296“‘是谁以箭射我,这放逸的取水之人?’
是刹帝利、婆罗门还是吠舍?谁射中了我,又躲藏起来?
297“我的肉不可食,皮也毫无用处;
那么你凭何理由,认为我应被射中呢?
298“你究竟是何人?是谁之子?我等又当如何认出你?
贤友,我有所问,你且回答:为何射了我,又躲藏起来?”
299“我是迦尸国的国王,人称我名为皮离夜叉;
因为贪欲,我舍弃了王国,在林中游荡,寻找鹿群。
300“我精通箭术,以‘强弓手’之名广为人知;
纵是巨象,一旦进入我箭所及之处,也无法逃脱。
301“你是何人?是谁的儿子?我们又该如何得知你?
请告知你父亲与你自己的名和族姓。”
302尊者,亲族唤我尼沙陀之子萨摩;
生时皆以此名相呼,今朝我身已倒卧于地。
303巨毒一箭贯我身,犹如中箭之鹿;
大王且看,我卧于自身血泊,遍体浸没。
304看这折返之箭,鲜血正淌;
我身负重创,故来问你:既射穿了我,为何还躲藏?
305“豹因皮而死,象因牙而亡;
那么,你等依何因缘,而认为可以箭射我?”
306“那鹿已近在眼前,进入了箭矢所及的范围;
鹿一见你(沙摩)便受惊逃逸,因此愤怒侵入了我的心。”
307“自从我能忆念自身,自从我具足智慧以来;
森林里的鹿,乃至猛兽之类,都不惧怕我。
308“自从我守护宝藏,获得这青春以来,
森林里的鹿,乃至猛兽之类,都不惧怕我。
309“大王,香醉山中的紧那罗们,生性胆怯;
我们和睦相伴,游历于山野林间。
310“森林中的鹿,就连那些猛兽都不害怕我,
那么,究竟是因何缘故,这些动物畏惧我呢?”
311“鹿并非因你而受惊,沙摩啊,我何必说妄语?
我当时被愤怒与贪欲所压服,便向你射出了那支箭。
312“你从何处来,睒子?又是谁派你来的?
你是取水者,前往河边,因而来到这鹿群出没之地吗?”
313“我的父母双目失明,我于大林中奉养他们;
我为双亲取水而来,行至鹿群栖止之地。
314他们尚余些许残水,性命却只余六日。
由于得不到水,我想盲者们将会死去。
315“这于我还不算是苦,因为这是人所能承受的;
然而,见不到母亲,那比此更令我痛苦。
316“这于我还不算是苦,因为这是人所能承受的;
我不得见,其苦更甚于此。
317“可怜的母亲啊,想必已长久悲泣;
就在这深夜里,她如同干涸的河流,渐趋枯竭。
318“他,那可怜的父亲,必定已哭泣了许久;
夜半或深夜时分,如河流般涸竭;
319为晨起侍奉,为按摩双足。
那些哭喊着“萨玛,儿啊”的人,将会在大森林里到处游荡。
320“这第二支箭,亦令我心震动;
而我看不见那些盲者,我想我的生命就要结束了。”
321“莫要过度悲泣,萨玛,善相者;
我作你的仆人之后,将在这大森林中奉养你。
322“我精通箭术,以‘坚弓者’之名广为人知。
我便做你的仆从,在这大林中奉养你。
323“寻找鹿群吃剩的残余,以及林中的根实与野果;
我作你的仆人之后,将在这大森林中奉养他们(你的双亲)。
324“沙摩啊,你双亲所在的是哪片树林?
我将如你当年奉养双亲那样,一样地供养他们。大王,”
325我枕畔所置的,正是这一句单行偈——
由此前行半俱卢舍,那里便是他们的房舍。
你从这里回去之后,到我父母所在之处,就在那里照料他们吧。
“礼敬您,迦尸王!礼敬您,令迦尸繁荣者!
326我那失明的父母正在大森林里,请你前去照料他们吧。
327“我向您合掌,迦尸王,向您致敬!
请您代我问候我的母亲与父亲,这样转达我的敬意。”
328“说完这话,那位年轻俊美的沙摩,
因毒力昏厥,失去了知觉。
329“那位国王悲痛欲绝,言词之中满是悲悯。
我曾以为我是不老不死的,如今亲证此事,往昔却未曾了知。
目睹沙摩已死之后,便知死亡无可幸免。
330“那个先前还能应答我的人,如今已为毒所中;
如今时过境迁,他对我竟只字不言。
331“我必定堕入地狱,对此毫无疑惑。
那时所造的恶,将带来长久的罪报。
332在村落中,人们会说:“这是个作恶的人。”
在无人林野之中,又有谁能指责我呢?
333“业行确实会提醒人,年轻人,到村落里去吧;
在无人林野中,又有谁会来提醒我呢?”
334“那位天女便在乾陀摩达那山隐没不见了。
因为对国王的悲悯,她宣说了这些偈颂。
335“大王,听说您犯了过失,行了恶作;
无辜的父子,三人同为一箭所杀。”
336“来,我教导你,令你能往生善趣;
如法供养林中的盲者吧,我想你仍能往生善趣。
337“那位国王悲泣之后,说了许多充满悲悯的话;
他提起水罐,向南面去了。
338“这是谁的脚步声?像是有人走过来了。
这不是萨摩的声音。朋友,你究竟是谁?
339“沙摩一向寂静而行,步履也是如此安详;
这不是萨摩的声音。朋友,你究竟是谁?”
340“我是迦尸国主,众人称我毕陵亚叉。
因为贪欲,我舍弃了王国,在林中游荡,寻找鹿群。
341“我于箭术善巧,以‘坚弓者’而闻名;
纵是巨象,一旦进入我箭所及之处,也无法逃脱。”
342“善来,大王,您能来此,实为善妙。
尊驾既临,此间所有,但凭吩咐:
343丁杜迦果、毕亚罗果,蜜果与卡苏玛利果;
还有小小的果实。大王,请尽情享用这些最上等的果实吧。
344“这里还有清凉的饮水,是从山间洞穴中取来的。
大王,如果您愿意,就从那里喝吧。”
345“盲人在林中不能看见,究竟是谁为你们带来了果子?
依我看来,这斋食安排得齐整妥帖,宛如明眼人所备办;”
346他年少青春,身量适中,肤色黝黑,容貌俊美。
“他的长发乌黑,而且卷曲得像肉钩的尖端;
347“他采了些果子,又从此处拿了水瓶;
他往河边取水去了,想来尚未走远。”
348是我亲手杀了他,那个伺候你的人。
那个你们指给我看的少年,正是相貌庄严俊美的沙摩。
349“他的长发乌黑,而且卷曲得像肉钩的尖端;
血染发间沙摩卧,是我亲手所诛戮。”
350杜拘罗,汝与谁语,而言“沙摩已亡”?
听到“萨摩被杀”之语,我心便颤抖不止。
351“就像毕波罗树嫩枝上,那被微风吹拂的嫩红新芽——
闻说沙摩已遭杀害,我心惊惶战栗难安;”
352“巴利迦啊,那迦尸之王所伤者,正是鹿群视同族类的沙摩。
他因瞋怒而用箭射中了他;愿我们对他不起恶意。”
353“这爱子得来不易,在林中奉养失明的双亲;
将那独子杀害时,心如何能不生嗔怒?”
354“爱子得来不易,在林中奉养失明的双亲;
独子见杀犹无嗔,智者叹称其人;”
355莫因口称“萨摩已亡”,哀恸逾度。
我将受雇作工,在大林中养活你们。
356“我精通箭术,以“坚法”之名著称;
我愿作雇工,在大林中养活你们。
357“觅取野兽的残食,以及林中的根果,
我去做雇工,在大林中养活你们。”
358“大王,这不合正法,也不为我们所容许;”
“您是我们的国王,我们顶礼您的双足。”
359“猎人们,你们说的是法,你已表达了崇敬。
你是我的父亲,你,波利迦,是我的母亲。”
360“礼敬您,迦尸之王!礼敬您,迦尸的繁荣者!”
合掌向您礼敬,伏请引我们到睒摩身旁;
361“我等抚拭他的双足,亦抚拭他端正美好的面容。
我们捶打自身,等待死期的到来。”
362“那地方凶兽遍布,望之犹如天空的尽头;
在那里,睒摩被害倒卧,犹如明月坠于地上。
363“那广大的地方猛兽遍布,望去仿佛天边;
睒摩被杀倒在那里,犹如太阳坠落于地。
364“那广阔之地遍满猛兽,望去犹如虚空边际;
睒摩被杀死,倒在那里,为尘土所覆盖。
365“那广大的地方猛兽遍布,望去犹如虚空边际。”
沙摩被杀倒卧之处,你们便在这庵舍中安住;
366“纵使那里有百千、万数之众;
对林中的野兽,我们毫无畏惧。”
367“于是,迦尸王领着盲者们,步入那片大森林;
他牵着他们的手,走向睒摩遇害之处;
368“见沙摩仆倒在地,爱子满身泥土,
被遗弃在广袤林中,犹如月轮坠落于地。
369“见到沙摩倒卧于地,儿子浑身尘垢;
被遗弃在广袤林中,犹如日轮坠落于地。
370“见到沙摩倒卧于地,儿子浑身尘垢;
被遗弃在广袤林中,他们悲切地哀号。
371“见到沙摩倒卧于地,儿子浑身尘垢;
他们举起双臂高声呼喊:“诸位,这实在是不符正法啊!”
372“善见者沙摩,你竟如此放逸,
今时既已至,汝竟不我言;
373萨摩妙相者,汝身实炽然。
今日时辰已过,你竟一言不答我。
374“萨摩啊,妙相端严者,你实在嗔怒甚烈。
今日时辰已过,你竟一言不答我。
375汝眠何其深,善容沙马者;
今事已至此,于我竟无一言。
376沙摩啊,容貌端好者,你实在忧愁不安;
如今时已至此,你却默然不与我言。
377“那编结、起皱、满身尘土的头发——如今还有谁来整理它呢?
这位沙摩已然命终,他曾是盲人们的侍者。
378“有谁还会拿起扫帚,为我清扫这座林间庵堂呢?
这位沙摩已然命终,他曾是盲人们的侍者。
379“如今,谁还会用冷水、热水为我沐浴呢?
这位沙摩已然命终,他曾是盲人们的侍者。
380“如今,谁还会以林中的根与果来供养我呢?
这位沙摩已然命终,他曾是盲人们的侍者。”
381“见沙摩仆倒在地,爱子满身泥土,
母亲为失子之痛所煎熬,遂说真实之语。
382“凭这个真实,这位沙摩过去曾是依法而行的人;
以此真实语之力,愿沙摩的毒得以破除。
383“凭此真实语:沙摩往昔曾是梵行者,
以此真实语,愿沙摩的毒得以消除。
384“凭这个真实语,这位沙摩过去曾是说真话的人;
以此真实语,愿沙摩的毒得以消除。
385“以此真实语:沙摩曾奉养父母。
以此真实语,愿沙摩的毒得以除灭。
386“凭借此真实语:沙摩于家族中恭敬长者。
以此真实语,愿沙摩的毒得以除灭。
387“因这真实——此沙摩于我,胜过生命之珍爱。
以此真实语的力量,愿沙马的毒得以消除。
388“凡所曾作的诸善业,无论是我的,还是你父亲的;
愿以此一切善业,灭除睒摩的毒。”
389“见睒摩倒地,爱子满身尘垢;
为失子之痛所逼迫,父亲宣说了真实语。
390“凭这个真实,这位沙摩过去曾是依法而行的人;
以此真实语,愿沙摩的毒得以除灭。
391“凭此真实语:沙摩往昔曾是梵行者,
藉此真实语,愿沙摩之毒悉得消灭;
392以沙摩往昔曾为实语者之真实故。
“藉此真实语,愿沙摩的毒悉得消除。”
393“以此真实语:沙摩曾奉养父母。
以此真言实语,愿沙摩之毒悉皆消灭;
394凡沙摩于族中敬奉尊长之真实——
以此真实语,愿沙摩的毒得以消除。
395“凭这个真实语:这位沙摩,对我来说比生命还更可爱;
以此真实语,愿沙摩的毒得以消除。
396“凡所造的任何福德,无论是我所造,还是你母亲所造;
以此一切善业,愿沙马的毒得以消散。
397“那位天女在香山隐没了身形,
出于对苏摩的悲悯,她说出了这样的真实语:
398香醉山中我久栖,
除却睒子无更亲。
凭此真实语之力,愿萨摩的毒平息。
399“一切树林都是香做的,在香醉山上;
凭此真实之语,愿睒摩的毒被灭除。”
400正当他们悲泣不止、满怀哀悯之时,
萨摩青年迅速起身,相貌端严。
401“我即是萨摩,愿你们吉祥平安,我已安然脱险。”
“莫要过度悲泣,请以柔和之语对我说话。”
402“大王,您来得正好,您来得并非不逢其时。”
您已是此地的主人,既已莅临,这里有什么,就请您明示。
403“柿子、皮亚拉果、蜜果、卡苏玛丽果。
这些小小的果子,请享用吧,大王,挑最上等的吃。
404“我有清凉的饮水,是从山窟中带来的。
大王,如果您愿意,就从那里喝吧。”
405“我迷惘困惑,一切方向于我皆已迷乱;
我曾亲眼见你死去,沙摩啊,你究竟是谁,为何还活着?”
406“大王,纵使是活人,若为剧痛所缠,
心念沉没之时,人们便视此活人如已死去。
407“大王,纵使是活人,若为剧痛所缠,
那已昏厥断息之人,虽仍活着,却被认作已死。
408“凡依正法奉养母亲或父亲的人,
诸天神也会护佑那奉养父母的人。
409“若有人依法奉养父母,
在此世间,人们称誉他;命终之后,于天界欣喜欢乐。”
410“我愈加迷惑,所有的方向都变得迷乱不清;
我亲自前来皈依于你,请你成为我的皈依处。”
411“刹帝利大王,对父母当行持正法。
大王啊,于此世间行持正法之后,你将往生天界。
412“刹帝利大王,对妻儿当行持正法。
大王啊,于此世间行持正法之后,你将往生天界;
413刹帝利王当行正法,于亲友臣僚之间。
大王啊,于此世间行持正法之后,你将往生天界。
414“大王,于车乘与军队中,当行持正法。
大王啊,于此世间行持正法之后,你将往生天界。
415“大王,你要在村庄和城镇中行持正法。
大王啊,于此世间行持正法之后,你将往生天界。
416“大王,你要在国土和各地依正法而行;
大王啊,于此世间行持正法之后,你将往生天界。
417“大王,你应当在沙门和婆罗门中行持法。
大王啊,于此世间行持正法之后,你将往生天界。
418“大王啊,刹帝利王,请在鹿和鸟等众生中行持法。
大王啊,于此世间行持正法之后,你将往生天界。
419大王,当行正法,行正法则安乐自来;
大王啊,于此世间行持正法之后,你将往生天界。
420“大王,当行正法,帝释、梵天与诸天神众亦皆行之。
他们因善行而到达天界,大王,切莫于法放逸。”
‘‘Ko nu maṃ usunā vijjhi, pamattaṃ udahārakaṃ ; Khattiyo brāhmaṇo vesso, ko maṃ viddhā nilīyasi. ‘‘Na me maṃsāni khajjāni, cammenattho na vijjati; Atha kena nu vaṇṇena, viddheyyaṃ maṃ amaññatha. ‘‘Ko vā tvaṃ kassa vā putto, kathaṃ jānemu taṃ mayaṃ; Puṭṭho me samma akkhāhi, kiṃ maṃ viddhā nilīyasi’’. ‘‘Rājāhamasmi kāsīnaṃ, pīḷiyakkhoti maṃ vidū; Lobhā raṭṭhaṃ pahitvāna, migamesaṃ carāmahaṃ. ‘‘Issatthe casmi kusalo, daḷhadhammoti vissuto; Nāgopi me na mucceyya, āgato usupātanaṃ. ‘‘Ko vā tvaṃ kassa vā putto , kathaṃ jānemu taṃ mayaṃ; Pituno attano cāpi, nāmagottaṃ pavedaya’’. ‘‘Nesādaputto bhaddante, sāmo iti maṃ ñātayo; Āmantayiṃsu jīvantaṃ, svajjevāhaṃ gato saye. ‘‘Viddhosmi puthusallena, savisena yathā migo; Sakamhi lohite rāja, passa semi paripluto. ‘‘Paṭivāmagataṃ sallaṃ, passa dhimhāmi lohitaṃ; Āturo tyānupucchāmi, kiṃ maṃ viddhā nilīyasi. ‘‘Ajinamhi haññate dīpi, nāgo dantehi haññate; Atha kena nu vaṇṇena, viddheyyaṃ maṃ amaññatha’’. ‘‘Migo upaṭṭhito āsi, āgato usupātanaṃ; Taṃ disvā ubbijī sāma, tena kodho mamāvisi’’. ‘‘Yato sarāmi attānaṃ, yato pattosmi viññutaṃ; Na maṃ migā uttasanti, araññe sāpadānipi. ‘‘Yato nidhiṃ parihariṃ, yato pattosmi yobbanaṃ; Na maṃ migā uttasanti, araññe sāpadānipi. ‘‘Bhīrū kimpurisā rāja, pabbate gandhamādane; Sammodamānā gacchāma, pabbatāni vanāni ca. (‘‘Na maṃ migā uttasanti, araññe sāpadānipi;) Atha kena nu vaṇṇena, utrāsanti migā mamaṃ’’ . ‘‘Na taṃ tasa migo sāma, kiṃ tāhaṃ alikaṃ bhaṇe; Kodhalobhābhibhūtāhaṃ, usuṃ te taṃ avassajiṃ . ‘‘Kuto nu sāma āgamma, kassa vā pahito tuvaṃ; Udahāro nadiṃ gaccha, āgato migasammataṃ’’. ‘‘Andhā mātāpitā mayhaṃ, te bharāmi brahāvane; Tesāhaṃ udakāhāro, āgato migasammataṃ. ‘‘Atthi nesaṃ usāmattaṃ, atha sāhassa jīvitaṃ; Udakassa alābhena , maññe andhā marissare. ‘‘Na me idaṃ tathā dukkhaṃ, labbhā hi pumunā idaṃ; Yañca ammaṃ na passāmi, taṃ me dukkhataraṃ ito. ‘‘Na me idaṃ tathā dukkhaṃ, labbhā hi pumunā idaṃ; Yañca tātaṃ na passāmi, taṃ me dukkhataraṃ ito. ‘‘Sā nūna kapaṇā ammā, cirarattāya rucchati ; Aḍḍharatteva ratte vā, nadīva avasucchati . ‘‘So nūna kapaṇo tāto, cirarattāya rucchati ; Aḍḍharatteva ratte vā, nadīva avasucchati . ‘‘Uṭṭhānapādacariyāya , pādasambāhanassa ca; Sāma tāta vilapantā, hiṇḍissanti brahāvane. ‘‘Idampi dutiyaṃ sallaṃ, kampeti hadayaṃ mamaṃ; Yañca andhe na passāmi, maññe hissāmi jīvitaṃ’’. ‘‘Mā bāḷhaṃ paridevesi, sāma kalyāṇadassana; Ahaṃ kammakaro hutvā, bharissaṃ te brahāvane. ‘‘Issatthe casmi kusalo, daḷhadhammoti vissuto; Ahaṃ kammakaro hutvā, bharissaṃ te brahāvane. ‘‘Migānaṃ vighāsamanvesaṃ, vanamūlaphalāni ca; Ahaṃ kammakaro hutvā, bharissaṃ te brahāvane. ‘‘Katamaṃ taṃ vanaṃ sāma, yattha mātāpitā tava; Ahaṃ te tathā bharissaṃ, yathā te abharī tuvaṃ’’. ‘‘Ayaṃ ekapadī rāja, yoyaṃ ussīsake mama; Ito gantvā aḍḍhakosaṃ, tattha nesaṃ agārakaṃ; Yattha mātāpitā mayhaṃ, te bharassu ito gato. ‘‘Namo te kāsirājatthu, namo te kāsivaḍḍhana; Andhā mātāpitā mayhaṃ, te bharassu brahāvane. ‘‘Añjaliṃ te paggaṇhāmi, kāsirāja namatthu te; Mātaraṃ pitaraṃ mayhaṃ, vutto vajjāsi vandanaṃ’’. ‘‘Idaṃ vatvāna so sāmo, yuvā kalyāṇadassano; Mucchito visavegena, visaññī samapajjatha. ‘‘Sa rājā paridevesi, bahuṃ kāruññasañhitaṃ; Ajarāmarohaṃ āsiṃ, ajjetaṃ ñāmi no pure; Sāmaṃ kālaṅkataṃ disvā, natthi maccussa nāgamo. ‘‘Yassu maṃ paṭimanteti, savisena samappito; Svajjevaṃ gate kāle, na kiñci mabhibhāsati. ‘‘Nirayaṃ nūna gacchāmi, ettha me natthi saṃsayo; Tadā hi pakataṃ pāpaṃ, cirarattāya kibbisaṃ. ‘‘Bhavanti tassa vattāro, gāme kibbisakārako; Araññe nimmanussamhi, ko maṃ vattumarahati. ‘‘Sārayanti hi kammāni, gāme saṃgaccha māṇavā; Araññe nimmanussamhi, ko nu maṃ sārayissati’’. ‘‘Sā devatā antarahitā, pabbate gandhamādane; Raññova anukampāya, imā gāthā abhāsatha. ‘‘Āguṃ kira mahārāja, akari kamma dukkaṭaṃ; Adūsakā pitāputtā, tayo ekūsunā hatā. ‘‘Ehi taṃ anusikkhāmi, yathā te sugatī siyā; Dhammenandhe vane posa, maññehaṃ sugatī tayā. ‘‘Sa rājā paridevitvā, bahuṃ kāruññasañhitaṃ; Udakakumbhamādāya, pakkāmi dakkhiṇāmukho. ‘‘Kassa nu eso padasaddo, manussasseva āgato; Neso sāmassa nigghoso, ko nu tvamasi mārisa. ‘‘Santañhi sāmo vajati, santaṃ pādāni neyati ; Neso sāmassa nigghoso, ko nu tvamasi mārisa’’. ‘‘Rājāhamasmi kāsīnaṃ, pīḷiyakkhoti maṃ vidū; Lobhā raṭṭhaṃ pahitvāna, migamesaṃ carāmahaṃ. ‘‘Issatthe casmi kusalo, daḷhadhammoti vissuto; Nāgopi me na mucceyya, āgato usupātanaṃ’’. ‘‘Svāgataṃ te mahārāja, atho te adurāgataṃ; Issarosi anuppatto, yaṃ idhatthi pavedaya. ‘‘Tindukāni piyālāni, madhuke kāsumāriyo; Phalāni khuddakappāni, bhuñja rāja varaṃ varaṃ. ‘‘Idampi pānīyaṃ sītaṃ, ābhataṃ girigabbharā; Tato piva mahārāja, sace tvaṃ abhikaṅkhasi’’. ‘‘Nālaṃ andhā vane daṭṭhuṃ, ko nu vo phalamāhari; Anandhassevayaṃ sammā, nivāpo mayha khāyati’’. ‘‘Daharo yuvā nātibrahā, sāmo kalyāṇadassano; Dīghassa kesā asitā, atho sūnagga vellitā. ‘‘So have phalamāharitvā, ito ādāya kamaṇḍaluṃ; Nadiṃ gato udahāro, maññe na dūramāgato’’. ‘‘Ahaṃ taṃ avadhiṃ sāmaṃ, yo tuyhaṃ paricārako; Yaṃ kumāraṃ pavedetha, sāmaṃ kalyāṇadassanaṃ. ‘‘Dīghassa kesā asitā, atho sūnaggavellitā; Tesu lohitalittesu, seti sāmo mayā hato’’. ‘‘Kena dukūlamantesi, hato sāmoti vādinā; Hato sāmoti sutvāna, hadayaṃ me pavedhati. ‘‘Assatthasseva taruṇaṃ, pavāḷaṃ māluteritaṃ; Hato sāmoti sutvāna, hadayaṃ me pavedhati’’. ‘‘Pārike kāsirājāyaṃ, so sāmaṃ migasammate; Kodhasā usunā vijjhi, tassa mā pāpamicchimhā’’. ‘‘Kicchā laddho piyo putto, yo andhe abharī vane; Taṃ ekaputtaṃ ghātimhi, kathaṃ cittaṃ na kopaye’’. ‘‘Kicchā laddho piyo putto, yo andhe abharī vane; Taṃ ekaputtaṃ ghātimhi, akkodhaṃ āhu paṇḍitā’’. ‘‘Mā bāḷhaṃ paridevetha, hato sāmoti vādinā; Ahaṃ kammakaro hutvā, bharissāmi brahāvane. ‘‘Issatthe casmi kusalo, daḷhadhammoti vissuto; Ahaṃ kammakaro hutvā, bharissāmi brahāvane. ‘‘Migānaṃ vighāsamanvesaṃ, vanamūlaphalāni ca; Ahaṃ kammakaro hutvā, bharissāmi brahāvane’’. ‘‘Nesa dhammo mahārāja, netaṃ amhesu kappati; Rājā tvamasi amhākaṃ, pāde vandāma te mayaṃ’’. ‘‘Dhammaṃ nesāda bhaṇatha, katā apacitī tayā; Pitā tvamasi amhākaṃ, mātā tvamasi pārike’’. ‘‘Namo te kāsirājatthu, namo te kāsivaḍḍhana; Añjaliṃ te paggaṇhāma, yāva sāmānupāpaya. ‘‘Tassa pāde samajjantā , mukhañca bhujadassanaṃ; Saṃsumbhamānā attānaṃ, kālamāgamayāmase’’. ‘‘Brahā vāḷamigākiṇṇaṃ, ākāsantaṃva dissati; Yattha sāmo hato seti, candova patito chamā. ‘‘Brahā vāḷamigākiṇṇaṃ, ākāsantaṃva dissati; Yattha sāmo hato seti, sūriyova patito chamā. ‘‘Brahā vāḷamigākiṇṇaṃ, ākāsantaṃva dissati; Yattha sāmo hato seti, paṃsunā patikuntito . ‘‘Brahā vāḷamigākiṇṇaṃ, ākāsantaṃva dissati; Yattha sāmo hato seti, idheva vasathassame’’. ‘‘Yadi tattha sahassāni, satāni niyutāni ca; Nevamhākaṃ bhayaṃ koci, vane vāḷesu vijjati’’. ‘‘Tato andhānamādāya, kāsirājā brahāvane; Hatthe gahetvā pakkāmi, yattha sāmo hato ahu. ‘‘Disvāna patitaṃ sāmaṃ, puttakaṃ paṃsukunthitaṃ; Apaviddhaṃ brahāraññe, candaṃva patitaṃ chamā. ‘‘Disvāna patitaṃ sāmaṃ, puttakaṃ paṃsukunthitaṃ; Apaviddhaṃ brahāraññe, sūriyaṃva patitaṃ chamā. ‘‘Disvāna patitaṃ sāmaṃ, puttakaṃ paṃsukunthitaṃ; Apaviddhaṃ brahāraññe, kalūnaṃ paridevayuṃ. ‘‘Disvāna patitaṃ sāmaṃ, puttakaṃ paṃsukunthitaṃ; Bāhā paggayha pakkanduṃ, adhammo kira bho iti. ‘‘Bāḷhaṃ kho tvaṃ pamattosi, sāma kalyāṇadassana; Yo ajjevaṃ gate kāle, na kiñci mabhibhāsasi. ‘‘Bāḷhaṃ kho tvaṃ padittosi, sāma kalyāṇadassana; Yo ajjevaṃ gate kāle, na kiñci mabhibhāsasi. ‘‘Bāḷhaṃ kho tvaṃ pakuddhosi, sāma kalyāṇadassana; Yo ajjevaṃ gate kāle, na kiñci mabhibhāsasi. ‘‘Bāḷhaṃ kho tvaṃ pasuttosi, sāma kalyāṇadassana; Yo ajjevaṃ gate kāle, na kiñci mabhibhāsasi. ‘‘Bāḷhaṃ kho tvaṃ vimanosi, sāma kalyāṇadassana; Yo ajjevaṃ gate kāle, na kiñci mabhibhāsasi. ‘‘Jaṭaṃ valinaṃ paṃsugataṃ , ko dāni saṇṭhapessati ; Sāmo ayaṃ kālaṅkato, andhānaṃ paricārako. ‘‘Ko me sammajjamādāya , sammajjissati assamaṃ; Sāmo ayaṃ kālaṅkato, andhānaṃ paricārako. ‘‘Ko dāni nhāpayissati, sītenuṇhodakena ca; Sāmo ayaṃ kālaṅkato, andhānaṃ paricārako. ‘‘Ko dāni bhojayissati, vanamūlaphalāni ca; Sāmo ayaṃ kālaṅkato, andhānaṃ paricārako’’. ‘‘Disvāna patitaṃ sāmaṃ, puttakaṃ paṃsukunthitaṃ; Aṭṭitā puttasokena, mātā saccaṃ abhāsatha. ‘‘Yena saccenayaṃ sāmo, dhammacārī pure ahu; Etena saccavajjena, visaṃ sāmassa haññatu. ‘‘Yena saccenayaṃ sāmo, brahmacārī pure ahu; Etena saccavajjena, visaṃ sāmassa haññatu. ‘‘Yena saccenayaṃ sāmo, saccavādī pure ahu; Etena saccavajjena, visaṃ sāmassa haññatu. ‘‘Yena saccenayaṃ sāmo, mātāpettibharo ahu; Etena saccavajjena, visaṃ sāmassa haññatu. ‘‘Yena saccenayaṃ sāmo, kule jeṭṭhāpacāyiko; Etena saccavajjena, visaṃ sāmassa haññatu. ‘‘Yena saccenayaṃ sāmo, pāṇā piyataro mama; Etena saccavajjena, visaṃ sāmassa haññatu. ‘‘Yaṃ kiñcitthi kataṃ puññaṃ, mayhañceva pitucca te; Sabbena tena kusalena, visaṃ sāmassa haññatu’’. ‘‘Disvāna patitaṃ sāmaṃ, puttakaṃ paṃsukunthitaṃ; Aṭṭito puttasokena, pitā saccaṃ abhāsatha. ‘‘Yena saccenayaṃ sāmo, dhammacārī pure ahu; Etena saccavajjena, visaṃ sāmassa haññatu. ‘‘Yena saccenayaṃ sāmo, brahmacārī pure ahu; Etena saccavajjena, visaṃ sāmassa haññatu. ‘‘Yena saccenayaṃ sāmo, saccavādī pure ahu; Etena saccavajjena, visaṃ sāmassa haññatu. ‘‘Yena saccenayaṃ sāmo, mātāpettibharo ahu; Etena saccavajjena, visaṃ sāmassa haññatu. ‘‘Yena saccenayaṃ sāmo, kule jeṭṭhāpacāyiko; Etena saccavajjena, visaṃ sāmassa haññatu. ‘‘Yena saccenayaṃ sāmo, pāṇā piyataro mama; Etena saccavajjena, visaṃ sāmassa haññatu. ‘‘Yaṃ kiñcitthi kataṃ puññaṃ, mayhañceva mātucca te; Sabbena tena kusalena, visaṃ sāmassa haññatu. ‘‘Sā devatā antarahitā, pabbate gandhamādane; Sāmassa anukampāya, imaṃ saccaṃ abhāsatha. ‘‘Pabbatyāhaṃ gandhamādane, cirarattanivāsinī ; Na me piyataro koci, añño sāmena vijjati; Etena saccavajjena, visaṃ sāmassa haññatu. ‘‘Sabbe vanā gandhamayā, pabbate gandhamādane; Etena saccavajjena, visaṃ sāmassa haññatu’’. Tesaṃ lālappamānānaṃ, bahuṃ kāruññasañhitaṃ; Khippaṃ sāmo samuṭṭhāsi, yuvā kalyāṇadassano. ‘‘Sāmohamasmi bhaddaṃ vo , sotthināmhi samuṭṭhito; Mā bāḷhaṃ paridevetha, mañjunābhivadetha maṃ’’. ‘‘Svāgataṃ te mahārāja, atho te adurāgataṃ; Issarosi anuppatto, yaṃ idhatthi pavedaya. ‘‘Tindukāni piyālāni, madhuke kāsumāriyo; Phalāni khuddakappāni, bhuñja rāja varaṃ varaṃ. ‘‘Atthi me pāniyaṃ sītaṃ, ābhataṃ girigabbharā; Tato piva mahārāja, sace tvaṃ abhikaṅkhasi’’. ‘‘Sammuyhāmi pamuyhāmi, sabbā muyhanti me disā; Petaṃ taṃ sāmamaddakkhiṃ, ko nu tvaṃ sāma jīvasi’’. ‘‘Api jīvaṃ mahārāja, purisaṃ gāḷhavedanaṃ; Upanītamanasaṅkappaṃ, jīvantaṃ maññate mataṃ. ‘‘Api jīvaṃ mahārāja, purisaṃ gāḷhavedanaṃ; Taṃ nirodhagataṃ santaṃ, jīvantaṃ maññate mataṃ. ‘‘Yo mātaraṃ pitaraṃ vā, macco dhammena posati; Devāpi naṃ tikicchanti, mātāpettibharaṃ naraṃ. ‘‘Yo mātaraṃ pitaraṃ vā, macco dhammena posati; Idheva naṃ pasaṃsanti, pecca sagge pamodati’’. ‘‘Esa bhiyyo pamuyhāmi, sabbā muyhanti me disā; Saraṇaṃ taṃ sāma gacchāmi , tvañca me saraṇaṃ bhava’’. ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, mātāpitūsu khattiya; Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi. ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, puttadāresu khattiya; Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi. ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, mittāmaccesu khattiya; Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi. ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, vāhanesu balesu ca; Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi. ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, gāmesu nigamesu ca; Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi. ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, raṭṭhesu janapadesu ca; Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi. ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, samaṇabrāhmaṇesu ca; Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi. ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, migapakkhīsu khattiya; Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi. ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, dhammo ciṇṇo sukhāvaho; Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi. ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, saindā devā sabrahmakā; Suciṇṇena divaṃ pattā, mā dhammaṃ rāja pāmado’’ti.
421“世间稀有难得者,乃是明智者出现于世;
那时,有一位尼弥王,是智者,志求善法。
422一切毗提诃人之王,摧伏怨敌,行于布施;
彼正施此施时,心中生起意念。
布施与梵行,何者得大果报?
423摩伽婆——那位天界之王,知道了他的心思后,
千眼者即现前,以光明驱散黑暗。
424毛发悚然的人王尼弥,对婆娑婆这样说道:
“你是天神,还是乾闼婆?或是帝释天神,那位摧毁城郭者?
425“这样的容貌,我既不曾见过,也不曾听闻;
尊者,请为我开示,我们如何才能认出你呢?”
426帝释天神觉知尼弥王身毛竖立,便对尼弥王说:
“我是帝释天神,天界之王,来到你面前,”
人主,不必惊慌,你想问什么,就问吧。
427尼弥王得到这个机缘,便对帝释天神说:
“我请问您,大王,一切众生之主:
布施与梵行,何者得大果报?”
428被人中之王问后,婆娑婆对尼弥说:
“了知梵行的果报,为知者宣说。
429“以低劣的梵行,转生于刹帝利家;
中品梵行得生天,上品梵行得清净;
430天身岂以祈求获,无人轻易得此身。
凡转生天身之无家苦行者:
431“杜提波、萨伽罗、塞罗、穆加钦陀、跋耆罗娑,
乌辛达罗、迦叶,以及作为凡夫的阿萨卡。
432“这些及其他的国王,众多刹帝利与婆罗门,
虽举行了盛大的祭祀供养,也未能超越饿鬼的境界。
433“然而那些无家而修苦行的人,却转生于此。
持矛者、阎摩颚、月夜、意速者;
434大海、摩伽、婆罗多,及以迦罗为首的仙人。
鸯耆罗娑、迦叶、瘦犊与阿迦提。
435“北面有西达河,水深而险,难以渡越。
如芦苇焰色灼灼闪耀,金色群山恒常光辉;
436塔伽罗树丛莽蔓生,林木蓊郁,山野苍翠。
往昔,曾有一万位远古的仙人。
437“我以布施、自制与调伏,成为最上者;
成就无上誓愿后,于禅定中坚定修行。
438“无论出身高贵还是卑贱之人,只要行于正直,我(皆…)
我极尽礼敬,因为青年们都是业的亲属。
439“凡安住于非法者,所有种姓都向下堕入地狱。
一切种姓之人,修习无上法后,皆得清净。”
440天王、善生主帝释天神,说此语已,
教诫毗提诃人已,便返回天界。
441“各位尊者,请谛听,凡聚集于此的诸位。
对于行持正法的人们,有着种种高下不同的功德。
442“犹如这位尼弥王,具足智慧,一心志求善法。”
一切毗提诃人族之王,那位降伏敌人者,行了大布施。
443“当他正作此布施时,心中生起了如是意念:
布施与梵行,何者得大果报?”
444世间确实生起了一件稀有、令人毛竖之事——
一辆天车显现在那享有盛誉的毗提诃王面前。
445那位具大神力的天子,正是天界御者摩得利。
他邀请毗提诃王,也就是弥梯罗的主人。
446“来吧,请登上这辆车,王中之胜、四方之主;
三十三天的天人们,连同帝释天神一起,都想见到你。
那些天神正忆念着您,于善法堂中集会。”
447于是,那位急切的毗提诃王,占据弥提罗者,疾速
从座而起,作为上首登上了那辆车。
448摩得利对已登上天车的国王这样说道:
“我该带你走哪条路呢,最殊胜的国王、四方之主?
造恶业者与修善业者,此二处也;”
449“摩得利,天御者啊,请携我同游两处。
无论往造恶业者那里,还是往行善业者那里。”
450“大王、四方之主啊,我先带您走哪一条路呢?
是造恶业者所行之道,抑或行善业者所行之道?”
451我先见地狱,乃造恶业者所居之处。
“那是残暴造业者所住之处,也是坏戒者所趣之地。”
452摩得利将那险恶的灰河示现给国王看;
河中沸腾翻滚,融以碱水,炽烈如火焰之顶。
453见到众生纷纷坠入那可怖的险道,尼弥王即刻对摩得利说:
“御者啊,见此景象我便生起怖畏;天车夫摩得利,我要问你:
454这些众生究竟造了什么恶业,以致他们堕入灰河?”
460天车御者摩得利被问,便如是答:
他了知恶业的果报,便为询问者如此说明:
455“世间那些恃强凌弱的强横者,心性极恶,动辄伤害、怒斥他人;
这些残暴造恶之徒,因累积了深重恶业,便堕入灰河之中。”
456“黑犬,以及斑纹秃鹫,连同群鸦一同啄食,着实可怖;
御者啊,我见了之后心生恐惧,便问你,天车御者摩得利:
“这些凡人究竟造了什么恶业,竟使得鸦群来啄食这些人?”
天车御者摩得利被问,便如是答:
457“他如是了知诸恶业的果报,知者向知者如实宣说。”
458“凡是那些悭吝、刻薄,又辱骂沙门与婆罗门者,
他们施暴、动怒,心性邪恶;那些造作残忍之业的人,在造下恶行之后,
自己便被那如同乌鸦群聚般的众生所吞食。”
459“他们全身燃烧着,在地上爬行,更用滚烫的身躯捶打。
御者啊,见此景象,我便心生怖畏,故相询问,天车御者摩得利;
这些亡者究竟造了什么恶业,竟被木桩击打,僵卧于此?”
460天车御者摩得利被问,便如是答:
他了知恶业的果报,为不知者宣说。
461“人世间极恶之辈,恼害无恶男女;
彼残暴者,由是造诸恶业。
那些人犹如被砍断的树干,倒卧于地。”
462“还有一些人坠入炭坑地狱,他们号哭哀叫,周身烧得皮焦肉烂;
车夫啊,我见了心生恐惧;我问你,天车夫摩得利:
这些人究竟造了什么恶业,以至落入火炭坑中备受煎熬?”
天车御者摩得利被问,便如是答:
464“凡是为了赌金,相互串通作证、胁迫还债的人,”
“他们如此胁迫民众之后,大王啊,便造作了种种残忍的罪业,”
“正是这些人,死后堕入火炭坑中,备受煎熬。”
465“那大铜釜炽燃、燃烧,火焰熊熊,赫然显现;
御者啊,我一见便心生怖畏,故问你,天车手摩得利,
这些人究竟造了什么恶业,竟至如此头朝下地堕入铜釜?”
天车御者摩得利被问,便如是答:
467“那些性行极恶之人,对持戒的沙门或婆罗门加以伤害与恼害。”
“那些人造下粗暴恶业,便头下脚上,堕入炽热的铁锅中。”
468“他们扯着颈项,又加以缠绕,在热水中浸泡;
车夫啊,见到这些,恐惧便紧紧抓住了我。我要问你,摩得利,天车夫!
“这些凡人究竟造了什么恶业,竟落得头颅被砍断,倒卧于此?”
469天车御者摩得利被问,便如是答:
他以如实知者的身份,向那询问之人讲明了恶业的果报。
470“世间有些人,本性极为恶劣,捉住鸟儿,百般折磨。
人主啊,他们折磨了鸟儿之后,那些猛厉的贪求者,便不断地累积罪恶。
这些人就这样被砍下头颅,躺卧在地。
471此河水量丰盈,岸势平缓易下,安然流淌,渡口稳便;
为暑热所逼的人们饮之,饮下之水在他们竟化作谷糠。
472“御者啊,见到那景象,我便心生恐惧。因此我请问你,天车夫摩得利!
这些凡人究竟造了什么恶业,以致他们所饮之物竟化为谷糠?”
473天车御者摩得利被问,便如是答:
了知恶业之果报,遂为求知者宣说。
474“那些业行不净的商人,将纯净的谷物掺以糠秕而售卖;
对于为酷热所苦、焦渴难耐的人们,他们所饮之水便成谷糠。”
475“以箭、矛与枪,从两侧戳刺那哭喊之人;
见此景象,我确实心生怖畏,车夫啊,我且问你,天御者摩得利。
这些凡人究竟造了何等恶业,以至于他们被长矛刺穿,倒卧于此?”
476天车御者摩得利被问,便如是答:
他明了恶业的果报,并为知者宣说。
477“那些在世间行不善者,以不与取维生;”
“谷物、财物、银、金,以及山羊、绵羊、牛与水牛;”
他们造作残忍恶行,犯下罪业,如今都被矛击杀,倒卧于此。
478“为何这些人又被捆住脖子,另一些则被切割、撕成碎片,倒卧各处?
一见之下,恐惧便侵袭我身,车夫!我来问你,摩得利天车夫。
这些众生究竟造作了何等恶业,以致身躯碎裂,陈卧于此?”
479天车御者摩得利被问,便如是答:
他深知恶业的果报,便为那希求了知者如实开示。
480“那些屠羊者、屠猪者和捕鱼人,宰杀牲畜、水牛、山羊与绵羊;
他们杀了之后,就把肉摊开在肉案上,这些干着残忍勾当的人,造下了恶业。
这些人便如遭肢解一般,躺卧在地。
481“这池塘满是粪尿,恶臭难闻,不净而腐臭之气弥漫;
为饥饿所迫的人们在吃着;御者啊,我见此景,心生恐惧,
摩得利天车御者,我问你:这些凡人究竟造了什么恶业,
这些人以屎尿为食。”
482天车御者摩得利被问,便如是答:
了知恶业果报已,
483遂向知者如是说:凡彼施刑凶暴辈,恒常耽溺于害他。
造诸暴恶业,戕害亲友者,愚人啖粪秽;
484“此池血脓盈满,形臭不净,腐恶之气吹扬。
为酷热所苦的人们正在饮用,御者啊,我见此景便心生恐惧。
摩得利天车御者,我问你:这些凡人究竟造了什么恶业,
这些人以血与脓为食。”
485天车御者摩得利被问,便如是答:
他明了恶业的果报,便为那不明了者说明:
486“在世间杀害母亲或父亲,犯波罗夷重罪而杀害阿拉汉之人,
这些造下残忍恶业的人,便成为饮血啖脓者。”
487“你看那舌头,犹如被鱼钩刺穿,又像被百根尖矛戳破的皮革,破损不堪。
他们如同被抛上旱地的鱼,翻腾挣扎,口吐唾沫,哭泣不止——这些人是怎么了?
488“车夫啊,一见此景,恐惧便攫住了我。我问你,摩得利天车御者:
这些人曾造了何等恶业,以致如今遭铁钩穿身,倒卧于此?”
489天车御者摩得利被问,便如是答:
他洞知恶业果报,为知者宣说;
490凡聚集市中之人,出价相轧,贬损货值。
因贪财而以欺诈对欺诈,如同以隐藏的钩饵捕杀水中的生物。
491“对于那造作欺诈之人,实无庇护,他们被自己的业行所牵引;
那些造作凶残恶行的人,都被铁钩叉住,躺卧在地。”
492“那些出身低贱的女子,肢节破碎,高举手臂哀泣;
她们遍身涂满血与脓,犹如屠宰场中正被宰割的牛;
她们长埋于大地之中,唯露肩颈以上,周身炽燃。
493“摩得利天车御者啊,我看见之后,恐惧攫住了我,我来问你:
‘这些女子究竟造了什么恶业,以致常被埋没于地中,
现出上半身,周身火焰炽燃。
494天车御者摩得利被问,便如是答:
他了知恶业之果报,便向那问询之人解说。
495“在此人间,这些女子行为不净,追随不善之人。
她们容貌亮丽,却抛弃自己的丈夫,为了欲乐嬉戏而委身他人。
她们在世间讨人欢心之后,便只余肩头以上,浑身炽燃。
496“这些人又为何被捉住双脚,头朝下地抛入地狱之中?
车夫啊,我见此景,心生恐惧,摩得利天车夫,所以来请问于你。
这些人们究竟造了什么恶业,竟被头下脚上抛入地狱?”
497天车御者摩得利被问,便如是答:
他深知恶业之果报,便如实向问询者(知者)解说。
498世间行恶、侵他妻者,
如窃至宝之贼,头下足上,堕入地狱。
499“他们在那地狱中,经历许多漫长的年岁,感受种种痛苦;
作恶之人实无庇护,他们被自己的业所牵引向前;
那些造作残暴之业的人,积累恶行之后,便会头下脚上堕入地狱。”
500“地狱之中,可见种种高低不一的刑罚,其状极为可怖。
车夫啊,我见状后,恐惧便攫住了我。我问你,摩得利天车夫,
这些有情究竟造作了怎样的恶业,以致今时承受如此深重、猛利的痛苦?
他们正受着粗猛、剧烈的苦受。”
501天车御者摩得利被问,便如是答:
他明了恶业的果报,便如实为问者宣说。
502“那些在世间执持极恶邪见、因愚痴而行欺诳之业的人,
又劝导他人入于邪见之中——他们滋长邪见,造作罪恶,
他们将感受到极重、剧烈、粗猛、灼热的苦受。
503“大王,你已遍知作恶者的住处——
屠夫之辈的归趣,及破戒者的所至;
去吧,如今,仙人王,往天王近前去;”
504五塔庄严之天宫显现,花鬘严饰,卧榻中央。
那里住着一位具大威德的女子,示现种种神通变化。
505“车夫啊,见到你,我便心生欢喜。摩得利天御者,我问你:
这位女子曾行何等善行,得以生天之后,在天宫中如此喜悦?”
506天车御者摩得利被问,便如是答:
知者向这位求问者宣说了善行的果报。
507“在世间,你若听说过毘兰尼——她曾是婆罗门家的女仆;
她适逢其时,认出这位客人,便如同母亲见到儿子一般,满怀欢喜地款待了一次;
由节制与分享之德,她今于天宫享乐。
508“那七座化现的天宫闪耀着光辉,放射着光明,
那里,大神通夜叉,佩戴着种种璎珞庄严。
他被一群天女簇拥围绕,正巡游着各处。
509“车夫啊,一见到他,我便心生喜悦。摩得利天车夫,我问你:
这位凡夫究竟做了什么善业,得以投生天界,在这殿堂中如此喜悦?”
510天车御者摩得利被问,便如是答:
他了知福德之业的果报,既已知晓,便向有智之人宣说。
511“这位首那廷纳居士,曾是一位布施主;
他为出家人兴建七座精舍。
512彼处安住的诸比丘,他皆虔诚恭敬奉事;
供养衣服、饮食、坐卧具与灯明。
他以清净明亮之心,向正直者行布施。
526“十四日、十五日,以及半月的第八日;
神变半月,八支善具足。
514“他恒守布萨,于诸戒常自防护,
由自制与分享,他在天宫喜悦。
515“此天宫光辉闪耀,以水晶善加建造;
众妙女环绕,楼阁庄严殊胜;
饮食丰足,兼有种种舞蹈与歌咏。
516“车夫,一见你,我便心生欢喜。摩得利天车夫,我且问你:
这些凡人究竟造作了何等善行,得以生往天界,在天宫中这般喜悦?”
517天车御者摩得利被问,便如是答:
他深知善业果报,便为请问者解说。
518“在此世间,凡持戒的在家女居士,
她们乐于布施,恒持净信,安住真实,于布萨日精勤不放逸。
以自制与分享,她们于天宫中喜乐安住。
519“这座天宫光辉灿烂,是琉璃所化现的。
殿内各处划分齐整,布局匀称得体。
520“阿兰巴拉鼓与牟丁伽鼓齐鸣,歌舞曼妙,种种乐器演奏得十分动听。
天界之音声悠扬,悦耳而令人欢喜。
521如是妙好之音聲,我昔未曾識知;
不論其為所見,抑或為所聞。
548“车夫啊,一见到你,我便心生欢喜。摩得利天御者,我且问你——
这些凡人究竟造作了何等善行,得以生往天界,在天宫中这般喜悦?”
523天车御者摩得利被问,便如是答:
他了知福德之业的果报,便为智者解说。
524此世间中诸凡人,若有持戒在家士——
园林、水井、施水处,以及桥梁所施设。
他们以虔诚恭敬之心供养那些已证清凉的阿拉汉。
525“袈裟、钵食、资具与卧具,
其心清净,布施于那些正直之人。
“十四日、十五日,以及半月的第八日;
以及神变半月,圆满受持八支戒。
527“他们守持布萨,恒常以戒防护自己;
他们以自制与分享,在天宫中享受安乐。
528“这座殿堂光芒闪耀,由水晶善巧建成;
其中聚集了众多殊胜天女,壮丽楼阁光辉照耀。
529“饮食丰足,歌舞兼备;
诸河周流环绕,种种花树具足。
530“驭者摩得利,天界的御者啊,一见到此人,我便心生欢喜,所以请问你:
“这位凡夫造作了何等善业,得生天界,于天宫中这般欢喜?”
531天车御者摩得利被问,便如是答:
他了知善业之果报,并向不知者宣说:
532“在弥提罗城,这位居士曾是一位施主。
他兴建了僧园、水井、饮水棚与步道……
他心怀恭敬,向已证阿拉汉、已达清凉的圣者们呈上供养。
533“他布施了衣服、饮食、卧具等资具,
以清净明净之心,将这些物品布施给了那些正直的阿拉汉圣者。
534“十四日、十五日,以及半月的第八日;
于神变半月,他圆满具足地受持八戒。
535“他恒常守持布萨的戒法,于诸戒中常善防护;
因自制与布施,他在天宫中享乐。”
536“这座宫殿光明璀璨,由水晶巧妙建造,
为殊胜女众所充遍,以华美尖顶殿堂为庄严;
537“此处饮食齐备,歌舞俱全;
诸河周流环绕,种种花树具足。
538“有王树、木苹果树,芒果树、婆罗树与阎浮树;
唐棣树与毗耶罗树,还有众多常年结果之树。
539“车夫啊,一见到你,我便心生欢喜。摩得利天御者,我且问你——
“这位凡夫造作了何等善业,得生天界,于天宫中这般欢喜?”
540“天车御者摩得利被问,便如是答:
他知道了福业的果报,便向不知道的人宣说。
541“在弥提罗城,这位居士曾是一位施主。
他兴建了僧园、水井、饮水处和渡口,
恭敬虔诚地供养清凉寂止的诸阿拉汉。
542“衣服、饮食、床座等资具,
他以澄净之心,向正直者行布施。
543“十四日、十五日,以及半月的第八日;
以及神变半月,他善持圆满的八支戒。
544“他持守布萨,恒常守护戒行;
以自制与分享故,他于殿堂中得享安乐。”
545琉璃所成此天宫,光耀灿然;
楼层分列,区划井然,度量匀称。
546“大鼓与羯鼓齐鸣,舞蹈、歌咏与妙乐交响;
天人之音流泻而出,悦耳可意,令人心怡。
547我昔未曾识此音声,如是胜妙悦意可爱;
如斯之音,无论所见抑或所闻,我皆未曾知晓。
“车夫啊,一见到你,我便心生欢喜。我问你,摩得利天御者:
这位凡人曾行何种善业,能生于天界,在天宫中这般欢喜?”
549天车御者摩得利被问,便如是答:
他了知善业之果报,并向不知者宣说:
550“在波罗奈,有一位居士,他曾是这样一位布施主:
园林、水井,以及水亭与桥梁;
恭敬供养彼清凉阿拉汉,
551衣、食、卧具及诸资具;
他心怀明净,将这些布施于那些行持正直者。
552“十四日、十五日,以及半月的第八日;
以及神变半月,具足八支、善加摄持。
553“他受持布萨,恒常守护戒行;
以自制与布施之故,他于天宫中欢喜悦乐。
554“犹如太阳初升时,变得赤红而巨大;
这座天宫正是如此:纯金所成。
577“御者啊,睹此情景,我满心欢喜。摩得利天御者,我且问你:
“这位凡夫造作了何等善业,得生天界,于天宫中这般欢喜?”
578天车御者摩得利被问,便如是答:
他明见福德业行的果报,便向智者如实宣说。
557“舍卫城有位居士,曾是一位施主,”
“他兴建了园林、水井、饮水处与桥梁,”
“恭敬地将这些供养给那些清凉的阿拉汉们。”
558“他布施衣服、食物,以及资具、卧具等日常所需;
他以清净心,布施于正直者。
559“十四日、十五日,以及半月的第八日;
以及神变半月,八支行法圆满具足。
560“他于布萨日持守斋戒,恒常防护于诸戒行中,
以自制与分享故,他在这座天宫中欢喜悦乐。
561“我在虚空中众多(宫殿),皆为黄金所化现,
它们璀璨闪耀,恰似乌云间掠过的闪电。
562“御者啊,见到这番景象,我确实心生欢喜。摩得利天御者,我来问你,
这些凡人究竟造作了何等善行,得以生往天界,在天宫中这般喜悦?”
563天车御者摩得利被问,便如是答:
他深明福德业行的果报,便向那不知者讲述福德业行带来的果报。
564以坚固安住之信心,于善说之正法中,
于正自觉者教法,奉行导师之教言。
大王,你亲眼所见的这些地方,正是他们的归趣。
565“大王,你已了知,那些作恶者的住处;
善行者的归处,你也已了知。
现在,起身吧,王仙,到天王座前去。”
566“他登上了千匹骏马所牵引的天车,
那行进中的大王,望见希陀连海中的群山,
见而问及御者:‘这些是什么山?’
567天车御者摩得利被问,便如是答:
他了知福业异熟,便向那不知者开示:
568“善见山、迦罗毗迦山、伊湿陀罗山、持轭山,
尼民达罗山、毗那怛迦山,以及巍峨的马耳山。
569“这些山从海里一座接一座地升起来,
是诸大王的居处,大王,就是你所见的这些。
570“形色万千,美妙端严,斑驳众彩,焕然显耀;
挤满了像帝释天神一样的人,又被像老虎一样的人严密守护着。
571“御者啊,见到这番景象,我确实心生欢喜。摩得利天御者,我来问你,
571“这座门是什么名字?远远望去,便觉赏心悦目。”
572天车御者摩得利被问,便如是答:
彼自了知福业果报,遂向问者宣说。
573众所称道支多罗拘吒,乃天王入城之门户;
此门赫然显耀,分明即是善见山之关口。
574“展现种种悦目、绚丽的景象。”
挤满了像帝释天神一样的人,又被像老虎一样的人严密守护着。
王仙,请入内,踏上无尘之地。
575“他登上了千匹骏马牵引的天车。
大王正行进间,望见了这座天众集会厅。
576“犹如秋日的天空中,现出青色的光辉;
这座殿堂,正是以此为譬喻,由琉璃所造。
“善御者,见你即心生欢喜,我今问你,天御者摩得利:
远处那座令人悦意的宫殿,人们怎么称呼它?
天车御者摩得利被问,便如是答:
他了然于心,便向那问询之人宣说善业的果报。
579号曰善法堂,汝观斯殿现;
琉璃焕彩丽,妙构自坚立。
580“八面精工所成的柱子,皆为琉璃所成,
那里是三十三天的诸天神,皆为帝释天神的辅臣。
581“悭嫉众中尚念人天之利,
王仙请入,此即诸天神之随喜。”
582“众天神见国王到来,皆欢喜相迎。
“善来,大王,您来得真是再好不过。
“请坐,王仙,于天王面前。”
583“帝释天神也欢迎了那位毗提诃族王,弥提罗城的统治者。
“天王以欲乐与座席邀请他。”
584“善哉,你已抵达自在者的住处;”
“王仙啊,你就安住在诸天神之中,安住于一切欲乐圆满之处吧;”
在这三十三天的天众中,享用非人的欲乐吧。
585“犹如借来的车乘,犹如借来的财富;
如是,这种成就正是如此——依他人布施为缘而得。
586“我却不想要这依他人布施为缘而得的;
自己造作的福德,才是我独有的财富。
587“我将前往人间,广行众多善业;
依布施、端正行、自制与调伏来成就。
他做了那件事之后,便得安乐,事后亦无悔意。”
588“尊贵的摩得利天御者,您予我们的恩惠甚大;
“他为我昭示了善业与恶业的果报。”
589“尼弥王,毗提诃族之弥提罗城主,说毕此言,
举行了盛大的供养之后,他便投身于自我摄护的修行。”
‘‘Accheraṃ vata lokasmiṃ, uppajjanti vicakkhaṇā; Yadā ahu nimirājā, paṇḍito kusalatthiko. ‘‘Rājā sabbavidehānaṃ, adā dānaṃ arindamo; Tassa taṃ dadato dānaṃ, saṅkappo udapajjatha; Dānaṃ vā brahmacariyaṃ vā, katamaṃ su mahapphalaṃ. Tassa saṅkappamaññāya, maghavā devakuñjaro; Sahassanetto pāturahu, vaṇṇena vihanaṃ tamaṃ. Salomahaṭṭho manujindo, vāsavaṃ avacā nimi; ‘‘Devatā nusi gandhabbo, adu sakko purindado. ‘‘Na ca me tādiso vaṇṇo, diṭṭho vā yadi vā suto; Ācikkha me tvaṃ bhaddante, kathaṃ jānemu taṃ mayaṃ’’ . Salomahaṭṭhaṃ ñatvāna, vāsavo avacā nimiṃ; ‘‘Sakkohamasmi devindo, āgatosmi tavantike; Alomahaṭṭho manujinda, puccha pañhaṃ yamicchasi’’. So ca tena katokāso, vāsavaṃ avacā nimi; ‘‘Pucchāmi taṃ mahārāja , sabbabhūtānamissara; Dānaṃ vā brahmacariyaṃ vā, katamaṃ su mahapphalaṃ’’. So puṭṭho naradevena, vāsavo avacā nimiṃ; ‘‘Vipākaṃ brahmacariyassa, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Hīnena brahmacariyena, khattiye upapajjati; Majjhimena ca devattaṃ, uttamena visujjhati. ‘‘Na hete sulabhā kāyā, yācayogena kenaci; Ye kāye upapajjanti, anāgārā tapassino. ‘‘Dudīpo sāgaro selo, mujakindo bhagīraso; Usindaro kassapo ca , asako ca puthujjano. ‘‘Ete caññe ca rājāno, khattiyā brāhmaṇā bahū; Puthuyaññaṃ yajitvāna, petattaṃ nātivattisuṃ. ‘‘Atha yīme avattiṃsu, anāgārā tapassino; Sattisayo yāmahanu, somayāmo manojavo. ‘‘Samuddo māgho bharato ca, isi kālapurakkhato ; Aṅgīraso kassapo ca, kisavaccho akatti ca. ‘‘Uttarena nadī sīdā, gambhīrā duratikkamā; Naḷaggivaṇṇā jotanti, sadā kañcanapabbatā. ‘‘Parūḷhakacchā tagarā, rūḷhakacchā vanā nagā; Tatrāsuṃ dasasahassā, porāṇā isayo pure. ‘‘Ahaṃ seṭṭhosmi dānena, saṃyamena damena ca; Anuttaraṃ vataṃ katvā, pakiracārī samāhite. ‘‘Jātimantaṃ ajaccañca, ahaṃ ujugataṃ naraṃ; Ativelaṃ namassissaṃ, kammabandhū hi māṇavā . ‘‘Sabbe vaṇṇā adhammaṭṭhā, patanti nirayaṃ adho; Sabbe vaṇṇā visujjhanti, caritvā dhammamuttamaṃ’’. Idaṃ vatvāna maghavā, devarājā sujampati; Vedehamanusāsitvā, saggakāyaṃ apakkami. ‘‘Imaṃ bhonto nisāmetha, yāvantettha samāgatā; Dhammikānaṃ manussānaṃ, vaṇṇaṃ uccāvacaṃ bahuṃ. ‘‘Yathā ayaṃ nimirājā, paṇḍito kusalatthiko; Rājā sabbavidehānaṃ, adā dānaṃ arindamo. ‘‘Tassa taṃ dadato dānaṃ, saṅkappo udapajjatha; Dānaṃ vā brahmacariyaṃ vā, katamaṃ su mahapphalaṃ’’. Abbhuto vata lokasmiṃ, uppajji lomahaṃsano; Dibbo ratho pāturahu, vedehassa yasassino. Devaputto mahiddhiko, mātali devasārathi; Nimantayittha rājānaṃ, vedehaṃ mithilaggahaṃ. ‘‘Ehimaṃ rathamāruyha, rājaseṭṭha disampati; Devā dassanakāmā te, tāvatiṃsā saindakā; Saramānā hi te devā, sudhammāyaṃ samacchare’’. Tato rājā taramāno, vedeho mithilaggaho; Āsanā vuṭṭhahitvāna, pamukho rathamāruhi. Abhirūḷhaṃ rathaṃ dibbaṃ, mātali etadabravi; ‘‘Kena taṃ nemi maggena, rājaseṭṭha disampati; Yena vā pāpakammantā, puññakammā ca ye narā’’. ‘‘Ubhayeneva maṃ nehi, mātali devasārathi; Yena vā pāpakammantā, puññakammā ca ye narā’’. ‘‘Kena taṃ paṭhamaṃ nemi, rājaseṭṭha disampati; Yena vā pāpakammantā, puññakammā ca ye narā’’. ‘‘Niraye tāva passāmi, āvāse pāpakamminaṃ; Ṭhānāni luddakammānaṃ, dussīlānañca yā gati’’. Dassesi mātali rañño, duggaṃ vetaraṇiṃ nadiṃ; Kuthitaṃ khārasaṃyuttaṃ, tattaṃ aggisikhūpamaṃ . Nimī have mātalimajjhabhāsatha , disvā janaṃ patamānaṃ vidugge; ‘‘Bhayañhi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu pāpaṃ, yeme janā vetaraṇiṃ patanti’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Ye dubbale balavantā jīvaloke, hiṃsanti rosanti supāpadhammā; Te luddakammā pasavetva pāpaṃ, teme janā vetaraṇiṃ patanti’’. ‘‘Sāmā ca soṇā sabalā ca gijjhā, kākolasaṅghā adanti bheravā; Bhayañhi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu pāpaṃ, yeme jane kākolasaṅghā adanti’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Ye kecime maccharino kadariyā, paribhāsakā samaṇabrāhmaṇānaṃ; Hiṃsanti rosanti supāpadhammā, te luddakammā pasavetva pāpaṃ; Teme jane kākolasaṅghā adanti’’. ‘‘Sajotibhūtā pathaviṃ kamanti, tattehi khandhehi ca pothayanti; Bhayañhi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu pāpaṃ, yeme janā khandhahatā sayanti’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Ye jīvalokasmi supāpadhammino, narañca nāriñca apāpadhammaṃ; Hiṃsanti rosanti supāpadhammā , te luddakammā pasavetva pāpaṃ; Teme janā khandhahatā sayanti’’. ‘‘Aṅgārakāsuṃ apare phuṇanti , narā rudantā paridaḍḍhagattā; Bhayañhi maṃ vidanti sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu pāpaṃ, yeme janā aṅgārakāsuṃ phuṇanti’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Ye keci pūgāya dhanassa hetu, sakkhiṃ karitvā iṇaṃ jāpayanti; Te jāpayitvā janataṃ janinda, te luddakammā pasavetva pāpaṃ; Teme janā aṅgārakāsuṃ phuṇanti’’. ‘‘Sajotibhūtā jalitā padittā, padissati mahatī lohakumbhī; Bhayañhi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu pāpaṃ, yeme janā avaṃsirā lohakumbhiṃ patanti’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Ye sīlavantaṃ samaṇaṃ brāhmaṇaṃ vā, hiṃsanti rosanti supāpadhammā; Te luddakammā pasavetva pāpaṃ, teme janā avaṃsirā lohakumbhiṃ patanti’’. ‘‘Luñcanti gīvaṃ atha veṭhayitvā , uṇhodakasmiṃ pakiledayitvā ; Bhayañhi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu pāpaṃ, yeme janā luttasirā sayanti’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Ye jīvalokasmi supāpadhammino, pakkhī gahetvāna viheṭhayanti te; Viheṭhayitvā sakuṇaṃ janinda, te luddakāmā pasavetva pāpaṃ; Teme janā luttasirā sayanti. ‘‘Pahūtatoyā anigādhakūlā , nadī ayaṃ sandati suppatitthā; Ghammābhitattā manujā pivanti, pītañca tesaṃ bhusa hoti pāni. ‘‘Bhayañhi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu pāpaṃ, pītañca tesaṃ bhusa hoti pāni’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Ye suddhadhaññaṃ palāsena missaṃ, asuddhakammā kayino dadanti; Ghammābhitattāna pipāsitānaṃ, pītañca tesaṃ bhusa hoti pāni’’. ‘‘Usūhi sattīhi ca tomarehi, dubhayāni passāni tudanti kandataṃ; Bhayañhi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu pāpaṃ, yeme janā sattihatā sayanti’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Ye jīvalokasmi asādhukammino, adinnamādāya karonti jīvikaṃ; Dhaññaṃ dhanaṃ rajataṃ jātarūpaṃ, ajeḷakañcāpi pasuṃ mahiṃsaṃ ; Te luddakammā pasavetva pāpaṃ, teme janā sattihatā sayanti’’. ‘‘Gīvāya baddhā kissa ime puneke, aññe vikantā bilakatā sayanti ; Bhayañhi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu pāpaṃ, yeme janā bilakatā sayanti’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Orabbhikā sūkarikā ca macchikā, pasuṃ mahiṃsañca ajeḷakañca; Hantvāna sūnesu pasārayiṃsu, te luddakammā pasavetva pāpaṃ; Teme janā bilakatā sayanti. ‘‘Rahado ayaṃ muttakarīsapūro, duggandharūpo asuci pūti vāti; Khudāparetā manujā adanti, bhayañhi maṃ vindati sūta disvā; Pucchāmi taṃ mātali devasārathi, ime nu maccā kimakaṃsu pāpaṃ; Yeme janā muttakarīsabhakkhā’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Ye kecime kāraṇikā virosakā, paresaṃ hiṃsāya sadā niviṭṭhā; Te luddakammā pasavetva pāpaṃ, mittadduno mīḷhamadanti bālā. ‘‘Rahado ayaṃ lohitapubbapūro, duggandharūpo asuci pūti vāti; Ghammābhitattā manujā pivanti, bhayañhi maṃ vindati sūta disvā; Pucchāmi taṃ mātali devasārathi, ime nu maccā kimakaṃsu pāpaṃ; Yeme janā lohitapubbabhakkhā’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Ye mātaraṃ vā pitaraṃ vā jīvaloke , pārājikā arahante hananti; Te luddakammā pasavetva pāpaṃ, teme janā lohitapubbabhakkhā’’. ‘‘Jivhañca passa baḷisena viddhaṃ, vihataṃ yathā saṅkusatena cammaṃ; Phandanti macchāva thalamhi khittā, muñcanti kheḷaṃ rudamānā kimete. ‘‘Bhayañhi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu pāpaṃ, yeme janā vaṅkaghastā sayanti’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Ye keci sandhānagatā manussā, agghena agghaṃ kayaṃ hāpayanti; Kuṭena kuṭaṃ dhanalobhahetu, channaṃ yathā vāricaraṃ vadhāya. ‘‘Na hi kūṭakārissa bhavanti tāṇā, sakehi kammehi purakkhatassa; Te luddakammā pasavetva pāpaṃ, teme janā vaṅkaghastā sayanti’’. ‘‘Nārī imā samparibhinnagattā, paggayha kandanti bhuje dujaccā; Sammakkhitā lohitapubbalittā, gāvo yathā āghātane vikantā; Tā bhūmibhāgasmiṃ sadā nikhātā, khandhātivattanti sajotibhūtā. ‘‘Bhayañhi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Imā nu nāriyo kimakaṃsu pāpaṃ, yā bhūmibhāgasmiṃ sadā nikhātā; Khandhātivattanti sajotibhūtā’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Kolitthiyāyo idha jīvaloke, asuddhakammā asataṃ acāruṃ; Tā dittarūpā pati vippahāya, aññaṃ acāruṃ ratikhiḍḍahetu; Tā jīvalokasmiṃ ramāpayitvā, khandhātivattanti sajotibhūtā. ‘‘Pāde gahetvā kissa ime puneke, avaṃsirā narake pātayanti; Bhayañhi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu pāpaṃ, yeme janā avaṃsirā narake pātayanti’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Ye jīvalokasmi asādhukammino, parassa dārāni atikkamanti; Te tādisā uttamabhaṇḍathenā, teme janā avaṃsirā narake pātayanti. ‘‘Te vassapūgāni bahūni tattha, nirayesu dukkhaṃ vedanaṃ vedayanti; Na hi pāpakārissa bhavanti tāṇā, sakehi kammehi purakkhatassa; Te luddakammā pasavetva pāpaṃ, teme janā avaṃsirā narake pātayanti’’. ‘‘Uccāvacāme vividhā upakkamā, nirayesu dissanti sughorarūpā; Bhayañhi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu pāpaṃ, yeme janā adhimattā dukkhā tibbā; Kharā kaṭukā vedanā vedayanti’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ pāpakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Ye jīvalokasmi supāpadiṭṭhino, vissāsakammāni karonti mohā; Parañca diṭṭhīsu samādapenti, te pāpadiṭṭhiṃ pasavetva pāpaṃ; Teme janā adhimattā dukkhā tibbā, kharā kaṭukā vedanā vedayanti. ‘‘Viditā te mahārāja, āvāsā pāpakamminaṃ; Ṭhānāni luddakammānaṃ, dussīlānañca yā gati; Uyyāhi dāni rājīsi, devarājassa santike’’. ‘‘Pañcathūpaṃ dissatidaṃ vimānaṃ, mālāpiḷandhā sayanassa majjhe; Tatthacchati nārī mahānubhāvā, uccāvacaṃ iddhi vikubbamānā. ‘‘Vittī hi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ayaṃ nu nārī kimakāsi sādhuṃ, yā modati saggapattā vimāne’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ puññakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Yadi te sutā bīraṇī jīvaloke, āmāyadāsī ahu brāhmaṇassa; Sā pattakāle atithiṃ viditvā, mātāva puttaṃ sakimābhinandī; Saṃyamā saṃvibhāgā ca, sā vimānasmi modati. ‘‘Daddallamānā ābhenti , vimānā satta nimmitā; Tattha yakkho mahiddhiko, sabbābharaṇabhūsito; Samantā anupariyāti, nārīgaṇapurakkhato. ‘‘Vittī hi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ayaṃ nu macco kimakāsi sādhuṃ, yo modati saggapatto vimāne’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ puññakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Soṇadinno gahapati, esa dānapatī ahu; Esa pabbajituddissa, vihāre satta kārayi. ‘‘Sakkaccaṃ te upaṭṭhāsi, bhikkhavo tattha vāsike; Acchādanañca bhattañca, senāsanaṃ padīpiyaṃ. Adāsi ujubhūtesu, vippasannena cetasā. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī ; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāhitaṃ. ‘‘Uposathaṃ upavasī, sadā sīlesu saṃvuto; Saṃyamā saṃvibhāgā ca, so vimānasmi modati. ‘‘Pabhāsati midaṃ byamhaṃ, phalikāsu sunimmitaṃ; Nārīvaragaṇākiṇṇaṃ, kūṭāgāravarocitaṃ; Upetaṃ annapānehi, naccagītehi cūbhayaṃ. ‘‘Vittī hi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu sādhuṃ, ye modare saggapattā vimāne’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ puññakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Yā kāci nāriyo idha jīvaloke, sīlavantiyo upāsikā; Dāne ratā niccaṃ pasannacittā, sacce ṭhitā uposathe appamattā; Saṃyamā saṃvibhāgā ca, tā vimānasmi modare. ‘‘Pabhāsati midaṃ byamhaṃ, veḷuriyāsu nimmitaṃ; Upetaṃ bhūmibhāgehi, vibhattaṃ bhāgaso mitaṃ. ‘‘Āḷambarā mudiṅgā ca, naccagītā suvāditā; Dibbā saddā niccharanti, savanīyā manoramā. ‘‘Nāhaṃ evaṃgataṃ jātu , evaṃsuruciraṃ pure; Saddaṃ samabhijānāmi, diṭṭhaṃ vā yadi vā sutaṃ. ‘‘Vittī hi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu sādhuṃ, ye modare saggapattā vimāne’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ puññakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Ye keci maccā idha jīvaloke, sīlavantā upāsakā; Ārāme udapāne ca, papā saṅkamanāni ca; Arahante sītibhūte , sakkaccaṃ paṭipādayuṃ. ‘‘Cīvaraṃ piṇḍapātañca, paccayaṃ sayanāsanaṃ; Adaṃsu ujubhūtesu, vippasannena cetasā. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāhitaṃ. ‘‘Uposathaṃ upavasuṃ, sadā sīlesu saṃvutā; Saṃyamā saṃvibhāgā ca, te vimānasmi modare. ‘‘Pabhāsati midaṃ byamhaṃ, phalikāsu sunimmitaṃ; Nārīvaragaṇākiṇṇaṃ, kūṭāgāravarocitaṃ. ‘‘Upetaṃ annapānehi, naccagītehi cūbhayaṃ; Najjo cānupariyāti, nānāpupphadumāyutā. ‘‘Vittī hi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ayaṃ nu macco kimakāsi sādhuṃ, yo modatī saggapatto vimāne’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ puññakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Mithilāyaṃ gahapati, esa dānapatī ahu; Ārāme udapāne ca, papā saṅkamanāni ca; Arahante sītibhūte, sakkaccaṃ paṭipādayi. ‘‘Cīvaraṃ piṇḍapātañca, paccayaṃ sayanāsanaṃ; Adāsi ujubhūtesu, vippasannena cetasā. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāhitaṃ. ‘‘Uposathaṃ upavasī, sadā sīlesu saṃvuto; Saṃyamā saṃvibhāgā ca, so vimānasmi modati’’. ‘‘Pabhāsati midaṃ byamhaṃ, phalikāsu sunimmitaṃ ; Nārīvaragaṇākiṇṇaṃ , kūṭāgāravarocitaṃ. ‘‘Upetaṃ annapānehi, naccagītehi cūbhayaṃ; Najjo cānupariyāti, nānāpupphadumāyutā. ‘‘Rājāyatanā kapitthā ca, ambā sālā ca jambuyo; Tindukā ca piyālā ca, dumā niccaphalā bahū. ‘‘Vittī hi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ayaṃ nu macco kimakāsi sādhuṃ, yo modatī saggapatto vimāne’’. ‘‘Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ puññakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Mithilāyaṃ gahapati, esa dānapatī ahu; Ārāme udapāne ca, papā saṅkamanāni ca; Arahante sītibhūte, sakkaccaṃ paṭipādayi. ‘‘Cīvaraṃ piṇḍapātañca, paccayaṃ sayanāsanaṃ; Adāsi ujubhūtesu, vippasannena cetasā. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāhitaṃ. ‘‘Uposathaṃ upavasī, sadā sīlesu saṃvuto; Saṃyamā saṃvibhāgā ca, so vimānasmi modati’’. ‘‘Pabhāsati midaṃ byamhaṃ, veḷuriyāsu nimmitaṃ; Upetaṃ bhūmibhāgehi, vibhattaṃ bhāgaso mitaṃ. ‘‘Āḷambarā mudiṅgā ca, naccagītā suvāditā; Dibyā saddā niccharanti, savanīyā manoramā. ‘‘Nāhaṃ evaṃgataṃ jātu , evaṃsuruciyaṃ pure; Saddaṃ samabhijānāmi, diṭṭhaṃ vā yadi vā sutaṃ. ‘‘Vittī hi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ayaṃ nu macco kimakāsi sādhuṃ, yo modati saggapatto vimāne’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ puññakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Bārāṇasiyaṃ gahapati, esa dānapatī ahu; Ārāme udapāne ca, papā saṅkamanāni ca; Arahante sītibhūte, sakkaccaṃ paṭipādayi. ‘‘Cīvaraṃ piṇḍapātañca, paccayaṃ sayanāsanaṃ; Adāsi ujubhūtesu, vippasannena cetasā. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāhitaṃ. ‘‘Uposathaṃ upavasī, sadāsīlesu saṃvuto; Saṃyamā saṃvibhāgā ca, so vimānasmi modati. ‘‘Yathā udayamādicco, hoti lohitako mahā; Tathūpamaṃ idaṃ byamhaṃ, jātarūpassa nimmitaṃ. ‘‘Vittī hi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ayaṃ nu macco kimakāsi sādhuṃ, yo modatī saggapatto vimāne’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ puññakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Sāvatthiyaṃ gahapati, esa dānapatī ahu; Ārāme udapāne ca, papā saṅkamanāni ca; Arahante sītibhūte, sakkaccaṃ paṭipādayi. ‘‘Cīvaraṃ piṇḍapātañca, paccayaṃ sayanāsanaṃ; Adāsi ujubhūtesu, vippasannena cetasā. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāhitaṃ. ‘‘Uposathaṃ upavasī, sadā sīlesu saṃvuto; Saṃyamā saṃvibhāgā ca, so vimānasmi modati. ‘‘Vehāyasā me bahukā, jātarūpassa nimmitā; Daddallamānā ābhenti, vijjuvabbhaghanantare. ‘‘Vittī hi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Ime nu maccā kimakaṃsu sādhuṃ, ye modare saggapattā vimāne’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ puññakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Saddhāya suniviṭṭhāya, saddhamme suppavedite; Akaṃsu satthu vacanaṃ, sammāsambuddhasāsane ; Tesaṃ etāni ṭhānāni, yāni tvaṃ rāja passasi. ‘‘Viditā te mahārāja, āvāsā pāpakamminaṃ; Atho kalyāṇakammānaṃ, ṭhānāni viditāni te; Uyyāhi dāni rājīsi, devarājassa santike’’. ‘‘Sahassayuttaṃ hayavāhiṃ, dibbayānamadhiṭṭhito; Yāyamāno mahārājā, addā sīdantare nage; Disvānāmantayī sūtaṃ, ‘‘ime ke nāma pabbatā’’. Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ puññakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato . ‘‘Sudassano karavīko, īsadharo yugandharo; Nemindharo vinatako, assakaṇṇo girī brahā. ‘‘Ete sīdantare nagā, anupubbasamuggatā; Mahārājānamāvāsā , yāni tvaṃ rāja passasi. ‘‘Anekarūpaṃ ruciraṃ, nānācitraṃ pakāsati; Ākiṇṇaṃ indasadisehi, byaggheheva surakkhitaṃ purakkhitaṃ (syā. ka.). ‘‘Vittī hi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Imaṃ nu dvāraṃ kimabhaññamāhu , (manorama dissati dūratova.) Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ puññakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Citrakūṭoti yaṃ āhu, devarājapavesanaṃ; Sudassanassa girino, dvārañhetaṃ pakāsati. ‘‘Anekarūpaṃ ruciraṃ, nānācitraṃ pakāsati; Ākiṇṇaṃ indasadisehi, byaggheheva surakkhitaṃ; Pavisetena rājīsi, arajaṃ bhūmimakkama’’. ‘‘Sahassayuttaṃ hayavāhiṃ, dibbayānamadhiṭṭhito; Yāyamāno mahārājā, addā devasabhaṃ idaṃ. ‘‘Yathā sarade ākāse , nīlobhāso padissati; Tathūpamaṃ idaṃ byamhaṃ, veḷuriyāsu nimmitaṃ. ‘‘Vittī hi maṃ vindati sūta disvā, pucchāmi taṃ mātali devasārathi; Imaṃ nu byamhaṃ kimabhaññamāhu , (manorama dissati dūratova.) Tassa puṭṭho viyākāsi, mātali devasārathi; Vipākaṃ puññakammānaṃ, jānaṃ akkhāsijānato. ‘‘Sudhammā iti yaṃ āhu, passesā dissate sabhā; Veḷuriyārucirā citrā, dhārayanti sunimmitā. ‘‘Aṭṭhaṃsā sukatā thambhā, sabbe veḷuriyāmayā; Yattha devā tāvatiṃsā, sabbe indapurohitā. ‘‘Atthaṃ devamanussānaṃ, cintayantā samacchare; Pavisetena rājīsi, devānaṃ anumodanaṃ’’. ‘‘Taṃ devā paṭinandiṃsu, disvā rājānamāgataṃ; ‘‘Svāgataṃ te mahārāja, atho te adurāgataṃ; Nisīda dāni rājīsi, devarājassa santike’’. ‘‘Sakkopi paṭinandittha , vedehaṃ mithilaggahaṃ; Nimantayittha kāmehi, āsanena ca vāsavo. ‘‘Sādhu khosi anuppatto, āvāsaṃ vasavattinaṃ; Vasa devesu rājīsi, sabbakāmasamiddhisu; Tāvatiṃsesu devesu, bhuñja kāme amānuse’’. ‘‘Yathā yācitakaṃ yānaṃ, yathā yācitakaṃ dhanaṃ; Evaṃsampadamevetaṃ, yaṃ parato dānapaccayā. ‘‘Na cāhametamicchāmi, yaṃ parato dānapaccayā; Sayaṃkatāni puññāni, taṃ me āveṇikaṃ dhanaṃ. ‘‘Sohaṃ gantvā manussesu, kāhāmi kusalaṃ bahuṃ; Dānena samacariyāya, saṃyamena damena ca; Yaṃ katvā sukhito hoti, na ca pacchānutappati’’. ‘‘Bahūpakāro no bhavaṃ, mātali devasārathi; Yo me kalyāṇakammānaṃ, pāpānaṃ paṭidassayi’’ . ‘‘Idaṃ vatvā nimirājā, vedeho mithilaggaho; Puthuyaññaṃ yajitvāna, saṃyamaṃ ajjhupāgamī’’ti.