2. 一布萨品·8. 差摩长老尼譬喻
譬喻经(下) · 453 段
8. 差摩长老尼譬喻。
8. Khemātherīapadānaṃ
289“有胜者名莲华上,于一切法具足明眼;
距今十万劫前,这位导师出现于世。
290“那时,我生于天鹅城,生在长者家族;
种种宝珠光辉遍照,大安乐悉皆具足。
291“我亲近那位大雄,听闻了正法的开示;
由此生起净信,我皈依了胜者。
292辞别父母已,虔请彼导师;
七日设供养,敬奉佛及弟子众。
293七日既过,人中调御者安立彼尼,
大慧比丘尼中最胜,置此上首之位。
294闻之欢喜,复敬彼大仙;
供养已,礼其处,我发大愿。
295“于是,胜利者对我说:‘愿你的誓愿成就;’
你对我与僧团所作的供养,果报无量。
296“十万劫之后,将有生于甘蔗族者,
他以乔达摩为姓,将成为世间的导师。
297‘彼之法嗣,亲生之女,由法所化生;
已证此最上,当名差摩。’
298“以此善作之业,以及思与誓愿,
舍弃人身之后,我往生三十三天。
299“从彼处命终,我往生夜摩天;又从彼处,我往生兜率天;
从彼处往化乐天,复从彼处往他化自在天。
300“无论我投生何处,皆依彼业之力。
于所在之处,我为诸王之王后。
301从彼处命终,受生人道中;
为转轮圣王及诸方国王之正后。
302“于天与人中,受用种种成就之后;
于一切处得安乐,我于多劫中流转。
303“九十一劫前,世间导师毗婆尸,
出现世间,相好端严,洞彻一切法。
304“我前往那位世间导师、人中御者处,
听闻所宣说的法后,出家成为无家者。
305“在那位勇者的教法中,一万年间,
已修梵行,精勤瑜伽,多闻广博。
306“善巧缘起,于四谛无畏,
善巧说法,奉行师教。
307“从彼处命终,我生于兜率天,享有盛名,
以梵行的果报,我在那里胜过其余诸天。
308“无论往生何处,我都是大财富者、大富有者,
我具足慧心与戒德,身边的眷属亦调柔善顺。
309“我依此业、依此精勤,安住于胜者的教法中;
我一切成就皆易获得,且令心生欢喜。
310“无论谁成为我的丈夫,无论我去到何处,
凭我行持之力,无人轻慢于我。
311“于此贤劫之中,有位梵族大名声者,
名为拘那含——诸说者中最胜者,出现于世。
312“那时,在波罗奈,出生于极为繁荣昌盛的家族;
有檀那佳尼、须弥陀,还有我,一共三人。
313“我们往昔曾同为布施的同修,供养了僧园;
我等亦曾为僧团营建精舍。
314“自彼处殁后,我等众人悉得生于三十三天;
在人间亦是如此,以名声达至无上。
315“就在这同一个劫里,有一位名声广大的梵天亲族。
迦叶为族姓,出世说者尊;
316昔作大仙侍,尔时人中王。
名为迦尸王奇奇,居于最胜的波罗奈。
317“我是他的长女,以沙马尼闻名。
闻最胜者说法已,我心乐求于出家。
318父亲未曾予应允,尔时我等犹居家。
二万年里,我们游行不懈,从未懈怠。
319“身为王女,安乐养育,童女之时便修梵行;
七位女儿心常欢喜,乐于奉事佛陀
320“沙马尼、沙马那古塔,比丘尼、比丘达依卡;
昙摩、苏昙摩,第七位是施僧伽者。
321“我,以及莲华色、波咤左罗与昆达喇;
奇沙果答弥、法乐,第七位是韦沙卡。
322“曾有一时,人中之日宣说了稀有之法;
我听闻了《大因缘经》,并通晓了此经;
323“以那些善作之业,及以思与愿;
舍弃人身之后,我往生三十三天。
324“今于最后有,在萨咖喇的最胜城;
我是玛达王的女儿,悦意可爱,备受怜爱。
325“我刚一降生,那座城便得了安稳;
因此,我得名为‘差摩’,由功德而得名。
326“当我步入青春年华,容貌美丽、端庄具足;
那时,父亲将我献给了频婆娑罗王。
327“我是他的爱妻,沉溺于色身的嬉戏之乐;
由于他宣说色相的过患,我未曾亲近那位大悲者。
328“那时,频婆娑罗王出于摄受我之意,
赞叹竹林之后,便令歌者唱颂于我。
329“谁若未曾见过这可爱的竹林——善逝的住处,
我们认为,此人亦未曾见过欢喜园。
330“谁若见过竹林——人天欢喜中的欢喜,
他便善见了那欢喜园,不死天王(帝释)的极喜园。
331“诸天神舍弃欢喜园,降临于大地;
见到这可爱的竹林,极为惊叹者犹不满足。”
332“依王福德而生起,以佛福德为庄严;
谁能尽述那座森林所集聚的种种功德?
333“听闻那(声音)与丰茂的森林,令我耳悦心怡;
我渴望一睹那座园林,便将此事禀告了国王。
334“那时,那位大地之主,率领着众多随从;
派我前往那座园林,满心热切地去观看。
335“去吧,你去看看那悦目赏心的园林,多福的女子啊;
它恒常绽放吉祥光辉,为善逝的光芒所照耀。
336“当牟尼为了托钵,进入王舍城这座最胜之城时;
那时我已入其中,为观森林而前往;
337彼时那片繁花林,种种蜜蜂齐嗡鸣。
伴着杜鹃的歌声,成群的孔雀翩翩起舞。
338“那里安静而不拥挤,种种经行处以为庄严。
茅舍与凉亭星罗棋布,殊胜的瑜伽行者于此辉耀。
339游方之际我曾念:我眼今朝不虚见;
彼处复逢年少比丘,勤修相应,便自思惟。
340“在这般悦意的林间,他伫立着,正值青春年少;
如春天一般,具足悦目的容色。
341“剃除须发,身披桑喀帝,端坐于树下;
这位比丘舍离从感官对象生起的喜乐,正安住于禅修。
342“难道不是该先作为在家人,随其所欲地享尽欲乐,”
“待年迈衰老之后,才来奉行此至善之法吗?”
343“了知香殿空无一人之后,我前往胜者的住处——香殿;
得见胜者,如见旭日东升。
344独坐一隅安受乐,胜妙女子为摇扇;
见已我心思惟言:此人非是粗鄙者,实乃人中雄杰。
345金色悦目彼少女,面若莲华眼若莲;
频婆红唇素馨齿,堪为心眼之甘露。
346“耳戴金色摇篮般光灿的耳饰,乳房如花蕾般美丽;
腰如祭坛中台般纤细,玉腿如芭蕉树干,佩戴着悦目饰物。
347“披覆鲜红上衣,穿着柔滑的蓝色下裳;
以其百看不厌之容色,兼具含笑欢愉之姿;
348见已,我如是思惟:啊,此女竟是这般殊丽动人!
我从不曾以这双眼睛见过她。
349“那时,她被老所征服,容颜失色,面容扭曲,
牙齿残缺,头发灰白,唾液流淌,口面不净。
350“耳朵干缩,眼睛灰白,乳房下垂,失去美态,
全身皱纹遍布,筋脉凸显于身。
351“肢体佝偻,以杖为伴,肋骨凸出,身形瘦削;
颤颤巍巍,跌倒在地,频频喘息。
352“从那时起,我生起了悚惧,稀有奇特,身毛竖立;
可厌弃啊,这不净的色!愚痴之人却耽著其中。
353“那时,大悲者见我内心悚惧,
善逝心生欣悦,宣说此偈:
354“看看这个生病、不净、腐烂的身体吧,差摩啊!
处处渗漏流淌,愚人却以为乐。
355“应以不净修习心,令心一境、善于等持;
常持身至念,广修厌离。
356“如此者即彼,如彼者即此;”
“于内及于外,于身舍离欲贪。”
358“那些为贪所染的人随波逐流,恰如蜘蛛堕入自织的网;”
“断除这些之后,游方者们舍离欲乐,不再顾念。”
359“那时,人中调御者了知我心已净;”
“为调伏我,为我宣说《大因缘经》。”
360“听闻那最胜的经,我忆起了前生;
我安住彼处,寂静,清净了法眼。
362“礼敬您,一切见者!礼敬您,悲悯之源!
礼敬您,已度越轮回者;礼敬您,施与不死者。
363“陷入见之稠林者,为欲贪所迷惑者;
由您以正方便调御,他们喜乐于律。
364不见如是诸大仙,众生远离失依怙;
轮回大海波涛中,长受大苦无由息。
365“当那世间的皈依处、无诤者、已达无诤之边际者,
他近在眼前,我却未能看见,我忏悔此过。
366“那位大饶益者、施予最胜者,却被怀疑为无利益者;
耽著于色的我,不曾前往亲近,我宣说此过。”
367“那时,音声甘美、大悲的胜者,
说道:‘差摩,请留步!’,以甘露灌洒我。
368“那时,我以头顶礼,对他右绕;
我拜见国王之后,说了这番话。
369胜敌者啊,您这计策当真妙绝!
她一心渴见林野,牟尼便现其眼前——牟尼如涅槃现前。
370“大王,若您应允,在那位如来的教法中;
我将因牟尼之言教而厌离色身,由此出家。
‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammesu cakkhumā; Ito satasahassamhi, kappe uppajji nāyako. ‘‘Tadāhaṃ haṃsavatiyaṃ, jātā seṭṭhikule ahuṃ ; Nānāratanapajjote, mahāsukhasamappitā. ‘‘Upetvā taṃ mahāvīraṃ, assosiṃ dhammadesanaṃ; Tato jātappasādāhaṃ, upemi saraṇaṃ jinaṃ. ‘‘Mātaraṃ pitaraṃ cāhaṃ, āyācitvā vināyakaṃ; Nimantayitvā sattāhaṃ, bhojayiṃ sahasāvakaṃ. ‘‘Atikkante ca sattāhe, mahāpaññānamuttamaṃ; Bhikkhuniṃ etadaggamhi, ṭhapesi narasārathi. ‘‘Taṃ sutvā muditā hutvā, puno tassa mahesino; Kāraṃ katvāna taṃ ṭhānaṃ, paṇipacca paṇīdahiṃ. ‘‘Tato mama jino āha, ‘sijjhataṃ paṇidhī tava; Sasaṅghe me kataṃ kāraṃ, appameyyaphalaṃ tayā. ‘‘‘Satasahassito kappe, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādā, orasā dhammanimmitā; Etadaggamanuppattā, khemā nāma bhavissati’. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsūpagā ahaṃ. ‘‘Tato cutā yāmamagaṃ, tatohaṃ tusitaṃ gatā; Tato ca nimmānaratiṃ, vasavattipuraṃ tato. ‘‘Yattha yatthūpapajjāmi, tassa kammassa vāhasā; Tattha tattheva rājūnaṃ, mahesittamakārayiṃ. ‘‘Tato cutā manussatte, rājūnaṃ cakkavattinaṃ; Maṇḍalīnañca rājūnaṃ, mahesittamakārayiṃ. ‘‘Sampattiṃ anubhotvāna, devesu manujesu ca; Sabbattha sukhitā hutvā, nekakappesu saṃsariṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, vipassī lokanāyako; Uppajji cārudassano , sabbadhammavipassako. ‘‘Tamahaṃ lokanāyakaṃ, upetvā narasārathiṃ; Dhammaṃ bhaṇitaṃ sutvāna, pabbajiṃ anagāriyaṃ. ‘‘Dasavassasahassāni , tassa vīrassa sāsane; Brahmacariyaṃ caritvāna, yuttayogā bahussutā. ‘‘Paccayākārakusalā, catusaccavisāradā; Nipuṇā cittakathikā, satthusāsanakārikā. ‘‘Tato cutāhaṃ tusitaṃ, upapannā yasassinī; Abhibhomi tahiṃ aññe, brahmacārīphalenahaṃ. ‘‘Yattha yatthūpapannāhaṃ, mahābhogā mahaddhanā; Medhāvinī sīlavatī , vinītaparisāpi ca. ‘‘Bhavāmi tena kammena, yogena jinasāsane; Sabbā sampattiyo mayhaṃ, sulabhā manaso piyā. ‘‘Yopi me bhavate bhattā, yattha yattha gatāyapi; Vimāneti na maṃ koci, paṭipattibalena me. ‘‘Imamhi bhaddake kappe, brahmabandhu mahāyaso; Nāmena koṇāgamano, uppajji vadataṃ varo. ‘‘Tadā hi bārāṇasiyaṃ, susamiddhakulappajā ; Dhanañjānī sumedhā ca, ahampi ca tayo janā. ‘‘Saṅghārāmamadāsimha, dānasahāyikā pure ; Saṅghassa ca vihārampi , uddissa kārikā mayaṃ. ‘‘Tato cutā mayaṃ sabbā, tāvatiṃsūpagā ahuṃ; Yasasā aggataṃ pattā, manussesu tatheva ca. ‘‘Imasmiṃyeva kappamhi, brahmabandhu mahāyaso; Kassapo nāma gottena, uppajji vadataṃ varo. ‘‘Upaṭṭhāko mahesissa, tadā āsi narissaro; Kāsirājā kikī nāma, bārāṇasipuruttame. ‘‘Tassāsiṃ jeṭṭhikā dhītā, samaṇī iti vissutā; Dhammaṃ sutvā jinaggassa, pabbajjaṃ samarocayiṃ. ‘‘Anujāni na no tāto, agāreva tadā mayaṃ; Vīsavassasahassāni, vicarimha atanditā. ‘‘Komāribrahmacariyaṃ, rājakaññā sukhedhitā; Buddhopaṭṭhānaniratā, muditā satta dhītaro. ‘‘Samaṇī samaṇaguttā ca, bhikkhunī bhikkhudāyikā; Dhammā ceva sudhammā ca, sattamī saṅghadāyikā. ‘‘Ahaṃ uppalavaṇṇā ca, paṭācārā ca kuṇḍalā; Kisāgotamī dhammadinnā, visākhā hoti sattamī. ‘‘Kadāci so narādicco, dhammaṃ desesi abbhutaṃ; Mahānidānasuttantaṃ, sutvā taṃ pariyāpuṇiṃ. ‘‘Tehi kammehi sukatehi, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Pacchime ca bhave dāni, sākalāya puruttame; Rañño maddassa dhītāmhi, manāpā dayitā piyā. ‘‘Saha me jātamattamhi, khemaṃ tamhi pure ahu; Tato khemāti nāmaṃ me, guṇato upapajjatha. ‘‘Yadāhaṃ yobbanaṃ pattā, rūpalāvaññabhūsitā ; Tadā adāsi maṃ tāto, bimbisārassa rājino. ‘‘Tassāhaṃ suppiyā āsiṃ, rūpake lāyane ratā; Rūpānaṃ dosavādīti, na upesiṃ mahādayaṃ. ‘‘Bimbisāro tadā rājā, mamānuggahabuddhiyā; Vaṇṇayitvā veḷuvanaṃ, gāyake gāpayī mamaṃ. ‘‘Rammaṃ veḷuvanaṃ yena, na diṭṭhaṃ sugatālayaṃ; Na tena nandanaṃ diṭṭhaṃ, iti maññāmase mayaṃ. ‘‘Yena veḷuvanaṃ diṭṭhaṃ, naranandananandanaṃ; Sudiṭṭhaṃ nandanaṃ tena, amarindasunandanaṃ. ‘‘Vihāya nandanaṃ devā, otaritvā mahītalaṃ ; Rammaṃ veḷuvanaṃ disvā, na tappanti suvimhitā. ‘‘Rājapuññena nibbattaṃ, buddhapuññena bhūsitaṃ; Ko vattā tassa nissesaṃ, vanassa guṇasañcayaṃ. ‘‘Taṃ sutvā vanasamiddhaṃ, mama sotamanoharaṃ; Daṭṭhukāmā tamuyyānaṃ, rañño ārocayiṃ tadā. ‘‘Mahatā parivārena, tadā ca so mahīpati; Maṃ pesesi tamuyyānaṃ, dassanāya samussukaṃ. ‘‘Gaccha passa mahābhoge, vanaṃ nettarasāyanaṃ; Yaṃ sadā bhāti siriyā, sugatābhānurañjitaṃ. ‘‘Yadā ca piṇḍāya muni, giribbajapuruttamaṃ; Paviṭṭhohaṃ tadāyeva, vanaṃ daṭṭhumupāgamiṃ. ‘‘Tadā taṃ phullavipinaṃ, nānābhamarakūjitaṃ; Kokilāgītasahitaṃ, mayūragaṇanaccitaṃ. ‘‘Appasaddamanākiṇṇaṃ, nānācaṅkamabhūsitaṃ; Kuṭimaṇḍapasaṅkiṇṇaṃ, yogīvaravirājitaṃ. ‘‘Vicarantī amaññissaṃ, saphalaṃ nayanaṃ mama; Tatthāpi taruṇaṃ bhikkhuṃ, yuttaṃ disvā vicintayiṃ. ‘‘‘Īdise vipine ramme, ṭhitoyaṃ navayobbane; Vasantamiva kantena, rūpena ca samanvito. ‘‘‘Nisinno rukkhamūlamhi, muṇḍo saṅghāṭipāruto; Jhāyate vatayaṃ bhikkhu, hitvā visayajaṃ ratiṃ. ‘‘‘Nanu nāma gahaṭṭhena, kāmaṃ bhutvā yathāsukhaṃ; Pacchā jiṇṇena dhammoyaṃ, caritabbo subhaddako’. ‘‘Suññakanti viditvāna, gandhagehaṃ jinālayaṃ; Upetvā jinamaddakkhaṃ, udayantaṃva bhākaraṃ. ‘‘Ekakaṃ sukhamāsīnaṃ, bījamānaṃ varitthiyā; Disvānevaṃ vicintesiṃ, nāyaṃ lūkho narāsabho. ‘‘Sā kaññā kanakābhāsā, padumānanalocanā; Bimboṭṭhī kundadasanā, manonettarasāyanā. ‘‘Hemadolābhasavanā , kalikākārasutthanī ; Vedimajjhāva sussoṇī , rambhoru cārubhūsanā. ‘‘Rattaṃsakupasaṃbyānā, nīlamaṭṭhanivāsanā; Atappaneyyarūpena, hāsabhāvasamanvitā . ‘‘Disvā tamevaṃ cintesiṃ, ahoyamabhirūpinī; Na mayānena nettena, diṭṭhapubbā kudācanaṃ. ‘‘Tato jarābhibhūtā sā, vivaṇṇā vikatānanā; Bhinnadantā setasirā, salālā vadanāsuci. ‘‘Saṅkhittakaṇṇā setakkhī, lambāsubhapayodharā; Valivitatasabbaṅgī, sirāvitatadehinī. ‘‘Nataṅgā daṇḍadutiyā, upphāsulikatā kisā; Pavedhamānā patitā, nissasantī muhuṃ muhuṃ. ‘‘Tato me āsi saṃvego, abbhuto lomahaṃsano; Dhiratthu rūpaṃ asuciṃ, ramante yattha bālisā. ‘‘Tadā mahākāruṇiko, disvā saṃviggamānasaṃ; Udaggacitto sugato, imā gāthā abhāsatha. ‘‘‘Āturaṃ asuciṃ pūtiṃ, passa kheme samussayaṃ; Uggharantaṃ paggharantaṃ, bālānaṃ abhinanditaṃ. ‘‘‘Asubhāya cittaṃ bhāvehi, ekaggaṃ susamāhitaṃ; Sati kāyagatā tyatthu, nibbidā bahulā bhava. ‘‘‘Yathā idaṃ tathā etaṃ, yathā etaṃ tathā idaṃ; Ajjhattañca bahiddhā ca, kāye chandaṃ virājaya. ‘‘‘Animittañca bhāvehi, mānānusayamujjaha; Tato mānābhisamayā, upasantā carissasi. ‘‘‘Ye rāgarattānupatanti sotaṃ, sayaṃ kataṃ makkaṭakova jālaṃ; Etampi chetvāna paribbajanti, na pekkhino kāmasukhaṃ pahāya’. ‘‘Tato kallitacittaṃ maṃ, ñatvāna narasārathi; Mahānidānaṃ desesi, suttantaṃ vinayāya me. ‘‘Sutvā suttantaseṭṭhaṃ taṃ, pubbasaññamanussariṃ; Tattha ṭhitāvahaṃ santī, dhammacakkhuṃ visodhayiṃ. ‘‘Nipatitvā mahesissa, pādamūlamhi tāvade; Accayaṃ desanatthāya, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Namo te sabbadassāvī, namo te karuṇākara; Namo te tiṇṇasaṃsāra, namo te amataṃ dada. ‘‘‘Diṭṭhigahanapakkhandā , kāmarāgavimohitā; Tayā sammā upāyena, vinītā vinaye ratā. ‘‘‘Adassanena vibhogā , tādisānaṃ mahesinaṃ; Anubhonti mahādukkhaṃ, sattā saṃsārasāgare. ‘‘‘Yadāhaṃ lokasaraṇaṃ, araṇaṃ araṇantaguṃ ; Nāddasāmi adūraṭṭhaṃ, desayāmi tamaccayaṃ. ‘‘‘Mahāhitaṃ varadadaṃ, ahitoti visaṅkitā; Nopesiṃ rūpaniratā, desayāmi tamaccayaṃ’. ‘‘Tadā madhuranigghoso, mahākāruṇiko jino; Avoca tiṭṭha khemeti, siñcanto amatena maṃ. ‘‘Tadā paṇamya sirasā, katvā ca naṃ padakkhiṇaṃ; Gantvā disvā narapatiṃ, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Aho sammā upāyo te, cintitoyamarindama; Vanadassanakāmāya, diṭṭho nibbānato muni. ‘‘‘Yadi te ruccate rāja , sāsane tassa tādino; Pabbajissāmi rūpehaṃ, nibbinnā munivāṇinā’ .
第二诵品。
Dutiyaṃ bhāṇavāraṃ.
371“合掌之后,大地之主说道:
“贤女,我允许你,愿你的出家得以成就。”
372“我出家之后,过了半月;
见到灯的生起与破灭,心生悚惧。
373“已厌离一切诸行,精通于缘起相;
超越四暴流,我证得阿拉汉果。
374“于诸神通及天耳界,我得自在;
于他心智,我亦得自在。
375“我了知宿住,天眼已得清净;
一切诸漏已尽,不复有后有。
376“于义、法、言辞与辩才,
我的智慧清净,已于佛陀教法中现起。
377“我于诸清净悉皆善巧,于论事具足自信;
通晓阿毗达摩的理趣,已于教法中得自在。
378其后于门楼之处,为憍萨罗之主、国王所问;
凡所问深细之问,我悉如实而答。
379那时,那位国王走近善逝,向佛请问;
佛陀所作的解答,正与我昔日为他们宣说的一模一样。
380“胜者对我这些功德心生欢喜,将我安立于此最上的地位;
人中至上者称我是比丘尼众中大慧第一。
382“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
383“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, tadāha sa mahīpati; ‘Anujānāmi te bhadde, pabbajjā tava sijjhatu’. ‘‘Pabbajitvā tadā cāhaṃ, addhamāse upaṭṭhite; Dīpodayañca bhedañca, disvā saṃviggamānasā. ‘‘Nibbinnā sabbasaṅkhāre, paccayākārakovidā; Caturoghe atikkamma, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Iddhīsu ca vasī āsiṃ, dibbāya sotadhātuyā; Cetopariyañāṇassa, vasī cāpi bhavāmahaṃ. ‘‘Pubbenivāsaṃ jānāmi, dibbacakkhu visodhitaṃ; Sabbāsavaparikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘Atthadhammaniruttīsu, paṭibhāne tatheva ca; Parisuddhaṃ mama ñāṇaṃ, uppannaṃ buddhasāsane. ‘‘Kusalāhaṃ visuddhīsu, kathāvatthuvisāradā; Abhidhammanayaññū ca, vasippattāmhi sāsane. ‘‘Tato toraṇavatthusmiṃ, raññā kosalasāminā; Pucchitā nipuṇe pañhe, byākarontī yathātathaṃ. ‘‘Tadā sa rājā sugataṃ, upasaṅkamma pucchatha; Tatheva buddho byākāsi, yathā te byākatā mayā. ‘‘Jino tasmiṃ guṇe tuṭṭho, etadagge ṭhapesi maṃ; Mahāpaññānamaggāti, bhikkhunīnaṃ naruttamo. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavā. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,差摩比丘尼如此宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ khemā bhikkhunī imā gāthāyo abhāsitthāti.
9. 优波喇瓦那长老尼譬喻
9. Uppalavaṇṇātherīapadānaṃ
384“比丘尼优波喇瓦那,已到达神通之彼岸;
顶礼导师双足后,说出此语。
385“我已渡越生死流转,抵达不动之境;
一切苦已由我灭尽,我向大牟尼宣告。
386“所有对胜者教法怀有净信的会众,
若我对谁有过失,愿他们在胜者面前宽恕我。
387“在轮回流转之中,若我有任何过失;
大雄,我今启白,恳请宽恕此过。
388“也请向我的教法行者示现神通;
今日,请为四众断除一切疑惑。
389“大雄啊,具慧者,持光者,您的女儿;
我作了诸多难行、极难行之业;
390“我的容色犹如优钵罗花,名为优钵罗;
大雄啊,我是您的女弟子,具眼者,我顶礼您的双足。
391罗睺罗与我,多生历百千,
同处共受生,心意常相契。
392“一处生起,一处出生;
到了最后有时,二者各处受生。
393“儿子名罗睺罗,女儿名优波罗色;
勇士啊,请看我的神通,我正为导师显现力量。
395“翻起大地,投入掌中;
犹如少壮少年,拔起那杂色的芦草;
396“以轮围山般的手掌,覆于头顶;
一再降下,种种色泽的雨滴。
397“以大地为臼,以砂石为谷物;
以须弥山作杵,如少女般舂捣。
398“我是最胜佛陀之女,名为莲花色;
于诸神通已得自在,依教奉行你的教诫。
399“作种种神变之后,示现于世间导师面前;
告知名与姓后,我礼敬具眼者双足。
400“我于诸神通得自在,于天耳界得自在;
于他心智得自在,大牟尼。
401“我了知宿住,天眼已得清净;
诸漏灭尽无余,不再有后有。
402于义、于法、于词、于辩才,亦复如是;
我智无垢清净,本然是大仙之自性。
403“过去诸胜者的集会,已为你显现;
大牟尼,为利益于你,我曾广积善业。
404“牟尼,请忆念我所成就的善业,
大雄,我为你积聚了这福德。”
405“避开不当之处,遮止不正之行;
大雄,为了您,我舍弃了最殊胜的生命。
406“我曾千亿次布施我的生命;
大牟尼,为了您,我已全然舍离。
407“那时她们全都大为惊异,以头触地,合掌恭敬;
她们向那位具足无比神通威力的夫人问道:“这是如何发生的?”
408“于十万劫前,那时我为龙女,
名为维玛喇,为诸女共许的善者。
409“大龙王摩诃罗伽,于胜者教法具足净信;
邀请大威德莲华上佛与诸弟子。
410“珍宝所成的殿堂,珍宝所成的卧榻;
珍宝遍布的沙地,珍宝所成的受用物。
411“他准备了道路,以宝幢庄严;
他亲自前去迎接正自觉者,并奏着乐器。
412“世间导师为四众所围绕,
在摩诃罗伽的住处,坐于最胜之座。
413龙王奉饮浆、嚼食与珍馐妙膳,
复献殊胜妙供,敬呈大名称者。
414正觉者受食已,如理涤其钵,
为大神力龙女,而作随喜祝。
415龙女见彼一切知者,大名如花盛放;
于导师心生清净,意念善加系缚。
416水生最上大雄尊,知我心已;
于彼刹那,以神通力示现比丘尼。
417“那位无畏的比丘尼,示现了种种神变;
她欢喜踊跃,心怀法喜,便对导师说出此语。
418‘我昔亲见此神变,苏玛那与余者亦皆如是;
勇者啊,她何能于神变中如此通达善巧?’
419“她从口而生,是我的亲女儿,具大神变;
她遵行我的教诫,于神变极为娴熟。
420“听闻佛陀的法语,我于那时发了如是愿——
我亦如是,于神变中善巧娴熟。
421“我心喜悦,善意具足,以最上心发愿:
于未来世,导师啊,我当如是。
422“在宝石所成的卧榻上,在光明辉耀的楼阁中,
以饮食令世间导师与僧团满足之后,
423“龙象中最殊胜的花,名为阿鲁那的睡莲;
愿我的容色如此庄严,我供养了世间导师。
424“以此善作之业,以及思与誓愿,
舍弃人身之后,我往生三十三天。
425“从该处命终,我生于人间,供养自生者;
以莲花覆盖团食,我作了供养。
426“距今九十一劫前,有导师名为毗婆尸;
具妙相者已生起,于一切法中具眼。
427“那时,我成为长者女,在波罗奈最胜城;
邀请了正自觉者、世间导师,及比丘僧团。
428“广行大布施后,以莲花供养导师;
以心礼敬后,我希求色身的庄严光辉。
429“在此贤劫中,有位婆罗门族的大声誉者,
姓迦叶的最胜说法者,出现于世。
430“那时,大仙人的侍者,乃为人主;
迦尸王其其,住于最胜的波罗奈。
431“我是他的二女儿,名为沙马那古答;
听闻胜者之法后,我欣然出家。
432“父亲不曾允许,我们当时便住在家中;
二万年中,我们游行不懈。
433“行童女梵行,我们是在安乐中长养的王女们;
七位女儿乐于奉侍佛陀,满心欢喜。
434“沙马尼与沙马那古答,比丘尼与比丘达伊咖;
昙马、苏昙马,第七位是桑喀达伊咖。
435“我、有智慧的差摩,波咤左罗和衮荼喇;
奇沙果答弥、法乐,韦沙卡是第七位。
436“以那些善作之业,及以思与愿;
舍弃人身之后,我往生三十三天。
437“从那里死后,我转生人间,出生于大族;
我以金色、光洁的上等衣物供养了阿拉汉。
438“从彼处死后,我生于阿利吒城,投生婆罗门族中;
我是提利提婆蹉之女,名为乌玛丹提,端严悦意。
439彼处命终生乡野,托身某族门第寒;
尔时我守护田中稻。
441“我发愿,他们亦发愿;在供养自生者蜂蜜之后——”
“自彼处命终,我于林间,生于莲花胎中。”
442“我成为迦尸王的王后,备受恭敬、供养;”
“我生育王子,为数整整五百。”
443“当他们青春正盛,在水中嬉戏时;”
见到落下的莲花,他们便成为独觉佛。
444“我与那些勇健的诸子相别离,心中忧愁;”
“我命终之后,生于仙吉利山侧的村落中。”
445觉者啊,多闻具慧者!
我持粥为儿女与夫婿而行,正向八位独觉佛所。
446“当他们正前往村落乞食时,我看见他们,便忆起了儿子们;
乳汁之流顿时涌出——那是我对儿子们的爱在涌动。
447“那时,我满怀净信,亲手将粥奉上;
命终之后,我即往生三十三天的欢喜园。
448“历经乐与苦,流转于诸有之中;
大雄者,为汝之故,生命亦已舍离。
449“如是诸苦种种,成就亦复种种;
最后有来临时,出生于舍卫城中。
450“生于大富长者家,安乐而具足,
种种珍宝光辉闪耀,一切欲乐悉皆圆满。
451“受人恭敬、受人供养,亦受尊重、受人礼敬,
我具足美貌与祥瑞,于诸家族中极受崇敬。
452“我曾因容貌、财富与祥瑞,极度为人所渴求;
数百位长者之子,也都渴求于我。
453“我舍弃家宅,出家而为无家者;
未满半月,我便证得四圣谛;
454“以神通变化,我化现四方车;
我将礼敬佛陀之足,礼敬那位如是的世间怙主。
455‘你走近那繁花满冠的沙罗树,独自伫立在树根之旁;
身旁再无第二人与你相伴,姑娘啊,你难道不怕那些恶徒?’
456纵有千百万恶徒齐聚,我毫发不动,亦不战栗;
魔啊,你孤身一人,又能奈我何?
457“我于此隐没,或进入你的腹中;
即便我立于你的眉间,你也看不见我。
458“我心得自在,神足已善修习;
我已解脱一切结缚,贤友,我不怖畏你。
459诸欲犹如矛戟锋,是诸蕴之屠肉砧;
汝所称扬之欲乐,于我今已不复乐。
460“一切处的喜已被摧破,黑暗之蕴已粉碎;
魔罗,你当如此了知:你已被击垮,终结者。
461“胜者于这些功德生起欢喜,将我安立于最上之位;
于诸会众中,导师称我为‘神通第一’。
462“我亲近了导师,佛陀的教法已作办;
沉重的负担已卸下,导向再生的牵引已根除。
463“正是为此,我从在家而出家,过起无家的生活。
我所求之目的已达成:一切结缚灭尽。
464“衣、食、资具及坐卧处,
刹那间,便自四方呈献数千份。
465“我的烦恼已烧尽……(中略)……我安住于无漏。
466“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
467“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Bhikkhunī uppalavaṇṇā, iddhiyā pāramiṃ gatā; Vanditvā satthuno pāde, idaṃ vacanamabravi. ‘‘‘Nitthiṇṇā jātisaṃsāraṃ , pattāhaṃ acalaṃ padaṃ; Sabbadukkhaṃ mayā khīṇaṃ, ārocemi mahāmuni. ‘‘‘Yāvatā parisā atthi, pasannā jinasāsane; Yassā ca meparādhotthi, khamantu jinasammukhā. ‘‘‘Saṃsāre saṃsarantiyā , khalitaṃ me sace bhave; Ārocemi mahāvīra, aparādhaṃ khamassu taṃ . ‘‘‘Iddhiñcāpi nidassehi, mama sāsanakārike; Catasso parisā ajja, kaṅkhaṃ chindāhi yāvatā. ‘‘‘Dhītā tuyhaṃ mahāvīra, paññavanta jutindhara; Bahuñca dukkaraṃ kammaṃ, kataṃ me atidukkaraṃ. ‘‘‘Uppalasseva me vaṇṇo, nāmenuppalanāmikā; Sāvikā te mahāvīra, pāde vandāmi cakkhuma. ‘‘‘Rāhulo ca ahañceva, nekajātisate bahū; Ekasmiṃ sambhave jātā, samānachandamānasā. ‘‘‘Nibbatti ekato hoti, jātiyāpi ca ekato ; Pacchime bhave sampatte, ubhopi nānāsambhavā. ‘‘‘Putto ca rāhulo nāma, dhītā uppalasavhayā; Passa vīra mamaṃ iddhiṃ, balaṃ dassemi satthuno. ‘‘‘Mahāsamudde caturo, pakkhipi hatthapātiyaṃ; Telaṃ hatthagatañceva, khiḍḍo komārako yathā. ‘‘‘Ubbattayitvā pathaviṃ, pakkhipi hatthapātiyaṃ; Cittaṃ muñjaṃ yathā nāma, luñci komārako yuvā. ‘‘‘Cakkavāḷasamaṃ pāṇiṃ, chādayitvāna matthake; Vassāpetvāna phusitaṃ, nānāvaṇṇaṃ punappunaṃ. ‘‘‘Bhūmiṃ udukkhalaṃ katvā, dhaññaṃ katvāna sakkharaṃ; Sineruṃ musalaṃ katvā, maddi komārikā yathā. ‘‘‘Dhītāhaṃ buddhaseṭṭhassa, nāmenuppalasavhayā; Abhiññāsu vasībhūtā, tava sāsanakārikā. ‘‘‘Nānāvikubbanaṃ katvā, dassetvā lokanāyakaṃ; Nāmagottañca sāvetvā , pāde vandāmi cakkhuma. ‘‘‘Iddhīsu ca vasī homi, dibbāya sotadhātuyā; Cetopariyañāṇassa, vasī homi mahāmune. ‘‘‘Pubbenivāsaṃ jānāmi, dibbacakkhu visodhitaṃ; Sabbāsavaparikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo. ‘‘‘Atthadhammaniruttīsu, paṭibhāne tatheva ca; Ñāṇaṃ me vimalaṃ suddhaṃ, sabhāvena mahesino. ‘‘‘Purimānaṃ jinaggānaṃ, saṅgamaṃ te nidassitaṃ ; Adhikāraṃ bahuṃ mayhaṃ, tuyhatthāya mahāmuni. ‘‘‘Yaṃ mayā pūritaṃ kammaṃ, kusalaṃ sara me muni; Tavatthāya mahāvīra, puññaṃ upacitaṃ mayā. ‘‘‘Abhabbaṭṭhāne vajjetvā, vārayantī anācaraṃ; Tavatthāya mahāvīra, cattaṃ me jīvituttamaṃ. ‘‘‘Dasakoṭisahassāni , adāsiṃ mama jīvitaṃ; Pariccattā ca me homi, tavatthāya mahāmuni. ‘‘‘Tadātivimhitā sabbā, sirasāva katañjalī; Avocayye kathaṃ āsi, atuliddhiparakkamā’. ‘‘Satasahassito kappe, nāgakaññā ahaṃ tadā; Vimalā nāma nāmena, kaññānaṃ sādhusammatā. ‘‘Mahorago mahānāgo, pasanno jinasāsane; Padumuttaraṃ mahātejaṃ, nimantesi sasāvakaṃ. ‘‘Ratanamayaṃ maṇḍapaṃ, pallaṅkaṃ ratanāmayaṃ; Ratanaṃ vālukākiṇṇaṃ, upabhogaṃ ratanāmayaṃ. ‘‘Maggañca paṭiyādesi, ratanaddhajabhūsitaṃ; Paccuggantvāna sambuddhaṃ, vajjanto tūriyehi so. ‘‘Parisāhi ca catūhi , parivuto lokanāyako; Mahoragassa bhavane, nisīdi paramāsane. ‘‘Annaṃ pānaṃ khādanīyaṃ, bhojanañca mahārahaṃ; Varaṃ varañca pādāsi, nāgarājā mahāyasaṃ. ‘‘Bhuñjitvāna sambuddho, pattaṃ dhovitvā yoniso; Anumodanīyaṃkāsi, nāgakaññā mahiddhikā. ‘‘Sabbaññuṃ phullitaṃ disvā, nāgakaññā mahāyasaṃ; Pasannaṃ satthuno cittaṃ, sunibandhañca mānasaṃ. ‘‘Mamañca cittamaññāya, jalajuttamanāmako; Tasmiṃ khaṇe mahāvīro, bhikkhuniṃ dassayiddhiyā. ‘‘Iddhī anekā dassesi, bhikkhunī sā visāradā; Pamoditā vedajātā, satthāraṃ idamabravi . ‘‘‘Addasāhaṃ imaṃ iddhiṃ, sumanaṃ itarāyapi; Kathaṃ ahosi sā vīra, iddhiyā suvisāradā’. ‘‘‘Orasā mukhato jātā, dhītā mama mahiddhikā; Mamānusāsanikarā, iddhiyā suvisāradā’. ‘‘Buddhassa vacanaṃ sutvā, evaṃ patthesahaṃ tadā ; Ahampi tādisā homi, iddhiyā suvisāradā. ‘‘Pamoditāhaṃ sumanā, patthe uttamamānasā ; Anāgatamhi addhāne, īdisā homi nāyaka. ‘‘Maṇimayamhi pallaṅke, maṇḍapamhi pabhassare; Annapānena tappetvā, sasaṅghaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Nāgānaṃ pavaraṃ pupphaṃ, aruṇaṃ nāma uppalaṃ; Vaṇṇaṃ me īdisaṃ hotu, pūjesiṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Tato cutāhaṃ manuje, upapannā sayambhuno; Uppalehi paṭicchannaṃ, piṇḍapātamadāsahaṃ. ‘‘Ekanavutito kappe, vipassī nāma nāyako; Uppajji cārudassano, sabbadhammesu cakkhumā. ‘‘Seṭṭhidhītā tadā hutvā, bārāṇasipuruttame; Nimantetvāna sambuddhaṃ, sasaṅghaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Mahādānaṃ daditvāna, uppalehi vināyakaṃ; Pūjayitvā cetasāva , vaṇṇasobhaṃ apatthayiṃ. ‘‘Imamhi bhaddake kappe, brahmabandhu mahāyaso; Kassapo nāma gottena, uppajji vadataṃ varo. ‘‘Upaṭṭhāko mahesissa, tadā āsi narissaro; Kāsirājā kikī nāma, bārāṇasipuruttame. ‘‘Tassāsiṃ dutiyā dhītā, samaṇaguttasavhayā; Dhammaṃ sutvā jinaggassa, pabbajjaṃ samarocayiṃ. ‘‘Anujāni na no tāto, agāreva tadā mayaṃ; Vīsavassasahassāni, vicarimha atanditā. ‘‘Komāribrahmacariyaṃ, rājakaññā sukhedhitā; Buddhopaṭṭhānaniratā, muditā sattadhītaro. ‘‘Samaṇī samaṇaguttā ca, bhikkhunī bhikkhudāyikā ; Dhammā ceva sudhammā ca, sattamī saṅghadāyikā . ‘‘Ahaṃ khemā ca sappaññā, paṭācārā ca kuṇḍalā; Kisāgotamī dhammadinnā, visākhā hoti sattamī. ‘‘Tehi kammehi sukatehi, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Tato cutā manussesu, upapannā mahākule; Pītaṃ maṭṭhaṃ varaṃ dussaṃ, adaṃ arahato ahaṃ. ‘‘Tato cutāriṭṭhapure, jātā vippakule ahaṃ; Dhītā tiriṭivacchassa, ummādantī manoharā. ‘‘Tato cutā janapade, kule aññatare ahaṃ; Pasūtā nātiphītamhi, sāliṃ gopemahaṃ tadā. ‘‘Disvā paccekasambuddhaṃ, pañcalājāsatānihaṃ; Datvā padumacchannāni, pañca puttasatānihaṃ. ‘‘Patthayiṃ tepi patthesuṃ, madhuṃ datvā sayambhuno; Tato cutā araññehaṃ, ajāyiṃ padumodare. ‘‘Kāsirañño mahesīhaṃ, hutvā sakkatapūjitā; Ajaniṃ rājaputtānaṃ, anūnaṃ satapañcakaṃ. ‘‘Yadā te yobbanappattā, kīḷantā jalakīḷitaṃ; Disvā opattapadumaṃ, āsuṃ paccekanāyakā. ‘‘Sāhaṃ tehi vinābhūtā, sutavīrehi sokinī ; Cutā isigilipasse, gāmakamhi ajāyihaṃ. ‘‘Yadā buddhā sutamatī, sutānaṃ bhattunopi ca ; Yāguṃ ādāya gacchantī, aṭṭha paccekanāyake. ‘‘Bhikkhāya gāmaṃ gacchante, disvā putte anussariṃ; Khīradhārā viniggacchi, tadā me puttapemasā. ‘‘Tato tesaṃ adaṃ yāguṃ, pasannā sehi pāṇibhi; Tato cutāhaṃ tidasaṃ, nandanaṃ upapajjahaṃ. ‘‘Anubhotvā sukhaṃ dukkhaṃ, saṃsaritvā bhavābhave; Tavatthāya mahāvīra, pariccattañca jīvitaṃ. ‘‘Evaṃ bahuvidhaṃ dukkhaṃ, sampattī ca bahubbidhā; Pacchime bhave sampatte, jātā sāvatthiyaṃ pure. ‘‘Mahādhanaseṭṭhikule, sukhite sajjite tathā; Nānāratanapajjote, sabbakāmasamiddhine. ‘‘Sakkatā pūjitā ceva, mānitāpacitā tathā; Rūpasīrimanuppattā , kulesu atisakkatā . ‘‘Atīva patthitā cāsiṃ, rūpabhogasirīhi ca; Patthitā seṭṭhiputtehi, anekehi satehipi. ‘‘Agāraṃ pajahitvāna, pabbajiṃ anagāriyaṃ; Aḍḍhamāse asampatte, catusaccamapāpuṇiṃ. ‘‘Iddhiyā abhinimmitvā, caturassaṃ rathaṃ ahaṃ; Buddhassa pāde vandissaṃ, lokanāthassa tādino. ‘‘‘Supupphitaggaṃ upagamma pādapaṃ , ekā tuvaṃ tiṭṭhasi sālamūle; Na cāpi te dutiyo atthi koci , bāle na tvaṃ bhāyasi dhuttakānaṃ’. ‘‘‘Sataṃ sahassānipi dhuttakānaṃ , samāgatā edisakā bhaveyyuṃ; Lomaṃ na iñje na sampavedhe, kiṃ me tuvaṃ māra karissaseko . ‘‘‘Esā antaradhāyāmi, kucchiṃ vā pavisāmi te; Bhamukantarikāyampi, tiṭṭhantiṃ maṃ na dakkhasi. ‘‘‘Cittasmiṃ vasībhūtāmhi, iddhipādā subhāvitā; Sabbabandhanamuttāmhi, na taṃ bhāyāmi āvuso. ‘‘‘Sattisūlūpamā kāmā, khandhāsaṃ adhikuṭṭanā; Yaṃ tvaṃ kāmaratiṃ brūsi, aratī dāni sā mama. ‘‘‘Sabbattha vihatā nandī, tamokhandho padālito; Evaṃ jānāhi pāpima, nihato tvamasi antaka’. ‘‘Jino tamhi guṇe tuṭṭho, etadagge ṭhapesi maṃ; Aggā iddhimatīnanti, parisāsu vināyako. ‘‘Pariciṇṇo mayā satthā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ; Ohito garuko bhāro, bhavanetti samūhatā. ‘‘Yassatthāya pabbajitā, agārasmānagāriyaṃ; So me attho anuppatto, sabbasaṃyojanakkhayo. ‘‘Cīvaraṃ piṇḍapātañca, paccayaṃ sayanāsanaṃ; Khaṇena upanāmenti, sahassāni samantato. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavā; ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
如是,优波喇瓦那比丘尼宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ uppalavaṇṇā bhikkhunī imā gāthāyo abhāsitthāti.
10. 波咤左罗长老尼譬喻
10. Paṭācārātherīapadānaṃ
468“名为莲华上佛的胜者,已抵达一切法彼岸者;
距今十万劫前,这位导师出现于世。
469“那时,我生于天鹅城,出生于长者家族;
种种珍宝光辉辉耀,具足广大安乐。
470“我亲近那位大雄,听闻了正法的开示;
从那时起,我生起净信,便前往亲近胜者,皈依于他。
471“于是,导师赞叹持律者中的最上者;
那位具惭愧、安住如如的比丘尼,善巧通达应作与不应作。
472“那时我心怀喜悦,渴望那个地位;
邀请十力具足者、世间导师,及其僧团;
473“以食供养七日,施与三衣;
我以头面顶礼双足之后,说了这样的话语。
474“勇者啊!您所称叹的,从今而后的第八位牟尼;
导师啊!若能成就,我必将成为那样的人。”
475“那时,导师对我说:‘贤女,莫要畏惧,且安心吧!
未来之世,你将得偿此愿。
476“十万劫之后,将有生于甘蔗族者,
他以乔达摩为姓,将成为世间的导师。
477“他法中的继承者,如亲子,为法所化生;
名为波咤左罗者,将成为导师的女弟子。
478“那时我心怀随喜,尽形寿侍奉那位胜者;
以慈心侍奉世间导师与僧团。
479“以此善作之业,以及思与誓愿,
舍弃人身之后,我往生三十三天。
480此贤劫中,梵裔大名,迦叶为姓,
说法中尊,彼佛出世。
481“他那时是大仙人的侍者,也是人间之王;
名为奇奇的迦尸王,住在波罗奈最胜之城。
482“我是他的第三个女儿,以比丘尼而著称;
听闻胜者之法后,我欣然出家。
483父亲未许,我等那时仍安居家舍;
二万年中,安居其中,勤行不懈。
484“我们修童女梵行,是安乐养育的王女;
乐于侍奉佛陀,七女皆大欢喜;
485“沙马尼、沙马那古答,比丘尼、比丘达伊咖。
昙摩、苏昙摩,第七位是僧伽达伊迦。
486“我与莲华色、差摩及跋陀比丘尼;
奇沙乔达弥、法乐与毗舍佉为第七。
487“以那些善作之业,及以思与愿;
舍弃人身之后,我往生三十三天。
488“今于最后有,我生于长者之家;
在舍卫城中,富裕、繁荣,坐拥广大财富。
489“当我步入青年时期,心为寻思所主宰,
我见到一名私通的男子,便与他一同前往。
490“我已有子,腹中又怀一胎;
那时我决意,要往父母那里去。
491“当时丈夫正在外,我未曾告知他;
我独自离家,前往殊胜的舍卫城。
492“随后,我的丈夫到来,在路上遇见了我;
那时,我的业风生起,极其猛烈。”
493“我临产之时,大云涌起,
那时,我家主人为取柴薪而去,在那里被蛇杀死。
494那时分娩苦相摧,无依无靠孤且贫;
归向娘家途中见,小河涨水已满盈。
495“我带着幼子渡河,独自到达对岸;
让幼子躺下安顿,我便去渡另一子。
496“归途中,鹰叼走了啼哭的幼子;
另一个被水流带走,我充满忧伤。
497“前往舍卫城后,听闻亲族皆死;
那时,我被忧苦所迫,深陷大忧,这样说道:
498“两个儿子都已死去,我的丈夫也死在路上;
母亲、父亲和兄弟,都燃化在同一座火葬堆上了。
499“那时,我消瘦苍白,孤苦无依,心意消沉;
我四处游荡,从此处到彼处,得见人中御者。
500“于是导师对我说:‘莫为儿子悲伤,且自宽心;’
你应当寻求自身,何必徒然自寻烦恼?
501“子嗣不能作为庇护,亲戚不能,眷属也不能;
当人被死神所迫时,在亲族中实无庇护。”
502“听闻牟尼之语后,我便证得初果;
出家不久,我就证得了阿拉汉果。
503“我于诸神通自在,于天耳界亦得自在;
我能了知他心,是奉行大师教法者。
504“我了知宿住,天眼已得清净;
灭尽一切诸漏之后,我清净明澈,极无垢染。
505我于一切见者尊前,尽受一切律藏,
穷尽其详,并如实而宣说。
506“胜者对此功德心生欢喜,将我安立于最上首;
在持律者中最为第一,唯有波咤左罗一人。
507“我已承事导师,已圆成佛陀的教示;
已卸下重担,已断除有之渴爱。
508“正是为此,我从在家而出家,过起无家的生活。
彼目的我已达成,一切结缚已灭尽。
509“我诸烦恼已烧尽……(中略)……我安住于无漏。
510“我确实是善来……(中略)……佛陀之教已奉行。
511“四无碍解……(中略)……佛陀之教已奉行。”
‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū; Ito satasahassamhi, kappe uppajji nāyako. ‘‘Tadāhaṃ haṃsavatiyaṃ, jātā seṭṭhikule ahuṃ; Nānāratanapajjote, mahāsukhasamappitā. ‘‘Upetvā taṃ mahāvīraṃ, assosiṃ dhammadesanaṃ; Tato jātapasādāhaṃ, upesiṃ saraṇaṃ jinaṃ. ‘‘Tato vinayadhārīnaṃ, aggaṃ vaṇṇesi nāyako; Bhikkhuniṃ lajjiniṃ tādiṃ, kappākappavisāradaṃ. ‘‘Tadā muditacittāhaṃ, taṃ ṭhānamabhikaṅkhinī; Nimantetvā dasabalaṃ, sasaṅghaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Bhojayitvāna sattāhaṃ, daditvāva ticīvaraṃ ; Nipacca sirasā pāde, idaṃ vacanamabraviṃ. ‘‘‘Yā tayā vaṇṇitā vīra, ito aṭṭhamake muni; Tādisāhaṃ bhavissāmi, yadi sijjhati nāyaka’. ‘‘Tadā avoca maṃ satthā, ‘bhadde mā bhāyi assasa; Anāgatamhi addhāne, lacchase taṃ manorathaṃ. ‘‘‘Satasahassito kappe, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādā, orasā dhammanimmitā; Paṭācārāti nāmena, hessati satthu sāvikā’. ‘‘Tadāhaṃ muditā hutvā, yāvajīvaṃ tadā jinaṃ; Mettacittā paricariṃ, sasaṅghaṃ lokanāyakaṃ. ‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Imamhi bhaddake kappe, brahmabandhu mahāyaso; Kassapo nāma gottena, uppajji vadataṃ varo. ‘‘Upaṭṭhāko mahesissa, tadā āsi narissaro; Kāsirājā kikī nāma, bārāṇasipuruttame. ‘‘Tassāsiṃ tatiyā dhītā, bhikkhunī iti vissutā; Dhammaṃ sutvā jinaggassa, pabbajjaṃ samarocayiṃ. ‘‘Anujāni na no tāto, agāreva tadā mayaṃ; Vīsavassasahassāni, vicarimha atanditā. ‘‘Komāribrahmacariyaṃ, rājakaññā sukhedhitā; Buddhopaṭṭhānaniratā, muditā sattadhītaro. ‘‘Samaṇī samaṇaguttā ca, bhikkhunī bhikkhudāyikā; Dhammā ceva sudhammā ca, sattamī saṅghadāyikā. ‘‘Ahaṃ uppalavaṇṇā ca, khemā bhaddā ca bhikkhunī; Kisāgotamī dhammadinnā, visākhā hoti sattamī. ‘‘Tehi kammehi sukatehi, cetanāpaṇidhīhi ca; Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ. ‘‘Pacchime ca bhave dāni, jātā seṭṭhikule ahaṃ; Sāvatthiyaṃ puravare, iddhe phīte mahaddhane. ‘‘Yadā ca yobbanūpetā, vitakkavasagā ahaṃ; Naraṃ jārapatiṃ disvā, tena saddhiṃ agacchahaṃ. ‘‘Ekaputtapasūtāhaṃ , dutiyo kucchiyā mamaṃ; Tadāhaṃ mātāpitaro, okkhāmīti sunicchitā. ‘‘Nārocesiṃ patiṃ mayhaṃ, tadā tamhi pavāsite; Ekikā niggatā gehā, gantuṃ sāvatthimuttamaṃ. ‘‘Tato me sāmi āgantvā, sambhāvesi pathe mamaṃ; Tadā me kammajā vātā, uppannā atidāruṇā. ‘‘Uṭṭhito ca mahāmegho, pasūtisamaye mama; Dabbatthāya tadā gantvā, sāmi sappena mārito. ‘‘Tadā vijātadukkhena, anāthā kapaṇā ahaṃ; Kunnadiṃ pūritaṃ disvā, gacchantī sakulālayaṃ. ‘‘Bālaṃ ādāya atariṃ, pārakūle ca ekakaṃ; Sāyetvā bālakaṃ puttaṃ, itaraṃ taraṇāyahaṃ. ‘‘Nivattā ukkuso hāsi, taruṇaṃ vilapantakaṃ; Itarañca vahī soto, sāhaṃ sokasamappitā. ‘‘Sāvatthinagaraṃ gantvā, assosiṃ sajane mate; Tadā avocaṃ sokaṭṭā, mahāsokasamappitā. ‘‘Ubho puttā kālaṅkatā, panthe mayhaṃ patī mato; Mātā pitā ca bhātā ca, ekacitamhi ḍayhare. ‘‘Tadā kisā ca paṇḍu ca, anāthā dīnamānasā; Ito tato bhamantīhaṃ , addasaṃ narasārathiṃ. ‘‘Tato avoca maṃ satthā, ‘putte mā soci assasa; Attānaṃ te gavesassu, kiṃ niratthaṃ vihaññasi. ‘‘‘Na santi puttā tāṇāya, na ñātī napi bandhavā; Antakenādhipannassa, natthi ñātīsu tāṇatā’. ‘‘Taṃ sutvā munino vākyaṃ, paṭhamaṃ phalamajjhagaṃ; Pabbajitvāna naciraṃ, arahattamapāpuṇiṃ. ‘‘Iddhīsu ca vasī homi, dibbāya sotadhātuyā; Paracittāni jānāmi, satthusāsanakārikā. ‘‘Pubbenivāsaṃ jānāmi, dibbacakkhu visodhitaṃ; Khepetvā āsave sabbe, visuddhāsiṃ sunimmalā. ‘‘Tatohaṃ vinayaṃ sabbaṃ, santike sabbadassino; Uggahiṃ sabbavitthāraṃ, byāhariñca yathātathaṃ. ‘‘Jino tasmiṃ guṇe tuṭṭho, etadagge ṭhapesi maṃ; Aggā vinayadhārīnaṃ, paṭācārāva ekikā. ‘‘Pariciṇṇo mayā satthā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ; Ohito garuko bhāro, bhavanetti samūhatā. ‘‘Yassatthāya pabbajitā, agārasmānagāriyaṃ; So me attho anuppatto, sabbasaṃyojanakkhayo. ‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavā. ‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
据说,波咤左罗比丘尼这样宣说了这些偈颂。
Itthaṃ sudaṃ paṭācārā bhikkhunī imā gāthāyo abhāsitthāti.
一布萨者,及萨拉拉与摩达咖;
一坐者、五灯,那喇马利与乔达弥。
差摩、优波喇瓦那,及波咤左罗比丘尼;
偈颂五百,复增其九,共五百有九。
Ekūposathikā ceva, saḷalā cātha modakā; Ekāsanā pañcadīpā, naḷamālī ca gotamī. Khemā uppalavaṇṇā ca, paṭācārā ca bhikkhunī; Gāthā satāni pañceva, nava cāpi taduttari.