529. 首那迦本生(一)
529. Soṇakajātakaṃ (1)
1“听闻他的消息,我赏以百金;若亲眼得见首那迦,则赏以千金。
谁能告诉我首那迦,那个曾与我一起玩沙的同伴?”
2五髻年幼婆罗门,如是启白陈其言:
闻我所说,请与我百钱;得见首那迦,请与我千钱。
“我来为你讲讲首那迦,那个曾一起玩泥巴的伙伴。”
3“他住在哪个地区,在哪个王国、哪个村镇?”
“你在何处见到首那卡?我问你,请告诉我。”
4“就在您的国土,大王,就在您自己的御花园中。”
“那里有挺拔笔直的大娑罗树,泛着青黑色的光泽,令人心旷神怡。”
5“如云层般停驻,相倚相偎,分外优美;
在它们根处,首那咖无取无著而禅修;
当世间在执取中炽然燃烧时,他却寂然清凉。
6“于是,国王率领四支军队出发,
他命人修平道路,朝着首那咖的方向前进。
7“他来到游园之地,在这大林中游观漫步;
他见首那咖安稳而坐,于炽燃热恼的众人中,他已得寂静。”
8“这比丘真是可悲——剃除须发,身披僧伽梨衣;
无父无母,他于树下禅修。”
9“首那迦听了这话,便如此说道:
大王,以身体触证正法的人,并非可怜者。
10‘若人弃正法,随顺诸非法;
彼王实可悯,恶者恶为归。’
11“我名为制敌,众人皆知我是迦尸国王。
尊者,您来到此处,可睡得安稳吗,首那迦?
12“无财产、无家的比丘,恒常吉祥。
他们不将食物存放于仓库,不放于罐中,也不置于篮内;
这些善持戒者,寻求他人已备之食,以此维生。
13“其次,对那位无家、无财的比丘,这也是善好的;
他应受用无过失的团食,且无人能妨碍他。
14“第三,对那位无家、无有财物的比丘,这也是善好的;
团食已凉亦当受用,无人能加妨碍;
15此第四吉祥,归于无财无家之比丘。
那解脱者游化于诸国土,而无任何系着。
16“第五种好处,也属于无财、无家的比丘。
即使城镇被大火焚烧,他也没有任何财物会被烧毁。
17“第六种好处,也属于无财、无家的比丘。
当国土遭到劫掠时,他也没有什么可被夺走的。
18“第七种利益,亦属无财、无家的比丘:
纵使路途有盗贼把守,还有其他的阻断与障难,
手持衣钵,善行者安然前行。
19“对无家、无财的出家比丘,此亦是(第八种)善好。
无论去往何方,他都无所系念,自在而去。”
20“你所称赞的这位比丘,确实具有众多的福善;
而我贪染诸欲,索那卡,我又能怎么办呢?
21“人间诸欲令我心悦,天界诸欲亦令我心悦;”
那么,要依怎样的德行,我们才能于现世与来世皆得安乐?
23“那些舍离诸欲、出离而无所畏怖者,
已证得心一境性者,不堕恶趣。
24“我为你作个譬喻,谛听,调伏怨敌者。
一些智者能依譬喻,了达其中的道理。
25“望见恒河上漂浮着一具尸体,正顺着洪流漂向大海;
一只乌鸦心中这样盘算,它智慧浅薄、内心蒙昧。
26“既得此车乘,又获此丰盛饮食,何其多也!
不论白昼与黑夜,它都耽乐其处,心不厌离。
27“啖食象肉,饮恒河水,
它看见了林间的神祠,却没有飞离。
28奔流注海的恒河,卷走了放逸而耽溺腐尸者;
它直入大海,那正是飞鸟也不能至之处。
29斯鸟粮既尽,振翅凌空去。
不后亦不前,非北亦非南。
30它寻不到任何洲岛——那正是飞鸟无处栖止之地;
他便在那里倒下,如同一个软弱无能的人。
31海中鱼鳄、摩竭苏苏之族,
暴虐逞凶,吞啖那战栗挣扎的无翼之鸟。
32“就是这样,大王,你与其他那些沉溺于欲乐的人——
如果你们贪恋不舍,在智者看来,你们的见识就跟乌鸦一样。
33大王,此喻为显其义而作;
你行与不行,皆将由此而彰。
34“具悲悯者,或说一句,或说两语;
过此便不再多言,如奴仆在主人面前。”
35“具无量智之首那卡,说此语已;
于虚空中教诫彼刹帝利,腾空而去。”
36“谁将是我们的拥立之臣?连首陀罗都已变得如此伶俐。
我将交出王位,于王权已无贪着。
37“我今日便出家,谁知明日死?
我切莫如愚笨的乌鸦,为欲望所牵。”
38“你有一位年少之子,名唤长寿,能令国土兴旺;
为他灌顶,登上王位吧,他将成为我们的国王。”
39“速将王子请来,那位能使国土兴旺的长寿王子,
我将为他灌顶,让他成为你们的国王。”
40“于是,他们将能增长国运的长寿王子带了过来。
国王见到这位令人欢喜的独子,便对他说道:
41“六万座村落,悉皆充遍圆满;
儿子,你应当去继位,我把王位交给你。
42“今日我便出家,谁能知死亡明日即至?
不要让我像那愚鸦,被欲望所引牵。
43“六万头大象,种种庄严所饰;
金带系腰的象群,身披金缕之衣。
44持矛执钩诸象师,乘此象队而行;
儿啊,你当接掌象群,吾以王位付授予汝。
45“今日我便出家,谁又知道明日会不会死去呢?
莫让我如愚痴的乌鸦,受制于欲乐。
46“六万匹骏马,种种璎珞庄严。
它们皆是纯种良驹,信度马,奔驰迅捷。
47执剑持弓诸勇士,骑乘象马之军阵;
儿啊,你当接掌此众,我今以王位付汝。
48“我今日便出家,谁知明日死亡是否会来?
莫让我如愚痴的乌鸦,随欲望的驱使而活。
49六万战车整装以待,旌旗高举;
豹皮虎皮覆车为饰,众宝庄严。
50披甲执弓,诸将乘骑结阵;
儿啊,这支军旅归你统领,王位我交付于你。
51“就在今日,我将出家;谁又知晓,明日死亡是否来临?
莫让我像愚痴的乌鸦,随逐欲望而转。
52“有六万头赤色母牛,与雄牛牛王;
孩子,你就接管这些(牛群)吧,我(另将)王国交付予你。
53“今日我便出家,谁知明日死亡将至?
不要让我如愚昧的乌鸦,随欲望团团奔逐。
54“一万六千名女子,悉以一切庄严具为饰;
身着种种彩衣与饰物,佩戴宝珠耳环,
儿子,你去接纳她们吧,我把王位交给你。
55“我今天就要出家,谁知道死亡明天会不会来。
莫让我如同那愚痴的乌鸦,被欲念所驱使。”
56“父亲啊,我自幼便听说母亲已离世;
父亲啊,若无您的陪伴,我亦无法活下去。
57“犹如林中的巨象,幼象跟随在后;
穿行于山崖险谷间,无论平坦或崎岖。
58“如是,我也携着孩子,随行在你的身后。
我将易于你奉养,不令你有所负累。”
59“犹如海中的商船,满载着求利的商人;
若其间行诡诈者,彼贾人必陷困厄。
60“正是如此,这个不肖之子是我的障碍。
你们将这位王子,带到那增益喜乐的殿堂中去吧。
61“那里有手戴螺贝的女子,犹如帝释天神的天女;
众女于彼娱悦王子,王子亦因彼等欢喜;
62众人遂送王子前往,入彼增长喜乐之殿。
少女们见到这位长寿且能令国运兴盛的王子,便这样说道。
63“你是天神,是干达婆,还是帝释天神普林达多?
你究竟是谁,又是谁之子?我们如何才能了解你呢?”
64“我非天神,亦非干达婆,也并非帝释天神普林达多;
我是迦尸王之子,名曰长寿,能令国土增广;
请君等养育我,愿君等得吉祥,我亦将为君等之养育者。”
65“那群少女便在那里,对名为长寿、增长国土者说:
‘国王到达了何处?国王从这儿去了哪里?’
66“国王已越过泥沼,稳稳安住于干燥之地;
踏上了无荆棘、无密林的坦荡大道。
67“而我已行于通往恶趣的道路;
那条路布满荆棘、密林丛生,众生由此走向恶趣。”
68“国王,欢迎您,犹如狮子回到山窟;
请教导我们,大王,您是我们一切的主宰。”
‘‘Tassa sutvā sataṃ dammi, sahassaṃ diṭṭha soṇakaṃ; Ko me soṇakamakkhāti, sahāyaṃ paṃsukīḷitaṃ’’. ‘‘Athabravī māṇavako, daharo pañcacūḷako; Mayhaṃ sutvā sataṃ dehi, sahassaṃ diṭṭha soṇakaṃ; Ahaṃ te soṇakakkhissaṃ , sahāyaṃ paṃsukīḷitaṃ’’. ‘‘Katamasmiṃ so janapade, raṭṭhesu nigamesu ca; Kattha soṇakamaddakkhi , taṃ me akkhāhi pucchito’’. ‘‘Taveva deva vijite, tavevuyyānabhūmiyā; Ujuvaṃsā mahāsālā, nīlobhāsā manoramā. ‘‘Tiṭṭhanti meghasamānā, rammā aññoññanissitā; Tesaṃ mūlamhi soṇako, jhāyatī anupādano ; Upādānesu lokesu, ḍayhamānesu nibbuto. ‘‘Tato ca rājā pāyāsi, senāya caturaṅgiyā; Kārāpetvā samaṃ maggaṃ, agamā yena soṇako. ‘‘Uyyānabhūmiṃ gantvāna, vicaranto brahāvane; Āsīnaṃ soṇakaṃ dakkhi, ḍayhamānesu nibbutaṃ’’. ‘‘Kapaṇo vatayaṃ bhikkhu, muṇḍo saṅghāṭipāruto; Amātiko apitiko, rukkhamūlasmi jhāyati’’. ‘‘Imaṃ vākyaṃ nisāmetvā, soṇako etadabravi; ‘Na rāja kapaṇo hoti, dhammaṃ kāyena phassayaṃ . ‘Yo ca dhammaṃ niraṃkatvā , adhammamanuvattati; Sa rāja kapaṇo hoti, pāpo pāpaparāyano’’’. ‘‘‘Arindamoti me nāmaṃ, kāsirājāti maṃ vidū; Kacci bhoto sukhasseyyā , idha pattassa soṇaka’’’. ‘‘Sadāpi bhadramadhanassa, anāgārassa bhikkhuno; Na tesaṃ koṭṭhe openti, na kumbhiṃ na khaḷopiyaṃ ; Paraniṭṭhitamesānā, tena yāpenti subbatā. ‘‘Dutiyampi bhadramadhanassa, anāgārassa bhikkhuno; Anavajjapiṇḍo bhottabbo, na ca kocūparodhati. ‘‘Tatiyampi bhadramadhanassa, anāgārassa bhikkhuno; Nibbuto piṇḍo bhottabbo, na ca kocūparodhati. ‘‘Catutthampi bhadramadhanassa, anāgārassa bhikkhuno; Muttassa raṭṭhe carato, saṅgo yassa na vijjati. ‘‘Pañcamampi bhadramadhanassa, anāgārassa bhikkhuno; Nagaramhi ḍayhamānamhi, nāssa kiñci aḍayhatha. ‘‘Chaṭṭhampi bhadramadhanassa, anāgārassa bhikkhuno; Raṭṭhe vilumpamānamhi , nāssa kiñci ahīratha . ‘‘Sattamampi bhadramadhanassa, anāgārassa bhikkhuno; Corehi rakkhitaṃ maggaṃ, ye caññe paripanthikā; Pattacīvaramādāya, sotthiṃ gacchati subbato. ‘‘Aṭṭhamampi bhadramadhanassa, anāgārassa bhikkhuno; Yaṃ yaṃ disaṃ pakkamati, anapekkhova gacchati’’. ‘‘Bahūpi bhadrā etesaṃ, yo tvaṃ bhikkhu pasaṃsasi; Ahañca giddho kāmesu, kathaṃ kāhāmi soṇaka. ‘‘Piyā me mānusā kāmā, atho dibyāpi me piyā; Atha kena nu vaṇṇena, ubho loke labhāmase’’. ‘‘Kāme giddhā kāmaratā, kāmesu adhimucchitā; Narā pāpāni katvāna, upapajjanti duggatiṃ. ‘‘Ye ca kāme pahantvāna , nikkhantā akutobhayā; Ekodibhāvādhigatā, na te gacchanti duggatiṃ. ‘‘Upamaṃ te karissāmi, taṃ suṇohi arindama; Upamāya midhekacce , atthaṃ jānanti paṇḍitā. ‘‘Gaṅgāya kuṇapaṃ disvā, vuyhamānaṃ mahaṇṇave; Vāyaso samacintesi, appapañño acetaso. ‘‘‘Yānañca vatidaṃ laddhaṃ, bhakkho cāyaṃ anappako’; Tattha rattiṃ tattha divā, tattheva nirato mano. ‘‘Khādaṃ nāgassa maṃsāni, pivaṃ bhāgīrathodakaṃ ; Sampassaṃ vanacetyāni, na palettha vihaṅgamo. ‘‘Tañca otaraṇī gaṅgā, pamattaṃ kuṇape rataṃ; Samuddaṃ ajjhagāhāsi , agatī yattha pakkhinaṃ. ‘‘So ca bhakkhaparikkhīṇo, udapatvā vihaṅgamo. Na pacchato na purato, nuttaraṃ nopi dakkhiṇaṃ. ‘‘Dīpaṃ so najjhagāgañchi , agatī yattha pakkhinaṃ; So ca tattheva pāpattha, yathā dubbalako tathā. ‘‘Tañca sāmuddikā macchā, kumbhīlā makarā susū; Pasayhakārā khādiṃsu, phandamānaṃ vipakkhakaṃ . ‘‘Evameva tuvaṃ rāja, ye caññe kāmabhogino; Giddhā ce na vamissanti, kākapaññāva te vidū. ‘‘Esā te upamā rāja, atthasandassanī katā; Tvañca paññāyase tena, yadi kāhasi vā na vā. ‘‘Ekavācampi dvivācaṃ, bhaṇeyya anukampako; Tatuttariṃ na bhāseyya, dāsovayyassa santike’’. ‘‘Idaṃ vatvāna pakkāmi, soṇako amitabuddhimā ; Vehāse antalikkhasmiṃ, anusāsitvāna khattiyaṃ’’. ‘‘Ko nume rājakattāro, suddā veyyattamāgatā ; Rajjaṃ niyyādayissāmi, nāhaṃ rajjena matthiko. ‘‘Ajjeva pabbajissāmi, ko jaññā maraṇaṃ suve; Māhaṃ kākova dummedho, kāmānaṃ vasamanvagaṃ’’ . ‘‘Atthi te daharo putto, dīghāvu raṭṭhavaḍḍhano; Taṃ rajje abhisiñcassu, so no rājā bhavissati’’. ‘‘Khippaṃ kumāramānetha, dīghāvuṃ raṭṭhavaḍḍhanaṃ; Taṃ rajje abhisiñcissaṃ, so vo rājā bhavissati’’. ‘‘Tato kumāramānesuṃ, dīghāvuṃ raṭṭhavaḍḍhanaṃ; Taṃ disvā ālapī rājā, ekaputtaṃ manoramaṃ. ‘‘Saṭṭhi gāmasahassāni, paripuṇṇāni sabbaso; Te putta paṭipajjassu, rajjaṃ niyyādayāmi te. ‘‘Ajjeva pabbajissāmi, ko jaññā maraṇaṃ suve; Māhaṃ kākova dummedho, kāmānaṃ vasamanvagaṃ . ‘‘Saṭṭhi nāgasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Suvaṇṇakacchā mātaṅgā, hemakappanavāsasā. ‘‘Ārūḷhā gāmaṇīyehi, tomaraṅkusapāṇibhi; Te putta paṭipajjassu, rajjaṃ niyyādayāmi te. ‘‘Ajjeva pabbajissāmi, ko jaññā maraṇaṃ suve; Māhaṃ kākova dummedho, kāmānaṃ vasamanvagaṃ. ‘‘Saṭṭhi assasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā; Ājānīyāva jātiyā, sindhavā sīghavāhino. ‘‘Ārūḷhā gāmaṇīyehi, illiyācāpadhāribhi ; Te putta paṭipajjassu, rajjaṃ niyyādayāmi te. ‘‘Ajjeva pabbajissāmi, ko jaññā maraṇaṃ suve; Māhaṃ kākova dummedho, kāmānaṃ vasamanvagaṃ. ‘‘Saṭṭhi rathasahassāni, sannaddhā ussitaddhajā; Dīpā athopi veyyagghā, sabbālaṅkārabhūsitā. ‘‘Ārūḷhā gāmaṇīyehi, cāpahatthehi vammibhi; Te putta paṭipajjassu, rajjaṃ niyyādayāmi te. ‘‘Ajjeva pabbajissāmi, ko jaññā maraṇaṃ suve; Māhaṃ kākova dummedho, kāmānaṃ vasamanvagaṃ. ‘‘Saṭṭhi dhenusahassāni, rohaññā puṅgavūsabhā; Tā putta paṭipajjassu, rajjaṃ niyyādayāmi te. ‘‘Ajjeva pabbajissāmi, ko jaññā maraṇaṃ suve; Māhaṃ kākova dummedho, kāmānaṃ vasamanvagaṃ. ‘‘Soḷasitthisahassāni , sabbālaṅkārabhūsitā; Vicitravatthābharaṇā, āmuttamaṇikuṇḍalā; Tā putta paṭipajjassu, rajjaṃ niyyādayāmi te. ‘‘Ajjeva pabbajissāmi, ko jaññā maraṇaṃ suve; Māhaṃ kākova dummedho, kāmānaṃ vasamanvagaṃ’’. ‘‘Daharasseva me tāta, mātā matāti me sutaṃ; Tayā vinā ahaṃ tāta, jīvitumpi na ussahe. ‘‘Yathā āraññakaṃ nāgaṃ, poto anveti pacchato; Jessantaṃ giriduggesu, samesu visamesu ca. ‘‘Evaṃ taṃ anugacchāmi, puttamādāya pacchato; Subharo te bhavissāmi, na te hessāmi dubbharo’’. ‘‘Yathā sāmuddikaṃ nāvaṃ, vāṇijānaṃ dhanesinaṃ; Vohāro tattha gaṇheyya, vāṇijā byasanī siyā. ‘‘Evamevāyaṃ puttakali , antarāyakaro mama ; Imaṃ kumāraṃ pāpetha, pāsādaṃ rativaḍḍhanaṃ. ‘‘Tattha kambusahatthāyo, yathā sakkaṃva accharā; Tā naṃ tattha ramessanti , tāhi ceso ramissati. ‘‘Tato kumāraṃ pāpesuṃ, pāsādaṃ rativaḍḍhanaṃ; Taṃ disvā avacuṃ kaññā, dīghāvuṃ raṭṭhavaḍḍhanaṃ. ‘‘Devatā nusi gandhabbo, adu sakko purindado; Ko vā tvaṃ kassa vā putto, kathaṃ jānemu taṃ mayaṃ’’. ‘‘Namhi devo na gandhabbo, nāpi sakko purindado; Kāsirañño ahaṃ putto, dīghāvu raṭṭhavaḍḍhano; Mamaṃ bharatha bhaddaṃ vo , ahaṃ bhattā bhavāmi vo’’. ‘‘Taṃ tattha avacuṃ kaññā, dīghāvuṃ raṭṭhavaḍḍhanaṃ; ‘Kuhiṃ rājā anuppatto, ito rājā kuhiṃ gato’’’. ‘‘Paṅkaṃ rājā atikkanto, thale rājā patiṭṭhito; Akaṇṭakaṃ agahanaṃ, paṭipanno mahāpathaṃ. ‘‘Ahañca paṭipannosmi, maggaṃ duggatigāminaṃ; Sakaṇṭakaṃ sagahanaṃ, yena gacchanti duggatiṃ’’. ‘‘Tassa te svāgataṃ rāja, sīhasseva giribbajaṃ; Anusāsa mahārāja, tvaṃ no sabbāsamissaro’’ti.
530. 五三〇 桑基恰本生(二)
530. Saṃkiccajātakaṃ (2)
69“见梵授王已就座,那驾乘之王,
那时,那位一直悲悯他的人,向他禀告了。
70“这位桑基恰已经到来,是诸仙人公认的善士,
速速启程吧,快去拜见大圣者。
71“于是,国王匆忙登上配好马的战车;
由亲友和大臣们簇拥着,这位战车雄主便出发了。
72“迦尸国的增长者,放下了五种王权标志;
牦牛尾拂、头饰、剑、伞与鞋履。
73“国王从车乘下来,放下覆盖之物。
他走近坐在林边的桑基恰。
74国王趋前谒仙人,彼此问讯致殷勤;
谈叙既毕言已尽,独退一旁安坐身。
75“他在一旁坐下,便觉时机已到。
于是他便开始请教恶行的问题。
76“我们要向桑基查仙人请教,他是众仙人都公认的善者。
他坐于林间空地,被众仙人簇拥围绕。
77“那些违犯了法的人,命终之后去往何趣?
我已违犯了法,我所问的,请你为我说。
78桑基沙仙人告迦尸国昌隆之主:
大王安坐林畔,请听我言。
79“对于走邪路的人,若有人为他指出正道,
若能依循他的教导而行,道上便不会遭遇荆棘。
80“有人行于非法之道,却有人对他开示正法;
若听从他的教诫,便不会堕入恶趣。
81“大王,法是正路,非法则是邪路;
非法把人带向地狱,法把人引向善趣。
82“大王,那些行非法者、邪命者,
死后他们趣向何方,请你听我说——他们堕于地狱之中。
83“等活、黑绳,众合与二叫唤,
接着还有无间大地狱、焦热地狱和大焦热地狱。
84“如是八大地狱,被说为不可逾越,
其中充满种种残暴恶业,一一皆有十六种附属地狱。
85“它们折磨悭吝者,形态恐怖,火焰炽燃,令人极其畏惧,
那景象令人毛发竖立,极为恐怖、可畏,充满痛苦。
86“有四角,有四门,划分齐整,界限分明。
以铁墙为界,又以铁覆盖遮蔽。
87“他们的地面是铁铸的,炽燃着,遍满炽烈的光焰;
周遭一百由旬,恒时遍满不绝。
88“这些人头下足上,堕入地狱——
他们侵凌了自制的苦行仙人。
89“那些杀生者备受煎熬,如同鱼被剖腹一般;
造作恶业的人们,要历经不可计数的年岁。
90“身体内外,持续燃烧;
欲脱地狱者,遍寻不见出口。
91东奔复西驰,
北走复南趋。
凡众所趋之门,其门随彼而阖;
92悠悠千万年间,世人皆向地狱而行。
他们高举双臂,放声痛哭,遭受了无量的痛苦。
93“犹如被激怒的毒蛇,威光炽盛,难以超越。
不应冒犯那些威仪端正、能自调御的苦行者。
94“体格魁梧、箭术高超的弓箭手阿周那,是凯卡迦的国王。
那千臂者因冒犯乔达摩仙人而被消灭;
95“丹达基王将尘土洒向那清净无尘、身形清瘦的婆蹉;
如棕榈树自根而断,那国王亦倾覆败亡;
96摩阇王竟生加害之心,对声名远播的摩登伽仙。
随从俱遭殄灭,其地于时顿成荒野。
97安达卡文胡之众冒犯坎哈提帕亚那仙人,
他们以棍棒互相击杀,堕入阎罗的审判。
98“那时,他曾被仙人所诅咒,此前本可在空中飞行。
遮提王因卑劣而坠入大地,仅没至钵口边缘。
99“因此,智者从不赞叹放纵欲乐、随心所欲的作为;
他当以清净无染之心,说与真实相应之语。
100“若有人心怀染污之念,去窥视一位牟尼……
明行具足者前,彼即堕入下方地狱。
101“凡辱骂长者、行止粗暴之人;
无有子嗣,亦无继承者,他们便成多罗树桩。
102“若有人杀害出家的、所作已办的大牟尼,
他就在黑绳地狱里,长夜被烈火焚烧。
103“凡不如法行事的国王,便是毁坏国土的野兽;
他折磨了国中人民之后,死后便在地狱的炙热中受煎熬。
104“而他在地狱里,历经百千个天年之久,持续受着煎熬;
他被层层烈焰缠绕,感受着剧烈的苦受。
105“从他身上,炽亮的火舌不断窜出。
这食火者的肢体,连同毛发与指甲,也都在喷火。
106“躯体正受灼烧,恒常地,内外皆在燃烧。
犹如被刺棒击打的大象,饱受痛苦冲击的人发出哀嚎。
107“凡因贪欲而杀害父亲,或因嗔怒而杀害父亲者,是人中最卑劣的。
他就在黑绳地狱里,长夜被烈火焚烧。
108“那般造恶之人,在铁锅中备受烹煮,煮熟之后,又被利矛击打那无皮之身;
他们弄瞎这般罪人的双眼,令他啖食屎尿,又将他沉入碱水坑中。
109“又有沸腾翻滚的铁球,与久经烧炙、赤红的长犁刀;
撑木撑开、以绳缠缚,罗刹众遂自入其洞启之口;
110更有黝黑、赤褐、斑驳之鹫,并铁喙乌鸦之群。
它们聚拢过来,啃噬那仍在挣扎的身体,撕裂舌头,将带血之肉吞食殆尽。
111“夜叉们又对着那具被烈火烧得焦烂、肢体残破的身体,反复捶打,不断来回折磨。
他们以受苦者之极苦为乐,住于如是地狱之中——
凡世间弑父之徒皆然。
112弑母之子从此去,径赴阎魔之境界;
备受剧苦难可脱,自业果报终自受。
113“力大无比的非人,对那杀害生养者(母亲)的人,
他们以铁制的鞭子,再三地折磨他。
114自其身躯流出、源于己身之血,
炽热犹如熔铜,他们强令杀母者饮下。
115彼沉入一湖——可厌如腐尸,烂臭如粪泥,浊似脓血相和,
既没其中,便孑然伫立。
116“那里的蛆虫,体躯巨大,生着铁嘴,
撕开皮肤便啃食,贪染于血肉。
117“他到了那个地狱,就沉进那百人深的地方;
腐尸的臭气飘散,遍满方圆一百由旬。
118“有眼之人亦因眼,为彼气味所衰败;
梵授,杀母者所受之苦,正是这般。
119“行至如剃刀锋、锋利而难攀越之处;
堕胎者堕入那难渡的灰河。
120铁铸木棉树,刺长十六指;
两岸垂悬下,掩覆难渡灰河。
121“他们周身烈焰腾腾,远望如同巨大火堆;
猛火炽燃,上冲至一由旬之高。
122“他们堕入地狱,落在滚烫、锋利的尖刺之上;
邪淫的女人,私通他人妻子的男子。
123“他们头下脚上,颠倒跌落,摔得支离破碎;
他们躺着,肢体被刺穿,长久地、恒常地醒着。
124夜尽之时,堕入大如山峰之铜锅;
其中沸水炽然,热如猛火。
125“如是,不论白昼或黑夜,那些戒行败坏、为愚痴所覆的人,
领受着自己往昔所造恶行的业报。
126“以钱财买来的妻子,若轻贱自己的丈夫,
对婆婆、公公,或丈夫的兄长,或丈夫的姐妹,亦无敬意。
127“用钩子将她的舌尖连根拽出。
她看见自己身上那生蛆的舌头,竟有整整一寻那么长。
她无法让人明白,死后便只能在地狱中被煎熬。
128“屠羊者、宰猪者、捕鱼者、猎鹿者;
盗贼、屠牛者、猎人,以及称赞不当赞美之事的人。
129“以矛、铁锤、剑与箭,
备受折磨,他们头下脚上地堕入碱河。
130“那欺诈者,朝夕遭受铁锤的捶打。
于是他们恒常吞食那些恶人、他人所吐出的秽物。
131“乌鸦、豺狼、秃鹫与铁嘴鸦众,
它们啖食那挣扎不息的罪人。
132“那些以走兽杀走兽、以飞鸟杀飞鸟的人,
不寂静者,为尘垢所覆,必堕地狱。
133“寂静者,凭此世所修之善业,向上而行。
请看善行之果:与帝释、梵天相伴的诸天神。
134“大王,我这样告诉你:治理国土者,当行于法。
大王,你当如此行法,以使此善行于未来,不令你生悔。”
‘‘Disvā nisinnaṃ rājānaṃ, brahmadattaṃ rathesabhaṃ; Athassa paṭivedesi, yassāsi anukampako. ‘‘Saṃkiccāyaṃ anuppatto, isīnaṃ sādhusammato; Taramānarūpo niyyāhi, khippaṃ passa mahesinaṃ. ‘‘Tato ca rājā taramāno, yuttamāruyha sandanaṃ; Mittāmaccaparibyūḷho , agamāsi rathesabho. ‘‘Nikkhippa pañca kakudhāni, kāsīnaṃ raṭṭhavaḍḍhano; Vāḷabījani muṇhīsaṃ, khaggaṃ chattañcupāhanaṃ; ‘‘Oruyha rājā yānamhā, ṭhapayitvā paṭicchadaṃ; Āsīnaṃ dāyapassasmiṃ, saṃkiccamupasaṅkami. ‘‘Upasaṅkamitvā so rājā, sammodi isinā saha; Taṃ kathaṃ vītisāretvā, ekamantaṃ upāvisi. ‘‘Ekamantaṃ nisinnova, atha kālaṃ amaññatha; Tato pāpāni kammāni, pucchituṃ paṭipajjatha. ‘‘Isiṃ pucchāma saṃkiccaṃ, isīnaṃ sādhusammataṃ; Āsīnaṃ dāyapassasmiṃ, isisaṅghapurakkhataṃ . ‘‘Kaṃ gatiṃ pecca gacchanti, narā dhammāticārino; Aticiṇṇo mayā dhammo, taṃ me akkhāhi pucchito. ‘‘Isī avaca saṃkicco, kāsīnaṃ raṭṭhavaḍḍhanaṃ; Āsīnaṃ dāyapassasmiṃ, mahārāja suṇohi me. ‘‘Uppathena vajantassa, yo maggamanusāsati; Tassa ce vacanaṃ kayirā, nāssa maggeyya kaṇṭako. ‘‘Adhammaṃ paṭipannassa, yo dhammamanusāsati; Tassa ce vacanaṃ kayirā, na so gaccheyya duggatiṃ. ‘‘Dhammo patho mahārāja, adhammo pana uppatho; Adhammo nirayaṃ neti, dhammo pāpeti suggatiṃ. ‘‘Adhammacārino rāja, narā visamajīvino; Yaṃ gatiṃ pecca gacchanti, niraye te suṇohi me. ‘‘Sañjīvo kāḷasutto ca, saṅghāto dve ca roruvā; Athāparo mahāvīci, tāpano ca patāpano. ‘‘Iccete aṭṭha nirayā, akkhātā duratikkamā; Ākiṇṇā luddakammehi, paccekā soḷasussadā. ‘‘Kadariyatāpanā ghorā, accimanto mahabbhayā; Lomahaṃsanarūpā ca, bhesmā paṭibhayā dukhā. ‘‘Catukkaṇṇā catudvārā, vibhattā bhāgaso mitā; Ayopākārapariyantā, ayasā paṭikujjitā. ‘‘Tesaṃ ayomayā bhūmi, jalitā tejasā yutā; Samantā yojanasataṃ, phuṭā tiṭṭhanti sabbadā. ‘‘Ete patanti niraye, uddhaṃpādā avaṃsirā; Isīnaṃ ativattāro, saññatānaṃ tapassinaṃ. ‘‘Te bhūnahuno paccanti, macchā bilakatā yathā; Saṃvacchare asaṅkheyye, narā kibbisakārino. ‘‘Ḍayhamānena gattena, niccaṃ santarabāhiraṃ; Nirayā nādhigacchanti, dvāraṃ nikkhamanesino. ‘‘Puratthimena dhāvanti, tato dhāvanti pacchato; Uttarenapi dhāvanti, tato dhāvanti dakkhiṇaṃ; Yaṃ yañhi dvāraṃ gacchanti, taṃ tadeva pidhīyare . ‘‘Bahūni vassasahassāni, janā nirayagāmino; Bāhā paggayha kandanti, patvā dukkhaṃ anappakaṃ. ‘‘Āsīvisaṃva kupitaṃ, tejassiṃ duratikkamaṃ; Na sādhurūpe āsīde, saññatānaṃ tapassinaṃ. ‘‘Atikāyo mahissāso, ajjuno kekakādhipo; Sahassabāhu ucchinno, isimāsajja gotamaṃ. ‘‘Arajaṃ rajasā vacchaṃ, kisaṃ avakiriya daṇḍakī; Tālova mūlato chinno, sa rājā vibhavaṅgato. ‘‘Upahacca manaṃ majjho , mātaṅgasmiṃ yasassine; Sapārisajjo ucchinno, majjhāraññaṃ tadā ahu. ‘‘Kaṇhadīpāyanāsajja, isiṃ andhakaveṇḍayo ; Aññoññaṃ musalā hantvā, sampattā yamasādhanaṃ . ‘‘Athāyaṃ isinā satto, antalikkhacaro pure; Pāvekkhi pathaviṃ cecco, hīnatto pattapariyāyaṃ. ‘‘Tasmā hi chandāgamanaṃ, nappasaṃsanti paṇḍitā; Aduṭṭhacitto bhāseyya, giraṃ saccūpasaṃhitaṃ. ‘‘Manasā ce paduṭṭhena, yo naro pekkhate muniṃ; Vijjācaraṇasampannaṃ, gantā so nirayaṃ adho. ‘‘Ye vuḍḍhe paribhāsanti, pharusūpakkamā janā; Anapaccā adāyādā, tālavatthu bhavanti te. ‘‘Yo ca pabbajitaṃ hanti, katakiccaṃ mahesinaṃ; Sa kāḷasutte niraye, cirarattāya paccati. ‘‘Yo ca rājā adhammaṭṭho, raṭṭhaviddhaṃsano mago ; Tāpayitvā janapadaṃ, tāpane pecca paccati. ‘‘So ca vassasahassāni , sataṃ dibbāni paccati; Accisaṅghapareto so, dukkhaṃ vedeti vedanaṃ. ‘‘Tassa aggisikhā kāyā, niccharanti pabhassarā; Tejobhakkhassa gattāni, lomehi ca nakhehi ca. ‘‘Ḍayhamānena gattena, niccaṃ santarabāhiraṃ; Dukkhābhitunno nadati, nāgo tuttaṭṭito yathā. ‘‘Yo lobhā pitaraṃ hanti, dosā vā purisādhamo; Sa kāḷasutte niraye, cirarattāya paccati. ‘‘Sa tādiso paccati lohakumbhiyaṃ, pakkañca sattīhi hananti nittacaṃ; Andhaṃ karitvā muttakarīsabhakkhaṃ, khāre nimujjanti tathāvidhaṃ naraṃ. ‘‘Tattaṃ pakkuthitamayoguḷañca , dīghe ca phāle cirarattatāpite; Vikkhambhamādāya vibandha rajjubhi, vivaṭe mukhe sampavisanti rakkhasā. ‘‘Sāmā ca soṇā sabalā ca gijjhā, kākoḷasaṅghā ca dijā ayomukhā; Saṅgamma khādanti vipphandamānaṃ, jivhaṃ vibhajja vighāsaṃ salohitaṃ. ‘‘Taṃ daḍḍhatālaṃ paribhinnagattaṃ, nippothayantā anuvicaranti rakkhasā; Ratī hi nesaṃ dukhino panītare, etādisasmiṃ niraye vasanti; Ye keci loke idha pettighātino. ‘‘Putto ca mātaraṃ hantvā, ito gantvā yamakkhayaṃ; Bhusamāpajjate dukkhaṃ, attakammaphalūpago. ‘‘Amanussā atibalā, hantāraṃ janayantiyā; Ayomayehi vāḷehi , pīḷayanti punappunaṃ. ‘‘Tamassavaṃ sakā gattā, ruhiraṃ attasambhavaṃ; Tambalohavilīnaṃva, tattaṃ pāyenti mattighaṃ . ‘‘Jigucchaṃ kuṇapaṃ pūtiṃ, duggandhaṃ gūthakaddamaṃ; Pubbalohitasaṅkāsaṃ, rahadamogayha tiṭṭhati. ‘‘Tamenaṃ kimayo tattha, atikāyā ayomukhā; Chaviṃ bhetvāna khādanti, saṃgiddhā maṃsalohite. ‘‘So ca taṃ nirayaṃ patto, nimuggo sataporisaṃ; Pūtikaṃ kuṇapaṃ vāti, samantā satayojanaṃ. ‘‘Cakkhumāpi hi cakkhūhi, tena gandhena jīyati; Etādisaṃ brahmadatta, mātugho labhate dukhaṃ. ‘‘Khuradhāramanukkamma, tikkhaṃ durabhisambhavaṃ; Patanti gabbhapātiyo , duggaṃ vetaraṇiṃ nadiṃ. ‘‘Ayomayā simbaliyo, soḷasaṅgulakaṇṭakā; Ubhato abhilambanti, duggaṃ vetaraṇiṃ nadiṃ. ‘‘Te accimanto tiṭṭhanti, aggikkhandhāva ārakā; Ādittā jātavedena, uddhaṃ yojanamuggatā. ‘‘Ete vajanti niraye, tatte tikhiṇakaṇṭake; Nāriyo ca aticārā , narā ca paradāragū. ‘‘Te patanti adhokkhandhā, vivattā vihatā puthū; Sayanti vinividdhaṅgā, dīghaṃ jagganti sabbadā . ‘‘Tato ratyā vivasāne , mahatiṃ pabbatūpamaṃ; Lohakumbhiṃ pavajjanti, tattaṃ aggisamūdakaṃ. ‘‘Evaṃ divā ca ratto ca, dussīlā mohapārutā; Anubhonti sakaṃ kammaṃ, pubbe dukkaṭamattano. ‘‘Yā ca bhariyā dhanakkītā, sāmikaṃ atimaññati; Sassuṃ vā sasuraṃ vāpi, jeṭṭhaṃ vāpi nanandaraṃ . ‘‘Tassā vaṅkena jivhaggaṃ, nibbahanti sabandhanaṃ; Sa byāmamattaṃ kiminaṃ, jivhaṃ passati attani ; Viññāpetuṃ na sakkoti, tāpane pecca paccati. ‘‘Orabbhikā sūkarikā, macchikā migabandhakā; Corā goghātakā luddā, avaṇṇe vaṇṇakārakā. ‘‘Sattīhi lohakūṭehi, nettiṃsehi usūhi ca; Haññamānā khāranadiṃ, papatanti avaṃsirā. ‘‘Sāyaṃ pāto kūṭakārī, ayokūṭehi haññati; Tato vantaṃ durattānaṃ, paresaṃ bhuñjare sadā. ‘‘Dhaṅkā bheraṇḍakā gijjhā, kākoḷā ca ayomukhā; Vipphandamānaṃ khādanti, naraṃ kibbisakārakaṃ . ‘‘Ye migena migaṃ hanti, pakkhiṃ vā pana pakkhinā; Asanto rajasā channā, gantā te nirayussadaṃ . ‘‘Santo ca uddhaṃ gacchanti, suciṇṇenidha kammunā; Suciṇṇassa phalaṃ passa, saindā devā sabrahmakā. ‘‘Taṃ taṃ brūmi mahārāja, dhammaṃ raṭṭhapatī cara; Tathā rāja carāhi dhammaṃ, yathā taṃ suciṇṇaṃ nānutappeyya pacchā’’ti.
今于六十集之中,请听我所说;
彼名本生、又称首那迦降伏怨敌之最胜者。
以及那车王(库须)最上的事业(此本生),据说如此。
Atha saṭṭhinipātamhi, suṇātha mama bhāsitaṃ; Jātakasavhayano pavaro, soṇakaarindamasavhayano; Tathā vuttarathesabhakiccavaroti.