七百结集犍度的注释
12. Sattasatikakkhandhakavaṇṇanā
小品解释 · 26 段
十事论的注释
Dasavatthukathāvaṇṇanā
446“Nikkhittamaṇisuvaṇṇā”是指由学处本身所禁止的珠宝和黄金。其中,提到“珠宝”就涵盖了所有属于恶作的事;提到“黄金”就涵盖了所有属于巴吉帝亚的事。“Bhikkhaggena”是说要按比丘的人数来算,这里说的就是这个意思。
446.Nikkhittamaṇisuvaṇṇāti sikkhāpadeneva paṭikkhittamaṇisuvaṇṇā. Tattha maṇiggahaṇena sabbaṃ dukkaṭavatthu, suvaṇṇaggahaṇena sabbaṃ pācittiyavatthu gahitaṃ hoti. Bhikkhaggena bhikkhugaṇanāyāti vuttaṃ hoti.
447Mahikā 就是霜雪。Posā 就是众生。Sarajā 就是带着烦恼尘垢的。Magā 就是像野兽一样的。Netti 就是在各种境界或有中牵引的意思,这是渴爱的同义词;因为和那渴爱一起活动,所以叫 sanettikā。
447.Mahikāti himaṃ. Posāti sattā. Sarajāti sakilesarajā. Magāti magasadisā. Tasmiṃ tasmiṃ visaye, bhave vā netīti netti, taṇhāyetaṃ adhivacanaṃ, tāya saha vattantīti sanettikā.
450-2Ahogaṅgo 是一座山的名字。Anumānessāma 的意思是“我们将使之知道”。Āsutā 的意思是“已经准备好的”,或者写作 asuttā,意思是“不浑浊、没有煮过、鲜嫩的”。
450-2.Ahogaṅgoti pabbatassa nāmaṃ. Anumānessāmāti paññāpessāma. Āsutāti sajjitā, ‘‘asuttā’’ti vā pāṭho, anāvilā apakkā taruṇā.
453他们逆流而行。
453.Ujjaviṃsu paṭisotena gacchiṃsu.
455Appeva nāma的意思是萨度。Mūlā dāyakā pesalakā指根本施主是温和可爱的。所写的Kullakavihārenāti khuddakavihārena就是小寺。因为形色已进入其中,所以叫小寺。那么,这件事怎么知道呢:储存起来的尽形寿药,如果和当天接受的时药混了味,在当天接受的时药用完之后,它就归入储存食物之列?回答说:根据“诸比丘,以时药,尽形寿药当天接受”这句话,如果先前接受的尽形寿药和当天接受的食物混合了,就成立它归入先前接受的那一类。否则,就像在“诸比丘,以七日药接受的尽形寿药,七日之内可以使用”(《大品》305)所说的那样,这里也应该说“诸比丘,以时药接受的尽形寿药,在适当的时候可以使用”,但并没有这样说。因此应当知道,那先前接受的、和食物混合了的,就归属于食物一类。不过在注脚里说的是“储存的硬食或软食”(《巴吉帝亚》253)。不能只取字面意思。
455.Appeva nāmāti sādhu nāma. Mūlā dāyakā pesalakā. ‘‘Kullakavihārenāti khuddakavihārenā’’ti likhitaṃ. Rūpāvatārattā kullakavihāro nāma. Kathaṃ panetaṃ paññāyati, yena sannidhikataṃ yāvajīvikaṃ yāvakālikena tadahupaṭiggahitena sambhinnarasaṃ tadahupaṭiggahitasaṅkhayaṃ āgantvā sannidhikatāmisasaṅkhyameva gacchatīti? Vuccate – ‘‘yāvakālikena, bhikkhave, yāvajīvikaṃ tadahupaṭiggahita’’nti vacanato purepaṭiggahitaṃ yāvajīvikaṃ tadahupaṭiggahitenāmisena ce sambhinnaṃ, purepaṭiggahitasaṅkhyameva gacchatīti siddhaṃ. Aññathā ‘‘sattāhakālikena, bhikkhave, yāvajīvikaṃ paṭiggahitaṃ sattāhaṃ kappatī’’ti (mahāva. 305) vuttaṭṭhāne viya idhāpi ‘‘yāvakālikena, bhikkhave, yāvajīvikaṃ paṭiggahitaṃ kāle kappatī’’ti vadeyya, tañcāvuttaṃ. Tasmā purepaṭiggahitaṃ taṃ āmisasambhinnaṃ āmisagatikamevāti veditabbaṃ. Gaṇṭhipade pana ‘‘sannidhikārakaṃ khādanīyaṃ vā bhojanīyaṃ vā’’ti (pāci. 253) vuttaṃ. Byañjanamattaṃ na gahetabbaṃ.
457这里“在此文中”是指在这段文本里。文中写道:“‘在适当的时候可以用,在不适当的时候不可以用’(《大品》305),仅仅根据这句话本身,说‘在不适当的时候可以用’,就会招致非时食巴吉帝亚,这是它的意思;说‘不可以用’,就会招致储存食物巴吉帝亚,这是它的意思;如果味道混合在一起,即使是当天接受的东西,也算作尽形寿药,这是它的意思。”“在经分别中”的意思是:在被称为论母的经中,以及在被称为分别的、对它的逐条解释中。这个内容已经出现了。是哪一个呢?就是“对使超过的人,有截断”这一句。
457.Idhāti imasmiṃ pāṭhe. ‘‘‘Kāle kappati, vikāle na kappatī’ti (mahāva. 305) vuttavacanamattena ‘vikāle kappatī’ti vikālabhojanapācittiyaṃ āvahaṃ hotīti attho, ‘na kappatī’ti sannidhibhojanapācittiyaṃ āvahaṃ hotīti attho, yadi sambhinnarasaṃ ajjapaṭiggahitampi yāvajīvikanti attho’’ti likhitaṃ. Suttavibhaṅgeti mātikāsaṅkhāte sutte ca tassa padabhājanīyasaṅkhāte vibhaṅge cāti attho. Idaṃ āgatameva. Kataranti? ‘‘Atikkāmayato chedanaka’’nti idaṃ.
纵有三拃之量,若无边缘,岂得名为坐具?
坐具之相,端在有边缘。
那个坐具的尺寸是三个拃,如果它的边缘算一个拃的话。
只要还叫坐具,就可以把它截断。
如果它根本不是坐具的名称,那又怎么能算是该切断的呢?
如果是这样,那就不该说它,就坐具拃而言。
有边缘的才算是坐具,这是理由。
这怎么说得通呢?这并不是坐具的名称。
因为已经说过了“坐具”,又因为超出了规定尺寸;
因为那是出于他的同意,所以在这里应当予以剪截。
Tividatthipamāṇañce, adasaṃ taṃ nisīdanaṃ; Nisīdanaṃ kathaṃ hoti, sadasaṃ tañhi lakkhaṇaṃ. Tividatthipamāṇaṃ taṃ, dasā tattha vidatthi ce; Taṃnisīdananāmattā, tasmiṃ chedanakaṃ siyā. Anisīdananāmamhi, kathaṃ chedanakaṃ bhave; Iti ce neva vattabbaṃ, nisīdanavidatthito. Kappate sadasāmattaṃ, nisīdanamiti kāraṇaṃ; Kathaṃ yujjati no cetaṃ, nisīdanassa nāmakaṃ. Nisīdananti vuttattā, pamāṇasamatikkamā; Tassānumatihetuttā, tattha chedanakaṃ bhave.
黄金在圣典里只对个人是被禁止的。
并非对僧团,而是对僧团,如果那完全允许的话。
过午之食,唯制于个人;
既非僧团所禁,即是僧团听许,二者云何等同?
Jātarūpaṃ paṭikkhittaṃ, puggalasseva pāḷiyaṃ; Na saṅghassāti saṅghassa, tañce kappati sabbaso. Vikālabhojanañcāpi, puggalasseva vāritaṃ; Na saṅghassāti saṅghassa, kappatīti kathaṃ samaṃ.