103在舍卫城。诸比丘,有四种边际。是哪四种?自身边际、自身集起边际、自身灭尽边际、自身灭尽行道边际。诸比丘,什么是自身边际?当知即是五取蕴。哪五种?所谓色取蕴、受取蕴、想取蕴、行取蕴、识取蕴。诸比丘,这便称为自身边际。
Sāvatthinidānaṃ . ‘‘Cattārome, bhikkhave, antā. Katame cattāro? Sakkāyanto , sakkāyasamudayanto, sakkāyanirodhanto, sakkāyanirodhagāminippaṭipadanto. Katamo ca, bhikkhave, sakkāyanto? Pañcupādānakkhandhātissa vacanīyaṃ. Katame pañca? Seyyathidaṃ – rūpupādānakkhandho, vedanupādānakkhandho, saññupādānakkhandho, saṅkhārupādānakkhandho, viññāṇupādānakkhandho – ayaṃ vuccati, bhikkhave, sakkāyanto’’.
“诸比丘,什么是自身集起边际?即是这导致后有、伴随喜贪、于一切处心生欢喜的渴爱,也就是:欲爱、有爱、无有爱。诸比丘,这便称为自身集起边际。”
‘‘Katamo ca, bhikkhave, sakkāyasamudayanto? Yāyaṃ taṇhā ponobhavikā nandirāgasahagatā tatratatrābhinandinī, seyyathidaṃ – kāmataṇhā, bhavataṇhā, vibhavataṇhā. Ayaṃ vuccati, bhikkhave, sakkāyasamudayanto.
“诸比丘,什么是自身灭尽边?即是对那渴爱的无余离贪、灭尽、弃舍、遣除、解脱、不执著。诸比丘,这称为自身灭尽边。
‘‘Katamo ca, bhikkhave, sakkāyanirodhanto? Yo tassāyeva taṇhāya asesavirāganirodho cāgo paṭinissaggo mutti anālayo – ayaṃ vuccati, bhikkhave, sakkāyanirodhanto.
“诸比丘,什么是导向自身灭尽的行道边?就是这八支圣道,即:正见、正思惟、正语、正业、正命、正精进、正念、正定。诸比丘,这称为导向自身灭尽的行道边。诸比丘,这些就是四边。”第一经。
‘‘Katamo ca, bhikkhave, sakkāyanirodhagāminippaṭipadanto? Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo. Seyyathidaṃ – sammādiṭṭhi, sammāsaṅkappo, sammāvācā, sammākammanto, sammāājīvo, sammāvāyāmo, sammāsati, sammāsamādhi. Ayaṃ vuccati, bhikkhave, sakkāyanirodhagāminippaṭipadanto . Ime kho, bhikkhave, cattāro antā’’ti. Paṭhamaṃ.
104舍卫城因缘。
“诸比丘,我将为你们宣说苦、苦集、苦灭及导至苦灭之道。你们要谛听。
诸比丘,什么是苦?即五取蕴。哪五种呢?即:色取蕴……(中略)……识取蕴。诸比丘,这便名为苦。
诸比丘,什么是苦集?即此能导致再有的渴爱……(中略)……欲爱、有爱、无有爱——诸比丘,这便名为苦集。
诸比丘,什么是苦灭?即是此渴爱的无余离贪、灭尽、舍离、弃舍、解脱、无执著——诸比丘,这便名为苦灭。
诸比丘,什么是导至苦灭之道?即八支圣道,即:正见……(中略)……正定。诸比丘,这便名为导至苦灭之道。”
第二经。
Sāvatthinidānaṃ. ‘‘Dukkhañca vo, bhikkhave, desessāmi dukkhasamudayañca dukkhanirodhañca dukkhanirodhagāminiñca paṭipadaṃ. Taṃ suṇātha. Katamañca, bhikkhave, dukkhaṃ? Pañcupādānakkhandhātissa vacanīyaṃ. Katame pañca? Seyyathidaṃ – rūpupādānakkhandho…pe… viññāṇupādānakkhandho. Idaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhaṃ. Katamo ca, bhikkhave, dukkhasamudayo? Yāyaṃ taṇhā ponobhavikā…pe… kāmataṇhā, bhavataṇhā, vibhavataṇhā – ayaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhasamudayo. Katamo ca, bhikkhave, dukkhanirodho? Yo tassāyeva taṇhāya asesavirāganirodho cāgo paṭinissaggo mutti anālayo – ayaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhanirodho. Katamā ca, bhikkhave, dukkhanirodhagāminī paṭipadā? Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo. Seyyathidaṃ – sammādiṭṭhi…pe… sammāsamādhi. Ayaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhanirodhagāminī paṭipadā’’ti. Dutiyaṃ.
105舍卫城因缘。
“诸比丘,我将为你们宣说有身、有身集、有身灭及导至有身灭之道。你们要谛听。
诸比丘,什么是有身?即五取蕴。哪五种呢?即:色取蕴、受取蕴、想取蕴、行取蕴、识取蕴。诸比丘,这便名为有身。
诸比丘,什么是有身集?即此能导致再有的渴爱……(中略)……欲爱、有爱、无有爱——诸比丘,这便名为有身集。
诸比丘,什么是有身灭?即是此渴爱……(中略)……——诸比丘,这便名为有身灭。
诸比丘,什么是导至有身灭之道?即八支圣道,即:正见……(中略)……正定。诸比丘,这便名为导至有身灭之道。”
第三经。
Sāvatthinidānaṃ. ‘‘Sakkāyañca vo, bhikkhave, desessāmi sakkāyasamudayañca sakkāyanirodhañca sakkāyanirodhagāminiñca paṭipadaṃ. Taṃ suṇātha. Katamo ca, bhikkhave, sakkāyo? Pañcupādānakkhandhātissa vacanīyaṃ . Katame pañca? Seyyathidaṃ – rūpupādānakkhandho, vedanupādānakkhandho, saññupādānakkhandho, saṅkhārupādānakkhandho, viññāṇupādānakkhandho. Ayaṃ vuccati, bhikkhave, sakkāyo. Katamo ca, bhikkhave, sakkāyasamudayo? Yāyaṃ taṇhā ponobhavikā…pe… kāmataṇhā, bhavataṇhā, vibhavataṇhā – ayaṃ vuccati, bhikkhave, sakkāyasamudayo. Katamo ca, bhikkhave, sakkāyanirodho? Yo tassāyeva taṇhāya…pe… ayaṃ vuccati , bhikkhave, sakkāyanirodho. Katamā ca, bhikkhave, sakkāyanirodhagāminī paṭipadā? Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo. Seyyathidaṃ – sammādiṭṭhi…pe… sammāsamādhi. Ayaṃ vuccati, bhikkhave, sakkāyanirodhagāminī paṭipadā’’ti. Tatiyaṃ.
4. 应遍知经
4. Pariññeyyasuttaṃ
106舍卫城因缘。“诸比丘,我将为你们说明应遍知之法、遍知,以及已遍知的人。你们仔细听。诸比丘,什么是应遍知之法?诸比丘,色是应遍知之法;受……(中略)……想……行……识是应遍知之法。诸比丘,这些名为应遍知之法。诸比丘,什么是遍知?贪的灭尽、嗔的灭尽、痴的灭尽——诸比丘,这名为遍知。诸比丘,谁是已遍知的人?应当说是阿拉汉。也就是这位具有如此名、如此姓的具寿——诸比丘,这名为已遍知的人。”第四经。
Sāvatthinidānaṃ. ‘‘Pariññeyye ca, bhikkhave, dhamme desessāmi pariññañca pariññātāviñca puggalaṃ. Taṃ suṇātha. Katame ca, bhikkhave, pariññeyyā dhammā? Rūpaṃ, bhikkhave, pariññeyyo dhammo. Vedanā…pe… saññā… saṅkhārā… viññāṇaṃ pariññeyyo dhammo. Ime vuccanti, bhikkhave, pariññeyyā dhammā. Katamā ca, bhikkhave, pariññā? Rāgakkhayo, dosakkhayo, mohakkhayo – ayaṃ vuccati, bhikkhave, pariññā. Katamo ca, bhikkhave, pariññātāvī puggalo? Arahātissa vacanīyaṃ. Yvāyaṃ āyasmā evaṃnāmo evaṃgotto – ayaṃ vuccati, bhikkhave, pariññātāvī puggalo’’ti. Catutthaṃ.
107舍卫城因缘。“比丘们,有此五取蕴。哪五种?即:色取蕴……识取蕴。比丘们,凡任何沙门或婆罗门,对此五取蕴的乐味、过患与出离不如实了知……如实了知者,他们以自身的证智证得而住。”第五经。
Sāvatthinidānaṃ. ‘‘Pañcime, bhikkhave, upādānakkhandhā. Katame pañca? Seyyathidaṃ – rūpupādānakkhandho…pe… viññāṇupādānakkhandho. Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā imesaṃ pañcannaṃ upādānakkhandhānaṃ assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ nappajānanti…pe… pajānanti, sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharantī’’ti. Pañcamaṃ.
6. 第二沙门经
6. Dutiyasamaṇasuttaṃ
108舍卫城因缘。“比丘们,有此五取蕴。哪五种?即:色取蕴、受取蕴、想取蕴、行取蕴、识取蕴。比丘们,凡任何沙门或婆罗门,对此五取蕴的集起、灭没、乐味、过患、出离不如实了知,比丘们,我不说他们是沙门中的沙门或婆罗门中的婆罗门,那些尊者亦未以自身的证智证得沙门义或婆罗门义而住。
比丘们,凡任何沙门或婆罗门,对此五取蕴的集起、灭没、乐味、过患、出离如实了知,比丘们,我说他们是沙门中的沙门、婆罗门中的婆罗门,那些尊者亦以自身的证智证得沙门义或婆罗门义而住。”第六。
Sāvatthinidānaṃ . ‘‘Pañcime, bhikkhave, upādānakkhandhā. Katame pañca? Seyyathidaṃ – rūpupādānakkhandho, vedanupādānakkhandho, saññupādānakkhandho, saṅkhārupādānakkhandho, viññāṇupādānakkhandho. Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā imesaṃ pañcannaṃ upādānakkhandhānaṃ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ nappajānanti…pe… pajānanti, sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharantī’’ti. Chaṭṭhaṃ.
7. 入流者经
7. Sotāpannasuttaṃ
109在舍卫城。
“比丘们,有此五取蕴。是哪五种呢?即:色取蕴、受取蕴、想取蕴、行取蕴、识取蕴。
比丘们,当圣弟子如实了知这五取蕴的集起、灭没、乐味、过患与出离时,比丘们,他便被称为入流圣弟子,不再堕落恶趣,决定趣向正觉。”
第七经。
Sāvatthinidānaṃ . ‘‘Pañcime, bhikkhave, upādānakkhandhā. Katame pañca? Seyyathidaṃ – rūpupādānakkhandho…pe… viññāṇupādānakkhandho. Yato kho, bhikkhave, ariyasāvako imesaṃ pañcannaṃ upādānakkhandhānaṃ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ pajānāti. Ayaṃ vuccati, bhikkhave, ariyasāvako sotāpanno avinipātadhammo niyato sambodhiparāyano’’ti. Sattamaṃ.
8. 阿拉汉经
8. Arahantasuttaṃ
110舍卫城因缘。诸比丘,有五取蕴。哪五种呢?即:色取蕴……乃至识取蕴。诸比丘,当比丘对这五取蕴的集起、灭去、乐味、过患、出离如实了知,成为无取解脱者时,诸比丘,他便被称为阿拉汉比丘——漏尽者、住梵行者、应作已作者、已舍重担者、已达自己目的者、有结已尽者、正智解脱者。第八。
Sāvatthinidānaṃ. ‘‘Pañcime, bhikkhave, upādānakkhandhā. Katame pañca? Seyyathidaṃ – rūpupādānakkhandho…pe… viññāṇupādānakkhandho. Yato kho, bhikkhave, bhikkhu imesaṃ pañcannaṃ upādānakkhandhānaṃ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ viditvā anupādāvimutto hoti. Ayaṃ vuccati, bhikkhave, bhikkhu arahaṃ khīṇāsavo vusitavā katakaraṇīyo ohitabhāro anuppattasadattho parikkhīṇabhavasaṃyojano sammadaññāvimutto’’ti. Aṭṭhamaṃ.
9. 断欲经
9. Chandappahānasuttaṃ
111舍卫城因缘。诸比丘,对于色,无论有什么欲、贪、喜、渴爱,你们要断除它。如此,那色便被完全断除,根被切断,犹如截去顶的多罗树,成为无有,于未来不再生起。对于受……乃至对于识,无论有什么欲、贪、喜、渴爱,你们要断除它。如此,那识便被完全断除,根被切断,犹如截去顶的多罗树,成为无有,于未来不再生起。第九经。
Sāvatthinidānaṃ . ‘‘Rūpe, bhikkhave, yo chando yo rāgo yā nandī yā taṇhā, taṃ pajahatha. Evaṃ taṃ rūpaṃ pahīnaṃ bhavissati ucchinnamūlaṃ tālāvatthukataṃ anabhāvaṃkataṃ āyatiṃ anuppādadhammaṃ. Vedanāya…pe… saññāya… saṅkhāresu… viññāṇe yo chando yo rāgo yā nandī yā taṇhā, taṃ pajahatha. Evaṃ taṃ viññāṇaṃ pahīnaṃ bhavissati ucchinnamūlaṃ tālāvatthukataṃ anabhāvaṃkataṃ āyatiṃ anuppādadhamma’’nti. Navamaṃ.
10. 第二断欲经
10. Dutiyachandappahānasuttaṃ
112舍卫城因缘。“诸比丘,对于色,若有欲、贪、喜、渴爱,心的近取、住着、倾向、随眠,你们应予舍断。如此,色便得舍断,根被彻底切断……对于受……对于想……对于诸行,若有欲、贪、喜、渴爱,心的近取、住着、倾向、随眠,你们应予舍断。如此,诸行便得舍断,根被彻底切断,如多罗树断头,不复存在,于未来不再生起。对于识,若有欲、贪、喜、渴爱,心的近取、住着、倾向、随眠,你们应予舍断。如此,识便得舍断,根被彻底切断,如多罗树断头,不复存在,于未来不再生起。” 第十。
Sāvatthinidānaṃ. ‘‘Rūpe, bhikkhave, yo chando yo rāgo yā nandī yā taṇhā ye upayupādānā cetaso adhiṭṭhānābhinivesānusayā, te pajahatha . Evaṃ taṃ rūpaṃ pahīnaṃ bhavissati ucchinnamūlaṃ…pe… vedanāya… saññāya… saṅkhāresu yo chando…pe… evaṃ te saṅkhārā pahīnā bhavissanti ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṃkatā āyatiṃ anuppādadhammā. Viññāṇe yo chando yo rāgo yā nandī yā taṇhā ye upayupādānā cetaso adhiṭṭhānābhinivesānusayā, te pajahatha. Evaṃ taṃ viññāṇaṃ pahīnaṃ bhavissati ucchinnamūlaṃ tālāvatthukataṃ anabhāvaṃkataṃ āyatiṃ anuppādadhamma’’nti. Dasamaṃ.
内、苦与有身,应遍知、二沙门;
入流者与阿拉汉,及两种欲的舍断。
Anto dukkhañca sakkāyo, pariññeyyā samaṇā duve; Sotāpanno arahā ca, duve ca chandappahānāti.