyattheraapadānaṃ
八万四千人,我等出家无所有,
为证得最上义,我曾是他们的前导。
这些有贪有有者,心则明净无浊,
他们心怀净信,亲手恭敬地侍奉。
漏尽者、已弃诸垢者、所作已办者、无漏者;
以慈心遍满,自觉者、不可战胜者。
于他们正自觉者处奉侍已,具念的我——
命终之后,得生天界。
九十四劫之中,我守护此戒;
我不知有恶趣,此是自制的果报。
显示巴利原文 ‘‘Cullāsītisahassāni , pabbajimha akiñcanā; Tesaṃ pubbaṅgamo āsiṃ, uttamatthassa pattiyā. ‘‘Sarāgā sabhavā cete, vippasannamanāvilā; Upaṭṭhahiṃsu sakkaccaṃ, pasannā sehi pāṇibhi. ‘‘Khīṇāsavā vantadosā, katakiccā anāsavā; Phariṃsu mettacittena, sayambhū aparājitā. ‘‘Tesaṃ upaṭṭhahitvāna, sambuddhānaṃ patissato; Maraṇañca anuppatto, devattañca agamhase. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ sīlamanupālayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, saññamassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据传具寿布邦嘎弥亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pubbaṅgamiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
《前行者长老譬喻》第十。显示巴利原文
Pubbaṅgamiyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
叶施者品 第二十九显示巴利原文
Paṇṇadāyakavaggo ekūnatiṃsatimo.
Paṇṇaṃ phalaṃ paccuggamaṃ, ekapupphi ca maghavā; Upaṭṭhākāpadānañca , pabbajjā buddhupaṭṭhāko; Pubbaṅgamo ca gāthāyo, aṭṭhatālīsa kittitā.
火葬堆供养者品显示巴利原文
30. Citakapūjakavaggo
火葬堆供养长老譬喻显示巴利原文
1. Citakapūjakattheraapadānaṃ
我名叫阿基多,那时身为婆罗门;
我欲奉献供品,便采集种种鲜花,
见一切世间之亲族、具顶髻者的火葬柴堆正炽燃燃烧;
我敛聚那些花后,将它们撒在火葬柴堆上。
从那之后三十一劫,我以此花行供养;
我不见有恶趣,这是供佛的果报。
距今二十七劫前,曾有七位人主,
他们名为善燃,是具大威力的转轮王。
四无碍解,及八解脱;
六神通已证得,佛陀的教法已成就。”
显示巴利原文 ‘‘Ajito nāma nāmena, ahosiṃ brāhmaṇo tadā; Āhutiṃ yiṭṭhukāmohaṃ, nānāpupphaṃ samānayiṃ. ‘‘Jalantaṃ citakaṃ disvā, sikhino lokabandhuno; Tañca pupphaṃ samānetvā, citake okiriṃ ahaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattavīse ito kappe, sattāsuṃ manujādhipā; Supajjalitanāmā te, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿积薪供养长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā citakapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
火葬堆供养者长老譬喻 第一显示巴利原文
Citakapūjakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
第二 持花者长老譬喻显示巴利原文
2. Pupphadhārakattheraapadānaṃ
我身着树皮衣,以羚羊皮为上衣;
五神通已生起,我为拭月之人。
见毗婆尸世间之光,来至我处;
我持巴利洽答咖花,供养导师。
九十一劫前,我曾以花供养;
从此不识恶趣,这就是持花奉行的果报。
八十七劫以来,我曾一次为大地的统治者;
名为萨曼答达拉那的转轮王,具大威力。
显示巴利原文 ‘‘Vākacīradharo āsiṃ, ajinuttaravāsano; Abhiññā pañca nibbattā, candassa parimajjako. ‘‘Vipassiṃ lokapajjotaṃ, disvā abhigataṃ mamaṃ; Pāricchattakapupphāni, dhāresiṃ satthuno ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, dhāraṇāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Sattāsītimhito kappe, eko āsiṃ mahīpati; Samantadhāraṇo nāma, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者布帕达拉咖长老如实诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pupphadhārako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
持花者长老譬喻·第二显示巴利原文
Pupphadhārakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 伞施者长老譬喻显示巴利原文
3. Chattadāyakattheraapadānaṃ
我子出家,当时身着袈裟;
他已证得佛位,入般涅槃,为世间所礼敬。
我于彼处合掌高举,礼敬火葬堆;
我那时举起白伞,将它供奉上去。
九十四劫前,我曾供奉那把伞;
我不知恶趣,这是布施伞盖的果报。
距今二十五劫前,曾有七位人主,
他们名为大喜者,是具大神力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Putto mama pabbajito, kāsāyavasano tadā; So ca buddhattaṃ sampatto, nibbuto lokapūjito. ‘‘Vicinanto sakaṃ puttaṃ, agamaṃ pacchato ahaṃ; Nibbutassa mahantassa, citakaṃ agamāsahaṃ. ‘‘Paggayha añjaliṃ tattha, vanditvā citakaṃ ahaṃ; Setacchattañca paggayha, āropesiṃ ahaṃ tadā. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ chattamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, chattadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcavīse ito kappe, satta āsuṃ janādhipā; Mahārahasanāmā te, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿恰答达亚咖长老这样宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā chattadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
伞施者长老譬喻 第三显示巴利原文
Chattadāyakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
声想者长老譬喻显示巴利原文
4. Saddasaññakattheraapadānaṃ
太阳升起之时,响起了广大的欢呼声;
世间最胜的佛陀、大牟尼,出现于世间。
我在那里听到了声音,却未见到那位胜者;
死亡已至,我忆念佛陀之想。
从那时起,九十四劫间,我得此想;
我不曾知有恶趣,这是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Anuggatamhi ādicce, panādo vipulo ahu; Buddhaseṭṭhassa lokamhi, pātubhāvo mahesino. ‘‘Ghosa massosahaṃ tattha, na ca passāmi taṃ jinaṃ; Maraṇañca anuppatto, buddhasaññamanussariṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据传具寿萨达桑雅咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saddasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
声想者长老譬喻 第四显示巴利原文
Saddasaññakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 牛头檀香木施者长老譬喻显示巴利原文
5. Gosīsanikkhepakattheraapadānaṃ
啊!善业,至上的善业,我所作的善业带来安乐果报;
于僧团中所作的善业,更无其他能与它相提并论。
自九十四劫前,我铺设头颅以来,
便不再知有恶趣,这便是铺设的果报。
在七十五劫之时,我名善建立者;
往昔我曾为转轮圣王,具足大威德与大势力。
显示巴利原文 ‘‘Ārāmadvārā nikkhamma, gosīsaṃ santhataṃ mayā; Anubhomi sakaṃ kammaṃ, pubbakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ājāniyā vātajavā, sindhavā sīghavāhanā; Anubhomi sabbametaṃ, gosīsassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Aho kāraṃ paramakāraṃ, sukhatte sukataṃ mayā; Saṅghe katassa kārassa, na aññaṃ kalamagghati. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ sīsaṃ santhariṃ ahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, santharassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcasattatikappamhi, suppatiṭṭhitanāmako; Eko āsiṃ mahātejo, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿果西西尼克黑巴咖长老如是诵出此诸偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā gosīsanikkhepako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
牛头檀香施者长老譬喻 第五显示巴利原文
Gosīsanikkhepakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 足供养者长老譬喻显示巴利原文
6. Pādapūjakattheraapadānaṃ
在雪山之中,我那时是一位紧那罗;
我见到离尘的佛陀,犹如金光灿烂的日轮。
于九十一劫前,我敬礼彼足;
我不见恶趣,此即礼足之果。
显示巴利原文 ‘‘Pabbate himavantamhi, ahosiṃ kinnaro tadā; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, pītaraṃsiṃva bhāṇumaṃ. ‘‘Upetaṃ tamahaṃ buddhaṃ, vipassiṃ lokanāyakaṃ; Candanaṃ tagarañcāpi, pāde osiñcahaṃ tadā. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pādaṃ abhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pādapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴德布迦咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pādapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
足供养者长老譬喻 第六显示巴利原文
Pādapūjakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 国土赞叹者长老譬喻显示巴利原文
7. Desakittakattheraapadānaṃ
那时,我是婆罗门,名叫伍巴娑罗迦;
进入林野、深入密林的世间最胜者、人牛王。
见后,我顶礼世间应供者的双足;
“佛陀了知我心已生净信,便隐没不现。”
“我从林中出来,忆念无上佛陀;”
“赞叹彼方国土之后,我在天界欢喜地度过一劫。”
显示巴利原文 ‘‘Upasālakanāmohaṃ , ahosiṃ brāhmaṇo tadā; Kānanaṃ vanamogāḷhaṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Disvāna vandiṃ pādesu, lokāhutipaṭiggahaṃ; Pasannacittaṃ maṃ ñatvā, buddho antaradhāyatha. ‘‘Kānanā abhinikkhamma, buddhaseṭṭhamanussariṃ; Taṃ desaṃ kittayitvāna, kappaṃ saggamhi modahaṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ desamabhikittayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, kittanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿德萨吉答咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā desakittako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
国土赞叹者长老譬喻 第七显示巴利原文
Desakittakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 皈依者长老譬喻显示巴利原文
8. Saraṇagamaniyattheraapadānaṃ
“往昔在喜马拉雅山中,那时我是一个猎人;”
我见到了毗婆尸佛,世间之最胜者、人中之雄。
亲近正自觉者已,我便随行服侍;
我亦皈依二足尊、如来。
九十一劫来,我皈依了皈依处;
我不见有恶趣,此即皈依之果报。
显示巴利原文 ‘‘Pabbate himavantamhi, ahosiṃ luddako tadā; Vipassiṃ addasaṃ buddhaṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Upāsitvāna sambuddhaṃ, veyyāvaccamakāsahaṃ; Saraṇañca upāgacchiṃ, dvipadindassa tādino. ‘‘Ekanavutito kappe, saraṇaṃ upagacchahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, saraṇāgamanapphalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者萨罗那迦弥尼长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saraṇagamaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第八、皈依者长老譬喻显示巴利原文
Saraṇagamaniyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
第九、芒果团施者长老譬喻显示巴利原文
9. Ambapiṇḍiyattheraapadānaṃ
名为罗马索,以阿修罗之名著称;
我曾以芒果团供养大仙人毗婆尸。
自我供养那芒果之后,至今已历经九十一劫;
我不曾堕入恶趣,这便是供养芒果的果报。
显示巴利原文 ‘‘Romaso nāma nāmena, dānavo iti vissuto; Ambapiṇḍī mayā dinnā , vipassissa mahesino. ‘‘Ekanavutito kappe, yamambamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, ambadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿芒果团长老正是这样宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ambapiṇḍiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
芒果团长老譬喻 第九显示巴利原文
Ambapiṇḍiyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 随喜者长老譬喻显示巴利原文
10. Anusaṃsāvakattheraapadānaṃ
我行乞食时,得见胜者毗婆尸;
我以乌楞嘎食供养那位两足尊、如如者。
我心怀净信与喜悦,当时恭敬礼敬;
我随喜佛陀,为达最上义。
显示巴利原文 ‘‘Piṇḍāya caramānāhaṃ, vipassimaddasaṃ jinaṃ; Uḷuṅgabhikkhaṃ pādāsiṃ, dvipadindassa tādino. ‘‘Pasannacitto sumano, abhivādesahaṃ tadā; Anusaṃsāvayiṃ buddhaṃ, uttamatthassa pattiyā. ‘‘Ekanavutito kappe, anusaṃsāvayiṃ ahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, anusaṃsāvanā phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿奴桑沙瓦咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā anusaṃsāvako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
随喜者长老譬喻 第十显示巴利原文
Anusaṃsāvakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
火葬堆供养者品 第三十显示巴利原文
Citakapūjakavaggo tiṃsatimo.
足、处、皈依、芒果与随喜者;
四十八偈颂,为智者所计度。
显示巴利原文 Citakaṃ pārichatto ca, saddagosīsasantharaṃ; Pādo padesaṃ saraṇaṃ, ambo saṃsāvakopi ca; Aṭṭhatālīsa gāthāyo, gaṇitāyo vibhāvibhi.
于是有品总摄:显示巴利原文
Atha vagguddānaṃ –
迦尼迦罗、施象者、水所缘座,
图瓦拉、多摩咖、举起、希苏帕达那。
总计五百二十五,另加七十二;
三百譬喻,由见义者所计算。
显示巴利原文 Kaṇikāro hatthidado, ālambaṇudakāsanaṃ; Tuvaraṃ thomako ceva, ukkhepaṃ sīsupadhānaṃ. Paṇṇado citapūjī ca, gāthāyo ceva sabbaso; Cattāri ca satānīha, ekapaññāsameva ca. Pañcavīsasatā sabbā, dvāsattati taduttari; Tisataṃ apadānānaṃ, gaṇitā atthadassibhi.
迦尼迦罗品十集显示巴利原文
Kaṇikāravaggadasakaṃ.
31. 莲花蕊品显示巴利原文
31. Padumakesaravaggo
1. 莲花蕊长老譬喻显示巴利原文
1. Padumakesariyattheraapadānaṃ
往昔于仙人众中,我曾是一头象王;
出于对大仙人们的净信,我撒下了莲花花蕊。
面对如是离贪的独觉最胜者,
我对他们心生净信,在天界欢喜了一劫。
九十一劫前,我撒下花蕊;
我不曾知有恶趣,此是供养佛陀之果报。
四无碍解、八解脱,
六神通亲自作证,已奉行世尊之教诫。
显示巴利原文 ‘‘Isisaṅghe ahaṃ pubbe, āsiṃ mātaṅgavāraṇo; Mahesīnaṃ pasādena, padmakesaramokiriṃ. ‘‘Paccekajinaseṭṭhesu, dhutarāgesu tādisu; Tesu cittaṃ pasādetvā, kappaṃ saggamhi modahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, kesaraṃ okiriṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿莲花蕊长老诵出此诸偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā padumakesariyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
莲花蕊长老譬喻·第一显示巴利原文
Padumakesariyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 一切香长老譬喻显示巴利原文
2. Sabbagandhiyattheraapadānaṃ
我以香鬘供养毗婆尸大仙;
我将最上的憍奢耶衣,供养给正直者。
九十一劫前,我曾供养那件衣服;
我不知有恶趣,这便是施香的果报。
十五劫前,有位名为苏切喇的刹帝利;
具足七宝,有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Gandhamālaṃ mayā dinnaṃ, vipassissa mahesino; Adāsiṃ ujubhūtassa, koseyyavatthamuttamaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ vatthamadadiṃ pure; Duggatiṃ nābhijānāmi, gandhadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito pannarase kappe, suceḷo nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿一切香长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sabbagandhiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
一切香长老譬喻第二显示巴利原文
Sabbagandhiyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
第三 施最上食长老譬喻显示巴利原文
3. Paramannadāyakattheraapadānaṃ
如同闪耀的迦尼迦罗花,如同升起的太阳;
我见到了毗婆尸佛,世间之最胜者、人中之雄。
历经九十一劫,我曾供养最上之食;
我不曾经历恶趣,这便是供养最上食物的果报。
显示巴利原文 ‘‘Kaṇikāraṃva jotantaṃ, udayantaṃva bhāṇumaṃ; Vipassiṃ addasaṃ buddhaṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, abhinesiṃ sakaṃ gharaṃ; Abhinetvāna sambuddhaṃ, paramannamadāsahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, paramannamadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, paramannassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴拉曼那达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā paramannadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
最上施食长老譬喻 第三显示巴利原文
Paramannadāyakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 法想长老譬喻显示巴利原文
4. Dhammasaññakattheraapadānaṃ
“毗婆尸佛,曾举行大菩提树庆典;
正自觉者安坐于树下,世间最胜,人中牛王。
或以简略宣说,或以广分别说;
正自觉者揭开覆障,令大众证入般涅槃。
我闻世间最胜者、如如者之法;
礼敬导师足后,我便向北方出发。
九十一劫前,我听闻此法时;
我不知有恶趣,这就是闻法的果报。
距今三十三劫前,我曾为一国之王;
名为苏答瓦,是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vipassino bhagavato, mahābodhimaho ahu; Rukkhaṭṭhasseva sambuddho, lokajeṭṭho narāsabho . ‘‘Bhagavā tamhi samaye, bhikkhusaṅghapurakkhato; Catusaccaṃ pakāseti, vācāsabhimudīrayaṃ. ‘‘Saṅkhittena ca desento, vitthārena ca desayaṃ ; Vivaṭṭacchado sambuddho, nibbāpesi mahājanaṃ. ‘‘Tassāhaṃ dhammaṃ sutvāna, lokajeṭṭhassa tādino; Vanditvā satthuno pāde, pakkāmiṃ uttarāmukho. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ dhammamasuṇiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, dhammasavassidaṃ phalaṃ. ‘‘Tettiṃsamhi ito kappe, eko āsiṃ mahīpati; Sutavā nāma nāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿昙马桑雅咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā dhammasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
法想长老譬喻 第四显示巴利原文
Dhammasaññakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 施果长老譬喻显示巴利原文
5. Phaladāyakattheraapadānaṃ
从那九十一劫前,我供养彼果实以来,
我便不曾知恶趣,此即施果之果报。
显示巴利原文 ‘‘Bhāgīrathīnadītīre , ahosi assamo tadā; Tamahaṃ assamaṃ gacchiṃ, phalahattho apekkhavā. ‘‘Vipassiṃ tattha addakkhiṃ, pītaraṃsiṃva bhāṇumaṃ; Yaṃ me atthi phalaṃ sabbaṃ, adāsiṃ satthuno ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ phalaṃ adadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
尊者施果长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā phaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施果长老譬喻 第五显示巴利原文
Phaladāyakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
净信长老譬喻显示巴利原文
6. Sampasādakattheraapadānaṃ
礼敬您,佛陀大雄!您已从一切中解脱;
「我遭逢不幸,愿您成为我的皈依处。」
「悉达多曾为他授记,世间无与伦比者;
「僧团犹如大海,不可测度,无上殊胜;
「在那无垢、能生无量果报的福田中,你;
对僧团心生净信,便播下了良种。
说此语后,一切知者、世间最胜、人中牛王——
唯教诫我之后,便升入虚空。
一切知者、人中牛王离去未久,
我命终后,往生兜率天。
那时,我于无垢、能施无量果报的福田……
我于僧团生起净信后,在天界欢喜一劫。
九十四劫前,那时我获得了净信;
我不曾知有恶趣,这就是净信的果报。
显示巴利原文 ‘‘‘Namo te buddha vīratthu, vippamuttosi sabbadhi; Byasanamhi anuppatto, tassa me saraṇaṃ bhava’. ‘‘Siddhattho tassa byākāsi, loke appaṭipuggalo; ‘Mahodadhisamo saṅgho, appameyyo anuttaro. ‘‘‘Tattha tvaṃ viraje khette, anantaphaladāyake; Saṅghe cittaṃ pasādetvā, subījaṃ vāpa ropaya. ‘‘Idaṃ vatvāna sabbaññū, lokajeṭṭho narāsabho; Mameva anusāsitvā, vehāsaṃ nabhamuggami. ‘‘Aciraṃ gatamattamhi, sabbaññumhi narāsabhe; Maraṇaṃ samanuppatto, tusitaṃ upapajjahaṃ. ‘‘Tadāhaṃ viraje khette, anantaphaladāyake; Saṅghe cittaṃ pasādetvā, kappaṃ saggamhi modahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, pasādamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, pasādassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿三巴沙达咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sampasādako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
净信长老譬喻第六显示巴利原文
Sampasādakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
施园长老譬喻第七显示巴利原文
7. Ārāmadāyakattheraapadānaṃ
我为悉达多世尊种植了此园;
在树荫浓密、众鸟静寂之处。
我见到了离尘的佛陀,诸供养的领受者;
我将园林敬献给世间最胜者、人中最上者。
怀着欢喜踊跃之心,我供奉了果与花;
由此生起明净信心,我将那片林园作了回向。
我以清净心,将此施物献予佛陀;
每当我转生于诸有之中,我的果报便随之生起。
自那时我以此园供养以来,已历经九十四劫;
我不见恶趣,这便是园林的果报。
距今三十七劫,有诸柔软清凉者;
他们具足七宝,是大力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, ārāmo ropito mayā; Sandacchāyesu rukkhesu, upāsantesu pakkhisu. ‘‘Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, āhutīnaṃ paṭiggahaṃ; Ārāmaṃ abhināmesiṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Haṭṭho haṭṭhena cittena, phalaṃ pupphamadāsahaṃ; Tato jātappasādova, taṃ vanaṃ pariṇāmayiṃ. ‘‘Buddhassa yamidaṃ dāsiṃ, vippasannena cetasā; Bhave nibbattamānamhi, nibbattati phalaṃ mama. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ ārāmamadaṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, ārāmassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Sattatiṃse ito kappe, sattāsuṃ mudusītalā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿园林施者长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ārāmadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施园长老譬喻第七显示巴利原文
Ārāmadāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
施涂油长老譬喻显示巴利原文
8. Anulepadāyakattheraapadānaṃ
我曾得见见义牟尼的弟子,
当他营作新业时,我来到了界处。
在十八个百劫以前,我所造的那个业;
我不知何谓恶趣,这便是涂油供养的果报。
显示巴利原文 ‘‘Atthadassissa munino, addasaṃ sāvakaṃ ahaṃ; Navakammaṃ karontassa, sīmāya upagacchahaṃ. ‘‘Niṭṭhite navakamme ca, anulepamadāsahaṃ; Pasannacitto sumano, puññakkhette anuttare. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, anulepassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿涂油供养者长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā anulepadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
涂油供养者长老譬喻 第八显示巴利原文
Anulepadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 佛想长老譬喻显示巴利原文
9. Buddhasaññakattheraapadānaṃ
「犹如升起的百光之日,犹如放射金色光芒的太阳;
我见到那安处林间寂静的世间最胜者、人中牛王。」
我于梦中得见悉达多,世间导师;
于彼处心生净信已,我便往生善趣。
自从获得彼想以来,已历九十四劫;
我不见恶趣,此即佛想之果。
显示巴利原文 ‘‘Udentaṃ sataraṃsiṃva, pītaraṃsiṃva bhāṇumaṃ; Vanantaragataṃ santaṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Addasaṃ supinantena, siddhatthaṃ lokanāyakaṃ; Tattha cittaṃ pasādetvā, sugatiṃ upapajjahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhasaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿佛想长老诵说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā buddhasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
佛想长老譬喻 第九显示巴利原文
Buddhasaññakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
施山坡长老譬喻 第十显示巴利原文
10. Pabbhāradāyakattheraapadānaṃ
我清扫了喜见世尊的山坡;
我供养了水罐,以供彼如是者受用。
喜见佛陀、大牟尼为我授记;
千辐、百辋,有旗帜,绿宝所成。
那祭柱将会现起,并有无量的宝物;
布施山崖住处后,我于天界欢喜了一劫。
距今三十二劫前,有位名为苏须度的刹帝利;
七宝具足、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Piyadassino bhagavato, pabbhāro sodhito mayā; Ghaṭakañca upaṭṭhāsiṃ, paribhogāya tādino. ‘‘Taṃ me buddho viyākāsi, piyadassī mahāmuni; Sahassakaṇḍo satabheṇḍu , dhajālu haritāmayo. ‘‘Nibbattissati so yūpo, ratanañca anappakaṃ; Pabbhāradānaṃ datvāna, kappaṃ saggamhi modahaṃ. ‘‘Ito bāttiṃsakappamhi, susuddho nāma khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴拔喇达亚咖长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pabbhāradāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施山坡长老譬喻第十。显示巴利原文
Pabbhāradāyakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
莲花蕊品,第三十一。显示巴利原文
Padumakesaravaggo ekatiṃsatimo.
施与净信乐园者、涂香者、随念佛者;
光明偈与诸颂,共五十一首已称说。
显示巴利原文 Kesaraṃ gandhamannañca, dhammasaññī phalena ca; Pasādārāmadāyī ca, lepako buddhasaññako; Pabbhārado ca gāthāyo, ekapaññāsa kittitā.
32. 施守护品显示巴利原文
32. Ārakkhadāyakavaggo
施守护长老譬喻显示巴利原文
1. Ārakkhadāyakattheraapadānaṃ
“我为见法的牟尼建造了住所;”
“我施守护,与如是的两足尊。”
于千八百劫前,我曾造作彼业;
“由此殊胜之业,我已证得诸漏灭尽。”
“四无碍解,及此八解脱;”
“六神通已证得,佛陀的教法已圆满。”
显示巴利原文 ‘‘Dhammadassissa munino, vati kārāpitā mayā; Ārakkho ca mayā dinno, dvipadindassa tādino. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, yaṃ kammamakariṃ tadā; Tena kammavisesena, patto me āsavakkhayo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿拉咖达亚咖长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ārakkhadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施守护长老譬喻 第一显示巴利原文
Ārakkhadāyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 施食长老譬喻显示巴利原文
2. Bhojanadāyakattheraapadānaṃ
「善生如娑罗树干,又如庄严树高耸;
犹如因陀罗柱在虚空中,胜利者恒常照耀。
向那位天中之天、毗舍婆大仙,
我以净信心供养了食物。
那位佛陀——自生者、不败者——随喜于我;
于诸有中转生之时,愿你的果报生起。
三十一劫之前,我行过那次布施;
我不见恶趣,这是施食的果报。
从今二十五劫前,我曾是一位阿弥答咖;
具足七宝,有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Sujāto sālalaṭṭhīva, sobhañjanamivuggato; Indalaṭṭhirivākāse, virocati sadā jino. ‘‘Tassa devātidevassa, vessabhussa mahesino; Adāsi bhojanamahaṃ, vippasannena cetasā. ‘‘Taṃ me buddho anumodi, sayambhū aparājito; Bhave nibbattamānamhi, phalaṃ nibbattatū tava. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, bhojanassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcavīse ito kappe, eko āsiṃ amittako; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿布乔那达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bhojanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施食长老譬喻第二显示巴利原文
Bhojanadāyakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 去想长老譬喻显示巴利原文
3. Gatasaññakattheraapadānaṃ
虚空之中无足迹,无风之天亦无途;
我见悉达多胜者,正行于三十三天界。
见正自觉者之衣,为风所吹动;
见到牟尼行走,我当下心生喜悦。
从九十四劫前,我得到那个想;
我不曾堕入恶趣,这就是忆念佛想之果报。
显示巴利原文 ‘‘Ākāseva padaṃ natthi, ambare anilañjase; Siddhatthaṃ jinamaddakkhiṃ, gacchantaṃ tidivaṅgaṇe . ‘‘Anileneritaṃ disvā, sammāsambuddhacīvaraṃ; Vitti mamāhu tāvade , disvāna gamanaṃ muniṃ . ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhasaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿嘎答桑雅咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā gatasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
灭想长老譬喻第三显示巴利原文
Gatasaññakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 七莲华长老譬喻显示巴利原文
4. Sattapadumiyattheraapadānaṃ
我住于河岸,名为内沙多的婆罗门;
以百瓣莲花,扫净了精舍。
得见金色正自觉者,悉达多世间导师;
望见他在空中行走,我心中生起欢喜。
前去迎接正自觉者——世间最胜者、人中之雄;
我越过精舍,洒下水生花的花蕊。
自九十四劫前,我便供养了那朵花;
我不曾知晓恶趣,这便是供佛的果报。
自今第七劫,曾有四位足行尊;
七宝具足、有大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Nadīkūle vasāmahaṃ, nesādo nāma brāhmaṇo; Satapattehi pupphehi, sammajjitvāna assamaṃ. ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, siddhatthaṃ lokanāyakaṃ; Disvā nabhena gacchantaṃ, hāso me udapajjatha. ‘‘Paccuggantvāna sambuddhaṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ; Assamaṃ atināmetvā, jalajaggehi okiriṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito te sattame kappe, caturo pādapāvarā; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,具寿沙答巴度米亚长老曾亲说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sattapadumiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
七莲花长老譬喻第四显示巴利原文
Sattapadumiyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 施花座长老譬喻显示巴利原文
5. Pupphāsanadāyakattheraapadānaṃ
我对自觉者、无能胜者所行的福德,
以此一切善业,我于教法中成为无垢者。
九十四劫前,我供养了那花座;
我不知恶趣,此乃供花座的果报。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, pītaraṃsiṃva bhāṇumaṃ; Avidūrena gacchantaṃ, siddhatthaṃ aparājitaṃ. ‘‘Tassa paccuggamitvāna, pavesetvāna assamaṃ; Pupphāsanaṃ mayā dinnaṃ, vippasannena cetasā. ‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, vedajāto tadā ahaṃ; Buddhe cittaṃ pasādetvā, taṃ kammaṃ pariṇāmayiṃ. ‘‘Yaṃ me atthi kataṃ puññaṃ, sayambhumhaparājite; Sabbena tena kusalena, vimalo homi sāsane. ‘‘Catunnavutito kappe, pupphāsanamadaṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphāsanassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
尊者施花座长老确曾诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pupphāsanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施花座长老之譬喻第五。显示巴利原文
Pupphāsanadāyakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
敷座长老譬喻显示巴利原文
6. Āsanasanthavikattheraapadānaṃ
名为最上塔庙,属于尸弃佛——世间亲族者
那时,我于林野、旷野、森林中盲目徘徊
从林中出来时,我见到了狮子座;
我偏袒一肩,合掌,赞叹世间导师。
在那日间,我赞颂佛陀——世间最上的导师;
我心生欢喜,以欣悦之心说出此语:
礼敬您,人中的胜者!礼敬您,人中的至上者!
自此三十一劫前,我歌赞了那位说法中的最胜者,
我不知恶趣,这便是赞叹所得的果报。
从今上溯二十七劫,曾有七位无比者;
具足七宝,具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Cetiyaṃ uttamaṃ nāma, sikhino lokabandhuno; Araññe irīṇe vane, andhāhiṇḍāmahaṃ tadā. ‘‘Pavanā nikkhamantena, diṭṭhaṃ sīhāsanaṃ mayā; Ekaṃsaṃ añjaliṃ katvā, santhaviṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Divasabhāgaṃ thavitvāna, buddhaṃ lokagganāyakaṃ; Haṭṭho haṭṭhena cittena, imaṃ vācaṃ udīrayiṃ. ‘‘‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama; Sabbaññūsi mahāvīra, lokajeṭṭha narāsabha’. ‘‘Abhitthavitvā sikhinaṃ, nimittakaraṇenahaṃ; Āsanaṃ abhivādetvā, pakkāmiṃ uttarāmukho. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ thaviṃ vadataṃ varaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, thomanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Sattavīse ito kappe, atulā satta āsu te; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿萨那桑他维咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā āsanasanthaviko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
座铺设长老譬喻品第六。显示巴利原文
Āsanasanthavikattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
七、声想长老譬喻显示巴利原文
7. Saddasaññakattheraapadānaṃ
善见大雄,宣说不死之道;
为众弟子所围绕,住于最上之舍。
听闻悉达多大仙所宣法音;
以音声令心得净信,我便礼敬世间导师。
九十四劫前,我获得那个想之时;
我不复知有恶趣,这便是佛想之果报。
显示巴利原文 ‘‘Sudassano mahāvīro, deseti amataṃ padaṃ; Parivuto sāvakehi, vasati gharamuttame. ‘‘Tāya vācāya madhurāya, saṅgaṇhāti mahājanaṃ; Ghoso ca vipulo āsi, āsīso devamānuse. ‘‘Nigghosasaddaṃ sutvāna, siddhatthassa mahesino; Sadde cittaṃ pasādetvā, avandiṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhasaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿声想长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saddasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
声想长老譬喻 第七显示巴利原文
Saddasaññakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 提兰西长老譬喻显示巴利原文
8. Tiraṃsiyattheraapadānaṃ
犹如血统高贵的雄狮,又如山间的炽燃火聚;
悉达多安住于群山之间,光明照耀一切方位。
如同太阳的光明,亦如同月亮的光明;
得见佛的光明,我生起喜悦。
见到三种光明──正自觉者与最上弟子;
我将羚羊皮衣搭在一肩,赞叹世间导师。
确实有三种带来光明者,驱散世间的黑暗;
月亮与太阳,以及佛陀——世间的导师。
大牟尼为我开示譬喻之后,我这般称赞:
赞叹佛陀功德已,我于天界欢喜一劫。
自我称赞佛陀,已历九十四劫;
我不曾堕恶趣,这是称赞的果报。
六十一劫以前,曾有一位持智者;
他具足七宝,是具大威力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Kesariṃ abhijātaṃva, aggikkhandhaṃva pabbate; Obhāsentaṃ disā sabbā , siddhatthaṃ pabbatantare. ‘‘Sūriyassa ca ālokaṃ, candālokaṃ tatheva ca; Buddhālokañca disvāna, vitti me udapajjatha. ‘‘Tayo āloke disvāna, sambuddhaṃ sāvakuttamaṃ; Ekaṃsaṃ ajinaṃ katvā, santhaviṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Tayo hi ālokakarā, loke lokatamonudā; Cando ca sūriyo cāpi, buddho ca lokanāyako. ‘‘Opammaṃ upadassetvā, kittito me mahāmuni; Buddhassa vaṇṇaṃ kittetvā, kappaṃ saggamhi modahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ buddhamabhikittayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, kittanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Ekasaṭṭhimhito kappe, eko ñāṇadharo ahu; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿提兰西亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tiraṃsiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
提兰西长老譬喻第八显示巴利原文
Tiraṃsiyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
军德利花长老譬喻第九显示巴利原文
9. Kandalipupphiyattheraapadānaṃ
那时,我于信度河畔,身为农夫;
为他人耕作,依他人之食维生。
我沿信度河行走时,见到了胜者悉达多;
犹如入定安坐,又如盛开的百瓣莲花。
那时,我从花梗上剪下七朵甘达利花;
我将它们供奉在佛陀——太阳亲族的头顶。
金色之正自觉者,于和风中安住于定;
恰如三处流液之象王,犹如难近之雄象。
我走近那位已修习诸根、行持谨慎者;
合掌恭敬,我礼敬导师。
自供花以来,已过九十四劫;
我不识恶趣,此即供佛之果。
显示巴利原文 ‘‘Sindhuyā nadiyā tīre, ahosiṃ kassako tadā; Parakammāyane yutto, parabhattaṃ apassito. ‘‘Sindhuṃ anucarantohaṃ, siddhatthaṃ jinamaddasaṃ; Samādhinā nisinnaṃva, satapattaṃva pupphitaṃ. ‘‘Satta kandalipupphāni, vaṇṭe chetvānahaṃ tadā; Matthake abhiropesiṃ, buddhassādiccabandhuno. ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, anukūle samāhitaṃ; Tidhāpabhinnamātaṅgaṃ, kuñjaraṃva durāsadaṃ. ‘‘Tamahaṃ upagantvāna, nipakaṃ bhāvitindriyaṃ; Añjaliṃ paggahetvāna, avandiṃ satthuno ahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿军德利花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kandalipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
军德利花长老譬喻 第九显示巴利原文
Kandalipupphiyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 白莲花鬘长老譬喻显示巴利原文
10. Kumudamāliyattheraapadānaṃ
牛王、无上者、大雄,大仙、已伏魔者,
毗婆尸大雄,犹如兽王狮子。
行进于街道,应供者接受供养,
他持睡莲花鬘,散献于最胜佛。
自九十一劫前,我供养彼花以来,
我便不识恶趣,此即是供佛的果报。
显示巴利原文 ‘‘Usabhaṃ pavaraṃ vīraṃ, mahesiṃ vijitāvinaṃ; Vipassinaṃ mahāvīraṃ, abhijātaṃva kesariṃ. ‘‘Rathiyaṃ paṭipajjantaṃ, āhutīnaṃ paṭiggahaṃ; Gahetvā kumudaṃ mālaṃ, buddhaseṭṭhaṃ samokiriṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿库目达马利耶长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kumudamāliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
白莲花鬘长老譬喻第十。显示巴利原文
Kumudamāliyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
施守护品第三十二显示巴利原文
Ārakkhadāyakavaggo bāttiṃsatimo .
阿拉卡多、博迦那多、嘎答萨尼、巴杜米耶;
普帕萨尼、桑他维咖、萨达萨娘、提拉西耶。
显示巴利原文 Ārakkhado bhojanado, gatasaññī padumiyo; Pupphāsanī santhaviko, saddasaññī tiraṃsiyo; Kandaliko kumudī ca, sattapaññāsa gāthakāti.
第三十三 伍玛花品。显示巴利原文
33. Umāpupphiyavaggo
伍玛花长老譬喻显示巴利原文
1. Umāpupphiyattheraapadānaṃ
已得定,已入证,悉达多不可战胜;
以定力安坐,我见人中至上者。
摘取乌玛花,我供养佛陀;
一切花朵单生一顶,茎干向上,花面朝下。
犹如善绘的图画般安立,虚空中铺展着花毯;
以此净信心,我往生兜率天。
九十四劫前,我供养那花;
我不知有恶趣,这是供养佛陀的果报。
五十五劫前,我曾是一位大国王;
名为沙曼多遮达那,是转轮王,具大威力。
四无碍解,以及八解脱;
六种神通已亲证,佛陀教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Samāhitaṃ samāpannaṃ, siddhatthamaparājitaṃ; Samādhinā upaviṭṭhaṃ, addasāhaṃ naruttamaṃ. ‘‘Umāpupphaṃ gahetvāna, buddhassa abhiropayiṃ; Sabbapupphā ekasīsā, uddhaṃvaṇṭā adhomukhā. ‘‘Sucittā viya tiṭṭhante, ākāse pupphasantharā; Tena cittappasādena, tusitaṃ upapajjahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Pañcapaññāsito kappe, eko āsiṃ mahīpati; Samantachadano nāma, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
如是,具寿伍马普披亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā umāpupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
伍玛花长老譬喻第一显示巴利原文
Umāpupphiyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
第二 沙洲供养长老譬喻显示巴利原文
2. Pulinapūjakattheraapadānaṃ
犹如肩峰辉耀的良种公牛;
犹如光华绽放的药草,辉映四方的人中之牛。
取了极清净的细沙,撒在行经的路上;
以衣襟兜持,供养毗婆尸大仙。
于是我以清净心,取了半捧沙;
将沙撒在日中住处,供养那位两足尊如来。
从九十一劫前,我撒下那捧沙以来,
我不再知道恶趣,这便是行沙供养的果报。
显示巴利原文 ‘‘Kakudhaṃ vilasantaṃva, nisabhājāniyaṃ yathā; Osadhiṃva virocantaṃ, obhāsantaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, avandiṃ satthuno ahaṃ; Satthāraṃ parivaṇṇesiṃ, sakakammena tosayiṃ . ‘‘Susuddhaṃ pulinaṃ gayha, gatamagge samokiriṃ; Ucchaṅgena gahetvāna, vipassissa mahesino. ‘‘Tato upaḍḍhapulinaṃ, vippasannena cetasā; Divāvihāre osiñciṃ, dvipadindassa tādino. ‘‘Ekanavutito kappe, pulinaṃ yamasiñcahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pulinassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,具寿布利那布迦咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pulinapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
布利那布迦咖长老譬喻 第二显示巴利原文
Pulinapūjakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
哈萨迦纳咖长老之譬喻显示巴利原文
3. Hāsajanakattheraapadānaṃ
见到导师的粪扫衣,挂在树梢;
合掌之后,我更加高声地说:
从远处望见时,我心中便生起喜悦;
合掌之后,我心愈生净信。
自从九十一劫前,我获得那想以来,
我不曾知有恶趣,这就是随念佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Dumagge paṃsukūlakaṃ , laggaṃ disvāna satthuno; Añjaliṃ paggahetvāna, bhiyyo uccāritaṃ mayā. ‘‘Dūrato pana disvāna , hāso me udapajjatha; Añjaliṃ paggahetvāna, bhiyyo cittaṃ pasādayiṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhasaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
尊者哈萨迦纳咖长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā hāsajanako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
哈萨迦纳咖长老的譬喻 第三显示巴利原文
Hāsajanakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
亚尼亚萨米咖长老譬喻显示巴利原文
4. Yaññasāmikattheraapadānaṃ
我年仅七岁,便已通达咒术;
我谨守家族传统,祭祀由我努力承办。
那时,有八万四千头牲畜为我所杀;
它们被牵至祭柱旁,为祭祀而備置。
犹如从火炉口迸出,如同儿茶木炭;
犹如初升的朝阳,犹如圆满的明月。
“悉达多,一切成就者,为三界所尊敬、所利益者;”
正自觉者来到之后,说出了这样一番话:
不害一切众生,童子,这是我所悦乐的;
远离偷盗、邪行,亦远离饮酒。
喜乐正行,多闻、知恩;
于现法与来世,此诸法皆值得称赞。
修习此诸法后,乐于利益一切众生;
于佛心生净信后,修习最上道。
说此语已,一切知者、世间最胜者、人中最胜者;
如此教诫我后,他即升入虚空而去。
先净化其心,后令心得净信;
以此净信心,我往生兜率天。
从九十四劫以来,当我心得净信之时;
我不见恶趣,这就是佛随念的果报。
显示巴利原文 ‘‘Jātiyā sattavassohaṃ, ahosiṃ mantapāragū; Kulavattaṃ adhāresiṃ, yañño ussāhito mayā. ‘‘Cullāsītisahassāni , pasū haññanti me tadā; Sārathambhupanītāni , yaññatthāya upaṭṭhitā. ‘‘Ukkāmukhapahaṭṭhova , khadiraṅgārasannibho; Udayantova sūriyo, puṇṇamāyeva candimā. ‘‘Siddhattho sabbasiddhattho, tilokamahito hito; Upagantvāna sambuddho, idaṃ vacanamabravi. ‘‘‘Ahiṃsā sabbapāṇīnaṃ, kumāra mama ruccati; Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārati. ‘‘‘Rati ca samacariyāya, bāhusaccaṃ kataññutā; Diṭṭhe dhamme parattha ca, dhammā ete pasaṃsiyā. ‘‘‘Ete dhamme bhāvayitvā, sabbasattahite rato ; Buddhe cittaṃ pasādetvā, bhāvehi maggamuttamaṃ’. ‘‘Idaṃ vatvāna sabbaññū, lokajeṭṭho narāsabho; Mamevaṃ anusāsitvā, vehāsaṃ uggato gato. ‘‘Pubbe cittaṃ visodhetvā, pacchā cittaṃ pasādayiṃ; Tena cittappasādena, tusitaṃ upapajjahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yadā cittaṃ pasādayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhasaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,尊者亚雅沙咪咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā yaññasāmiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
亚雅沙咪咖长老譬喻 第四显示巴利原文
Yaññasāmikattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
尼弥德萨尼亚咖长老譬喻显示巴利原文
5. Nimittasaññakattheraapadānaṃ
我安住在旃达跋伽河岸的茅舍之中;
我看见金色鹿王,正游走于林间。
我对鹿心生净信,而后随念世间最胜者;
以此净信心,我随念其他诸佛。
过去诸佛、现在诸佛、未来诸佛,
他们三者如此辉耀,犹如鹿王。
从九十四劫前,我获得那想以来;
我不见恶趣,此即佛想之果报。
从此二十七劫之前,我曾是一位大地之主;
名为阿兰雅萨托,是具足大力的转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Candabhāgānadītīre , vasāmi assame ahaṃ; Suvaṇṇamigamaddakkhiṃ, carantaṃ vipine ahaṃ. ‘‘Mige cittaṃ pasādetvā, lokajeṭṭhaṃ anussariṃ; Tena cittappasādena, aññe buddhe anussariṃ. ‘‘Abbhatītā ca ye buddhā, vattamānā anāgatā; Evamevaṃ virocanti, migarājāva te tayo. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhasaññāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sattavīse ito kappe, eko āsiṃ mahīpati; Araññasattho nāmena, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿念相长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā nimittasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
尼弥德萨尼亚咖长老譬喻·第五显示巴利原文
Nimittasaññakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
安纳桑萨瓦咖长老譬喻·第六显示巴利原文
6. Annasaṃsāvakattheraapadānaṃ
金光赫奕的正觉者,行走在集市之中;
如同纯金所成,具足三十二相好。
悉达多,成就一切,不动不坏,无能胜者;
我迎请正自觉者之后,便供养了那位大牟尼。
牟尼悲愍世间,那时他照耀了我;
我对佛陀心生净信,在天界欢喜一劫。
九十四劫前,我行那次布施;
我不曾知有恶趣,这是施食的果报。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, gacchantaṃ antarāpaṇe; Kañcanagghiyasaṅkāsaṃ, bāttiṃsavaralakkhaṇaṃ. ‘‘Siddhatthaṃ sabbasiddhatthaṃ, anejaṃ aparājitaṃ; Sambuddhaṃ atināmetvā, bhojayiṃ taṃ mahāmuniṃ. ‘‘Muni kāruṇiko loke, obhāsayi mamaṃ tadā; Buddhe cittaṃ pasādetvā, kappaṃ saggamhi modahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, bhikkhādānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿食施长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā annasaṃsāvako thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
食施长老譬喻 第六显示巴利原文
Annasaṃsāvakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 尼贡迪普皮亚长老譬喻显示巴利原文
7. Nigguṇḍipupphiyattheraapadānaṃ
当天人于天众中,因寿尽而命终时;
有三种音声扬起,诸天随喜赞叹。
‘尊者,从这儿往生善趣,投生人间吧;
生而为人,于正法中,获得无上的信心!
你这信心,已确立,根已深生,稳固安住;
终其一生,于善说的正法中,决不动摇。
以身行善,以语广行善业;
以意行善,无恼害,无所依著;
此后,以布施广修有依福德,多作福业。
天众出于这等悲悯,得见天中之天时,
对于舍报而来生天者,他们随喜道:‘来此吧,天人,再来、再来。’
当诸天聚集之时,我生起了悚然警觉;
从此处殁后,我将往生何等之胎?
那位沙门诸根修习成熟,感知我的惊惧之后,
他为救拔我故,来到我的面前。
名为苏玛那,是莲华上首的弟子;
为我教说义与法后,当时令我悚惧警醒。
显示巴利原文 ‘‘Yadā devo devakāyā, cavate āyusaṅkhayā; Tayo saddā niccharanti, devānaṃ anumodataṃ. ‘‘‘Ito bho sugatiṃ gaccha, manussānaṃ sahabyataṃ; Manussabhūto saddhamme, labha saddhaṃ anuttaraṃ. ‘‘‘Sā te saddhā niviṭṭhāssa, mūlajātā patiṭṭhitā; Yāvajīvaṃ asaṃhīrā, saddhamme suppavedite. ‘‘‘Kāyena kusalaṃ katvā, vācāya kusalaṃ bahuṃ; Manasā kusalaṃ katvā, abyāpajjaṃ nirūpadhiṃ. ‘‘‘Tato opadhikaṃ puññaṃ, katvā dānena taṃ bahuṃ; Aññepi macce saddhamme, brahmacariye nivesaya’. ‘‘Imāya anukampāya, devādevaṃ yadā vidū; Cavantaṃ anumodanti, ehi deva punappunaṃ . ‘‘Saṃvego me tadā āsi, devasaṅghe samāgate; Kaṃsu nāma ahaṃ yoniṃ, gamissāmi ito cuto. ‘‘Mama saṃvegamaññāya, samaṇo bhāvitindriyo; Mamuddharitukāmo so, āgacchi mama santikaṃ. ‘‘Sumano nāma nāmena, padumuttarasāvako; Atthadhammānusāsitvā, saṃvejesi mamaṃ tadā.
第十二诵品。显示巴利原文
Dvādasamaṃ bhāṇavāraṃ.
「听闻他的话语后,我对佛陀心生净信;」
礼敬那位智者后,我便在那里命终。
我当即于彼处结生,为父精所引趋;
既住母胎之内,又为母亲所孕育。
从彼身命终之后,我即投生于三十三天;
在那一期间我未能见,当时我心中满是忧恼。
从三十三天命终,我降入母胎;
出胎之后,我不知黑白。
年仅七岁,我便进入园林;
乔达摩世尊,释迦子,如是圣者。
在广布的教说中,在众所共知的教法里;
诸比丘,我于彼处见到导师的教法践行者。
我见到他的象后,忆念起往昔的业;
合掌之后,我即刻前往。
年仅七岁,我便出家,成为无家者;
那位名为阿难的弟子,曾随侍佛陀。
有行有坚,具念多闻;
令王心生净信,大威光者引导而出。
我听闻他的法后,便忆起前世所造之业;
就地站立之际,我证得了阿拉汉果。
我将衣偏袒一肩,合掌于头顶;
礼敬正自觉者后,我道出此语:
莲华上佛陀,两足尊导师;
我手持尼君地花,安放在狮子座上。
以彼业,两足尊、世间最胜者、人中牛王,
我已安住于不动之处,舍离了胜败。
于二万五千劫中,为人主,
阿浮陀与尼罗浮陀,有八十八位刹帝利。
显示巴利原文 ‘‘Tassāhaṃ vacanaṃ sutvā, buddhe cittaṃ pasādayiṃ; Taṃ dhīraṃ abhivādetvā, tattha kālaṃkato ahaṃ. ‘‘Upapajjiṃ sa tattheva, sukkamūlena codito; Vasanto mātukucchimhi, puna dhāreti mātuyā. ‘‘Tamhā kāyā cavitvāna, tidase upapajjahaṃ; Etthantare na passāmi, domanassamahaṃ tadā. ‘‘Tāvatiṃsā cavitvāna, mātukucchiṃ samokkamiṃ; Nikkhamitvāna kucchimhā, kaṇhasukkaṃ ajānahaṃ. ‘‘Jātiyā sattavassova , ārāmaṃ pāvisiṃ ahaṃ; Gotamassa bhagavato, sakyaputtassa tādino. ‘‘Vitthārike pāvacane, bāhujaññamhi sāsane; Addasaṃ sāsanakare, bhikkhavo tattha satthuno. ‘‘Sāvatthi nāma nagaraṃ, rājā tatthāsi kosalo; Rathena nāgayuttena, upesi bodhimuttamaṃ. ‘‘Tassāhaṃ nāgaṃ disvāna, pubbakammaṃ anussariṃ; Añjaliṃ paggahetvāna, samayaṃ agamāsahaṃ. ‘‘Jātiyā sattavassova, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Yo so buddhaṃ upaṭṭhāsi, ānando nāma sāvako. ‘‘Gatimā dhitimā ceva, satimā ca bahussuto; Rañño cittaṃ pasādento, niyyādesi mahājuti. ‘‘Tassāhaṃ dhammaṃ sutvāna, pubbakammaṃ anussariṃ; Tattheva ṭhitako santo, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Ekaṃsaṃ cīvaraṃ katvā, sire katvāna añjaliṃ; Sambuddhaṃ abhivādetvā, imaṃ vācaṃ udīrayiṃ. ‘‘‘Padumuttarabuddhassa, dvipadindassa satthuno; Nigguṇḍipupphaṃ paggayha, sīhāsane ṭhapesahaṃ. ‘‘‘Tena kammena dvipadinda, lokajeṭṭha narāsabha; Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ, hitvā jayaparājayaṃ’. ‘‘Pañcavīsasahassamhi , kappānaṃ manujādhipā; Abbudanirabbudāni, aṭṭhaṭṭhāsiṃsu khattiyā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿尼君地花长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā nigguṇḍipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第七 尼贡迪普皮亚长老譬喻显示巴利原文
Nigguṇḍipupphiyattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第八 苏玛那韦利亚长老譬喻显示巴利原文
8. Sumanāveḷiyattheraapadānaṃ
“毗舍婆佛,世间最胜者,如是者,”
众人聚集之后,共作大供养。
我用石灰做成团,以素馨花编作花鬘;
那时,我将它供奉在狮子座前。
大众齐聚一处,瞻仰那最殊胜之花;
此花由谁供养,供养那如是的无上佛陀。
由于心的净信,我往生化乐天;
我正受用着自身之业,那往昔亲手所造的善业。
无论我往生于何界,天界或是人间;
一切众生皆喜爱我,这便是供花的果报。
我不记得曾以身、以语或以意,
曾对诸自制者与苦行者,出言辱骂。
以此善行,及心之愿,
我受一切众生尊敬,这是不辱骂的果报。
自此十一劫前,有一千辐轮的刹帝利,
具足七宝,身为大力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Vessabhussa bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino; Sabbe janā samāgamma, mahāpūjaṃ karonti te. ‘‘Sudhāya piṇḍaṃ katvāna, āveḷaṃ sumanāyahaṃ; Sīhāsanassa purato, abhiropesahaṃ tadā. ‘‘Sabbe janā samāgamma, pekkhanti pupphamuttamaṃ; Kenidaṃ pūjitaṃ pupphaṃ, buddhaseṭṭhassa tādino. ‘‘Tena cittappasādena, nimmānaṃ upapajjahaṃ; Anubhomi sakaṃ kammaṃ, pubbe sukatamattano. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ; Sabbesānaṃ piyo homi, pupphapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Nābhijānāmi kāyena, vācāya uda cetasā; Saṃyatānaṃ tapassīnaṃ, kataṃ akkositaṃ mayā. ‘‘Tena sucaritenāhaṃ, cittassa paṇidhīhi ca; Sabbesaṃ pūjito homi, anakkosassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ito ekādase kappe, sahassārosi khattiyo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿苏玛那韦利耶长老确实宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sumanāveḷiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
苏玛那韦利耶长老譬喻·第八显示巴利原文
Sumanāveḷiyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 普帕差提亚长老譬喻显示巴利原文
9. Pupphacchattiyattheraapadānaṃ
悉达多世尊,世间最胜者、如是者,
宣说真理,令众生归于寂灭者。
悉达多是世间解,堪受供养者;
导师立于比丘僧团之中,宣说了此偈颂。
他令我心得净信,我便持举花伞;
以彼净信心故,他不堕恶趣。
如是说已,正自觉者、世间导师悉达多,
遣散会众,便升入虚空。
当人天之主起身时,白伞盖亦随之升起,
在最胜的佛陀面前,那最殊胜的伞盖自行前趋。
九十四劫前,我所供养的那柄伞盖,
从此我不曾知晓恶趣,这便是花伞盖的果报。
「于七十四劫之中,有八位火焰者;
具足七宝,为大力转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino; Saccaṃ pakāsayantassa, nibbāpentassa pāṇino. ‘‘Jalajaṃ āharitvāna, satapattaṃ manoramaṃ; Pupphassa chattaṃ katvāna, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Siddhattho ca lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Bhikkhusaṅghe ṭhito satthā, imaṃ gāthaṃ abhāsatha. ‘‘‘Yo me cittaṃ pasādetvā, pupphacchattaṃ adhārayiṃ; Tena cittappasādena, duggatiṃ so na gacchati’. ‘‘Idaṃ vatvāna sambuddho, siddhattho lokanāyako; Uyyojetvāna parisaṃ, vehāsaṃ nabhamuggami. ‘‘Vuṭṭhite naradevamhi, setacchattampi vuṭṭhahi; Purato buddhaseṭṭhassa, gacchati chattamuttamaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ chattaṃ abhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphacchattassidaṃ phalaṃ. ‘‘Catusattatikappamhi, aṭṭha jalasikhā ahū; Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据闻具寿普帕差提亚长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pupphacchattiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
普帕差提亚长老譬喻·第九显示巴利原文
Pupphacchattiyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 萨巴利瓦拉差达亚咖长老譬喻显示巴利原文
10. Saparivārachattadāyakattheraapadānaṃ
莲花上佛世间解,诸供养之受者;
犹如空中降雨水,以法雨而普降。
我见彼正觉者,正教导不死之境;
我令自心净信,回到了自己的家。
手持装饰的伞盖,我走向人中至上者;
内心欢喜踊跃,我以喜悦之心,将伞盖高高举起。
犹如善加调御的车乘,犹如已受调伏者,是为最上声闻;
行近正自觉者后,即立于其头顶之上。
悲悯者、哀愍者,佛陀、世间无上的导师;
在比丘僧团中就座后,宣说了这些偈颂。
『由于布施了这把伞盖——它装饰华丽、令人悦意;
以那明净的信心,他不堕恶趣。
「『将于诸天中,七度为天王;
又三十二度,为转轮王;
于十万劫后,生于乌迦卡族;
他姓乔达摩,将成为世间之师。
他是法上的嗣子,是亲子,由法化生;
遍知一切漏已,无漏者将入般涅槃。
了知佛陀的言教,即是语主所宣说;
我心净信而喜悦,愈发生起欢喜;
舍离人间胎生,我获得天界胎生;
我的宫殿最为殊胜,高耸而悦意。
当我从宫殿出来时,便有白伞被持擎着;
那时我生起了这样的忆念:这是过去业行的果报。
当我入于母胎时,他们便为我举起白伞;
我便出家,成为无家者。
有位名为苏难达的婆罗门,通达真言;
他手持帕利咖伞,那时是上首弟子。
大雄随喜,舍利弗是善说法者;
听了他的随喜之后,我忆念起过去所造的业。
我合掌恭敬,清净了自己的心;
忆起往昔之业,我证得了阿拉汉果。
从座而起,合掌至顶;
礼敬正自觉者后,我宣说此语:
“百千劫前,世间有无上佛;
莲华上佛,世间解,诸供养之受者。
「我以杂色妙饰之伞盖,供养于彼;
自生者、无上士,以双手受之。
“我的烦恼已烧尽,一切有已根除;”
我遍知一切漏已,安住于无漏。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Ākāse jalavuṭṭhīva vassate dhammavuṭṭhiyā. ‘‘Tamaddasāsiṃ sambuddhaṃ, desentaṃ amataṃ padaṃ; Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, agamāsiṃ sakaṃ gharaṃ. ‘‘Chattaṃ alaṅkataṃ gayha, upagacchiṃ naruttamaṃ; Haṭṭho haṭṭhena cittena, ākāse ukkhipiṃ ahaṃ. ‘‘Susaṅgahitayānaṃva , dantova sāvakuttamo; Upagantvāna sambuddhaṃ, matthake sampatiṭṭhahi. ‘‘Anukampako kāruṇiko, buddho lokagganāyako; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yena chattamidaṃ dinnaṃ, alaṅkataṃ manoramaṃ; Tena cittappasādena, duggatiṃ so na gacchati. ‘‘‘Sattakkhattuñca devesu, devarajjaṃ karissati; Bāttiṃsakkhattuñca rājā, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’. ‘‘Buddhassa giramaññāya, vācāsabhimudīritaṃ; Pasannacitto sumano, bhiyyo hāsaṃ janesahaṃ. ‘‘Jahitvā mānusaṃ yoniṃ, dibbaṃ yoniṃ majjhagaṃ; Vimānamuttamaṃ mayhaṃ, abbhuggataṃ manoramaṃ. ‘‘Vimānā nikkhamantassa, setacchattaṃ dharīyati; Tadā saññaṃ paṭilabhiṃ, pubbakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Devalokā cavitvāna, manussattañca āgamiṃ; Chattiṃsakkhattuṃ cakkavattī, sattakappasatamhito. ‘‘Tamhā kāyā cavitvāna, āgacchiṃ tidasaṃ puraṃ; Saṃsaritvānupubbena, mānusaṃ punarāgamiṃ. ‘‘Okkantaṃ mātukucchiṃ maṃ, settacchattaṃ adhārayuṃ; pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Sunando nāma nāmena, brāhmaṇo mantapāragū; Phalikaṃ chattamādāya, sāvakaggassa so tadā. ‘‘Anumodi mahāvīro, sāriputto mahākathī; Sutvānumodanaṃ tassa, pubbakammamanussariṃ. ‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, sakaṃ cittaṃ pasādayiṃ; Saritvā purimaṃ kammaṃ, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Uṭṭhāya āsanā tamhā, sire katvāna añjaliṃ; Sambuddhaṃ abhivādetvā, imaṃ vācaṃ udīriyiṃ. ‘‘Satasahassito kappe, buddho loke anuttaro; Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho. ‘‘Tassa chattaṃ mayā dinnaṃ, vicittaṃ samalaṅkataṃ; Ubho hatthehi paggaṇhi, sayambhū aggapuggalo. ‘‘Aho buddho aho dhammo, aho no satthusampadā; Ekacchattassa dānena, duggatiṃ nupapajjahaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿萨巴利瓦拉差德达亚咖长老如是宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saparivārachattadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨巴利瓦拉差德达亚咖长老譬喻品第十。显示巴利原文
Saparivārachattadāyakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
伍玛花品 第三十三显示巴利原文
Umāpupphiyavaggo tettiṃsatimo.
桑沙瓦咖、尼贡地,以及苏马那花伞者;
沙巴利瓦拉恰答,偈颂共七百零七。
显示巴利原文 Umāpupphañca pulinaṃ, hāso yañño nimittako; Saṃsāvako nigguṇḍī ca, sumanaṃ pupphachattako; Saparivārachatto ca, gāthā sattasatuttarāti.
第三十四 甘德伍达咖品显示巴利原文
34. Gandhodakavaggo
甘达杜皮亚长老譬喻显示巴利原文
1. Gandhadhūpiyattheraapadānaṃ
我以香与熏香供养了悉达多世尊;
并以花覆盖,那是与诸佛相应的。
犹如纯金的光辉,佛陀是世间无上导师;
犹如闪耀的青莲,犹如炽燃的火焰。
犹如殊胜的虎牛,犹如种姓高贵的狮子;
端坐的沙门之最上者,为比丘僧团恭敬围绕。
见后心生净信,恭敬合掌;
礼敬导师双足已,我面朝北方而去。
九十四劫前,我行香供养之时;
我不曾知晓恶趣,这便是供香所得之果。
四无碍解,及八解脱;
六神通已亲证,佛陀的教法已成就。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, gandhadhūpaṃ adāsahaṃ; Sumanehi paṭicchannaṃ, buddhānucchavikañca taṃ. ‘‘Kañcanagghiyasaṅkāsaṃ, buddhaṃ lokagganāyakaṃ; Indīvaraṃva jalitaṃ, ādittaṃva hutāsanaṃ. ‘‘Byagghusabhaṃva pavaraṃ, abhijātaṃva kesariṃ; Nisinnaṃ samaṇānaggaṃ, bhikkhusaṅghapurakkhataṃ. ‘‘Disvā cittaṃ pasādetvā, paggahetvāna añjaliṃ; Vanditvā satthuno pāde, pakkāmiṃ uttarāmukho. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ gandhamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, gandhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者甘达杜比亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā gandhadhūpiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
尊者甘达杜比亚长老譬喻 第一显示巴利原文
Gandhadhūpiyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 伍达咖普迦咖长老譬喻显示巴利原文
2. Udakapūjakattheraapadānaṃ
金色辉耀的正自觉者,行于虚空之中;
犹如炽燃的酥油火,犹如炽燃的祭火。
我以手掬水,向空中抛洒;
大雄、具悲悯的佛陀——这位仙人,接受了。
导师住于虚空中,名为巴度母答拉;
了知我的心念,便说出此偈:
‘以此施水之善,与喜悦的生起,
纵使十万劫,你也不会堕入恶趣。’
以此业故,两足之王、世间最胜者、人中牛王,
我已证得不动的境地,舍离了胜与败。
曾名萨哈沙拉迦,亦为三位转轮王;
于六千五百劫前,他们曾是统御四方的君王。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, gacchantaṃ anilañjase; Ghatāsanaṃva jalitaṃ, ādittaṃva hutāsanaṃ. ‘‘Pāṇinā udakaṃ gayha, ākāse ukkhipiṃ ahaṃ; Sampaṭicchi mahāvīro, buddho kāruṇiko isi. ‘‘Antalikkhe ṭhito satthā, padumuttaranāmako; Mama saṅkappamaññāya, imaṃ gāthamabhāsatha. ‘‘‘Iminā dakadānena, pītiuppādanena ca; Kappasatasahassampi, duggatiṃ nupapajjasi’. ‘‘Tena kammena dvipadinda, lokajeṭṭha narāsabha; Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ, hitvā jayaparājayaṃ. ‘‘Sahassarājanāmena, tayo ca cakkavattino; Pañcasaṭṭhikappasate, cāturantā janādhipā. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿伍达咖普迦咖长老诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā udakapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
水供养长老譬喻 第二显示巴利原文
Udakapūjakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
奔那咖花长老譬喻 第三显示巴利原文
3. Punnāgapupphiyattheraapadānaṃ
我进入森林后,便以猎人的身份而住;
见富那迦树花开,我忆念最胜佛陀。
我采集那芬芳、馥郁而美妙的花,
在河岸上建塔,供养佛陀。
自此九十二劫前,我曾以花供养,
我不曾经历恶趣,这是供养佛陀的果报。
在第九十一劫时,我曾是唯一的除暗者;
具足七宝的大力转轮王
四无碍解……(中略)……已作佛陀的教诫。
显示巴利原文 ‘‘Kānanaṃ vanamogayha, vasāmi luddako ahaṃ; Punnāgaṃ pupphitaṃ disvā, buddhaseṭṭhaṃ anussariṃ. ‘‘Taṃ pupphaṃ ocinitvāna, sugandhaṃ gandhitaṃ subhaṃ; Thūpaṃ katvāna puline, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ekamhi navute kappe, eko āsiṃ tamonudo; Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿奔那咖花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā punnāgapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
蓬纳嘎普皮亚长老譬喻·第三显示巴利原文
Punnāgapupphiyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 诶咖杜萨达亚咖长老譬喻显示巴利原文
4. Ekadussadāyakattheraapadānaṃ
我曾在汉萨瓦提城,以割草为业;
靠割草维持生计,以此养育子女。
有莲华上佛,于一切法到达彼岸;
破除了那黑暗,世间导师便出现于世。
坐在自己家中,我当时如此思惟:
佛陀出现于世间,而我却无可施之物。
“这是我仅有的一件布衣,我没有任何施主;
地狱的触受是苦的,我将培植福田。”
我如此思惟之后,便使自心净信,
我取来一件布,敬施于最胜佛。
布施此布后,我扬声欢呼:
“勇士啊,若您真是佛陀,大牟尼,请度脱我!”
莲华上佛是世间解,是领受供养者;
他称赞我的布施,对我随喜。
“以此一件衣,与意愿及誓愿,”
十万劫之中,他不堕恶趣。
他将三十六次作天帝,统理天界;
他将三十三次作转轮王,为人间之王。
说此语已,正自觉者——名水生最上者;
贤智者升入虚空,犹如鹅王翱翔于天际。
无论我投生于哪一处——是天界,或是人间,
我的财富从不匮乏,这是仅凭一件衣服所得的果报。
“一步又一步,每当我举步时,衣服便当下自然而生;”
布在我下方,我站立于上;上方是我的覆障。
取此轮围山,连同其林与群山;
今日我若愿意,便能以布覆盖这一切。
我以那一件布,流转于有与有之中;
成为金色身,我流转于有与有之中。
这一件布的果报,我从未见其穷尽之时;
这是我的最后一生,此处它亦为我成熟。
于百千劫前,我彼时所施之布,
我不识恶趣,此即一衣之果。
我的诸烦恼已烧尽,一切诸有已根除;
如龙象断除系缚,我无漏而安住。
显示巴利原文 ‘‘Nagare haṃsavatiyā, ahosiṃ tiṇahārako; Tiṇahārena jīvāmi, tena posemi dārake. ‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū; Tamandhakāraṃ nāsetvā, uppajji lokanāyako. ‘‘Sake ghare nisīditvā, evaṃ cintesahaṃ tadā; ‘Buddho loke samuppanno, deyyadhammo ca natthi me. ‘‘‘Idaṃ me sāṭakaṃ ekaṃ, natthi me koci dāyako; Dukkho nirayasamphasso, ropayissāmi dakkhiṇaṃ’. ‘‘Evāhaṃ cintayitvāna, sakaṃ cittaṃ pasādayiṃ; Ekaṃ dussaṃ gahetvāna, buddhaseṭṭhassadāsahaṃ. ‘‘Ekaṃ dussaṃ daditvāna, ukkuṭṭhiṃ sampavattayiṃ; Yadi buddho tuvaṃ vīra, tārehi maṃ mahāmuni. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Mama dānaṃ pakittento, akā me anumodanaṃ. ‘‘‘Iminā ekadussena, cetanāpaṇidhīhi ca; Kappasatasahassāni, vinipātaṃ na gacchati. ‘‘‘Chattiṃsakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati; Tettiṃsakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Devaloke manusse vā, saṃsaranto tuvaṃ bhave; Rūpavā guṇasampanno, anavakkantadehavā; Akkhobhaṃ amitaṃ dussaṃ, labhissasi yadicchakaṃ’. ‘‘Idaṃ vatvāna sambuddho, jalajuttamanāmako; Nabhaṃ abbhuggamī dhīro, haṃsarājāva ambare. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ; Bhoge me ūnatā natthi, ekadussassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paduddhāre paduddhāre, dussaṃ nibbattate mamaṃ; Heṭṭhā dussamhi tiṭṭhāmi, upari chadanaṃ mama. ‘‘Cakkavāḷamupādāya, sakānanaṃ sapabbataṃ; Icchamāno cahaṃ ajja, dussehi chādayeyyahaṃ. ‘‘Teneva ekadussena, saṃsaranto bhavābhave; Suvaṇṇavaṇṇo hutvāna, saṃsarāmi bhavābhave. ‘‘Vipākaṃ ekadussassa, najjhagaṃ katthacikkhayaṃ; Ayaṃ me antimā jāti, vipaccati idhāpi me. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ dussamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, ekadussassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿施一衣长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekadussadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
伊迦杜萨达亚咖长老譬喻 第四显示巴利原文
Ekadussadāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 普西答甘比亚长老譬喻显示巴利原文
5. Phusitakampiyattheraapadānaṃ
毗婆尸,那位世间导师,从园门出来;
他与十万大众一同,并有八位漏尽者。
我披着羚羊皮,也穿着树皮衣;
捧起花水,我前往正自觉者跟前。
以此业故,成为名为水生最上者的正自觉者;
称赞我的行业之后,便前往所愿之处。
我曾以五千朵花供养胜者;
以二千五百次生命,我领受天王之治。
我为转轮王,历经二千五百生;
以所余之业,我证得阿拉汉果。
当我为天王,当我为人主时,
那正是我的名字,我名为普萨多。
当我为天人身、得寂静时,或是为人之身时;
在我周围一寻之内,犹如雨点般普降。
诸有已为我所摧破,诸烦恼已为我所焚尽;
一切诸漏已尽,这便是触证者之果。
我身犹如栴檀,香气如是飘散;
我身的香气,飘散至半拘卢舍。
飘散着天界的芬芳,具足福业的修行者,
嗅闻此香便知,那被香气触及者已来到此处。
树枝、树叶、木材,以及一切草木,
了知我的心念,香气即于顷刻间生起。
百千劫以来,我以旃檀作供养;
我今不知有恶趣,这是触证者的果报。
显示巴利原文 ‘‘Vipassī nāma Sambuddho, lokajeṭṭho narāsabho. Khīṇāsavehi sahito, saṅghārāme vasī tadā. ‘‘Ārāmadvārā nikkhamma, vipassī lokanāyako; Saha satasahassehi, aṭṭha khīṇāsavehi so. ‘‘Ajinena nivatthohaṃ, vākacīradharopi ca; Kusumodakamādāya , sambuddhaṃ upasaṅkamiṃ. ‘‘Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, vedajāto katañjalī; Kusumodakamādāya, buddhamabbhukkiriṃ ahaṃ. ‘‘Tena kammena sambuddho, jalajuttamanāmako ; Mama kammaṃ pakittetvā, agamā yena patthitaṃ. ‘‘Phusitā pañcasahassā, yehi pūjesahaṃ jinaṃ; Aḍḍhateyyasahassehi, devarajjaṃ akārayiṃ. ‘‘Aḍḍhateyyasahassehi, cakkavattī ahosahaṃ; Avasesena kammena, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Devarājā yadā homi , manujādhipatī yadā ; Tameva nāmadheyyaṃ me, phusito nāma homahaṃ. ‘‘Devabhūtassa santassa, athāpi mānusassa vā; Samantā byāmato mayhaṃ, phusitaṃva pavassati. ‘‘Bhavā ugghāṭitā mayhaṃ, kilesā jhāpitā mama; Sabbāsavaparikkhīṇo, phusitassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Candanasseva me kāyā, tathā gandho pavāyati; Sarīrato mama gandho, aḍḍhakose pavāyati. ‘‘Dibbagandhaṃ sampavantaṃ, puññakammasamaṅginaṃ; Gandhaṃ ghatvāna jānanti, phusito āgato idha. ‘‘Sākhāpalāsakaṭṭhāni , tiṇānipi ca sabbaso; Mama saṅkappamaññāya, gandho sampajjate khaṇe. ‘‘Satasahassito kappe, candanaṃ abhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, phusitassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿普西德咖毕亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā phusitakampiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
普西德咖毕亚长老譬喻·第五显示巴利原文
Phusitakampiyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 巴邦咖拉长老譬喻显示巴利原文
6. Pabhaṅkarattheraapadānaṃ
莲花上世尊,世间最胜者、如是者;
林中有塔庙,猛兽遍满。
无人能前往,礼敬那塔庙;
塔庙为草木藤蔓所覆,已然倾颓。
那时,我是一名林中工人,依父母之命而行;
我于林中见一塔,倾颓坍圮,为蔓草交缠。
“见佛塔已,我以恭敬心供奉;”
此是无上佛陀之塔,颓然倾倒在林中。
对知晓功德与过失之人,不作覆藏,实非恰当;
不先净扫佛塔,却去从事其他事务。
既已清除塔庙中的草、木与藤蔓,
礼拜八次之后,我转身离去。
依彼善作之业,以及意愿与誓愿;
舍弃人身后,我往生三十三天。
我于彼处,善造之天宫,金辉灿烂,光明照耀;
其高六十由旬,广三十由旬。
轮回于诸有之中,我获致广大财富;
我的财富无有匮缺,这是清扫所得的果报。
我乘着象舆,行于林中;
无论我行至何方,林野皆成我的庇护。
无论是树桩还是荆棘,我都不以眼见;
与福德业相应,它们自行消泯。
麻风、痈肿、白癜风,癫痫、疥癣;
癣与疥疮,于我皆无,这是清净的果报。
于我而言,在清扫佛塔时,还有另一件稀有之事;
我不曾记得,此身曾生起疮疱或水泡。
当佛塔被净扫之时,我还有另一稀有之事:
我轮回于二有:天界与人界。
我还有一件稀有之事:在清扫佛塔之时,
我遍一切处身如金色,光明晃耀。
我还有一件稀有之事:在清扫佛塔之时,
不可意的远离而去,可意的自然现前。
我还有一件稀有之事:当清扫佛塔时;
我的心清净、一境、善等持。
于我而言,在清扫佛塔时,还有另一件稀有之事;
我于一座中,证得阿拉汉果。
我于十万劫前,所造的那个业;
我不见恶趣,这是净化的果报。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttarabhagavato, lokajeṭṭhassa tādino; Vipine cetiyaṃ āsi, vāḷamigasamākule. ‘‘Na koci visahi gantuṃ, cetiyaṃ abhivandituṃ; Tiṇakaṭṭhalatonaddhaṃ, paluggaṃ āsi cetiyaṃ. ‘‘Vanakammiko tadā āsiṃ, pitumātumatenahaṃ ; Addasaṃ vipine thūpaṃ, luggaṃ tiṇalatākulaṃ. ‘‘Disvānāhaṃ buddhathūpaṃ, garucittaṃ upaṭṭhahiṃ; Buddhaseṭṭhassa thūpoyaṃ, paluggo acchatī vane. ‘‘Nacchannaṃ nappatirūpaṃ, jānantassa guṇāguṇaṃ; Buddhathūpaṃ asodhetvā, aññaṃ kammaṃ payojaye. ‘‘Tiṇakaṭṭhañca valliñca, sodhayitvāna cetiye; Vanditvā aṭṭha vārāni , paṭikuṭiko agacchahaṃ. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Tattha me sukataṃ byamhaṃ, sovaṇṇaṃ sapabhassaraṃ; Saṭṭhiyojanamubbiddhaṃ, tiṃsayojanavitthataṃ. ‘‘Tisatāni ca vārāni, devarajjamakārayiṃ; Pañcavīsatikkhattuñca, cakkavattī ahosahaṃ. ‘‘Bhavābhave saṃsaranto, mahābhogaṃ labhāmahaṃ; Bhoge me ūnatā natthi, sodhanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Sivikā hatthikhandhena, vipine gacchato mama; Yaṃ yaṃ disāhaṃ gacchāmi, saraṇaṃ sampate vanaṃ. ‘‘Khāṇuṃ vā kaṇṭakaṃ vāpi, nāhaṃ passāmi cakkhunā; Puññakammena saṃyutto, sayamevāpanīyare. ‘‘Kuṭṭhaṃ gaṇḍo kilāso ca, apamāro vitacchikā; Daddu kacchu ca me natthi, sodhanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Aññampi me acchariyaṃ, buddhathūpassa sodhane ; Nābhijānāmi me kāye, jātaṃ piḷakabindukaṃ. ‘‘Aññampi me acchariyaṃ, buddhathūpamhi sodhite ; Duve bhave saṃsarāmi, devatte atha mānuse. ‘‘Aññampi me acchariyaṃ, buddhathūpamhi sodhite; Suvaṇṇavaṇṇo sabbattha, sappabhāso bhavāmahaṃ. ‘‘Aññampi me acchariyaṃ, buddhathūpamhi sodhite; Amanāpaṃ vivajjati, manāpaṃ upatiṭṭhati. ‘‘Aññampi me acchariyaṃ, buddhathūpamhi sodhite; Visuddhaṃ hoti me cittaṃ, ekaggaṃ susamāhitaṃ. ‘‘Aññampi me acchariyaṃ, buddhathūpamhi sodhite; Ekāsane nisīditvā, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, sodhanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴邦喀拉长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pabhaṅkaro thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
巴邦喀拉长老譬喻 第六显示巴利原文
Pabhaṅkarattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
提纳古提达亚迦长老譬喻显示巴利原文
7. Tiṇakuṭidāyakattheraapadānaṃ
“在槃头摩帝城时,我为人作工;
为人作务,依他人的食物而活。
“我独自静处而坐,心中这样想:
佛陀已出现于世间,我却没有这样的福德。
我净化去处的时候到了,时机已赐予我;
地狱的触受是苦,那是无福德众生所感的。
我这样思惟之后,便前去会见业主;
我向他乞得一天的工作,随后进入了山林。
那时,我采来了草、木柴与藤蔓,
我立起三脚架,搭起一间草屋。
为僧团建造小屋,并将它供养之后,
当天我便前去,拜见了业的导师。
以此善作之业,我往生三十三天;
于彼处,我这座由善行所成的天宫,由小屋善化而成。
千柱、百牖,悬缀旗帜,翠绿交辉,
十万天女众,于天宫中为我显现。
无论我生于何处,天界或是人间,
知我意愿,宫殿即现前。
恐惧、战栗,身毛竖立,皆不存在;
我不知道那些恐惧,这便是草屋的果报。
狮子、老虎、豹子,熊、鬣狗、豺狼,
一切众生都远离我,这便是草屋的果报。
一切爬虫、鬼神,蛇、鸠槃荼、罗刹,
他们也都远离我,这便是草屋的果报。
即使在恶梦中,我也不记得见过什么;
我的正念现起,这便是草屋的果报。」
就在那座草屋中,我体验了成就;
我亲证了乔达摩世尊的法。
九十一劫前,我那时所造之业,
我不知有恶趣,这是施草屋的果报。
显示巴利原文 ‘‘Nagare bandhumatiyā, ahosiṃ parakammiko; Parakammāyane yutto, parabhattaṃ apassito. ‘‘Rahogato nisīditvā, evaṃ cintesahaṃ tadā; Buddho loke samuppanno, adhikāro ca natthi me. ‘‘Kālo me gatiṃ sodhetuṃ, khaṇo me paṭipādito; Dukkho nirayasamphasso, apuññānañhi pāṇinaṃ. ‘‘Evāhaṃ cintayitvāna, kammasāmiṃ upāgamiṃ; Ekāhaṃ kammaṃ yācitvā, vipinaṃ pāvisiṃ ahaṃ. ‘‘Tiṇakaṭṭhañca valliñca, āharitvānahaṃ tadā; Tidaṇḍake ṭhapetvāna, akaṃ tiṇakuṭiṃ ahaṃ. ‘‘Saṅghassatthāya kuṭikaṃ, niyyādetvāna taṃ ahaṃ; Tadaheyeva āgantvā, kammasāmiṃ upāgamiṃ. ‘‘Tena kammena sukatena, tāvatiṃsamagacchahaṃ; Tattha me sukataṃ byamhaṃ, kuṭikāya sunimmitaṃ . ‘‘Sahassakaṇḍaṃ satabheṇḍu, dhajālu haritāmayaṃ; Satasahassaniyyūhā, byamhe pātubhaviṃsu me. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ; Mama saṅkappamaññāya, pāsādo upatiṭṭhati. ‘‘Bhayaṃ vā chambhitattaṃ vā, lomahaṃso na vijjati; Tāsaṃ mama na jānāmi, tiṇakuṭikāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sīhabyagghā ca dīpī ca, acchakokataracchakā ; Sabbe maṃ parivajjenti, tiṇakuṭikāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Sarīsapā ca bhūtā ca, ahī kumbhaṇḍarakkhasā; Tepi maṃ parivajjenti, tiṇakuṭikāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Na pāpasupinassāpi, sarāmi dassanaṃ mama; Upaṭṭhitā sati mayhaṃ, tiṇakuṭikāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Tāyeva tiṇakuṭikāya, anubhotvāna sampadā; Gotamassa bhagavato, dhammaṃ sacchikariṃ ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, tiṇakuṭikāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者施草屋长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tiṇakuṭidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
提纳古提达亚咖长老譬喻·第七显示巴利原文
Tiṇakuṭidāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
伍德雷亚达亚咖长老譬喻·第八显示巴利原文
8. Uttareyyadāyakattheraapadānaṃ
那时,在汉舍瓦蒂城,我是一位婆罗门;
我诵持经典、受持咒语,通达三部吠陀。
众弟子随侍拥戴,我出身高贵,善学明达;
那时,为了接受灌顶沐浴,我从城中出城。
“有位名为莲花上佛的胜者,彻达一切法;
胜者由千位漏尽的阿拉汉相随,进入城中。
见到极为美妙的色相,犹如不动者所为;
为诸阿拉汉所围绕,见后我心得净信;
于头顶合掌,礼敬彼善戒者;
我心清净而欢喜,以衣布施。
我双手展开衣袍,将它高高扬起;
衣袍顿时展开,遍覆一切僧众。
托钵乞食而行、统领大比丘僧团者,
那时他站立为我遮荫,令我欢喜。
从家中出离者,自生者,最上人;
导师伫立道中,为我作了随喜。
那位以净信心、喜悦心,布施衣服给我的人;
我将称赞他,请听我所说。
「他将于天界享乐三万劫;
「五十次为天帝,执掌天王之权;
「居于天界、具足福业者;
方圆百由旬,都将以布幔覆盖。
他将三十六次成为王,亦将成为转轮王;
地方王权广大,不可计数。
于诸有中轮回者,具足福业者;
心中所愿求的一切,皆能即时生起。
憍赛耶的毛毯,亚麻与棉布;
以及珍贵的衣物,他都将获得。
心中所希求的一切,他都将获得;
仅一件衣服的果报,他将永远受用。
他后来出家,为善根所策励;
他将现证乔达摩世尊的法。」
无论居于凉亭、树下,或是空屋之中;
我所持的覆身之衣,四周各为一寻之量。
我穿着未被告知而得的僧裙,并以衣为资具;
得获饮食,这是上衣的果报。
百千劫前,我所造作的那业;
我不曾经历恶趣,此即布施衣的果报。
显示巴利原文 ‘‘Nagare haṃsavatiyā, ahosiṃ brāhmaṇo tadā; Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū. ‘‘Purakkhato sasissehi, jātimā ca susikkhito; Toyābhisecanatthāya, nagarā nikkhamiṃ tadā. ‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū; Khīṇāsavasahassehi, pāvisī nagaraṃ jino. ‘‘Sucārurūpaṃ disvāna, āneñjakāritaṃ viya; Parivutaṃ arahantehi, disvā cittaṃ pasādayiṃ. ‘‘Sirasmiṃ añjaliṃ katvā, namassitvāna subbataṃ; Pasannacitto sumano, uttarīyamadāsahaṃ. ‘‘Ubho hatthehi paggayha, sāṭakaṃ ukkhipiṃ ahaṃ; Yāvatā buddhaparisā, tāva chādesi sāṭako. ‘‘Piṇḍacāraṃ carantassa, mahābhikkhugaṇādino; Chadaṃ karonto aṭṭhāsi, hāsayanto mamaṃ tadā. ‘‘Gharato nikkhamantassa, sayambhū aggapuggalo; Vīthiyaṃva ṭhito satthā, akā me anumodanaṃ. ‘‘Pasannacitto sumano, yo me adāsi sāṭakaṃ; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇotha mama bhāsato. ‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati; Paññāsakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati. ‘‘‘Devaloke vasantassa, puññakammasamaṅgino; Samantā yojanasataṃ, dussacchannaṃ bhavissati. ‘‘‘Chattiṃsakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Bhave saṃsaramānassa, puññakammasamaṅgino; Manasā patthitaṃ sabbaṃ, nibbattissati tāvade. ‘‘‘Koseyyakambaliyāni , khomakappāsikāni ca; Mahagghāni ca dussāni, paṭilacchatiyaṃ naro. ‘‘‘Manasā patthitaṃ sabbaṃ, paṭilacchatiyaṃ naro; Ekadussassa vipākaṃ, anubhossati sabbadā. ‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, sukkamūlena codito; Gotamassa bhagavato, dhammaṃ sacchikarissati’. ‘‘Aho me sukataṃ kammaṃ, sabbaññussa mahesino; Ekāhaṃ sāṭakaṃ datvā, pattomhi amataṃ padaṃ. ‘‘Maṇḍape rukkhamūle vā, vasato suññake ghare; Dhāreti dussachadanaṃ, samantā byāmato mama. ‘‘Aviññattaṃ nivāsemi , cīvaraṃ paccayañcahaṃ; Lābhī annassa pānassa, uttareyyassidaṃ phalaṃ. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, vatthadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据云具寿伍答勒亚达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā uttareyyadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
伍答勒亚达亚咖长老譬喻·第八显示巴利原文
Uttareyyadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
第九 法萨瓦尼亚长老譬喻显示巴利原文
9. Dhammasavaniyattheraapadānaṃ
“名为巴度穆答喇的胜者,已到达一切法的彼岸;
宣说四圣谛,度化了众多众生。
那时,我是一位修苦行的结发行者;
那时,我抖动着树皮衣,行于空中。
我从未有过这样的事,威仪竟受到扰乱;
犹如从水中浮出,我便这样行于虚空。
“那人已成就殊胜,而我将居于下位;
“来,让我前去寻找他,或许我能获得利益。”
“我从虚空降下时,便听到了导师的声音;
那时,我领解了他所宣说的无常。
领受了无常想之后,我便前往自己的住处;
在那里住尽寿量,我便于彼处命终。
处于最后有之时,我忆念那次闻法;
凭此善作之业,我往生三十三天。」
安坐于父亲家中,沙门已善修诸根;
以偈颂阐明,宣说无常。
我忆念彼想,流转于诸有之间;
我尚未证得那究竟的、不动的涅槃之境。
诸行的确无常,是生灭之法;
生起后随即灭去,它们的寂止是乐。
一闻偈颂,我便忆念起过去所造的业;
安坐于一座,我便证得阿拉汉果。
我七岁时,即证得阿拉汉果;
具眼者佛陀知我功德,便令我受达上。
我还只是孩童时,便已完成应作之事;
如今在释迦子的教法中,我还有何事应作?
于十万劫前,我曾造下彼业;
我不曾经历恶趣,这是听闻正法的果报。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū; Catusaccaṃ pakāsento, santāresi bahuṃ janaṃ. ‘‘Ahaṃ tena samayena, jaṭilo uggatāpano; Dhunanto vākacīrāni, gacchāmi ambare tadā. ‘‘Buddhaseṭṭhassa upari, gantuṃ na visahāmahaṃ; Pakkhīva selamāsajja , gamanaṃ na labhāmahaṃ. ‘‘Na me idaṃ bhūtapubbaṃ, iriyassa vikopanaṃ; Dake yathā ummujjitvā, evaṃ gacchāmi ambare. ‘‘Uḷārabhūto manujo, heṭṭhāsīno bhavissati; Handa menaṃ gavesissaṃ, api atthaṃ labheyyahaṃ. ‘‘Orohanto antalikkhā, saddamassosi satthuno; Aniccataṃ kathentassa, tamahaṃ uggahiṃ tadā. ‘‘Aniccasaññamuggayha, agamāsiṃ mamassamaṃ; Yāvatāyuṃ vasitvāna, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Carime vattamānamhi, taṃ dhammasavanaṃ sariṃ; Tena kammena sukatena, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramiṃ ahaṃ; Ekapaññāsakkhattuñca, devarajjamakārayiṃ. ‘‘Ekasattatikkhattuñca, cakkavattī ahosahaṃ; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘Pitugehe nisīditvā, samaṇo bhāvitindriyo; Gāthāya paridīpento, aniccatamudāhari . ‘‘Anussarāmi taṃ saññaṃ, saṃsaranto bhavābhave; Na koṭiṃ paṭivijjhāmi , nibbānaṃ accutaṃ padaṃ . ‘‘Aniccā vata saṅkhārā, uppādavayadhammino; Uppajjitvā nirujjhanti, tesaṃ vūpasamo sukho. ‘‘Saha gāthaṃ suṇitvāna, pubbakammaṃ anussariṃ; Ekāsane nisīditvā, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Jātiyā sattavassohaṃ, arahattamapāpuṇiṃ; Upasampādayi buddho, guṇamaññāya cakkhumā. ‘‘Dārakova ahaṃ santo, karaṇīyaṃ samāpayiṃ; Kiṃ me karaṇīyaṃ ajja, sakyaputtassa sāsane. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, saddhammasavane phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿昙马沙瓦尼亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā dhammasavaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
法萨瓦尼亚长老譬喻 第九显示巴利原文
Dhammasavaniyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 伍克提德巴杜米亚长老譬喻显示巴利原文
10. Ukkhittapadumiyattheraapadānaṃ
在汉萨瓦提城,那时我是一位花鬘师;
我入莲池,采撷百瓣之莲。
「名为莲华上佛的胜者,已抵达一切法彼岸者;
与十万人——心意寂静如彼者俱。
有漏尽者、清净者、六通具足者、禅那修习者;
为寻求我的增益,您来到了我的面前。
我见到了天中天、自生者、世间导师;
我从茎上截下百瓣莲花,举向空中。
若你真是佛陀、英雄,世间最胜者,人牛王;
愿百瓣莲花自行飘至,安住于你的头顶。
请赐下加持吧,大英雄、世间最胜者、人牛王;
以佛陀的威神力,它们停驻于您的头顶。
以彼善作之业,及思愿之力;
舍弃此人身已,我往生三十三天。
我于彼处建善殿,名为百叶;
其高六十由旬,广三十由旬。
「地域王权广大,其数不可算计;
我受用着此业,往昔自己所善造的。」
以那一朵莲花,我现证了成就;
我于乔达摩世尊的法,作证于眼前。
我的烦恼已烧尽,一切有已根除;
犹如龙象断除系缚,我安住于无漏。
于十万劫前,我供养彼花;
我不见恶趣,这是一朵莲花的果报。
显示巴利原文 ‘‘Nagare haṃsavatiyā, ahosiṃ māliko tadā; Ogāhetvā padumasaraṃ, satapattaṃ ocināmahaṃ. ‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū; Saha satasahassehi , santacittehi tādibhi. ‘‘Khīṇāsavehi suddhehi, chaḷabhiññehi jhāyibhi ; Mama vuddhiṃ samanvesaṃ, āgacchi mama santikaṃ . ‘‘Disvānahaṃ devadevaṃ, sayambhuṃ lokanāyakaṃ; Vaṇṭe chetvā satapattaṃ, ukkhipimambare tadā. ‘‘Yadi buddho tuvaṃ vīra, lokajeṭṭho narāsabho; Sayaṃ gantvā satapattā, matthake dhārayantu te. ‘‘Adhiṭṭhahi mahāvīro, lokajeṭṭho narāsabho; Buddhassa ānubhāvena, matthake dhārayiṃsu te. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Tattha me sukataṃ byamhaṃ, satapattanti vuccati; Saṭṭhiyojanamubbiddhaṃ, tiṃsayojanavitthataṃ. ‘‘Sahassakkhattuṃ devindo, devarajjamakārayiṃ; Pañcasattatikkhattuñca, cakkavattī ahosahaṃ. ‘‘Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ; Anubhomi sakaṃ kammaṃ, pubbe sukatamattano. ‘‘Tenevekapadumena, anubhotvāna sampadā; Gotamassa bhagavato, dhammaṃ sacchikariṃ ahaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, ekapadumassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿伍克希塔巴杜米亚长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ukkhittapadumiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
伍克希塔巴杜米亚长老譬喻 第十显示巴利原文
Ukkhittapadumiyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
甘德伍达咖品 第三十四显示巴利原文
Gandhodakavaggo catutiṃsatimo.
香、熏香、水,芬那咖、一衣;
触者、破坏者,库帝、上衣。
聆听者、一莲花,诸偈颂总集;
共有一百偈,又四十四偈。
显示巴利原文 Gandhadhūpo udakañca, punnāga ekadussakā; Phusito ca pabhaṅkaro, kuṭido uttarīyako. Savanī ekapadumī, gāthāyo sabbapiṇḍitā; Ekaṃ gāthāsatañceva, catutālīsameva ca.
第三十五 一莲花品显示巴利原文
35. Ekapadumiyavaggo
一、伊迦巴杜米亚长老譬喻显示巴利原文
1. Ekapadumiyattheraapadānaṃ
名为莲华上的胜者,已至一切法的彼岸;
于诸有中开示,度脱了无量众生。
那时,我身为鹅王,于诸鸟类中最为殊胜;
我进入生处湖后,如鹅一般嬉戏游玩。
莲华上佛是世间解,是供养的受者;
那位胜者即刻来到生起湖的上方。
我见到了天中天、自觉者、世间导师;
我从莲茎折下那朵百瓣悦意的莲花。
以喙衔起,对世间导师满怀净信;
举向空中,我供养最胜佛。
莲华上佛、世间解、应受供养者;
导师立于虚空之中,对我随喜。
『以此一朵莲花,与此思愿;
十万劫中,你不堕恶趣。』
说此语后,名为水生最上者的正自觉者;
称扬我所行之业后,便往所愿之处而去。
十万劫前,我于那时所造的业;
我不曾经历恶趣,这是供养佛陀的果报。
「四无碍解与八解脱,
六种神通已证得,佛陀的教诫已圆满。」
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū; Bhavābhave vibhāvento, tāresi janataṃ bahuṃ. ‘‘Haṃsarājā tadā homi, dijānaṃ pavaro ahaṃ; Jātassaraṃ samogayha, kīḷāmi haṃsakīḷitaṃ. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Jātassarassa upari, āgacchi tāvade jino. ‘‘Disvānahaṃ devadevaṃ, sayambhuṃ lokanāyakaṃ; Vaṇṭe chetvāna padumaṃ, satapattaṃ manoramaṃ. ‘‘Mukhatuṇḍena paggayha, pasanno lokanāyake ; Ukkhipitvāna gagaṇe , buddhaseṭṭhaṃ apūjayiṃ. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Antalikkhe ṭhito satthā, akā me anumodanaṃ. ‘‘‘Iminā ekapadumena, cetanāpaṇidhīhi ca; Kappānaṃ satasahassaṃ, vinipātaṃ na gacchasi’. ‘‘Idaṃ vatvāna sambuddho, jalajuttamanāmako; Mama kammaṃ pakittetvā, agamā yena patthitaṃ. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿一莲华长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekapadumiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
一莲华长老譬喻 第一显示巴利原文
Ekapadumiyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 三青莲花鬘长老譬喻显示巴利原文
2. Tīṇuppalamāliyattheraapadānaṃ
那时,在强达巴嘎河岸边,我是一只猴子;
我见到了离尘的佛陀,安坐于山间。
他照耀一切方向,犹如盛开的娑罗王树;
见到具足相好庄严之人,我心生欢喜。
心高举扬,善悦盈怀,因喜悦而欢喜踊跃;
三朵青莲花,我安奉于头顶。
向毗婆尸大仙供奉花鬘之后,
我怀着恭敬心,向北方离去。
返回时,我心怀清净;
从山崖间坠落,我便走到了生命的尽头。
凭此善所作的业,以及思愿与誓愿;
舍弃了人身,我便转生三十三天。
九十一劫前,我以花作供养,
我不复经历恶趣,此是供养佛陀之果报。
显示巴利原文 ‘‘Candabhāgānadītīre , ahosiṃ vānaro tadā; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, nisinnaṃ pabbatantare. ‘‘Obhāsentaṃ disā sabbā, sālarājaṃva phullitaṃ; Lakkhaṇabyañjanūpetaṃ, disvā attamano ahuṃ. ‘‘Udaggacitto sumano, pītiyā haṭṭhamānaso; Tīṇi uppalapupphāni, matthake abhiropayiṃ. ‘‘Pupphāni abhiropetvā, vipassissa mahesino; Sagāravo bhavitvāna , pakkāmiṃ uttarāmukho. ‘‘Gacchanto paṭikuṭiko, vippasannena cetasā; Selantare patitvāna , pāpuṇiṃ jīvitakkhayaṃ. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ , tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Satānaṃ tīṇikkhattuñca, devarajjaṃ akārayiṃ; Satānaṃ pañcakkhattuñca, cakkavattī ahosahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿提努巴喇马利亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tīṇuppalamāliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
提努巴喇马利亚长老譬喻·第二显示巴利原文
Tīṇuppalamāliyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 达迦达亚咖长老譬喻显示巴利原文
3. Dhajadāyakattheraapadānaṃ
有位名为提沙的导师,世间最胜,人中最上之雄;
见三有灭尽,我竖起幢旗。
以此善作之业,与愿心的决意,
舍弃人身后,我往三十三天。
至于广大的地方王权,更是数不可计;
我受用自己往昔所造的善业。
九十二劫以前,我那时所造下的业,
我不曾受生于恶趣,这是施旗的果报。
今日我若愿意,连同萨咖天王的林野山岳,
便以亚麻布覆盖——那时,便是我所作业的果报。
显示巴利原文 ‘‘Tisso nāma ahu satthā, lokajeṭṭho narāsabho; Tayopadhikkhaye disvā, dhajaṃ āropitaṃ mayā. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Satānaṃ tīṇikkhattuñca, devarajjaṃ akārayiṃ; Satānaṃ pañcakkhattuñca, cakkavattī ahosahaṃ. ‘‘Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ; Anubhomi sakaṃ kammaṃ, pubbe sukatamattano. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, dhajadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Icchamāno cahaṃ ajja, sakānanaṃ sapabbataṃ; Khomadussena chādeyyaṃ, tadā mayhaṃ kate phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿施旗长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā dhajadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施旗长老譬喻 第三显示巴利原文
Dhajadāyakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 提金咖尼普迦咖长老譬喻显示巴利原文
4. Tikiṅkaṇipūjakattheraapadānaṃ
在喜马拉雅山不远处,有一座名为布他咖那的山;
在那里,我看见一件尘堆衣,挂在树梢。
那时,我采了三朵金卡尼花——
我满怀欢喜,以欢喜心供养了粪扫衣。
三十一劫前,我造作了那个业;
我不见有恶趣,这便是三朵花的果报。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre, bhūtagaṇo nāma pabbato; Tatthaddasaṃ paṃsukūlaṃ, dumaggamhi vilaggitaṃ. ‘‘Tīṇi kiṅkaṇipupphāni, ocinitvānahaṃ tadā; Haṭṭho haṭṭhena cittena, paṃsukūlaṃ apūjayiṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, tiṇṇaṃ pupphānidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说尊者提金咖尼普迦咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tikiṅkaṇipūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
提金咖尼普迦咖长老譬喻·第四显示巴利原文
Tikiṅkaṇipūjakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
那喇嘎利咖长老譬喻显示巴利原文
5. Naḷāgārikattheraapadānaṃ
喜马拉雅山不远处,有座名为哈利答的山;
自生者那拉达,那时住在树下。
我用芦苇搭起屋舍,再以茅草覆盖其上;
将经行处清扫干净后,我把它供养给了自觉者。
在那十四劫之中,我于天界受乐享受;
我曾七十四次为天王。
我曾七十四次为转轮王;
所统御的地方王国广大,其数不可称计。
我的殿堂高耸,犹如因陀罗柱矗立;
千柱无比的天宫,自体光明照耀;
享得二种成就,为善根所策励;
我在乔达摩世尊的教法中出家。
我精进策励,寂静而无依,
如龙象断除系缚,我安住于无漏。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , hārito nāma pabbato; Sayambhū nārado nāma, rukkhamūle vasī tadā. ‘‘Naḷāgāraṃ karitvāna, tiṇena chādayiṃ ahaṃ; Caṅkamaṃ sodhayitvāna, sayambhussa adāsahaṃ. ‘‘Catuddasasu kappesu, devaloke ramiṃ ahaṃ; Catusattatikkhattuñca, devarajjaṃ akārayiṃ. ‘‘Catusattati kkhattuñca , cakkavattī ahosahaṃ; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘Ubbiddhaṃ bhavanaṃ mayhaṃ, indalaṭṭhīva uggataṃ; Sahassathambhaṃ atulaṃ, vimānaṃ sapabhassaraṃ. ‘‘Dve sampattī anubhotvā, sukkamūlena codito; Gotamassa bhagavato, sāsane pabbajiṃ ahaṃ. ‘‘Padhānapahitattomhi , upasanto nirūpadhi; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿那喇嘎利咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā naḷāgāriko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
那喇嘎利咖长老譬喻第五。显示巴利原文
Naḷāgārikattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 瞻波迦花长老譬喻显示巴利原文
6. Campakapupphiyattheraapadānaṃ
“于雪山不远处,有座名为阇巴罗的山;”
有位名为善见的佛陀,曾安住于山间。
我手持金色之花,自空中行去,
我见到了离尘无染的佛陀,他已渡越瀑流,无有诸漏。
那时,我以七朵瞻波迦花安放于头顶,
我供养了佛陀,自觉者、大仙人。
从此,三十一劫以来,我以花供养;
我不知有恶趣,这便是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre, jāpalo nāma pabbato; Buddho sudassano nāma, vihāsi pabbatantare. ‘‘Pupphaṃ hemavantaṃ gayha, gacchaṃ vehāyasenahaṃ; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, oghatiṇṇamanāsavaṃ. ‘‘Satta campakapupphāni, sīse katvānahaṃ tadā; Buddhassa abhiropesiṃ, sayambhussa mahesino. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿瞻波迦花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā campakapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
瞻波迦花长老譬喻第六显示巴利原文
Campakapupphiyattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
七、巴度玛供养长老譬喻显示巴利原文
7. Padumapūjakattheraapadānaṃ
在喜马拉雅山不远处,有座山名为罗马沙;
那时,有位名为桑巴瓦的佛陀,住于露地。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , romaso nāma pabbato; Buddhopi sambhavo nāma, abbhokāse vasī tadā. ‘‘Bhavanā nikkhamitvāna, padumaṃ dhārayiṃ ahaṃ; Ekāhaṃ dhārayitvāna, puna bhavanupāgamiṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴度马普迦咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā padumapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
帕度玛供养者长老譬喻第七显示巴利原文
Padumapūjakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第十三诵品显示巴利原文
Terasamaṃ bhāṇavāraṃ.
8. 提那目提施者长老譬喻显示巴利原文
8. Tiṇamuṭṭhidāyakattheraapadānaṃ
离喜马拉雅山不远处,有座山名叫兰巴咖;
有位名叫伍巴提沙的正自觉者,正在露地经行。
我那时是个猎鹿人,游走在林野密林之间;
我见到那位天中天——自生者、无能胜者。
那时,我以清净信心,对那位大仙;
为给佛陀作坐处,我供养了一把草。
供养天中天后,我信心愈加明净;
礼敬正自觉者后,我面朝北方离去。
“我离去不久,鹿王便夺我性命;”
我被狮子扑击,便死在那里。
我于濒死之际,向无上佛陀、无漏者造作了业;
我如离弦之箭,得以善解脱,往生天界。
那里有庄严的柱,由福业所化现;
它有千节、百旛,旌旗招展,以翠绿宝石制成。
光明从它流溢而出,宛如百道光芒升起;
为天女众所围绕,我随愿遍享欲乐。
“从天界没后,为善根策励,
来到人界,我证得诸漏尽。”
自九十四劫以来,我曾布施座位;
我不见恶趣,这是施草束的果报。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre, lambako nāma pabbato; Upatisso nāma sambuddho, abbhokāsamhi caṅkami. ‘‘Migaluddo tadā āsiṃ, araññe kānane ahaṃ; Disvāna taṃ devadevaṃ, sayambhuṃ aparājitaṃ. ‘‘Vippasannena cittena, tadā tassa mahesino; Nisīdanatthaṃ buddhassa, tiṇamuṭṭhimadāsahaṃ. ‘‘Datvāna devadevassa, bhiyyo cittaṃ pasādayiṃ; Sambuddhaṃ abhivādetvā, pakkāmiṃ uttarāmukho. ‘‘Aciraṃ gatamattaṃ maṃ, migarājā apothayi ; Sīhena pothito santo, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Āsanne me kataṃ kammaṃ, buddhaseṭṭhe anāsave; Sumutto saravegova, devalokaṃ agañchahaṃ. ‘‘Yūpo tattha subho āsi, puññakammābhinimmito; Sahassakaṇḍo satabheṇḍu, dhajālu haritāmayo. ‘‘Pabhā niddhāvate tassa, sataraṃsīva uggato; Ākiṇṇo devakaññāhi, āmodiṃ kāmakāmahaṃ. ‘‘Devalokā cavitvāna, sukkamūlena codito; Āgantvāna manussattaṃ, pattomhi āsavakkhayaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, nisīdanamadāsahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, tiṇamuṭṭhiyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿提那目提达亚咖长老如是诵出这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tiṇamuṭṭhidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
提那木提施者长老之譬喻 第八显示巴利原文
Tiṇamuṭṭhidāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
丁杜咖果施者长老之譬喻 第九显示巴利原文
9. Tindukaphaladāyakattheraapadānaṃ
如迦尼咖拉花般璀璨辉耀,坐于山间;
我见到离尘的佛陀,已渡越瀑流,无有诸漏。
见提度咖树挂满果实,我便连果壳一同破开;
我满怀净信与喜悦,以果实供养独觉佛。
自从那次供养果实以来,已历经九十一劫;
我不曾识知恶趣,这都是供养果实的果报。
显示巴利原文 ‘‘Kaṇikāraṃva jotantaṃ, nisinnaṃ pabbatantare; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, oghatiṇṇamanāsavaṃ. ‘‘Tindukaṃ saphalaṃ disvā, bhinditvāna sakosakaṃ ; Pasannacitto sumano, sayambhussa madāsahaṃ . ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ phalamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿丁杜咖果施者长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tindukaphaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
丁杜咖果施者长老譬喻第九显示巴利原文
Tindukaphaladāyakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
第十 一合掌者长老譬喻显示巴利原文
10. Ekañjaliyattheraapadānaṃ
那时,名为罗马沙的正自觉者住于河岸边;
我见到了离尘的佛陀,犹如放射着金色光芒的太阳。
如同从熔炉口喷出的火焰,宛如阿吒咖罗炭一般炽亮;
如药草般闪耀光辉,我合掌礼敬。
九十四劫前,我合掌礼敬;
我不见恶趣,这便是合掌的果报。
显示巴利原文 ‘‘Romaso nāma sambuddho, nadīkūle vasī tadā; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, pītaraṃsiṃva bhāṇumaṃ. ‘‘Ukkāmukhapahaṭṭhaṃva , khadiraṅgārasannibhaṃ; Osadhiṃva virocantaṃ, ekañjalimakāsahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ añjalimakāsahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, añjaliyā idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者一合掌长老诵出此诸偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekañjaliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
《一合掌者长老譬喻》第十。显示巴利原文
Ekañjaliyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
一莲花者品第三十五显示巴利原文
Ekapadumiyavaggo pañcatiṃsatimo.
瞻波迦、莲花,还有丁杜咖与一合掌,
此六十六偈颂,为具慧者所结集。
显示巴利原文 Padumī uppalamālī, dhajo kiṅkaṇikaṃ naḷaṃ ; Campako padumo muṭṭhi, tindukekañjalī tathā; Cha ca saṭṭhi ca gāthāyo, gaṇitāyo vibhāvibhi.
三十六 声想品显示巴利原文
36. Saddasaññakavaggo
1. 萨达桑尼亚迦长老譬喻显示巴利原文
1. Saddasaññakattheraapadānaṃ
“昔日我为猎鹿人,穿行于林野密林间;
我在那里见到了正自觉者,天众恭敬围绕在旁。”
宣说四圣谛,救拔诸大众;
我闻甘美之语,如同迦陵频伽的鸣声。
梵音之牟尼,光焰的世间亲族;
以音声令心净信,我已证得诸漏尽。
三十一劫前,我于彼时所造业;
我不曾见有恶趣,这是净信的果报。
四无碍解,以及八解脱;
六神通已作证,佛陀的教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Migaluddo pure āsiṃ, araññe kānane ahaṃ; Tatthaddasāsiṃ sambuddhaṃ, devasaṅghapurakkhataṃ. ‘‘Catusaccaṃ pakāsentaṃ, uddharantaṃ mahājanaṃ; Assosiṃ madhuraṃ vācaṃ, karavīkarudopamaṃ . ‘‘Brahmasarassa munino, sikhino lokabandhuno; Ghose cittaṃ pasādetvā, pattomhi āsavakkhayaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, pasādassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿萨达桑亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saddasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨达桑亚咖长老譬喻·第一显示巴利原文
Saddasaññakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
亚瓦咖喇比亚长老譬喻·第二显示巴利原文
2. Yavakalāpiyattheraapadānaṃ
在阿卢那瓦帝城中,我那时是卖大麦的人;
于路上见到正觉者,我便铺设大麦束。
怜愍者、悲愍者,尸弃佛——世间最上导师;
了知我的心意后,便坐在大麦铺上。
见那无垢者安然端坐,是大禅修者、调御者;
我心生喜悦,便在那里命终。
距今三十一劫,我那时所造的那个业;
我不见有恶趣,这是供养麦穗的果报。
显示巴利原文 ‘‘Nagare aruṇavatiyā, āsiṃ yavasiko tadā; Panthe disvāna sambuddhaṃ, yavakalāpaṃ santhariṃ . ‘‘Anukampako kāruṇiko, sikhī lokagganāyako; Mama saṅkappamaññāya, nisīdi yavasanthare. ‘‘Disvā nisinnaṃ vimalaṃ, mahājhāyiṃ vināyakaṃ; Pāmojjaṃ janayitvāna, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, yavatthare idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是传闻,具寿亚瓦卡拉比亚长老说此偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā yavakalāpiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
亚瓦伽拉毗耶长老譬喻 第二显示巴利原文
Yavakalāpiyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
金苏迦供养者长老譬喻 第三显示巴利原文
3. Kiṃsukapūjakattheraapadānaṃ
见紫矿树繁花满枝,便合掌恭敬作礼;
我忆念悉达多佛陀,于空中作供养。
自九十四劫以来,我以花作供养;
我不知有恶趣,此是供佛之果。
显示巴利原文 ‘‘Kiṃsukaṃ pupphitaṃ disvā, paggahetvāna añjaliṃ; Buddhaṃ saritvā siddhatthaṃ, ākāse abhipūjayiṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿金苏咖供养者长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kiṃsukapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
《金苏咖供养者长老譬喻》第三显示巴利原文
Kiṃsukapūjakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
萨科萨咖·科兰达施者长老之譬喻显示巴利原文
4. Sakosakakoraṇḍadāyakattheraapadānaṃ
曾见世间亲族、持髻者所踏之足印,
羚羊皮偏袒一肩,我稽首礼敬至尊足。
见那生于大地的珊瑚树繁花盛开,
我带着它的枝叶与花,以此供养轮足。
从今三十一劫前,我所作之业,
我不见恶趣,这便是礼足之果。
显示巴利原文 ‘‘Akkantañca padaṃ disvā, sikhino lokabandhuno; Ekaṃsaṃ ajinaṃ katvā, padaseṭṭhaṃ avandahaṃ. ‘‘Koraṇḍaṃ pupphitaṃ disvā, pādapaṃ dharaṇīruhaṃ; Sakosakaṃ gahetvāna, padacakkaṃ apūjayiṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, padapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿沙阔萨咖·阔兰达达亚咖长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sakosaka koraṇḍadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨国萨迦柯兰达施者长老譬喻第四显示巴利原文
Sakosakakoraṇḍadāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 施杖者长老譬喻显示巴利原文
5. Daṇḍadāyakattheraapadānaṃ
那时,我进入林中,砍下竹子
我制作了支撑物,施予僧团。
以此净信心,礼敬善戒者;
施予支撑物后,我面向北方离去。
九十四劫前,我行施杖之时,
我不曾经历恶趣,这便是施杖的果报。
显示巴利原文 ‘‘Kānanaṃ vanamogayha, veḷuṃ chetvānahaṃ tadā; Ālambanaṃ karitvāna, saṅghassa adadaṃ ahaṃ. ‘‘Tena cittappasādena, subbate abhivādiya; Ālambanampi datvāna, pakkāmiṃ uttarāmukho. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ daṇḍamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, daṇḍadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿施杖长老如是宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā daṇḍadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施杖长老譬喻第五显示巴利原文
Daṇḍadāyakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
芒果粥施长老譬喻第六显示巴利原文
6. Ambayāgudāyakattheraapadānaṃ
正自觉者名为萨达拉西,他是自生者、无能胜者;
他从定中出起,为托钵来到我这里。
我见到独觉佛后,便供养了芒果汁;
以净信之心,对他那净信之心。
九十四劫以前,我那时所造的业;
我不知恶趣,这便是芒果汤布施的果报。
四无碍解……乃至……所作已办,佛陀的教诫已经完成。
显示巴利原文 ‘‘Sataraṃsī nāma sambuddho, sayambhū aparājito; Vuṭṭhahitvā samādhimhā, bhikkhāya mamupāgami. ‘‘Paccekabuddhaṃ disvāna, ambayāguṃ adāsahaṃ; Vippasannamanaṃ tassa, vippasannena cetasā. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, ambayāguyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿芒果粥施者长老如此宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ambayāgudāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
芒果粥施者长老譬喻第六。显示巴利原文
Ambayāgudāyakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 苏布达咖供养长老譬喻显示巴利原文
7. Supuṭakapūjakattheraapadānaṃ
从昼日住处出来,世间导师毗婆尸;
他为乞食而游行,来到我的面前。
显示巴利原文 ‘‘Divāvihārā nikkhanto, vipassī lokanāyako; Bhikkhāya vicaranto so, mama santikupāgami. ‘‘Tato patīto sumano, buddhaseṭṭhassa tādino; Loṇasupuṭakaṃ datvā, kappaṃ saggamhi modahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ puṭakamadāsahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, puṭakassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿苏普塔咖普迦咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā supuṭakapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第七 苏布达咖供养者长老譬喻显示巴利原文
Supuṭakapūjakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第八 床施者长老譬喻显示巴利原文
8. Mañcadāyakattheraapadānaṃ
对于毗婆尸佛——世间最胜者、如是者;
我以净信心,亲手供养了床座。
我获得象乘、马乘与天乘;
以此床座的布施,我证得了漏尽。
于九十一劫前,我曾供养此床;
我不曾知有恶趣,此即施床之果报。
显示巴利原文 ‘‘Vipassino bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino; Ekaṃ mañcaṃ mayā dinnaṃ, pasannena sapāṇinā. ‘‘Hatthiyānaṃ assayānaṃ, dibbayānaṃ samajjhagaṃ; Tena mañcakadānena, pattomhi āsavakkhayaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ mañcamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, mañcadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,尊者施床长老如此宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mañcadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
床施者长老譬喻第八显示巴利原文
Mañcadāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
皈依往者长老譬喻第九显示巴利原文
9. Saraṇagamaniyattheraapadānaṃ
那时,我们登上了船——比丘、邪命者与我;
当船身破裂之际,那位比丘授予了我皈依。
从那时起,历经三十一劫,他曾授予我皈依;
我不再知有恶趣,这便是皈依的果报。
显示巴利原文 ‘‘Āruhimha tadā nāvaṃ, bhikkhu cājīvako cahaṃ; Nāvāya bhijjamānāya, bhikkhu me saraṇaṃ adā. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yañca me saraṇaṃ adā; Duggatiṃ nābhijānāmi, saraṇāgamane phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿萨拉纳嘎玛尼亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saraṇagamaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨拉纳嘎玛尼亚长老譬喻·第九显示巴利原文
Saraṇagamaniyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
宾达巴帝咖长老譬喻·第十显示巴利原文
10. Piṇḍapātikattheraapadānaṃ
那时,有位正自觉者名为帝沙,住在林野之间;
我从兜率天来到此处,供养了钵食。
礼敬正自觉者,礼敬大名声者帝沙;
净信自心已,我往生兜率天。
从此九十二劫前,我行此布施;
我不曾堕恶趣,此即钵食供养的果报。
显示巴利原文 ‘‘Tisso nāmāsi sambuddho, vihāsi vipine tadā; Tusitā hi idhāgantvā, piṇḍapātaṃ adāsahaṃ. ‘‘Sambuddhamabhivādetvā, tissaṃ nāma mahāyasaṃ; Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, tusitaṃ agamāsahaṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, piṇḍapātassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿宾德巴帝咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā piṇḍapātiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
宾德巴帝咖长老譬喻第十显示巴利原文
Piṇḍapātikattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
萨达桑亚咖品第三十六显示巴利原文
Saddasaññakavaggo chattiṃsatimo.
声想者、耶瓦西咖、金苏咖花者及阿兰达花者;
阿喇巴那、芒果粥、良袋者及床施者;
皈依、宾德巴帝咖与偈颂。
显示巴利原文 Saddasaññī yavasiko, kiṃsukoraṇḍapupphiyo; Ālambano ambayāgu, supuṭī mañcadāyako; Saraṇaṃ piṇḍapāto ca, gāthā tālīsameva ca.
37. 曼达拉瓦花品显示巴利原文
37. Mandāravapupphiyavaggo
1. 曼达拉瓦花者长老譬喻显示巴利原文
1. Mandāravapupphiyattheraapadānaṃ
从三十三天来到此间,有位名为曼嘎喇的学童;
采得曼陀罗花,以供养毗婆尸大仙。
我把它安放在入定而坐者的头顶之上;
停留七日之后,我重返天界。
自供养彼花以来,已经九十一劫;
我不曾堕入恶趣,这便是供养佛陀的果报。
四无碍解,与八解脱;
六神通已证,佛陀的教诫已成办。」
显示巴利原文 ‘‘Tāvatiṃsā idhāgantvā, maṅgalo nāma māṇavo; Mandāravaṃ gahetvāna, vipassissa mahesino. ‘‘Samādhinā nisinnassa, matthake dhārayiṃ ahaṃ; Sattāhaṃ dhārayitvāna, devalokaṃ punāgamiṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿曼达拉瓦花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mandāravapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
曼达拉瓦花者长老譬喻第一显示巴利原文
Mandāravapupphiyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
咖咖卢花者长老譬喻第二显示巴利原文
2. Kakkārupupphiyattheraapadānaṃ
夜摩天人来到此处,乔达摩,具吉祥牛王相者;
我手持咖咖卢花鬘,供养佛陀。
九十二劫前,我供养了那位佛陀;
我不知有恶趣,此即供养佛陀之果报。
显示巴利原文 ‘‘Yāmā devā idhāgantvā, gotamaṃ sirivacchasaṃ; Kakkārumālaṃ paggayha, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ buddhamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,咖咖鲁花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kakkārupupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
咖咖鲁花长老譬喻 第二显示巴利原文
Kakkārupupphiyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
毕萨姆喇拉施者长老譬喻 第三显示巴利原文
3. Bhisamuḷāladāyakattheraapadānaṃ
名为弗沙的正自觉者,已到达一切法之彼岸者;
乐于远离的一切知者,来到我的面前。
对那位大悲的胜利者,心生净信;
我捧持莲藕,供养最胜佛。
距今九十二劫前,我曾以莲藕作供养;
我不曾堕入恶趣,这是供养莲藕的果报。
显示巴利原文 ‘‘Phusso nāmāsi sambuddho, sabbadhammāna pāragū; Vivekakāmo sabbaññū , āgañchi mama santike. ‘‘Tasmiṃ cittaṃ pasādetvā, mahākāruṇike jine; Bhisamuḷālaṃ paggayha, buddhaseṭṭhassadāsahaṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ bhisamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, bhisadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,尊者比萨木喇喇施者长老以这种方式宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bhisamuḷāladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
《比萨木喇喇施者长老譬喻》第三显示巴利原文
Bhisamuḷāladāyakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
《凯萨拉花者长老譬喻》第四显示巴利原文
4. Kesarapupphiyattheraapadānaṃ
那时,我是一位持明者,居于喜马拉雅山;
我看见无垢的佛陀——大名声者,正在经行。
当时,我将三朵凯萨拉花戴在头顶,
我来到正自觉者毗舍婆面前,行供养。
从今三十一劫前,我那时所造的业;
我不见有恶趣,这是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Vijjādharo tadā āsiṃ, himavantamhi pabbate; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, caṅkamantaṃ mahāyasaṃ. ‘‘Tīṇi kesarapupphāni , sīse katvānahaṃ tadā; Upasaṅkamma sambuddhaṃ, vessabhuṃ abhipūjayiṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者花粉花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kesarapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
花粉花长老譬喻第四显示巴利原文
Kesarapupphiyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
五、安哥喇花者长老譬喻显示巴利原文
5. Aṅkolapupphiyattheraapadānaṃ
那时,有位正自觉者名为巴度摩,住在芝答古德山;
见到那位自生者、无能胜者的佛陀后,我
见到盛开的阿哥喇花,我便将它摘下;
我走近正自觉者,以莲花供养胜者。
从今三十一劫前,我以那花作供养,
我不知有恶趣,这就是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Padumo nāma sambuddho, cittakūṭe vasī tadā; Disvāna taṃ ahaṃ buddhaṃ, sayambhuṃ aparājitaṃ . ‘‘Aṅkolaṃ pupphitaṃ disvā, ocinitvānahaṃ tadā; Upagantvāna sambuddhaṃ, pūjayiṃ padumaṃ jinaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿哥喇花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā aṅkolapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
阿哥喇花长老譬喻 第五显示巴利原文
Aṅkolapupphiyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 咖丹巴普披亚长老譬喻显示巴利原文
6. Kadambapupphiyattheraapadānaṃ
金色辉耀的正自觉者,行走于市集之间;
金色晃耀,具足三十二种殊胜相。
安坐于殊胜的宫殿中,我望见世间导师;
手持迦昙婆花,我礼敬毗婆尸佛。
九十一劫前,我礼敬彼佛陀;
从此不历恶趣,这是礼敬佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, gacchantaṃ antarāpaṇe; Kañcanagghiyasaṅkāsaṃ, bāttiṃsavaralakkhaṇaṃ. ‘‘Nisajja pāsādavare, addasaṃ lokanāyakaṃ; Kadambapupphaṃ paggayha, vipassiṃ abhipūjayiṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ buddhamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿咖丹巴普披亚长老如此诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kadambapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
咖丹巴普披亚长老譬喻 第六显示巴利原文
Kadambapupphiyattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 乌达喇咖花者长老譬喻显示巴利原文
7. Uddālakapupphiyattheraapadānaṃ
名为阿诺摩的正自觉者,当时安住于恒河岸边;
我持乌达喇咖花,去供养那位不败者。
距今三十一劫前,我以花作供养;
我不曾知晓恶趣,这便是供佛的果报。
显示巴利原文 ‘‘Anomo nāma sambuddho, gaṅgākūle vasī tadā; Uddālakaṃ gahetvāna, pūjayiṃ aparājitaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿伍达喇咖花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā uddālakapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
伍达喇咖花长老譬喻第七显示巴利原文
Uddālakapupphiyattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
一占巴咖花长老譬喻第八显示巴利原文
8. Ekacampakapupphiyattheraapadānaṃ
寂静的正自觉者,居于山间;
我取一朵占巴咖花,前去敬谒人中至上者。
自六十五劫前,我即以此花供养;
我不复知有恶趣,此是供养佛陀之果。
显示巴利原文 ‘‘Upasanto ca sambuddho, vasatī pabbatantare; Ekacampakamādāya, upagacchiṃ naruttamaṃ. ‘‘Pasannacitto sumano, paccekamunimuttamaṃ; Ubhohatthehi paggayha, pūjayiṃ aparājitaṃ. ‘‘Pañcasaṭṭhimhito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿一占巴咖花长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekacampakapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
一占巴咖花长老譬喻 第八显示巴利原文
Ekacampakapupphiyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 提米拉花者长老譬喻显示巴利原文
9. Timirapupphiyattheraapadānaṃ
在真达巴嘎那河畔,我顺流而行;
得见离尘的佛陀,犹如盛开的娑罗王树。
以净信心与喜悦,向最上独觉牟尼;
取了提米拉花,我撒在头顶;
自供养彼花以来,已历经九十一劫;
我不曾知恶趣,这便是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Candabhāgānadītīre, anusotaṃ vajāmahaṃ; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, sālarājaṃva phullitaṃ. ‘‘Pasannacitto sumano, paccekamunimuttamaṃ; Gahetvā timiraṃ pupphaṃ, matthake okiriṃ ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿提米拉花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā timirapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
提米拉花者长老譬喻 第九显示巴利原文
Timirapupphiyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
第十 萨喇喇花长老譬喻显示巴利原文
10. Saḷalapupphiyattheraapadānaṃ
那时,在旃陀跋伽河畔,我为紧那罗身;
我在那里见到了天中天、人中牛王,正徐步经行。
我采得萨拉拉花,以此花供养佛陀;
大雄者嗅闻了那散逸天香的萨拉拉花。
正自觉者、世间导师毗婆尸接受后,
大雄者便嗅闻,我正念观看时。
以净信心与喜悦,礼敬两足尊后,
我合掌之后,再次登上山。
「自九十一劫前,我以花供养以来,
我不见恶趣,此是供养佛陀之果报。
显示巴利原文 ‘‘Candabhāgānadītīre , ahosiṃ kinnaro tadā; Tatthaddasaṃ devadevaṃ, caṅkamantaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Ocinitvāna saḷalaṃ, pupphaṃ buddhassadāsahaṃ; Upasiṅghi mahāvīro, saḷalaṃ devagandhikaṃ. ‘‘Paṭiggahetvā sambuddho, vipassī lokanāyako; Upasiṅghi mahāvīro, pekkhamānassa me sato. ‘‘Pasannacitto sumano, vanditvā dvipaduttamaṃ; Añjaliṃ paggahetvāna, puna pabbatamāruhiṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿萨喇喇花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saḷalapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨喇喇花长老譬喻 第十显示巴利原文
Saḷalapupphiyattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
曼达拉瓦花品 第三十七显示巴利原文
Mandāravapupphiyavaggo sattatiṃsatimo.
曼陀罗、咖咖汝、比萨给沙拉普披亚;
安果喇咖、咖丹比、伍达利、一占巴咖;
提米拉与娑罗喇,此偈颂亦复如是。
显示巴利原文 Mandāravañca kakkāru, bhisakesarapupphiyo; Aṅkolako kadambī ca, uddālī ekacampako; Timiraṃ saḷalañceva, gāthā tālīsameva ca.
38. 礼敬菩提品显示巴利原文
38. Bodhivandanavaggo
1. 礼敬菩提长老譬喻显示巴利原文
1. Bodhivandakattheraapadānaṃ
见那翠绿的巴答离树,生于大地的乔木;
我偏袒一肩,合掌礼敬巴答离树。
我举起合掌,内心深怀恭敬;
内清净,外清净,已善解脱,无漏。
毗婆尸,世间所尊敬者,悲智之海;
如同面见正自觉者,我礼敬巴答离树。
九十一劫前,我礼敬菩提树;
我未曾经历恶趣,这便是礼敬的果报。
四无碍解、八解脱,
六神通已证得,佛陀的教诫已奉行。
显示巴利原文 ‘‘Pāṭaliṃ haritaṃ disvā, pādapaṃ dharaṇīruhaṃ; Ekaṃsaṃ añjaliṃ katvā, avandiṃ pāṭaliṃ ahaṃ. ‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, garuṃ katvāna mānasaṃ; Antosuddhaṃ bahisuddhaṃ, suvimuttamanāsavaṃ. ‘‘Vipassiṃ lokamahitaṃ, karuṇāñāṇasāgaraṃ; Sammukhā viya sambuddhaṃ, avandiṃ pāṭaliṃ ahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ bodhimabhivandahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, vandanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿菩提旺达咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bodhivandako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
菩提旺达咖长老譬喻 第一显示巴利原文
Bodhivandakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 巴嗒厘花长老譬喻显示巴利原文
2. Pāṭalipupphiyattheraapadānaṃ
世尊名为毗婆尸,自生者、最上人;
被弟子们围绕着,胜利者进入班度马城。
那三朵巴答离花,置于我的怀中;
我为洗沐头发,而前往河边渡口。
从槃头摩帝城出城后,我望见了世间导师——
犹如闪耀的青莲,犹如炽燃的祭火。
我对善逝生净信,他洗净烦恼垢染;
我取三朵花,供养最胜佛陀。
九十一劫前,我以花供养此事;
我不曾知有恶趣,这是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Vipassī nāma bhagavā, sayambhū aggapuggalo; Purakkhato sasissehi, pāvisi bandhumaṃ jino. ‘‘Tīṇi pāṭalipupphāni, ucchaṅge ṭhapitāni me; Sīsaṃ nhāyitukāmova, nadītitthaṃ agacchahaṃ. ‘‘Nikkhamma bandhumatiyā, addasaṃ lokanāyakaṃ; Indīvaraṃva jalitaṃ, ādittaṃva hutāsanaṃ. ‘‘Byagghūsabhaṃva pavaraṃ, abhijātaṃva kesariṃ; Gacchantaṃ samaṇānaggaṃ, bhikkhusaṅghapurakkhataṃ. ‘‘Tasmiṃ pasanno sugate, kilesamaladhovane; Gahetvā tīṇi pupphāni, buddhaseṭṭhaṃ apūjayiṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿巴答离弗皮亚长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pāṭalipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
巴嗒厘花长老譬喻 第二显示巴利原文
Pāṭalipupphiyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
第三·三青莲花鬘长老譬喻显示巴利原文
3. Tīṇuppalamāliyattheraapadānaṃ
那时,在真德巴咖河岸边,我生为猕猴;
我见到了离尘的佛陀,端坐于山间。
光明晃耀一切方所,犹如盛放的娑罗树王;
我见彼具足诸相与随形好,心生欢喜。
心得欣悦,意乐欢喜,以喜悦而踊跃踊跃;
我将三朵莲花,供奉于头顶。
行走之时,回顾而望,以净信之心;
跌落于山崖之间,我到达了生命的尽头。
以此善作之业,与意愿的誓愿;
舍离前生之后,我往生三十三天。
在九十二劫前,我曾供养此花;
我不识恶趣,这是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Candabhāgānadītīre , ahosiṃ vānaro tadā; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, nisinnaṃ pabbatantare. ‘‘Obhāsentaṃ disā sabbā, sālarājaṃva phullitaṃ; Lakkhaṇabyañjanūpetaṃ, disvānattamano ahaṃ. ‘‘Udaggacitto sumano, pītiyā haṭṭhamānaso; Tīṇi uppalapupphāni, matthake abhiropayiṃ. ‘‘Pūjayitvāna pupphāni, phussassāhaṃ mahesino; Sagāravo bhavitvāna, pakkāmiṃ uttarāmukho. ‘‘Gacchanto paṭikuṭiko, vippasannena cetasā; Selantare patitvāna, pāpuṇiṃ jīvitakkhayaṃ. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā purimaṃ jātiṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Satānaṃ tīṇikkhattuñca, devarajjamakārayiṃ; Satānaṃ pañcakkhattuñca, cakkavattī ahosahaṃ. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿提努巴喇马利长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tīṇuppalamāliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
三青莲花鬘长老譬喻·第三显示巴利原文
Tīṇuppalamāliyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
巴提花长老譬喻显示巴利原文
4. Paṭṭipupphiyattheraapadānaṃ
当正自觉者、大仙、莲花至上者般涅槃时
大众聚集一处,迎取舍利。
当迎取舍利之时,诸鼓擂响;
我以净信心、喜悦心,供养了巴提花。
十万劫前,我曾以彼花供养;
我不曾知恶趣,这是供养舍利的果报。
我的诸烦恼已烧尽,一切有皆已根除;
如龙象断除缚结,我安住无漏。
我来到佛陀座前,实为善来;
三明已证,佛陀的教法已成就。
显示巴利原文 ‘‘Yadā nibbāyi sambuddho, mahesī padumuttaro; Samāgamma janā sabbe, sarīraṃ nīharanti te. ‘‘Nīharante sarīramhi, vajjamānāsu bherisu; Pasannacitto sumano, paṭṭipupphaṃ apūjayiṃ. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, sarīrapūjite phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi, mama buddhassa santike; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,尊者巴提花长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā paṭṭipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
巴提花长老譬喻 第四显示巴利原文
Paṭṭipupphiyattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
5. 七叶长老譬喻显示巴利原文
5. Sattapaṇṇiyattheraapadānaṃ
名为苏玛那的正自觉者、世间导师,出现于世;
心净信且喜悦,我供养了七叶树。
百千劫前,我以七叶树作供养;
我不知何为恶趣,这便是供养七叶树的果报。
显示巴利原文 ‘‘Sumano nāma sambuddho, uppajji lokanāyako; Pasannacitto sumano, sattapaṇṇimapūjayiṃ. ‘‘Satasahassito kappe, sattapaṇṇimapūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, sattapaṇṇipūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿沙答巴尼亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sattapaṇṇiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
七叶长老譬喻 第五显示巴利原文
Sattapaṇṇiyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
香握长老譬喻 第六显示巴利原文
6. Gandhamuṭṭhiyattheraapadānaṃ
当火葬堆正在搭建之时,种种香料已汇集一处;
以净信心、喜悦心,我持香花束而行供养。
百千劫来,我曾供养彼火葬堆;
我不知有恶趣,此即供养火葬堆之果报。
于我,这实在是善来……(中略)……已奉行佛陀的教诫。
“证得四无碍解……(中略)……已履行佛陀的教诫。”
显示巴利原文 ‘‘Citake karīyamāne, nānāgandhe samāhate; Pasannacitto sumano, gandhamuṭṭhimapūjayiṃ. ‘‘Satasahassito kappe, citakaṃ yaṃ apūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, citapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿甘达姆提亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā gandhamuṭṭhiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第六 香握长老譬喻显示巴利原文
Gandhamuṭṭhiyattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
第七 吉德咖普迦咖长老譬喻显示巴利原文
7. Citakapūjakattheraapadānaṃ
「当世尊般涅槃时,在名为加喇朱答之处;」
那时,火葬堆已堆起,我以娑罗花供养。
十万劫以来,我以此花作供养;
我不曾知道恶趣,这是供养火葬堆的果报。
善来,我的到来真是善来……(中略)……佛陀的教诫已作。
显示巴利原文 ‘‘Parinibbute bhagavati, jalajuttamanāmake; Āropitamhi citake, sālapupphamapūjayiṃ. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, citapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿火葬堆供养长老如是宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā citakapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
吉德咖普迦咖长老譬喻第七显示巴利原文
Citakapūjakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第八 苏玛那多罗扇长老譬喻显示巴利原文
8. Sumanatālavaṇṭiyattheraapadānaṃ
我以棕榈扇供养世尊悉达多;
我手持苏玛那花覆盖的广大供养。
九十四劫以来,我曾供养多罗扇;
我不曾知有恶趣,这是供养多罗扇的果报。
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, tālavaṇṭamadāsahaṃ; Sumanehi paṭicchannaṃ, dhārayāmi mahārahaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, tālavaṇṭamadāsahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, tālavaṇṭassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿苏玛那多罗扇长老如是宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sumanatālavaṇṭiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
苏玛那多罗扇长老譬喻 第八显示巴利原文
Sumanatālavaṇṭiyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
苏玛那花鬘长老譬喻 第九显示巴利原文
9. Sumanadāmiyattheraapadānaṃ
向已沐浴的苦行者悉达多世尊,
“我制成善花鬘后,便立于他面前,持着供养。”
“九十四劫前,我持那花鬘时;”
“我不见恶趣,此是持善花的果报。”
“善于我确是善来……(中略)……佛陀的教诫已作。”
显示巴利原文 ‘‘Siddhatthassa bhagavato, nhātakassa tapassino; Katvāna sumanadāmaṃ, dhārayiṃ purato ṭhito. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dāmaṃ dhārayiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, sumanadhāraṇe phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
“诚然如是,具寿苏玛那花鬘长老宣说了这些偈颂。”显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sumanadāmiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
苏玛那花鬘长老譬喻 第九显示巴利原文
Sumanadāmiyattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 咖苏玛利果施主长老譬喻显示巴利原文
10. Kāsumāriphaladāyakattheraapadānaṃ
“犹如发光的咖尼咖拉花,坐于山间;”
我见到了离尘的佛陀,那世间最胜者、人中的牛王。
心怀净信与喜悦,于头顶合掌;
我手持咖苏马利果,供养予最胜的佛陀。
三十一劫前,我曾供养那个果实;
我不见有恶趣,这是施果的果报。
确实是善来啊,于我……(中略)……已行佛陀之教诫。
显示巴利原文 ‘‘Kaṇikāraṃva jotantaṃ, nisinnaṃ pabbatantare; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ. ‘‘Pasannacitto sumano, sire katvāna añjaliṃ; Kāsumāriphalaṃ gayha, buddhaseṭṭhassadāsahaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ phalamadadiṃ ahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿咖苏玛利帕喇达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kāsumāriphaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
咖苏玛利果施者长老譬喻 第十显示巴利原文
Kāsumāriphaladāyakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
礼敬菩提品 第三十八显示巴利原文
Bodhivandanavaggo aṭṭhatiṃsatimo.
菩提、巴答离、优钵罗,巴帝与萨答般尼;
甘达穆帝与芝答咖,答喇与苏马那达马咖;
咖苏马利帕离,及偈颂五十九。
显示巴利原文 Bodhi pāṭali uppalī, paṭṭi ca sattapaṇṇiyo; Gandhamuṭṭhi ca citako, tālaṃ sumanadāmako; Kāsumāriphalī ceva, gāthā ekūnasaṭṭhikā.
39. 阿婆德果品显示巴利原文
39. Avaṭaphalavaggo
1. 阿婆德果施长老譬喻显示巴利原文
1. Avaṭaphaladāyakattheraapadānaṃ
世尊号为萨达拉西,自生者、不败者;
乐于远离的正自觉者,为行托钵而外出。
我手执果实,望见人中最胜者,便走向他;
以净信心与欢喜之心,我奉上果实。
自我供养那果实以来,已历九十四劫;
我不见恶趣,这便是施果的果报。
我的烦恼已烧尽,一切有皆已根除;
犹如龙象断除系缚,我安住于无漏。
我今到来,实是善来,在佛陀座前;
三明已证,佛陀的教诫已圆满成就。
四无碍解,八解脱;
六神通已作证,佛陀的教诫已成就。
显示巴利原文 ‘‘Sataraṃsi nāma bhagavā, sayambhū aparājito; Vivekakāmo sambuddho, gocarāyābhinikkhami. ‘‘Phalahattho ahaṃ disvā, upagacchiṃ narāsabhaṃ; Pasannacitto sumano, avaṭaṃ adadiṃ phalaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ phalamadadiṃ ahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi, mama buddhassa santike; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿阿瓦塔帕喇达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā avaṭaphaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
阿瓦德果施长老譬喻 第一显示巴利原文
Avaṭaphaladāyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
喇布迦施长老譬喻显示巴利原文
2. Labujadāyakattheraapadānaṃ
在槃头摩帝城,那时我是一名园丁;
我见到了离尘无垢的佛陀,正行于虚空之中。
我手持喇布迦果,供养最胜佛陀;
他安住于虚空之中,大名声者纳受了此供。
令我生起喜悦,带来现法之乐;
以净信心向佛陀供养果实后,
那时我获得喜,以及广大、最上之乐;
无论生于何处,宝物便随之生起。
从那时供养果实至今,已经过了九十一劫;
我从不曾堕入恶趣,这就是布施果实的果报。
显示巴利原文 ‘‘Nagare bandhumatiyā, āsiṃ ārāmiko tadā; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, gacchantaṃ anilañjase. ‘‘Labujassa phalaṃ gayha, buddhaseṭṭhassadāsahaṃ; Ākāse ṭhitako santo, paṭigaṇhi mahāyaso. ‘‘Vittisañjananaṃ mayhaṃ, diṭṭhadhammasukhāvahaṃ; Phalaṃ buddhassa datvāna, vippasannena cetasā. ‘‘Adhigacchiṃ tadā pītiṃ, vipulañca sukhuttamaṃ; Uppajjateva ratanaṃ, nibbattassa tahiṃ tahiṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ phalamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿喇布佳达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā labujadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
喇布迦施者长老譬喻·第二显示巴利原文
Labujadāyakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 伍敦巴拉果施者长老譬喻显示巴利原文
3. Udumbaraphaladāyakattheraapadānaṃ
“我于彼心生净信,彼乃洗涤烦恼垢染者;”
“我取优昙婆罗果,供养最胜佛陀。”
“九十一劫前,我施予果实时;”
我不见恶趣,此是施果之果报。
显示巴利原文 ‘‘Vinatānadiyā tīre, vihāsi purisuttamo; Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, ekaggaṃ susamāhitaṃ. ‘‘Tasmiṃ pasannamānaso, kilesamaladhovane; Udumbaraphalaṃ gayha, buddhaseṭṭhassadāsahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ phalamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿优昙钵果施长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā udumbaraphaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
优昙钵果施长老譬喻 第三显示巴利原文
Udumbaraphaladāyakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 毕喇卡果施长老譬喻显示巴利原文
4. Pilakkhaphaladāyakattheraapadānaṃ
于林中得见佛陀——见义者、大名称者;
以净信心与喜悦心,我施与了毕喇卡果;
一千八百劫以来,我于彼时所施之果;
我不知恶趣,此乃施果之果报。
此来于我,确实是善来……(中略)……已作世尊的教诫。
显示巴利原文 ‘‘Vanantare buddhaṃ disvā, atthadassiṃ mahāyasaṃ; Pasannacitto sumano, pilakkhassādadiṃ phalaṃ . ‘‘Aṭṭhārase kappasate, yaṃ phalamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据闻,具寿毕喇卡帕喇施与者长老宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pilakkhaphaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
毕喇卡果施与长老譬喻 第四显示巴利原文
Pilakkhaphaladāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
帕鲁萨果施长老譬喻显示巴利原文
5. Phārusaphaladāyakattheraapadānaṃ
金色庄严的正觉者,诸供养的纳受者,
当他行于街道时,我施与帕鲁萨果。
自九十一劫前,我那次施果以来,
我未曾感知恶趣,这便是施果的果报。
此来于我,确实是善来……(中略)……已作世尊的教诫。
显示巴利原文 ‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, āhutīnaṃ paṭiggahaṃ; Rathiyaṃ paṭipajjantaṃ, phārusaphalamadāsahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ phalamadadiṃ ahaṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿帕鲁萨帕喇达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā phārusaphaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
帕鲁萨果施长老譬喻 第五显示巴利原文
Phārusaphaladāyakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
瓦利果施长老譬喻 第六显示巴利原文
6. Valliphaladāyakattheraapadānaṃ
在那里我见到了正自觉者、自觉者、不可战胜者;
我怀着净信与喜悦,布施了藤果。
三十一劫前,那时我布施了此果;
我绝不知有恶趣,这便是布施果实所得的果报。
于我,实是善来啊……(中略)……已奉行佛陀的教诫。
显示巴利原文 ‘‘Sabbe janā samāgamma, agamiṃsu vanaṃ tadā; Phalamanvesamānā te, alabhiṃsu phalaṃ tadā. ‘‘Tatthaddasāsiṃ sambuddhaṃ, sayambhuṃ aparājitaṃ; Pasannacitto sumano, valliphalamadāsahaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ phalamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
尊者瓦利帕喇达亚咖长老正是如此说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā valliphaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
瓦利果施长老譬喻 第六显示巴利原文
Valliphaladāyakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
7. 咖达利果施长老譬喻显示巴利原文
7. Kadaliphaladāyakattheraapadānaṃ
如盛放的迦尼迦罗花,又如圆满的明月;
我见到世间导师,如见光耀世间之炬。
我采来芭蕉之果,以此供养导师;
心怀净信与欢喜,我礼敬后离去。
从今三十一劫前,我供养那果时;
我不曾知有恶趣,这便是施果的果报。
显示巴利原文 ‘‘Kaṇikāraṃva jalitaṃ, puṇṇamāyeva candimaṃ; Jalantaṃ dīparukkhaṃva, addasaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Kadaliphalaṃ paggayha, adāsiṃ satthuno ahaṃ; Pasannacitto sumano, vanditvāna apakkamiṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ phalamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿咖达利帕喇达亚咖长老据说宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā kadaliphaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
咖达利帕喇达亚咖长老譬喻 第七显示巴利原文
Kadaliphaladāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 波纳萨帕喇达亚咖长老譬喻显示巴利原文
8. Panasaphaladāyakattheraapadānaṃ
名为阿朱诺的正自觉者,那时住在雪山;
明行具足的牟尼,于定善巧。
他取来约一瓮之量的波罗蜜果与命命果,
我将其置于伞叶之上,敬奉导师。
三十一劫前,我供养此果,
此后我不识恶趣,这便是施果的果报。
“我的到来,确是善来……乃至……已成就佛陀的教诫。”
显示巴利原文 ‘‘Ajjuno nāma sambuddho, himavante vasī tadā; Caraṇena ca sampanno, samādhikusalo muni. ‘‘Kumbhamattaṃ gahetvāna, panasaṃ jīvajīvakaṃ ; Chattapaṇṇe ṭhapetvāna, adāsiṃ satthuno ahaṃ. ‘‘Ekattiṃse ito kappe, yaṃ phalamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据称,尊者巴那沙帕喇达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā panasaphaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
巴那沙帕喇达亚咖长老譬喻 第八显示巴利原文
Panasaphaladāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
首那果提维萨长老譬喻 第九显示巴利原文
9. Soṇakoṭivīsattheraapadānaṃ
在毗婆尸的教法中,我造了一座洞窟;
于班度马拉迦王都,为四方僧伽。
当时我心踊跃,满心欢喜,发下誓愿:
“愿我能亲近正自觉者,愿我能获得出家;”
愿我能证得无上涅槃,触及那最上的寂静。
以此善根,我流转九十劫;
或为天神,或生人间,我修诸福德而辉耀。
其后,由业之余力,于此最后有中;
我出生于占巴城,是最上富豪家的独生子。
听说我刚出世,父亲便生起这样的心愿:
我将给予这位王子,二十俱胝,分毫不减。
我两足底,生有四指长的毫毛;
其毛纤细柔软,触如棉絮,甚为美妙。
过去九十劫,并此一劫;
我未曾觉知双足踏于不平之地。
我已令正自觉者欢喜,出家而为无家者;
我已证得阿拉汉果,心得清凉,已般涅槃。
九十一劫前,我那时所行的布施,
我不再经历恶趣,这便是布施住处的果报。
善来确实降临于我……(中略)……佛陀的教诫已奉行。
长老苏那·拘胝毘舍,于比丘僧团中最上首;
于阿耨达大湖,他解答了被问的问题。
显示巴利原文 ‘‘Vipassino pāvacane, ekaṃ leṇaṃ mayā kataṃ; Cātuddisassa saṅghassa, bandhumārājadhāniyā. ‘‘Dussehi bhūmiṃ leṇassa, santharitvā pariccajiṃ; Udaggacitto sumano, akāsiṃ paṇidhiṃ tadā. ‘‘Ārādhayeyyaṃ sambuddhaṃ, pabbajjañca labheyyahaṃ; Anuttarañca nibbānaṃ, phuseyyaṃ santimuttamaṃ. ‘‘Teneva sukkamūlena, kappe navuti saṃsariṃ; Devabhūto manusso ca, katapuñño virocahaṃ. ‘‘Tato kammāvasesena, idha pacchimake bhave; Campāyaṃ aggaseṭṭhissa, jātomhi ekaputtako. ‘‘Jātamattassa me sutvā, pitu chando ayaṃ ahu; Dadāmahaṃ kumārassa, vīsakoṭī anūnakā. ‘‘Caturaṅgulā ca me lomā, jātā pādatale ubho; Sukhumā mudusamphassā, tūlāpicusamā subhā. ‘‘Atītā navuti kappā, ayaṃ eko ca uttari; Nābhijānāmi nikkhitte, pāde bhūmyā asanthate. ‘‘Ārādhito me sambuddho, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Arahattañca me pattaṃ, sītibhūtomhi nibbuto. ‘‘Aggo āraddhavīriyānaṃ, niddiṭṭho sabbadassinā; Khīṇāsavomhi arahā, chaḷabhiñño mahiddhiko. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, leṇadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’. ‘‘Thero koṭivīso soṇo, bhikkhusaṅghassa aggato; Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, anotatte mahāsare’’ti.
如是,具寿首那·果提维萨长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā soṇo koṭivīso thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
首那·果提维萨长老譬喻 第九显示巴利原文
Soṇakoṭivīsattherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 前业毕喽提咖佛陀譬喻显示巴利原文
10. Pubbakammapilotikabuddhaapadānaṃ
阿耨达湖附近,悦意的石板之上;
种种宝珠辉映其间,种种香花遍布林间。
世间导师,由大比丘僧团所围绕;
于座中宣说自己过去所造之业。
「诸比丘,请听我所造之业;
毛毯之业,纵至成佛,亦感果报。
显示巴利原文 ‘‘Anotattasarāsanne , ramaṇīye silātale; Nānāratanapajjote, nānāgandhavanantare. ‘‘Mahatā bhikkhusaṅghena, pareto lokanāyako; Āsīno byākarī tattha, pubbakammāni attano. ‘‘Suṇātha bhikkhavo mayhaṃ, yaṃ kammaṃ pakataṃ mayā; Pilotikassa kammassa, buddhattepi vipaccati .
我名穆那离,于过去诸生中为赌徒;
我曾毁谤那无过失、戒香芬芳的独觉佛。
以此业之果报,我于地狱中长久流转;
于百千多年间,我领受了痛苦之受。
依彼业之残余,于此最后有中;
我因孙陀利之事,遭受了诽谤。
显示巴利原文 ‘‘Munāḷi nāmahaṃ dhutto, pubbe aññāsu jātisu ; Paccekabuddhaṃ surabhiṃ , abbhācikkhiṃ adūsakaṃ. ‘‘Tena kammavipākena, niraye saṃsariṃ ciraṃ; Bahūvassasahassāni, dukkhaṃ vedesi vedanaṃ. ‘‘Tena kammāvasesena, idha pacchimake bhave; Abbhakkhānaṃ mayā laddhaṃ, sundarikāya kāraṇā.
一切胜者佛陀有位弟子,名叫难陀;
我因诽谤他,在地狱中长久轮回。
我在地狱中长久轮回,历经一万年;
我虽得此人身,却遭受了诸多诽谤。
以此残留的业力,亲佳摩那薇咖以不实之词,在大众面前诽谤于我。
我曾是博闻的婆罗门,备受尊敬与供养;
我曾于大林中,向五百学童教授圣典。
那里来了一位可畏的仙人,具足五神通、有大神力;
我见他到来,便诋毁攻讦那位无染者。
于是我对弟子们说:‘这位仙人,乃是追逐欲乐者’;
我说话时,那些青年也一同随喜。
于是,所有的青年见到那挨家挨户乞食的人,便对大众说:
“这位仙人是个享受欲乐的人。”
以此业的果报,此五百位比丘——
悉皆遭受诽谤,因为孙陀利的缘故。
显示巴利原文 ‘‘Sabbābhibhussa buddhassa, nando nāmāsi sāvako; Taṃ abbhakkhāya niraye, ciraṃ saṃsaritaṃ mayā. ‘‘Dasavassasahassāni, niraye saṃsariṃ ciraṃ; Manussabhāvaṃ laddhāhaṃ, abbhakkhānaṃ bahuṃ labhiṃ. ‘‘Tena kammāvasesena, ciñcamānavikā mamaṃ; Abbhācikkhi abhūtena, janakāyassa aggato. [3] ‘‘Brāhmaṇo sutavā āsiṃ, ahaṃ sakkatapūjito; Mahāvane pañcasate, mante vācemi māṇave. ‘‘Tatthāgato isi bhīmo, pañcābhiñño mahiddhiko; Taṃ cāhaṃ āgataṃ disvā, abbhācikkhiṃ adūsakaṃ. ‘‘Tatohaṃ avacaṃ sisse, kāmabhogī ayaṃ isi; Mayhampi bhāsamānassa, anumodiṃsu māṇavā. ‘‘Tato māṇavakā sabbe, bhikkhamānaṃ kule kule; Mahājanassa āhaṃsu, kāmabhogī ayaṃ isi. ‘‘Tena kammavipākena, pañca bhikkhusatā ime; Abbhakkhānaṃ labhuṃ sabbe, sundarikāya kāraṇā.
往昔我因贪图财富,杀害了同父异母的兄弟;
将他推入山崖险处,并用石头将他压碎。
以此业的果报,提婆达多掷出石块;
石片压碎了我的足拇趾。
显示巴利原文 ‘‘Vemātubhātaraṃ pubbe, dhanahetu haniṃ ahaṃ; Pakkhipiṃ giriduggasmiṃ, silāya ca apiṃsayiṃ. ‘‘Tena kammavipākena, devadatto silaṃ khipi; Aṅguṭṭhaṃ piṃsayī pāde, mama pāsāṇasakkharā.
昔日我为孩童时,在大路上嬉戏;
见独觉佛后,于路上投掷石块。
以彼业之果报,于此最后有中;
提婆达多欲杀害我,遣出刺客。
显示巴利原文 ‘‘Purehaṃ dārako hutvā, kīḷamāno mahāpathe; Paccekabuddhaṃ disvāna, magge sakalikaṃ khipiṃ . ‘‘Tena kammavipākena, idha pacchimake bhave; Vadhatthaṃ maṃ devadatto, abhimāre payojayi.
我曾是骑象者,曾以大象冒犯最上的辟支牟尼,
当他为托钵游方时,我乘象冲撞了他。
因彼业果,凶猛的那罗祇梨象,
在王舍城这座胜妙的城中,狂暴地冲来。
显示巴利原文 ‘‘Hatthāroho pure āsiṃ, paccekamunimuttamaṃ; Piṇḍāya vicarantaṃ taṃ, āsādesiṃ gajenahaṃ. ‘‘Tena kammavipākena, bhanto nāḷāgirī gajo; Giribbaje puravare, dāruṇo samupāgami .
我曾为国王,为一国之君,却以长矛夺人性命;
由此业之果报,我在地狱中备受剧苦。
依彼残业势力,如今我这整个身体;
脚上的皮肤已经长好,业的果报确实不会消亡。
显示巴利原文 ‘‘Rājāhaṃ patthivo āsiṃ, sattiyā purisaṃ haniṃ; Tena kammavipākena, niraye paccisaṃ bhusaṃ. ‘‘Kammuno tassa sesena, idāni sakalaṃ mama; Pāde chaviṃ pakappesi , na hi kammaṃ vinassati.
我居于渔夫村,曾是一名渔夫之子,
见鱼被杀,心生喜悦。
以此业之果报,我头患疼痛;
当维度哒跋王行杀戮时,一切释迦族人皆遭杀害。
显示巴利原文 ‘‘Ahaṃ kevaṭṭagāmasmiṃ, ahuṃ kevaṭṭadārako; Macchake ghātite disvā, janayiṃ somanassakaṃ . ‘‘Tena kammavipākena, sīsadukkhaṃ ahū mama; Sabbe sakkā ca haññiṃsu, yadā hani viṭaṭūbho .
我在弗沙佛的教法中,曾辱骂诸弟子;
“你们当吃大麦,莫吃稻米。”
因那业的果报,我食大麦三月;
受婆罗门邀请,那时我住韦兰若。
显示巴利原文 ‘‘Phussassāhaṃ pāvacane, sāvake paribhāsayiṃ; Yavaṃ khādatha bhuñjatha, mā ca bhuñjatha sālayo. ‘‘Tena kammavipākena, temāsaṃ khāditaṃ yavaṃ; Nimantito brāhmaṇena, verañjāyaṃ vasiṃ tadā.
佛陀般涅槃后,于竞技之时,我压制了末罗子;
以此业之果报,我感得背痛。
显示巴利原文 ‘‘Nibbuddhe vattamānamhi, mallaputtaṃ niheṭhayiṃ ; Tena kammavipākena, piṭṭhidukkhaṃ ahū mama.
我曾为医者,为长者子施以泻药;
因彼业之果报,我罹患痢疾。
显示巴利原文 ‘‘Tikicchako ahaṃ āsiṃ, seṭṭhiputtaṃ virecayiṃ; Tena kammavipākena, hoti pakkhandikā mama.
那时,我乔提巴喇曾对善逝迦叶这样说:
“秃头的人,能从哪里得到觉悟?觉悟实在是极难得的。”
我并非由彼道,证得最上菩提;
我曾循邪道寻求,却被宿业所障碍。
福德与罪业已尽,离一切热恼;
无忧无恼,我将无漏而般涅槃。
如是,胜者在比丘僧团前作了记说;
已得一切证智与神力,在阿耨达大湖。
显示巴利原文 ‘‘Avacāhaṃ jotipālo, sugataṃ kassapaṃ tadā; Kuto nu bodhi muṇḍassa, bodhi paramadullabhā. ‘‘Tena kammavipākena, acariṃ dukkaraṃ bahuṃ; Chabbassānuruveḷāyaṃ, tato bodhimapāpuṇiṃ. ‘‘Nāhaṃ etena maggena, pāpuṇiṃ bodhimuttamaṃ; Kummaggena gavesissaṃ, pubbakammena vārito. ‘‘Puññapāpaparikkhīṇo, sabbasantāpavajjito; Asoko anupāyāso, nibbāyissamanāsavo. ‘‘Evaṃ jino viyākāsi, bhikkhusaṅghassa aggato; Sabbābhiññābalappatto, anotatte mahāsare’’ti.
如是,世尊确实宣说了名为《业布》的佛本生法门,讲述自身过去所行。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ bhagavā attano pubbacaritaṃ kammapilotikaṃ nāma buddhāpadānadhammapariyāyaṃ abhāsitthāti.
名为《前业布》的佛本生,第十。显示巴利原文
Pubbakammapilotikaṃ nāma buddhāpadānaṃ dasamaṃ.
阿瓦德帕喇品第三十九显示巴利原文
Avaṭaphalavaggo ekūnacattālīsamo.
阿瓦他、喇布佳,与优昙婆罗、毕喇库;
帕汝、蔓藤与芭蕉,波那沙、阔帝维萨迦。
过去业破布,大仙之本生;
九十一偈颂,为诸智者所计数。
显示巴利原文 Avaṭaṃ labujañceva, udumbarapilakkhu ca; Phāru vallī ca kadalī, panaso koṭivīsako. Pubbakammapiloti ca, apadānaṃ mahesino; Gāthāyo ekanavuti, gaṇitāyo vibhāvibhi.
第十四诵品显示巴利原文
Cuddasamaṃ bhāṇavāraṃ.
第四十 毕陵伽婆蹉品显示巴利原文
40. Pilindavacchavaggo
第一 毕陵伽婆蹉长老譬喻显示巴利原文
1. Pilindavacchattheraapadānaṃ
“我曾是汉舍卫城的一名守门人;
不可动摇且无量的财富,悉数积聚于我家中。
“独处静坐之后,令心生起欢喜;
坐于殊胜的宫殿中,我当时这样思惟:
显示巴利原文 ‘‘Nagare haṃsavatiyā, āsiṃ dovāriko ahaṃ; Akkhobhaṃ amitaṃ bhogaṃ, ghare sannicitaṃ mama. ‘‘Rahogato nisīditvā, pahaṃsitvāna mānasaṃ ; Nisajja pāsādavare, evaṃ cintesahaṃ tadā.
(思惟方式)显示巴利原文
(Cintanākāro)
「‘我获得众多财富,内宫繁荣充盈;
国王,那喜乐的大地之主,也来邀请我。
这位佛陀已经出现,是无因而生的牟尼;
我拥有财富,将对导师行布施。
巴度玛王子已向胜者供养了无上布施;
象王、卧榻,以及些许靠垫。
“我思惟种种供养,何者能得安乐之果;
我见到资具布施,能圆满我的誓愿。”
「我将布施资具,供养僧团——那最上的众中尊;
他人未曾施与过的,我将成为最先如此行持者。」
显示巴利原文 ‘‘‘Bahū medhigatā bhogā, phītaṃ antepuraṃ mama; Rājāpi sannimantesi, ānando pathavissaro. ‘‘‘Ayañca buddho uppanno, adhiccuppattiko muni; Saṃvijjanti ca me bhogā, dānaṃ dassāmi satthuno. ‘‘‘Padumena rājaputtena, dinnaṃ dānavaraṃ jine; Hatthināge ca pallaṅke, apassenañcanappakaṃ. ‘‘‘Ahampi dānaṃ dassāmi, saṅghe gaṇavaruttame; Adinnapubbamaññesaṃ, bhavissaṃ ādikammiko. ‘‘‘Cintetvāhaṃ bahuvidhaṃ, yāge yassa sukhaṃphalaṃ; Parikkhāradānamaddakkhiṃ, mama saṅkappapūraṇaṃ. ‘‘‘Parikkhārāni dassāmi, saṅghe gaṇavaruttame; Adinnapubbamaññesaṃ, bhavissaṃ ādikammiko’.
(备办施物)显示巴利原文
(Dānavatthusampādanaṃ)
我来到芦苇匠人处,即刻令他制作伞盖;
十万支伞盖,我汇集一处。
斧头、小刀,缝针、指甲剪;
我命人制成相配的座垫,安放在伞下。
扇子、棕榈扇、孔雀羽扇与拂尘;
滤水器与油瓶,我令作合宜之物。
针筒、肩带与腰带;
我令造作精工的托架,使之与彼相应。
于受用的钵中,以及铜盘内;
将药物盛满后,我安放在伞盖下方。
菖蒲、香根、甘草棒、荜拨、胡椒,
诃梨勒、干姜,全都盛满了钵。
鞋履、便鞋,以及擦水布;
我令作精巧的剃刀柄,使它恰合其用。
药管、眼药管、探针、法杵,
钥匙以五色线缝缀在钥匙袋中。
轭、烟管与灯台,
葫芦与篮筐,我都令人制作了相应的器具。
诸长凳、方凳与四足卧榻,
如法制作之后,我将它们安置于伞盖之下。
羊毛褥、棉褥,还有坐褥;
以及精制的枕头,一切合宜之物,我都令人如法制作。
以俱卢文达调和的蜜,用双手温热的油;
针板上的针,床与铺具。
床座、擦脚布,卧具、坐具与杖;
齿木、刮舌器、头油与香料。
「上衣、桑喀帝,针、净口物;
胡椒、盐,大量蜂蜜与酸奶饮。
熏香、树脂、布片,以及擦嘴用的细线;
凡是应当供养的,以及为导师所许可的;
将这一切都带齐之后,我前往阿难那里;
前往国王那里,他是大仙的父亲;
以头面礼足后,我说了此语:
显示巴利原文 ‘‘Naḷakāre upāgamma, chattaṃ kāresi tāvade; Chattasatasahassāni, ekato sannipātayiṃ. ‘‘Dussasatasahassāni, ekato sannipātayiṃ; Pattasatasahassāni, ekato sannipātayiṃ. ‘‘Vāsiyo satthake cāpi, sūciyo nakhachedane; Heṭṭhāchatte ṭhapāpesiṃ, kāretvā tadanucchave. ‘‘Vidhūpane tālavaṇṭe, morahatthe ca cāmare; Parissāvane teladhāre , kārayiṃ tadanucchave. ‘‘Sūcighare aṃsabaddhe, athopi kāyabandhane; Ādhārake ca sukate, kārayiṃ tadanucchave. ‘‘Paribhogabhājane ca, athopi lohathālake; Bhesajje pūrayitvāna, heṭṭhāchatte ṭhapesahaṃ. ‘‘Vacaṃ usīraṃ laṭṭhimadhuṃ, pipphalī maricāni ca; Harītakiṃ siṅgīveraṃ, sabbaṃ pūresi bhājane. ‘‘Upāhanā pādukāyo, atho udakapuñchane; Kattaradaṇḍe sukate, kārayiṃ tadanucchave. ‘‘Osadhañjananāḷī ca , salākā dhammakuttarā; Kuñcikā pañcavaṇṇehi, sibbite kuñcikāghare. ‘‘Āyoge dhūmanette ca, athopi dīpadhārake; Tumbake ca karaṇḍe ca, kārayiṃ tadanucchave. ‘‘Saṇḍāse pipphale ceva, athopi malahārake; Bhesajjathavike ceva, kārayiṃ tadanucchave. ‘‘Āsandiyo pīṭhake ca, pallaṅke caturomaye; Tadanucchave kārayitvā, heṭṭhāchatte ṭhapesahaṃ. ‘‘Uṇṇābhisī tūlabhisī, athopi pīṭhikābhisī ; Bimbohane ca sukate, kārayiṃ tadanucchave. ‘‘Kuruvinde madhusitthe, telaṃ hatthappatāpakaṃ; Sipāṭiphalake sucī, mañcaṃ attharaṇena ca. ‘‘Senāsane pādapuñche, sayanāsanadaṇḍake; Dantapoṇe ca āṭalī , sīsālepanagandhake. ‘‘Araṇī phalapīṭhe ca, pattapidhānathālake; Udakassa kaṭacchū ca, cuṇṇakaṃ rajanambaṇaṃ . ‘‘Sammajjanaṃ udapattaṃ, tathā vassikasāṭikaṃ; Nisīdanaṃ kaṇḍucchādi, atha antaravāsakaṃ. ‘‘Uttarāsaṅgasaṅghāṭī, natthukaṃ mukhasodhanaṃ; Biḷaṅgaloṇaṃ pahūtañca , madhuñca dadhipānakaṃ. ‘‘Dhūpaṃ sitthaṃ pilotiñca, mukhapuñchanasuttakaṃ; Dātabbaṃ nāma yaṃ atthi, yañca kappati satthuno. ‘‘Sabbametaṃ samānetvā, ānandaṃ upasaṅkamiṃ; Upasaṅkamma rājānaṃ, janetāraṃ mahesino ; Sirasā abhivādetvā, idaṃ vacanamabraviṃ.
(请求布施的机会)显示巴利原文
(Dānokāsayācanā)
一同出生,一同长大,两人心意相合;
苦乐与共,两人互相随顺。
内心所生的苦,是你应当承担的,调御者;
刹帝利,你若能够,当消除此苦。
你的苦即是我的苦,两人心意相合;
若你视我为可托付者,当知此事已成办。
“大王当知,我这份苦实难消解;”
“你若真有此能力,便请宣说:我许你一个难以割舍的愿望。”
“凡在我的疆域之内,凡我寿命所及之处;”
“若你需要这些,我必不动摇地给予。”
天人啊,你确实在鸣吼,那是许多虚妄的鸣吼;
“今日我将了知你,于一切法已得安住者。”
“你如此苦苦逼迫,逼迫那正念现前、行布施的我;”
“你这样逼迫我,于你又有何益?请对我说出你心中的所求。”
“大王,我所求的是无上殊胜的佛尊;”
“我当供养正自觉者,纵使舍命,亦在所不惜。”
我另赐你恩惠,莫向如来乞求;
佛陀不可施与任何人,犹如光华璀璨的宝珠。
天人啊,你岂非曾宣告:‘只要自己一息尚存’;
既已舍命,便当交出如来。
大雄应被留住,胜利者不可施与任何人;
佛陀并非受我允诺,你应求取无量的财富。
我们已得出裁决,当依此裁决提问;
他们将依自所见说,我们便照此反问。
我牵着国王的手,来到了裁决处;
在骰子占卜师们面前,我说了这番话:
‘诸位骰子占卜师,请听我说,国王赐予了我恩惠;
他无所保留,乃至生命也全然奉献。
『对于那位施予我恩典者,我择取最上的佛陀作为恩典;
佛陀已善巧地赐予了我,请断除我的疑惑吧。
“我们将聆听您的话语,大地之主的国王;
听闻双方之言后,我将在此断除疑惑。”
“主上,这一切都由您赐予,此即他的一切所受;
他不曾保留任何东西,就连自己的生命也施舍了。
“陷入困境后,他去乞求那无上的恩赐;
我知此人极苦,便将一切所有都施予了他。”
大王,你已落败,应将赌注交付如来;
彼此的疑惑已断,便如此如实安住吧。
“国王就地站定,对骰子师这般说道:”
“愿您如法施与我,使我得以再遇佛陀。”
圆满你的心愿,供养如来已,
你将再供养正自觉者,以及享有盛名的阿难。
显示巴利原文 ‘‘‘Ekato jātasaṃvaddhā, ubhinnaṃ ekato manaṃ ; Sādhāraṇā sukhadukkhe, ubho ca anuvattakā. ‘‘‘Atthi cetasikaṃ dukkhaṃ, tavādheyyaṃ arindama; Yadi sakkosi taṃ dukkhaṃ, vinodeyyāsi khattiya. ‘‘‘Tava dukkhaṃ mama dukkhaṃ, ubhinnaṃ ekato mano ; Niṭṭhitanti vijānāhi, mamādheyyaṃ sace tuvaṃ. ‘‘‘Jānāhi kho mahārāja, dukkhaṃ me dubbinodayaṃ; Pahu samāno gajjasu, ekaṃ te duccajaṃ varaṃ. ‘‘‘Yāvatā vijite atthi, yāvatā mama jīvitaṃ; Etehi yadi te attho, dassāmi avikampito. ‘‘‘Gajjitaṃ kho tayā deva, micchā taṃ bahu gajjitaṃ; Jānissāmi tuvaṃ ajja, sabbadhamme patiṭṭhitaṃ. ‘‘‘Atibāḷhaṃ nipīḷesi, dadamānassa me sato; Kiṃ te me pīḷitenattho, patthitaṃ te kathehi me. ‘‘‘Icchāmahaṃ mahārāja, buddhaseṭṭhaṃ anuttaraṃ; Bhojayissāmi sambuddhaṃ, vajjaṃ me māhu jīvitaṃ. ‘‘‘Aññaṃ tehaṃ varaṃ dammi, mā yācittho tathāgataṃ ; Adeyyo kassaci buddho, maṇi jotiraso yathā. ‘‘‘Nanu te gajjitaṃ deva, yāva jīvitamattano ; Jīvitaṃ dadamānena, yuttaṃ dātuṃ tathāgataṃ. ‘‘‘Ṭhapanīyo mahāvīro, adeyyo kassaci jino; Na me paṭissuto buddho, varassu amitaṃ dhanaṃ. ‘‘‘Vinicchayaṃ pāpuṇāma, pucchissāma vinicchaye; Yathāsaṇṭhaṃ kathessanti, paṭipucchāma taṃ tathā. ‘‘‘Rañño hatthe gahetvāna, agamāsiṃ vinicchayaṃ; Purato akkhadassānaṃ, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Suṇantu me akkhadassā, rājā varamadāsi me; Na kiñci ṭhapayitvāna, jīvitampi pavārayi. ‘‘‘Tassa me varadinnassa, buddhaseṭṭhaṃ variṃ ahaṃ; Sudinno hoti me buddho, chindatha saṃsayaṃ mama. ‘‘‘Sossāma tava vacanaṃ, bhūmipālassa rājino; Ubhinnaṃ vacanaṃ sutvā, chindissāmettha saṃsayaṃ. ‘‘‘Sabbaṃ deva tayā dinnaṃ, imassa sabbagāhikaṃ ; Na kiñci ṭhapayitvāna, jīvitampi pavārayi. ‘‘‘Kicchappattova hutvāna, yācī varamanuttaraṃ ; Imaṃ sudukkhitaṃ ñatvā, adāsiṃ sabbagāhikaṃ. ‘‘‘Parājayo tuvaṃ deva, assa deyyo tathāgato; Ubhinnaṃ saṃsayo chinno, yathāsaṇṭhamhi tiṭṭhatha. ‘‘‘Rājā tattheva ṭhatvāna, akkhadassetadabravi; Sammā mayhampi deyyātha, puna buddhaṃ labhāmahaṃ. ‘‘‘Pūretvā tava saṅkappaṃ, bhojayitvā tathāgataṃ; Puna deyyāsi sambuddhaṃ, ānandassa yasassino’.
邀请论显示巴利原文
(Nimantanakathā)
礼敬了阿卡达西,再礼敬那位刹帝利阿难;
我满心欢喜与满足,去到正自觉者跟前。
我亲近正自觉者——已渡瀑流、无漏者;
我以头面礼足后,说出此言:
「具眼者,请与八万自在者一同纳受供养;
“让我心生欢喜,请到我的住所来吧。”
莲华上佛是世间解,是供养的受者;
了知我的心意,具眼者便应允了。
了知导师已默许,向他礼敬之后;
我心生欢喜、充满踊跃,前往住处;
去准备布施。
我召集亲信与大臣,说出这番话:
我所得者极为稀有,犹如光耀的宝珠。
如是,与无等者齐等,无双的人中牛王;
我确实行了难行之事,与诸佛相称。
采集种种花,我们搭建花亭;
这正合于诸佛,堪为一切供养。
优钵罗、钵昙摩,或瓦悉迦、阿地目答迦;
我以占巴咖花与龙花,搭起了花亭。
百千座位,我铺设于伞盖的阴凉下;
我最后设置的那一座,价值更超百金。
在伞盖的荫蔽下,我铺设了十万座位;
备好饮食之后,我宣告时宜已到。
当我宣告时宜已到时,莲华上佛大牟尼,
他与十万得自在者一起,来到我的住处。
在繁花盛开的殿堂中,上方撑持着华盖;
人中至上者与十万得自在者一同安坐。
十万伞盖,十万座席;
「具眼者,请接受如法、无过失的。」
「世间解莲华上,乃诸供养之受者;」
那位大牟尼为度脱我,便接受了。
显示巴利原文 ‘‘Akkhadassebhivādetvā, ānandañcāpi khattiyaṃ; Tuṭṭho pamudito hutvā, sambuddhamupasaṅkamiṃ. ‘‘Upasaṅkamma sambuddhaṃ, oghatiṇṇamanāsavaṃ; Sirasā abhivādetvā, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘Vasīsatasahassehi , adhivāsehi cakkhuma; Hāsayanto mama cittaṃ, nivesanamupehi me’. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Mama saṅkappamaññāya, adhivāsesi cakkhumā. ‘‘Adhivāsanamaññāya, abhivādiya satthuno; Haṭṭho udaggacittohaṃ, nivesanamupāgamiṃ. (Dānapaṭiyādanaṃ) ‘‘Mittāmacce samānetvā, idaṃ vacanamabraviṃ; ‘Sudullabho mayā laddho, maṇi jotiraso yathā. ‘‘‘Kena taṃ pūjayissāma, appameyyo anūpamo; Atulo asamo dhīro, jino appaṭipuggalo. ‘‘‘Tathāsamasamo ceva, adutiyo narāsabho; Dukkaraṃ adhikārañhi, buddhānucchavikaṃ mayā. ‘‘‘Nānāpupphe samānetvā, karoma pupphamaṇḍapaṃ; Buddhānucchavikaṃ etaṃ, sabbapūjā bhavissati’. ‘‘Uppalaṃ padumaṃ vāpi, vassikaṃ adhimuttakaṃ ; Campakaṃ nāgapupphañca, maṇḍapaṃ kārayiṃ ahaṃ. ‘‘Satāsanasahassāni, chattacchāyāya paññapiṃ; Pacchimaṃ āsanaṃ mayhaṃ, adhikaṃ satamagghati. ‘‘Satāsanasahassāni, chattacchāyāya paññapiṃ; Paṭiyādetvā annapānaṃ, kālaṃ ārocayiṃ ahaṃ. ‘‘Ārocitamhi kālamhi, padumuttaro mahāmuni; Vasīsatasahassehi, nivesanamupesi me. ‘‘Dhārentaṃ uparicchattaṃ , suphullapupphamaṇḍape; Vasīsatasahassehi, nisīdi purisuttamo. ‘‘‘Chattasatasahassāni, satasahassamāsanaṃ; Kappiyaṃ anavajjañca, paṭigaṇhāhi cakkhuma’. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Mamaṃ tāretukāmo so, sampaṭicchi mahāmuni.
我为每一位比丘,各各施予了钵;
他们舍弃了铜钵,受持铁钵。
佛陀于花亭中,宴坐七日七夜;
觉悟无量众生,转正法轮。
于花亭之下,转法轮时;
八万四千众,得法现观;
第七日到来,莲华上大牟尼;
他坐在伞盖的荫凉下,宣说了这些偈颂。
授记
“那位学童对我施予了无缺的最上布施,”
我将称扬他,请听我所说。
象兵、马兵、车兵、步兵,这四部军众;
将恒常地围绕于他,这是一切布施的果报。
象车、马车、轿子与华丽的车乘;
他们将常来侍奉于我,此即一切布施的果报。
六万车乘,饰以一切庄严;
“他们将恒常围绕着我,这是一切布施的果报。”
六万种乐器,与种种严饰之鼓;
他们将恒常奏响此乐,这是一切布施的果报。
八万六千名女子,盛装严饰;
身着彩衣,佩以璎珞与耳环。
修眉含笑,仪态端好,腰肢纤细;
他们将常围绕于我,此即一切布施的果报。
三万劫中,他将于天界享乐;
千次为帝释天,他执掌天王之权。
他将千度为王,成为转轮王;
他所统辖的地方王权广大,非算数可及;
他居于天界,具足福德之业;
远至天界边际,他将执持宝伞。
当他想要荫凉时,便有布与花所成的遮盖;
了知此人心后,便恒常为他覆盖。
从天界殁后,为善根所策励;
与福德业相应,将成为梵天的亲族。
于十万劫间,出生于乌迦卡族;
乔达摩是他的姓,他将成为世间之师。
遍知这一切之后,乔达摩——释迦牛王;
坐于比丘僧众中,便将此立为第一。
显示巴利原文 ‘‘Bhikkhuno ekamekassa, paccekaṃ pattamadāsahaṃ; Jahiṃsu sumbhakaṃ pattaṃ, lohapattaṃ adhārayuṃ. ‘‘Sattarattindivaṃ buddho, nisīdi pupphamaṇḍape; Bodhayanto bahū satte, dhammacakkaṃ pavattayi. ‘‘Dhammacakkaṃ pavattento, heṭṭhato pupphamaṇḍape; Cullāsītisahassānaṃ , dhammābhisamayo ahu. ‘‘Sattame divase patte, padumuttaro mahāmuni; Chattacchāyāyamāsīno, imā gāthā abhāsatha. (Byākaraṇaṃ) ‘‘‘Anūnakaṃ dānavaraṃ, yo me pādāsi māṇavo; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Hatthī assā rathā pattī, senā ca caturaṅginī; Parivāressantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Hatthiyānaṃ assayānaṃ, sivikā sandamānikā; Upaṭṭhissantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Saṭṭhi rathasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Parivāressantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Saṭṭhi tūriyasahassāni, bheriyo samalaṅkatā; Vajjayissantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Chaḷāsītisahassāni, nāriyo samalaṅkatā; Vicittavatthābharaṇā, āmukkamaṇikuṇḍalā . ‘‘‘Aḷārapamhā hasulā, susaññā tanumajjhimā; Parivāressantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati. ‘‘‘Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Devaloke vasantassa, puññakammasamaṅgino; Devalokapariyantaṃ, ratanachattaṃ dharissati. ‘‘‘Icchissati yadā chāyaṃ , chadanaṃ dussapupphajaṃ; Imassa cittamaññāya, nibaddhaṃ chādayissati. ‘‘‘Devalokā cavitvāna, sukkamūlena codito; Puññakammena saṃyutto, brahmabandhu bhavissati. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena , satthā loke bhavissati. ‘‘‘Sabbametaṃ abhiññāya, gotamo sakyapuṅgavo; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapessati. ‘‘‘Pilindavacchanāmena , hessati satthusāvako; Devānaṃ asurānañca, gandhabbānañca sakkato. ‘‘‘Bhikkhūnaṃ bhikkhunīnañca, gihīnañca tatheva so; Piyo hutvāna sabbesaṃ, viharissatināsavo’.
布施利益论显示巴利原文
(Dānānisaṃsakathā)
十万次所作之业,今于此向我示现果报;
善得解脱,如箭飞逝,烧尽了我的烦恼。
奇哉!我于无上福田,
于中作了供养之后,我已证得不动的境地。
那位学童确实行了无缺失的殊胜布施;
他作为最初的先导者,这便是此布施的果报。
显示巴利原文 ‘‘Satasahasse kataṃ kammaṃ, phalaṃ dassesi me idha; Sumutto saravegova, kilese jhāpayī mama . ‘‘Aho me sukataṃ kammaṃ, puññakkhette anuttare; Yattha kāraṃ karitvāna, pattomhi acalaṃ padaṃ. ‘‘Anūnakaṃ dānavaraṃ, adāsi yo hi māṇavo; Ādipubbaṅgamo āsi, tassa dānassidaṃ phalaṃ.
(1. 伞的利益)显示巴利原文
(1. Chattānisaṃso)
以伞盖供养善逝,并供养最胜的僧团;
我享受八种利益,这正是与我业行相应的果报。
我不觉寒冷与炎热,尘垢泥水不沾身;
无有灾患,亦无怖畏,我恒常受人尊敬。
我身肤细滑,内心清净;
于我流转诸有之中,曾有十万伞盖相随。
一切庄严圆满具足,皆是彼业之力所致;
唯除今生,往昔他们都将我高高顶戴。
显示巴利原文 ‘‘Chatte ca sugate datvā , saṅghe gaṇavaruttame; Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sītaṃ uṇhaṃ na jānāmi, rajojallaṃ na limpati; Anupaddavo anīti ca, homi apacito sadā. ‘‘Sukhumacchaviko homi, visadaṃ hoti mānasaṃ; Chattasatasahassāni, bhave saṃsarato mama. ‘‘Sabbālaṅkārayuttāni , tassa kammassa vāhasā; Imaṃ jātiṃ ṭhapetvāna, matthake dhārayanti me. ‘‘Kasmā imāya jātiyā, natthi me chattadhāraṇā; Mama sabbaṃ kataṃ kammaṃ, vimuttichattapattiyā.
施衣功德显示巴利原文
(2. Dussānisaṃso)
布施衣物于善逝,及于最胜之僧团,
我受用八种利益,此是我业所感之果报。
金色无垢,具足光辉与威力;
我肢体柔软,于轮回诸有之中。
数十万件衣服,白色、黄色与红色,
他们将衣奉于我头顶,这是布施衣服的果报。
丝绸、毛毯、亚麻布与棉布,
我于一切处皆能获得,这是他们果报所生。
显示巴利原文 ‘‘Dussāni sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Suvaṇṇavaṇṇo virajo, sappabhāso patāpavā; Siniddhaṃ hoti me gattaṃ, bhave saṃsarato mama. ‘‘Dussasatasahassāni, setā pītā ca lohitā; Dhārenti matthake mayhaṃ, dussadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Koseyyakambaliyāni, khomakappāsikāni ca; Sabbattha paṭilabhāmi, tesaṃ nissandato ahaṃ.
钵之利益显示巴利原文
(3. Pattānisaṃso)
已施与善逝、僧团、最胜之众,
我受用十种利益,这正是我宿业所感得的。
在金盘、宝珠盘、银盘之中,
在红铜盘中,我恒常受用。
我的财富不会衰灭,我心得以稳固安住;
我恒常是爱乐法者,少诸烦恼,无漏。
无论在天界,还是在人间,这些功德都随逐于我;
犹如树影,处处不离于我。
显示巴利原文 ‘‘Patte sugate datvāna, saṅghe gaṇavaruttame; Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Suvaṇṇathāle maṇithāle, rajatepi ca thālake; Lohitaṅgamaye thāle, paribhuñjāmi sabbadā. ‘‘Anupaddavo anīti ca, homi apacito sadā; Lābhī annassa pānassa, vatthassa sayanassa ca. ‘‘Na vinassanti me bhogā, ṭhitacitto bhavāmahaṃ; Dhammakāmo sadā homi, appakleso anāsavo. ‘‘Devaloke manusse vā, anubandhā ime guṇā; Chāyā yathāpi rukkhassa, sabbattha na jahanti maṃ.
第四 斧之利益显示巴利原文
(4. Vāsiānisaṃso)
与心结缚相应,善制众多利斧;
我以此供养最胜佛陀与僧团,亦如是布施。
断尽烦恼之智,微细、无与伦比、清净;
我于一切处证得,依其流注故。
显示巴利原文 ‘‘Cittabandhanasambaddhā , sukatā vāsiyo bahū; Datvāna buddhaseṭṭhassa, saṅghassa ca tathevahaṃ. ‘‘Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama; Sūro homavisārī ca, vesārajjesu pāramī. ‘‘Dhitivīriyavā homi, paggahītamano sadā; Kilesacchedanaṃ ñāṇaṃ, sukhumaṃ atulaṃ suciṃ; Sabbattha paṭilabhāmi, tassa nissandato ahaṃ.
(5. 刀之利益)显示巴利原文
(5. Satthakānisaṃso)
众多不粗涩、不粗恶的清净小刀;
以清净心行布施,于佛及僧也是如此。
我享有五种功德,与我的业相应;
善友、精进,及忍辱与慈刀。
因渴爱之箭已断,无上慧剑;
愿我从他们的流溢中,获得如金刚的智慧。
显示巴利原文 ‘‘Akakkase apharuse, sudhote satthake bahū; Pasannacitto datvāna, buddhe saṅghe tatheva ca. ‘‘Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama; Kalyāṇamittaṃ vīriyaṃ, khantiñca mettasatthakaṃ. ‘‘Taṇhāsallassa chinnattā, paññāsatthaṃ anuttaraṃ; Vajirena samaṃ ñāṇaṃ, tesaṃ nissandato labhe.
针的功德显示巴利原文
(6. Sūciānisaṃso)
以针布施善逝,布施僧中最胜众;
我感受五种利益,正与我业相应。
无有疑惑,断除犹豫;相貌端正,具足财富;
我恒具利慧,流转于诸有之中。
显示巴利原文 ‘‘Sūciyo sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Na saṃsayo kaṅkhacchedo, abhirūpo ca bhogavā; Tikkhapañño sadā homi, saṃsaranto bhavābhave. ‘‘Gambhīraṃ nipuṇaṃ ṭhānaṃ, atthaṃ ñāṇena passayiṃ; Vajiraggasamaṃ ñāṇaṃ, hoti me tamaghātanaṃ.
(七)修剪指甲之利益显示巴利原文
(7. Nakhacchedanānisaṃso)
「施剪指甲之具于善逝、最上僧团;
我享有五种功德,这是我业行所感的果报。
奴婢、牛马、雇工,及众多演员、
理发师、雇工、厨师,我处处皆能得到。
显示巴利原文 ‘‘Nakhacchedane sugate, datvā saṅghe gaṇuttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Dāsidāse gavasse ca, bhatake nāṭake bahū; Nhāpite bhattake sūde, sabbattheva labhāmahaṃ.
熏香与扇之利益显示巴利原文
(8. Vidhūpanatālavaṇṭānisaṃso)
向善逝供养熏香与殊妙之扇后,
我便领受八种功德,正是我业所感的果报。
贪火、嗔火、痴火,慢火与见火;
我的一切火已熄灭,这便是它的果报。
显示巴利原文 ‘‘Vidhūpane sugate datvā, tālavaṇṭe ca sobhaṇe; Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sītaṃ uṇhaṃ na jānāmi, pariḷāho na vijjati; Darathaṃ nābhijānāmi, cittasantāpanaṃ mama. ‘‘Rāgaggi dosamohaggi, mānaggi diṭṭhiaggi ca; Sabbaggī nibbutā mayhaṃ, tassa nissandato mama.
孔雀羽拂尘显示巴利原文
(9. Morahattha-cāmaraṃ)
以孔雀羽拂尘,布施给无上僧团大众,
我已止息烦恼,无垢而住。
显示巴利原文 ‘‘Morahatthe cāmariyo, datvā saṅghe gaṇuttame; Upasantakilesohaṃ, viharāmi anaṅgaṇo.
滤水器·最上法器显示巴利原文
(10. Parissāvana-dhammakaraṃ)
以滤水器供养善逝,便是最上之法器;
我受用五种利益,正是随顺我业所感得。
超越一切众已,我获得天寿;
我恒常不可制伏,不论盗贼或仇敌。
以刀或以毒,亦不作伤害;
不会中途夭折,这些便是我的果报。
显示巴利原文 ‘‘Parissāvane sugate, datvā dhammakaruttame ; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sabbesaṃ samatikkamma, dibbaṃ āyuṃ labhāmahaṃ; Appasayho sadā homi, corapaccatthikehi vā. ‘‘Satthena vā visena vā, vihesampi na kubbate; Antarāmaraṇaṃ natthi, tesaṃ nissandato mama.
(十一)油滴的利益显示巴利原文
(11. Teladhārānisaṃso)
於善逝处供养油灯,於最上僧團众中布施;
我便领受五种功德,这正是我業行相应的果报。
容颜端正、瑞相具足,心意善能出離;
我心不散乱,为一切守护所护。
显示巴利原文 ‘‘Teladhāre sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sucārurūpo subhaddo , susamuggatamānaso; Avikkhittamano homi, sabbārakkhehi rakkhito.
针屋之利益显示巴利原文
(12. Sūcigharānisaṃso)
于善逝前布施针屋,于最上等众僧团中;
我领受三种功德,此乃与我所造之业相应的果报。
心乐、身乐,以及威仪路所生之乐;
我得此诸功德,皆从彼果报而生。
显示巴利原文 ‘‘Sūcighare sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Cetosukhaṃ kāyasukhaṃ, iriyāpathajaṃ sukhaṃ; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
肩带之利益显示巴利原文
(13. Aṃsabaddhānisaṃso)
以肩带施予胜者及最胜僧团已,
我领受三种利益,随顺于我所作之业。
显示巴利原文 ‘‘Aṃsabaddhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Saddhamme gādhaṃ vindāmi, sarāmi dutiyaṃ bhavaṃ; Sabbattha succhavī homi, tassa nissandato ahaṃ.
十四、腰带之利益显示巴利原文
(14. Kāyabandhanānisaṃso)
布施腰带给胜者,给僧团——那殊胜之众;
我受用六种利益,皆随顺我业。
我于诸定心不动摇,于诸定而得自在;
我性坚不可摧,所言常堪信受。
我正念现前,心中无有恐惧;
无论在天界还是人间,这些功德常随逐于我。
显示巴利原文 ‘‘Kāyabandhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Chānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Samādhīsu na kampāmi, vasī homi samādhisu; Abhejjapariso homi, ādeyyavacano sadā. ‘‘Upaṭṭhitasati homi, tāso mayhaṃ na vijjati; Devaloke manusse vā, anubandhā ime guṇā.
支撑物的利益显示巴利原文
(15. Ādhārakānisaṃso)
布施支撑物于胜者,于僧团、最胜之众;
成五种色之继承者,于一切处安住不动摇。
凡我所闻的法,皆能令念与智觉醒;
我所受持的法不会忘失,它们皆成为善抉择的。
显示巴利原文 ‘‘Ādhārake jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcavaṇṇehi dāyādo , acalo homi kenaci. ‘‘Ye keci me sutā dhammā, satiñāṇappabodhanā; Dhatā me na vinassanti, bhavanti suvinicchitā.
(16. 器皿之利益)显示巴利原文
(16. Bhājanānisaṃso)
以钵与资具,供养佛陀与无上僧团;
我享三种利益,随顺我业。
金所成、宝珠所成,乃至水晶所成;
以及红宝石所成的诸钵,我皆获得。
妻子、奴婢,象、马、车乘、步兵;
以及忠贞的女子,恒时享受诸般资具。
明咒与真言,以及种种众多传承;
我通晓一切工巧,于一切时受用资具。
显示巴利原文 ‘‘Bhājane paribhoge ca, datvā buddhe gaṇuttame; Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Soṇṇamaye maṇimaye, athopi phalikāmaye; Lohitaṅgamaye ceva, labhāmi bhājane ahaṃ. ‘‘Bhariyā dāsadāsī ca, hatthissarathapattike; Itthī patibbatā ceva, paribhogāni sabbadā. ‘‘Vijjā mantapade ceva, vividhe āgame bahū; Sabbaṃ sippaṃ nisāmemi, paribhogāni sabbadā.
盘之利益显示巴利原文
(17. Thālakānisaṃso)
于善逝处供养钵食后,又在最胜的僧团大众中;
我领取着三种利益,那皆随顺于我所造之业。
金所成者、宝珠所成者,乃至水晶所成者;
以及红宝石所成的诸盘,我亦获得。
无柄之盘、果制之盘,还有莲叶之盘;
蜜饮器形状的诸盘,我亦获得。
于行持、功德与行道之中,于仪轨与作为之上;
我获得这些功德,依凭彼之果报。
显示巴利原文 ‘‘Thālake sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Soṇṇamaye maṇimaye, athopi phalikāmaye; Lohitaṅgamaye ceva, labhāmi thālake ahaṃ. ‘‘Asatthake phalamaye, atho pokkharapattake; Madhupānakasaṅkhe ca, labhāmi thālake ahaṃ. ‘‘Vatte guṇe paṭipatti, ācārakiriyāsu ca; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
十八 医药之利益显示巴利原文
(18. Bhesajjānisaṃso)
以医药施予善逝,施予那最上的僧团大众;
我领受这十种功德,正是我业所相应的果报。
我长寿、有力、具足睿智,容貌端正、名声远播、安享快乐。
无有灾难,亦无祸患,我常受人尊敬;
我不与所爱别离,此是我的果报。
显示巴利原文 ‘‘Bhesajjaṃ sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Āyuvā balavā dhīro, vaṇṇavā yasavā sukhī; Anupaddavo anīti ca, homi apacito sadā; Na me piyaviyogatthi, tassa nissandato mama.
(十九)鞋之利益显示巴利原文
(19. Upāhanānisaṃso)
已向胜者施予鞋履,亦向最上僧团供养;
我今感受三种利益,这正是随我业行而来的果报。
象乘、马乘、轿舆、有靠背的座椅;
六百万众,常随侍我。
宝制、铜制,金银之履;
于我轮回诸有时,举足之际,彼即生起。
依正念而行其道,清净罪过与行仪;
我由彼之果报,获得这些功德。
显示巴利原文 ‘‘Upāhane jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Hatthiyānaṃ assayānaṃ, sivikā sandamānikā; Saṭṭhisatasahassāni, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Maṇimayā tambamayā , soṇṇarajatapādukā; Nibbattanti paduddhāre, bhave saṃsarato mama. ‘‘Niyāmaṃ sati dhāvanti , āguācārasodhanaṃ ; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
(二十)鞋履之利益显示巴利原文
(20. Pādukānisaṃso)
以履供养善逝,及于僧团最上众;
我登神通之履,随所愿欲而安住。
显示巴利原文 ‘‘Pāduke sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Iddhipādukamāruyha, viharāmi yadicchakaṃ.
(21. 水擦拭之利益)显示巴利原文
(21. Udakapuñchanānisaṃso)
以拭水之布,供养佛陀无上僧众;
我领受五种功德,此乃我业行的果报。
金色无垢,光明显耀,威德具足;
我的肢体润泽,不为尘垢所染;
我获得这些功德,此是布施的果报。
显示巴利原文 ‘‘Udakapucchanacoḷe , datvā buddhe gaṇuttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Suvaṇṇavaṇṇo virajo, sappabhāso patāpavā; Siniddhaṃ hoti me gattaṃ, rajojallaṃ na limpati; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
22. 剃刀杖的利益显示巴利原文
(22. Kattaradaṇḍānisaṃso)
我曾向善逝、向最上的僧团布施剃刀杖;
我领受六种利益,这正是我善业所感的果报。
我子嗣众多,心中无有恐惧;
我恒常不可胜伏,为一切守护者所守护;
我从未经历颠踬,我心寂然不动。
显示巴利原文 ‘‘Kattaradaṇḍe sugate, datvā saṅghe gaṇuttame; Chānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Puttā mayhaṃ bahū honti, tāso mayhaṃ na vijjati; Appasayho sadā homi, sabbārakkhehi rakkhito; Khalitampi na jānāmi, abhantaṃ mānasaṃ mama.
23. 药膏利益显示巴利原文
(23. Osadhañjanānisaṃso)
向佛陀、僧团、无上众,布施了药与眼药;
我领受八种利益,此为我业所感之果。
我双目广大,呈白色、黄色与红色;
眼目明净无浊,远离一切疾病。
我获得天眼,无上慧眼;
我获得这些功德,这是他的果报。
显示巴利原文 ‘‘Osadhaṃ añjanaṃ datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame; Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Visālanayano homi, setapīto ca lohito; Anāvilapasannakkho, sabbarogavivajjito. ‘‘Labhāmi dibbanayanaṃ, paññācakkhuṃ anuttaraṃ; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
钥匙的功德显示巴利原文
(24. Kuñcikānisaṃso)
布施钥匙于善逝,于僧团——最胜众中的最上者;
我获得法门之开启,获得智慧之钥。
显示巴利原文 ‘‘Kuñcike sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Dhammadvāravivaraṇaṃ, labhāmi ñāṇakuñcikaṃ.
钥匙屋的利益显示巴利原文
(25. Kuñcikāgharānisaṃso)
在屋中布施钥匙,供养佛陀、僧团、最上的僧伽;
我领受两种利益,这是与我所作之业相应的果报;
少嗔恚、无劳倦,我流转于有中。
显示巴利原文 ‘‘Kuñcikānaṃ ghare datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame; Dvānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama; Appakodho anāyāso, saṃsaranto bhave ahaṃ.
(26. 铁轭之利益)显示巴利原文
(26. Āyogānisaṃso)
布施轭于善逝,布施于僧团——最上之众;
我领受五种利益,那是我业行相应的果报。
于诸定中我不动摇,于诸定我得自在;
我的随众坚固不破,我的话语常得信受;
于轮回流转中,我财富圆满得以生起。
显示巴利原文 ‘‘Āyoge sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Samādhīsu na kampāmi, vasī homi samādhisu; Abhejjapariso homi, ādeyyavacano sadā; Jāyati bhogasampatti, bhave saṃsarato mama.
27. 烟网的利益显示巴利原文
(27. Dhūmanettānisaṃso)
我念正直,诸筋脉善相连接;
我获得天眼,这便是其果报。
显示巴利原文 ‘‘Dhūmanette jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sati me ujukā hoti, susambandhā ca nhāravo; Labhāmi dibbanayanaṃ , tassa nissandato ahaṃ.
持灯的利益显示巴利原文
(28. Dīpadhārānisaṃso)
以灯台供养胜者,供养最上僧团;
我获得三种利益,这正是我业的果报。
出身高贵,诸根具足,具足智慧,为佛所赞许;
我所获得的这些功德,皆是从那供养流出。
显示巴利原文 ‘‘Dīpadhāre jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Jātimā aṅgasampanno, paññavā buddhasammato ; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
(29. 兜跋迦葫芦箱)显示巴利原文
(29. Tumbaka-karaṇḍo)
以葫芦与篮,布施佛陀、最上僧众;
我今受用十种功德,此皆随业所感之果。
善为守护,具足安乐,得大名声,证如去;远离诸灾,触受细滑,离一切怖畏。
他远离了灾厄,柔和温雅,回避一切危难;
我得广大功德,行止安稳平等;
善能远离惊惧,于葫芦与篮子中。
我得到四种肤色与象宝、马宝、珠宝;
我的这些宝物不会消失,这就是施舍葫芦的果报。
显示巴利原文 ‘‘Tumbake ca karaṇḍe ca, datvā buddhe gaṇuttame; Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sugutto sukhasamaṅgī, mahāyaso tathāgati; Vipattivigato sukhumālo, sabbītiparivajjito. ‘‘Vipule ca guṇe lābhī, samāva calanā mama; Suvivajjitaubbego, tumbake ca karaṇḍake. ‘‘Labhāmi caturo vaṇṇe, hatthissaratanāni ca; Tāni me na vinassanti, tumbadāne idaṃ phalaṃ.
(30. 花鬘清净之利益)显示巴利原文
(30. Malaharaṇānisaṃso)
以去垢之物供养佛陀、僧团、无上僧众;
我享有五种利益,这与我所作的业相应。
具足一切相好,寿命、智慧与定具足;
我已从一切疲劳中解脱,身体恒常如此。
显示巴利原文 ‘‘Malaharaṇiyo datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sabbalakkhaṇasampanno, āyupaññāsamāhito; Sabbāyāsavinimutto, kāyo me hoti sabbadā.
毕拨喇的功德显示巴利原文
(31. Pipphalānisaṃso)
将细刃锐利的毕钵罗果施与僧团;
我获得断除烦恼之智,无上清净。
显示巴利原文 ‘‘Taṇudhāre sunisite, saṅghe datvāna pipphale; Kilesakantanaṃ ñāṇaṃ, labhāmi atulaṃ suciṃ.
(32. 座具之利益)显示巴利原文
(32. Bhaṇḍāsānisaṃso)
施钳于善逝、于僧团、于最上之众;
我获得断除烦恼之智,无比清净。
显示巴利原文 ‘‘Saṇḍāse sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Kilesabhañjanaṃ ñāṇaṃ, labhāmi atulaṃ suciṃ.
鼻药之利益显示巴利原文
(33. Natthukānisaṃso)
布施鼻药于善逝,并施僧团、最胜之众;
我领受此八种利益,正与我所造之业相称。
信、戒、惭,与愧之德,
闻、施、忍,与慧——此为我第八德。
显示巴利原文 ‘‘Natthuke sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Saddhaṃ sīlaṃ hiriñcāpi, atha ottappiyaṃ guṇaṃ; Sutaṃ cāgañca khantiñca, paññaṃ me aṭṭhamaṃ guṇaṃ.
施椅之利益显示巴利原文
(34. Pīṭhakānisaṃso)
于善逝处布施长椅,于僧团最胜众中;
我得享受五种利益,与我所造之业相应。
我生于高贵的家族,成为大财富者;
众人皆礼敬于我,我的名声崇高远扬。
十万劫中,四方形卧榻,
众人恒常环绕于我身旁,我则乐善好施。
显示巴利原文 ‘‘Pīṭhake sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Ucce kule pajāyāmi, mahābhogo bhavāmahaṃ; Sabbe maṃ apacāyanti, kitti abbhuggatā mama. ‘‘Kappasatasahassāni, pallaṅkā caturassakā; Parivārenti maṃ niccaṃ, saṃvibhāgarato ahaṃ.
35. 敷座的利益显示巴利原文
(35. Bhisiānisaṃso)
我以敷座供养善逝,于最胜僧团中奉施,
我享有六种利益,这便是我业的果报。
身相匀称丰盈,柔软而姿容端丽,
我获得智慧眷属,这是布施座垫的果报。
棉垫、种种铺设之物,以及众多彩绘的床榻,
我获得种种上好的毯子与毛毯。
还有柔软的波婆利咖衣,柔软的鹿皮编织物;
我获得种种卧具,这是布施卧具的果报。
自从我能忆念自身,自从我具足智慧以来;
我的禅床不空虚,这是布施卧具的果报。
显示巴利原文 ‘‘Bhisiyo sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Chānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Samasugattopacito, muduko cārudassano; Labhāmi ñāṇaparivāraṃ, bhisidānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Tūlikā vikatikāyo, kaṭṭissā cittakā bahū; Varapotthake kambale ca, labhāmi vividhe ahaṃ. ‘‘Pāvārike ca muduke, mudukājinaveṇiyo; Labhāmi vividhatthāre , bhisidānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Yato sarāmi attānaṃ, yato pattosmi viññutaṃ; Atuccho jhānamañcomhi, bhisidānassidaṃ phalaṃ.
枕施之利益显示巴利原文
(36. Bibbohanānisaṃso)
向胜者、僧团、最上之众布施枕头;
我得享六种利益,此是我业行所感。
于八支圣道及沙门四果,
对它们生起智慧之后,我恒常安住。
于布施、调伏、自制,及诸无量与诸色中,
对它们生起智慧之后,我当于一切时中安住。
于戒行、于功德、于行道,于种种仪法与行事;
于他们生起智已,我恒时安住。
或于经行,或于精勤,或于精进,或于诸菩提分;
于他们生起智后,我随所愿而住。
戒、定、慧,与无上解脱;
于他们生起智后,我安住于乐中。
显示巴利原文 ‘‘Bibbohane jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Chānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Uṇṇike padumake ca, atho lohitacandane; Bibbohane upādhemi, uttamaṅgaṃ sadā mama. ‘‘Aṭṭhaṅgike maggavare, sāmaññe caturo phale; Tesu ñāṇaṃ uppādetvā , vihare niccakālikaṃ. ‘‘Dāne dame saṃyame ca, appamaññāsu rūpisu; Tesu ñāṇaṃ uppādetvā , vihare sabbakālikaṃ. ‘‘Vatte guṇe paṭipatti, ācārakiriyāsu ca; Tesu ñāṇaṃ uppādetvā , vihare sabbadā ahaṃ. ‘‘Caṅkame vā padhāne vā, vīriye bodhipakkhiye; Tesu ñāṇaṃ uppādetvā, viharāmi yadicchakaṃ. ‘‘Sīlaṃ samādhi paññā ca, vimutti ca anuttarā; Tesu ñāṇaṃ uppādetvā , viharāmi sukhaṃ ahaṃ.
37. 果座利益显示巴利原文
(37. Phalapīṭhānisaṃso)
以果座供养胜者及最上僧团;
我受用二十二种与我业行相应的利益。
种种金所成、宝珠所成、象牙所成的;
我得殊胜之卧榻,此即果座所生之报。
显示巴利原文 ‘‘Phalapīṭhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Dvānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Soṇṇamaye maṇimaye, dantasāramaye bahū; Pallaṅkaseṭṭhe vindāmi, phalapīṭhassidaṃ phalaṃ.
(38. 脚凳之益)显示巴利原文
(38. Pādapīṭhānisaṃso)
以足凳供养胜者及无上僧团,
我享受十二种利益,恰与我之所造业相应;
我获得众多车乘,这便是施足凳的果报。
女奴、男奴与妻子,以及其他依我而活者;
他们如法侍奉我,这是脚凳的果报。
显示巴利原文 ‘‘Pādapīṭhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Dvānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama; Labhāmi bahuke yāne, pādapīṭhassidaṃ phalaṃ. ‘‘Dāsī dāsā ca bhariyā, ye caññe anujīvino; Sammā paricarante maṃ, pādapīṭhassidaṃ phalaṃ.
油膏的利益显示巴利原文
(39. Telabbhañjanānisaṃso)
施涂油于僧团,那最上的团体;
我体验五种利益,与我的业行相应。
无病、端严,迅速证得法的寂静;
获得饮食,寿命是其第五。
显示巴利原文 ‘‘Telaabbhañjane datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Abyādhitā rūpavatā, khippaṃ dhammanisantitā; Lābhitā annapānassa, āyupañcamakaṃ mama.
(40. 酥油之利益)显示巴利原文
(40. Sappitelānisaṃso)
布施酥油之后,于僧团、最胜之众;
我享有五种与我所作之业相应的利益。
我具足力量与容貌,身体恒常喜悦;
我无病、清净,此是酥油之果。
显示巴利原文 ‘‘Sappitelañca datvāna, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Thāmavā rūpasampanno, pahaṭṭhatanujo sadā; Abyādhi visado homi, sappitelassidaṃ phalaṃ.
口清净物之利益显示巴利原文
(41. Mukhasodhanakānisaṃso)
布施口清净物已,供养佛、僧伽与最胜众;
我享受五种与我业行相称的利益。
其喉清净,其声甜美,远离咳嗽与喘息;
口中常恒飘散出青莲花般的芬芳。
显示巴利原文 ‘‘Mukhasodhanakaṃ datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Visuddhakaṇṭho madhurassaro, kāsasāsavivajjito; Uppalagandho mukhato, upavāyati me sadā.
(42. 酸奶之利益)显示巴利原文
(42. Dadhiānisaṃso)
布施醇美乳酪,供养佛与最胜僧伽;
我享用不死之食——那殊胜的身至念。
显示巴利原文 ‘‘Dadhiṃ datvāna sampannaṃ, buddhe saṅghe gaṇuttame; Bhuñjāmi amataṃ bhattaṃ , varaṃ kāyagatāsatiṃ.
(四十三)蜂蜜之利益显示巴利原文
(43. Madhuānisaṃso)
布施具足色、香、味的蜜浆,于胜者与众中——
此味无可比拟、无可匹敌,我饮此解脱甘露。
显示巴利原文 ‘‘Vaṇṇagandharasopetaṃ, madhuṃ datvā jine gaṇe; Anūpamaṃ atuliyaṃ, pive muttirasaṃ ahaṃ.
(四十四、蜜浆之利益)显示巴利原文
(44.Rasānisaṃso)
我将如实的妙味布施于佛、僧与最上僧众;
我享得与我所造之业相应的四果。
显示巴利原文 ‘‘Yathābhūtaṃ rasaṃ datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame; Caturo phale anubhomi, kammānucchavike mama.
(45. 饮食之利益)显示巴利原文
(45. Annapānānisaṃso)
向佛陀、僧伽与无上众布施了饮食,
我便领受这十种与我所行相称的利益。
长寿、有力、坚毅,容貌端严、享有名声、快乐,
常得饮食,勇健具慧;
我流转于诸有时,获得这些功德。
显示巴利原文 ‘‘Annaṃ pānañca datvāna, buddhe saṅghe gaṇuttame; Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Āyuvā balavā dhīro, vaṇṇavā yasavā sukhī; Lābhī annassa pānassa, sūro paññāṇavā sadā; Ime guṇe paṭilabhe, saṃsaranto bhave ahaṃ.
四十六、熏香利益显示巴利原文
(46. Dhūpānisaṃso)
供养香于善逝,供养于僧团——那最胜的群体;
我感受十种与我业行相称的利益。
身出妙香,享有名声;智慧敏速,声誉远扬;
利慧、广慧,含笑深慧。
广大捷疾慧,于诸有中流转时;
今由彼精进,已达寂静、安乐、吉祥。
显示巴利原文 ‘‘Dhūpaṃ datvāna sugate, saṅghe gaṇavaruttame; Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sugandhadeho yasavā, sīghapañño ca kittimā; Tikkhapañño bhūripañño, hāsagambhīrapaññavā. ‘‘Vepullajavanapañño , saṃsaranto bhavābhave; Tasseva vāhasā dāni, patto santisukhaṃ sivaṃ.
共通的利益显示巴利原文
(Sādhāraṇānisaṃso)
我的烦恼已烧尽,一切有已根除;
如龙象断除束缚,我无漏而安住。
我来到佛陀面前,实为善来;
三明已证得,佛陀的教诫已成就。
四无碍解,及八解脱;
六神通已证得,佛陀的教诫已成就。」
显示巴利原文 ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi, mama buddhassa santike ; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿毕陵伽婆蹉长老如是说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pilindavaccho thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
毕陵伽婆蹉长老譬喻第一显示巴利原文
Pilindavacchattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
2. 施罗长老譬喻显示巴利原文
2. Selattheraapadānaṃ
在汉舍卫城,我曾是一街之主;
我召集亲族后,便说了这番话。
‘佛陀出现于世间,乃无上福田;’
他曾是普受世间一切供奉的应供者。
刹帝利、聚落庶民,以及家财雄厚的婆罗门;
众人以净信心、欢喜心,行大众供养之德。
象兵、军阵中的勇士、车兵、步兵;
以净信心、欢喜心,他们行了团体之施。
郁伽与王子们,以及妓女与婆罗门们;
他们以净信心、善意,行持团体之法。
「厨师与理发师,浴师与花鬘师;
他们以净信心、善意,行持团体之法。
染工、织工,皮革工与剃发师;
以净信与善意,他们奉行了团体之法。
制箭师、制绳师,皮革匠与木匠;
他们以净信之心、欢喜之心,奉行了团体的法。
铁匠、金匠,还有铜匠、锡匠与铅匠们,
他们以净信之心、欢喜之心,奉行了团体的法。
“雇工、仆役,以及众多的奴仆与劳工,
他们各尽己力,奉行团体之法。
“挑水者、伐薪者、耕田者、割草者,
依各自之力,他们行了团体之施。
花鬘商、花环商,以及叶商、果商,
依各自之力,他们行了团体之施。
妓女、水瓶女奴、糕饼女、渔女,
她们各尽己力,行持了群体之法。
“来吧,大家齐来聚集,我们一同结成团体;”
我们将在无上福田中行供养。
她们听了我的话,便立刻集结成群;
为比丘僧团建造了殊胜的供养堂。
那座殿堂建成之后,我满怀欢喜,欣悦满足,
由她们全都围绕,我前往正自觉者处。
我前往亲近正自觉者、世间怙主、人中牛王,
礼敬导师双足之后,我说了此语。
“英雄!这三百位男子,结聚成群;
他们将精心建造的侍奉堂奉献给您,牟尼。”
具眼者于比丘僧团前,受取之后,
于三百人前,宣说这些偈颂。
三百众与长老,一同随行,
成就圆满之后,你们都将亲身证得。
已来到最后有,那无上的清凉;
你们将触证那不老、不死、寂静的涅槃。
如是,佛陀——一切知者、无上沙门——作分别说;
听闻佛陀的言教,我表达了喜悦;
三万劫中,我于天界享乐;
我为诸天之主,五百度行天王统治。
我曾千度作转轮王,
行使天王统治时,大天众前来礼敬。
在这人间的王国里,亲族即是随从;
当最后有到来时,有一位婆罗门名叫婆悉咤。
所积聚的财富有八千万,我是他的儿子;
我的名字是施罗,已成就六支波罗蜜。
我徒步游方,弟子们前后围绕;
这位结发为髻的苦行者,名叫给尼亚。
见供物已备,我便说此语:
‘是迎娶,还是嫁娶,或是大王受邀而来?’
我欲献祭,向那为诸天所称许的婆罗门;
我不宴请国王,亦无祭祀供养。
我无娶妻,亦无婚嫁;
令释迦族欢喜者,于含天世间中最尊最胜。
为利益一切世间,为一切众生带来安乐,
今日,他受我邀请,这便是为他所作的准备。
具添婆卢萨咖花般的色泽,不可测量,无可比拟,
色相无与伦比的佛陀,已受我明日之请。
犹如被击打的鼓风炉口,似金合欢木炭燃耀之色;
如闪电般的大雄,那位佛陀已受我请。
犹如山巅之焰,如同满月之光;
其相如芦苇火焰之色,那位佛陀已为我所邀请。
无畏,超越怖畏,作为有之终结者的牟尼;
如师子般的伟雄,那一位佛陀,我已邀请。
他善巧通达佛法,无可被他人制伏;
如龙象般的伟雄,那一位佛陀,我已邀请。
善巧于正法行,人中龙象,无与伦比者;
如人中雄牛的大勇者,那位佛陀——世间的无上士——已为我所邀请。
相好无边际,令誉无有量,种种端严相悉皆圆满;
如帝释天般的大雄,那位佛陀我已邀请。
自在者,群主,具威德者,威严而难可亲近;
如梵天般的大雄,那位佛陀我已邀请。
已得法、具足十力,超越一切力与超力者;
如大地般安稳的大雄,那位佛陀已接受我的邀请。
戒的波浪遍满,法智激荡扬动;
犹如大海的大雄,那位便是我所邀请的佛陀。
难近难胜,不动、崇高而广大;
无可比拟的大雄,那位即是我所邀请的佛陀。
智慧无边,无与伦比,无可衡量,已达最上;
如虚空般的大雄,那是我所迎请的佛陀。
显示巴利原文 ‘‘Nagare haṃsavatiyā, vīthisāmī ahosahaṃ; Mama ñātī samānetvā, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Buddho loke samuppanno, puññakkhetto anuttaro ; Āsi so sabbalokassa, āhutīnaṃ paṭiggaho. ‘‘‘Khattiyā negamā ceva, mahāsālā ca brāhmaṇā; Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Hatthārohā anīkaṭṭhā, rathikā pattikārakā; Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Uggā ca rājaputtā ca, vesiyānā ca brāhmaṇā; Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Āḷārikā kappakā ca, nhāpakā mālakārakā; Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Rajakā pesakārā ca, cammakārā ca nhāpitā; Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Usukārā bhamakārā, cammakārā ca tacchakā; Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Kammārā soṇṇakārā ca, tipulohakarā tathā; Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Bhatakā ceṭakā ceva, dāsakammakarā bahū; Yathāsakena thāmena, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Udahārā kaṭṭhahārā, kassakā tiṇahārakā; Yathāsakena thāmena, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Pupphikā mālikā ceva, paṇṇikā phalahārakā; Yathāsakena thāmena, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Gaṇikā kumbhadāsī ca, pūvikā macchikāpi ca; Yathāsakena thāmena, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Etha sabbe samāgantvā, gaṇaṃ bandhāma ekato; Adhikāraṃ karissāma, puññakkhette anuttare’. ‘‘Te me sutvāna vacanaṃ, gaṇaṃ bandhiṃsu tāvade; Upaṭṭhānasālaṃ sukataṃ, bhikkhusaṅghassa kārayuṃ. ‘‘Niṭṭhāpetvāna taṃ sālaṃ, udaggo tuṭṭhamānaso; Pareto tehi sabbehi, sambuddhamupasaṅkamiṃ. ‘‘Upasaṅkamma sambuddhaṃ, lokanāthaṃ narāsabhaṃ; Vanditvā satthuno pāde, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Ime tīṇi satā vīra, purisā ekato gaṇā; Upaṭṭhānasālaṃ sukataṃ, niyyādenti tuvaṃ muni’. ‘‘Bhikkhusaṅghassa purato, sampaṭicchatva cakkhumā; Tiṇṇaṃ satānaṃ purato, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Tisatāpi ca jeṭṭho ca, anuvattiṃsu ekato; Sampattiñhi karitvāna, sabbe anubhavissatha. ‘‘‘Pacchime bhave sampatte, sītibhāvamanuttaraṃ; Ajaraṃ amataṃ santaṃ, nibbānaṃ phassayissatha’. ‘‘Evaṃ buddho viyākāsi, sabbaññū samaṇuttaro; Buddhassa vacanaṃ sutvā, somanassaṃ pavedayiṃ. ‘‘Tiṃsa kappasahassāni, devaloke ramiṃ ahaṃ; Devādhipo pañcasataṃ, devarajjamakārayiṃ. ‘‘Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī ahosahaṃ; Devarajjaṃ karontassa, mahādevā avandisuṃ. ‘‘Idha mānusake rajjaṃ , parisā honti bandhavā; Pacchime bhave sampatte, vāseṭṭho nāma brāhmaṇo. ‘‘Asītikoṭi nicayo, tassa putto ahosahaṃ; Selo iti mama nāmaṃ, chaḷaṅge pāramiṃ gato. ‘‘Jaṅghāvihāraṃ vicaraṃ, sasissehi purakkhato; Jaṭābhārikabharitaṃ, keṇiyaṃ nāma tāpasaṃ. ‘‘Paṭiyattāhutiṃ disvā, idaṃ vacanamabraviṃ; ‘Āvāho vā vivāho vā, rājā vā te nimantito’. ‘‘Āhutiṃ yiṭṭhukāmohaṃ, brāhmaṇe devasammate; Na nimantemi rājānaṃ, āhutī me na vijjati. ‘‘Na catthi mayhamāvāho, vivāho me na vijjati; Sakyānaṃ nandijanano, seṭṭho loke sadevake. ‘‘Sabbalokahitatthāya, sabbasattasukhāvaho; So me nimantito ajja, tassetaṃ paṭiyādanaṃ. ‘‘Timbarūsakavaṇṇābho , appameyyo anūpamo; Rūpenāsadiso buddho, svātanāya nimantito. ‘‘Ukkāmukhapahaṭṭhova, khadiraṅgārasannibho; Vijjūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Pabbatagge yathā acci, puṇṇamāyeva candimā; Naḷaggivaṇṇasaṅkāso, so me buddho nimantito. ‘‘Asambhīto bhayātīto, bhavantakaraṇo muni; Sīhūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Kusalo buddhadhammehi, apasayho parehi so; Nāgūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Saddhammācārakusalo , buddhanāgo asādiso; Usabhūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Anantavaṇṇo amitayaso, vicittasabbalakkhaṇo; Sakkūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Vasī gaṇī patāpī ca, tejassī ca durāsado; Brahmūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Pattadhammo dasabalo, balātibalapārago; Dharaṇūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Sīlavīcisamākiṇṇo, dhammaviññāṇakhobhito; Udadhūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Durāsado duppasaho, acalo uggato brahā; Nerūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Anantañāṇo asamasamo, atulo aggataṃ gato; Gaganūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
第十五诵品。显示巴利原文
Pannarasamaṃ bhāṇavāraṃ.
怖畏者的依止处,寻求皈依者的救护所;
大雄慰藉者,那是我所迎请的佛陀。
诸智者的依止处,诸求乐者的福田;
功德宝藏、大雄,那位佛陀已受我迎请。
安慰者、觉者、沙门果的施与者;
如云之大雄,那位佛陀已受我迎请。
世间之眼,具大威光,能消一切暗冥者;
如日轮般的大雄,那位佛陀我已恭请。
于所缘与解脱中,彻见实相的牟尼;
如月般的大雄,我已邀请那位佛陀。
佛陀出现于世间,诸相庄严;
无量的大雄,我已邀请那位佛陀。
他的智慧无可测量,戒行无与伦比;
他的解脱无与伦比,那便是我已迎请的佛陀。
他的坚定无与伦比,力量不可思议;
精进最为殊胜者,即是我所礼请的佛陀。
贪、嗔与痴,一切毒皆已断除;
犹如无上解毒良药的大雄,即是我所礼请的佛陀。
烦恼、疾病、众苦的破除者,驱除一切黑暗;
如同医王的大雄者,那位佛陀我已延请。
朋友,你所说的‘佛陀’之音,这音声极为难得;
听到“佛陀、佛陀”时,喜悦便在我心中生起。
内心容纳不下,喜悦便向外流溢;
我心喜悦而寂静,说出此语。
“举起右臂,心生净信,合掌恭敬,
请为我开示那能拔除忧箭的法王。
犹如涌起的大云,深青如眼药,
你看这如大海般显现的广大森林。
「佛陀曾住于此,调御未调者的牟尼,
调伏应调御者,令悟菩提分法。
「如渴者求水,如饥者求食,
犹如母牛眷恋牛犊,我如此寻求胜者。
了知行仪与近行,具足法随顺的律仪;
我教导自己的弟子,前往胜者之处。
诸世尊威德难近,犹如独行之狮;
步步安稳安放,诸学子,你们应如此前来。
犹如毒蛇般可怖,又如兽王雄狮具足鬃毛;
犹如醉象之有牙,诸佛陀亦如此难以亲近。
学童们,对于呵斥与抛掷,应当安忍;
一步接着一步,安详而行,去到佛陀的身边。
每当我提问,或彼此寒暄之时,
那时,你们应当少出声息,如牟尼般静立。
正自觉者所教导的,是为证得涅槃的安稳,
你们应当谛听此义,听闻正法是乐。
我亲近正觉者之后,与牟尼互相致意,
经过这番交谈,我便观察诸相。
于诸相中,我对二相心存疑惑,却见到了三十相;
牟尼以神通力示现马阴藏相。
伸出舌头,触及耳孔与鼻孔;
胜者以舌拭额,全然覆盖。
我见他诸相具足,随形好悉皆圆满;
我确认‘是佛’后,便与弟子们一同出家。
我与三百人一同,出家为无家者;
半月未至,我们皆已证得寂静。
施与屋椽之后,我安住于众法之中;
以此善业,我得八种利益。
我于诸方备受尊敬,财富无量;
我是一切众生的依止,我已无有恐惧。
我无诸病,我守护长寿;
我皮肤细滑,住于所愿的住处。
我布施了八根椽木,便安住于众法之中而得自在;
“无碍解与阿拉汉果,是我获得的又一成就。”
“一切应作皆已作,所作已办,无漏者;”
“名为八柱者,大牟尼,即是你的儿子。”
“我布施了五根柱子,于诸法中得自在;”
“由彼善所作业,我获得五种因。”
“我以慈心而不动摇,诸根具足,无所缺减;”
“我所说语堪可信受,不复如往昔之动摇;”
我心不动摇,于任何人皆无怨恨;
以这样的善业,我在教法中清净无垢。
恭敬尊重,所作已办,诸漏已尽;
大雄啊,您的弟子——一位比丘,向您这位牟尼恭敬顶礼。
铺好善作的卧床,我在堂中铺设;
依此善作之业,我获得五种利益。
生于高贵家族,我成就大富者;
我具足一切圆满,无有悭吝。
每当动念出行,卧榻便现在前;
与那最胜卧榻一同,我前往心之所向之处。
以那次卧榻布施之业,我驱散了一切黑暗;
具足一切神通力,长老礼敬那位牟尼。
他人事与己事,一切应作我皆成就;
以此善业,我进入了无畏城。
于已建成的殿堂中,我供养了受用物;
以此善业,我证得了最胜之位。」
世间那些调御者,能调伏象与马;
他们以种种方法,用粗厉的方式调伏它们;
大雄,您却并非这般调御男人与女人;
不用杖,不用刀,以最胜的调御而作调御。
善于说法的牟尼,赞叹布施的功德;
牟尼仅以一问之解说,便令三百人觉悟。
我们已为御者调伏,善得解脱,无漏;
证得一切神通力,所依灭尽,入于寂灭。
「自十万劫前,我即行此布施;
超越了一切怖畏,这便是娑罗树布施的果报。
“善来于我,确是幸事……(中略)……已圆满佛陀的教法。”
显示巴利原文 ‘‘Patiṭṭhā bhayabhītānaṃ, tāṇo saraṇagāminaṃ; Assāsako mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Āsayo buddhimantānaṃ, puññakkhettaṃ sukhesinaṃ; Ratanākaro mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Assāsako vedakaro, sāmaññaphaladāyako; Meghūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Lokacakkhu mahātejo, sabbatamavinodano; Sūriyūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Ārammaṇavimuttīsu, sabhāvadassano muni; Candūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Buddho samussito loke, lakkhaṇehi alaṅkato; Appameyyo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Yassa ñāṇaṃ appameyyaṃ, sīlaṃ yassa anūpamaṃ; Vimutti asadisā yassa, so me buddho nimantito. ‘‘Yassa dhīti asadisā, thāmo yassa acintiyo; Yassa parakkamo jeṭṭho, so me buddho nimantito. ‘‘Rāgo doso ca moho ca, visā sabbe samūhatā; Agadūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Klesabyādhibahudukkha sabbatamavinodano ; Vejjūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Buddhoti bho yaṃ vadesi, ghosopeso sudullabho; Buddho buddhoti sutvāna, pīti me udapajjatha. ‘‘Abbhantaraṃ agaṇhantaṃ, pīti me bahi nicchare; Sohaṃ pītimano santo, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Kahaṃ nu kho so bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Tattha gantvā namassissaṃ, sāmaññaphaladāyakaṃ’. ‘‘‘Paggayha dakkhiṇaṃ bāhuṃ, vedajāto katañjalī; Ācikkhi me dhammarājaṃ, sokasallavinodanaṃ. ‘‘‘Udentaṃva mahāmeghaṃ, nīlaṃ añjanasannibhaṃ; Sāgaraṃ viya dissantaṃ, passasetaṃ mahāvanaṃ. ‘‘‘Ettha so vasate buddho, adantadamako muni; Vinayanto ca veneyye, bodhento bodhipakkhiye. ‘‘‘Pipāsitova udakaṃ, bhojanaṃva jighacchito; Gāvī yathā vacchagiddhā, evāhaṃ viciniṃ jinaṃ. ‘‘‘Ācāraupacāraññū, dhammānucchavisaṃvaraṃ; Sikkhāpemi sake sisse, gacchante jinasantikaṃ. ‘‘‘Durāsadā bhagavanto, sīhāva ekacārino; Pade padaṃ nikkhipantā, āgaccheyyātha māṇavā. ‘‘‘Āsīviso yathā ghoro, migarājāva kesarī; Mattova kuñjaro dantī, evaṃ buddhā durāsadā. ‘‘‘Ukkāsitañca khipitaṃ, ajjhupekkhiya māṇavā; Pade padaṃ nikkhipantā, upetha buddhasantikaṃ. ‘‘‘Paṭisallānagarukā, appasaddā durāsadā; Durūpasaṅkamā buddhā, garū honti sadevake. ‘‘‘Yadāhaṃ pañhaṃ pucchāmi, paṭisammodayāmi vā; Appasaddā tadā hotha, munibhūtāva tiṭṭhatha. ‘‘‘Yaṃ so deseti sambuddho , khemaṃ nibbānapattiyā; Tamevatthaṃ nisāmetha, saddhammasavanaṃ sukhaṃ’. ‘‘Upasaṅkamma sambuddhaṃ, sammodiṃ muninā ahaṃ; Taṃ kathaṃ vītisāretvā, lakkhaṇe upadhārayiṃ. ‘‘Lakkhaṇe dve ca kaṅkhāmi, passāmi tiṃsalakkhaṇe; Kosohitavatthaguyhaṃ, iddhiyā dassayī muni. ‘‘Jivhaṃ ninnāmayitvāna, kaṇṇasote ca nāsike; Paṭimasi nalāṭantaṃ, kevalaṃ chādayī jino. ‘‘Tassāhaṃ lakkhaṇe disvā, paripuṇṇe sabyañjane; Buddhoti niṭṭhaṃ gantvāna, saha sissehi pabbajiṃ. ‘‘Satehi tīhi sahito, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Addhamāse asampatte, sabbe pattāmha nibbutiṃ. ‘‘Ekato kammaṃ katvāna, puññakkhette anuttare; Ekato saṃsaritvāna, ekato vinivattayuṃ. ‘‘Gopānasiyo datvāna, pūgadhamme vasiṃ ahaṃ; Tena kammena sukatena, aṭṭha hetū labhāmahaṃ. ‘‘Disāsu pūjito homi, bhogā ca amitā mama; Patiṭṭhā homi sabbesaṃ, tāso mama na vijjati. ‘‘Byādhayo me na vijjanti, dīghāyuṃ pālayāmi ca; Sukhumacchaviko homi, āvāse patthite vase . ‘‘Aṭṭha gopānasī datvā, pūgadhamme vasiṃ ahaṃ; Paṭisambhidārahattañca, etaṃ me aparaṭṭhamaṃ. ‘‘Sabbavositavosāno, katakicco anāsavo; Aṭṭhagopānasī nāma, tava putto mahāmuni. ‘‘Pañca thambhāni datvāna, pūgadhamme vasiṃ ahaṃ; Tena kammena sukatena, pañca hetū labhāmahaṃ. ‘‘Acalo homi mettāya, anūnaṅgo bhavāmahaṃ; Ādeyyavacano homi, na dhaṃsemi yathā ahaṃ. ‘‘Abhantaṃ hoti me cittaṃ, akhilo homi kassaci; Tena kammena sukatena, vimalo homi sāsane. ‘‘Sagāravo sappatisso, katakicco anāsavo; Sāvako te mahāvīra, bhikkhu taṃ vandate muni. ‘‘Katvā sukatapallaṅkaṃ, sālāyaṃ paññapesahaṃ; Tena kammena sukatena, pañca hetū labhāmahaṃ. ‘‘Ucce kule pajāyitvā, mahābhogo bhavāmahaṃ; Sabbasampattiko homi, maccheraṃ me na vijjati. ‘‘Gamane patthite mayhaṃ, pallaṅko upatiṭṭhati; Saha pallaṅkaseṭṭhena, gacchāmi mama patthitaṃ. ‘‘Tena pallaṅkadānena, tamaṃ sabbaṃ vinodayiṃ; Sabbābhiññābalappatto, thero vandati taṃ muni. ‘‘Parakiccattakiccāni, sabbakiccāni sādhayiṃ; Tena kammena sukatena, pāvisiṃ abhayaṃ puraṃ. ‘‘Pariniṭṭhitasālamhi, paribhogamadāsahaṃ; Tena kammena sukatena, seṭṭhattaṃ ajjhupāgato. ‘‘Ye keci damakā loke, hatthiasse damenti ye; Karitvā kāraṇā nānā, dāruṇena damenti te. ‘‘Na hevaṃ tvaṃ mahāvīra, damesi naranāriyo; Adaṇḍena asatthena, damesi uttame dame. ‘‘Dānassa vaṇṇe kittento, desanākusalo muni; Ekapañhaṃ kathentova, bodhesi tisate muni. ‘‘Dantā mayaṃ sārathinā, suvimuttā anāsavā; Sabbābhiññābalapattā, nibbutā upadhikkhaye. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Atikkantā bhayā sabbe, sālādānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿施罗与其眷属在世尊面前如此宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā selo sapariso bhagavato santike imā gāthāyo abhāsitthāti.
施罗长老譬喻(第二)显示巴利原文
Selattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 萨巴吉帝咖长老譬喻显示巴利原文
3. Sabbakittikattheraapadānaṃ
「犹如炽燃的咖尼咖喇树,犹如光耀的灯树;
犹如闪耀的药草,犹如虚空中的闪电。
他无所畏惧,毫无惊惶,犹如狮子,兽中之王;
他宣说智慧之光,摧破外道众。
救度此世间,断除一切疑;
如兽王怒吼,我见世间导师。
我身披结发兽皮,是婆罗门,正直而有威光;
取来树皮布,铺在他的足下。
取来黑香,为如来涂香;
为正自觉者涂香之后,赞叹世间导师。
你救度了这世间,已渡暴流的大牟尼;
你以智光照耀,不覆藏无上的智慧。
你转起了法轮,折伏了诸外道;
战胜了战斗的牛王,你令大地震动。
大海中的波涛,在岸边碎裂;
同样地,在你的智慧中,一切见皆破碎。
犹如以细密渔网,在湖中撒开之际;
困于网内的众生,当即备受逼迫。
世间诸外道亦复如是,依附于种种异学派;
尊者,他们皆于您的内智境中转起。
你诚为洪流中沉溺者的立足处,无亲者的依怙;
是怖畏者的皈依处,求解脱者的彼岸。
独一勇者,无与伦比,慈悲之所聚;
无等者、至等者、寂静者、自在者、如如者、胜胜者。
智者离痴,无渴无惑;
你是知足者、已舍瞋恨者、无垢者、调伏者、清净者。
已超越执著,已摧破憍慢,三明成就,超越三有;
已超越分限,恭敬于法,已达目的,具足饶益者。
你如同渡人的舟船,又如施予安慰的宝藏;
如同无畏的狮子,如同威严的象王。
以十首偈颂,赞颂具大名声的莲华上首者;
礼敬导师双足后,我默然而立。
莲华上首佛,世间解,应受供养者;
导师立于比丘僧团中,宣说这些偈颂。
六万劫中,他将于天界享乐;
超越其他诸天,他将成为自在主。
‘其后出家,为善根所策励;
他将于乔达摩世尊的教法中出家。
「出家已,以身远离诸恶业;
遍知一切漏已,无漏者将般涅槃。」
「犹如云雷轰鸣,滋润此大地;
如是,大雄啊,您以正法滋养了我。
赞叹世间导师,及戒、慧与法,
我已证得最上寂静、涅槃不死之境。
啊!愿那位具眼的世尊长久住世;
愿未知者得以了知,愿能触证不死之境。
这是我的最后一生,一切有已彻底根除;
遍知一切漏已,我安住于无漏。
从十万劫以来,我赞叹佛陀,
我不知有恶趣,这便是赞叹的果报。
我诸烦恼已烧尽,一切有已根除;
一切漏已灭尽,再无后有。
诚然,我之善来已成就……(中略)……已行持佛陀的教法。
显示巴利原文 ‘‘Kaṇikāraṃva jalitaṃ , dīparukkhaṃva ujjalaṃ ; Osadhiṃva virocantaṃ, vijjutaṃ gagane yathā. ‘‘Asambhītaṃ anuttāsiṃ, migarājaṃva kesariṃ; Ñāṇālokaṃ pakāsentaṃ, maddantaṃ titthiye gaṇe. ‘‘Uddharantaṃ imaṃ lokaṃ, chiddantaṃ sabbasaṃsayaṃ; Gajjantaṃ migarājaṃva, addasaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Jaṭājinadharo āsiṃ, brahā uju patāpavā; Vākacīraṃ gahetvāna, pādamūle apatthariṃ. ‘‘Kāḷānusāriyaṃ gayha, anulimpiṃ tathāgataṃ; Sambuddhamanulimpetvā, santhaviṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Samuddharasimaṃ lokaṃ, oghatiṇṇa mahāmuni; Ñāṇālokena jotesi, nāvaṭaṃ ñāṇamuttamaṃ. ‘‘Dhammacakkaṃ pavattesi, maddase paratitthiye; Usabho jitasaṅgāmo, sampakampesi medaniṃ. ‘‘Mahāsamudde ūmiyo, velantamhi pabhijjare; Tatheva tava ñāṇamhi, sabbadiṭṭhī pabhijjare. ‘‘Sukhumacchikajālena, saramhi sampatānite; Antojālikatā pāṇā, pīḷitā honti tāvade. ‘‘Tatheva titthiyā loke, puthupāsaṇḍanissitā ; Antoñāṇavare tuyhaṃ, parivattanti mārisa. ‘‘Patiṭṭhā vuyhataṃ oghe, tvañhi nātho abandhunaṃ; Bhayaṭṭitānaṃ saraṇaṃ, muttitthīnaṃ parāyaṇaṃ. ‘‘Ekavīro asadiso, mettākaruṇasañcayo ; Asamo susamo santo , vasī tādī jitañjayo. ‘‘Dhīro vigatasammoho, anejo akathaṃkathī; Tusito vantadososi, nimmalo saṃyato suci. ‘‘Saṅgātigo hatamado , tevijjo tibhavantago; Sīmātigo dhammagaru, gatattho hitavabbhuto . ‘‘Tārako tvaṃ yathā nāvā, nidhīvassāsakārako; Asambhīto yathā sīho, gajarājāva dappito. ‘‘Thometvā dasagāthāhi, padumuttaraṃ mahāyasaṃ; Vanditvā satthuno pāde, tuṇhī aṭṭhāsahaṃ tadā. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Bhikkhusaṅghe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me sīlañca ñāṇañca, saddhammañcāpi vaṇṇayi ; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Saṭṭhi kappasahassāni, devaloke ramissati; Aññe devebhibhavitvā, issaraṃ kārayissati. ‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, sukkamūlena codito; Gotamassa bhagavato, sāsane pabbajissati. ‘‘‘Pabbajitvāna kāyena, pāpakammaṃ vivajjiya; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’. ‘‘Yathāpi megho thanayaṃ, tappeti mediniṃ imaṃ; Tatheva tvaṃ mahāvīra, dhammena tappayī mamaṃ. ‘‘Sīlaṃ paññañca dhammañca, thavitvā lokanāyakaṃ; Pattomhi paramaṃ santiṃ, nibbānaṃ padamaccutaṃ. ‘‘Aho nūna sa bhagavā, ciraṃ tiṭṭheyya cakkhumā; Aññātañca vijāneyyuṃ, phuseyyuṃ amataṃ padaṃ. ‘‘Ayaṃ me pacchimā jāti, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ buddhamabhithomayiṃ Duggatiṃ nābhijānāmi, kittanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿萨拔吉帝咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sabbakittiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨拔吉帝咖长老譬喻第三显示巴利原文
Sabbakittikattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
第四 马度达亚咖长老譬喻显示巴利原文
4. Madhudāyakattheraapadānaṃ
“善巧于灾异之兆与诸相,”
“寻求最上义,那时住于森林之中。”
“名为须弥陀的正自觉者,于彼时出现于世间;”
“哀愍我等,导师前来;”
“大雄、须弥陀、世间导师已前来,”
铺设草座,我以此供养世间最胜者。
从林中取得蜂蜜,我供养最胜佛陀;
正自觉者受用之后,说出此语:
“以净信亲手奉蜜于我者;
我今将称扬他,请听我宣说。
“以此蜜施与草座之敷设故;
将于三万劫间,在天界享乐。
“三万劫间,将生于乌迦卡族;”
姓乔达摩,将成为世间导师。
他于法中是嗣子,亲生子,由法所化;
遍知一切漏已,无漏者将入般涅槃;
自诸天界来至此间,入母胎时;
蜜雨倾注,以蜜遍覆大地。
当我甫出母胎,实为极难出离;
即便于彼处,亦有蜜雨恒时降注于我。
我舍离家宅而出家,成为无家者;
“我得饮食,此为施蜜之果报。”
“我于一切欲乐悉皆圆满,往生天界人间;”
“由那次布施蜜的因缘,我已证得漏尽。”
“我居于天界,四指高的草丛间,鲜花盛开,覆满大地,”
“于空屋、亭阁、树根之处,我恒住安乐,无诸漏患。”
“于中等、殊胜与下劣,一切有中,我已超越;”
“今日我诸漏已尽,不复有后有。”
“于三万劫之中,我行彼布施;”
我不见恶趣,此是布施蜂蜜的果报。
我的烦恼已烧尽,一切有已根除;
一切漏已尽,不再有后有。
确实是善来啊,于我……(中略)……已行佛陀之教诫。
显示巴利原文 ‘‘Sindhuyā nadiyā tīre, sukato assamo mama; Tattha vācemahaṃ sisse, itihāsaṃ salakkhaṇaṃ. ‘‘Dhammakāmā vinītā te, sotukāmā susāsanaṃ; Chaḷaṅge pāramippattā, sindhukūle vasanti te. ‘‘Uppātagamane ceva, lakkhaṇesu ca kovidā; Uttamatthaṃ gavesantā, vasanti vipine tadā. ‘‘Sumedho nāma sambuddho, loke uppajji tāvade; Amhākaṃ anukampanto, upāgacchi vināyako. ‘‘Upāgataṃ mahāvīraṃ, sumedhaṃ lokanāyakaṃ; Tiṇasanthārakaṃ katvā, lokajeṭṭhassadāsahaṃ. ‘‘Vipināto madhuṃ gayha, buddhaseṭṭhassadāsahaṃ; Sambuddho paribhuñjitvā, idaṃ vacanamabravi. ‘‘‘Yo taṃ adāsi madhuṃ me, pasanno sehi pāṇibhi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Iminā madhudānena, tiṇasanthārakena ca; Tiṃsa kappasahassāni, devaloke ramissati. ‘‘‘Tiṃsa kappasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo. ‘‘‘Devalokā idhāgantvā, mātukucchiṃ upāgate; Madhuvassaṃ pavassittha, chādayaṃ madhunā mahiṃ’. ‘‘Mayi nikkhantamattamhi, kucchiyā ca suduttarā; Tatrāpi madhuvassaṃ me, vassate niccakālikaṃ. ‘‘Agārā abhinikkhamma, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Lābhī annassa pānassa, madhudānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Sabbakāmasamiddhohaṃ, bhavitvā devamānuse; Teneva madhudānena, pattomhi āsavakkhayaṃ. ‘‘Vuṭṭhamhi deve caturaṅgule tiṇe, sampupphite dharaṇīruhe sañchanne ; Suññe ghare maṇḍaparukkhamūlake, vasāmi niccaṃ sukhito anāsavo. ‘‘Majjhe mahante hīne ca , bhave sabbe atikkamiṃ ; Ajja me āsavā khīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, madhudānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿施蜜长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā madhudāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施蜜长老譬喻第四显示巴利原文
Madhudāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
巴度玛库答阿嘎利亚长老譬喻第五显示巴利原文
5. Padumakūṭāgāriyattheraapadānaṃ
名为喜见的世尊,自生者、世间导师;
乐于远离的正自觉者,善巧于定的牟尼。
深入密林之后,喜见大牟尼;
铺开粪扫衣后,人中最上者坐了下来。
「我曾是猎鹿者,在那阿兰若的密林间;
为寻觅鹿群,那时我四处游荡。
在那里,我见到正自觉者——已渡越瀑流、无漏者;
犹如盛开的娑罗树王,犹如升起的百光者。
见到天中天、可爱见者、大名声者后,
那时,我潜入生湖,采得一朵莲花。
悲悯者、慈愍者,悦见的大牟尼;
佛陀、胜利者,于重阁中安住七日七夜;
我舍弃旧的,以新的覆盖;
我合掌高举,当下起身而立。
从定中出起,喜见大牟尼,
环顾四方,世间导师安坐下来。
那时,有位侍者名苏达沙那,具大神通;
他了知导师可爱见佛的心意。
为八万比丘所围绕,
你走近在森林中安乐而坐的世间导师。
凡是居住在那片森林中的天人们,
了知佛陀的心意后,那时全部聚集前来。
当夜叉众、鸠槃荼与罗刹共集会时,
比丘僧团也已到达,胜者便宣说此偈:
‘那位七日供养我、又为我建造住所者,
我将赞叹于他,请听我所说。
「极难见、极微妙,甚深而善所阐明;
我今以智赞叹,请听我所说。」
他将持之于虚空,此是花业之果报;
「于两千四百劫中,他将杂然流转于轮回。」
「在那里,他将于虚空中安立花所成的宫殿;
「犹如水不沾着莲叶。」
如此,于此智中,烦恼不染着;
他以心转离五盖;
于出离中生起心,他将舍家出家;
那时,他将持着花所成的宫殿,从那里出离。
「那谨慎而具念的树下住者,
花所成的宫殿,他将持于头顶。」
衣、钵食、床座诸资具,
施与比丘僧团已,漏尽者将般涅槃。
乘重阁而行,我出家离俗;
即便栖身树下,重阁随持不失。
于衣钵饮食,我心无有贪求之意欲;
与福德业相应,我获得圆满。
以数目而论,不可称计,我所经历的劫数有无量亿;
那些空劫皆已过去,诸世间导师已得解脱。
十八百劫前,曾有导师毕亚达西;
我亲近承事他之后,便投生到了此处的生命形态。
就在这里,我见到了正自觉者,名为无上者、具眼者;
我前去亲近他之后,便出家而为无家者。
作苦之终结者的佛陀,胜利者为我开示了道途;
听闻他的法之后,我已证得不动的境界。
令正自觉者、乔达摩、释迦族的雄牛心生欢喜,
遍知一切漏已,我安住于无漏。
「十八百劫前,我供养佛;
我不曾经历恶趣,此是供养佛之果报。」
我的烦恼已烧尽,一切有已根除;
一切漏已尽,不复有再生。
显示巴利原文 ‘‘Piyadassī nāma bhagavā, sayambhū lokanāyako; Vivekakāmo sambuddho, samādhikusalo muni. ‘‘Vanasaṇḍaṃ samogayha, piyadassī mahāmuni; Paṃsukūlaṃ pattharitvā, nisīdi purisuttamo. ‘‘Migaluddo pure āsiṃ, araññe kānane ahaṃ; Pasadaṃ migamesanto, āhiṇḍāmi ahaṃ tadā. ‘‘Tatthaddasāsiṃ sambuddhaṃ, oghatiṇṇamanāsavaṃ; Pupphitaṃ sālarājaṃva, sataraṃsiṃva uggataṃ. ‘‘Disvānahaṃ devadevaṃ, piyadassiṃ mahāyasaṃ; Jātassaraṃ samogayha, padumaṃ āhariṃ tadā. ‘‘Āharitvāna padumaṃ, satapattaṃ manoramaṃ; Kūṭāgāraṃ karitvāna, chādayiṃ padumenahaṃ. ‘‘Anukampako kāruṇiko, piyadassī mahāmuni; Sattarattindivaṃ buddho, kūṭāgāre vasī jino. ‘‘Purāṇaṃ chaḍḍayitvāna, navena chādayiṃ ahaṃ; Añjaliṃ paggahetvāna, aṭṭhāsiṃ tāvade ahaṃ. ‘‘Vuṭṭhahitvā samādhimhā, piyadassī mahāmuni; Disaṃ anuvilokento, nisīdi lokanāyako. ‘‘Tadā sudassano nāma, upaṭṭhāko mahiddhiko; Cittamaññāya buddhassa, piyadassissa satthuno. ‘‘Asītiyā sahassehi, bhikkhūhi parivārito; Vanante sukhamāsīnaṃ, upesi lokanāyakaṃ. ‘‘Yāvatā vanasaṇḍamhi, adhivatthā ca devatā; Buddhassa cittamaññāya, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Samāgatesu yakkhesu, kumbhaṇḍe saharakkhase; Bhikkhusaṅghe ca sampatte, gāthā pabyāharī jino. ‘‘‘Yo maṃ sattāhaṃ pūjesi, āvāsañca akāsi me; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Sududdasaṃ sunipuṇaṃ, gambhīraṃ suppakāsitaṃ; Ñāṇena kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Catuddasāni kappāni, devarajjaṃ karissati; Kūṭāgāraṃ mahantassa , padmapupphehi chāditaṃ. ‘‘‘Ākāse dhārayissati, pupphakammassidaṃ phalaṃ; Catubbīse kappasate, vokiṇṇaṃ saṃsarissati. ‘‘‘Tattha pupphamayaṃ byamhaṃ, ākāse dhārayissati; Yathā padumapattamhi, toyaṃ na upalimpati. ‘‘‘Tathevīmassa ñāṇamhi, kilesā nopalimpare; Manasā vinivaṭṭetvā, pañca nīvaraṇe ayaṃ. ‘‘‘Cittaṃ janetvā nekkhamme, agārā pabbajissati; Tato pupphamaye byamhe, dhārente nikkhamissati. ‘‘‘Rukkhamūle vasantassa, nipakassa satīmato; Tattha pupphamayaṃ byamhaṃ, matthake dhārayissati. ‘‘‘Cīvaraṃ piṇḍapātañca, paccayaṃ sayanāsanaṃ; Datvāna bhikkhusaṅghassa, nibbāyissatināsavo’. ‘‘Kūṭāgārena caratā , pabbajjaṃ abhinikkhamiṃ; Rukkhamūle vasantampi , kūṭāgāraṃ dharīyati. ‘‘Cīvare piṇḍapāte ca, cetanā me na vijjati; Puññakammena saṃyutto, labhāmi pariniṭṭhitaṃ. ‘‘Gaṇanāto asaṅkheyyā, kappakoṭī bahū mama; Rittakā te atikkantā, pamuttā lokanāyakā. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, piyadassī vināyako; Tamahaṃ payirupāsitvā, imaṃ yoniṃ upāgato. ‘‘Idha passāmi sambuddhaṃ, anomaṃ nāma cakkhumaṃ; Tamahaṃ upagantvāna, pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Dukkhassantakaro buddho, maggaṃ me desayī jino; Tassa dhammaṃ suṇitvāna, pattomhi acalaṃ padaṃ. ‘‘Tosayitvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, yaṃ buddhamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴度马库答嘎利亚长老宣说这些偈颂已。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā padumakūṭāgāriyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
《巴度玛古德阿嘎利亚长老譬喻》第五显示巴利原文
Padumakūṭāgāriyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 拔古喇长老譬喻显示巴利原文
6. Bākulattheraapadānaṃ
“距雪山不远,有一座名为索比答的山;
我的精舍建造精良,由我自己的弟子们所建。
那里有许多芒达巴树,辛杜瓦拉咖树繁花盛开;
那里有许多咖毕他树,基瓦耆婆树繁花盛开。
那里有许多尼贡地树、巴达拉树与阿马拉咖树;
帕鲁萨咖树、阿拉布树,与盛开的芬陀利花。
那里有阿拉咖树、贝卢瓦树,还有咖达利树和马图隆咖树;
那里有许多玛哈那玛树、阿朱那树与毕央古咖树。
科桑巴树、萨拉拉树、尼巴树、尼格罗达树和咖毕他那树;
我的茅舍便是这般,我曾与弟子共住于彼。
具足无比见的世尊,自生者,世间之导师;
他寻求独处静修,来到了我的草庵。
当我亲近大雄——那具足无与伦比之见、享有广大名称的圣者时,
顷刻之间,世间怙主的风病发作了。
我于林中漫行时,得见世间导师;
前往正自觉者、具眼者、大名声者前,
见其威仪,我即如此察知:
毫无疑问,佛陀生了病。
恭敬听受我语已,诸弟子;
出于对导师的恭敬,他们齐聚一处。
迅疾登上山,携诸药草之大威力;
调配好饮品之后,我供养了无上佛陀。
当大雄、一切知者、世间导师受用后;
善逝大仙的风疾迅速平息了。
见到痛苦已得平息,这位具无上见、名称远播者;
于己座中坐下,宣说如下偈颂:
「那位施药于我、止息我病者;
我今称扬其功德,请听我如是宣说。
「十万劫中,于天界享乐;
每当伎乐奏起,他将常悦乐其中。
来到人间,由白净之根所催动;
他将千度成为国王、转轮王。
在五十五劫中,将有一位名为阿诺摩的刹帝利;
征服四方,为阎浮洲之主宰。
具足七宝,威力广大的转轮王;
震动三十三天,成为彼处之主宰。
无论生为天人还是人,他都将少有病恼;
远离执取,他将超越世间诸病。
从此经无量劫,生于甘蔗王族;
名为乔达摩者,将成为世间之师。
他是他的法之嗣,是由法所生的嫡子;
遍知一切漏尽,无漏者将入般涅槃。
焚尽诸烦恼,他将渡过渴爱之流;
巴枯喇,将成为导师的弟子。
遍知这一切后,乔达摩,释迦族的牛王;
在比丘僧团中坐定,便将他列为第一。
世尊具足无与伦比的见,是自觉者、世间的引导者;
他观察着远离,来到我的茅舍。
这位大雄已来到——一切知者、世间导师;
我怀着净信,以双手合十,将一切药草恭敬供养他。
我此善业已然成就,如同在肥沃良田播下了圆满的种子;
我无法将它耗尽,那确实是我所造的善业。
我得利益,我善得,我见到了导师;
凭那业的余力,我已证得不动的境地。
乔达摩,释迦族之牛王,已遍知这一切;
于比丘僧团中就座后,他将我安立为最上首。
自此无量劫前,我彼时所造之业;
我不再堕入恶趣,这是此药的果报。
我的烦恼已烧尽,一切有已根除;
一切诸漏已尽,不复受后有。
于我而言,这确是善来……乃至……佛陀的教诫,已得奉行。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , sobhito nāma pabbato; Assamo sukato mayhaṃ, sakasissehi māpito. ‘‘Maṇḍapā ca bahū tattha, pupphitā sinduvārakā; Kapitthā ca bahū tattha, pupphitā jīvajīvakā . ‘‘Nigguṇḍiyo bahū tattha, badarāmalakāni ca; Phārusakā alābū ca, puṇḍarīkā ca pupphitā. ‘‘Āḷakā beluvā tattha, kadalī mātuluṅgakā; Mahānāmā bahū tattha, ajjunā ca piyaṅgukā. ‘‘Kosambā saḷalā nimbā , nigrodhā ca kapitthanā; Ediso assamo mayhaṃ, sasissohaṃ tahiṃ vasiṃ. ‘‘Anomadassī bhagavā, sayambhū lokanāyako; Gavesaṃ paṭisallānaṃ, mamassamamupāgami. ‘‘Upetamhi mahāvīre, anomadassimahāyase; Khaṇena lokanāthassa, vātābādho samuṭṭhahi. ‘‘Vicaranto araññamhi, addasaṃ lokanāyakaṃ; Upagantvāna sambuddhaṃ, cakkhumantaṃ mahāyasaṃ. ‘‘Iriyañcāpi disvāna, upalakkhesahaṃ tadā; Asaṃsayañhi buddhassa, byādhi no udapajjatha. ‘‘Khippaṃ assamamāgañchiṃ, mama sissāna santike; Bhesajjaṃ kattukāmohaṃ, sisse āmantayiṃ tadā. ‘‘Paṭissuṇitvāna me vākyaṃ, sissā sabbe sagāravā; Ekajjhaṃ sannipatiṃsu, satthugāravatā mama. ‘‘Khippaṃ pabbatamāruyha, sabbosadhamahāsahaṃ ; Pānīyayogaṃ katvāna, buddhaseṭṭhassadāsahaṃ. ‘‘Paribhutte mahāvīre, sabbaññulokanāyake; Khippaṃ vāto vūpasami, sugatassa mahesino. ‘‘Passaddhaṃ darathaṃ disvā, anomadassī mahāyaso; Sakāsane nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me pādāsi bhesajjaṃ, byādhiñca samayī mama; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Kappasatasahassāni, devaloke ramissati; Vādite tūriye tattha, modissati sadā ayaṃ. ‘‘‘Manussalokamāgantvā, sukkamūlena codito; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Pañcapaññāsakappamhi, anomo nāma khattiyo; Cāturanto vijitāvī, jambumaṇḍassa issaro. ‘‘‘Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo; Tāvatiṃsepi khobhetvā, issaraṃ kārayissati. ‘‘‘Devabhūto manusso vā, appābādho bhavissati; Pariggahaṃ vivajjetvā, byādhiṃ loke tarissati. ‘‘‘Apparimeyye ito kappe, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo. ‘‘‘Kilese jhāpayitvāna, taṇhāsotaṃ tarissati; Bākulo nāma nāmena, hessati satthu sāvako. ‘‘‘Idaṃ sabbaṃ abhiññāya, gotamo sakyapuṅgavo; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapessati’. ‘‘Anomadassī bhagavā, sayambhū lokanāyako; Vivekānuvilokento, mamassamamupāgami. ‘‘Upāgataṃ mahāvīraṃ, sabbaññuṃ lokanāyakaṃ; Sabbosadhena tappesiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Tassa me sukataṃ kammaṃ, sukhette bījasampadā; Khepetuṃ neva sakkomi, tadā hi sukataṃ mama. ‘‘Lābhā mama suladdhaṃ me, yohaṃ addakkhi nāyakaṃ; Tena kammāvasesena, pattomhi acalaṃ padaṃ. ‘‘Sabbametaṃ abhiññāya, gotamo sakyapuṅgavo; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapesi maṃ. ‘‘Aparimeyye ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, bhesajjassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,具寿拔古喇长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bākulo thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
拔古喇长老譬喻·第六显示巴利原文
Bākulattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
七、耆利摩难陀长老譬喻显示巴利原文
7. Girimānandattheraapadānaṃ
我的妻子已离世,儿子送往寒林间;
母亲、父亲、兄弟都已亡故,在同一个火葬堆上被火化。
我被那悲伤烧灼,身形消瘦,面色苍白;
我的心意迷乱,为那悲伤所困。
我为悲伤之箭所刺,走向林间;
以自然坠落的果实为食,我居于树根之下。
名为善慧的正自觉者,是灭尽众苦的胜利者;
他欲救拔于我,便来到我面前。
大雄到来之际,我喜悦心生;
那时我心一境,见到了世间导师;
提起正念后,我奉上一把树叶;
具眼者世尊出于悲悯,便在那里坐下。
世尊在那里坐下后,世间导师苏美达,
佛陀为我说法,拔除忧愁之箭。
不曾受召,便从彼处而来;未蒙允可,即从此处而去;
来时如何来,去时亦如何去。对此,何须悲伤?
正如行旅中的众生,适逢雨季滂沱大雨;
他们带着行李前往,为的是雨季的降临。
雨季过后,他们便随心所欲地离去;
你的父母也是如此,对此有何可悲伤的呢?
来者,宾客,动摇、移动、震动,
你的母亲与父亲也同样如此,对此有何可悲伤?
犹如蛇舍弃旧皮,
同样地,你的母亲与父亲也在此舍离了身躯。
领悟了佛陀的教言,我拔除了忧悲之箭;
内心生起喜悦,我便礼敬无上胜者佛陀。
大雄,你已度越,你是一切知者、世间导师;
大牟尼,你以智慧度脱一切众生。
大牟尼,你断了疑惑与犹豫;
具眼者,你依自己的智慧,为我开示了道路。
他们是阿拉汉、得自在者、具足六神通、有大神力的,
行于空中的智者,即时前来环绕。
正在行道者、有学者、住于果位的弟子们,
犹如日出时的莲花,您的弟子们绽放。
“大海波涛汹涌,无可比拟,难以渡过;
“如此具足智慧,你是无可衡量的具眼者。”
“我礼敬世间胜者,具眼、大名声者;
我向十方礼敬之后,一再地前来。
从天界没后,我正知、具念,
我进入母胎,流转于诸有之间。
舍离居家,我出家而为无家者;
精勤、审慎、修习禅那,以独处为所行境。
“勤修精进之后,令大牟尼心生欢喜,”
“犹如明月脱出浓云,我常游行。”
“我系心于远离,寂静而无依,”
“已遍知诸漏,安住于无漏。”
“于三万劫前,我供养彼佛,”
“我不曾堕恶趣,这便是供佛之果。”
“我的烦恼已燃尽,一切有皆已断除,”
“一切漏已尽,不再有后有。”
“我得此善来,真是殊胜……乃至……已作佛陀的教诫。”
显示巴利原文 ‘‘Bhariyā me kālaṅkatā, putto sīvathikaṃ gato; Mātā pitā matā bhātā, ekacitamhi ḍayhare. ‘‘Tena sokena santatto, kiso paṇḍu ahosahaṃ; Cittakkhepo ca me āsi, tena sokena aṭṭito. ‘‘Sokasallaparetohaṃ , vanantamupasaṅkamiṃ; Pavattaphalaṃ bhuñjitvā, rukkhamūle vasāmahaṃ. ‘‘Sumedho nāma sambuddho, dukkhassantakaro jino; Mamuddharitukāmo so, āgañchi mama santikaṃ. ‘‘Padasaddaṃ suṇitvāna, sumedhassa mahesino; Paggahetvānahaṃ sīsaṃ, ullokesiṃ mahāmuniṃ. ‘‘Upāgate mahāvīre, pīti me udapajjatha; Tadāsimekaggamano, disvā taṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Satiṃ paṭilabhitvāna, paṇṇamuṭṭhimadāsahaṃ; Nisīdi bhagavā tattha, anukampāya cakkhumā. ‘‘Nisajja tattha bhagavā, sumedho lokanāyako; Dhammaṃ me kathayī buddho, sokasallavinodanaṃ. ‘‘‘Anavhitā tato āguṃ, ananuññātā ito gatā; Yathāgatā tathā gatā, tattha kā paridevanā. ‘‘‘Yathāpi pathikā sattā, vassamānāya vuṭṭhiyā; Sabhaṇḍā upagacchanti, vassassāpatanāya te. ‘‘‘Vasse ca te oramite, sampayanti yadicchakaṃ; Evaṃ mātā pitā tuyhaṃ, tattha kā paridevanā. ‘‘‘Āgantukā pāhunakā, caliteritakampitā; Evaṃ mātā pitā tuyhaṃ, tattha kā paridevanā. ‘‘‘Yathāpi urago jiṇṇaṃ, hitvā gacchati saṃ tacaṃ ; Evaṃ mātā pitā tuyhaṃ, saṃ tanuṃ idha hīyare’. ‘‘Buddhassa giramaññāya, sokasallaṃ vivajjayiṃ; Pāmojjaṃ janayitvāna, buddhaseṭṭhaṃ avandahaṃ. ‘‘Vanditvāna mahānāgaṃ, pūjayiṃ girimañjariṃ ; Dibbagandhaṃ sampavantaṃ , sumedhaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Pūjayitvāna sambuddhaṃ, sire katvāna añjaliṃ; Anussaraṃ guṇaggāni, santhaviṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Nittiṇṇosi mahāvīra, sabbaññu lokanāyaka; Sabbe satte uddharasi, ñāṇena tvaṃ mahāmune. ‘‘Vimatiṃ dveḷhakaṃ vāpi, sañchindasi mahāmune; Paṭipādesi me maggaṃ, tava ñāṇena cakkhuma. ‘‘Arahā vasipattā ca, chaḷabhiññā mahiddhikā; Antalikkhacarā dhīrā, parivārenti tāvade. ‘‘Paṭipannā ca sekhā ca, phalaṭṭhā santi sāvakā; Sūrodayeva padumā, pupphanti tava sāvakā. ‘‘Mahāsamuddovakkhobho, atulopi duruttaro; Evaṃ ñāṇena sampanno, appameyyosi cakkhuma. ‘‘Vanditvāhaṃ lokajinaṃ, cakkhumantaṃ mahāyasaṃ; Puthu disā namassanto, paṭikuṭiko agañchahaṃ. ‘‘Devalokā cavitvāna, sampajāno patissato; Okkamiṃ mātuyā kucchiṃ, sandhāvanto bhavābhave. ‘‘Agārā abhinikkhamma, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Ātāpī nipako jhāyī, paṭisallānagocaro. ‘‘Padhānaṃ padahitvāna, tosayitvā mahāmuniṃ; Candovabbhaghanā mutto, vicarāmi ahaṃ sadā. ‘‘Vivekamanuyuttomhi, upasanto nirūpadhi; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi, yaṃ buddhamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿吉利马难达长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā girimānando thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第七 吉利马难达长老譬喻显示巴利原文
Girimānandattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
八、萨喇喇曼达比亚长者譬喻显示巴利原文
8. Saḷalamaṇḍapiyattheraapadānaṃ
当咖古桑达佛般涅槃时,彼婆罗门已住于成就;
我手持多叶花鬘,建造了亭阁。
往生三十三天时,我得享最胜妙的天宫;
辉耀于诸天之上,此是福德所感之果。
“无论白昼与夜晚,经行之际或站立之时;”
以娑罗村喇花覆盖,此是福业所感之果报。
就在此劫之中,我恭敬供养了佛陀;
我不曾经历恶趣,这是供养佛陀的果报。
我的到来确实是善来……(中略)……已作佛陀的教诫。
显示巴利原文 ‘‘Nibbute kakusandhamhi, brāhmaṇamhi vusīmati; Gahetvā saḷalaṃ mālaṃ, maṇḍapaṃ kārayiṃ ahaṃ. ‘‘Tāvatiṃsagato santo, labhāmi byamhamuttamaṃ; Aññe devetirocāmi, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Divā vā yadi vā rattiṃ, caṅkamanto ṭhito cahaṃ; Channo saḷalapupphehi, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Imasmiṃyeva kappamhi, yaṃ buddhamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿娑罗村喇曼荼比耶长老确实宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saḷalamaṇḍapiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨喇喇曼达比亚长老譬喻·第八。显示巴利原文
Saḷalamaṇḍapiyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
九 萨巴达亚咖长老譬喻显示巴利原文
9. Sabbadāyakattheraapadānaṃ
入于大海,我之住所善巧营造;
善造之莲池,缭绕着鸳鸯的鸣叫。
曼陀罗花、莲花与睡莲遍覆其上,
那里还有河流缓缓流过,渡口平缓,令人心悦。
鱼龟遍布水中,种种水鸟会集其间,
孔雀与苍鹭啼鸣,还有杜鹃等鸣声悦耳者。
鸽子、天鹅,以及野鸭与河鸟;
鹌鹑、八哥亦在此间,还有鹧鸪与命命鸟。
天鹅、鹭鸶也在鸣叫,猫头鹰、黄鸟成群;
七宝具足,宝珠与珍珠如沙砾遍布;
一切树木纯金所成,散发种种芬芳;
日夜遍照,宫殿恒时如是。
出离楼阁,得见世间导师须弥陀,
我以至诚心、欢喜心,礼敬那位大名声者。
顶礼正自觉者之后,邀请那位圣者及其僧团;
智者、善慧的世间导师,默然接受了。
大牟尼为我说法已,便遣我离去;
礼敬正自觉者后,我便回到了住处。
备好饮食后,我禀告了时宜;
世间导师由十方自在者簇拥而来。
我以五支乐器之乐前来迎接;
最上人安坐于纯金宝座上。
当时,有纯金所成的华盖高悬;
在比丘僧团中,扇子轻轻摇动。
我以丰盛的饮食供养比丘僧团;
我施与比丘僧团每人一套衣服。
他们称他为须美度,世间供养的受者;
在比丘僧团中安坐后,便说出这些偈颂:
他以食物与饮料,满足了我和这里所有的人;
我将称颂于他,且听我道来。
将于一千八百劫中,享乐于天界;
千次为国王,且将成转轮王。
无论生于何等母胎,是生天界还是人间;
一切时中,他将持用纯金的覆盖;
于三万劫之中,从奥咖咖善业而生;
他以乔达摩为姓,将成为世间的导师。
他是法的继承者,由法所化生的亲子;
遍知一切漏后,他将无漏而般涅槃。
坐于比丘僧团中,将作狮子吼;
火葬堆上持伞盖,伞盖下被焚烧。
沙门性我已证得,诸烦恼我已烧尽;
无论在堂中,或是在树下,我都无有热恼。
于三万劫之中,我那时所行的布施,
我不曾知有恶趣,这便是一切布施的果报。
我今得此善来,实为善来……(中略)……世尊的教诫,我已成就。
显示巴利原文 ‘‘Mahāsamuddaṃ ogayha, bhavanaṃ me sunimmitaṃ; Sunimmitā pokkharaṇī, cakkavākapakūjitā. ‘‘Mandālakehi sañchannā, padumuppalakehi ca; Nadī ca sandate tattha, supatitthā manoramā. ‘‘Macchakacchapasañchannā , nānādijasamotthatā; Mayūrakoñcābhirudā, kokilādīhi vagguhi. ‘‘Pārevatā ravihaṃsā ca, cakkavākā nadīcarā; Dindibhā sāḷikā cettha, pammakā jīvajīvakā. ‘‘Haṃsā koñcāpi naditā , kosiyā piṅgalā bahū; Sattaratanasampannā, maṇimuttikavālukā. ‘‘Sabbasoṇṇamayā rukkhā, nānāgandhasameritā; Ujjotenti divārattiṃ, bhavanaṃ sabbakālikaṃ. ‘‘Saṭṭhi tūriyasahassāni, sāyaṃ pāto pavajjare; Soḷasitthisahassāni, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Abhinikkhamma bhavanā, sumedhaṃ lokanāyakaṃ; Pasannacitto sumano, vandayiṃ taṃ mahāyasaṃ. ‘‘Sambuddhaṃ abhivādetvā, sasaṅghaṃ taṃ nimantayiṃ; Adhivāsesi so dhīro, sumedho lokanāyako. ‘‘Mama dhammakathaṃ katvā, uyyojesi mahāmuni; Sambuddhaṃ abhivādetvā, bhavanaṃ me upāgamiṃ. ‘‘Āmantayiṃ parijanaṃ, sabbe sannipatātha vo; Pubbaṇhasamayaṃ buddho, bhavanaṃ āgamissati. ‘‘Lābhā amhaṃ suladdhaṃ no, ye vasāma tavantike; Mayampi buddhaseṭṭhassa, pūjaṃ kassāma satthuno. ‘‘Annapanaṃ paṭṭhapetvā, kālaṃ ārocayiṃ ahaṃ; Vasīsatasahassehi, upesi lokanāyako. ‘‘Pañcaṅgikehi tūriyehi, paccuggamanamakāsahaṃ; Sabbasoṇṇamaye pīṭhe, nisīdi purisuttamo. ‘‘Uparicchadanaṃ āsi, sabbasoṇṇamayaṃ tadā; Bījaniyo pavāyanti, bhikkhusaṅghassa antare. ‘‘Pahūtenannapānena , bhikkhusaṅghamatappayiṃ; Paccekadussayugaḷe, bhikkhusaṅghassadāsahaṃ. ‘‘Yaṃ vadanti sumedhoti, lokāhutipaṭiggahaṃ; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘Yo me annena pānena, sabbe ime ca tappayiṃ; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati. ‘‘Uppajjati yaṃ yoniṃ, devattaṃ atha mānusaṃ; Sabbadā sabbasovaṇṇaṃ, chadanaṃ dhārayissati. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi, okkākakusalasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo. ‘‘‘Bhikkhusaṅghe nisīditvā, sīhanādaṃ nadissati; Citake chattaṃ dhārenti, heṭṭhā chattamhi ḍayhatha’. ‘‘Sāmaññaṃ me anuppattaṃ, kilesā jhāpitā mayā; Maṇḍape rukkhamūle vā, santāpo me na vijjati. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi , yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, sabbadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿萨巴达亚咖长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sabbadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
萨巴达亚咖长老譬喻·第九显示巴利原文
Sabbadāyakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
第十 阿基多长老譬喻显示巴利原文
10. Ajitattheraapadānaṃ
名为莲华上佛的胜者,已抵达一切法的彼岸;
深入喜马拉雅山后,世间导师安然坐下。
我手持三杖,将其竖立于空旷之处;
我燃灯之后,顶礼了八次。
佛陀,人中最上者,安坐了七日七夜;
其后,夜尽破晓,世间导师起身。
「我以净信善意,昼夜无间,
净信满怀,我以自手为佛供养明灯。」
“香醉山上的所有树林,皆是芬芳所聚;”
凭佛陀的威神力,他们来到佛陀面前。
凡是具足花香者,正是大地上绽放的草木;
以佛陀的威神力,那时一切皆来集会。
所有住在喜马拉雅山中的龙与金翅鸟两者;
他们渴望闻法,都来到佛陀面前。
有位名叫天罗的沙门,是佛陀的上首弟子;
他与十万位得自在者一同,来到佛陀面前。
“莲花上佛是世间解,乃供养之受者;”
在比丘僧团中安坐之后,宣说了这些偈颂:
“凡以净信之手为我点燃灯火者,
我将称扬他,请听我所说。”
他将于六万劫中,在天界受乐;
他将千次为王,并成为转轮王。
显示巴利原文 ‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū; Ajjhogāhetvā himavantaṃ, nisīdi lokanāyako. ‘‘Nāhaṃ addakkhiṃ sambuddhaṃ, napi saddaṃ suṇomahaṃ; Mama bhakkhaṃ gavesanto, āhiṇḍāmi vane ahaṃ . ‘‘Tatthaddassāsiṃ sambuddhaṃ, dvattiṃsavaralakkhaṇaṃ; Disvāna vittimāpajjiṃ , satto ko nāmayaṃ bhave. ‘‘Lakkhaṇāni viloketvā, mama vijjaṃ anussariṃ; Sutañhi metaṃ vuḍḍhānaṃ, paṇḍitānaṃ subhāsitaṃ. ‘‘Tesaṃ yathā taṃ vacanaṃ, ayaṃ buddho bhavissati; Yaṃnūnāhaṃ sakkareyyaṃ, gatiṃ me sodhayissati. ‘‘Khippaṃ assamamāgantvā, madhutelaṃ gahiṃ ahaṃ; Kolambakaṃ gahetvāna, upagacchiṃ vināyakaṃ . ‘‘Tidaṇḍake gahetvāna, abbhokāse ṭhapesahaṃ; Padīpaṃ pajjalitvāna, aṭṭhakkhattuṃ avandahaṃ. ‘‘Sattarattindivaṃ buddho, nisīdi purisuttamo; Tato ratyā vivasāne, vuṭṭhāsi lokanāyako. ‘‘Pasannacitto sumano, sabbarattindivaṃ ahaṃ; Dīpaṃ buddhassa pādāsiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Sabbe vanā gandhamayā, pabbate gandhamādane; Buddhassa ānubhāvena, āgacchuṃ buddhasantikaṃ . ‘‘Ye keci pupphagandhāse, pupphitā dharaṇīruhā; Buddhassa ānubhāvena, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Yāvatā himavantamhi, nāgā ca garuḷā ubho; Dhammañca sotukāmā te, āgacchuṃ buddhasantikaṃ. ‘‘Devalo nāma samaṇo, buddhassa aggasāvako; Vasīsatasahassehi, buddhasantikupāgami. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me dīpaṃ padīpesi, pasanno sehi pāṇibhi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Saṭṭhi kappasahassāni, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati.
第十六诵品。显示巴利原文
Soḷasamaṃ bhāṇavāraṃ.
「将三十六次成为天王,执掌天界之统治;
「在人世间七百次,行使广大的王权。
「所领的地方王权辽阔,不可称计;
以此施灯之功德,当得具足天眼。
“于十万劫时,从奥咖咖族出生;”
“姓乔达摩,将作为导师出现于世间。”
“是他的法嗣,嫡子,为法所化生;”
“遍知一切诸漏,无漏者将证涅槃。”
令正自觉者、释迦族牛王乔达摩欢喜已;
其名阿逸多,将成导师弟子。
“六万劫中,我于天界受乐;”
于彼处,我的百盏灯恒时照耀。
在天界或人间,我的光辉流布四方;
忆念最胜佛陀,我生起更大喜悦。
「我从兜率天殁已,入于母胎;
我诞生时,现起广大光明。
离俗家而出家,我成为无家者;
来到婆和利座前,我领受了弟子身份;
我住于雪山时,得闻世间导师;
为寻求最上义,我前往导师之处。
显示巴利原文 ‘‘‘Chattisakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati; Pathaviyaṃ sattasataṃ, vipulaṃ rajjaṃ karissati. ‘‘‘Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ; Iminā dīpadānena, dibbacakkhu bhavissati. ‘‘‘Samantato aṭṭhakosaṃ , passissati ayaṃ sadā; Devalokā cavantassa, nibbattantassa jantuno. ‘‘‘Divā vā yadi vā rattiṃ, padīpaṃ dhārayissati; Jāyamānassa sattassa, puññakammasamaṅgino. ‘‘‘Yāvatā nagaraṃ āsi, tāvatā jotayissati; Upapajjati yaṃ yoniṃ, devattaṃ atha mānusaṃ. ‘‘‘Asseva dīpadānassa, aṭṭhadīpaphalena hi; Na jayissantimaṃ jantū , dīpadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Kappasatasahassamhi , okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo. ‘‘‘Tosayitvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ; Ajito nāma nāmena, hessati satthu sāvako’. ‘‘Saṭṭhi kappasahassāni, devaloke ramiṃ ahaṃ; Tatrāpi me dīpasataṃ, jotate niccakālikaṃ . ‘‘Devaloke manusse vā, niddhāvanti pabhā mama; Buddhaseṭṭhaṃ saritvāna, bhiyyo hāsaṃ janesahaṃ. ‘‘Tusitāhaṃ cavitvāna, okkamiṃ mātukucchiyaṃ; Jāyamānassa santassa, āloko vipulo ahu. ‘‘Agārā abhinikkhamma, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Bāvariṃ upasaṅkamma, sissattaṃ ajjhupāgamiṃ. ‘‘Himavante vasantohaṃ, assosiṃ lokanāyakaṃ; Uttamatthaṃ gavesanto, upagacchiṃ vināyakaṃ. ‘‘Danto buddho dametāvī, oghatiṇṇo nirūpadhi; Nibbānaṃ kathayī buddho, sabbadukkhappamocanaṃ. ‘‘Taṃ me āgamanaṃ siddhaṃ, tositohaṃ mahāmuniṃ; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ dīpamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, dīpadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿阿基多长老正是如此宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ajito thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
阿耆多长老譬喻 第十显示巴利原文
Ajitattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
毕陵伽婆蹉品 第四十显示巴利原文
Pilindavacchavaggo cattālīsamo.
毕陵伽婆蹉、施罗,萨巴基帝与马敦达达;
库答嘎利、拔古喇,以及基利与萨喇喇萨瓦哈亚。
萨巴达达与阿基多,这里计算的偈颂;
五百偈颂,复有二十颂居其上。
显示巴利原文 Pilindavaccho selo ca, sabbakittī madhuṃdado; Kūṭāgārī bākulo ca, giri saḷalasavhayo. Sabbado ajito ceva, gāthāyo gaṇitā iha; Satāni pañca gāthānaṃ, vīsati ca taduttarīti.
于是,品摄颂:显示巴利原文
Atha vagguddānaṃ –
莲华、守护者,与乌玛、香水,
一莲华、声想者,曼陀罗、菩提礼敬者。
阿瓦答、毕邻地,此中所计偈颂:
七十四偈,及一千一百偈。
显示巴利原文 Padumārakkhado ceva, umā gandhodakena ca; Ekapadma saddasaññī, mandāraṃ bodhivandako. Avaṭañca pilindi ca, gāthāyo gaṇitā iha; Catusattati gāthāyo, ekādasa satāni ca.
巴度玛品·第十显示巴利原文
Padumavaggadasakaṃ.
41. 弥勒品显示巴利原文
41. Metteyyavaggo
1. 提舍弥勒长老譬喻显示巴利原文
1. Tissametteyyattheraapadānaṃ
依止巴拔拉库答山,有位名为索比答的苦行者;
以自落的果实为食,住于山间。
我取来火与木柴,那时将它点燃;
为求无上义利,求生梵天界。
莲华上佛,世间解者,诸供养之纳受者;
为拔济我故,他来到我面前。
于是胜者取了柴薪,燃起火焰;
柴薪并不燃烧——这正是大仙的神变。
你的火并未燃烧,你的供养也不可得;
你的誓愿徒劳无益,还是来为我侍奉火吧。
为令因法灭尽,为令烦恼止息;
舍弃嫉妒与悭吝,这三者便是我的供养。
我生于刹帝利族,已抵达胜智的彼岸;
诸漏已尽,不复有后有。
倘若你是佛陀、一切知者,是光明者、破暗者;
我当礼敬您,天人,您是苦之终结者。
我铺开羚羊皮,将坐具奉上;
一切知者,导师,请坐,让我来侍奉您。
世尊便在那张善铺的羚羊皮上坐了下来;
我邀请正自觉者之后,便前往山中。
我装满一呵利,带回了亭杜咖果;
以蜂蜜调和后,我将此果供养佛陀。
当我深思时,那位胜利者当时受用此食;
我瞻仰世间导师时,于彼处心生净信。
莲华上佛,是知世间者,是信施的应受者;
他坐在我的隐修处,宣说了这些偈颂。
「那位以果实令我饱足,以欢喜亲手者;
我将称叹于他,请听我所说。」
他将在天上为天王,统御二十五度;
又千度为人间之王,成为转轮圣王。
了知他的志向所在,这位具足往昔业者;
饮食、衣服,及极贵重的卧具。
与福德业相应,他们将如是化生;
此人常怀欢喜,当得无病。
无论投生何种生处——是天界,或是人间;
在一切处安享快乐之后,将得人界。
是诵习者、持咒者,也是通达三吠陀之彼岸者;
亲近正自觉者后,他将成为阿拉汉。」
「自从我忆念自身,自从我获得智慧;
我的财富无有匮乏,这是布施果的果报。
已达最上法,贪嗔已根除;
一切漏已尽,不再有再生;
我之烦恼已烧尽,一切诸有已根除;
如龙象挣脱束缚,我住于无漏之中。
四无碍解与八解脱,
六神通已亲证,佛陀的教法已成就。”
显示巴利原文 ‘‘Pabbhārakūṭaṃ nissāya, sobhito nāma tāpaso; Pavattaphalaṃ bhuñjitvā, vasati pabbatantare. ‘‘Aggiṃ dāruṃ āharitvā, ujjālesiṃ ahaṃ tadā; Uttamatthaṃ gavesanto, brahmalokūpapattiyā. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Mamuddharitukāmo so, āgacchi mama santike. ‘‘Kiṃ karosi mahāpuñña, dehi me aggidārukaṃ; Ahamaggiṃ paricare, tato me suddhi hohiti . ‘‘Subhaddako tvaṃ manuje, devate tvaṃ pajānasi; Tuvaṃ aggiṃ paricara, handa te aggidārukaṃ. ‘‘Tato kaṭṭhaṃ gahetvāna, aggiṃ ujjālayī jino; Na tattha kaṭṭhaṃ pajjhāyi, pāṭiheraṃ mahesino. ‘‘Na te aggi pajjalati, āhutī te na vijjati; Niratthakaṃ vataṃ tuyhaṃ, aggiṃ paricarassu me. ‘‘Kīdiso so mahāvīra, aggi tava pavuccati; Mayhampi kathayassetaṃ, ubho paricarāmase. ‘‘Hetudhammanirodhāya , kilesasamaṇāya ca; Issāmacchariyaṃ hitvā, tayo ete mamāhutī. ‘‘Kīdiso tvaṃ mahāvīra, kathaṃ gottosi mārisa; Ācārapaṭipatti te, bāḷhaṃ kho mama ruccati. ‘‘Khattiyamhi kule jāto, abhiññāpāramiṃ gato; Sabbāsavaparikkhīṇo, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Yadi buddhosi sabbaññū, pabhaṅkara tamonuda; Namassissāmi taṃ deva, dukkhassantakaro tuvaṃ. ‘‘Pattharitvājinacammaṃ, nisīdanamadāsahaṃ; Nisīda nātha sabbaññu, upaṭṭhissāmahaṃ tuvaṃ. ‘‘Nisīdi bhagavā tattha, ajinamhi suvitthate; Nimantayitvā sambuddhaṃ, pabbataṃ agamāsahaṃ. ‘‘Khāribhārañca pūretvā, tindukaphalamāhariṃ; Madhunā yojayitvāna, phalaṃ buddhassadāsahaṃ. ‘‘Mama nijjhāyamānassa, paribhuñji tadā jino; Tattha cittaṃ pasādesiṃ, pekkhanto lokanāyakaṃ. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Mamassame nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo maṃ phalena tappesi, pasanno sehi pāṇibhi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Pañcavīsatikkhattuṃ so, devarajjaṃ karissati; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Tassa saṅkappamaññāya, pubbakammasamaṅgino; Annaṃ pānañca vatthañca, sayanañca mahārahaṃ. ‘‘‘Puññakammena saṃyuttā, nibbattissanti tāvade; Sadā pamudito cāyaṃ, bhavissati anāmayo. ‘‘‘Upapajjati yaṃ yoniṃ, devattaṃ atha mānusaṃ; Sabbattha sukhito hutvā, manussattaṃ gamissati. ‘‘‘Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū; Sambuddhaṃ upagantvāna, arahā so bhavissati’. ‘‘Yato sarāmi attānaṃ, yato pattosmi viññutaṃ; Bhoge me ūnatā natthi, phaladānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Varadhammamanuppatto, rāgadose samūhaniṃ; Sabbāsavaparikkhīṇo, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi, mama buddhassa santike; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿帝思弥勒长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tissametteyyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
提舍弥勒长老譬喻·第一品显示巴利原文
Tissametteyyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
本纳咖长老譬喻·第二品显示巴利原文
2. Puṇṇakattheraapadānaṃ
依止巴拔拉库答山,自存、不败者;
那位佛陀身染疾病,住在山间。
当时,我的隐修处附近传来喧闹声;
佛陀入般涅槃时,光明生起了。
在密林丛中,熊、豺、豹,
以及所有猛虎、狮子,一时都发出吼声。
“我看见那异兆后,便前往山洞;”
在那里,我见到了正自觉者——已般涅槃、不可胜伏者。
犹如盛开的娑罗树王,犹如初升的百光者;
犹如已息灭的炭火,已般涅槃、不可胜伏者。
‘你为自生者、大仙人已然完成的义务,
“牟尼啊,愿你永远是我心中的布那咖。’”
从那个身命终后,我便往生天界;
在那里,天界的香气从空中降下。
在那里,那时我的名号也是布那咖;
或为天人,或为人,我皆圆满此愿。
这是我的最后,最后之存在正在转起;
在此也彰显‘布那咖’之名。
令正自觉者、释迦族之骄子乔达摩欢喜已;
遍知一切漏尽,我安住于无漏之中。
九十一劫前,我所造作的此业;
我不复知有恶趣,这便是那微少之业所得的果报。
显示巴利原文 ‘‘Pabbhārakūṭaṃ nissāya, sayambhū aparājito; Ābādhiko ca so buddho, vasati pabbatantare. ‘‘Mama assamasāmantā, panādo āsi tāvade; Buddhe nibbāyamānamhi, āloko udapajjatha . ‘‘Yāvatā vanasaṇḍasmiṃ, acchakokataracchakā; Vāḷā ca kesarī sabbe, abhigajjiṃsu tāvade. ‘‘Uppātaṃ tamahaṃ disvā, pabbhāraṃ agamāsahaṃ; Tatthaddassāsiṃ sambuddhaṃ, nibbutaṃ aparājitaṃ. ‘‘Suphullaṃ sālarājaṃva, sataraṃsiṃva uggataṃ; Vītaccikaṃva aṅgāraṃ, nibbutaṃ aparājitaṃ. ‘‘Tiṇaṃ kaṭṭhañca pūretvā, citakaṃ tatthakāsahaṃ; Citakaṃ sukataṃ katvā, sarīraṃ jhāpayiṃ ahaṃ. ‘‘Sarīraṃ jhāpayitvāna, gandhatoyaṃ samokiriṃ; Antalikkhe ṭhito yakkho, nāmamaggahi tāvade. ‘‘Yaṃ pūritaṃ tayā kiccaṃ, sayambhussa mahesino; Puṇṇako nāma nāmena, sadā hohi tuvaṃ mune. ‘‘Tamhā kāyā cavitvāna, devalokaṃ agacchahaṃ; Tattha dibbamayo gandho, antalikkhā pavassati . ‘‘Tatrāpi nāmadheyyaṃ me, puṇṇakoti ahū tadā; Devabhūto manusso vā, saṅkappaṃ pūrayāmahaṃ. ‘‘Idaṃ pacchimakaṃ mayhaṃ, carimo vattate bhavo; Idhāpi puṇṇako nāma, nāmadheyyaṃ pakāsati. ‘‘Tosayitvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, tanukiccassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿富那迦长老正是如此宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā puṇṇako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
本纳咖长老譬喻 第二显示巴利原文
Puṇṇakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 美德古长老譬喻显示巴利原文
3. Mettaguttheraapadānaṃ
离雪山不远处,有座山名叫无忧;
那里有我的隐居处,为维萨咖马所建。
名为苏美多的正自觉者,无上的悲愍者、牟尼;
清晨著衣后,为托钵来到我处。
大雄已至,那具足妙慧的世间导师;
我举起善逝的钵,注满酥油。
我已布施于最上的佛陀——具足妙慧的世间导师;
合掌致敬后,我令众人更生欢喜。
藉此酥油之施,与此意乐及誓愿,
“无论生为天人或生为人,我皆得享广大乐。”
“远离了堕落之处,我流转于诸有之间;”
“将心安住于此,我便证得不动摇的境界。”
“婆罗门,你有大利益,是大善得,能得见我;”
“由见我故,你将证得阿拉汉果。”
“以此酥油布施,及此意愿与决意;”
无论生为天人还是人,你都将获得广大快乐。
以此酥油布施,与慈心具足,
历经一千八百劫,你将于天界享乐。
你将三十八次成为天王,
亦将统领一方广大国土,其数不可称量。
犹如大海般不可扰动,如大地般难以动摇;
同样,你的财富,将成无量。
我舍六十俱胝之黄金,出家修行;
为寻求何等善法,我往诣婆和利?
在那里我学习咒文,名为六支相;
你驱散了那黑暗,大牟尼便出现于世。
三万劫前,我曾以酥油供养佛陀;
于此期间,我未曾记知酥油曾在何时被我所乞求。
了知我之心念,所愿之物即得生起;
觉知心之所生,我能令一切满足。
真是殊胜啊,诸佛!真是殊胜啊,诸法!真是殊胜啊,我等导师之成就!
大海中的水,乃至高至须弥山顶的水;
取我的酥油与之相比,不及其一小分。
纵使将整个轮围世界堆聚起来,
我出生之处,彼处亦容纳不下。
山王喜马拉雅,乃至最胜的石积山,
身涂香者,何处可藏?
衣服、香、酥油,以及其他现世所用之物,
以及无为的涅槃——这便是布施酥油所得的果报。
以念处为床座,以定与禅那为行境;
以觉支为食,此即今日施酥油所得之果。
“确实,我得受善来……乃至……已奉行佛陀的教诫。”
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , asoko nāma pabbato; Tatthāsi assamo mayhaṃ, vissakammena māpito. ‘‘Sumedho nāma sambuddho, aggo kāruṇiko muni; Nivāsayitvā pubbaṇhe, piṇḍāya me upāgami. ‘‘Upāgataṃ mahāvīraṃ, sumedhaṃ lokanāyakaṃ; Paggayha sugatapattaṃ , sappitelaṃ apūrayiṃ . ‘‘Datvānahaṃ buddhaseṭṭhe, sumedhe lokanāyake; Añjaliṃ paggahetvāna, bhiyyo hāsaṃ janesahaṃ. ‘‘Iminā sappidānena, cetanāpaṇidhīhi ca; Devabhūto manusso vā, labhāmi vipulaṃ sukhaṃ. ‘‘Vinipātaṃ vivajjetvā, saṃsarāmi bhavābhave; Tattha cittaṃ paṇidhitvā, labhāmi acalaṃ padaṃ. ‘‘Lābhā tuyhaṃ suladdhaṃ te, yaṃ maṃ addakkhi brāhmaṇa; Mama dassanamāgamma, arahattaṃ bhavissati . ‘‘Vissattho hohi mā bhāyi, adhigantvā mahāyasaṃ; Mamañhi sappiṃ datvāna, parimokkhasi jātiyā. ‘‘Iminā sappidānena, cetanāpaṇidhīhi ca; Devabhūto manusso vā, labhase vipulaṃ sukhaṃ. ‘‘Iminā sappidānena, mettacittavatāya ca; Aṭṭhārase kappasate, devaloke ramissasi. ‘‘Aṭṭhatiṃsatikkhattuñca, devarājā bhavissasi; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘Ekapaññāsakkhattuñca, cakkavattī bhavissasi; Cāturanto vijitāvī, jambumaṇḍassa issaro. ‘‘Mahāsamuddovakkhobho, duddharo pathavī yathā; Evameva ca te bhogā, appameyyā bhavissare. ‘‘Saṭṭhikoṭī hiraññassa, cajitvā pabbajiṃ ahaṃ; Kiṃ kusalaṃ gavesanto, bāvariṃ upasaṅkamiṃ. ‘‘Tattha mante adhīyāmi, chaḷaṅgaṃ nāma lakkhaṇaṃ; Tamandhakāraṃ vidhamaṃ, uppajji tvaṃ mahāmuni. ‘‘Tava dassanakāmohaṃ, āgatomhi mahāmuni; Tava dhammaṃ suṇitvāna, pattomhi acalaṃ padaṃ. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi, sappiṃ buddhassadāsahaṃ; Etthantare nābhijāne, sappiṃ viññāpitaṃ mayā. ‘‘Mama saṅkappamaññāya, uppajjati yadicchakaṃ; Cittamaññāya nibbattaṃ, sabbe santappayāmahaṃ. ‘‘Aho buddhā aho dhammā , aho no satthu sampadā; Thokañhi sappiṃ datvāna, appameyyaṃ labhāmahaṃ. ‘‘Mahāsamudde udakaṃ, yāvatā nerupassato; Mama sappiṃ upādāya, kalabhāgaṃ na hessati . ‘‘Yāvatā cakkavāḷassa, kariyantassa rāsito; Mama nibbattavatthānaṃ , okāso so na sammati. ‘‘Pabbatarājā himavā, pavaropi siluccayo; Mamānulittagandhassa, upanidhiṃ na hessati. ‘‘Vatthaṃ gandhañca sappiñca, aññañca diṭṭhadhammikaṃ; Asaṅkhatañca nibbānaṃ, sappidānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Satipaṭṭhānasayano, samādhijhānagocaro; Bojjhaṅgabhojano ajja, sappidānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
具寿美德古长老确实这样宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mettagū thero imā gāthāyo
慈护长老譬喻 第三显示巴利原文
Mettaguttherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
4. 多德咖长老譬喻显示巴利原文
4. Dhotakattheraapadānaṃ
恒河名为巴吉拉提,发源于雪山;
旋即流过汉舍卫城门。
有一座名为索比多的园林,善建于恒河岸边;
在那里,莲华上佛——世间导师,安住于此。
“犹如帝释天为三十三天众与众人所围绕;”
世尊于彼处安坐,犹如无所畏惧的雄狮。
我是婆罗门,居于汉舍卫城;
名为恰喇嘎,以此称大牟尼。
那时,有一千八百位弟子围绕着我;
我与那些弟子一同抵达恒河岸边。
在那里,我见到了不谄曲、已洗涤诸恶的沙门们;
当我渡过巴吉拉提河时,心中便这样思惟:
这些声名远扬的佛陀之子,朝夕渡我;
他们恼害自身,自身便受恼害。
于含诸天的世间,佛陀被称为最上;
我既无供养之业,亦无净除去向之道。
我今宜为最胜佛陀,于恒河上建造桥梁;
既成此业,我将渡越此有。
我以十万财施已,令人造作此桥梁;
我当信受此所作之业,必得广大果报。
教令建成此桥后,我便前往世间导师处;
头顶合掌之后,说出此言:
“我们出资十万,由我督造;”
“大牟尼,此桥专为彼事所建,请您纳受。”
“凡以净信之双手为我造桥者;
我将称赞他,请听我所说。”
显示巴利原文 ‘‘Gaṅgā bhāgīrathī nāma, himavantā pabhāvitā ; Haṃsavatiyā dvārena, anusandati tāvade. ‘‘Sobhito nāma ārāmo, gaṅgākūle sumāpito; Tattha padumuttaro buddho, vasate lokanāyako. ‘‘Tidasehi yathā indo, manujehi purakkhato; Nisīdi tattha bhagavā, asambhītova kesarī. ‘‘Nagare haṃsavatiyā, vasāmi brāhmaṇo ahaṃ; Chaḷaṅgo nāma nāmena, evaṃnāmo mahāmuni. ‘‘Aṭṭhārasa sissasatā, parivārenti maṃ tadā; Tehi sissehi samito, gaṅgātīraṃ upāgamiṃ. ‘‘Tatthaddasāsiṃ samaṇe, nikkuhe dhotapāpake; Bhāgīrathiṃ tarantehaṃ , evaṃ cintesi tāvade. ‘‘Sāyaṃ pātaṃ tarantāme, buddhaputtā mahāyasā; Vihesayanti attānaṃ, tesaṃ attā vihaññati. ‘‘Sadevakassa lokassa, buddho aggo pavuccati; Natthi me dakkhiṇe kāraṃ, gatimaggavisodhanaṃ. ‘‘Yaṃnūna buddhaseṭṭhassa, setuṃ gaṅgāya kāraye; Kārāpetvā imaṃ kammaṃ , santarāmi imaṃ bhavaṃ. ‘‘Satasahassaṃ datvāna, setuṃ kārāpayiṃ ahaṃ; Saddahanto kataṃ kāraṃ, vipulaṃ me bhavissati. ‘‘Kārāpetvāna taṃ setuṃ, upesiṃ lokanāyakaṃ; Sirasi añjaliṃ katvā, imaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Satasahassassa vayaṃ , datvā kārāpito mayā; Tavatthāya mahāsetu, paṭiggaṇha mahāmune. ‘‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me setuṃ akāresi, pasanno sehi pāṇibhi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
造桥功德显示巴利原文
(Setudānaānisaṃso)
从山崖被推下,或从树上坠落之人,
死后亦能得善处,此为造桥之果报。
犹如根深叶茂的榕树,不为狂风吹撼;
怨敌不能胜他,这便是施设桥梁的果报。
盗贼不能胜他,刹帝利亦不轻蔑;
他将超越一切怨敌,这便是布施桥梁的果报。
“处在露天之中,受着寒冷与炎热的逼恼;
与福业相应者,便不会有感受生起。
在天界或人间,象乘善巧化现;
但了知他心意,便即刻生起。
千匹骏马疾如风,信度良驹为快骑;
朝夕都会有人前来亲近,这便是布施桥梁的福报。
投生人间之后,他将安享快乐;
于彼人而言,象乘如同行于虚空。
「于十万劫时,生于奥咖咖族;
族姓乔达摩,将成为世间导师。
「他的法之继承者、亲子,由法化生;
遍知一切漏已,无漏者将入般涅槃。
“啊!我的善业已作,在那名为莲华最胜之处;
于彼处精勤已,我证得漏尽。
我已精勤努力,寂静无依;
如龙象已断束缚,我无漏而住;
我的诸烦恼已烧尽……(中略)……我无漏而住。
于我而言,此诚为善来……(中略)……已奉行佛陀的教诫。
显示巴利原文 ‘‘‘Darito pabbatato vā, rukkhato patitopiyaṃ; Cutopi lacchatī ṭhānaṃ, setudānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Virūḷhamūlasantānaṃ, nigrodhamiva māluto; Amittā nappasahanti, setudānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Nāssa corā pasahanti, nātimaññanti khattiyā; Sabbe tarissatāmitte, setudānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Abbhokāsagataṃ santaṃ, kaṭhinātapatāpitaṃ; Puññakammena saṃyuttaṃ, na bhavissati vedanā . ‘‘‘Devaloke manusse vā, hatthiyānaṃ sunimmitaṃ; Tassa saṅkappamaññāya, nibbattissati tāvade. ‘‘‘Sahassassā vātajavā, sindhavā sīghavāhanā; Sāyaṃ pātaṃ upessanti, setudānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Āgantvāna manussattaṃ, sukhitoyaṃ bhavissati; Vehāsaṃ manujasseva, hatthiyānaṃ bhavissati. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’. ‘‘Aho me sukataṃ kammaṃ, jalajuttamanāmake; Tattha kāraṃ karitvāna, pattohaṃ āsavakkhayaṃ. ‘‘Padhānaṃ pahitattomhi, upasanto nirūpadhi; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿陀他迦长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā dhotako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
陀他迦长老譬喻 第四显示巴利原文
Dhotakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
五 优波湿婆长老譬喻显示巴利原文
5. Upasīvattheraapadānaṃ
离喜马拉雅山不远,有一座名为阿诺摩的山;
我的精舍建造精良,叶屋也修治完善。
那里有河流悠悠流淌,渡口平善,景色宜人;
河岸近水处,长满了各色莲花与睡莲。
有巴提那鱼、巴乌萨鱼、巴拉佳鱼,还有蒙佳鱼和罗希答鱼;
那时,溪流中遍布鱼龟,潺潺流淌。
那里提米拉树开花,无忧树与库达马喇咖树也正绽放;
芬那咖与山芬那咖,在我庵室周围盛开。
那里库答佳花正盛放,提那苏喇林丛丛相映;
娑罗树与沙罗树耸立其间,瞻波迦花纷纷盛开;
阿周那、阿提木答,连同大名树,亦皆着花。
伍达喇咖、巴答利咖、尤提咖,以及比央古咖;
还有宾比佳喇咖树,花团锦簇,遍满方圆半由旬。
马答咖喇树、沙答利约树、巴答利树、信度瓦喇咖树;
此处安骨喇咖树繁多,多罗树群盛开;
此处些勒亚咖树众多,在我的林居盛开。
在这片花开的树丛中,众多树木绚丽照人;
我的林居四周,都为那芬芳所遍满。
诃梨勒、余甘子、芒果、阎浮、毗醯勒;
有枣子、腰果、木苹果、帕鲁萨咖果等。
有丁杜咖、毕亚喇、马杜咖、咖苏马拉亚;
还有喇布佳、波罗蜜、芭蕉与枣椰果。
那里有许多庵婆果,以及藤蔓的果实;
柠檬与酸橙,在我的住处结满果实。
阿喇迦果、仙人绿豆,还有许多摩达果;
阿瓦咖树果实累累,毕喇咖树与无花果树亦复如是。
彼处有荜拨与胡椒,又有榕树与木苹果树;
优昙婆罗果为数众多,还有绿色的刺叶树。
这些以及其余诸树,俱于我的净修林内结实累累;
更有众多花树,亦于我的净修林中繁花满枝。
芋头、卡兰巴、比拉利与竹笋,
在我的住处,有阿拉咖与答拉咖。
离我的住处不远,有一大湖;
湖水澄净清凉,渡口安稳,令人悦意。
那里青莲、红莲繁多,白莲间杂其间;
曼陀罗花遍覆,种种香气弥漫。
莲花正结莲房,其余花朵吐蕊绽放;
花落之后,众多莲蓬仍自挺立。
蜜从莲藕涌出,乳与酥油自莲根流溢;
周遭以此香,和合种种芬芳而遍满。
睡莲与散发芒果清香的奈依塔,随处可见;
适宜天然湖沼的露兜树,繁花盛开,处处可见;
盛开的般度耆婆,与洁白芬芳的水生花;
鳄鱼与鳄类,以及捕食者,在那里出生。
凶猛的蟒蛇,在这个生湖中也有很多;
巴提那鱼、巴乌萨鱼、巴拉佳鱼、蒙佳鱼和罗希答鱼。
鱼、龟、螺贝,遍布其中;
还有鸽子、日鹅,以及鸡与河栖的鸟禽。
丁地跋鸟、轮鹅,还有鹤与命命鸟;
迦兰陀迦、乌咕沙,以及许多些那咖与伍达拉。
鹦鹉、鸽子,以及许多图利亚与牦牛;
黑鹿与提拉咖,都依靠那座湖而生活。
狮子、老虎与豹,还有熊、鬣狗和豺;
猴子与紧那罗,在我隐居的兰若皆可得见。
我嗅闻那些香气,品尝那些果实;
我饮着香液,安住于自己的隐居处。
鹿、野猪、各类走兽,与各种小型动物,
火神与光明神,也都住在我的隐居处。
鹅、鹭、孔雀、沙利咖鸟与拘耆罗鸟,
彼处有众多的马佳利咖鸟、猫头鹰与鹦鹉。
毕舍遮、陀那婆、鸠槃荼,以及诸罗刹,
金翅鸟与龙族,共住于我的隐修处。
具大威德的仙人,内心寂静而得定;
皆持水罐,身披鹿皮上衣;
他们编着发髻,住在我的林间隐居处。
目光仅及一轭之遥,审慎而修习寂静行;
无论得与不得皆能知足,住在我的林间隐居处。
他们抖着树皮衣,拍着鹿皮;
藉由斑色者所支撑,便游行于虚空之中。
“他们不取水,不取薪柴,亦不取火木;”
他们自身已受具足戒,此是神通的果报。
他们手持铁钵,安住林间;
如象群中的大象,又如无畏的狮子。
有些前往牛货洲,有些前往东毗提诃;
有些前去北俱卢洲,依仗自身之力,
从那里取得食物之后,他们一同受用;
他们皆是威光炽盛、如如不动的出发者。
那时,林中为鹿皮革的声响所遍满;
“大雄者,这些是我的弟子,已修习苦行。”
“他们围绕着我,我安住于我的隐修处;”
“他们满足于己所修业,调伏身心,共聚一处;”
“这些乐住于己业者,让我心生欢喜;”
“具戒、贤明,善巧于无量心。”
“莲花胜者、世间解,诸供养之受者;”
“了知时机已至,导师便前来。”
“正自觉者既已到来,精勤而明审的牟尼;”
正自觉者手托钵盂,为乞食来至我处。
大雄已至,这水生众中的无上导师;
铺设好草座后,我以娑罗花遍撒其上。
请正自觉者安坐之后,我满怀欢喜、心潮澎湃;
我迅速登上山,取来阿嘎卢。
取了一钵之量、散发着天香的波罗蜜果;
我将它扛上肩头,便往导师座前而去。
将果实供养佛陀后,我又以阿嘎卢香涂身;
我以净信与欢喜心,礼敬最胜佛。
巴度穆答喇,世间解,诸供养之受者;
坐于仙人众中,宣说如是偈颂。
「『凡施我果实与沉香,并施我座位者;
我今当赞叹于彼,请听我所说。
「‘或在村落,或在林间,于山崖下、洞窟之中;
知此人意已,饮食当生。
此人生于天界或人间,
将以饮食与衣物,令众人得满足。
他投生于种种生处,或天界,或人界;
成为不动之受用者,此人将流转轮回。
三万劫中,他于天界受乐;
他将千度成为国王,而后成为转轮王。
他将七十一度治理天界;
并享有广大的地方王权,其数无量,不可称计。
「于十万劫中,生于乌迦卡族;
名为乔达摩者,将成为世间导师。
「于其法中为继承者,是法所生之亲子;
遍知一切漏,便安住于无漏。
我已获得殊胜的利益,我见到了导师;
三明已证得,佛陀的教诫已奉行。
无论在村落还是山林,在山坡下还是洞窟中,
了知我的意向后,我便常有食物。
“我的到来,确是善来……乃至……已成就佛陀的教诫。”
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , anomo nāma pabbato; Assamo sukato mayhaṃ, paṇṇasālā sumāpitā. ‘‘Nadī ca sandatī tattha, supatitthā manoramā; Anūpatitthe jāyanti, padumuppalakā bahū. ‘‘Pāṭhīnā pāvusā macchā, balajā muñjarohitā; Macchakacchapasañchannā , nadikā sandate tadā. ‘‘Timirā pupphitā tattha, asokā khuddamālakā; Punnāgā giripunnāgā, sampavanti mamassamaṃ. ‘‘Kuṭajā pupphitā tattha, tiṇasūlavanāni ca; Sālā ca saḷalā tattha, campakā pupphitā bahū. ‘‘Ajjunā atimuttā ca, mahānāmā ca pupphitā; Asanā madhugandhī ca, pupphitā te mamassame. ‘‘Uddālakā pāṭalikā, yūthikā ca piyaṅgukā; Bimbijālakasañchannā, samantā aḍḍhayojanaṃ. ‘‘Mātaggārā sattaliyo, pāṭalī sinduvārakā; Aṅkolakā bahū tattha, tālakuṭṭhi ca pupphitā; Seleyyakā bahū tattha, pupphitā mama assame. ‘‘Etesu pupphajātesu , sobhanti pādapā bahū; Samantā tena gandhena, vāyate mama assamo. ‘‘Harītakā āmalakā, ambajambuvibhītakā ; Kolā bhallātakā billā, phārusakaphalāni ca. ‘‘Tindukā ca piyālā ca, madhukā kāsumārayo; Labujā panasā tattha, kadalī badarīphalā . ‘‘Ambāṭakā bahū tattha, vallikāraphalāni ca; Bījapūrasapāriyo , phalitā mama assame. ‘‘Āḷakā isimuggā ca, tato modaphalā bahū; Avaṭā pakkabharitā , pilakkhudumbarāni ca. ‘‘Pipphilī marīcā tattha, nigrodhā ca kapitthanā; Udumbarakā bahavo, kaṇḍupaṇṇā ca hariyo . ‘‘Ete caññe ca bahavo, phalitā assame mama; Puppharukkhāpi bahavo, pupphitā mama assame. ‘‘Āluvā ca kaḷambā ca, biḷālī takkalāni ca; Ālakā tālakā ceva, vijjanti assame mama. ‘‘Assamassāvidūre me, mahājātassaro ahu; Acchodako sītajalo, supatittho manoramo. ‘‘Padumuppalā bahū tattha, puṇḍarīkasamāyutā; Mandālakehi sañchannā, nānāgandhasameritā. ‘‘Gabbhaṃ gaṇhanti padumā, aññe pupphanti kesarī; Opupphapattā tiṭṭhanti, padumākaṇṇikā bahū. ‘‘Madhu bhisamhā savati, khīraṃ sappi mulāḷibhi; Samantā tena gandhena, nānāgandhasameritā. ‘‘Kumudā ambagandhi ca, nayitā dissare bahū; Jātassarassānukūlaṃ, ketakā pupphitā bahū. ‘‘Suphullā bandhujīvā ca, setavārī sugandhikā; Kumbhilā susumārā ca, gahakā tattha jāyare. ‘‘Uggāhakā ajagarā, tattha jātassare bahū; Pāṭhīnā pāvusā macchā, balajā muñjarohitā. ‘‘Macchakacchapasañchannā, atho papaṭakāhi ca; Pārevatā ravihaṃsā, kukutthā ca nadīcarā. ‘‘Dindibhā cakkavākā ca, pampakā jīvajīvakā; Kalandakā ukkusā ca, senakā uddharā bahū. ‘‘Koṭṭhakā sukapotā ca, tuliyā camarā bahū; Kāreniyo ca tilakā , upajīvanti taṃ saraṃ. ‘‘Sīhā byagghā ca dīpī ca, acchakokataracchakā; Vānarā kinnarā ceva, dissanti mama assame. ‘‘Tāni gandhāni ghāyanto, bhakkhayanto phalānahaṃ; Gandhodakaṃ pivanto ca, vasāmi mama assame. ‘‘Eṇīmigā varāhā ca, pasadā khuddarūpakā; Aggikā jotikā ceva, vasanti mama assame. ‘‘Haṃsā koñcā mayūrā ca, sālikāpi ca kokilā; Majjārikā bahū tattha, kosikā poṭṭhasīsakā. ‘‘Pisācā dānavā ceva, kumbhaṇḍā rakkhasā bahū; Garuḷā pannagā ceva, vasanti mama assame. ‘‘Mahānubhāvā isayo, santacittā samāhitā; Kamaṇḍaludharā sabbe, ajinuttaravāsanā; Jaṭābhārabharitāva , vasanti mama assame. ‘‘Yugamattañca pekkhantā, nipakā santavuttino; Lābhālābhena santuṭṭhā, vasanti mama assame. ‘‘Vākacīraṃ dhunantā te, phoṭentājinacammakaṃ; Sabalehi upatthaddhā, gacchanti ambare tadā. ‘‘Na te dakaṃ āharanti, kaṭṭhaṃ vā aggidārukaṃ; Sayañca upasampannā, pāṭihīrassidaṃ phalaṃ. ‘‘Lohadoṇiṃ gahetvāna, vanamajjhe vasanti te; Kuñjarāva mahānāgā, asambhītāva kesarī. ‘‘Aññe gacchanti goyānaṃ, aññe pubbavidehakaṃ ; Aññe ca uttarakuruṃ, sakaṃ balamavassitā . ‘‘Tato piṇḍaṃ āharitvā, paribhuñjanti ekato; Sabbesaṃ pakkamantānaṃ, uggatejāna tādinaṃ. ‘‘Ajinacammasaddena , vanaṃ saddāyate tadā; Edisā te mahāvīra, sissā uggatapā mama. ‘‘Parivuto ahaṃ tehi, vasāmi mama assame; Tositā sakakammena, vinītāpi samāgatā. ‘‘Ārādhayiṃsu maṃ ete, sakakammābhilāsino; Sīlavanto ca nipakā, appamaññāsu kovidā. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Samayaṃ saṃviditvāna, upagacchi vināyako. ‘‘Upagantvāna sambuddho, ātāpī nipako muni; Pattaṃ paggayha sambuddho, bhikkhāya mamupāgami. ‘‘Upāgataṃ mahāvīraṃ, jalajuttamanāyakaṃ; Tiṇasantharaṃ paññāpetvā, sālapupphehi okiriṃ. ‘‘Nisādetvāna sambuddhaṃ, haṭṭho saṃviggamānaso; Khippaṃ pabbatamāruyha, agaḷuṃ aggahiṃ ahaṃ. ‘‘Kumbhamattaṃ gahetvāna, panasaṃ devagandhikaṃ; Khandhe āropayitvāna, upagacchiṃ vināyakaṃ. ‘‘Phalaṃ buddhassa datvāna, agaḷuṃ anulimpahaṃ; Pasannacitto sumano, buddhaseṭṭhaṃ avandihaṃ. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Isimajjhe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me phalañca agaḷuṃ, āsanañca adāsi me; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Gāme vā yadi vāraññe, pabbhāresu guhāsu vā; Imassa cittamaññāya, nibbattissati bhojanaṃ. ‘‘‘Devaloke manusse vā, upapanno ayaṃ naro; Bhojanehi ca vatthehi, parisaṃ tappayissati. ‘‘‘Upapajjati yaṃ yoniṃ, devattaṃ atha mānusaṃ; Akkhobhabhogo hutvāna, saṃsarissatiyaṃ naro. ‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Ekasattatikkhattuñca, devarajjaṃ karissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito ; Sabbāsave pariññāya, viharissatināsavo’. ‘‘Suladdhalābho laddho me, yohaṃ addakkhiṃ nāyakaṃ; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Gāme vā yadi vāraññe, pabbhāresu guhāsu vā; Mama saṅkappamaññāya, bhojanaṃ hoti me sadā. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿优波湿婆长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā upasīvo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
优波湿婆长老譬喻·第五显示巴利原文
Upasīvattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 难陀迦长老譬喻显示巴利原文
6. Nandakattheraapadānaṃ
往昔我为猎鹿者,行于森林与丛林间;
我在追寻鹿群之际,见到了独觉者。
名为阿努卢度,是正自觉者、自觉者、无能胜者;
当时,这位喜乐远离的贤者,便深入森林而住。
“我取来四根支柱,安立在四处;”
亭阁建成之后,我以莲花覆盖。
覆盖亭阁后,我向自生者顶礼;
我把弓留在那里,出家成为无家者。
出家不久,疾病便在我身上生起;
忆念宿业后,我即于彼处命终。
与宿业相应,我往生兜率天;
那里,随心所愿现起金色宫殿;
安住于千马牵引的天车;
我登上那辆车乘,可以随心所欲而行。
那时,我启程出发,身为天人,我具念而住;
方圆百由旬内,我的宫殿被擎持着。
我躺卧于床榻,上有花铺覆盖;
莲花从虚空不断飘降;
阳焰闪动,日光灼热之时;
烈日不灼我身,这是凉亭的果报。
已超越恶趣,诸恶道对我已关闭;
“在凉亭中或树荫下,我皆无有热恼。”
“安住地想,我渡越咸水;”
“那是我所修的善业,此是供养佛陀的果报。”
“我能知过去的宿世,天眼也已清净;”
“我的诸漏已尽,这即是供养佛陀的果报。”
“我已弃舍前生,是佛陀的亲子;”
我是正法的继承者,这是供佛所得的果报。
我已令善逝、乔达摩,释迦族牛王欢喜;
成为法幢者、法之继承者,这是供养佛陀的果报。
亲近正自觉者、乔达摩、释迦族之雄后,
我向世间导师请问了到达彼岸之道。
佛陀应请,宣说了甚深、微妙的句义;
我听闻了他的法,便已证得诸漏灭尽。
啊!我之业已善作,我已从生中解脱出来;
一切漏已尽,今不受后有。
此来于我,确实是善来……(中略)……已作世尊的教诫。
显示巴利原文 ‘‘Migaluddo pure āsiṃ, araññe kānane ahaṃ; Pasadaṃ migamesanto, sayambhuṃ addasaṃ ahaṃ . ‘‘Anuruddho nāma sambuddho, sayambhū aparājito; Vivekakāmo so dhīro, vanamajjhogahī tadā. ‘‘Catudaṇḍe gahetvāna, catuṭṭhāne ṭhapesahaṃ; Maṇḍapaṃ sukataṃ katvā, padmapupphehi chādayiṃ. ‘‘Maṇḍapaṃ chādayitvāna, sayambhuṃ abhivādayiṃ; Dhanuṃ tattheva nikkhippa, pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Naciraṃ pabbajitassa , byādhi me udapajjatha; Pubbakammaṃ saritvāna, tattha kālaṅkato ahaṃ. ‘‘Pubbakammena saṃyutto, tusitaṃ agamāsahaṃ; Tattha soṇṇamayaṃ byamhaṃ, nibbattati yadicchakaṃ. ‘‘Sahassayuttaṃ hayavāhiṃ, dibbayānamadhiṭṭhito; Āruhitvāna taṃ yānaṃ, gacchāmahaṃ yadicchakaṃ. ‘‘Tato me niyyamānassa, devabhūtassa me sato; Samantā yojanasataṃ, maṇḍapo me dharīyati. ‘‘Sayanehaṃ tuvaṭṭāmi, acchanne pupphasanthate; Antalikkhā ca padumā, vassante niccakālikaṃ. ‘‘Marīcike phandamāne, tappamāne ca ātape; Na maṃ tāpeti ātāpo, maṇḍapassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Duggatiṃ samatikkanto, apāyā pihitā mama; Maṇḍape rukkhamūle vā, santāpo me na vijjati. ‘‘Mahīsaññaṃ adhiṭṭhāya, loṇatoyaṃ tarāmahaṃ; Tassa me sukataṃ kammaṃ, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Apathampi pathaṃ katvā, gacchāmi anilañjase; Aho me sukataṃ kammaṃ, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Pubbenivāsaṃ jānāmi, dibbacakkhu visodhitaṃ; Āsavā me parikkhīṇā, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Jahitā purimā jāti, buddhassa oraso ahaṃ; Dāyādomhi ca saddhamme, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Ārādhitomhi sugataṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ; Dhammadhajo dhammadāyādo , buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Upaṭṭhitvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ; Pāraṅgamaniyaṃ maggaṃ, apucchiṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Ajjhiṭṭho kathayī buddho, gambhīraṃ nipuṇaṃ padaṃ; Tassāhaṃ dhammaṃ sutvāna, pattomhi āsavakkhayaṃ. ‘‘Aho me sukataṃ kammaṃ, parimuttomhi jātiyā; Sabbāsavaparikkhīṇo, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,尊者难陀迦长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā nandako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
难陀迦长老之譬喻 第六显示巴利原文
Nandakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
七、黑玛咖长老譬喻显示巴利原文
7. Hemakattheraapadānaṃ
傍巴跋哈拉库答山而住,有位名为阿诺摩的苦行者;
建造了善造的精舍,那时便住在叶屋之中。
他的苦行已得成就,依自身之力达于成就;
超越了自己的沙门法,精勤、审慎的牟尼。
于自宗具足自信,于他论亦善巧通达;
通达地陆与虚空中的征兆,于灾异变怪亦悉善巧。
离忧、无所攀缘,少食、心离贪著;
于得与不得皆能知足,是修禅者、乐住禅那的牟尼。
名为悦见的正自觉者,那位最上、具足悲悯的牟尼;
他欲救度众生,那时以悲悯遍满。
悦见大牟尼见到堪受觉悟的众生;
牟尼往赴千个轮围世界,教导众生。
“他怀着救拔我之心,来到我的住处;
我从前未曾见过胜者,也从未听人说起过。
我的征兆、梦境与相貌,都已清晰显现;
那精通星宿足迹者,在大地与天空中。
我听闻佛陀的教法后,当即于心生出净信;
无论是站立还是安坐,我恒常忆念。
“当我如此忆念时,世尊亦随念我;”
忆念佛陀时,我当下便生起喜悦。
过了一些时日,大牟尼再次来到我前;
当他到来时,我却未认出:这是佛陀、大牟尼。
悲悯者、慈愍者、见者欢喜的大牟尼;
他令天神与人知晓:‘我是佛陀。’
了知自觉者、可爱见者、大牟尼后,
净信自心后,我说了这番话:
“「『其他人坐于座席、卧榻和椅凳之上;”
“「『您也是一切见者,请坐于宝座上。』”
「『我当即化现出一切宝所成之座;』
我以神通所化之物,供养了喜见牟尼。
他坐于宝座之上,那神通所现的座席;
我当即供养了水罐般大的阎浮果。
使我心生欢喜,大牟尼即受用;
那时,我心净信,即礼敬导师。
“喜见世尊,世间最胜者,人中牛王;”
坐于宝座之上,宣说如是偈颂:
「凡为我施设宝座,并授予不死果者;
我将称叹他,请谛听我所说。
七十七劫,享天界之乐;
七十五度,为转轮王;
三十二度,为天帝,执天王位。
“金质、银质,众多精制的卧榻;”
以及红珊瑚所成与宝石所成,他都将获得。
那位具足福德业者行走之时,
那时,众多卧榻便围绕于他。
重阁、殿堂,以及极其珍贵的卧具,
了知他的心意之后,这些便即刻生起。
六万头龙象,种种庄严悉皆严饰,
金带系腰的龙象,身着黄金织就的衣袍。
由手持矛与钩的驯象师所骑乘,
他们将侍奉此座,这便是宝座的果报。
六万匹马,具足一切庄严;
纯种良马,信度骏马,迅捷的骑乘。
由执弓箭的将领们骑乘;
他们亦将恭敬侍奉于我,这是宝座的果报。
六十千乘战车,处处庄严焕丽;
饰以豹皮、虎皮,整装备束,旗幡高扬。
众将领乘于其上,手持弓弩,身披铠甲;
“她们恒常围绕着我,这是宝座的果报。”
六万头产乳的母牛,有公牛为伴;
“她们将诞下牛犊,这是宝座的果报。”
一万六千名女子,皆以种种庄严为饰;
“身着彩衣与璎珞,佩戴宝珠耳环;”
眉目修长,笑容和悦,聪慧柔巧,身段苗条;
“她们将恒常围绕于我,这就是宝座的果报。”
十八百劫之前,有位名为乔达摩的具眼者;
破除那黑暗之后,佛陀将出现于世间。
我的精进是这轭的肩负者,运载我至离轭安稳;
我希求那最上的义利,而安住于教法之中。
这是我的最后一生,最后的有正在转起;
一切诸漏已尽,而今不再有后有。
善来,确实善来于我……(中略)……佛陀的教诫,我已作。
显示巴利原文 ‘‘Pabbhārakūṭaṃ nissāya, anomo nāma tāpaso; Assamaṃ sukataṃ katvā, paṇṇasāle vasī tadā. ‘‘Siddhaṃ tassa tapo kammaṃ, siddhipatto sake bale; Sakasāmaññavikkanto, ātāpī nipako muni. ‘‘Visārado sasamaye, paravāde ca kovido; Paṭṭho bhūmantalikkhamhi, uppātamhi ca kovido. ‘‘Vītasoko nirārambho, appāhāro alolupo; Lābhālābhena santuṭṭho, jhāyī jhānarato muni. ‘‘Piyadassī nāma sambuddho, aggo kāruṇiko muni; Satte tāretukāmo so, karuṇāya pharī tadā. ‘‘Bodhaneyyaṃ janaṃ disvā, piyadassī mahāmuni; Cakkavāḷasahassampi, gantvā ovadate muni. ‘‘Mamuddharitukāmo so, mamassamamupāgami; Na diṭṭho me jino pubbe, na sutopi ca kassaci. ‘‘Uppātā supinā mayhaṃ, lakkhaṇā suppakāsitā; Paṭṭho bhūmantalikkhamhi, nakkhattapadakovido. ‘‘Sohaṃ buddhassa sutvāna, tattha cittaṃ pasādayiṃ; Tiṭṭhanto vā nisinno vā, sarāmi niccakālikaṃ. ‘‘Mayi evaṃ sarantamhi, bhagavāpi anussari; Buddhaṃ anussarantassa, pīti me hoti tāvade. ‘‘Kālañca punarāgamma, upesi maṃ mahāmuni; Sampattepi na jānāmi, ayaṃ buddho mahāmuni. ‘‘Anukampako kāruṇiko, piyadassī mahāmuni; Sañjānāpesi attānaṃ, ‘ahaṃ buddho sadevake’. ‘‘Sañjānitvāna sambuddhaṃ, piyadassiṃ mahāmuniṃ; Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Aññe pīṭhe ca pallaṅke, āsandīsu nisīdare; Tuvampi sabbadassāvī, nisīda ratanāsane’. ‘‘Sabbaratanamayaṃ pīṭhaṃ, nimminitvāna tāvade; Piyadassissa munino, adāsiṃ iddhinimmitaṃ. ‘‘Ratane ca nisinnassa, pīṭhake iddhinimmite; Kumbhamattaṃ jambuphalaṃ, adāsiṃ tāvade ahaṃ. ‘‘Mama hāsaṃ janetvāna, paribhuñji mahāmuni; Tadā cittaṃ pasādetvā, satthāraṃ abhivādayiṃ. ‘‘Piyadassī tu bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Ratanāsanamāsīno, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me ratanamayaṃ pīṭhaṃ, amatañca phalaṃ adā; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Sattasattati kappāni, devaloke ramissati; Pañcasattatikkhattuñca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Dvattiṃsakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Soṇṇamayaṃ rūpimayaṃ, pallaṅkaṃ sukataṃ bahuṃ; Lohitaṅgamayañceva, lacchati ratanāmayaṃ. ‘‘‘Caṅkamantampi manujaṃ, puññakammasamaṅginaṃ; Pallaṅkāni anekāni, parivāressare tadā. ‘‘‘Kūṭāgārā ca pāsādā, sayanañca mahārahaṃ; Imassa cittamaññāya, nibbattissanti tāvade. ‘‘‘Saṭṭhi nāgasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Suvaṇṇakacchā mātaṅgā, hemakappanavāsasā . ‘‘‘Ārūḷhā gāmaṇīyehi, tomaraṅkusapāṇibhi; Imaṃ paricarissanti, ratnapīṭhassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Saṭṭhi assasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Ājānīyāva jātiyā, sindhavā sīghavāhino. ‘‘‘Ārūḷhā gāmaṇīyehi, illiyācāpadhāribhi; Tepimaṃ paricarissanti, ratnapīṭhassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Saṭṭhi rathasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Dīpā athopi veyagghā, sannaddhā ussitaddhajā. ‘‘‘Ārūḷhā gāmaṇīyehi, cāpahatthehi vammibhi; Parivāressantimaṃ niccaṃ, ratnapīṭhassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Saṭṭhi dhenusahassāni, dohaññā puṅgavūsabhe; Vacchake janayissanti, ratnapīṭhassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Soḷasitthisahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Vicittavatthābharaṇā, āmukkamaṇikuṇḍalā. ‘‘‘Aḷārapamhā hasulā, susaññā tanumajjhimā; Parivāressantimaṃ niccaṃ, ratnapīṭhassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Aṭṭhārase kappasate, gotamo nāma cakkhumā; Tamandhakāraṃ vidhamitvā, buddho loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dassanamāgamma, pabbajissatikiñcano; Tosayitvāna satthāraṃ, sāsanebhiramissati. ‘‘‘Tassa dhammaṃ suṇitvāna, kilese ghātayissati; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’. ‘‘Vīriyaṃ me dhuradhorayhaṃ, yogakkhemādhivāhanaṃ; Uttamatthaṃ patthayanto, sāsane viharāmahaṃ. ‘‘Idaṃ pacchimakaṃ mayhaṃ, carimo vattate bhavo; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿黑马咖长老如此诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā hemako thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
黑马咖长老譬喻·第七显示巴利原文
Hemakattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
第十七诵品显示巴利原文
Sattarasamaṃ bhāṇavāraṃ.
第八 多迭亚长老譬喻显示巴利原文
8. Todeyyattheraapadānaṃ
阿基答加亚王,住于最殊胜的给都马帝城,
他勇猛无畏,威力具足,当时即安住在那城中。
边境动乱之际,制敌者迅速集结;
凭借战士与军力,当时降伏了敌人。
象兵、军阵兵、勇士、皮甲武士,
持弓射手与猛士,当时悉皆聚集。
厨师、理发师、沐浴者、花鬘师,
战胜战斗的勇士们,那时全都聚集一处。
手持剑的战士,手持弓、持盾的战士;
猎人们战斗得胜,那时全部聚集。
三处开敷的大象,年满六十的雄象;
以金腰带为庄严,于那时悉皆聚集。
它们堪忍寒冷与炎热,并能持举火把;
以战斗为生的战士们已完成各自的职责,彼时全都集合。
螺声、鼓声,以及因时节而发的声音;
以这些声音令他们欢喜,彼时全都集合。
以三叉戟、矛与咒语;
在击打与推倒之中,当时所有人皆悉聚集。
「究竟为何?」审谛之后,国王与阿基答加亚……
那时,我将六万众生钉上刺桩。
人们发出这样的声音:‘啊,这国王行于非法!’
正在地狱中受苦,何时才有尽头?
我卧于床榻,辗转反侧,当时便见到地狱的景象;
我日夜不能入眠,刺桩逼恼着我。
六万头象,众宝庄严尽饰,
金鞍大象,披挂金色锦衣,
由村长们乘御,手执矛与钩。
置身战场,我无所眷恋,舍离而去,
被自身的业所煎熬,我出家而为无家者。」
“六万匹良马,悉以宝饰庄严,
纯种良驹,信度骏马,疾驰之马。
村长们乘骑,手持弓,身披铠甲;
击退他们全体之后,我出家而为无家者。
六万辆战车,一一庄严具饰;
铺着豹皮与虎皮,装备整肃,旗帜高扬;
舍离了这一切,我出家而为无家者。
六万头母牛,尽戴铜制颈环;
舍弃了她们之后,我便出家而为无家者。
六万名女子,皆以一切庄严为饰,
身着彩衣华饰,佩戴宝珠耳环。
修眉含笑,善於装扮,腰身纤细适中,
我舍离了哭泣的她们,出家成为无家者。
“搭好叶屋之后,我又建了一间火室;
我精进勇猛,意志坚定,便安住于那茅舍之中。
于凉亭、树下或空寂之处修习禅那时,
于我而言,既无恐惧,亦不见任何可怖畏惧之事。
那位名为苏美德的正自觉者,是至上悲愍的牟尼,
他以智慧之光为明炬,出现于世间。
在我茅舍附近,曾有一位具大神通的夜叉;
当最殊胜的佛陀出现于世时,他便来向我宣告。
佛陀已出现于世间,名为善慧,是具眼者;
他济渡一切众生,他亦将济渡你。
听闻夜叉之言后,我当下便生起悚惧;
心中思维‘佛陀、佛陀’,我返归茅舍。
弃去柴薪,整理好卧具;
礼敬茅舍之后,我从林中走了出来。
我持栴檀,从村到村,从城到城;
寻求天中之天,我来到导师面前。
那时,世尊是善慧的世间导师;
阐明四圣谛,教化众多人众。
合掌高举,将旃檀置于头顶;
礼敬正自觉者后,我宣说这些偈颂。
雨季的花丛,香气只飘散于近处;
而你,英雄,以功德的芬芳,遍熏十方。
瞻波花、龙树花、阿提目多花、格答迦花;
当沙罗花盛开时,顺风吹送。
闻得你的香气,我从雪山来到此处;
我礼敬您,大雄,世间最胜者、美名远扬者。
以最上等的旃檀涂身,须弥陀世间导师;
令自心净信后,便默然而立。
名为须弥陀的世尊,是世间最胜者,人中牛王;
于比丘僧团中端坐,宣说了这些偈颂。
凡是宣说我功德、以旃檀礼敬我的人;
我将称赞他,请谛听我所说。
言辞可信,如梵天般正直而有威德;
于二十五劫间,他将具足光辉。
三十三次成为天帝释,统理天界;
所领地方王权之广大,不可称计。
“从该处死后,此人将转生人界;”
与福业相应者,将成为梵天之亲族。
诵习者、持咒者,三吠陀之彼岸者;
具足三相的婆罗门,名为巴瓦离。
问了微妙的问题,修习了正直之道;
遍知一切漏,他将安住于无漏。’
我的三种火已寂灭,一切诸有已根除;
遍知了一切漏,我安住于无漏。
此来于我,确实是善来……(中略)……已作世尊的教诫。
显示巴利原文 ‘‘Rājā ajitañjayo nāma, ketumatīpuruttame; Sūro vikkamasampanno, puramajjhāvasī tadā. ‘‘Tassa rañño pamattassa, aṭaviyo samuṭṭhahuṃ; Otārā tuṇḍikā ceva, raṭṭhaṃ viddhaṃsayuṃ tadā. ‘‘Paccante kupite khippaṃ, sannipātesirindamo; Bhaṭe ceva balatthe ca, ariṃ niggāhayi tadā. ‘‘Hatthārohā anīkaṭṭhā, sūrā ca cammayodhino; Dhanuggahā ca uggā ca, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Āḷārikā ca kappakā, nhāpakā mālakārakā; Sūrā vijitasaṅgāmā, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Khaggahatthā ca purisā, cāpahatthā ca vammino; Luddā vijitasaṅgāmā, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Tidhāpabhinnā mātaṅgā, kuñjarā saṭṭhihāyanā; Suvaṇṇakacchālaṅkārā, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Khamā sītassa uṇhassa, ukkāruharaṇassa ca; Yodhājīvā katakammā, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Saṅkhasaddaṃ bherisaddaṃ, atho utuja saddakaṃ; Etehi te hāsayantā, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Tisūlakontimantehi ca; Koṭṭentānaṃ nipātentā , sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Kimevātinisāmetvā , sarājā ajitañjayo ; Saṭṭhi pāṇasahassāni, sūle uttāsayiṃ tadā. ‘‘Saddaṃ mānusakākaṃsu, aho rājā adhammiko; Niraye paccamānassa, kadā anto bhavissati. ‘‘Sayanehaṃ tuvaṭṭento, passāmi niraye tadā; Na supāmi divārattiṃ, sūlena tajjayanti maṃ. ‘‘Kiṃ pamādena rajjena, vāhanena balena ca; Na te pahonti dhāretuṃ, tāpayanti mamaṃ sadā. ‘‘Kiṃ me puttehi dārehi, rajjena sakalena ca; Yaṃnūna pabbajeyyāhaṃ, gatimaggaṃ visodhaye. ‘‘Saṭṭhi nāgasahassāni, sabbālaṅkārabhūsite; Suvaṇṇakacche mātaṅge, hemakappanavāsase. ‘‘Ārūḷhe gāmaṇīyehi, tomaraṅkusapāṇibhi; Saṅgāmāvacare ṭhāne, anapekkho vihāyahaṃ; Sakakammena santatto, nikkhamiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Saṭṭhi assasahassāni, sabbālaṅkārabhūsite; Ājānīyeva jātiyā, sindhave sīghavāhane. ‘‘Ārūḷhe gāmaṇīyehi, cāpahatthehi vammibhi; Pahāretvāna te sabbe, nikkhamiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Saṭṭhi rathasahassāni, sabbālaṅkārabhūsite; Dīpe athopi veyagghe, sannaddhe ussitaddhaje; Te sabbe parihāretvā , pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Saṭṭhi dhenusahassāni, sabbā kaṃsūpadhāraṇā; Tāyopi chaḍḍayitvāna, pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Saṭṭhi itthisahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Vicittavatthābharaṇā, āmukkamaṇikuṇḍalā. ‘‘Aḷārapamhā hasulā, susaññā tanumajjhimā; Tā hitvā kandamānāyo, pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Saṭṭhi gāmasahassāni, paripuṇṇāni sabbaso; Chaḍḍayitvāna taṃ rajjaṃ, pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Nagarā nikkhamitvāna, himavantamupāgamiṃ; Bhāgīrathīnadītīre, assamaṃ māpayiṃ ahaṃ. ‘‘Paṇṇasālaṃ karitvāna, agyāgāraṃ akāsahaṃ; Āraddhavīriyo pahitatto, vasāmi assame ahaṃ. ‘‘Maṇḍape rukkhamūle vā, suññāgāre ca jhāyato; Na tu vijjati tāso me, na passe bhayabheravaṃ. ‘‘Sumedho nāma sambuddho, aggo kāruṇiko muni; Ñāṇālokena jotanto, loke uppajji tāvade. ‘‘Mama assamasāmantā, yakkho āsi mahiddhiko; Buddhaseṭṭhamhi uppanne, ārocesi mamaṃ tadā. ‘‘Buddho loke samuppanno, sumedho nāma cakkhumā; Tāreti janataṃ sabbaṃ, tampi so tārayissati. ‘‘Yakkhassa vacanaṃ sutvā, saṃviggo āsi tāvade; Buddho buddhoti cintento, assamaṃ paṭisāmayiṃ. ‘‘Aggidāruñca chaḍḍetvā, saṃsāmetvāna santhataṃ; Assamaṃ abhivanditvā, nikkhamiṃ vipinā ahaṃ. ‘‘Tato candanamādāya, gāmā gāmaṃ purā puraṃ; Devadevaṃ gavesanto, upagacchiṃ vināyakaṃ. ‘‘Bhagavā tamhi samaye, sumedho lokanāyako; Catusaccaṃ pakāsento, bodheti janataṃ bahuṃ. ‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, sīse katvāna candanaṃ; Sambuddhaṃ abhivādetvā, imā gāthā abhāsahaṃ. ‘‘‘Vassike pupphamānamhi, santike upavāyati; Tvaṃ vīra guṇagandhena, disā sabbā pavāyasi. ‘‘‘Campake nāgavanike, atimuttakaketake; Sālesu pupphamānesu, anuvātaṃ pavāyati. ‘‘‘Tava gandhaṃ suṇitvāna, himavantā idhāgamiṃ; Pūjemi taṃ mahāvīra, lokajeṭṭha mahāyasa’. ‘‘Varacandanenānulimpiṃ, sumedhaṃ lokanāyakaṃ; Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, tuṇhī aṭṭhāsi tāvade. ‘‘Sumedho nāma bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me guṇe pakittesi, candanañca apūjayi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Ādeyyavākyavacano, brahmā uju patāpavā; Pañcavīsatikappāni, sappabhāso bhavissati. ‘‘‘Chabbīsatikappasate, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Tettiṃsakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Tato cutoyaṃ manujo, manussattaṃ gamissati; Puññakammena saṃyutto, brahmabandhu bhavissati. ‘‘‘Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū; Tilakkhaṇena sampanno, bāvarī nāma brāhmaṇo. ‘‘‘Tassa sisso bhavitvāna, hessati mantapāragū; Upagantvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ. ‘‘‘Pucchitvā nipuṇe pañhe, bhāvayitvāna añjasaṃ ; Sabbāsave pariññāya, viharissatināsavo’. ‘‘Tividhaggi nibbutā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿偷提亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā todeyyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
多迭亚长老譬喻 第八显示巴利原文
Todeyyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 迦都咖尼长老譬喻显示巴利原文
9. Jatukaṇṇittheraapadānaṃ
在汉舍卫城,我曾是一位长者之子;
那时,我具足五欲功德,恣意受用。
我的乐器已被击响,和着节拍一齐奏起;
所有那些舞动的女子,将我的心全然牵去。
那着彩衣的、那容貌端丽的、那林间栖居的、那中等身段的——
跳跃者与忧思者,常围绕着我。
起尸鬼、瓮肩者,以及众多的演员与舞者,
舞者与戏剧演员,常围绕着我。
理发师、沐浴师、厨师、花鬘师与善信优婆塞;
诸嘉喇、诸摩喇,他们总是时常围绕在我身旁。
一切旅者与行人,众多求乞者与游方者;
他们常行乞食,来到我的家中。
沙门和婆罗门,是无上的福田;
他们来到我家中,增益我的福德。
巴答嘎、喇都咖,以及所有的尼乾陀与花衣众;
持三杖者、独髻者,前来我家。
邪命外道、染污者、牛行者、天行者;
这些身披尘垢者,前来我家。
少欲得寂静者、多瞋恚者,
苦行者与林栖者,来到我的家中。
乌荼咖人、达弥喇人、沙库喇人、摩喇瓦喇咖人;
萨瓦喇人与犹那咖人,来到我家中。
“安达咖人、蒙达咖人,以及所有的拘达喇人和诃奴温达咖人;”
“还有阿拉瓦吉那国的人们,也来到我家中。”
“阿喇桑达迦人、巴喇瓦迦人、昙马拉人,以及尼嘎马人。”
“马度拉迦人、憍萨罗迦人、咖林嘎人,以及哈提波利迦人。”
“杰喇瓦迦人与阿拉巴人,以及众多的奥古喇人与梅嘎喇人;”
“库达咖人与苏达咖人,也来到我的家宅。”
“罗哈那人、信度人,以及吉答咖人、一耳人;”
苏拉塔人、阿巴兰达人来到我的家。
苏帕拉卡的童子们、末罗人、金地人;
跋耆人与当伽人,全都来到我家中。
芦苇匠、织工、皮革匠与木匠;
铁匠与陶工,也来到我家中。
宝石匠、铜匠、金匠、织布师;
锡匠等,全都来到我家中。
制弓匠、造轮匠、织布师、香料商;
“染工与织工,来到我家中。”
“榨油工、砍柴工,挑水工与使者;”
“厨师与守厨人,来到我家中。”
“守门者、军守卫者、捆绑者与撒花者;”
“象乘者与象护者,来到我家中。”
我曾为阿难大王及自身的利益而行布施;
“以七种珍宝,我补足其不足处。”
“凡我称扬的一切人,种种不同、为数众多;”
我知悉他们的心后,便以珍宝令他们满足。
当琵琶拨响、鼓声敲起之时,
当螺贝吹响之际,我在自己的家中欢悦。
那时,世尊正是莲华上首导师,
他带着二十万诸漏已尽者,
具眼者与诸比丘一同,步入街道;
光耀一切方所,犹如灯树璀璨闪耀。
当世间导师行进之时,诸鼓齐鸣;
他的光辉流布,犹如升起的太阳。
纵在门扉之间,那光芒亦能透入;
屋内当下现起广大光明。
见到佛陀的光明后,我对大众说:
毫无疑问,最胜佛陀已来到这条街巷。
我迅速步下宫殿,来到市集;
我顶礼正自觉者后,宣说此言:
「『愿佛陀垂悯于我,水生者中最上的导师;
那位牟尼应允了二十万大众的邀请。
我邀请正自觉者后,将他迎请至自家;
在那里,我以饮食供养大牟尼。
了知那位如来般的最胜佛陀受食已毕之时;
我以百种乐器齐鸣,承事最胜的佛陀。
莲华上者,世间解,堪受供养;
在屋内坐定之后,便宣说了如下的偈颂:
“那位以歌舞伎乐奉侍我,并以饮食供养我者,
我将称扬赞叹他,请听我如是所说。”
饮食丰足,具足黄金与食物;
此人将于四洲大地,成就独一王权。
受持五戒之后,进而修习十业道;
受持而行,他将教导众人。
百千乐器,庄严的鼓,
他们将常奏此乐,这是侍奉的果报。
“三万劫中,享乐天界;”
六十四度,为天帝释,掌管天界;
六十四度,为人中王,成为转轮圣王;
地方王权,广大无际,算数所不可穷尽。
于十万劫中,出生于奥咖咖族;
姓乔达摩,将成为世间之导师。
不论投生何处,是天界或是人界;
成为受用无缺者,此后将投生人界。
成为诵习者,通达三吠陀;
为寻求最上义,他将游化于此大地。
他日后出家,为净善根所策励;
将欣乐于乔达摩世尊的教法之中。
成就正自觉者——释迦族中的牛王乔达摩;
烦恼烧尽之后,他将成为阿拉汉。
犹如林中的虎王,犹如兽中的狮子王;
今日,我于释迦子的教法中,无所畏惧而住。
或于天界、人间,或于贫穷、恶趣之中;
我不见再生,此是承事之果。
我勤依远离,寂静无依着;
如龙象断除系缚,我住无漏。
我的到来,确是善妙的……(中略)……已完成了佛陀的教诫。
显示巴利原文 ‘‘Nagare haṃsavatiyā, seṭṭhiputto ahosahaṃ; Samappito kāmaguṇe, paricāremahaṃ tadā. ‘‘Tato pāsādamāruyha, mahābhoge valañjako ; Tattha naccehi gītehi, paricāremahaṃ tadā. ‘‘Tūriyā āhatā mayhaṃ, sammatāḷasamāhitā; Naccantā itthiyo sabbā, harantiyeva me mano. ‘‘Celāpikā lāmaṇikā , kuñjavāsī timajjhikā ; Laṅghikā sokajjhāyī ca, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Vetāḷino kumbhathūnī, naṭā ca naccakā bahū; Naṭakā nāṭakā ceva, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Kappakā nhāpakā sūdā, mālākārā supāsakā ; Jallā mallā ca te sabbe, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Etesu kīḷamānesu, sikkhite katupāsane; Rattindivaṃ na jānāmi, indova tidasaṅgaṇe. ‘‘Addhikā pathikā sabbe, yācakā varakā bahū; Upagacchanti te niccaṃ, bhikkhayantā mamaṃ gharaṃ. ‘‘Samaṇā brāhmaṇā ceva, puññakkhettā anuttarā; Vaḍḍhayantā mamaṃ puññaṃ, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Paṭagā laṭukā sabbe, nigaṇṭhā pupphasāṭakā; Tedaṇḍikā ekasikhā, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Ājīvakā viluttāvī, godhammā devadhammikā; Rajojalladharā ete, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Parittakā santipattā , kodhapugganikā bahū; Tapassī vanacārī ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Oḍḍakā damiḷā ceva, sākuḷā malavāḷakā ; Savarā yonakā ceva, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Andhakā muṇḍakā sabbe, koṭalā hanuvindakā ; Ārāvacīnaraṭṭhā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Alasandakā pallavakā, dhammarā niggamānusā ; Gehikā cetaputtā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Mādhurakā kosalakā, kaliṅgā hatthiporikā; Isiṇḍā makkalā ceva, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Celāvakā ārabbhā ca, oghuḷhā meghalā bahū; Khuddakā suddakā ceva, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Rohaṇā sindhavā ceva, citakā ekakaṇṇikā; Suraṭṭhā aparantā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Suppārakā kumārā ca, mallasovaṇṇabhūmikā ; Vajjītaṅgā ca te sabbe, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Naḷakārā pesakārā, cammakārā ca tacchakā; Kammārā kumbhakārā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Maṇikārā lohakārā, soṇṇakārā ca dussikā; Tipukārā ca te sabbe, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Usukārā bhamakārā, pesakārā ca gandhikā; Rajakā tunnavāyā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Telikā kaṭṭhahārā ca, udahārā ca pessikā; Sūpikā sūparakkhā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Dovārikā anīkaṭṭhā, bandhikā pupphachaḍḍakā; Hatthāruhā hatthipālā, āgacchanti mamaṃ gharaṃ. ‘‘Ānandassa mahārañño , mamatthassa adāsahaṃ; Sattavaṇṇena ratanena, ūnatthaṃ pūrayāmahaṃ. ‘‘Ye mayā kittitā sabbe, nānāvaṇṇā bahū janā; Tesāhaṃ cittamaññāya, tappayiṃ ratanenahaṃ. ‘‘Vaggūsu bhāsamānāsu, vajjamānāsu bherisu; Saṅkhesu dhamayantesu, sakagehe ramāmahaṃ. ‘‘Bhagavā tamhi samaye, padumuttaranāyako; Vasīsatasahassehi, parikkhīṇāsavehi so. ‘‘Bhikkhūhi sahito vīthiṃ, paṭipajjittha cakkhumā; Obhāsento disā sabbā, dīparukkhova jotati. ‘‘Vajjanti bheriyo sabbā, gacchante lokanāyake; Pabhā niddhāvate tassa, sataraṃsīva uggato. ‘‘Kavāṭantarikāyāpi, paviṭṭhena ca rasminā; Antogharesu vipulo, āloko āsi tāvade. ‘‘Pabhaṃ disvāna buddhassa, pārisajje avocahaṃ; Nissaṃsayaṃ buddhaseṭṭho, imaṃ vīthimupāgato. ‘‘Khippaṃ oruyha pāsādā, agamiṃ antarāpaṇaṃ; Sambuddhaṃ abhivādetvā, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Anukampatu me buddho, jalajuttamanāyako; Vasīsatasahassehi, adhivāsesi so muni’. ‘‘Nimantetvāna sambuddhaṃ, abhinesiṃ sakaṃ gharaṃ; Tattha annena pānena, santappesiṃ mahāmuniṃ. ‘‘Bhuttāviṃ kālamaññāya, buddhaseṭṭhassa tādino; Sataṅgikena tūriyena, buddhaseṭṭhaṃ upaṭṭhahiṃ. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Antoghare nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo maṃ tūriyehupaṭṭhāsi, annapānañcadāsi me; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Pahūtabhakkho hutvāna, sahirañño sabhojano; Catudīpe ekarajjaṃ, kārayissatiyaṃ naro. ‘‘‘Pañcasīle samādāya, dasakammapathe tato; Samādāya pavattento, parisaṃ sikkhāpayissati. ‘‘‘Tūriyasatasahassāni, bheriyo samalaṅkatā; Vajjayissantimaṃ niccaṃ, upaṭṭhānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati; Catusaṭṭhikkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati. ‘‘‘Catusaṭṭhikkhattuṃ rājā, cakkavattī bhavissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Upapajjati yaṃ yoniṃ, devattaṃ atha mānusaṃ; Anūnabhogo hutvāna, manussattaṃ gamissati. ‘‘‘Ajjhāyako bhavitvāna, tiṇṇaṃ vedāna pāragū; Uttamatthaṃ gavesanto, carissati mahiṃ imaṃ. ‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, sukkamūlena codito; Gotamassa bhagavato, sāsanebhiramissati. ‘‘‘Ārādhayitvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ; Kilese jhāpayitvāna, arahāyaṃ bhavissati’. ‘‘Vipine byaggharājāva, migarājāva kesarī; Abhīto viharāmajja, sakyaputtassa sāsane. ‘‘Devaloke manusse vā, dalidde duggatimhi vā; Nibbattiṃ me na passāmi, upaṭṭhānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Vivekamanuyuttomhi , upasanto nirūpadhi; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿迦图咖尼长老确曾宣说这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā jatukaṇṇitthero imā gāthāyo abhāsitthāti.
第九 迦图咖尼长老譬喻显示巴利原文
Jatukaṇṇittherassāpadānaṃ navamaṃ.
10. 优填长老譬喻显示巴利原文
10. Udenattheraapadānaṃ
离雪山不远处,有一座山名为巴度摩;
我的庵堂已善加建成,茅舍也已善加搭建。
那里河流蜿蜒,渡口善设而悦意,
水质澄澈清凉,诸河恒常流淌。
鲤鱼、雨鱼、鲶鱼、力鱼、须鱼、红鱼,各种鱼类,
这些美丽的河鱼,恒常栖居河中。
芒果与阎浮交覆成荫,迦梨罗、提拉咖亦复如是;
乌达拉咖与巴答离,庄严着我的庵堂。
安骨拉咖树、宾比迦拉树、摩亚咖梨树正盛开着,
随风送香,令我的林居倍添庄严。
阿提目答咖树、萨答利咖树,龙树与娑罗树皆已开花;
天香弥漫,庄严我的住所。
拘赏弥树、萨喇喇树、尼巴树,以及八角树,皆已盛开。
诃梨勒、菴摩罗,芒果、阎浮、毗醯勒;
枣、婆罗勒、木苹果,在我的静修处果实繁多。
无忧树、宾地瓦利树与苦楝树,繁花盛开;
天香弥漫,令我的隐居处庄严。
富那迦树、山富那迦树与帝米拉树,正在那里盛放着花;
散发天香,装点我的隐修处。
尼贡地树、西利尼贡地树与占巴树,正在那里盛放着花;
散发出天香,庄严着我的隐居处。
不远处有莲池,迦迦瓦迦鸟的鸣声回荡;
覆以曼陀罗花、睡莲与红莲。
巴提那鱼、巴武沙鱼、马差鱼、巴喇佳鱼、蒙佳罗希答鱼;
它们在那里游动,令我的隐居处倍添庄严。
鳄鱼、鼍龙、龟类,以及众多的伽哈鱼;
水兽与蟒蛇,庄严着我的隐居处。
鸽子、日鹅、咖咖瓦咖鸟,以及河中行鸟;
丁地巴鸟与沙利咖鸟栖止于此,美饰着我的隐修处。
芒果香花与露兜花,正在那里盛放;
它们散发天界之香,庄严我的隐修处。
狮子、虎、豹,熊、鬣狗与豺;
在林中游步,庄严着我的林居;
顶戴沉重的发髻,身披上好的羚羊皮衣;
他们漫步林间,庄严我的林园。
这些身披鹿皮衣者,明智而寂静安住;
他们全都少食,庄严我的林园。
“取一担之量,便进入林中;
以根果为食,安住于净修林中;
“他们不取薪柴,不汲水,不备洗足水;
凭借一切仙人的威神力,他自然降临于此。
八万四千仙人,云集于此;
他们皆是成就禅那者,寻求那最上之义。
「名为莲华上佛的胜者,已抵达一切法彼岸者;
驱散那黑暗后,胜者便出现了。
“在我隐居处附近,有一位具大神力的夜叉;”
他对我赞叹正觉者——那从莲华化生中的无上调御师。
这位佛陀已出现于世,莲花中最上的大牟尼;
尊者,请您速往亲近正觉者。
听闻夜叉之语,心净信而
收拾好林中住所,我即从密林出离。
如衣着火时,我从住所出离;
度过一夜之后,我前往调御者之处。
莲花上者、世间解,应供之受者;
开示四圣谛,他宣说了不死之境。
我采得盛开的莲花,来到大仙人处;
心怀净信与喜悦,我向佛陀献上供养。
我礼敬自觉者,水生的最上导师;
我将鹿皮衣偏袒一肩,礼赞世间之导师。
他以那智慧而成正自觉者,无漏者安住于此;
我将称扬那智慧,请听我如是宣说。
斩断轮回之流,他度脱了一切众生;
听闻你的法,他们得以渡越渴爱之流。
你是众生的导师、旗帜、幢与柱;
是皈依处、依止处、明灯,两足中之至上者。
世间凡被称为商队领袖的导师们,
你是一切知者中的最上者,他们皆为你所容摄。
一切知者,您以智慧度脱了无数众生;
他们得见您已,必将究竟苦边。
具眼者啊,世间一切香类,
大牟尼,在这福德田中,无有与你馨香相等者。
具眼者,你救拔了畜生趣与地狱,
大牟尼,你宣示了无为、寂静的境地。
世间解、莲花上首者,应受诸供养的圣者,
在比丘僧团中坐定后,宣说了这些偈颂:
谁以净信的双手,供养了我的智慧——
我将称扬他,请听我所说。
于三万劫之中,他将在天界受乐;
“他将千次为王,成为转轮王。”
我已得此善得之利,令持善戒者欢喜;
遍知一切诸漏,我住无漏。
显示巴利原文 ‘‘Himavantassāvidūre , padumo nāma pabbato; Assamo sukato mayhaṃ, paṇṇasālā sumāpitā. ‘‘Nadiyo sandare tattha, supatitthā manoramā; Acchodakā sītajalā, sandare nadiyo sadā. ‘‘Pāṭhīnā pāvusā macchā, balajā muñjarohitā; Sobhentā nadiyo ete, vasanti nadiyā sadā. ‘‘Ambajambūhi sañchannā, kareritilakā tathā; Uddālakā pāṭaliyo, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Aṅkolakā bimbijālā, māyākārī ca pupphitā; Gandhena upavāyantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Atimuttā sattalikā, nāgā sālā ca pupphitā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Kosambā saḷalā nīpā, aṭṭhaṅgāpi ca pupphitā ; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Harītakā āmalakā, ambajambuvibhītakā; Kolā bhallātakā billā, phalāni bahu assame. ‘‘Kalambā kandalī tattha, pupphanti mama assame; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Asokapiṇḍivārī ca , nimbarukkhā ca pupphitā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Punnāgā giripunnāgā, timirā tattha pupphitā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Nigguṇḍī sirinigguṇḍī, camparukkhettha pupphitā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Avidūre pokkharaṇī, cakkavākūpakūjitā; Mandālakehi sañchannā, padumuppalakehi ca. ‘‘Acchodakā sītajalā, supatitthā manoramā; Acchā phalikasamānā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Padumā pupphare tattha, puṇḍarīkā ca uppalā; Mandālakehi sañchannā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Pāṭhīnā pāvusā macchā, balajā muñjarohitā; Vicarantāva te tattha, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Kumbhīlā susumārā ca, kacchapā ca gahā bahū; Ogahā ajagarā ca, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Pārevatā ravihaṃsā, cakkavākā nadīcarā; Dindibhā sāḷikā cettha, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Nayitā ambagandhī ca, ketakā tattha pupphitā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Sīhā byagghā ca dīpī ca, acchakokataracchakā; Anusañcarantā pavane, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Jaṭābhārena bharitā, ajinuttaravāsanā; Anusañcarantā pavane, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Ajinānidharā ete, nipakā santavuttino; Appāhārāva te sabbe, sobhenti mama assamaṃ. ‘‘Khāribhāraṃ gahetvāna, ajjhogayha vanaṃ tadā; Mūlaphalāni bhuñjantā, vasanti assame tadā. ‘‘Na te dāruṃ āharanti, udakaṃ pādadhovanaṃ; Sabbesaṃ ānubhāvena, sayamevāharīyati. ‘‘Cullāsītisahassāni, isayettha samāgatā; Sabbeva jhāyino ete, uttamatthagavesakā. ‘‘Tapassino brahmacārī, codentā appanāva te; Ambarāvacarā sabbe, vasanti assame tadā. ‘‘Pañcāhaṃ sannipatanti, ekaggā santavuttino; Aññoññaṃ abhivādetvā, pakkamanti disāmukhā. ‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū; Tamandhakāraṃ vidhamaṃ, uppajji tāvade jino. ‘‘Mama assamasāmantā, yakkho āsi mahiddhiko; So me saṃsittha sambuddhaṃ, jalajuttamanāyakaṃ. ‘‘Esa buddho samuppanno, padumuttaro mahāmuni; Khippaṃ gantvāna sambuddhaṃ, payirūpāsa mārisa. ‘‘Yakkhassa vacanaṃ sutvā, vippasannena cetasā; Assamaṃ saṃsāmetvāna, nikkhamiṃ vipinā tadā. ‘‘Ceḷeva ḍayhamānamhi, nikkhamitvāna assamā; Ekarattiṃ nivāsetvā , upagacchiṃ vināyakaṃ. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Catusaccaṃ pakāsento, desesi amataṃ padaṃ. ‘‘Suphullaṃ padumaṃ gayha, upagantvā mahesino; Pasannacitto sumano, buddhassa abhiropayiṃ. ‘‘Pūjayitvāna sambuddhaṃ, jalajuttamanāyakaṃ; Ekaṃsaṃ ajinaṃ katvā, santhaviṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Yena ñāṇena sambuddho, vasatīha anāsavo; Taṃ ñāṇaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Saṃsārasotaṃ chinditvā, tāresi sabbapāṇinaṃ; Tava dhammaṃ suṇitvāna, taṇhāsotaṃ taranti te. ‘‘‘Tuvaṃ satthā ca ketu ca, dhajo yūpo ca pāṇinaṃ; Parāyaṇo patiṭṭhā ca, dīpo ca dvipaduttama . ‘‘‘Yāvatā gaṇino loke, satthavāhā pavuccare; Tuvaṃ aggosi sabbaññu, tava antogadhāva te. ‘‘‘Tava ñāṇena sabbaññu, tāresi janataṃ bahuṃ; Tava dassanamāgamma, dukkhassantaṃ karissare. ‘‘‘Ye kecime gandhajātā, loke vāyanti cakkhuma; Tava gandhasamo natthi, puññakkhette mahāmune’. ‘‘‘Tiracchānayoniṃ nirayaṃ, parimocesi cakkhuma; Asaṅkhataṃ padaṃ santaṃ, desesi tvaṃ mahāmune’. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me ñāṇaṃ apūjesi, pasanno sehi pāṇibhi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati’. ‘‘Suladdhalābhaṃ laddhomhi, tosayitvāna subbataṃ; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿优填长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā udeno thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
优填长老譬喻 第十显示巴利原文
Udenattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
弥勒品 第四十一显示巴利原文
Metteyyavaggo ekacattālīsamo.
弥勒长老、富那迦,美德咖与陶他咖,
优波湿婆、难达,第七位是黑玛咖。
显示巴利原文 Metteyyo puṇṇako thero, mettagū dhotakopi ca; Upasivo ca nando ca, hemako sattamo tahiṃ. Todeyyo jatukaṇṇī ca, udeno ca mahāyaso; Tīṇi gāthāsatānettha, asīti tīṇi cuttariṃ.
42. 跋陀利品显示巴利原文
42. Bhaddālivaggo
1. 跋陀利长老譬喻显示巴利原文
1. Bhaddālittheraapadānaṃ
名为善慧的正自觉者,最上的悲愍者、牟尼;
乐于远离的世间最胜者,前往雪山。
深入雪山之后,善慧的世间导师;
结跏趺坐已,人中最上者安坐。
善慧的世间导师,安住于定中;
佛陀,人中最上者,宴坐七日七夜。
我肩负一担谷,步入林中;
在那里,我见到了正自觉者——他已渡越瀑流,安住无漏。
执持扫帚,将僧院清扫干净;
竖立四柱后,我便建造了凉亭。
采来娑罗花,我覆盖于凉亭之上;
我以净信与喜悦之心,礼敬了如来。
世人称他为善慧——具大慧的善慧者;
在比丘僧团中坐定,宣说了这些偈颂。
了知佛陀的言语,一切天人皆来集会;
毫无疑问,最胜的佛陀、具眼者正在说法。
名为须弥陀的正自觉者,是诸供养的受者;
坐于天众之中,宣说这些偈颂。
“凡为我持立七日、以沙罗叶覆盖的亭棚者;
我将称叹于他,请听我宣说。”
或为天人或为人,彼将身现金色;
成就巨富之后,享诸欲乐。
复有六万头龙象,众宝严饰,
金带严身的象王,身披金色覆布。
御象者手持矛钩,骑乘其上,
于晨昏前来侍奉此人;
此人为那些象所围绕,将欢喜愉悦。
「六万匹马,种种庄严修饰,
犹如纯种信度良驹,奔驰迅捷。」
「由持弓箭的驭者所乘,
将恒常围绕于我,这是供养佛陀的果报。
「六万车乘,种种严饰庄严,
还有岛屿与虎豹,装束严整,旗帜高擎。
由手持弓、身披甲的将军们乘驾其上;
他们将常恒围绕此人,这便是供养佛陀的果报。
六万座村落,悉皆充遍圆满;
财富谷物丰饶,一切悉皆繁荣;
将恒常显现,此是供养佛之果。
象、马、战车、步兵,四支军队;
常时围绕此人,此是供佛之果。
于十八百劫中,享乐于天界;
千度为王,亦将作转轮王。
于三万劫中,生于奥咖咖族;
以乔达摩为姓,将为世间导师。
他的法嗣,由法化生的亲子;
彻知一切漏之后,他便安住于无漏。
于三万劫之中,我见到了世间导师;
从那时起,我便寻求那不死之境。
我得大利益,我善得法,我已了知教法;
三明已得证,佛陀的教法已成就。
礼敬您,人中最胜者,礼敬您,至上之人;
称扬您的智慧之后,我已证得不动的境界。
不论我往生何处,或在天界,或在人间;
我于一切处皆得安乐,这是赞叹智慧所得的果报。
如今我这是最后存在,最后的「有」正在流转;
犹如龙象断除系缚,我住于无漏。
我的烦恼已悉数烧尽,一切「有」已彻底根除;
如龙象断除系缚,我安住于无漏。
我来到佛陀座前,实是善来;
三明已证,佛陀的教诫已成就。
四无碍解,以及八种解脱;
六神通已亲证,佛陀的教法已然完成。
显示巴利原文 ‘‘Sumedho nāma sambuddho, aggo kāruṇiko muni; Vivekakāmo lokaggo, himavantamupāgami. ‘‘Ajjhogāhetvā himavaṃ, sumedho lokanāyako; Pallaṅkaṃ ābhujitvāna, nisīdi purisuttamo. ‘‘Samādhiṃ so samāpanno, sumedho lokanāyako; Sattarattindivaṃ buddho, nisīdi purisuttamo. ‘‘Khāribhāraṃ gahetvāna, vanamajjhogahiṃ ahaṃ; Tatthaddasāsiṃ sambuddhaṃ, oghatiṇṇamanāsavaṃ. ‘‘Sammajjaniṃ gahetvāna, sammajjitvāna assamaṃ; Catudaṇḍe ṭhapetvāna, akāsiṃ maṇḍapaṃ tadā. ‘‘Sālapupphaṃ āharitvā, maṇḍapaṃ chādayiṃ ahaṃ; Pasannacitto sumano, abhivandiṃ tathāgataṃ. ‘‘Yaṃ vadanti sumedhoti, bhūripaññaṃ sumedhasaṃ; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Buddhassa giramaññāya, sabbe devā samāgamuṃ; Asaṃsayaṃ buddhaseṭṭho, dhammaṃ deseti cakkhumā. ‘‘‘Sumedho nāma sambuddho, āhutīnaṃ paṭiggaho; Devasaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me sattāhaṃ maṇḍapaṃ, dhārayī sālachāditaṃ; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Devabhūto manusso vā, hemavaṇṇo bhavissati; Pahūtabhogo hutvāna, kāmabhogī bhavissati. ‘‘‘Saṭṭhi nāgasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Suvaṇṇakacchā mātaṅgā, hemakappanavāsasā. ‘‘‘Ārūḷhā gāmaṇīyehi, tomaraṅkusapāṇibhi; Sāyaṃ pāto upaṭṭhānaṃ, āgamissantimaṃ naraṃ; Tehi nāgehi parivuto, ramissati ayaṃ naro. ‘‘‘Saṭṭhi assasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Ājānīyāva jātiyā, sindhavā sīghavāhino. ‘‘‘Ārūḷhā gāmaṇīyehi, illiyācāpadhāribhi; Parivāressantimaṃ niccaṃ, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Saṭṭhi rathasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Dīpā athopi veyagghā, sannaddhā ussitaddhajā. ‘‘‘Ārūḷhā gāmaṇīyehi, cāpahatthehi vammibhi; Parivāressantimaṃ niccaṃ, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Saṭṭhi gāmasahassāni, paripuṇṇāni sabbaso; Pahūtadhanadhaññāni, susamiddhāni sabbaso; Sadā pātubhavissanti, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Hatthī assā rathā pattī, senā ca caturaṅginī; Parivāressantimaṃ niccaṃ, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Aṭṭhārase kappasate, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Satānaṃ tīṇikkhattuñca, devarajjaṃ karissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Tiṃsakappasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sabbāsave pariññāya, viharissatināsavo’. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi , addasaṃ lokanāyakaṃ; Etthantaramupādāya, gavesiṃ amataṃ padaṃ. ‘‘Lābhā mayhaṃ suladdhaṃ me, yamahaññāsi sāsanaṃ; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama; Tava ñāṇaṃ pakittetvā, pattomhi acalaṃ padaṃ. ‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ; Sabbattha sukhito homi, phalaṃ me ñāṇakittane. ‘‘Idaṃ pacchimakaṃ mayhaṃ, carimo vattate bhavo; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi, mama buddhassa santike; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿跋陀利长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bhaddālitthero imā gāthāyo abhāsitthāti.
跋陀利长老譬喻·第一显示巴利原文
Bhaddālittherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
一伞长老譬喻显示巴利原文
2. Ekachattiyattheraapadānaṃ
在禅德跋嘎河岸边,我的精舍善好建造;
沙滩极为清净,遍布其间,叶屋建造得善好。
小河两岸平坦,渡口善设,令人悦意;
鱼龟充盈其中,鳄鱼常来栖息。
熊、豹与孔雀,还有咖喇维咖鸟与沙利咖鸟,
它们终日鸣唱,美饰着我的林居。
布谷鸟音声柔和,天鹅音声甜美,
它们于彼处鸣啭,庄严我的隐居处。
狮子、老虎、野猪,还有熊、狼、豺;
于山险处吼啸,庄严我的隐居处。
种种伊尼鹿、沙拉巴鹿,还有成群的野牛与野猪,
在山谷深处引吭长鸣,为我的静修林增添几分秀美。
优昙婆罗树、瞻波树、巴吒离树、信度瓦拉树,
阿提木答树与阿首咖树,令我的隐居处美丽悦目。
安够喇树、尤提咖树、萨答离树和宾比迦利咖树,
咖尼咖拉花盛开,庄严着我的隐居处。
龙树、沙罗与娑罗在此盛开,白莲亦在绽放;
散发天香,庄严我的这处岩洞。
阿朱那树、阿萨那树及大名树,于此处盛开;
沙拉树与康古花,庄严我的岩洞。
芒果树、阎浮、提拉咖,尼姆树与美丽的沙拉树;
散发天香,庄严我的岩洞。
无忧树与咖毕他树,在山间盛开;
散发着天界的芬芳,庄严我的林间住处。
咖丹巴树、芭蕉,以及伊西木咖树,皆已栽植;
它们恒常结果,庄严着我的住处。
诃梨勒、余甘子、芒果、阎浮、毗醯勒,
枣树、榅桲树、木瓜树,在我的住处果实累累。
不远处有一方莲池,堤岸优美,悦人心意;
池中覆满曼陀罗花、莲花与睡莲;
莲花有的含苞结蕊,有的盛开花蕊。
巴提那鱼、巴乌萨鱼、跋喇佳鱼与穆佳罗希答鱼;
于澄净水中游弋,庄严着我的隐居处。
那伊答树、芒果香树,与顺风的给答咖树;
散发天香,庄严我的林间静修处。
蜂蜜从蜂巢中淌出,乳酪与酥油从穆喇利比树流出;
散发天界的芬芳,令我的隐居处庄严。
他们蓄着沉重的结发,身披羚羊皮上衣;
全都穿着树皮衣,庄严我的林居处。
腋下与腹股沟毛发丛生,齿沾泥垢,头覆尘土;
众人皆持尘垢衣,同住在我的隐修处。
他们已抵达神通彼岸,能游于虚空;
他们升腾空中,辉映我的隐修林。
那时,世尊——那位洞察真义的大牟尼;
驱除那黑暗,世间导师出现于世。
那时,有位弟子来到我面前;
他想学习明咒,名为六支相。
佛陀已出现于世间——见义的伟大牟尼;
阐明四圣谛,宣说不死之道。
心意满足,欢喜欣悦,其心安住于法;
从静修林出离后,我宣说了此语。
佛陀已出现于世间,具足三十二种殊胜相;
来吧,我们大家都往正自觉者跟前去。'
他们遵从教诫,于正法中抵达彼岸;
寻求最上义者,齐称“善哉”而纳受。
他们头顶沉甸甸的发髻,身披鹿皮上衣;
为求最上义,那时走出山林。
世尊于彼时,见义者、大名声;
阐明四圣谛,宣说不死之境;
我持白伞盖,为最胜佛擎;
我持守一日后,礼敬最胜佛陀。
见义利之世尊,世间最胜者、人牛王;
坐于比丘僧团中,宣说这些偈颂。
那以净信心亲手为我持伞盖者,
我当称扬他,你们谛听我言:
当此人出生时,不论在天界或人间,
他将常持伞盖,这便是布施伞盖的果报。
于十八百劫中,乔达摩为释迦族之雄;
破除这重重黑暗,具眼者即将出现。
他是法之继承者,是嫡子,由法所化生;
遍知一切漏,安住于无漏。
自从我造下了为佛陀擎伞的业行,
其间,我不见有白伞曾被他人所擎。
啊!我善业已作,对于那见义的如来;
一切诸漏已尽,如今不复有后有。
显示巴利原文 ‘‘Candabhāgānadītīre, assamo sukato mama; Susuddhapulinākiṇṇo, pannasālā sumāpitā. ‘‘Uttānakūlā nadikā, supatitthā manoramā; Macchakacchapasampannā , susumāranisevitā. ‘‘Acchā dīpī ca mayūrā, karavīkā ca sāḷikā; Kūjanti sabbadā ete, sobhayantā mamassamaṃ. ‘‘Kokilā mañjubhāṇī ca, haṃsā ca madhurassarā; Abhikūjanti te tattha, sobhayantā mamassamaṃ. ‘‘Sīhā byagghā varāhā ca, accha kokataracchakā; Giriduggamhi nādenti, sobhayantā mamassamaṃ. ‘‘Eṇīmigā ca sarabhā, bheraṇḍā sūkarā bahū; Giriduggamhi nādenti, sobhayantā mamassamaṃ. ‘‘Uddālakā campakā ca, pāṭalī sinduvārakā; Atimuttā asokā ca, sobhayanti mamassamaṃ . ‘‘Aṅkolā yūthikā ceva, sattalī bimbijālikā; Kaṇikārā ca pupphanti, sobhayantā mamassamaṃ . ‘‘Nāgā sālā ca saḷalā, puṇḍarīkettha pupphitā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Ajjunā asanā cettha, mahānāmā ca pupphitā; Sālā ca kaṅgupupphā ca, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Ambā jambū ca tilakā, nimbā ca sālakalyāṇī; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Asokā ca kapiṭṭhā ca, girimālettha pupphitā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Kadambā kadalī ceva, isimuggā ca ropitā; Dhuvaṃ phalāni dhārenti, sobhayantā mamassamaṃ. ‘‘Harītakā āmalakā, ambajambuvibhītakā; Kolā bhallātakā billā, phalino mama assame. ‘‘Avidūre pokkharaṇī, supatitthā manoramā; Mandālakehi sañchannā, padumuppalakehi ca. ‘‘Gabbhaṃ gaṇhanti padumā, aññe pupphanti kesarī; Opattakaṇṇikā ceva, pupphanti mama assame. ‘‘Pāṭhīnā pāvusā macchā, balajā muñjarohitā; Acchodakamhi vicaraṃ, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Nayitā ambagandhī ca, anukūle ca ketakā; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Madhu bhisamhā savati, khīrasappi muḷālibhi; Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Pulinā sobhanā tattha, ākiṇṇā jalasevitā; Opupphā pupphitā senti, sobhayantā mamassamaṃ. ‘‘Jaṭābhārena bharitā, ajinuttaravāsanā; Vākacīradharā sabbe, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Yugamattamapekkhantā, nipakā santavuttino; Kāmabhoge anapekkhā, vasanti mama assame. ‘‘Parūḷhakacchanakhalomā , paṅkadantā rajassirā; Rajojalladharā sabbe, vasanti mama assame. ‘‘Abhiññāpāramippattā, antalikkhacarā ca te; Uggacchantā nabhaṃ ete, sobhayanti mamassamaṃ. ‘‘Tehi sissehi parivuto, vasāmi vipine tadā; Rattindivaṃ na jānāmi, sadā jhānasamappito. ‘‘Bhagavā tamhi samaye, atthadassī mahāmuni; Tamandhakāraṃ nāsento, uppajji lokanāyako. ‘‘Atha aññataro sisso, āgacchi mama santikaṃ; Mante ajjhetukāmo so, chaḷaṅgaṃ nāma lakkhaṇaṃ. ‘‘Buddho loke samuppanno, atthadassī mahāmuni; Catusaccaṃ pakāsento, deseti amataṃ padaṃ. ‘‘Tuṭṭhahaṭṭho pamudito, dhammantaragatāsayo; Assamā abhinikkhamma, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Buddho loke samuppanno, dvattiṃsavaralakkhaṇo; Etha sabbe gamissāma, sammāsambuddhasantikaṃ’. ‘‘Ovādapaṭikarā te, sadhamme pāramiṃ gatā; Sādhūti sampaṭicchiṃsu, uttamatthagavesakā. ‘‘Jaṭābhārabharitā te , ajinuttaravāsanā; Uttamatthaṃ gavesantā, nikkhamiṃsu vanā tadā. ‘‘Bhagavā tamhi samaye, atthadassī mahāyaso; Catusaccaṃ pakāsento, deseti amataṃ padaṃ. ‘‘Setacchattaṃ gahetvāna, buddhaseṭṭhassa dhārayiṃ; Ekāhaṃ dhārayitvāna, buddhaseṭṭhaṃ avandahaṃ. ‘‘Atthadassī tu bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me chattaṃ adhāresi, pasanno sehi pāṇibhi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Imassa jāyamānassa, devatte atha mānuse; Dhāressati sadā chattaṃ, chattadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Sattasattatikappāni , devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Sattasattatikkhattuñca, devarajjaṃ karissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Aṭṭhārase kappasate, gotamo sakyapuṅgavo; Tamandhakāraṃ nāsento, uppajjissati cakkhumā. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sabbāsave pariññāya, viharissatināsavo’. ‘‘Yato ahaṃ kammamakaṃ, chattaṃ buddhassa dhārayaṃ; Etthantare na jānāmi, setacchattaṃ adhāritaṃ. ‘‘Idaṃ pacchimakaṃ mayhaṃ, carimo vattate bhavo; Chattadhāraṇamajjāpi, vattate niccakālikaṃ. ‘‘Aho me sukataṃ kammaṃ, atthadassissa tādino; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿一伞盖长老说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekachattiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
一伞盖长老譬喻 第二显示巴利原文
Ekachattiyattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3. 提那苏喇咖恰达尼亚长老譬喻显示巴利原文
3. Tiṇasūlakachādaniyattheraapadānaṃ
那时,我观察生、老与死,
独自出离,出家而为无家者。
我在那里搭起茅舍,便安住在茅舍之中;
我的经行处平整宜人,有种种鸟群常来相伴。
它们信赖地来到我跟前,发出悦耳的鸣叫;
我与它们一同欢喜,安住在这茅舍中。
我的茅舍近旁,有四足的兽中王者;
从栖所出来,它发出如雷霆般的吼声。
“当那兽王吼叫时,我生起了欢笑;”
为寻兽王,我却见到了世间导师。
既见天中天、三界最上导师,
我满怀欢喜,以欢喜心礼敬龙中胜者;
犹如旭日东升,又如沙罗王树花开。
以你的一切智智,你将度脱这含天世间;
他们供养你之后,便得以从生解脱。
因不得见诸佛——那一切知者、一切见者;
被贪与嗔所覆盖,便堕入波浪地狱。
得以亲见你,一切知者、世间导师;
从一切有中解脱,触证不死之境。
当具眼的诸佛、光明者出现于世时
烧尽诸烦恼后,他们示现光明。
赞颂正自觉者、提舍世间最上导师后;
我满怀欢喜,以欢喜心供养了草茎。
了知我的意向后,提舍世间最上导师;
在自己的座位坐下后,宣说了这些偈颂:
那位怀着喜悦,亲手以花覆盖我的人;
我将赞叹于他,请聆听我所说。
他将二十五度,成为天王;
又将七十五度,成为转轮王。
他所领受的地方王权,广大无边,不可计数;
由于那业的果报,及供养诸花。
此人已沐浴头,若期得花;
与福业相应者,便现于面前。
凡是他在欲乐中所愿求的,这一切都会出现;
圆满了他的愿求,漏尽者便会般涅槃。
显示巴利原文 ‘‘Jātiṃ jarañca maraṇaṃ, paccavekkhiṃ ahaṃ tadā; Ekako abhinikkhamma, pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Caramānonupubbena, gaṅgātīraṃ upāgamiṃ; Tatthaddasāsiṃ pathaviṃ, gaṅgātīre samunnataṃ. ‘‘Assamaṃ tattha māpetvā, vasāmi assame ahaṃ; Sukato caṅkamo mayhaṃ, nānādijagaṇāyuto. ‘‘Mamupenti ca vissatthā, kūjanti ca manoharaṃ; Ramamāno saha tehi, vasāmi assame ahaṃ. ‘‘Mama assamasāmantā, migarājā catukkamo; Āsayā abhinikkhamma, gajji so asanī viya. ‘‘Nadite migarāje ca, hāso me udapajjatha; Migarājaṃ gavesanto, addasaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Disvānāhaṃ devadevaṃ, tissaṃ lokagganāyakaṃ; Haṭṭho haṭṭhena cittena, pūjayiṃ nāgakesaraṃ. ‘‘Uggacchantaṃva sūriyaṃ, sālarājaṃva pupphitaṃ; Osadhiṃva virocantaṃ, santhaviṃ lokanāyakaṃ. ‘‘‘Tava ñāṇena sabbaññu, mocesimaṃ sadevakaṃ; Tavaṃ ārādhayitvāna, jātiyā parimuccare. ‘‘‘Adassanena sabbaññu, buddhānaṃ sabbadassinaṃ; Patantivīcinirayaṃ, rāgadosehi ophuṭā . ‘‘‘Tava dassanamāgamma, sabbaññu lokanāyaka; Pamuccanti bhavā sabbā, phusanti amataṃ padaṃ. ‘‘‘Yadā buddhā cakkhumanto, uppajjanti pabhaṅkarā; Kilese jhāpayitvāna, ālokaṃ dassayanti te’. ‘‘Kittayitvāna sambuddhaṃ, tissaṃ lokagganāyakaṃ; Haṭṭho haṭṭhena cittena, tiṇasūlaṃ apūjayiṃ. ‘‘Mama saṅkappamaññāya, tisso lokagganāyako; Sakāsane nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo maṃ pupphehi chādesi, pasanno sehi pāṇibhi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Pañcavīsatikkhattuṃ so, devarajjaṃ karissati; Pañcasattatikkhattuñca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ; Tassa kammanissandena , pupphānaṃ pūjanāya ca . ‘‘‘Sīsaṃnhāto cayaṃ poso, pupphamākaṅkhate yadi ; Puññakammena saṃyuttaṃ , purato pātubhavissati. ‘‘‘Yaṃ yaṃ icchati kāmehi, taṃ taṃ pātubhavissati; Saṅkappaṃ paripūretvā, nibbāyissatināsavo’.
第十八诵品。显示巴利原文
Aṭṭhārasamaṃ bhāṇavāraṃ.
烧尽烦恼,正知而具念;
于一座中端坐,我证得阿拉汉果。
经行、躺卧、端坐或站立;
忆念着最殊胜的佛陀,我恒常如此安住。
对于衣服、饮食、资具、卧具与坐处,
我于此中一无所缺,这便是供养佛陀的果报。
我今已证不死、寂静、无上之境,
遍知一切漏,我安住于无漏。
距今九十二劫前,我曾以花供佛,
我不见恶趣,此是供养佛陀之果报。
显示巴利原文 ‘‘Kilese jhāpayitvāna, sampajāno patissato; Ekāsane nisīditvā, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Caṅkamanto nipajjanto, nisinno uda vā ṭhito; Buddhaseṭṭhaṃ saritvāna, viharāmi ahaṃ sadā. ‘‘Cīvare piṇḍapāte ca, paccaye sayanāsane; Tattha me ūnatā natthi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘So dāni patto amataṃ, santaṃ padamanuttaraṃ; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Dvenavute ito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿提那苏喇咖差达尼亚长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tiṇasūlakachādaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
提那苏喇咖差达尼亚长老譬喻·第三显示巴利原文
Tiṇasūlakachādaniyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
第四·玛度曼萨达亚咖长老譬喻显示巴利原文
4. Madhumaṃsadāyakattheraapadānaṃ
“于槃头摩帝城,我曾为养猪者;
掘好坑洞之后,便往里面撒下蜂蜜与肉。
我前往集会之处,取来一只钵;
将钵盛满之后,施与了比丘僧团。
当时,那位上座比丘就在那儿,为我回向:
以此满钵之施,愿你获得广大的安乐。」
具足两种成就,由白净根所策励;
在最后转起时,将烧尽诸烦恼。
在那里,令心得净信后,我前往三十三天;
在那里,饮食后,我获得广大安乐。
在楼阁中、在大树下,我忆念过去所造之业;
我的饮食之雨,即时便降下。
这是我最后的,最后之存在正在流转变现;
在这里,我的饮食也时时降下。
由那次蜜的布施,我流转于诸有之中;
遍知一切漏,我无漏而住。
九十一劫前,我行过那次布施,
我不见恶趣,这是施蜜所得的果报。
于我,这确是善来……(中略)……已奉行佛陀的教诫。
显示巴利原文 ‘‘Nagare bandhumatiyā, sūkariko ahosahaṃ; Ukkoṭaṃ randhayitvāna , madhumaṃsamhi okiriṃ. ‘‘Sannipātaṃ ahaṃ gantvā, ekaṃ pattaṃ gahesahaṃ; Pūrayitvāna taṃ pattaṃ, bhikkhusaṅghassadāsahaṃ. ‘‘Yottha therataro bhikkhu, niyyādesi mamaṃ tadā; Iminā pattapūrena, labhassu vipulaṃ sukhaṃ. ‘‘Duve sampattiyo bhutvā, sukkamūlena codito; Pacchime vattamānamhi, kilese jhāpayissati. ‘‘Tattha cittaṃ pasādetvā, tāvatiṃsamagacchahaṃ; Tattha bhutvā pivitvā ca, labhāmi vipulaṃ sukhaṃ. ‘‘Maṇḍape rukkhamūle vā, pubbakammaṃ anussariṃ; Annapānābhivasso me, abhivassati tāvade. ‘‘Idaṃ pacchimakaṃ mayhaṃ, carimo vattate bhavo; Idhāpi annapānaṃ me, vassate sabbakālikaṃ. ‘‘Teneva madhudānena , sandhāvitvā bhave ahaṃ; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, madhudānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿蜜肉施者长老诵说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā madhumaṃsadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
蜜肉施者长老譬喻 第四显示巴利原文
Madhumaṃsadāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
第五 那嘎巴喇瓦长老譬喻显示巴利原文
5. Nāgapallavattheraapadānaṃ
于槃头摩帝城,我住王家园林;
世间导师坐于我茅舍附近。
我采来龙树嫩叶,供养佛陀;
以净信心与喜悦心,礼敬善逝。
自供养嫩叶以来,已历经九十一劫;
我不见恶趣,这是供养佛陀的果报。
善来诚然已为我所得……(中略)……佛陀的教诫已经完成。
显示巴利原文 ‘‘Nagare bandhumatiyā, rājuyyāne vasāmahaṃ; Mama assamasāmantā, nisīdi lokanāyako. ‘‘Nāgapallavamādāya , buddhassa abhiropayiṃ; Pasannacitto sumano, sugataṃ abhivādayiṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pallavamapūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿那嘎巴喇瓦长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā nāgapallavo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
那嘎巴喇瓦长老譬喻 第五显示巴利原文
Nāgapallavattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
6. 一灯长老譬喻显示巴利原文
6. Ekadīpiyattheraapadānaṃ
当善逝——成就义利的世间导师——般涅槃时;
一切天与人,悉皆礼敬两足尊。
当成就义利的世间导师,被安奉于茶毗堆上时;
各随己力,礼敬导师的茶毗堆。
离火葬堆不远,我燃起了一盏灯;
直到太阳升起,我的灯始终明亮。
以那善作之业,与思愿及誓愿;
舍离人身之后,我往生三十三天。
在那里,我那座善作的天宫,名为‘一灯’;
千百盏灯,在我天宫中炽然照耀。
犹如旭日东升,我的身体恒常照耀;
借着身体的光辉,我恒时充满光明。
穿过墙壁,穿过山岩,凌越群山;
方圆百由旬,我以眼皆能见。
我曾二十八次成为转轮王;
所领的一方国土广大无比,其数不可计算。
从天道谢没后,我便入于母胎之中出生;
即使身处母胎,我的双眼也不曾闭合。
我从出生四岁,便出家为无家者;
尚不满半月,我便证得阿拉汉果。
我清净了天眼,一切有已被根除;
一切烦恼已被断除,这是供一灯之果。
越过墙壁,越过山岩,乃至整座山;
我今超越而见,此为一灯之果。
诸不平处,对我皆成平坦;黑暗,不复存在;
我不见暗冥,此为一灯之果。
从九十四劫前,我于彼时奉上那盏灯;
我不识恶趣,此是供一灯之果。
显示巴利原文 ‘‘Parinibbute sugate, siddhatthe lokanāyake; Sadevamānusā sabbe, pūjenti dvipaduttamaṃ. ‘‘Āropite ca citake, siddhatthe lokanāyake; Yathāsakena thāmena, citaṃ pūjenti satthuno. ‘‘Avidūre citakassa, dīpaṃ ujjālayiṃ ahaṃ; Yāva udeti sūriyo, dīpaṃ me tāva ujjali. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Tattha me sukataṃ byamhaṃ, ekadīpīti ñāyati; Dīpasatasahassāni, byamhe pajjalare mama. ‘‘Udayantova sūriyo, deho me jotate sadā; Sappabhāhi sarīrassa, āloko hoti me sadā. ‘‘Tirokuṭṭaṃ tiroselaṃ, samatiggayha pabbataṃ; Samantā yojanasataṃ, passāmi cakkhunā ahaṃ. ‘‘Sattasattatikkhattuñca , devaloke ramiṃ ahaṃ; Ekatiṃsatikkhattuñca, devarajjamakārayiṃ. ‘‘Aṭṭhavīsatikkhattuñca, cakkavattī ahosahaṃ; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘Devalokā cavitvāna, nibbattiṃ mātukucchiyaṃ; Mātukucchigatassāpi, akkhi me na nimīlati. ‘‘Jātiyā catuvassohaṃ, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Aḍḍhamāse asampatte, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Dibbacakkhuṃ visodhesiṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbe kilesā sañchinnā, ekadīpassidaṃ phalaṃ. ‘‘Tirokuṭṭaṃ tiroselaṃ, pabbatañcāpi kevalaṃ; Samatikkamma passāmi, ekadīpassidaṃ phalaṃ. ‘‘Visamā me samā honti, andhakāro na vijjati; Nāhaṃ passāmi timiraṃ, ekadīpassidaṃ phalaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dīpamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, ekadīpassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿一灯长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ekadīpiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
一灯长老譬喻 第六显示巴利原文
Ekadīpiyattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
伍差嘎普披亚长老譬喻 第七显示巴利原文
7. Ucchaṅgapupphiyattheraapadānaṃ
在槃头摩帝城,那时我是花鬘师;
我盛满衣襟,便前往市集。
那时,世尊以比丘僧团为前导,
以大威神力,世间导师出行。
见到世间明灯,毗婆尸佛,度脱世间者,
我从怀中取出花朵,供养最胜佛陀。
自从九十一劫之前,我供养了那朵花,
我不见有恶趣,这是供养佛陀的果报。
显示巴利原文 ‘‘Nagare bandhumatiyā, ahosiṃ māliko tadā; Ucchaṅgaṃ pūrayitvāna, agamaṃ antarāpaṇaṃ. ‘‘Bhagavā tamhi samaye, bhikkhusaṅghapurakkhato; Mahatā ānubhāvena, niyyāti lokanāyako. ‘‘Disvāna lokapajjotaṃ, vipassiṃ lokatāraṇaṃ; Pupphaṃ paggayha ucchaṅgā, buddhaseṭṭhaṃ apūjayiṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿伍差嘎普披亚长老诵出了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ucchaṅgapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
伍差嘎普披亚长老譬喻第七显示巴利原文
Ucchaṅgapupphiyattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
8. 施粥长老譬喻显示巴利原文
8. Yāgudāyakattheraapadānaṃ
那时,我带着客人前往村落;
见河水满溢,我便前往僧园。
那些居于阿兰若、受持头陀行、修习禅那、身着粗衣者;
乐于远离的智者们,安住于僧园中。
心怀净信,意悦欢欣,合掌恭敬;
我取来米,施与粥食。
布施粥食与五人后,以清净的双手,
我依自业成就,往生三十三天。
在三十三天众中,我那宝珠所成的宫殿化现而出;
我与天女众相伴,在最胜妙的宫殿中欢悦。
三十三次成为天帝,行使天王之权;
三十次成为转轮王,行使大王之权;
广大的地方王权,其数不可称计。
至最后有时,我出家而为无家者;
剃落须发之际,我便彻证了一切。
依灭尽、依衰灭,正观此身,
于受持学处之前,我便证得阿拉汉果。
我最殊胜的布施已善为施与,这项事业已圆满成就;
仅以那次粥的布施,我便抵达了不动之地。
愁、悲、病、忧恼,以及心中的焦灼,
我不见有这些生起,这就是施粥的果报。
施粥与僧团,于无上福田;
我得享五种利益,善哉!施粥之善妙。
无病、端正、速疾安住于法;
饮食可得,寿命则是我的第五。
若有人生起欢喜,施粥予僧团;
此五种处,智者应当领受。
应作皆已作,诸有已为所拔除;
一切漏已尽,今不再有后有。
“我今将游行,从村至村,从城至城;”
“礼敬正自觉者,礼敬那善妙之法。”
“三万劫来,我那时所行的布施;”
“我不见有恶趣,这是施粥的果报。”
“善来于我,确实是殊胜的……(中略)……已作世尊的教诫。”
显示巴利原文 ‘‘Atithiṃ me gahetvāna, agacchiṃ gāmakaṃ tadā; Sampuṇṇanadikaṃ disvā, saṅghārāmaṃ upāgamiṃ. ‘‘Āraññakā dhutadharā, jhāyino lūkhacīvarā; Vivekābhiratā dhīrā, saṅghārāme vasanti te. ‘‘Gati tesaṃ upacchinnā, suvimuttāna tādinaṃ; Piṇḍāya te na gacchanti, oruddhanaditāya hi . ‘‘Pasannacitto sumano, vedajāto katañjalī; Taṇḍulaṃ me gahetvāna, yāgudānaṃ adāsahaṃ. ‘‘Pañcannaṃ yāguṃ datvāna, pasanno sehi pāṇibhi; Sakakammābhiraddhohaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Maṇimayañca me byamhaṃ, nibbatti tidase gaṇe; Nārīgaṇehi sahito, modāmi byamhamuttame. ‘‘Tettiṃsakkhattuṃ devindo, devarajjamakārayiṃ; Tiṃsakkhattuṃ cakkavattī, mahārajjamakārayiṃ. ‘‘Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ; Devaloke manusse vā, anubhotvā sayaṃ ahaṃ. ‘‘Pacchime bhave sampatte, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Saha oropite kese, sabbaṃ sampaṭivijjhahaṃ. ‘‘Khayato vayato cāpi, sammasanto kaḷevaraṃ; Pure sikkhāpadādānā, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Sudinnaṃ me dānavaraṃ, vāṇijjaṃ sampayojitaṃ; Teneva yāgudānena, pattomhi acalaṃ padaṃ. ‘‘Sokaṃ pariddavaṃ byādhiṃ, darathaṃ cittatāpanaṃ; Nābhijānāmi uppannaṃ, yāgudānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Yāguṃ saṅghassa datvāna, puññakkhette anuttare; Pañcānisaṃse anubhomi, aho yāgusuyiṭṭhatā. ‘‘Abyādhitā rūpavatā, khippaṃ dhammanisantitā ; Lābhitā annapānassa, āyu pañcamakaṃ mama. ‘‘Yo koci vedaṃ janayaṃ, saṅghe yāguṃ dadeyya so; Imāni pañca ṭhānāni, paṭigaṇheyya paṇḍito. ‘‘Karaṇīyaṃ kataṃ sabbaṃ, bhavā ugghāṭitā mayā; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘So ahaṃ vicarissāmi, gāmā gāmaṃ purā puraṃ; Namassamāno sambuddhaṃ, dhammassa ca sudhammataṃ. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, yāgudānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
“如此,据闻具寿粥施者长老宣说了这些偈颂。”显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā yāgudāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
粥施者长老譬喻第八显示巴利原文
Yāgudāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
9. 施钵饭者长老譬喻显示巴利原文
9. Patthodanadāyakattheraapadānaṃ
我曾是林栖者,恒常为林中作务者;
取了钵食,我便前往作务处。
在那里,我见到了正自觉者、自生者、不可战胜者;
见到他从林中出来,为托钵而行,我心生净信。
我一直忙于为他人劳作,自身却未曾积累福德;
有此钵饭,我将供养牟尼。
我取了钵饭,供养了自生者;
正当我凝神之时,牟尼受用了。
以此善所造之业,与清净愿力,
舍弃人身之后,我即往生三十三天。
三十六次为天帝,执掌天王之治;
我亦三十三次成为转轮圣王。
地方王权广大无边,其数不可计量;
我得享安乐、名闻远扬,此是施饭之果报。
流转于诸有之中,我获无量财富;
我的财富无有匮乏,此是施饭之果报。
我的财富宛如江流,不断涌生;
我无法衡量,这便是施食的果报。
请食此,请享此,请卧此床,
因此我得安乐,这便是施食的果报。
九十四劫以前,我行布施之时,
我不曾经历恶趣,这是施与饭食的果报。
显示巴利原文 ‘‘Vanacārī pure āsiṃ, satataṃ vanakammiko; Patthodanaṃ gahetvāna, kammantaṃ agamāsahaṃ. ‘‘Tatthaddasāsiṃ sambuddhaṃ, sayambhuṃ aparājitaṃ; Vanā piṇḍāya nikkhantaṃ, disvā cittaṃ pasādayiṃ. ‘‘Parakammāyane yutto, puññañca me na vijjati; Ayaṃ patthodano atthi, bhojayissāmahaṃ muniṃ. ‘‘Patthodanaṃ gahetvāna, sayambhussa adāsahaṃ; Mama nijjhāyamānassa, paribhuñji tadā muni. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Chattiṃsakkhattuṃ devindo, devarajjamakārayiṃ; Tettiṃsakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī ahosahaṃ. ‘‘Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ; Sukhito yasavā homi, patthodanassidaṃ phalaṃ. ‘‘Bhavābhave saṃsaranto, labhāmi amitaṃ dhanaṃ; Bhoge me ūnatā natthi, patthodanassidaṃ phalaṃ. ‘‘Nadīsotapaṭibhāgā , bhogā nibbattare mama; Parimetuṃ na sakkomi, patthodanassidaṃ phalaṃ. ‘‘Imaṃ khāda imaṃ bhuñja, imamhi sayane saya; Tenāhaṃ sukhito homi, patthodanassidaṃ phalaṃ. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, patthodanassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
正是这样,尊者施钵饭者长老宣说了这些偈颂。显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā patthodanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
施钵饭者长老譬喻第九显示巴利原文
Patthodanadāyakattherassāpadānaṃ navamaṃ.
施床者长老譬喻显示巴利原文
10. Mañcadāyakattheraapadānaṃ
当具悲悯的世间导师悉达多已般涅槃;
教说流布广大,为天与人所尊敬;
我是旃陀罗,在那里制作坐床;
我以此业谋生,并以此养育子女。
制成精良的坐床后,满怀净信,以自己的双手
我亲自前往,供养比丘僧团。」
「以彼善业,与此思愿及祈愿,
舍弃人身之后,我便往生三十三天。
生于天界,我在三十三天众中欢悦,
极为贵重的卧具,随其所欲而现前。
五十次我为天帝,执掌天王之治,
我八十次成为转轮圣王。
所领地方王权广大,其数不可称计;
我快乐而富有声望,这便是床座布施的果报。
若我从天界死没,来生人界;
殊胜贵价的妙好卧具,自然为我所有。
这是我的最后有,最后的存在正在转起;
即使在今日,每当躺卧之时,卧具依然随念现前。
从九十四劫前,我那时所行的布施;
我不曾经历恶趣,这是施床的果报。
我的到来实为吉祥……(中略)……我已奉行佛陀的教诫。
显示巴利原文 ‘‘Parinibbute kāruṇike, siddhatthe lokanāyake; Vitthārike pāvacane, devamānusasakkate. ‘‘Caṇḍālo āsahaṃ tattha, āsandipīṭhakārako; Tena kammena jīvāmi, tena posemi dārake. ‘‘Āsandiṃ sukataṃ katvā, pasanno sehi pāṇibhi; Sayamevupagantvāna, bhikkhusaṅghassadāsahaṃ. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Devalokagato santo, modāmi tidase gaṇe; Sayanāni mahagghāni, nibbattanti yadicchakaṃ. ‘‘Paññāsakkhattuṃ devindo, devarajjamakārayiṃ; Asītikkhattuṃ rājā ca, cakkavattī ahosahaṃ. ‘‘Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ; Sukhito yasavā homi, mañcadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Devalokā cavitvāna, emi ce mānusaṃ bhavaṃ; Mahārahā susayanā, sayameva bhavanti me. ‘‘Ayaṃ pacchimako mayhaṃ, carimo vattate bhavo; Ajjāpi sayane kāle , sayanaṃ upatiṭṭhati. ‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, mañcadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿床施者长老曾诵出这些偈颂:显示巴利原文
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mañcadāyako thero imā gāthāyo
床施者长老譬喻第十显示巴利原文
Mañcadāyakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
跋陀利品第四十二显示巴利原文
Bhaddālivaggo bācattālīsamo.
跋陀利、一伞者、提那苏喇、食肉者;
那嘎巴喇瓦、灯、乌强吉、粥施者。
钵饭者、床施者,此诸偈颂计数;
二百偈颂,及余一偈,此外复有。
显示巴利原文 Bhaddālī ekachatto ca, tiṇasūlo ca maṃsado; Nāgapallaviko dīpī, ucchaṅgi yāgudāyako. Patthodanī mañcadado, gāthāyo gaṇitā ciha; Dvesatāni ca gāthānaṃ, gāthā cekā taduttari.
━━ 归纳讲解,仅供参考 ━━
这部书是什么 《佛史》是南传小部中的一部偈颂体经典,以佛陀自述的方式,铺陈他过去世在燃灯佛足下发愿成佛,乃至修行波罗蜜的漫长历程。全书主要围绕佛陀讲述自身“菩萨道”的缘起,并逐一介绍过去二十七位佛陀的名号、族姓、寿命、弟子、光辉事迹等,借此建立“诸佛同轨”的历史叙事。
在南传传统中,它是小部第十五部经,常被视为本生类与大事类之间的桥梁——上承本生故事中的行愿细节,下开僧团对佛陀功德的礼赞,整体带有浓厚的礼敬与教化色彩。
出场人物 Pali 中文(经文用名) 角色 — — — Dīpaṅkara 燃灯佛 过去第一佛,授记善慧(释迦前身)成佛 Koṇḍañña 憍陈如佛 过去诸佛之一 Sumedha 善慧(善慧佛) 过去佛之一,亦是释迦前身菩萨名 Sujāta 善生佛 过去佛之一 Piyadassī 喜见佛 过去佛之一 Atthadassī 见义佛 过去佛之一 Narada 那罗陀佛 过去佛之一 Padumuttara 莲花上佛 过去佛之一 Sumedha (bodhisatta) 善慧童子 / 苏美德 释迦佛前身,即发愿成佛之菩萨 Gotama 乔达摩 / 乔达摩 叙述者,释迦牟尼佛
核心法义/内容 这部书真正讲的是——“成佛不是偶然的,而是一条被清晰看见、自愿选择、长劫累积的道路”。佛陀回首自己最初在燃灯佛前的发愿,那次他认清“纵有神通与知识,只要能度脱老病死才是真正的安稳”,于是放下一切,勇猛趋向佛果。以此为起点,全偈不断重复一个模式:每一尊过去佛的名号、明行、世间因缘都是一道印证,证明“菩提道”从不断绝。
>「在那里我有这样的思惟:再生确实是苦,以及身体的破坏。我有生法、老法、病法,我将寻求不老、不死、安稳、涅槃。」
→ 拆开看:善慧婆罗门一开始并不是以“我要成佛”为出发点,而是从“我再也不想被老、病、死拖着走了”这个最真实的怖畏出发,才转向佛道。后来的授记、发愿、布施、出离,都是从这个原点生长出来的。
→ 要旨:佛道的起点不是令人眩目的神通与预言,而是对“有身必灭”这一事实的彻底正视。
关键术语锚 Pali 中文(经文用名) 为什么易错 **Buddhavaṃsa** 佛史 / 佛种姓 不是一般的历史编年,而是“佛陀谱系传”,重点在“传承、种姓、授记链”,不能当作战记或传记来读。 **bodhisatta** 菩萨 / 觉有情 在此书中特指“被燃灯佛授记之后,以成佛为目标不断修行的善慧”,与后期大乘普遍的“悲愿菩萨”内涵有距离。 **pāramī** 波罗蜜 / 圆满 本书虽然没有以义理形式详列十波罗蜜,但通过每一佛的“布施、持戒、出离”等用语,实为后来波罗蜜体系的源头叙事。 **kappa / asaṅkhyeyya** 劫 / 阿僧祇劫 书中大量使用“四阿僧祇劫又十万劫”等表述,极易被当成确切年数;本质是“不可计算的极长时间”,重在凸显惊人之久。 **vyākaraṇa** 授记 / 记说 燃灯佛对善慧所说“你将成佛名为乔达摩”即授记。它是“确定性的真实预言”,不是泛泛鼓励,是这部书的核心转折点。 **adhiṭṭhāna** 决意 / 住立 善慧见燃灯佛时“住立誓愿”,非一时激动,而是心所住立的决定性转向,是波罗蜜的根本动力之一。
阅读提示 翻译《佛史》时,首要留意其偈颂节奏与重复排比句式——大量句式以“彼时……”“其佛名为……”“其城名为……”层层罗列,不宜随意压缩为散句,否则会丢失“堆叠礼赞”的仪式感。其次,过去佛的专名、地名、树名和度量单位,宜统一按本书已有的汉传对应名称锁定,避免与《长部》《大本经》中同名的不同写法混淆。