第28章 关于穷人的场合的渐次开示
28. Kapaṇassa vatthumhi ayamānupubbīkathā
夜叉所欺品解释 · 62 段
在我们的世尊般涅槃之后,波罗奈里有一个穷苦人,靠到别人家里做工来维持生活。那时候,城里的居民大多在各个地方建起凉亭之类的东西,举行大布施。这个穷苦人看到以后,心里这样想:我过去因为没有修过福,所以只能在别人家里做工,艰难辛苦地过日子。连住处和遮身的衣服,我都只能很困苦地得到一点点。现在佛陀出世了,僧团也还在。
Amhākaṃ bhagavati parinibbute bārāṇasīnagaravāsī eko duggatapuriso paragehe bhatiṃkatvā jīvikaṃ kappeti, tasmiṃ samaye nagaravāsino yebhuyyena tasmiṃ tasmiṃ ṭhāne maṇḍapādayo kārāpetvā mahādānaṃ denti, taṃ disvā duggato evaṃ cintesi, ahaṃ pubbe akatapuññattā paragehe bhatiṃ katvā kicchena kasirena jīvāmi. Nivāsanapārupanampi vāsaṭṭhānamattammi dukkhato labhāmi. Idāni buddhuppādo vattati bhikkhusaṅghopi.
这些人都通过布施来清净通往天界的道路。我也应该布施。这会给我带来长远的利益和安乐。可是我连一筒米都没有,不努力的话就没法成就这件事。为了这件事,我要奋发努力去布施。他这样想过之后,从那时起就四处找活干,到处做工,把挣到的工钱和乞讨得来的芝麻、米等东西都收集到一处,然后请人帮忙,在那里搭了一座凉亭,用森林里的花草装饰好,邀请比丘们来,请他们在凉亭里坐下,准备好给所有人的乳粥,供养他们。后来临终时,他回忆起自己所做的这桩殊胜布施。凭着这个善业,他就像从睡梦中醒来一样,投生到了天界。在那里,随着他所修的福报,出现了一座巨大的黄金宫殿。周围三俱卢舍之内,天神们拿着各种乐器前来供养。总有成千上万的天女围绕在他身边。他就这样享受着巨大的福报。有一天,住在黄金山寺、通达四无碍解的玛哈桑卡拉奇达长老在游行天界时,看见这位天子以无与伦比的天界福报光芒四射,便走上前去站着,问他曾做了什么业。那位天子就如实告诉了他。长老便以此事为他说法。
Sabbe ime dānaṃ datvā saggamaggaṃ sodhenti. Mayāpi dānaṃ dātuṃ vaṭṭati. Tamme dīgharattaṃ hitāya sukhāya bhavissati. Api ca mayhaṃ taṇḍulanālimattampi natthi, akatavīriyena taṃ matthakaṃ pāpetuṃ na sakkā, etadatthāyāhaṃ uyyogaṃ katvā dānaṃ dassāmīti cintetvā tato paṭṭhāya bhatiṃ pariyesamāno gantvā tattha tattha bhatiṃ katvā laddhanivāpe ca bhikkhācariyāya laddhatilataṇḍulādayo ca ekattha saṃharitvā manusse samādāpetvā tasmiṃ maṇḍapaṃ kārāpetvā vanakusamādīhi taṃ alaṅkaritvā bhikkhū nimantetvā maṇḍape nisīdāpetvā sabbesaṃ pāyasaṃ paṭiyādetvā bhojesi. Atha so maraṇakāle attanā kataṃ taṃ dānavaraṃ anussari. So tena kusalakammena suttappabuddho viya devaloke nibbatti. Tasmiṃ tena katapuññānurūpaṃ mahantaṃ kanakavimānaṃ nibbatti. Samantā tigāvutaṭṭhāne devatā nānā vidhāni turiyāni gahetvā upahāraṃ karonti. Niccaṃ devaccharāsahassāni taṃ parivāretvā tiṭṭhanti. Evaṃ so mahantaṃ sampattiṃ anubhavati. Athekadivasaṃ suvaṇṇaselavihāravāsī mahāsaṅgharakkhitatthero pattapaṭisambhido devacārikaṃ caramāno taṃ devaputtaṃ anupamāya devasampattiyā virocamānaṃ disvā upasaṅkamma ṭhito tena katakammaṃ pucchi. Sopissa yathābhūtaṃ byākāsi, tenattha.
斯宫通体纯金,众宝所成;
缀以百千金顶,光华炽盛,难以仰视。
Sabbasovaṇṇayo āsi, pāsādo ratanāmayo; Soṇṇasiṅgasatākiṇṇo, duddikkho ca pabhassaro.
数百尖顶楼阁遍布,金鬘交络其间;
串串珍珠璎珞垂悬,处处悦目堪欣。
Kūṭāgāra satākiṇṇo, soṇṇamālāsamākulo; Muttākalāpālambanti, tattha tattha manoramā.
数百堂室遍充盈,床座庄严悉周备;
福增木匠所营构,分划随宜皆得所。
Nekagabbhasatākiṇṇo, sayanāsanamaṇḍito; Vibhatto bhabbabhāgehi, puññavaḍḍhakinā kato.
舞女们在那里,在鼓阵环绕的正中央跳舞嬉戏。
有些人唱着歌,有些人玩闹着,有些人拨弄着琴弦。
Naccanti pamadā tattha, bherimaṇḍalamajjhagā; Gāyanti kāci kīḷanti, vādenti kāci tantiyo.
接着,在那三俱卢舍远的地方,环绕在宫殿四周;
与天女相伴的天子们,拿着阿陀陀鼓等乐器。
Tato tigāvute ṭhāne, pāsādassa samantato; Sahaccharā devaputtā, gahetvā ātatādayo.
众人围绕,恒以歌舞等而欢悦;
腾跃喧哗,四方称扬赞叹。
Modanti parivāretvā, naccagītādinā sadā; Ullaṅghantica selenti, silāghanti samantato.
如今你有这么大的神通,你以礼敬的方式说:
我问你,天子:你从前造了什么业?
Evaṃ mahiddhiko dāni, tuvaṃ vandova bhāsati; Pucchāmi taṃ devaputta, kiṃ kammamakarī purā.
过去我曾是个穷人,住在最胜之城波罗奈中;
在那里,人们邀请比丘们之后,就布施。
Ahosiṃ duggato pubbe, bārāṇasīpuruttame; Dānaṃ denti narā tattha, nimantetvāna bhikkhavo.
我以工钱活命,那时大众正行布施,
欢喜雀跃、欣悦满怀,我于那时如是思惟。
Jīvanto bhatiyā sohaṃ, dānaṃ dente mahājane; Tuṭṭhahaṭṭhe pamudite, evaṃ cintesahaṃ tadā.
Sampannavatthālaṅkārā, dānaṃ denti ime janā; Paratthapi pahaṭṭhāva, sampattimanubhonti te.
如今佛陀已经出世,正法在世间流传;
如今有品德的人正在修行,他们是堪受供养的胜者之子。
Buddhuppādo ayaṃ dāni, dhammo loke pavattati; Susīlā dāni vattanti, dakkhiṇeyyā jinorasā.
轮回无有止境,恶趣确已满盈;
众生背离善法,必定趣向恶道。
Anāvaṭṭhito saṃsāro, apāyā khalu pūritā; Kalyāṇavimukhā sattā, kāmaṃ gacchanti duggatiṃ.
如今我陷入痛苦,只能艰难地勉强活着。
我贫穷、孤苦、潦倒,财物极少,无依无靠。
Idāni dukkhito hutvā, jīvāmi kasirenahaṃ; Daliddo kapaṇo dīno, appabhogo anālayo.
现在我把种子播下去,播在大家公认的好田里;
也许正因为这样,我来世就能得到安乐。
Idāni bījaṃ ropemi, sukhette sādhusammate; Appevanāma tenāhaṃ, parattha sukhito siyā.
他这样想过之后,乞讨募化,做了各种各样的雇工劳作。
在那里建好凉亭,邀请诸比丘前来。
Iti cintiya bhikkhitvā, bhatiṃ katvāna nekadhā; Maṇḍapaṃ tattha kāretvā, nimantetvāna bhikkhavo.
我因为辛苦劳碌,才把那乳粥施给了他,而它成了他的不死之境。
凭那个业报,在天界中,在令人欢喜的地方。
Āyāsena adāsāhaṃ, pāyasaṃ amatāya so; Tena kammavipākena, devaloke manorame.
我生来就拥有天界的种种欲乐,以各种方式享受欢愉。
我拥有了长寿、美貌,并且具足威光。
Jātomhi dibbakāmehi, modamāno anekadhā; Dīghāyuko vaṇṇavanto, tejassīca ahosahanti.
天子详细讲了自己所造的善业;那位长老也来到人间,把自己亲眼见到的天界福报讲给人们听。大众听了以后,行善,大多数人死后投生到了天界。
Evaṃ devaputto attanā katapuññakammaṃ vittārena kathesi, theropi manussalokaṃ āgantvā manussānaṃ attanā paccakkhato diṭṭhadibbasampattiṃ pakāsesi. Taṃ sutvā mahājano kusalakammaṃ katvā yebhuyyena sagge nibbattoti.
不执著的人,即使落到恶趣的悲惨境地,
布施者已证得殊胜。
如果你们想求得最高的生天,
杀掉悭吝的污垢,去布施吧。
Anālayo duggatadīnakopi, Dānaṃ dadanto dhigato visesaṃ; Saggā pavaggaṃ yadi patthayavho, Hantvāna maccheramalaṃ dadāthāti.