裸行者学处的注释
1. Acelakasikkhāpadavaṇṇanā
269在分发剩饭的时候,有一位女游方者因为先拿到了饼,就走进来站在那里。“Dāpetīti”说的是由未受具足戒的人给予。
269. Vighāsādānaṃ antarā pūvalābhena aññatarā paribbājikā pavisitvā ṭhitā. Dāpetīti anupasampannena.
2. 遣离学处的注释
2. Uyyojanasikkhāpadavaṇṇanā
276“Vijahantassāti”是表示不敬含义的属格。意思是:当遣离者正在离开时,有恶作罪。这里所说的“未受具足戒者”,指的就是沙弥。
276.Vijahantassāti anādaratthe sāmivacanaṃ. Uyyojakassa vijahantassa sato āpatti dukkaṭassātipi attho. Idha anupasampanno nāma sāmaṇerovādhippeto.
3. 有食学处注释
3. Sabhojanasikkhāpadavaṇṇanā
280在“有食”这一条里,第一种解释与“女人和男人”这第三句相配,第二种解释则跟前两句相配。“家”就是屋子。“进入后”是指以想坐下的心进入,也就是说,那时是有心的。
280.Sabhojaneti ettha paṭhamavikappo ‘‘itthī ca puriso cā’’ti iminā tatiyapadena yujjati, dutiyavikappo paṭhamehi dvīhi. Kuleti ghare. Anupavisitvā nisīdanacittena sacittakaṃ.
4. 隐蔽处学处的注释
4. Rahopaṭicchannasikkhāpadavaṇṇanā
284在这里,第五条对伍巴南达来说是第四条,所以在比丘尼品第十章的注释中,后面关于伍巴南达的部分,不能读作“依第三学处”,应该读作“依第四学处”。
284. Idha pañcamaṃ upanandassa catutthaṃ hoti, tasmā bhikkhunivaggassa dasamaṭṭhakathāyaṃ upari upanandassa ‘‘tatiyasikkhāpadenā’’ti na pāṭho, ‘‘catutthenā’’ti pāṭhoti veditabbo.
5. 屏处坐学处的注释
5. Rahonisajjasikkhāpadavaṇṇanā
289289. 与女人在隐蔽处同坐的学处,其含义本身就很浅显易懂。
289. Rahonisajjasikkhāpadaṃ uttānatthameva.
6. 行仪学处的注释
6. Cārittasikkhāpadavaṇṇanā
294“共食”就是“受邀之食”,这是古师们的解释。
294.Sabhattoti nimantanabhattoti porāṇā.
如果在午饭前为了乞食而出去走动,然后吃了的话;
可能是辗转犯戒;如果是在食后,就不算犯这条戒。
如果吃完饭后,远行者去以前的家,
有些人认为是有罪,有些人认为是无罪。
进入俗家之间时,他们确实有对罪的看法。
他们在这里另外一些人说,这是对同等食物的期待。
死者因妓女的饭食而死,他们用邀请来让她平息。
有些人说“回答是相同的”,另一些人说“是当面”。
欲求决定义者,应依类别审察;
智者称此为行仪,有识者知此为学处。
Purebhattañca piṇḍāya, caritvā yadi bhuñjati; Siyā paramparāpatti, pacchābhattaṃ na sā siyā. Pacchābhattañca gamiko, pubbagehaṃ yadi gacche; Eke āpattiyevāti, anāpattīti ekacce. Kulantarassokkamane , āpattimatayo hi te; Samānabhattapaccāsā, iti āhu idhāpare. Matā gaṇikabhattena, samenti naṃ nimantane; Vissajjanaṃ samānanti, eke sammukhatāpare. Sanniṭṭhānatthikeheva, vicāretabbabhedato; Viññū cārittamicceva, sikkhāpadamidaṃ vidūti.
7. 玛哈那玛学处注释
7. Mahānāmasikkhāpadavaṇṇanā
310关于“时”:这里指的是僧团自恣的时候。因为这套做法只适用于僧团自恣时,所以才说“已受亲属邀请”。只有生病的比丘,才可以如实说明“我们已经被你邀请,我们有这样那样的需要”,借此提出请求。至于在殊胜食物学处里说的“应当依照玛哈那玛学处来处理”,那是指以僧团的名义受到邀请后,如果为了治病而求取酥油等五种药品,就依“不是为了治病所需的药品而求取药品”这句话,犯巴吉帝亚——这个意思已经写明了。
310. Kālanti so. Yasmā saṅghapavāraṇāyamevāyaṃ vidhi, tasmā ‘‘ñātakānaṃ pavāritāna’’nti vuttaṃ. ‘‘Iminā hi tayā pavāritamha, amhākañca iminā ca iminā ca attho’’ti yathābhūtaṃ ācikkhitvā viññāpetuṃ gilānova labhati. Yaṃ pana vuttaṃ paṇītabhojanasikkhāpade ‘‘mahānāmasikkhāpadena kāretabbo’’ti, taṃ saṅghavasena pavāritaṃ, bhesajjatthāya sappiādibhesajjapañcakaṃ viññāpeti ce, ‘‘na bhesajjena karaṇīyena bhesajjaṃ viññāpetī’ti vacanena pācittiyanti attho’’ti (pāci. 309) likhitaṃ.
8. 出征军学处注释
8. Uyyuttasenāsikkhāpadavaṇṇanā
311-5“以我所见”:就是通过我所见到的,或者通过我的看见。“即使只有一名男子手持武器”:指属于军队编制的人。
311-5.Maṃ diṭṭhenāti mayā diṭṭhena, mama dassanena vā. Ekampi sarahatthaṃ purisanti aṅgapariyāpannaṃ.
9. 军中住宿学处注释
9. Senāvāsasikkhāpadavaṇṇanā
319第九条:应以军队的包围范围、适合设置围障的地方,或往来活动区域的边界来界定。
319. Navame senāparikkhepena vā parikkhepārahaṭṭhānena vā sañcaraṇaṭṭhānapariyantena vā paricchinditabbā.
10. 战场学处注释
10. Uyyodhikasikkhāpadavaṇṇanā
324第十条:每走去一处观看,就犯恶作。如果站在某个地方看见了,就犯巴吉帝亚——等等。但第八条的律文是:每走去一处观看,就犯恶作;站在某个地方看见了,也犯恶作。为什么?虽然支分的数量没有差别,但因为军种不同而有所区别。至于第十条,则是因为看见了第八条所说的支分,才可能犯恶作。
324. Dasame ekamekaṃ dassanāya gacchati, āpatti dukkaṭassa. Yattha ṭhito passati, āpatti pācittiyassātiādi. Aṭṭhame pana ekamekaṃ dassanāya gacchati, āpatti dukkaṭassa. Yattha ṭhito passati, āpatti dukkaṭassāti pāḷi. Kasmā? Aṅgappamāṇābhedepi anīkavisesato. Dasame pana aṭṭhamaṅgassa dassanena dukkaṭaṃ siyāti.