40. 毕林达·瓦恰品
40. Pilindavacchavaggo
譬喻经(上) · 1126 段
1. 毕林达·瓦恰长老譬喻
1. Pilindavacchattheraapadānaṃ
1“我曾是天鹅城(Haṃsāvatī)的一名守门人;
不可动摇且无量的财富,悉数积聚于我家中。
2“独处静坐之后,令心生起欢喜;
那时我坐在殊胜的宫殿里,这样思惟:
‘‘Nagare haṃsavatiyā, āsiṃ dovāriko ahaṃ; Akkhobhaṃ amitaṃ bhogaṃ, ghare sannicitaṃ mama. ‘‘Rahogato nisīditvā, pahaṃsitvāna mānasaṃ ; Nisajja pāsādavare, evaṃ cintesahaṃ tadā.
3我积得众多财富,内宫丰饶盈满;
大地之主阿难王(Ānanda),也亲自前来相邀。
4佛陀今出世,牟尼无师而自证;
我既富有财宝,当奉施于导师。
5“巴度玛王子已向胜者供养了无上布施;
象王、卧榻,以及甚多靠垫。
6“我也将于僧团、这最胜之众中,施与布施。
对于他人前所未施之物,我愿成为最初的施与者。
7“我思惟种种供养,何者能得安乐之果;
我见到资具布施,能圆满我的誓愿。”
8“我将布施资具,供养僧团——那最上的众中尊;
他人未曾施与过的,我将成为最先如此行持者。”
‘‘‘Bahū medhigatā bhogā, phītaṃ antepuraṃ mama; Rājāpi sannimantesi, ānando pathavissaro. ‘‘‘Ayañca buddho uppanno, adhiccuppattiko muni; Saṃvijjanti ca me bhogā, dānaṃ dassāmi satthuno. ‘‘‘Padumena rājaputtena, dinnaṃ dānavaraṃ jine; Hatthināge ca pallaṅke, apassenañcanappakaṃ. ‘‘‘Ahampi dānaṃ dassāmi, saṅghe gaṇavaruttame; Adinnapubbamaññesaṃ, bhavissaṃ ādikammiko. ‘‘‘Cintetvāhaṃ bahuvidhaṃ, yāge yassa sukhaṃphalaṃ; Parikkhāradānamaddakkhiṃ, mama saṅkappapūraṇaṃ. ‘‘‘Parikkhārāni dassāmi, saṅghe gaṇavaruttame; Adinnapubbamaññesaṃ, bhavissaṃ ādikammiko’.
(备办施物)
(Dānavatthusampādanaṃ)
9“我来到芦苇匠人处,即刻令他制作伞盖;
十万支伞盖,我汇集一处。
10“十万件衣物,我汇集一处;
我将十万个钵集于一处。
11“斧头、小刀,缝针、指甲剪;
我命人制成相配之物,安放在伞下。
12“扇子、棕榈扇、孔雀羽扇与拂尘;
滤水器与油瓶,我令作合宜之物。
13“针筒、肩带与腰带;
我令造作精工的托架,使之与彼相应。
14“于受用的钵中,以及铜盘内;
将药物盛满后,我安放在伞盖下方。
15“菖蒲、香根、甘草棒、荜拨、胡椒,
诃梨勒、干姜,全都盛满了钵。
16鞋履便鞋与拭水布,我悉令人制作之;
复造精工裁切之杖,一一皆令合其宜。
17药管、眼药管、探针、法杵,
钥匙则纳于五色线所缝的钥匙囊中。
18坐禅束带与烟管,
灯台葫芦及篮筐,悉随所宜令制作。
20长座、方凳与四宝所成之卧榻,
如仪制成,我皆置于伞盖之下。
21“羊毛褥、棉褥,还有坐褥;
以及精制的枕头,与此相配之物,我都令人制作。
22“拘楼文达粉、蜂蜡,暖手之油;
针盒上的针,床与铺具。
23“床座、擦脚布,卧具、坐具与杖;
齿木、耳挖、头油与香料。
24“火钻、果盘,钵盖与盘子;
水勺、粉末与染料盆。
25“扫帚、饮水器,及雨季衣;
坐具、覆疮衣与内衣。
26上衣与桑喀帝,鼻药及净口之具;
酸汁药盐丰足,蜂蜜并酪浆饮。
27“熏香、树脂、布片,以及擦嘴用的细线;
凡是应当供养的,以及为导师所许可的;
28“将这一切都带齐之后,我前往阿难那里;
前往国王那里,他是大仙的父亲;
以头面礼足后,我说了此语:
‘‘Naḷakāre upāgamma, chattaṃ kāresi tāvade; Chattasatasahassāni, ekato sannipātayiṃ. ‘‘Dussasatasahassāni, ekato sannipātayiṃ; Pattasatasahassāni, ekato sannipātayiṃ. ‘‘Vāsiyo satthake cāpi, sūciyo nakhachedane; Heṭṭhāchatte ṭhapāpesiṃ, kāretvā tadanucchave. ‘‘Vidhūpane tālavaṇṭe, morahatthe ca cāmare; Parissāvane teladhāre , kārayiṃ tadanucchave. ‘‘Sūcighare aṃsabaddhe, athopi kāyabandhane; Ādhārake ca sukate, kārayiṃ tadanucchave. ‘‘Paribhogabhājane ca, athopi lohathālake; Bhesajje pūrayitvāna, heṭṭhāchatte ṭhapesahaṃ. ‘‘Vacaṃ usīraṃ laṭṭhimadhuṃ, pipphalī maricāni ca; Harītakiṃ siṅgīveraṃ, sabbaṃ pūresi bhājane. ‘‘Upāhanā pādukāyo, atho udakapuñchane; Kattaradaṇḍe sukate, kārayiṃ tadanucchave. ‘‘Osadhañjananāḷī ca , salākā dhammakuttarā; Kuñcikā pañcavaṇṇehi, sibbite kuñcikāghare. ‘‘Āyoge dhūmanette ca, athopi dīpadhārake; Tumbake ca karaṇḍe ca, kārayiṃ tadanucchave. ‘‘Saṇḍāse pipphale ceva, athopi malahārake; Bhesajjathavike ceva, kārayiṃ tadanucchave. ‘‘Āsandiyo pīṭhake ca, pallaṅke caturomaye; Tadanucchave kārayitvā, heṭṭhāchatte ṭhapesahaṃ. ‘‘Uṇṇābhisī tūlabhisī, athopi pīṭhikābhisī ; Bimbohane ca sukate, kārayiṃ tadanucchave. ‘‘Kuruvinde madhusitthe, telaṃ hatthappatāpakaṃ; Sipāṭiphalake sucī, mañcaṃ attharaṇena ca. ‘‘Senāsane pādapuñche, sayanāsanadaṇḍake; Dantapoṇe ca āṭalī , sīsālepanagandhake. ‘‘Araṇī phalapīṭhe ca, pattapidhānathālake; Udakassa kaṭacchū ca, cuṇṇakaṃ rajanambaṇaṃ . ‘‘Sammajjanaṃ udapattaṃ, tathā vassikasāṭikaṃ; Nisīdanaṃ kaṇḍucchādi, atha antaravāsakaṃ. ‘‘Uttarāsaṅgasaṅghāṭī, natthukaṃ mukhasodhanaṃ; Biḷaṅgaloṇaṃ pahūtañca , madhuñca dadhipānakaṃ. ‘‘Dhūpaṃ sitthaṃ pilotiñca, mukhapuñchanasuttakaṃ; Dātabbaṃ nāma yaṃ atthi, yañca kappati satthuno. ‘‘Sabbametaṃ samānetvā, ānandaṃ upasaṅkamiṃ; Upasaṅkamma rājānaṃ, janetāraṃ mahesino ; Sirasā abhivādetvā, idaṃ vacanamabraviṃ.
(请求布施的机会)
(Dānokāsayācanā)
29“一同出生,一同长大,两人心意相合;
苦乐与共,两人互相随顺。
30“内心所生的苦,是你应当承担的,调御者;
刹帝利,你若能够,当消除此苦。
31你苦即我苦,二心合而为一;
你若听命于我,当知此事已成。
32“大王当知,我这份苦实难消解;”
“你若真有此能力,便请宣说:我许你一个难以割舍的愿望。”
33“凡在我的疆域之内,凡我寿命所及之处;”
“若你需要这些,我必不动摇地给予。”
34天人啊,你确实在鸣吼,但那多是虚妄的鸣吼;
今日我便要识得你——那已安住于一切法者。
35“你如此苦苦逼迫,逼迫那正念现前、行布施的我;”
“你这样逼迫我,于你又有何益?请对我说出你心中的所求。”
36“大王,我所求的是无上殊胜的佛尊;”
“我当供养正自觉者,纵使舍命,亦在所不惜。”
37“我另赐你恩惠,莫乞求如来;
佛陀不可施与任何人,犹如光华璀璨的宝珠。
38“天人啊,你岂非曾宣告:‘只要自己一息尚存’;
既已舍命,便当交出如来。
39大雄当留驻,胜者莫轻施;
佛非我所许,但求无量财。
40“我们前往裁决所,当依此裁决提问;
他们将依自所见说,我们便照此反问。
41“我牵着国王的手,来到了裁决处;
在法官们面前,我说了这番话:
42“‘诸位裁判官,请听我说,国王赐予了我恩惠;
他无所保留,乃至生命也全然奉献。
43我本蒙恩受赐者,择取最胜佛为尊;
佛陀于我善赐已,愿断我疑令心安。
44我等当闻汝之语,及护地王之语;
既闻二者之言已,于此断除诸疑惑。
45“主上,这一切都由您赐予,此即他的一切所受;
他不曾保留任何东西,就连自己的生命也施舍了。
46“陷入困境后,他去乞求那无上的恩赐;
我知此人极苦,便将一切所有都施予了他。”
47大王,你已败北,如约所许之人当归于他;
两家疑念既断,请依所约而住。
48“国王就地站定,对法官这般说道:”
“愿您如法施与我,使我得以再遇佛陀。”
49‘所愿既已圆满,供养如来已;
当更以正觉者,奉与盛名阿难。’
‘‘‘Ekato jātasaṃvaddhā, ubhinnaṃ ekato manaṃ ; Sādhāraṇā sukhadukkhe, ubho ca anuvattakā. ‘‘‘Atthi cetasikaṃ dukkhaṃ, tavādheyyaṃ arindama; Yadi sakkosi taṃ dukkhaṃ, vinodeyyāsi khattiya. ‘‘‘Tava dukkhaṃ mama dukkhaṃ, ubhinnaṃ ekato mano ; Niṭṭhitanti vijānāhi, mamādheyyaṃ sace tuvaṃ. ‘‘‘Jānāhi kho mahārāja, dukkhaṃ me dubbinodayaṃ; Pahu samāno gajjasu, ekaṃ te duccajaṃ varaṃ. ‘‘‘Yāvatā vijite atthi, yāvatā mama jīvitaṃ; Etehi yadi te attho, dassāmi avikampito. ‘‘‘Gajjitaṃ kho tayā deva, micchā taṃ bahu gajjitaṃ; Jānissāmi tuvaṃ ajja, sabbadhamme patiṭṭhitaṃ. ‘‘‘Atibāḷhaṃ nipīḷesi, dadamānassa me sato; Kiṃ te me pīḷitenattho, patthitaṃ te kathehi me. ‘‘‘Icchāmahaṃ mahārāja, buddhaseṭṭhaṃ anuttaraṃ; Bhojayissāmi sambuddhaṃ, vajjaṃ me māhu jīvitaṃ. ‘‘‘Aññaṃ tehaṃ varaṃ dammi, mā yācittho tathāgataṃ ; Adeyyo kassaci buddho, maṇi jotiraso yathā. ‘‘‘Nanu te gajjitaṃ deva, yāva jīvitamattano ; Jīvitaṃ dadamānena, yuttaṃ dātuṃ tathāgataṃ. ‘‘‘Ṭhapanīyo mahāvīro, adeyyo kassaci jino; Na me paṭissuto buddho, varassu amitaṃ dhanaṃ. ‘‘‘Vinicchayaṃ pāpuṇāma, pucchissāma vinicchaye; Yathāsaṇṭhaṃ kathessanti, paṭipucchāma taṃ tathā. ‘‘‘Rañño hatthe gahetvāna, agamāsiṃ vinicchayaṃ; Purato akkhadassānaṃ, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Suṇantu me akkhadassā, rājā varamadāsi me; Na kiñci ṭhapayitvāna, jīvitampi pavārayi. ‘‘‘Tassa me varadinnassa, buddhaseṭṭhaṃ variṃ ahaṃ; Sudinno hoti me buddho, chindatha saṃsayaṃ mama. ‘‘‘Sossāma tava vacanaṃ, bhūmipālassa rājino; Ubhinnaṃ vacanaṃ sutvā, chindissāmettha saṃsayaṃ. ‘‘‘Sabbaṃ deva tayā dinnaṃ, imassa sabbagāhikaṃ ; Na kiñci ṭhapayitvāna, jīvitampi pavārayi. ‘‘‘Kicchappattova hutvāna, yācī varamanuttaraṃ ; Imaṃ sudukkhitaṃ ñatvā, adāsiṃ sabbagāhikaṃ. ‘‘‘Parājayo tuvaṃ deva, assa deyyo tathāgato; Ubhinnaṃ saṃsayo chinno, yathāsaṇṭhamhi tiṭṭhatha. ‘‘‘Rājā tattheva ṭhatvāna, akkhadassetadabravi; Sammā mayhampi deyyātha, puna buddhaṃ labhāmahaṃ. ‘‘‘Pūretvā tava saṅkappaṃ, bhojayitvā tathāgataṃ; Puna deyyāsi sambuddhaṃ, ānandassa yasassino’.
50“礼敬了诸位法官,再礼敬那位刹帝利阿难;
我满心欢喜与满足,去到正自觉者跟前。
51“我亲近正自觉者——已渡瀑流、无漏者;
我以头面礼足后,说出此言:
52“具眼者,请与十万自在者一同纳受供养;
“让我心生欢喜,请到我的住所来吧。”
53“莲华上佛(Padumuttara),世间解,诸供养之受纳者;
了知我的心意,具眼者便应允了。
54“了知导师已默许,向他礼敬之后;
我心生欢喜、充满踊跃,前往住处;
(备办布施)
55“我召集亲信与大臣,说出这番话:
我所得者极为稀有,犹如光耀的宝珠。
56我等当以何供养彼——无量无比、无等无俦,
坚定无畏之胜者、无有匹敌者?
57“如是,与无等者齐等,无双的人中牛王;
我确实行了难行之事,与诸佛相称。
58“采集种种花,我们搭建花亭;
这正合于诸佛,堪为一切供养。
59优钵罗、钵昙摩、婆薮迦、阿地目多迦,
瞻波迦及龙花,我尽取以构花亭。
60“百千座位,我铺设于伞盖的阴凉下;
我最后设置的那一座,价值更超百金。
61“在伞盖的荫蔽下,我铺设了十万座位;
备好饮食之后,我宣告时宜已到。
62“当我宣告时宜已到时,莲华上佛大牟尼,
他与十万得自在者一起,来到我的住处。
63“在繁花盛开的殿堂中,上方撑持着华盖;
人中至上者与十万得自在者一同安坐。
64“十万伞盖,十万座席;
“具眼者,请接受如法、无过失的。”
65“莲华上佛,世间解,诸供养之受纳者;
那位大牟尼为度脱我,便接受了。
‘‘Akkhadassebhivādetvā, ānandañcāpi khattiyaṃ; Tuṭṭho pamudito hutvā, sambuddhamupasaṅkamiṃ. ‘‘Upasaṅkamma sambuddhaṃ, oghatiṇṇamanāsavaṃ; Sirasā abhivādetvā, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘Vasīsatasahassehi , adhivāsehi cakkhuma; Hāsayanto mama cittaṃ, nivesanamupehi me’. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Mama saṅkappamaññāya, adhivāsesi cakkhumā. ‘‘Adhivāsanamaññāya, abhivādiya satthuno; Haṭṭho udaggacittohaṃ, nivesanamupāgamiṃ. (Dānapaṭiyādanaṃ) ‘‘Mittāmacce samānetvā, idaṃ vacanamabraviṃ; ‘Sudullabho mayā laddho, maṇi jotiraso yathā. ‘‘‘Kena taṃ pūjayissāma, appameyyo anūpamo; Atulo asamo dhīro, jino appaṭipuggalo. ‘‘‘Tathāsamasamo ceva, adutiyo narāsabho; Dukkaraṃ adhikārañhi, buddhānucchavikaṃ mayā. ‘‘‘Nānāpupphe samānetvā, karoma pupphamaṇḍapaṃ; Buddhānucchavikaṃ etaṃ, sabbapūjā bhavissati’. ‘‘Uppalaṃ padumaṃ vāpi, vassikaṃ adhimuttakaṃ ; Campakaṃ nāgapupphañca, maṇḍapaṃ kārayiṃ ahaṃ. ‘‘Satāsanasahassāni, chattacchāyāya paññapiṃ; Pacchimaṃ āsanaṃ mayhaṃ, adhikaṃ satamagghati. ‘‘Satāsanasahassāni, chattacchāyāya paññapiṃ; Paṭiyādetvā annapānaṃ, kālaṃ ārocayiṃ ahaṃ. ‘‘Ārocitamhi kālamhi, padumuttaro mahāmuni; Vasīsatasahassehi, nivesanamupesi me. ‘‘Dhārentaṃ uparicchattaṃ , suphullapupphamaṇḍape; Vasīsatasahassehi, nisīdi purisuttamo. ‘‘‘Chattasatasahassāni, satasahassamāsanaṃ; Kappiyaṃ anavajjañca, paṭigaṇhāhi cakkhuma’. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Mamaṃ tāretukāmo so, sampaṭicchi mahāmuni.
66“我为每一位比丘,各各施予了钵;
他们舍弃了瓦钵,受持铁钵。
67“佛陀于花亭中,宴坐七日七夜;
觉悟众多众生,转正法轮。
68“于花亭之下,转法轮时;
八万四千众,得法现观;
69“第七日到来,莲华上佛大牟尼;
他坐在伞盖的荫凉下,宣说了这些偈颂。
授记
70“那位学童对我施予了无缺的最上布施,”
我将称扬他,请听我所说。
71“象兵、马兵、车兵、步兵,这四部军众;
他们将恒常地围绕于我,这是一切布施的果报。
72象乘、马乘、舆轿与车辇,常随我意,供我驱驰;
此即一切布施之果报。
73“六万车乘,饰以一切庄严;
他们将恒常地围绕于我,这是一切布施的果报。
74“六万件乐器,还有装饰华美的鼓;
他们将恒常为我奏乐,这是一切布施的果报。
75“八万六千名女子,盛装严饰;
身着彩衣,佩以璎珞与耳环。
76“修眉含笑,仪态端好,腰肢纤细;
他们将恒常地围绕于我,这是一切布施的果报。
77“三万劫中,他将于天界享乐;
千次为帝释天神,他执掌天王之权。
78千番为王,千番作转轮王;
地方王权广大,其数不可计量。
79安居天界、福业相应之人,
宝盖为其撑覆,远及天界之边际。
80“当他想要荫凉时,便有布与花所成的遮盖;
了知此人心后,便恒常为他覆盖。
81殁于天界已,善根所策励;
福德业相随,当生婆罗门族。
82“于十万劫间,出生于甘蔗王(Okkāka)族;
他以乔达摩(Gotama)为姓,将成为世间的导师。
83“遍知这一切,乔达摩,释迦族的牛王,
比丘僧中坐,当推为第一;
84名曰毕林达·瓦恰(Pilindavaccha),将为导师弟子。
为诸天神、阿修罗与乾闼婆所尊敬。
85“同样地,他亦为比丘、比丘尼及在家众所尊敬。
成为一切众生所喜爱者,他将无漏而住。
‘‘Bhikkhuno ekamekassa, paccekaṃ pattamadāsahaṃ; Jahiṃsu sumbhakaṃ pattaṃ, lohapattaṃ adhārayuṃ. ‘‘Sattarattindivaṃ buddho, nisīdi pupphamaṇḍape; Bodhayanto bahū satte, dhammacakkaṃ pavattayi. ‘‘Dhammacakkaṃ pavattento, heṭṭhato pupphamaṇḍape; Cullāsītisahassānaṃ , dhammābhisamayo ahu. ‘‘Sattame divase patte, padumuttaro mahāmuni; Chattacchāyāyamāsīno, imā gāthā abhāsatha. (Byākaraṇaṃ) ‘‘‘Anūnakaṃ dānavaraṃ, yo me pādāsi māṇavo; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Hatthī assā rathā pattī, senā ca caturaṅginī; Parivāressantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Hatthiyānaṃ assayānaṃ, sivikā sandamānikā; Upaṭṭhissantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Saṭṭhi rathasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Parivāressantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Saṭṭhi tūriyasahassāni, bheriyo samalaṅkatā; Vajjayissantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Chaḷāsītisahassāni, nāriyo samalaṅkatā; Vicittavatthābharaṇā, āmukkamaṇikuṇḍalā . ‘‘‘Aḷārapamhā hasulā, susaññā tanumajjhimā; Parivāressantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati. ‘‘‘Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati; Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ. ‘‘‘Devaloke vasantassa, puññakammasamaṅgino; Devalokapariyantaṃ, ratanachattaṃ dharissati. ‘‘‘Icchissati yadā chāyaṃ , chadanaṃ dussapupphajaṃ; Imassa cittamaññāya, nibaddhaṃ chādayissati. ‘‘‘Devalokā cavitvāna, sukkamūlena codito; Puññakammena saṃyutto, brahmabandhu bhavissati. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena , satthā loke bhavissati. ‘‘‘Sabbametaṃ abhiññāya, gotamo sakyapuṅgavo; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapessati. ‘‘‘Pilindavacchanāmena , hessati satthusāvako; Devānaṃ asurānañca, gandhabbānañca sakkato. ‘‘‘Bhikkhūnaṃ bhikkhunīnañca, gihīnañca tatheva so; Piyo hutvāna sabbesaṃ, viharissatināsavo’.
布施利益论
(Dānānisaṃsakathā)
86“于十万劫中所作之业,今于此向我示现果报;
善得解脱,如箭飞逝,烧尽了我的烦恼。
87“奇哉!我于无上福田,善作此业;
于中作了供养之后,我已证得不动的境地。
88“那位学童确实行了无缺失的殊胜布施;
他作为最初的先导者,这便是此布施的果报。
‘‘Satasahasse kataṃ kammaṃ, phalaṃ dassesi me idha; Sumutto saravegova, kilese jhāpayī mama . ‘‘Aho me sukataṃ kammaṃ, puññakkhette anuttare; Yattha kāraṃ karitvāna, pattomhi acalaṃ padaṃ. ‘‘Anūnakaṃ dānavaraṃ, adāsi yo hi māṇavo; Ādipubbaṅgamo āsi, tassa dānassidaṃ phalaṃ.
(1. 伞的利益)
(1. Chattānisaṃso)
89“以伞盖供养善逝,并供养最胜的僧团;
我享受八种利益,这正是与我业行相应的果报。
90“我不觉寒冷与炎热,尘垢泥水不沾身;
无有灾患,亦无怖畏,我恒常受人尊敬。
91“我身肤细滑,内心清净;
于我流转诸有之中,曾有十万伞盖相随。
92“一切庄严圆满具足,皆是彼业之力所致;
唯除今生,往昔他们都在我头上撑举(伞盖)。
93何故此一生,于我竟无持伞之事?
我所作一切业,皆为求得解脱之伞。
‘‘Chatte ca sugate datvā , saṅghe gaṇavaruttame; Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sītaṃ uṇhaṃ na jānāmi, rajojallaṃ na limpati; Anupaddavo anīti ca, homi apacito sadā. ‘‘Sukhumacchaviko homi, visadaṃ hoti mānasaṃ; Chattasatasahassāni, bhave saṃsarato mama. ‘‘Sabbālaṅkārayuttāni , tassa kammassa vāhasā; Imaṃ jātiṃ ṭhapetvāna, matthake dhārayanti me. ‘‘Kasmā imāya jātiyā, natthi me chattadhāraṇā; Mama sabbaṃ kataṃ kammaṃ, vimuttichattapattiyā.
(2)施衣功德
(2. Dussānisaṃso)
94“布施衣物于善逝,及于最胜之僧团,
我受用八种利益,此是我业所感之果报。
95“金色无垢,具足光辉与威力;
我肢体柔软,于轮回诸有之中。
96“数十万件衣服,白色、黄色与红色,
他们将衣奉于我头顶,这是布施衣服的果报。
97丝绸、毛毯、麻布与棉布,我于一切处悉皆得获;
此皆彼所施衣物之余报所感。
‘‘Dussāni sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Suvaṇṇavaṇṇo virajo, sappabhāso patāpavā; Siniddhaṃ hoti me gattaṃ, bhave saṃsarato mama. ‘‘Dussasatasahassāni, setā pītā ca lohitā; Dhārenti matthake mayhaṃ, dussadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Koseyyakambaliyāni, khomakappāsikāni ca; Sabbattha paṭilabhāmi, tesaṃ nissandato ahaṃ.
(3)钵之利益
(3. Pattānisaṃso)
98“已施钵与善逝、僧团、最胜之众,
我受用十种利益,这正是我宿业所感得的。
99“在金盘、宝珠盘、银盘之中,
在红宝石所制的盘中,我恒常受用。
100无灾无难,常受人敬;
饮食衣服卧具,我恒得之。
101“我的财富不会衰灭,我心得以稳固安住;
我恒常是爱乐法者,少诸烦恼,无漏。
102“无论在天界,还是在人间,这些功德都随逐于我;
犹如树影,处处不离于我。
‘‘Patte sugate datvāna, saṅghe gaṇavaruttame; Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Suvaṇṇathāle maṇithāle, rajatepi ca thālake; Lohitaṅgamaye thāle, paribhuñjāmi sabbadā. ‘‘Anupaddavo anīti ca, homi apacito sadā; Lābhī annassa pānassa, vatthassa sayanassa ca. ‘‘Na vinassanti me bhogā, ṭhitacitto bhavāmahaṃ; Dhammakāmo sadā homi, appakleso anāsavo. ‘‘Devaloke manusse vā, anubandhā ime guṇā; Chāyā yathāpi rukkhassa, sabbattha na jahanti maṃ.
第四 斧之利益
(4. Vāsiānisaṃso)
103精制众利斧,柄缠华美绳;
奉施最胜佛,亦供僧伽众,我施亦如是。
104“我享有八种利益,皆与我的业相应。”
我勇敢、不慌乱,于无畏中到达彼岸。
105“我具足坚定与精进,恒常策励于心。
断尽烦恼之智,微细、无与伦比、清净;
我于一切处证得,依其流注故。
‘‘Cittabandhanasambaddhā , sukatā vāsiyo bahū; Datvāna buddhaseṭṭhassa, saṅghassa ca tathevahaṃ. ‘‘Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama; Sūro homavisārī ca, vesārajjesu pāramī. ‘‘Dhitivīriyavā homi, paggahītamano sadā; Kilesacchedanaṃ ñāṇaṃ, sukhumaṃ atulaṃ suciṃ; Sabbattha paṭilabhāmi, tassa nissandato ahaṃ.
(5. 刀之利益)
(5. Satthakānisaṃso)
106“众刀光洁柔润,无有粗涩;
我以清净心,布施于佛陀与僧团。
107“我享有五种功德,与我的业相应;
善友、精进,及忍辱与慈刀。
108慧剑无上,断渴爱箭;
愿承彼流,得金刚智。
‘‘Akakkase apharuse, sudhote satthake bahū; Pasannacitto datvāna, buddhe saṅghe tatheva ca. ‘‘Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama; Kalyāṇamittaṃ vīriyaṃ, khantiñca mettasatthakaṃ. ‘‘Taṇhāsallassa chinnattā, paññāsatthaṃ anuttaraṃ; Vajirena samaṃ ñāṇaṃ, tesaṃ nissandato labhe.
(6)针的功德
(6. Sūciānisaṃso)
109“以针布施善逝,布施僧中最胜众;
我感受五种利益,正与我业相应。
110“无有疑惑,断除犹豫;相貌端正,具足财富;
我恒具利慧,流转于诸有之中。
111“甚深微妙之处,我以智慧彻见其义。
其智犹如金刚之尖,成为我的破暗者。
‘‘Sūciyo sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Na saṃsayo kaṅkhacchedo, abhirūpo ca bhogavā; Tikkhapañño sadā homi, saṃsaranto bhavābhave. ‘‘Gambhīraṃ nipuṇaṃ ṭhānaṃ, atthaṃ ñāṇena passayiṃ; Vajiraggasamaṃ ñāṇaṃ, hoti me tamaghātanaṃ.
(七)施剪甲器之利益
(7. Nakhacchedanānisaṃso)
112“施剪指甲之具于善逝、最上僧团;
我享有五种功德,这是我业行所感的果报。
113“奴婢、牛马、雇工,及众多演员、
理发师、雇工、厨师,我处处皆能得到。
‘‘Nakhacchedane sugate, datvā saṅghe gaṇuttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Dāsidāse gavasse ca, bhatake nāṭake bahū; Nhāpite bhattake sūde, sabbattheva labhāmahaṃ.
(8)施方扇与棕叶圆扇之利益
(8. Vidhūpanatālavaṇṭānisaṃso)
114“向善逝供养方扇与精美的棕叶圆扇后,
我便领受八种功德,正是我业所感的果报。
115“我不知冷热,亦无热恼;
我不知忧愁,心中亦无苦恼。
116贪火嗔痴火,慢火与见火;
因彼余润故,我诸火俱灭。
‘‘Vidhūpane sugate datvā, tālavaṇṭe ca sobhaṇe; Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sītaṃ uṇhaṃ na jānāmi, pariḷāho na vijjati; Darathaṃ nābhijānāmi, cittasantāpanaṃ mama. ‘‘Rāgaggi dosamohaggi, mānaggi diṭṭhiaggi ca; Sabbaggī nibbutā mayhaṃ, tassa nissandato mama.
(9)孔雀羽拂尘
(9. Morahattha-cāmaraṃ)
117“以孔雀羽拂尘,布施给无上僧团大众,
我已止息烦恼,无垢而住。
‘‘Morahatthe cāmariyo, datvā saṅghe gaṇuttame; Upasantakilesohaṃ, viharāmi anaṅgaṇo.
(10)滤水器·最上法器
(10. Parissāvana-dhammakaraṃ)
118“以滤水器供养善逝,及那最上之净水瓶;
我受用五种利益,正是随顺我业所感得。
119“超越一切众已,我获得天寿;
我恒常不可制伏,不论盗贼或仇敌。
120刀兵毒药不能害他们,横死夭折亦不临身;
无有中途夭折,此乃他们果报所流,亦我所有。
‘‘Parissāvane sugate, datvā dhammakaruttame ; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sabbesaṃ samatikkamma, dibbaṃ āyuṃ labhāmahaṃ; Appasayho sadā homi, corapaccatthikehi vā. ‘‘Satthena vā visena vā, vihesampi na kubbate; Antarāmaraṇaṃ natthi, tesaṃ nissandato mama.
(十一)施油筒的利益
(11. Teladhārānisaṃso)
121“於善逝处供养油筒,於最上僧團众中布施;
我便领受五种功德,这正是我業行相应的果报。
122“容颜端正、瑞相具足,心意善能出離;
我心不散乱,为一切守护所护。
‘‘Teladhāre sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sucārurūpo subhaddo , susamuggatamānaso; Avikkhittamano homi, sabbārakkhehi rakkhito.
(12)施针盒之利益
(12. Sūcigharānisaṃso)
123奉针盒于善逝尊,兼施最胜僧伽众;
三种功德我身受,与我所作业相应。
124“心乐、身乐,以及威仪路所生之乐;
我得此诸功德,皆从彼果报而生。
‘‘Sūcighare sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Cetosukhaṃ kāyasukhaṃ, iriyāpathajaṃ sukhaṃ; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
(13)肩带之利益
(13. Aṃsabaddhānisaṃso)
125“以肩带施予胜者及最胜僧团已,
我领受三种利益,随顺于我所作之业。
126“我于正法中得坚固,亦能忆念第二生。
我于一切处肤色光洁,这是它的果报所感。
‘‘Aṃsabaddhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Saddhamme gādhaṃ vindāmi, sarāmi dutiyaṃ bhavaṃ; Sabbattha succhavī homi, tassa nissandato ahaṃ.
十四、腰带之利益
(14. Kāyabandhanānisaṃso)
127“布施腰带给胜者,给僧团——那殊胜之众;
我受用六种利益,皆随顺我业。
128“我于诸定心不动摇,于诸定而得自在;
我众坚不可摧,所言常堪信受。
129“我正念现前,心中无有恐惧;
无论在天界还是人间,这些功德常随逐于我。
‘‘Kāyabandhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Chānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Samādhīsu na kampāmi, vasī homi samādhisu; Abhejjapariso homi, ādeyyavacano sadā. ‘‘Upaṭṭhitasati homi, tāso mayhaṃ na vijjati; Devaloke manusse vā, anubandhā ime guṇā.
(15)支撑物的利益
(15. Ādhārakānisaṃso)
130布施所依于胜者,及于僧团众中尊;
以五色为嗣,我今不为谁所动摇。
131“凡我所闻的法,皆能令念与智觉醒;
我所受持的法不会忘失,它们皆成为善抉择的。
‘‘Ādhārake jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcavaṇṇehi dāyādo , acalo homi kenaci. ‘‘Ye keci me sutā dhammā, satiñāṇappabodhanā; Dhatā me na vinassanti, bhavanti suvinicchitā.
(16. 器皿之利益)
(16. Bhājanānisaṃso)
132施钵及诸受用物,于佛众中之无上尊;
我享三种殊胜益,随顺我业悉相应。
133“金所成、宝珠所成,乃至水晶所成;
以及红宝石所成的诸钵,我皆获得。
134妻子与奴婢,象马兵车及步卒;
女子与贞妇,此皆恒常受用之物。
135“明咒与真言,以及种种众多传承;
我通晓一切工巧,于一切时受用资具。
‘‘Bhājane paribhoge ca, datvā buddhe gaṇuttame; Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Soṇṇamaye maṇimaye, athopi phalikāmaye; Lohitaṅgamaye ceva, labhāmi bhājane ahaṃ. ‘‘Bhariyā dāsadāsī ca, hatthissarathapattike; Itthī patibbatā ceva, paribhogāni sabbadā. ‘‘Vijjā mantapade ceva, vividhe āgame bahū; Sabbaṃ sippaṃ nisāmemi, paribhogāni sabbadā.
(17)盘之利益
(17. Thālakānisaṃso)
136盘食供养善逝与最胜僧伽,
我获三种利益,皆随我业所感。
137“金所成者、宝珠所成者,乃至水晶所成者;
以及红宝石所成的诸盘,我亦获得。
138无柄之盘,果木为盘,并莲叶之盘;
饮蜜之螺,及诸钵器,我悉皆得。
139功德行持与威仪,一切作为悉修习;
我获如是诸功德,皆从彼果所流生。
‘‘Thālake sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Soṇṇamaye maṇimaye, athopi phalikāmaye; Lohitaṅgamaye ceva, labhāmi thālake ahaṃ. ‘‘Asatthake phalamaye, atho pokkharapattake; Madhupānakasaṅkhe ca, labhāmi thālake ahaṃ. ‘‘Vatte guṇe paṭipatti, ācārakiriyāsu ca; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
十八 医药之利益
(18. Bhesajjānisaṃso)
140“以医药施予善逝,施予那最上的僧团大众;
我领受这十种功德,正是我业所相应的果报。
141“我长寿、有力、具足睿智,容貌端正、名声远播、安享快乐。
无有灾难,亦无祸患,我常受人尊敬;
我不与所爱别离,此是我的果报。
‘‘Bhesajjaṃ sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Āyuvā balavā dhīro, vaṇṇavā yasavā sukhī; Anupaddavo anīti ca, homi apacito sadā; Na me piyaviyogatthi, tassa nissandato mama.
(十九)鞋之利益
(19. Upāhanānisaṃso)
142“已向胜者施予鞋履,亦向最上僧团供养;
我今感受三种利益,这正是随我业行而来的果报。
143象乘马乘诸轿舆,疾行步辇相围绕;
六百万众常随侍,恒时环绕我身旁。
144“宝制、铜制,金银之履;
于我轮回诸有时,举足之际,彼即生起。
145“依正念而行其道,清净罪过与行仪;
我由彼之果报,获得这些功德。
‘‘Upāhane jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Hatthiyānaṃ assayānaṃ, sivikā sandamānikā; Saṭṭhisatasahassāni, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Maṇimayā tambamayā , soṇṇarajatapādukā; Nibbattanti paduddhāre, bhave saṃsarato mama. ‘‘Niyāmaṃ sati dhāvanti , āguācārasodhanaṃ ; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
(二十)鞋履之利益
(20. Pādukānisaṃso)
146“以履供养善逝,及于僧团最上众;
我登神通之履,随所愿欲而安住。
‘‘Pāduke sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Iddhipādukamāruyha, viharāmi yadicchakaṃ.
(21. 施拭水布之利益)
(21. Udakapuñchanānisaṃso)
147以拭水之布,供养众中至尊之佛陀;
我领受五种功德,皆与我业行相应。
148“金色无垢,光明显耀,威德具足;
我的肢体润泽,不为尘垢所染;
我获得这些功德,此是彼之果报。
‘‘Udakapucchanacoḷe , datvā buddhe gaṇuttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Suvaṇṇavaṇṇo virajo, sappabhāso patāpavā; Siniddhaṃ hoti me gattaṃ, rajojallaṃ na limpati; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
22. 施手杖的利益
(22. Kattaradaṇḍānisaṃso)
149“我曾向善逝、向最上的僧团布施手杖;
我领受六种利益,这正是我善业所感的果报。
150“我子嗣众多,心中无有恐惧;
我恒常不可胜伏,为一切守护者所守护;
我从未经历颠踬,我心寂然不动。
‘‘Kattaradaṇḍe sugate, datvā saṅghe gaṇuttame; Chānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Puttā mayhaṃ bahū honti, tāso mayhaṃ na vijjati; Appasayho sadā homi, sabbārakkhehi rakkhito; Khalitampi na jānāmi, abhantaṃ mānasaṃ mama.
23. 药膏利益
(23. Osadhañjanānisaṃso)
151施药与眼药,虔奉佛陀及僧团——众中之尊;
我获八种利益,皆随我业相应。
152“我双目广大,呈白色、黄色与红色;
眼目明净无浊,远离一切疾病。
153我今已获天眼明,更得无上智慧眼;
我获如是诸功德,皆彼善业果所流。
‘‘Osadhaṃ añjanaṃ datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame; Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Visālanayano homi, setapīto ca lohito; Anāvilapasannakkho, sabbarogavivajjito. ‘‘Labhāmi dibbanayanaṃ, paññācakkhuṃ anuttaraṃ; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
24. 钥匙的利益
(24. Kuñcikānisaṃso)
154“布施钥匙于善逝,于僧团——最胜众中的最上者;
我获得法门之开启,获得智慧之钥。
‘‘Kuñcike sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Dhammadvāravivaraṇaṃ, labhāmi ñāṇakuñcikaṃ.
(25)施钥匙盒的利益
(25. Kuñcikāgharānisaṃso)
155以钥匙之盒布施于佛、僧及最上众已,
我亲受二种利益,与我所作之业相应。
少嗔恚、无劳倦,我流转于有中。
‘‘Kuñcikānaṃ ghare datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame; Dvānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama; Appakodho anāyāso, saṃsaranto bhave ahaṃ.
(26. 施禅带之利益)
(26. Āyogānisaṃso)
156布施禅带于善逝,亦施僧伽众中尊;
我今亲受五种利,皆与吾业行相应。
157“于诸定中我不动摇,于诸定我得自在;
我的随众坚固不破,我的话语常得信受;
于轮回流转中,我财富圆满得以生起。
‘‘Āyoge sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Samādhīsu na kampāmi, vasī homi samādhisu; Abhejjapariso homi, ādeyyavacano sadā; Jāyati bhogasampatti, bhave saṃsarato mama.
27. 施烟管的利益
(27. Dhūmanettānisaṃso)
158烟管献供于胜者,复供僧中最上众;
三种利益我亲承,皆与我所作业相应。
159“我念正直,诸筋脉善相连接;
我获得天眼,这便是其果报。
‘‘Dhūmanette jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sati me ujukā hoti, susambandhā ca nhāravo; Labhāmi dibbanayanaṃ , tassa nissandato ahaṃ.
(28)持灯的利益
(28. Dīpadhārānisaṃso)
160“以灯台供养胜者,供养最上僧团;
我获得三种利益,这正是我业的果报。
161“出身高贵,诸根具足,具足智慧,为佛所赞许;
我所获得的这些功德,皆是从彼之果报而来。
‘‘Dīpadhāre jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Jātimā aṅgasampanno, paññavā buddhasammato ; Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
(29. 兜跋迦葫芦箱)
(29. Tumbaka-karaṇḍo)
162以瓶与篮施于佛,于一切众称最上;
我享十种功德果,随业相应属我身。
163善自守护,具足安乐,名声广大,同彼如去;
灾厄远离,柔嫩娇贵,一切危难悉皆回避。
164葫芦与篮子之中,我得广大功德;
行止平等安稳,善能远离惊惧,于葫芦与篮中亦复如是。
165我得四种光色,兼获象宝、马宝与珠宝;
此诸宝于我永不消散,斯乃施葫芦之果报。
‘‘Tumbake ca karaṇḍe ca, datvā buddhe gaṇuttame; Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sugutto sukhasamaṅgī, mahāyaso tathāgati; Vipattivigato sukhumālo, sabbītiparivajjito. ‘‘Vipule ca guṇe lābhī, samāva calanā mama; Suvivajjitaubbego, tumbake ca karaṇḍake. ‘‘Labhāmi caturo vaṇṇe, hatthissaratanāni ca; Tāni me na vinassanti, tumbadāne idaṃ phalaṃ.
(30. 去垢器之利益)
(30. Malaharaṇānisaṃso)
166“以去垢之物供养佛陀、僧团、无上僧众;
我享有五种利益,这与我所作的业相应。
167“具足一切相好,寿命、智慧与定具足;
我已从一切疲劳中解脱,身体恒常如此。
‘‘Malaharaṇiyo datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sabbalakkhaṇasampanno, āyupaññāsamāhito; Sabbāyāsavinimutto, kāyo me hoti sabbadā.
31. 剃刀的利益
(31. Pipphalānisaṃso)
168“将细刃锐利的剃刀施与僧团;
我获得断除烦恼之智,无上清净。
‘‘Taṇudhāre sunisite, saṅghe datvāna pipphale; Kilesakantanaṃ ñāṇaṃ, labhāmi atulaṃ suciṃ.
(32. 火钳之利益)
(32. Bhaṇḍāsānisaṃso)
169“施钳于善逝、于僧团、于最上之众;
我获得断除烦恼之智,无比清净。
‘‘Saṇḍāse sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Kilesabhañjanaṃ ñāṇaṃ, labhāmi atulaṃ suciṃ.
(33)鼻药之利益
(33. Natthukānisaṃso)
170“布施鼻药于善逝,并施僧团、最胜之众;
我领受此八种利益,正与我所造之业相称。
171“信、戒、惭,与愧之德,
闻、施、忍,与慧——此为我第八德。
‘‘Natthuke sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Saddhaṃ sīlaṃ hiriñcāpi, atha ottappiyaṃ guṇaṃ; Sutaṃ cāgañca khantiñca, paññaṃ me aṭṭhamaṃ guṇaṃ.
(34)施椅之利益
(34. Pīṭhakānisaṃso)
172“于善逝处布施长椅,于僧团最胜众中;
我得享受五种利益,与我所造之业相应。
173“我生于高贵的家族,成为大财富者;
众人皆礼敬于我,我的名声崇高远扬。
174十万劫中,四方宝座恒常围绕我身;
我则好乐布施,与人共享。
‘‘Pīṭhake sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Ucce kule pajāyāmi, mahābhogo bhavāmahaṃ; Sabbe maṃ apacāyanti, kitti abbhuggatā mama. ‘‘Kappasatasahassāni, pallaṅkā caturassakā; Parivārenti maṃ niccaṃ, saṃvibhāgarato ahaṃ.
35. 敷座的利益
(35. Bhisiānisaṃso)
175“我以敷座供养善逝,于最胜僧团中奉施,
我享有六种利益,这便是我业的果报。
176“身相匀称丰盈,柔软而姿容端丽,
我获得智慧眷属,这是布施座垫的果报。
177褥垫及诸铺设具,丝毛彩纹纷繁众;
上妙布匹与毛毯,我今悉获种种足。
178“还有柔软的波婆利咖衣,柔软的鹿皮编织物;
我获得种种卧具,这是布施卧具的果报。
179“自从我能忆念自身,自从我具足智慧以来;
我的禅床不空虚,这是布施卧具的果报。
‘‘Bhisiyo sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Chānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Samasugattopacito, muduko cārudassano; Labhāmi ñāṇaparivāraṃ, bhisidānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Tūlikā vikatikāyo, kaṭṭissā cittakā bahū; Varapotthake kambale ca, labhāmi vividhe ahaṃ. ‘‘Pāvārike ca muduke, mudukājinaveṇiyo; Labhāmi vividhatthāre , bhisidānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Yato sarāmi attānaṃ, yato pattosmi viññutaṃ; Atuccho jhānamañcomhi, bhisidānassidaṃ phalaṃ.
(36)枕施之利益
(36. Bibbohanānisaṃso)
180“向胜者、僧团、最上之众布施枕头;
我得享六种利益,此是我业行所感。
181羊毛枕、莲华枕,及红栴檀之褥,
我常以头首安卧其上。
182“于八支圣道及沙门四果,
对它们生起智慧之后,我恒常安住。
183“于布施、调伏、自制,及诸无量与诸色中,
对它们生起智慧之后,我当于一切时中安住。
184践行功德与修持,威仪动止诸行处;
于彼生起明慧已,愿我恒常得安住。
185或于经行,或于勤修,或于精进,或于菩提分法;
于此诸法生智已,我随所愿而安住。
186戒定慧与无上解脱,
于彼诸法生智已,我今安住于乐中。
‘‘Bibbohane jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Chānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Uṇṇike padumake ca, atho lohitacandane; Bibbohane upādhemi, uttamaṅgaṃ sadā mama. ‘‘Aṭṭhaṅgike maggavare, sāmaññe caturo phale; Tesu ñāṇaṃ uppādetvā , vihare niccakālikaṃ. ‘‘Dāne dame saṃyame ca, appamaññāsu rūpisu; Tesu ñāṇaṃ uppādetvā , vihare sabbakālikaṃ. ‘‘Vatte guṇe paṭipatti, ācārakiriyāsu ca; Tesu ñāṇaṃ uppādetvā , vihare sabbadā ahaṃ. ‘‘Caṅkame vā padhāne vā, vīriye bodhipakkhiye; Tesu ñāṇaṃ uppādetvā, viharāmi yadicchakaṃ. ‘‘Sīlaṃ samādhi paññā ca, vimutti ca anuttarā; Tesu ñāṇaṃ uppādetvā , viharāmi sukhaṃ ahaṃ.
37. 施木板凳的利益
(37. Phalapīṭhānisaṃso)
187“以木板凳供养胜者及最上僧团;
我受用两种与我业行相应的利益。
188金成、宝成、象牙精成,众多胜妙卧榻,
我今得之——此即果座之果报。
‘‘Phalapīṭhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Dvānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Soṇṇamaye maṇimaye, dantasāramaye bahū; Pallaṅkaseṭṭhe vindāmi, phalapīṭhassidaṃ phalaṃ.
(38. 脚凳之益)
(38. Pādapīṭhānisaṃso)
189“以足凳供养胜者及无上僧团,
我享受两种利益,恰与我之所造业相应;
我获得众多车乘,这便是施足凳的果报。
190“女奴、男奴与妻子,以及其他依我而活者;
他们如法侍奉我,这是脚凳的果报。
‘‘Pādapīṭhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Dvānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama; Labhāmi bahuke yāne, pādapīṭhassidaṃ phalaṃ. ‘‘Dāsī dāsā ca bhariyā, ye caññe anujīvino; Sammā paricarante maṃ, pādapīṭhassidaṃ phalaṃ.
39. 涂油的利益
(39. Telabbhañjanānisaṃso)
191“施涂油于僧团,那最上的团体;
我体验五种利益,与我的业行相应。
192愿我无病而端严,速能审察通达于法;
愿我得饮食之利,寿命为其第五。
‘‘Telaabbhañjane datvā, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Abyādhitā rūpavatā, khippaṃ dhammanisantitā; Lābhitā annapānassa, āyupañcamakaṃ mama.
(40. 酥油之利益)
(40. Sappitelānisaṃso)
193“布施酥油之后,于僧团、最胜之众;
我享有五种与我所作之业相应的利益。
194愿我力足相好身常喜,
无病明净,此是酥油与油之果。
‘‘Sappitelañca datvāna, saṅghe gaṇavaruttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Thāmavā rūpasampanno, pahaṭṭhatanujo sadā; Abyādhi visado homi, sappitelassidaṃ phalaṃ.
(41)口清净物之利益
(41. Mukhasodhanakānisaṃso)
195施口净物于佛及无上僧伽众,
我享五种利益,皆与我业行相称。
196喉清净而声和雅,远离咳嗽喘息;
口中青莲之香,常向我飘来。
‘‘Mukhasodhanakaṃ datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame; Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Visuddhakaṇṭho madhurassaro, kāsasāsavivajjito; Uppalagandho mukhato, upavāyati me sadā.
(42. 酸奶之利益)
(42. Dadhiānisaṃso)
197“布施醇美乳酪,供养佛与最胜僧伽;
我享用不死之食——那殊胜的身至念。
‘‘Dadhiṃ datvāna sampannaṃ, buddhe saṅghe gaṇuttame; Bhuñjāmi amataṃ bhattaṃ , varaṃ kāyagatāsatiṃ.
(四十三)蜂蜜之利益
(43. Madhuānisaṃso)
198“布施具足色、香、味的蜜浆,于胜者与众中——
此味无可比拟、无可匹敌,我饮此解脱甘露。
‘‘Vaṇṇagandharasopetaṃ, madhuṃ datvā jine gaṇe; Anūpamaṃ atuliyaṃ, pive muttirasaṃ ahaṃ.
(四十四、味之利益)
(44.Rasānisaṃso)
199如实献施妙味于佛与最胜僧伽,
我自享得四果,皆与我所作之业相应。
‘‘Yathābhūtaṃ rasaṃ datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame; Caturo phale anubhomi, kammānucchavike mama.
(45. 饮食之利益)
(45. Annapānānisaṃso)
200布施饮食于佛陀与最胜僧众,
我领受十种与自业相应之功德利益。
201“长寿、有力、坚毅,容貌端严、享有名声、快乐,
常得饮食,勇健具慧;
我流转于诸有时,获得这些功德。
‘‘Annaṃ pānañca datvāna, buddhe saṅghe gaṇuttame; Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Āyuvā balavā dhīro, vaṇṇavā yasavā sukhī; Lābhī annassa pānassa, sūro paññāṇavā sadā; Ime guṇe paṭilabhe, saṃsaranto bhave ahaṃ.
四十六、熏香利益
(46. Dhūpānisaṃso)
202“供养香于善逝,供养于僧团——那最胜的群体;
我感受十种与我业行相称的利益。
203身散妙香,名称远播;智慧迅疾,誉满十方。
慧锐慧广,明快深沉。
204慧广捷疾者,流转诸有间;
今仗彼业之力,得寂静安乐吉祥。
‘‘Dhūpaṃ datvāna sugate, saṅghe gaṇavaruttame; Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama. ‘‘Sugandhadeho yasavā, sīghapañño ca kittimā; Tikkhapañño bhūripañño, hāsagambhīrapaññavā. ‘‘Vepullajavanapañño , saṃsaranto bhavābhave; Tasseva vāhasā dāni, patto santisukhaṃ sivaṃ.
共通的利益
(Sādhāraṇānisaṃso)
205“我的烦恼已烧尽,一切有已根除;
如龙象断除束缚,我无漏而安住。
206“我来到佛陀面前,实为善来;
三明已然证得,佛陀之教已奉行。
207“四无碍解,及八解脱;
六神通已亲证,佛陀之教已奉行。”
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi, mama buddhassa santike ; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿毕林达·瓦恰长老如是说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pilindavaccho thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
2. 塞拉长老譬喻
2. Selattheraapadānaṃ
208“在天鹅城,我曾是一街之主;
我召集亲族后,便说了这番话。
209“‘佛陀出现于世间,乃无上福田;’
他曾是普受世间一切供奉的应供者。
210“刹帝利、聚落庶民,以及家财雄厚的婆罗门;
众人以净信心、欢喜心,行大众供养之德。
211“象兵、军阵中的勇士、车兵、步兵;
以净信心、欢喜心,他们行了团体之施。
212“伍嘎(Ugga)与王子们,以及吠舍与婆罗门们;
他们以净信心、善意,行持团体之法。
213“厨师与理发师,浴师与花鬘师;
他们以净信心、善意,行持团体之法。
214“染工、织工,皮革工与剃发师;
以净信与善意,他们奉行了团体之法。
215“制箭师、旋工,皮革匠与木匠;
他们以净信之心、欢喜之心,奉行了团体的法。
216“铁匠、金匠,还有铜匠、锡匠与铅匠们,
他们以净信之心、欢喜之心,奉行了团体的法。
217“雇工、仆役,以及众多的奴仆与劳工,
他们各尽己力,奉行团体之法。
218汲水负薪、耕田刈草之众,
各竭己力,共修众共之法。
219“花商、花环商,以及叶商、运果者,
依各自之力,他们行了团体之施。
220“妓女、水瓶女奴、糕饼女、渔女,
她们各尽己力,行持了群体之法。
221“来吧,大家齐来聚集,我们一同结成团体;”
我们将在无上福田中行供养。
222他们听了我的话,当即结伴成群;
为比丘僧团,建起精善的集会堂。
223“那座殿堂建成之后,我满怀欢喜,欣悦满足,
由她们全都围绕,我前往正自觉者处。
224“我前往亲近正自觉者、世间怙主、人中牛王,
礼敬导师双足之后,我说了此语。
225“英雄!这三百位男子,结聚成群;
他们将精心建造的侍奉堂奉献给您,牟尼。”
226“具眼者于比丘僧团前,受取之后,
于三百人前,宣说这些偈颂。
227“三百众与长老,一同随行,
成就圆满之后,你们都将亲身证得。
228“当最后有到来时,将证得那无上的清凉;
你们将触证那不老、不死、寂静的涅槃。
229“如是,佛陀——一切知者、无上沙门——作分别说;
听闻佛陀的言教,我表达了喜悦;
230“三万劫中,我于天界享乐;
我为诸天神之主,五百次行使天王之治。
231“我曾千度作转轮王,
行使天王统治时,大天(Mahādeva)众前来礼敬。
232“在这人间的王国里,随从即是亲族;
当最后一生到来时,有一位名叫瓦塞塔(Vāseṭṭha)的婆罗门;
233八十俱胝财积聚,我为其子号施罗;
六支之学臻彼岸,通达究竟尽无余。
234徒步游方,弟子众围绕于前;
那名为给尼亚(Keṇiya)的、承载着结发重负的苦行者。
235“见供物已备,我便说此语:
‘是迎娶,还是嫁娶,或是大王受邀而来?’
236我欲行献祭,敬奉诸天神所许之婆罗门;
不邀国王来,于我并无供彼之祭。
237“我无娶妻,亦无嫁女;
令释迦族欢喜者,于含天世间中最尊最胜。
238“为利益一切世间,为一切众生带来安乐,
今日他受我邀请,此即为他所作的准备。
239其色如添婆卢释迦熟果之金光,不可测量,无有等比。
色相无与伦比的佛陀,已受我明日之请。
240“犹如被击打的鼓风炉口,似金合欢木炭燃耀之色;
如闪电般的大雄,那位佛陀已受我请。
241“犹如山巅之火焰,如同满月之月轮;
芦火炎色彼佛陀,我今虔诚已恭请。
242“无畏无惧超怖畏,牟尼能尽诸有者。”
如师子般的伟雄,那一位佛陀,我已邀请。
243“他善巧通达佛法,无可被他人制伏;
大雄如龙象,我今礼请彼佛;
244善行正法者,无匹佛陀龙象。
如人中雄牛的大勇者,那位佛陀已为我所邀请。
245“相好无边际,令誉无有量,种种端严相悉皆圆满;
如帝释天神般的大雄,那位佛陀我已邀请。
246“自在者,有随众者,具威势者,具光辉而难可亲近;
如梵天般的大雄,那位佛陀我已邀请。
247“已得法、具足十力,超越一切力与超力者;
如大地般安稳的大雄,那位佛陀已接受我的邀请。
248“戒的波浪遍满,法智激荡扬动;
犹如大海的大雄,那位便是我所邀请的佛陀。
249“难近难胜,不动、崇高而广大;
如须弥山(Neru)般的大雄,那位即是我所邀请的佛陀。
250“智慧无边,无与伦比,无可衡量,已达最上;
如虚空般的大雄,那是我所迎请的佛陀。
‘‘Nagare haṃsavatiyā, vīthisāmī ahosahaṃ; Mama ñātī samānetvā, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Buddho loke samuppanno, puññakkhetto anuttaro ; Āsi so sabbalokassa, āhutīnaṃ paṭiggaho. ‘‘‘Khattiyā negamā ceva, mahāsālā ca brāhmaṇā; Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Hatthārohā anīkaṭṭhā, rathikā pattikārakā; Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Uggā ca rājaputtā ca, vesiyānā ca brāhmaṇā; Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Āḷārikā kappakā ca, nhāpakā mālakārakā; Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Rajakā pesakārā ca, cammakārā ca nhāpitā; Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Usukārā bhamakārā, cammakārā ca tacchakā; Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Kammārā soṇṇakārā ca, tipulohakarā tathā; Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Bhatakā ceṭakā ceva, dāsakammakarā bahū; Yathāsakena thāmena, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Udahārā kaṭṭhahārā, kassakā tiṇahārakā; Yathāsakena thāmena, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Pupphikā mālikā ceva, paṇṇikā phalahārakā; Yathāsakena thāmena, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Gaṇikā kumbhadāsī ca, pūvikā macchikāpi ca; Yathāsakena thāmena, pūgadhammaṃ akaṃsu te. ‘‘‘Etha sabbe samāgantvā, gaṇaṃ bandhāma ekato; Adhikāraṃ karissāma, puññakkhette anuttare’. ‘‘Te me sutvāna vacanaṃ, gaṇaṃ bandhiṃsu tāvade; Upaṭṭhānasālaṃ sukataṃ, bhikkhusaṅghassa kārayuṃ. ‘‘Niṭṭhāpetvāna taṃ sālaṃ, udaggo tuṭṭhamānaso; Pareto tehi sabbehi, sambuddhamupasaṅkamiṃ. ‘‘Upasaṅkamma sambuddhaṃ, lokanāthaṃ narāsabhaṃ; Vanditvā satthuno pāde, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Ime tīṇi satā vīra, purisā ekato gaṇā; Upaṭṭhānasālaṃ sukataṃ, niyyādenti tuvaṃ muni’. ‘‘Bhikkhusaṅghassa purato, sampaṭicchatva cakkhumā; Tiṇṇaṃ satānaṃ purato, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Tisatāpi ca jeṭṭho ca, anuvattiṃsu ekato; Sampattiñhi karitvāna, sabbe anubhavissatha. ‘‘‘Pacchime bhave sampatte, sītibhāvamanuttaraṃ; Ajaraṃ amataṃ santaṃ, nibbānaṃ phassayissatha’. ‘‘Evaṃ buddho viyākāsi, sabbaññū samaṇuttaro; Buddhassa vacanaṃ sutvā, somanassaṃ pavedayiṃ. ‘‘Tiṃsa kappasahassāni, devaloke ramiṃ ahaṃ; Devādhipo pañcasataṃ, devarajjamakārayiṃ. ‘‘Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī ahosahaṃ; Devarajjaṃ karontassa, mahādevā avandisuṃ. ‘‘Idha mānusake rajjaṃ , parisā honti bandhavā; Pacchime bhave sampatte, vāseṭṭho nāma brāhmaṇo. ‘‘Asītikoṭi nicayo, tassa putto ahosahaṃ; Selo iti mama nāmaṃ, chaḷaṅge pāramiṃ gato. ‘‘Jaṅghāvihāraṃ vicaraṃ, sasissehi purakkhato; Jaṭābhārikabharitaṃ, keṇiyaṃ nāma tāpasaṃ. ‘‘Paṭiyattāhutiṃ disvā, idaṃ vacanamabraviṃ; ‘Āvāho vā vivāho vā, rājā vā te nimantito’. ‘‘Āhutiṃ yiṭṭhukāmohaṃ, brāhmaṇe devasammate; Na nimantemi rājānaṃ, āhutī me na vijjati. ‘‘Na catthi mayhamāvāho, vivāho me na vijjati; Sakyānaṃ nandijanano, seṭṭho loke sadevake. ‘‘Sabbalokahitatthāya, sabbasattasukhāvaho; So me nimantito ajja, tassetaṃ paṭiyādanaṃ. ‘‘Timbarūsakavaṇṇābho , appameyyo anūpamo; Rūpenāsadiso buddho, svātanāya nimantito. ‘‘Ukkāmukhapahaṭṭhova, khadiraṅgārasannibho; Vijjūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Pabbatagge yathā acci, puṇṇamāyeva candimā; Naḷaggivaṇṇasaṅkāso, so me buddho nimantito. ‘‘Asambhīto bhayātīto, bhavantakaraṇo muni; Sīhūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Kusalo buddhadhammehi, apasayho parehi so; Nāgūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Saddhammācārakusalo , buddhanāgo asādiso; Usabhūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Anantavaṇṇo amitayaso, vicittasabbalakkhaṇo; Sakkūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Vasī gaṇī patāpī ca, tejassī ca durāsado; Brahmūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Pattadhammo dasabalo, balātibalapārago; Dharaṇūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Sīlavīcisamākiṇṇo, dhammaviññāṇakhobhito; Udadhūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Durāsado duppasaho, acalo uggato brahā; Nerūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Anantañāṇo asamasamo, atulo aggataṃ gato; Gaganūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
第十五诵品
Pannarasamaṃ bhāṇavāraṃ.
251“怖畏者的依止处,寻求皈依者的救护所;
安慰者、大雄,那是我所迎请的佛陀。
252“诸智者的依止处,诸求乐者的福田;
功德宝藏、大雄,那位佛陀已受我迎请。
253“安慰者、令知者、沙门果的施与者;
如云之大雄,那位佛陀已受我迎请。
254“世间之眼,具大威光,能消一切暗冥者;
如日轮般的大雄,那位佛陀我已恭请。
255“于所缘与解脱中,彻见实相的牟尼;
如月般的大雄,我已邀请那位佛陀。
256“佛陀于世间受尊崇,诸相庄严;
无量的大雄,我已邀请那位佛陀。
257“他的智慧无可测量,戒行无与伦比;
他的解脱无与伦比,那便是我已迎请的佛陀。
258“他的坚毅无与伦比,力量不可思议;
精进最为殊胜者,即是我所礼请的佛陀。
259“贪、嗔与痴,一切毒皆已断除;
犹如无上解毒良药的大雄,即是我所礼请的佛陀。
260“驱除烦恼、疾病与众多之苦,驱除一切黑暗;
如同医王的大雄者,那位佛陀我已延请。
261“朋友,你所说的‘佛陀’之音,这音声极为难得;
听到“佛陀、佛陀”时,喜悦便在我心中生起。
262“内心容纳不下,喜悦便向外流溢;
我心怀喜悦,说出此语。
263“彼世尊、世间最胜者、人中牛王,今在何处?
我将前往彼处,礼敬那位赐予沙门果的圣者。”
264欢喜高举右臂者,
合掌向我告法王:彼能拔除忧箭苦。
265“犹如涌起的大云,深青如眼药,
你看这如大海般显现的广大森林。
266“佛陀曾住于此,调御未调者的牟尼,
调伏应调御者,令悟菩提分法。
267“如渴者求水,如饥者求食,
犹如母牛眷恋牛犊,我如此寻求胜者。
268“了知行仪与近行,具足法随顺的律仪;
我教导自己的弟子,前往胜者之处。
269“诸世尊威德难近,犹如独行之狮;
步步落足须谨慎,诸学子,
270你们当如是前来——犹如凶猛的毒蛇,又如鬃毛怒张的兽王狮子。
犹如发狂的长牙巨象,诸佛陀亦如此难以亲近。
271“学童们,对于咳嗽与打喷嚏,应当安忍;
一步接着一步,安详而行,去到佛陀的身边。
272“诸佛重视独处,少声寂静,难以亲近。
诸佛难以亲近,于天众中亦受尊重。
273“每当我提问,或彼此寒暄之时,
那时,你们应当少出声息,如牟尼般静立。
274“正自觉者所教导的,是为证得涅槃的安稳,
你们应当谛听此义,听闻正法是乐。
275“我亲近正觉者之后,与牟尼互相致意,
经过这番交谈,我便观察诸相。
276“于诸相中,我对二相心存疑惑,却见到了三十相;
牟尼以神通力示现马阴藏相。
277“伸出舌头,触及耳孔与鼻孔;
胜者以舌拭额,全然覆盖。
278“我见他诸相具足,随形好悉皆圆满;
我确认‘是佛’后,便与弟子们一同出家。
279“我与三百人一同,出家过无家的生活;
半月未至,我等皆已同证寂灭;
280于无上福田中,同心共植福业。
共历轮回后,又一同转回。
281“施与屋椽之后,我安住于团体之法中;
以此善业,我得八种利益。
282“我于诸方备受尊敬,财富无量;
我是一切众生的依止,我已无有恐惧。
283“我无诸病,我守护长寿;
我皮肤细滑,住于所愿的住处。
284“我布施了八根椽木,便安住于众法之中而得自在;
无碍解与阿拉汉果,此为我所得之第八;
285已臻一切圆满,所作已办,漏尽者。
大牟尼啊,名为八椽者,正是您的儿子。
286我已布施五根柱子,安住于僧团共住之法中。
“由彼善所作业,我获得五种因。”
287“我以慈心而不动摇,诸根具足,无所缺减;”
“我所说语堪可信受,不复如往昔之动摇;”
288“我心不动摇,于任何人皆无怨恨;
以这样的善业,我在教法中清净无垢。
289“恭敬尊重,所作已办,诸漏已尽;
大雄世尊,尔之比丘弟子稽首礼敬牟尼:
290善制坐床既已作成,我于堂中为之敷设;
由此善业力,我获五种因;
291得生高贵家,成为大富者。
我具足一切圆满,无有悭吝。
292“每当动念出行,座位便现在前;
乘着那最胜的宝座,我前往心之所向之处。
293“以那次布施宝座之业,我驱散了一切黑暗;
具足一切神通力,长老礼敬那位牟尼。
294“他人事与己事,一切应作我皆成就;
以此善业,我进入了无畏城。
295“于已建成的殿堂中,我供养了受用物;
以此善业,我证得了最胜之位。”
296“世间那些调御者,能调伏象与马;
他们以种种方法,用粗厉的方式调伏它们;
297“大雄,您却并非这般调御男人与女人;
不用杖,不用刀,以最胜的调御而作调御。
298“善于说法的牟尼,赞叹布施的功德;
牟尼仅以一问之解说,便令三百人觉悟。
299“我们已为御者调伏,善得解脱,无漏;
证得一切神通力,所依灭尽,入于寂灭。
300“自十万劫前,我即行此布施;
超越了一切怖畏,这便是厅堂布施的果报。
301“我的烦恼已烧尽……(中略)……我住于无漏。
302“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
303“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Patiṭṭhā bhayabhītānaṃ, tāṇo saraṇagāminaṃ; Assāsako mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Āsayo buddhimantānaṃ, puññakkhettaṃ sukhesinaṃ; Ratanākaro mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Assāsako vedakaro, sāmaññaphaladāyako; Meghūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Lokacakkhu mahātejo, sabbatamavinodano; Sūriyūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Ārammaṇavimuttīsu, sabhāvadassano muni; Candūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Buddho samussito loke, lakkhaṇehi alaṅkato; Appameyyo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Yassa ñāṇaṃ appameyyaṃ, sīlaṃ yassa anūpamaṃ; Vimutti asadisā yassa, so me buddho nimantito. ‘‘Yassa dhīti asadisā, thāmo yassa acintiyo; Yassa parakkamo jeṭṭho, so me buddho nimantito. ‘‘Rāgo doso ca moho ca, visā sabbe samūhatā; Agadūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Klesabyādhibahudukkha sabbatamavinodano ; Vejjūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito. ‘‘Buddhoti bho yaṃ vadesi, ghosopeso sudullabho; Buddho buddhoti sutvāna, pīti me udapajjatha. ‘‘Abbhantaraṃ agaṇhantaṃ, pīti me bahi nicchare; Sohaṃ pītimano santo, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Kahaṃ nu kho so bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho; Tattha gantvā namassissaṃ, sāmaññaphaladāyakaṃ’. ‘‘‘Paggayha dakkhiṇaṃ bāhuṃ, vedajāto katañjalī; Ācikkhi me dhammarājaṃ, sokasallavinodanaṃ. ‘‘‘Udentaṃva mahāmeghaṃ, nīlaṃ añjanasannibhaṃ; Sāgaraṃ viya dissantaṃ, passasetaṃ mahāvanaṃ. ‘‘‘Ettha so vasate buddho, adantadamako muni; Vinayanto ca veneyye, bodhento bodhipakkhiye. ‘‘‘Pipāsitova udakaṃ, bhojanaṃva jighacchito; Gāvī yathā vacchagiddhā, evāhaṃ viciniṃ jinaṃ. ‘‘‘Ācāraupacāraññū, dhammānucchavisaṃvaraṃ; Sikkhāpemi sake sisse, gacchante jinasantikaṃ. ‘‘‘Durāsadā bhagavanto, sīhāva ekacārino; Pade padaṃ nikkhipantā, āgaccheyyātha māṇavā. ‘‘‘Āsīviso yathā ghoro, migarājāva kesarī; Mattova kuñjaro dantī, evaṃ buddhā durāsadā. ‘‘‘Ukkāsitañca khipitaṃ, ajjhupekkhiya māṇavā; Pade padaṃ nikkhipantā, upetha buddhasantikaṃ. ‘‘‘Paṭisallānagarukā, appasaddā durāsadā; Durūpasaṅkamā buddhā, garū honti sadevake. ‘‘‘Yadāhaṃ pañhaṃ pucchāmi, paṭisammodayāmi vā; Appasaddā tadā hotha, munibhūtāva tiṭṭhatha. ‘‘‘Yaṃ so deseti sambuddho , khemaṃ nibbānapattiyā; Tamevatthaṃ nisāmetha, saddhammasavanaṃ sukhaṃ’. ‘‘Upasaṅkamma sambuddhaṃ, sammodiṃ muninā ahaṃ; Taṃ kathaṃ vītisāretvā, lakkhaṇe upadhārayiṃ. ‘‘Lakkhaṇe dve ca kaṅkhāmi, passāmi tiṃsalakkhaṇe; Kosohitavatthaguyhaṃ, iddhiyā dassayī muni. ‘‘Jivhaṃ ninnāmayitvāna, kaṇṇasote ca nāsike; Paṭimasi nalāṭantaṃ, kevalaṃ chādayī jino. ‘‘Tassāhaṃ lakkhaṇe disvā, paripuṇṇe sabyañjane; Buddhoti niṭṭhaṃ gantvāna, saha sissehi pabbajiṃ. ‘‘Satehi tīhi sahito, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Addhamāse asampatte, sabbe pattāmha nibbutiṃ. ‘‘Ekato kammaṃ katvāna, puññakkhette anuttare; Ekato saṃsaritvāna, ekato vinivattayuṃ. ‘‘Gopānasiyo datvāna, pūgadhamme vasiṃ ahaṃ; Tena kammena sukatena, aṭṭha hetū labhāmahaṃ. ‘‘Disāsu pūjito homi, bhogā ca amitā mama; Patiṭṭhā homi sabbesaṃ, tāso mama na vijjati. ‘‘Byādhayo me na vijjanti, dīghāyuṃ pālayāmi ca; Sukhumacchaviko homi, āvāse patthite vase . ‘‘Aṭṭha gopānasī datvā, pūgadhamme vasiṃ ahaṃ; Paṭisambhidārahattañca, etaṃ me aparaṭṭhamaṃ. ‘‘Sabbavositavosāno, katakicco anāsavo; Aṭṭhagopānasī nāma, tava putto mahāmuni. ‘‘Pañca thambhāni datvāna, pūgadhamme vasiṃ ahaṃ; Tena kammena sukatena, pañca hetū labhāmahaṃ. ‘‘Acalo homi mettāya, anūnaṅgo bhavāmahaṃ; Ādeyyavacano homi, na dhaṃsemi yathā ahaṃ. ‘‘Abhantaṃ hoti me cittaṃ, akhilo homi kassaci; Tena kammena sukatena, vimalo homi sāsane. ‘‘Sagāravo sappatisso, katakicco anāsavo; Sāvako te mahāvīra, bhikkhu taṃ vandate muni. ‘‘Katvā sukatapallaṅkaṃ, sālāyaṃ paññapesahaṃ; Tena kammena sukatena, pañca hetū labhāmahaṃ. ‘‘Ucce kule pajāyitvā, mahābhogo bhavāmahaṃ; Sabbasampattiko homi, maccheraṃ me na vijjati. ‘‘Gamane patthite mayhaṃ, pallaṅko upatiṭṭhati; Saha pallaṅkaseṭṭhena, gacchāmi mama patthitaṃ. ‘‘Tena pallaṅkadānena, tamaṃ sabbaṃ vinodayiṃ; Sabbābhiññābalappatto, thero vandati taṃ muni. ‘‘Parakiccattakiccāni, sabbakiccāni sādhayiṃ; Tena kammena sukatena, pāvisiṃ abhayaṃ puraṃ. ‘‘Pariniṭṭhitasālamhi, paribhogamadāsahaṃ; Tena kammena sukatena, seṭṭhattaṃ ajjhupāgato. ‘‘Ye keci damakā loke, hatthiasse damenti ye; Karitvā kāraṇā nānā, dāruṇena damenti te. ‘‘Na hevaṃ tvaṃ mahāvīra, damesi naranāriyo; Adaṇḍena asatthena, damesi uttame dame. ‘‘Dānassa vaṇṇe kittento, desanākusalo muni; Ekapañhaṃ kathentova, bodhesi tisate muni. ‘‘Dantā mayaṃ sārathinā, suvimuttā anāsavā; Sabbābhiññābalapattā, nibbutā upadhikkhaye. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Atikkantā bhayā sabbe, sālādānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿塞拉(Sela)与其眷属在世尊面前如此宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā selo sapariso bhagavato santike imā gāthāyo abhāsitthāti.
3. 萨巴吉帝咖长老譬喻
3. Sabbakittikattheraapadānaṃ
304“犹如炽燃的咖尼咖喇树,犹如光耀的灯树;
犹如闪耀的星辰,犹如虚空中的闪电。
305“他无所畏惧,毫无惊惶,犹如狮子,兽中之王;
他宣说智慧之光,摧破外道众。
306“救度此世间,断除一切疑;
如兽王怒吼,我见世间导师。
307“我身披结发兽皮,高大而正直,有威光;
取来树皮布,铺在他的足下。
308“取来黑香,为如来涂香;
为正自觉者涂香之后,赞叹世间导师。
309“你救度了这世间,已渡暴流的大牟尼;
你以智光照耀,不覆藏无上的智慧。
310“你转起了法轮,折伏了诸外道;
战胜了战斗的牛王,你令大地震动。
311“大海中的波涛,在岸边碎裂;
同样地,在你的智慧中,一切见皆破碎。
312“犹如以细密渔网,在湖中撒开之际;
困于网内的众生,当即备受逼迫。
313“世间诸外道亦复如是,依附于种种异学派;
尊者,他们皆于您的内智境中转起。
314“你诚为洪流中沉溺者的立足处,无亲者的依怙;
是怖畏者的皈依处,求解脱者的彼岸。
315“独一勇者,无与伦比,慈悲之所聚;
无等者、至等者、寂静者、自在者、如如者、胜胜者。
316“智者离痴,无渴无惑;
你是知足者、已舍嗔恨者、无垢者、调伏者、清净者。
317“已超越执著,已摧破憍慢,三明成就,超越三有;
已超越分限,恭敬于法,已达目的,具足饶益者,稀有者。
318“你如同渡人的舟船,又如施予安慰的宝藏;
如同无畏的狮子,如同骄傲的象王。
319“以十首偈颂,赞颂具大名声的莲华上首者;
礼敬导师双足后,我默然而立。
320“莲华上佛,世间解,诸供养之受纳者;
导师立于比丘僧团中,宣说这些偈颂:
321“凡赞我戒、智及正法者;
我将称扬他,请听我所说。
322“他将于六万劫中,在天界受乐;
超越其他诸天神,他将成为自在主。
323“‘其后出家,为善根所策励;
他将于乔达摩世尊的教法中出家。
324‘出家已,以身远离诸恶业;
遍知一切漏已,无漏者将般涅槃。’”
325“犹如云雷轰鸣,滋润此大地;
如是,大雄啊,您以正法滋养了我。
326“赞叹世间导师的戒、慧与法,
我已证得最上寂静、涅槃不死之境。
327“啊!愿那位具眼的世尊长久住世;
愿未知者得以了知,愿能触证不死之境。
328“这是我的最后一生,一切有已彻底根除;
遍知一切漏已,我安住于无漏。
329“在十万劫之前,我赞叹佛陀,
我不曾记得有恶趣,这便是赞叹的果报。
330“我的烦恼已烧尽,一切有已根除;
诸漏已尽无余,今不复有后有。
331“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。”
332“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Kaṇikāraṃva jalitaṃ , dīparukkhaṃva ujjalaṃ ; Osadhiṃva virocantaṃ, vijjutaṃ gagane yathā. ‘‘Asambhītaṃ anuttāsiṃ, migarājaṃva kesariṃ; Ñāṇālokaṃ pakāsentaṃ, maddantaṃ titthiye gaṇe. ‘‘Uddharantaṃ imaṃ lokaṃ, chiddantaṃ sabbasaṃsayaṃ; Gajjantaṃ migarājaṃva, addasaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Jaṭājinadharo āsiṃ, brahā uju patāpavā; Vākacīraṃ gahetvāna, pādamūle apatthariṃ. ‘‘Kāḷānusāriyaṃ gayha, anulimpiṃ tathāgataṃ; Sambuddhamanulimpetvā, santhaviṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Samuddharasimaṃ lokaṃ, oghatiṇṇa mahāmuni; Ñāṇālokena jotesi, nāvaṭaṃ ñāṇamuttamaṃ. ‘‘Dhammacakkaṃ pavattesi, maddase paratitthiye; Usabho jitasaṅgāmo, sampakampesi medaniṃ. ‘‘Mahāsamudde ūmiyo, velantamhi pabhijjare; Tatheva tava ñāṇamhi, sabbadiṭṭhī pabhijjare. ‘‘Sukhumacchikajālena, saramhi sampatānite; Antojālikatā pāṇā, pīḷitā honti tāvade. ‘‘Tatheva titthiyā loke, puthupāsaṇḍanissitā ; Antoñāṇavare tuyhaṃ, parivattanti mārisa. ‘‘Patiṭṭhā vuyhataṃ oghe, tvañhi nātho abandhunaṃ; Bhayaṭṭitānaṃ saraṇaṃ, muttitthīnaṃ parāyaṇaṃ. ‘‘Ekavīro asadiso, mettākaruṇasañcayo ; Asamo susamo santo , vasī tādī jitañjayo. ‘‘Dhīro vigatasammoho, anejo akathaṃkathī; Tusito vantadososi, nimmalo saṃyato suci. ‘‘Saṅgātigo hatamado , tevijjo tibhavantago; Sīmātigo dhammagaru, gatattho hitavabbhuto . ‘‘Tārako tvaṃ yathā nāvā, nidhīvassāsakārako; Asambhīto yathā sīho, gajarājāva dappito. ‘‘Thometvā dasagāthāhi, padumuttaraṃ mahāyasaṃ; Vanditvā satthuno pāde, tuṇhī aṭṭhāsahaṃ tadā. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Bhikkhusaṅghe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me sīlañca ñāṇañca, saddhammañcāpi vaṇṇayi ; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Saṭṭhi kappasahassāni, devaloke ramissati; Aññe devebhibhavitvā, issaraṃ kārayissati. ‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, sukkamūlena codito; Gotamassa bhagavato, sāsane pabbajissati. ‘‘‘Pabbajitvāna kāyena, pāpakammaṃ vivajjiya; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’. ‘‘Yathāpi megho thanayaṃ, tappeti mediniṃ imaṃ; Tatheva tvaṃ mahāvīra, dhammena tappayī mamaṃ. ‘‘Sīlaṃ paññañca dhammañca, thavitvā lokanāyakaṃ; Pattomhi paramaṃ santiṃ, nibbānaṃ padamaccutaṃ. ‘‘Aho nūna sa bhagavā, ciraṃ tiṭṭheyya cakkhumā; Aññātañca vijāneyyuṃ, phuseyyuṃ amataṃ padaṃ. ‘‘Ayaṃ me pacchimā jāti, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ buddhamabhithomayiṃ Duggatiṃ nābhijānāmi, kittanāya idaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿萨拔吉帝咖长老宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sabbakittiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
4. 玛土达亚咖长老譬喻
4. Madhudāyakattheraapadānaṃ
333“信度河(Sindhu)畔,有我善造的精舍。
在那里,我在那里教弟子们诵习具足种种特相的古史传说。
334“他们爱乐正法,已受调御,渴望听闻善妙的教诫。”
“已达六支圆满,他们住在信度河畔。”
335“善巧于灾异之兆与诸相,”
“寻求最上义,那时住于森林之中。”
336“名为善慧的正自觉者,于彼时出现于世间;”
“哀愍我等,导师前来;”
337“大雄善慧、世间导师既已来临,
我敷草为座,献于世间最尊者。
338“从林中取得蜂蜜,我供养最胜佛陀;
正自觉者受用之后,说出此语:
339“以净信亲手奉蜜于我者;
我将称扬他,请听我所说。
340“以此蜜施与草座之敷设故;
“三万劫中,他将于天界享乐;
341“三万劫后,将生于甘蔗王族;”
他以乔达摩为姓,将成为世间的导师。
342“于彼法中,当为法嗣、亲生子、由法所化生者;
遍知一切漏已,无漏者将般涅槃。
343“自诸天界来至此间,入母胎时;
蜜雨倾注,以蜜遍覆大地。
344“当我刚出母胎时,母胎实为极难越过;
即便于彼处,亦有蜜雨恒时降注于我。
345“从居家出离,我出家而为无家者;
“我得饮食,此为施蜜之果报。”
346“我于一切欲乐悉皆圆满,往生天界人间;”
“由那次布施蜜的因缘,我已证得漏尽。”
347“天降雨时,四指高的草丛间,鲜花盛开,覆满大地,”
“于空屋、亭阁、树根之处,我恒住安乐,无诸漏患。”
348“于中等、殊胜与下劣,一切有中,我已超越;”
“今日我诸漏已尽,不复有后有。”
349“于三万劫之中,我行彼布施;”
我不曾经历恶趣,此是布施蜂蜜的果报。
350“我的烦恼已烧尽,一切有已根除;
一切漏已尽,不再有后有。
351“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
352“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Sindhuyā nadiyā tīre, sukato assamo mama; Tattha vācemahaṃ sisse, itihāsaṃ salakkhaṇaṃ. ‘‘Dhammakāmā vinītā te, sotukāmā susāsanaṃ; Chaḷaṅge pāramippattā, sindhukūle vasanti te. ‘‘Uppātagamane ceva, lakkhaṇesu ca kovidā; Uttamatthaṃ gavesantā, vasanti vipine tadā. ‘‘Sumedho nāma sambuddho, loke uppajji tāvade; Amhākaṃ anukampanto, upāgacchi vināyako. ‘‘Upāgataṃ mahāvīraṃ, sumedhaṃ lokanāyakaṃ; Tiṇasanthārakaṃ katvā, lokajeṭṭhassadāsahaṃ. ‘‘Vipināto madhuṃ gayha, buddhaseṭṭhassadāsahaṃ; Sambuddho paribhuñjitvā, idaṃ vacanamabravi. ‘‘‘Yo taṃ adāsi madhuṃ me, pasanno sehi pāṇibhi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Iminā madhudānena, tiṇasanthārakena ca; Tiṃsa kappasahassāni, devaloke ramissati. ‘‘‘Tiṃsa kappasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo. ‘‘‘Devalokā idhāgantvā, mātukucchiṃ upāgate; Madhuvassaṃ pavassittha, chādayaṃ madhunā mahiṃ’. ‘‘Mayi nikkhantamattamhi, kucchiyā ca suduttarā; Tatrāpi madhuvassaṃ me, vassate niccakālikaṃ. ‘‘Agārā abhinikkhamma, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Lābhī annassa pānassa, madhudānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Sabbakāmasamiddhohaṃ, bhavitvā devamānuse; Teneva madhudānena, pattomhi āsavakkhayaṃ. ‘‘Vuṭṭhamhi deve caturaṅgule tiṇe, sampupphite dharaṇīruhe sañchanne ; Suññe ghare maṇḍaparukkhamūlake, vasāmi niccaṃ sukhito anāsavo. ‘‘Majjhe mahante hīne ca , bhave sabbe atikkamiṃ ; Ajja me āsavā khīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi, yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, madhudānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,据说具寿玛土达亚咖长老宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā madhudāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
5. 巴度玛库答阿嘎利亚长老譬喻
5. Padumakūṭāgāriyattheraapadānaṃ
353“名为喜见的世尊,自生者、世间导师;
乐于远离的正自觉者,善巧于定的牟尼。
354“深入密林之后,喜见大牟尼;
铺开粪扫衣后,人中最上者坐了下来。
355“我曾是猎鹿者,在那阿兰若的密林间;
为寻觅斑鹿,那时我四处游荡。
356“在那里,我见到正自觉者——已渡越瀑流、无漏者;
犹如盛开的娑罗树王,犹如升起的百光者。
357“见到天中天、喜见者、大名声者后,
那时,我潜入生湖,采得一朵莲花。
358“带回这百瓣悦意的莲花,
我建起重阁,用这莲花覆盖。
359“悲悯者、慈愍者,喜见的大牟尼;
佛陀、胜利者,于重阁中安住七日七夜;
360“我舍弃旧的,以新的覆盖;
我合掌高举,当下起身而立。
361出定而起,喜见大牟尼;
遍观诸方,世间导师安坐。
362“那时,有位侍者名苏达萨那(Sudassana),具大神通;
他了知导师喜见佛(Piyadassī)的心意。
363“为八万比丘所围绕,
他走近在森林中安乐而坐的世间导师。
364“凡是居住在那片森林中的天人们,
了知佛陀的心意后,那时全部聚集前来。
365“当夜叉众、鸠槃荼与罗刹共集会时,
比丘僧团也已到达,胜者便宣说此偈:
366“‘那位七日供养我、又为我建造住所者,
我将称扬他,请听我所说。’
367“极难见、极微妙,甚深而善所阐明;
我今以智赞叹,请听我所说。”
368“于十四劫中,他将作天王;
高大的重阁,覆以莲花。
369他将持之于虚空,此是献花业之果报;
两千四百劫中,天人间辗转受生。
370“在那里,他将于虚空中安立花所成的宫殿;
“犹如水不沾着莲叶。”
371“如此,于他的智慧中,烦恼不染着;
他以心转离五盖;
372“于出离中生起心,他将舍家出家;
那时,他将于悬持着的花宫殿中出离。
373住于树下、谨慎而具念者,
花所成之宫殿,当擎于其头顶。
374“衣、钵食、床座诸资具,
施与比丘僧团已,漏尽者将般涅槃。
375“携尖顶屋而行,我出家离俗;
即便栖身树下,重阁随持不失。
376于衣及乞食,我心无有思愿;
福业相应故,我获现成之供。
377“以数目而论,不可称计,我所经历的劫数有众多千万;
那些没有世间导师(出世)的空劫,皆已过去。
378“于一千八百劫前,曾有导师喜见佛;
我亲近承事他之后,便投生到了此处的生命形态。
379“就在这里,我见到了正自觉者,名为无上者、具眼者;
我前去亲近他之后,便出家而为无家者。
380“作苦之终结者的佛陀,胜利者为我开示了道途;
听闻他的法之后,我已证得不动的境界。
381“令正自觉者、乔达摩、释迦族之雄牛欢喜已,
遍知一切漏已,我安住于无漏。
382往昔一千八百劫前,我曾虔诚供养佛陀;
我不曾经历恶趣,这是供养佛陀的果报。
383“我的烦恼已烧尽,一切有已根除;
一切漏已尽,不复有再生。
384“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
385“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Piyadassī nāma bhagavā, sayambhū lokanāyako; Vivekakāmo sambuddho, samādhikusalo muni. ‘‘Vanasaṇḍaṃ samogayha, piyadassī mahāmuni; Paṃsukūlaṃ pattharitvā, nisīdi purisuttamo. ‘‘Migaluddo pure āsiṃ, araññe kānane ahaṃ; Pasadaṃ migamesanto, āhiṇḍāmi ahaṃ tadā. ‘‘Tatthaddasāsiṃ sambuddhaṃ, oghatiṇṇamanāsavaṃ; Pupphitaṃ sālarājaṃva, sataraṃsiṃva uggataṃ. ‘‘Disvānahaṃ devadevaṃ, piyadassiṃ mahāyasaṃ; Jātassaraṃ samogayha, padumaṃ āhariṃ tadā. ‘‘Āharitvāna padumaṃ, satapattaṃ manoramaṃ; Kūṭāgāraṃ karitvāna, chādayiṃ padumenahaṃ. ‘‘Anukampako kāruṇiko, piyadassī mahāmuni; Sattarattindivaṃ buddho, kūṭāgāre vasī jino. ‘‘Purāṇaṃ chaḍḍayitvāna, navena chādayiṃ ahaṃ; Añjaliṃ paggahetvāna, aṭṭhāsiṃ tāvade ahaṃ. ‘‘Vuṭṭhahitvā samādhimhā, piyadassī mahāmuni; Disaṃ anuvilokento, nisīdi lokanāyako. ‘‘Tadā sudassano nāma, upaṭṭhāko mahiddhiko; Cittamaññāya buddhassa, piyadassissa satthuno. ‘‘Asītiyā sahassehi, bhikkhūhi parivārito; Vanante sukhamāsīnaṃ, upesi lokanāyakaṃ. ‘‘Yāvatā vanasaṇḍamhi, adhivatthā ca devatā; Buddhassa cittamaññāya, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Samāgatesu yakkhesu, kumbhaṇḍe saharakkhase; Bhikkhusaṅghe ca sampatte, gāthā pabyāharī jino. ‘‘‘Yo maṃ sattāhaṃ pūjesi, āvāsañca akāsi me; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Sududdasaṃ sunipuṇaṃ, gambhīraṃ suppakāsitaṃ; Ñāṇena kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Catuddasāni kappāni, devarajjaṃ karissati; Kūṭāgāraṃ mahantassa , padmapupphehi chāditaṃ. ‘‘‘Ākāse dhārayissati, pupphakammassidaṃ phalaṃ; Catubbīse kappasate, vokiṇṇaṃ saṃsarissati. ‘‘‘Tattha pupphamayaṃ byamhaṃ, ākāse dhārayissati; Yathā padumapattamhi, toyaṃ na upalimpati. ‘‘‘Tathevīmassa ñāṇamhi, kilesā nopalimpare; Manasā vinivaṭṭetvā, pañca nīvaraṇe ayaṃ. ‘‘‘Cittaṃ janetvā nekkhamme, agārā pabbajissati; Tato pupphamaye byamhe, dhārente nikkhamissati. ‘‘‘Rukkhamūle vasantassa, nipakassa satīmato; Tattha pupphamayaṃ byamhaṃ, matthake dhārayissati. ‘‘‘Cīvaraṃ piṇḍapātañca, paccayaṃ sayanāsanaṃ; Datvāna bhikkhusaṅghassa, nibbāyissatināsavo’. ‘‘Kūṭāgārena caratā , pabbajjaṃ abhinikkhamiṃ; Rukkhamūle vasantampi , kūṭāgāraṃ dharīyati. ‘‘Cīvare piṇḍapāte ca, cetanā me na vijjati; Puññakammena saṃyutto, labhāmi pariniṭṭhitaṃ. ‘‘Gaṇanāto asaṅkheyyā, kappakoṭī bahū mama; Rittakā te atikkantā, pamuttā lokanāyakā. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, piyadassī vināyako; Tamahaṃ payirupāsitvā, imaṃ yoniṃ upāgato. ‘‘Idha passāmi sambuddhaṃ, anomaṃ nāma cakkhumaṃ; Tamahaṃ upagantvāna, pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Dukkhassantakaro buddho, maggaṃ me desayī jino; Tassa dhammaṃ suṇitvāna, pattomhi acalaṃ padaṃ. ‘‘Tosayitvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, yaṃ buddhamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿巴度马库答嘎利亚长老宣说这些偈颂已。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā padumakūṭāgāriyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
6. 巴咕拉长老譬喻
6. Bākulattheraapadānaṃ
386“距雪山(Himavant)不远,有一座名为庄严(Sobhita)的山;
我的精舍建造精良,由我自己的弟子们所建。
387“那里有许多芒达巴树,辛杜瓦拉咖树繁花盛开;
那里有许多咖毕他树,基瓦吉瓦咖树繁花盛开。
388“那里有许多尼贡地树、巴达拉树与阿末罗咖树;
帕鲁萨咖树、阿拉布树,与盛开的芬陀利花。
389“那里有阿拉咖树、贝卢瓦(Beḷuva)树,还有咖达利树和马图隆咖树;
那里有许多玛哈那玛(Mahānāma)树、阿朱那(Ajjuna)树与毕央古咖树。
390“科桑巴树、萨拉拉树、尼巴树、尼格罗达树和咖毕他那树;
我的茅舍便是这般,我曾与弟子共住于彼。
391“具足无比见的世尊,自生者,世间之导师;
他寻求独处静修,来到了我的草庵。
392“当大雄——那具足无与伦比之见、享有广大名称的圣者——来临时,
顷刻之间,世间怙主的风病发作了。
393“我于林中漫行时,得见世间导师;
前往正自觉者、具眼者、大名声者前,
394“见其威仪,我即如此察知:
毫无疑问,佛陀生了病。
395“我迅速来到精舍,来到弟子们近前。
那时,我欲配制药物,便唤来了弟子们。
396一切弟子闻我语已,皆生恭敬;
为敬导师之故,俱集一处。
397迅疾登上山,采众药草与大忍草;
调和制成饮浆,奉献无上佛陀。
398“当大雄、一切知者、世间导师受用后;
善逝大仙的风疾迅速平息了。
399“见到苦恼已得平息,这位具无比见佛(Anomadassī)、名称远播者;
于己座中坐下,宣说如下偈颂:
400“那位施药于我、止息我病者;
我将称扬他,请听我所说。
401“十万劫中,于天界享乐;
每当伎乐奏起,他将常悦乐其中。
402“来到人间,由白净之根所催动;
他将千度成为国王、转轮王。
403“在五十五劫时,将有一位名为‘无上’的刹帝利;
为四方征服者,阎浮提之主。
404“具足七宝,具大威力的转轮王。
震动三十三天,成为彼处之主宰。
405“无论生为天人还是人,他都将少有病恼;
远离执取,他将超越世间诸病。
406“从此经无量劫,生于甘蔗王族;
他以乔达摩为姓,将成为世间的导师。
407“于彼法中,当为法嗣、亲生子、由法所化生者;
遍知一切漏已,无漏者将般涅槃。
408“焚尽诸烦恼,他将渡过渴爱之流;
名为巴咕拉(Bākula)者,将成为导师的弟子。
409“遍知这一切后,乔达摩,释迦族的牛王;
于比丘僧团中坐已,将安立此为第一。
410“世尊无比见,是自觉者、世间的引导者;
他观察着远离,来到我的茅舍。
411“这位大雄已来到——一切知者、世间导师;
我怀着净信,以双手将一切药供养他。
412“我此善业已然成就,如同在肥沃良田播下了圆满的种子;
我无法将它耗尽,那确实是我所造的善业。
413“我得利益,我善得,我见到了导师;
凭那业的余力,我已证得不动的境地。
414“遍知这一切,乔达摩,释迦族的牛王,
于比丘僧团中就座后,他将我安立为最上首。
415自无量劫前以来,彼时我所造诸业;
我未曾堕诸恶趣,此是施药之果报。
416“我的烦恼已烧尽,一切有已根除;
一切诸漏已尽,不复受后有。
417“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
418“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Himavantassāvidūre , sobhito nāma pabbato; Assamo sukato mayhaṃ, sakasissehi māpito. ‘‘Maṇḍapā ca bahū tattha, pupphitā sinduvārakā; Kapitthā ca bahū tattha, pupphitā jīvajīvakā . ‘‘Nigguṇḍiyo bahū tattha, badarāmalakāni ca; Phārusakā alābū ca, puṇḍarīkā ca pupphitā. ‘‘Āḷakā beluvā tattha, kadalī mātuluṅgakā; Mahānāmā bahū tattha, ajjunā ca piyaṅgukā. ‘‘Kosambā saḷalā nimbā , nigrodhā ca kapitthanā; Ediso assamo mayhaṃ, sasissohaṃ tahiṃ vasiṃ. ‘‘Anomadassī bhagavā, sayambhū lokanāyako; Gavesaṃ paṭisallānaṃ, mamassamamupāgami. ‘‘Upetamhi mahāvīre, anomadassimahāyase; Khaṇena lokanāthassa, vātābādho samuṭṭhahi. ‘‘Vicaranto araññamhi, addasaṃ lokanāyakaṃ; Upagantvāna sambuddhaṃ, cakkhumantaṃ mahāyasaṃ. ‘‘Iriyañcāpi disvāna, upalakkhesahaṃ tadā; Asaṃsayañhi buddhassa, byādhi no udapajjatha. ‘‘Khippaṃ assamamāgañchiṃ, mama sissāna santike; Bhesajjaṃ kattukāmohaṃ, sisse āmantayiṃ tadā. ‘‘Paṭissuṇitvāna me vākyaṃ, sissā sabbe sagāravā; Ekajjhaṃ sannipatiṃsu, satthugāravatā mama. ‘‘Khippaṃ pabbatamāruyha, sabbosadhamahāsahaṃ ; Pānīyayogaṃ katvāna, buddhaseṭṭhassadāsahaṃ. ‘‘Paribhutte mahāvīre, sabbaññulokanāyake; Khippaṃ vāto vūpasami, sugatassa mahesino. ‘‘Passaddhaṃ darathaṃ disvā, anomadassī mahāyaso; Sakāsane nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me pādāsi bhesajjaṃ, byādhiñca samayī mama; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Kappasatasahassāni, devaloke ramissati; Vādite tūriye tattha, modissati sadā ayaṃ. ‘‘‘Manussalokamāgantvā, sukkamūlena codito; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati. ‘‘‘Pañcapaññāsakappamhi, anomo nāma khattiyo; Cāturanto vijitāvī, jambumaṇḍassa issaro. ‘‘‘Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo; Tāvatiṃsepi khobhetvā, issaraṃ kārayissati. ‘‘‘Devabhūto manusso vā, appābādho bhavissati; Pariggahaṃ vivajjetvā, byādhiṃ loke tarissati. ‘‘‘Apparimeyye ito kappe, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo. ‘‘‘Kilese jhāpayitvāna, taṇhāsotaṃ tarissati; Bākulo nāma nāmena, hessati satthu sāvako. ‘‘‘Idaṃ sabbaṃ abhiññāya, gotamo sakyapuṅgavo; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapessati’. ‘‘Anomadassī bhagavā, sayambhū lokanāyako; Vivekānuvilokento, mamassamamupāgami. ‘‘Upāgataṃ mahāvīraṃ, sabbaññuṃ lokanāyakaṃ; Sabbosadhena tappesiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Tassa me sukataṃ kammaṃ, sukhette bījasampadā; Khepetuṃ neva sakkomi, tadā hi sukataṃ mama. ‘‘Lābhā mama suladdhaṃ me, yohaṃ addakkhi nāyakaṃ; Tena kammāvasesena, pattomhi acalaṃ padaṃ. ‘‘Sabbametaṃ abhiññāya, gotamo sakyapuṅgavo; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapesi maṃ. ‘‘Aparimeyye ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, bhesajjassa idaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如此,具寿巴咕拉长老宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bākulo thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
7. 耆利摩难陀长老譬喻
7. Girimānandattheraapadānaṃ
419“我的妻子已离世,儿子送往寒林间;
母亲、父亲、兄弟都已亡故,在同一个火葬堆上被火化。
420“我被那悲伤烧灼,身形消瘦,面色苍白;
我的心意迷乱,为那悲伤所困。
421“我为悲伤之箭所刺,走向林间;
以自然坠落的果实为食,我居于树根之下。
422“名为善慧的正自觉者,是灭尽众苦的胜利者;
他欲救拔于我,便来到我面前。
423“听闻善慧大仙的足音,
我抬起头,仰望那大牟尼。
424“大雄到来之际,我喜悦心生;
那时我心一境,见到了世间导师;
425“提起正念后,我奉上一把树叶;
具眼者世尊出于悲悯,便在那里坐下。
426“世尊在那里坐下后,世间导师善慧,
佛陀为我说法,拔除忧愁之箭。
427“不曾受召,便从彼处而来;未蒙允可,即从此处而去;
来时如何来,去时亦如何去。对此,何须悲伤?
428“正如行旅中的众生,适逢雨季滂沱大雨;
他们带着行李前往,为躲避大雨来临。
429“雨季过后,他们便随心所欲地离去;
你的父母也是如此,对此有何可悲伤的呢?
430来者如客,如宾暂驻,摇摇颤颤,无有安定;
汝之父母亦复如是,于此何所悲叹?
431“犹如蛇舍弃旧皮,
同样地,你的母亲与父亲也在此舍离了身躯。
432“领悟了佛陀的教言,我避开了忧悲之箭;
内心生起喜悦,我便礼敬无上胜者佛陀。
433礼敬大龙善慧世间导师,
我以天香馥郁之山花而为供养。
434“供养正自觉者后,合掌置于头顶。
我随念功德之最上,赞叹世间导师。
435“大雄,你已度越,你是一切知者、世间导师;
大牟尼,你以智慧度脱一切众生。
436“大牟尼,你断了疑惑与犹豫;
具眼者,你依自己的智慧,为我开示了道路。
437“他们是阿拉汉、得自在者、具足六神通、有大神力的,
行于空中的智者,即时前来环绕。
438“正在行道者、有学者、住于果位的弟子们,
犹如日出时的莲花,您的弟子们绽放。
439犹如大海不可倾动,无与伦比,难以越渡;
如是具足智慧,具眼者,你不可度量。
440“我礼敬世间胜者,具眼、大名声者;
我向十方礼敬之后,躬身倒退而离去。
441“从天界没后,我正知、具念,
我进入母胎,流转于诸有之间。
442“从居家出离,我出家而为无家者;
精勤、审慎、修习禅那,以独处为所行境。
443“勤修精进之后,令大牟尼心生欢喜,”
“犹如明月脱出浓云,我常游行。”
444“我系心于远离,寂静而无依,”
“已遍知诸漏,安住于无漏。”
445“于三万劫中,我供养彼佛陀;
我不曾经历恶趣,这是供养佛陀的果报。
446“我的烦恼已烧尽,一切有已根除;
“一切漏已尽,不再有后有。”
447“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
448“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Bhariyā me kālaṅkatā, putto sīvathikaṃ gato; Mātā pitā matā bhātā, ekacitamhi ḍayhare. ‘‘Tena sokena santatto, kiso paṇḍu ahosahaṃ; Cittakkhepo ca me āsi, tena sokena aṭṭito. ‘‘Sokasallaparetohaṃ , vanantamupasaṅkamiṃ; Pavattaphalaṃ bhuñjitvā, rukkhamūle vasāmahaṃ. ‘‘Sumedho nāma sambuddho, dukkhassantakaro jino; Mamuddharitukāmo so, āgañchi mama santikaṃ. ‘‘Padasaddaṃ suṇitvāna, sumedhassa mahesino; Paggahetvānahaṃ sīsaṃ, ullokesiṃ mahāmuniṃ. ‘‘Upāgate mahāvīre, pīti me udapajjatha; Tadāsimekaggamano, disvā taṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Satiṃ paṭilabhitvāna, paṇṇamuṭṭhimadāsahaṃ; Nisīdi bhagavā tattha, anukampāya cakkhumā. ‘‘Nisajja tattha bhagavā, sumedho lokanāyako; Dhammaṃ me kathayī buddho, sokasallavinodanaṃ. ‘‘‘Anavhitā tato āguṃ, ananuññātā ito gatā; Yathāgatā tathā gatā, tattha kā paridevanā. ‘‘‘Yathāpi pathikā sattā, vassamānāya vuṭṭhiyā; Sabhaṇḍā upagacchanti, vassassāpatanāya te. ‘‘‘Vasse ca te oramite, sampayanti yadicchakaṃ; Evaṃ mātā pitā tuyhaṃ, tattha kā paridevanā. ‘‘‘Āgantukā pāhunakā, caliteritakampitā; Evaṃ mātā pitā tuyhaṃ, tattha kā paridevanā. ‘‘‘Yathāpi urago jiṇṇaṃ, hitvā gacchati saṃ tacaṃ ; Evaṃ mātā pitā tuyhaṃ, saṃ tanuṃ idha hīyare’. ‘‘Buddhassa giramaññāya, sokasallaṃ vivajjayiṃ; Pāmojjaṃ janayitvāna, buddhaseṭṭhaṃ avandahaṃ. ‘‘Vanditvāna mahānāgaṃ, pūjayiṃ girimañjariṃ ; Dibbagandhaṃ sampavantaṃ , sumedhaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Pūjayitvāna sambuddhaṃ, sire katvāna añjaliṃ; Anussaraṃ guṇaggāni, santhaviṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Nittiṇṇosi mahāvīra, sabbaññu lokanāyaka; Sabbe satte uddharasi, ñāṇena tvaṃ mahāmune. ‘‘Vimatiṃ dveḷhakaṃ vāpi, sañchindasi mahāmune; Paṭipādesi me maggaṃ, tava ñāṇena cakkhuma. ‘‘Arahā vasipattā ca, chaḷabhiññā mahiddhikā; Antalikkhacarā dhīrā, parivārenti tāvade. ‘‘Paṭipannā ca sekhā ca, phalaṭṭhā santi sāvakā; Sūrodayeva padumā, pupphanti tava sāvakā. ‘‘Mahāsamuddovakkhobho, atulopi duruttaro; Evaṃ ñāṇena sampanno, appameyyosi cakkhuma. ‘‘Vanditvāhaṃ lokajinaṃ, cakkhumantaṃ mahāyasaṃ; Puthu disā namassanto, paṭikuṭiko agañchahaṃ. ‘‘Devalokā cavitvāna, sampajāno patissato; Okkamiṃ mātuyā kucchiṃ, sandhāvanto bhavābhave. ‘‘Agārā abhinikkhamma, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Ātāpī nipako jhāyī, paṭisallānagocaro. ‘‘Padhānaṃ padahitvāna, tosayitvā mahāmuniṃ; Candovabbhaghanā mutto, vicarāmi ahaṃ sadā. ‘‘Vivekamanuyuttomhi, upasanto nirūpadhi; Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi, yaṃ buddhamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā; Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿吉利马难达长老宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā girimānando thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
8. 娑罗罗亭长老譬喻
8. Saḷalamaṇḍapiyattheraapadānaṃ
449咖咕桑特佛(Kakusandha)既入般涅槃,彼梵行已立之婆罗门;
我手持娑罗花鬘,为之营造亭阁。
450“往生三十三天时,我得享最胜妙的天宫;
我光耀超胜其他诸天神,这是福业之果。
451“无论白昼还是夜晚,当我经行或站立之时,
我为娑罗罗花所覆盖,此是福业所感之果报。
452“就在此劫之中,我供养了佛陀;
我不曾经历恶趣,这是供养佛陀的果报。
453“我的烦恼已烧尽……(中略)……我住于无漏。
454“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
455“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Nibbute kakusandhamhi, brāhmaṇamhi vusīmati; Gahetvā saḷalaṃ mālaṃ, maṇḍapaṃ kārayiṃ ahaṃ. ‘‘Tāvatiṃsagato santo, labhāmi byamhamuttamaṃ; Aññe devetirocāmi, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Divā vā yadi vā rattiṃ, caṅkamanto ṭhito cahaṃ; Channo saḷalapupphehi, puññakammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Imasmiṃyeva kappamhi, yaṃ buddhamabhipūjayiṃ; Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿娑罗罗亭长老确实宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saḷalamaṇḍapiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
9. 萨巴达亚咖长老譬喻
9. Sabbadāyakattheraapadānaṃ
456“入于大海,我之住所善巧营造;
善造之莲池,缭绕着鸳鸯的鸣叫。
457白睡莲、莲花与青莲覆满斯河,
缓缓而流,渡头平善,令人心悦。
458“鱼龟遍布水中,种种水鸟会集其间,
孔雀与鹭鸶在啼鸣,杜鹃等鸟儿发出悦耳的声音。
459鸠鸽鸿雁,并鸳鸯诸禽戏于河中;
鸻鸟八哥,及鹧鸪命命俱在此间。
460“天鹅、鹭鸶也在鸣叫,猫头鹰、黄鸟成群;
七宝具足,宝珠与珍珠如沙砾遍布;
461众树纯金所成,种种妙香围绕;
昼夜恒放光明,照曜宫殿无间。
463“出离宫殿,前往世间导师善慧;
满怀净信与喜悦,我礼敬那位大名声者。
464“礼敬正自觉者已,我邀请彼与僧团;
那位贤者、善慧者、世间导师默然接受。
465“大牟尼为我说法后,便遣我离去;
礼敬正自觉者后,我回到住处。
466“我召请眷属们:你们全都来此相聚!”
“上午时分,佛陀将来到住处。”
467“我们实有得利,实有善得,得以住在您的近处。”
我们也应当对佛陀——这位最胜的导师,作此供养。
468“备好饮食后,我禀告了时宜;
世间导师在十万自在者簇拥下到来。
469“我以五支乐器之乐作了迎接;
最上人安坐于纯金宝座上。
470“彼时,上方有华盖,纯金所成;
在比丘僧团中,扇子轻轻摇动。
471“我以丰盛的饮食供养比丘僧团;
我施与比丘僧团一对衣服。
472“他们称他为须美度,世间供养的受者;
在比丘僧团中安坐后,便说出这些偈颂:
473“他以食物与饮料,使我及所有这些人都得到了满足;
我将称扬他,请听我所说。
474千八百劫中,天界常受乐;
千番作国王,亦为转轮圣。
475“无论生于何等母胎,是生天界还是人间;
一切时中,他将持用纯金的覆盖;
476“于三万劫之中,从甘蔗王善业而生;
他以乔达摩为姓,将成为世间的导师。
477“于彼法中,当为法嗣、亲生子、由法所化生者;
遍知一切漏已,无漏者将般涅槃。
478“安坐于比丘僧团中,将作狮子吼。
在火葬堆上撑着伞,却在伞下被烧。
479“我已证得沙门性,诸烦恼我已烧尽。
无论在堂中,或是在树下,我都无有热恼。
480“于三万劫之中,我那时所行的布施,
我不曾经历恶趣,这便是一切布施的果报。
481“我的烦恼已烧尽……(中略)……我住于无漏。
482“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
483“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Mahāsamuddaṃ ogayha, bhavanaṃ me sunimmitaṃ; Sunimmitā pokkharaṇī, cakkavākapakūjitā. ‘‘Mandālakehi sañchannā, padumuppalakehi ca; Nadī ca sandate tattha, supatitthā manoramā. ‘‘Macchakacchapasañchannā , nānādijasamotthatā; Mayūrakoñcābhirudā, kokilādīhi vagguhi. ‘‘Pārevatā ravihaṃsā ca, cakkavākā nadīcarā; Dindibhā sāḷikā cettha, pammakā jīvajīvakā. ‘‘Haṃsā koñcāpi naditā , kosiyā piṅgalā bahū; Sattaratanasampannā, maṇimuttikavālukā. ‘‘Sabbasoṇṇamayā rukkhā, nānāgandhasameritā; Ujjotenti divārattiṃ, bhavanaṃ sabbakālikaṃ. ‘‘Saṭṭhi tūriyasahassāni, sāyaṃ pāto pavajjare; Soḷasitthisahassāni, parivārenti maṃ sadā. ‘‘Abhinikkhamma bhavanā, sumedhaṃ lokanāyakaṃ; Pasannacitto sumano, vandayiṃ taṃ mahāyasaṃ. ‘‘Sambuddhaṃ abhivādetvā, sasaṅghaṃ taṃ nimantayiṃ; Adhivāsesi so dhīro, sumedho lokanāyako. ‘‘Mama dhammakathaṃ katvā, uyyojesi mahāmuni; Sambuddhaṃ abhivādetvā, bhavanaṃ me upāgamiṃ. ‘‘Āmantayiṃ parijanaṃ, sabbe sannipatātha vo; Pubbaṇhasamayaṃ buddho, bhavanaṃ āgamissati. ‘‘Lābhā amhaṃ suladdhaṃ no, ye vasāma tavantike; Mayampi buddhaseṭṭhassa, pūjaṃ kassāma satthuno. ‘‘Annapanaṃ paṭṭhapetvā, kālaṃ ārocayiṃ ahaṃ; Vasīsatasahassehi, upesi lokanāyako. ‘‘Pañcaṅgikehi tūriyehi, paccuggamanamakāsahaṃ; Sabbasoṇṇamaye pīṭhe, nisīdi purisuttamo. ‘‘Uparicchadanaṃ āsi, sabbasoṇṇamayaṃ tadā; Bījaniyo pavāyanti, bhikkhusaṅghassa antare. ‘‘Pahūtenannapānena , bhikkhusaṅghamatappayiṃ; Paccekadussayugaḷe, bhikkhusaṅghassadāsahaṃ. ‘‘Yaṃ vadanti sumedhoti, lokāhutipaṭiggahaṃ; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘Yo me annena pānena, sabbe ime ca tappayiṃ; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘Aṭṭhārase kappasate, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati. ‘‘Uppajjati yaṃ yoniṃ, devattaṃ atha mānusaṃ; Sabbadā sabbasovaṇṇaṃ, chadanaṃ dhārayissati. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi, okkākakusalasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo. ‘‘‘Bhikkhusaṅghe nisīditvā, sīhanādaṃ nadissati; Citake chattaṃ dhārenti, heṭṭhā chattamhi ḍayhatha’. ‘‘Sāmaññaṃ me anuppattaṃ, kilesā jhāpitā mayā; Maṇḍape rukkhamūle vā, santāpo me na vijjati. ‘‘Tiṃsakappasahassamhi , yaṃ dānamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, sabbadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,具寿萨巴达亚咖长老宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sabbadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
10. 阿基多长老譬喻
10. Ajitattheraapadānaṃ
484“名为莲华上佛的胜者,已抵达一切法的彼岸;
深入雪山后,世间导师安然坐下。
485我未曾见正觉者,亦未闻其音声;
为觅己食,我漫游于林中。
486“在那里,我见到了正自觉者,具足三十二殊胜相。
见后,我生起喜悦,心想:“这是何等的一位有情?”
487“遍观诸相之后,我忆念起自己的明。
我确实曾从诸长老、诸贤智者那里听闻这一善说。
488“正如他们所说,这一位将成为佛陀。
我何不恭敬他呢?他必将为我清净前路。
489我疾至静修处,取蜜与油;
携大瓦罐,趋谒导师前。
490我取三脚灯架,置于旷野露天;
燃亮明灯既讫,八次躬身顶礼。
491“佛陀,人中最上者,安坐了七日七夜;
其后,夜尽破晓,世间导师起身。
492“我以净信善意,昼夜无间,
净信满怀,我以自手为佛供养明灯。”
493一切树林皆香所成,生于香醉山(Gandhamādana)间;
藉佛威神之力,诸林来至佛前。
494凡具花香、大地上盛开的草木,
悉承佛陀威神力,一时皆来集会。
495“所有住在雪山中的龙与金翅鸟两者;
他们渴望闻法,都来到佛陀面前。
496“有位名叫迭瓦拉(Devala)的沙门,是佛陀的上首弟子;
他与十万位得自在者一同,来到佛陀面前。
497“莲华上佛,世间解,诸供养之受纳者;
在比丘僧团中安坐之后,宣说了这些偈颂:
498“凡以净信之手为我点燃灯火者,
我将称扬他,请听我所说。
499六万劫中长享天界之乐,
千度受生皆为转轮王。
‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū; Ajjhogāhetvā himavantaṃ, nisīdi lokanāyako. ‘‘Nāhaṃ addakkhiṃ sambuddhaṃ, napi saddaṃ suṇomahaṃ; Mama bhakkhaṃ gavesanto, āhiṇḍāmi vane ahaṃ . ‘‘Tatthaddassāsiṃ sambuddhaṃ, dvattiṃsavaralakkhaṇaṃ; Disvāna vittimāpajjiṃ , satto ko nāmayaṃ bhave. ‘‘Lakkhaṇāni viloketvā, mama vijjaṃ anussariṃ; Sutañhi metaṃ vuḍḍhānaṃ, paṇḍitānaṃ subhāsitaṃ. ‘‘Tesaṃ yathā taṃ vacanaṃ, ayaṃ buddho bhavissati; Yaṃnūnāhaṃ sakkareyyaṃ, gatiṃ me sodhayissati. ‘‘Khippaṃ assamamāgantvā, madhutelaṃ gahiṃ ahaṃ; Kolambakaṃ gahetvāna, upagacchiṃ vināyakaṃ . ‘‘Tidaṇḍake gahetvāna, abbhokāse ṭhapesahaṃ; Padīpaṃ pajjalitvāna, aṭṭhakkhattuṃ avandahaṃ. ‘‘Sattarattindivaṃ buddho, nisīdi purisuttamo; Tato ratyā vivasāne, vuṭṭhāsi lokanāyako. ‘‘Pasannacitto sumano, sabbarattindivaṃ ahaṃ; Dīpaṃ buddhassa pādāsiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ‘‘Sabbe vanā gandhamayā, pabbate gandhamādane; Buddhassa ānubhāvena, āgacchuṃ buddhasantikaṃ . ‘‘Ye keci pupphagandhāse, pupphitā dharaṇīruhā; Buddhassa ānubhāvena, sabbe sannipatuṃ tadā. ‘‘Yāvatā himavantamhi, nāgā ca garuḷā ubho; Dhammañca sotukāmā te, āgacchuṃ buddhasantikaṃ. ‘‘Devalo nāma samaṇo, buddhassa aggasāvako; Vasīsatasahassehi, buddhasantikupāgami. ‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho; Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Yo me dīpaṃ padīpesi, pasanno sehi pāṇibhi; Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato. ‘‘‘Saṭṭhi kappasahassāni, devaloke ramissati; Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati.
第十六诵品
Soḷasamaṃ bhāṇavāraṃ.
500“将三十六次成为天王,执掌天界之统治;
“在人世间七百次,行使广大的王权。
501“地方王权广大,其数不可计量;
以此施灯之功德,当得具足天眼。
502“由此,他能常时遍见方圆八拘楼舍。
能知有情从天界谢没,或于此处结生。
503“无论白昼或黑夜,他将执持明灯。
具足福业的有情降生之时,
504城邑所及方圆处,尔许光明皆照曜;
随其投生何生处,或为天身或人身。
505“诚然,以施灯之故,感得八种灯之果报。
“众生将不能胜过我,这便是施灯的果报。”
506十万劫后,甘蔗王族当出一人;
他以乔达摩为姓,将成为世间的导师。
507“于彼法中,当为法嗣、亲生子、由法所化生者;
遍知一切漏已,无漏者将般涅槃。
508“令正自觉者、乔达摩、释迦族之雄牛欢喜已,
其名阿吉达,将成导师弟子。
509“六万劫中,我于天界受乐;”
于彼处,我的百盏灯恒时照耀。
510“在天界或人间,我的光辉流布四方;
忆念最胜佛陀,我生起更大喜悦。
511我舍兜率天殁已,降神入于母胎;
我诞生时,广大光明乃现。
512“从居家出离,我出家而为无家者;
来到巴瓦利(Bāvarī)座前,我领受了弟子身份;
513“我住于雪山时,得闻世间导师;
为寻求最上义,我前往导师之处。
514“佛陀已调御,是调御者,已渡暴流,无所依著。
佛陀宣说涅槃,那解脱一切苦之法。
515“我此前来已得成就,令大牟尼心生欢喜。
三明已然证得,佛陀之教已奉行。
516“百千劫前,我于彼时布施了灯明。
我不见恶趣,这便是施灯的果报。
517“我的烦恼已烧尽……(中略)……我住于无漏。
518“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
519“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘‘Chattisakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati; Pathaviyaṃ sattasataṃ, vipulaṃ rajjaṃ karissati. ‘‘‘Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ; Iminā dīpadānena, dibbacakkhu bhavissati. ‘‘‘Samantato aṭṭhakosaṃ , passissati ayaṃ sadā; Devalokā cavantassa, nibbattantassa jantuno. ‘‘‘Divā vā yadi vā rattiṃ, padīpaṃ dhārayissati; Jāyamānassa sattassa, puññakammasamaṅgino. ‘‘‘Yāvatā nagaraṃ āsi, tāvatā jotayissati; Upapajjati yaṃ yoniṃ, devattaṃ atha mānusaṃ. ‘‘‘Asseva dīpadānassa, aṭṭhadīpaphalena hi; Na jayissantimaṃ jantū , dīpadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘‘Kappasatasahassamhi , okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito; Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo. ‘‘‘Tosayitvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ; Ajito nāma nāmena, hessati satthu sāvako’. ‘‘Saṭṭhi kappasahassāni, devaloke ramiṃ ahaṃ; Tatrāpi me dīpasataṃ, jotate niccakālikaṃ . ‘‘Devaloke manusse vā, niddhāvanti pabhā mama; Buddhaseṭṭhaṃ saritvāna, bhiyyo hāsaṃ janesahaṃ. ‘‘Tusitāhaṃ cavitvāna, okkamiṃ mātukucchiyaṃ; Jāyamānassa santassa, āloko vipulo ahu. ‘‘Agārā abhinikkhamma, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Bāvariṃ upasaṅkamma, sissattaṃ ajjhupāgamiṃ. ‘‘Himavante vasantohaṃ, assosiṃ lokanāyakaṃ; Uttamatthaṃ gavesanto, upagacchiṃ vināyakaṃ. ‘‘Danto buddho dametāvī, oghatiṇṇo nirūpadhi; Nibbānaṃ kathayī buddho, sabbadukkhappamocanaṃ. ‘‘Taṃ me āgamanaṃ siddhaṃ, tositohaṃ mahāmuniṃ; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Satasahassito kappe, yaṃ dīpamadadiṃ tadā; Duggatiṃ nābhijānāmi, dīpadānassidaṃ phalaṃ. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,具寿阿基多长老正是如此宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ajito thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
毕林达·瓦恰、塞拉,萨巴基帝与马敦达达;
库答嘎利、巴咕拉,以及基利与萨喇(Sālā)喇萨瓦哈亚。
萨巴达达与阿基多,这里计算的偈颂;
五百偈颂,复有二十颂居其上。
Pilindavaccho selo ca, sabbakittī madhuṃdado; Kūṭāgārī bākulo ca, giri saḷalasavhayo. Sabbado ajito ceva, gāthāyo gaṇitā iha; Satāni pañca gāthānaṃ, vīsati ca taduttarīti.
于是,品摄颂:
Atha vagguddānaṃ –
莲华守护者、乌玛香水者,
一莲华声想者、曼陀罗菩提树礼敬者。
阿瓦答与毕邻地二篇,此中所计偈颂,
共一千一百七十四偈。
Padumārakkhado ceva, umā gandhodakena ca; Ekapadma saddasaññī, mandāraṃ bodhivandako. Avaṭañca pilindi ca, gāthāyo gaṇitā iha; Catusattati gāthāyo, ekādasa satāni ca.
莲华品·十
Padumavaggadasakaṃ.