1. 心生起品
1. Cittuppādakaṇḍaṃ
全篇 776 段
1什么是善法?当欲界善心生起时,与悦俱、相应于智,以色为所缘,或以声为所缘,或以香为所缘,或以味为所缘,或以触为所缘,或以法为所缘,或缘于任何其他,在那时有触,有受,有想,有思,有心,有寻,有伺,有喜,有乐,有心一境性,有信根,有精进根,有念根,有定根,有慧根,有意根,有悦根,有命根,有正见,有正思惟,有正精进,有正念,有正定,有信力,有精进力,有念力,有定力,有慧力,有惭力,有愧力,有无贪,有无嗔,有无痴,有无贪欲,有无嗔恚,有正见,有惭,有愧,有身轻安,有心轻安,有身轻快性,有心轻快性,有身柔软性,有心柔软性,有身适业性,有心适业性,有身练达性,有心练达性,有身正直性,有心正直性,有念,有正知,有止,有观,有策励,有不散乱;或者在那时还有其他缘生的无色法——这些是善法。
Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, pīti hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, paññindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, somanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammādiṭṭhi hoti, sammāsaṅkappo hoti, sammāvāyāmo hoti, sammāsati hoti, sammāsamādhi hoti, saddhābalaṃ hoti, vīriyabalaṃ hoti, satibalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, paññābalaṃ hoti, hiribalaṃ hoti, ottappabalaṃ hoti, alobho hoti, adoso hoti, amoho hoti, anabhijjhā hoti, abyāpādo hoti, sammādiṭṭhi hoti, hirī hoti, ottappaṃ hoti, kāyapassaddhi hoti, cittapassaddhi hoti, kāyalahutā hoti, cittalahutā hoti, kāyamudutā hoti, cittamudutā hoti, kāyakammaññatā hoti, cittakammaññatā hoti, kāyapāguññatā hoti, cittapāguññatā hoti, kāyujukatā hoti, cittujukatā hoti, sati hoti, sampajaññaṃ hoti, samatho hoti, vipassanā hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
2什么是在那时的触?凡在那时的触、触、接触、已接触性——这是在那时的触。
Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
3在那时什么是受?在那时由彼相应意识界触所生的心所悦、心所乐、由心触所生的悦乐所受、由心触所生的悦乐受——这是在那时的受。
Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajaṃ cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti.
4在那时什么是想?在那时由彼相应意识界触所生的想、想知、已想知性——这是在那时的想。
Katamā tasmiṃ samaye saññā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajā saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saññā hoti.
5在那时什么是思?在那时由彼相应意识界触所生的思、思作、已思作性——这是在那时的思。
Katamā tasmiṃ samaye cetanā hoti? Yā tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajā cetanā sañcetanā cetayitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye cetanā hoti.
6在那时什么是心?在那时的心、意、意所、心脏、净白、意、意处、意根、识、识蕴、彼相应意识界——这是在那时的心。
Katamaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti.
7在那时什么是寻?在那时的思考、寻、思惟、安置、遍安置、心的现前安置、正思惟——这是在那时的寻。
Katamo tasmiṃ samaye vitakko hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā sammāsaṅkappo – ayaṃ tasmiṃ samaye vitakko hoti.
8在那时,什么是伺?凡在那时的伺察、伺、随伺察、近伺察、心的连续、观察——这在那时是伺。
Katamo tasmiṃ samaye vicāro hoti? Yo tasmiṃ samaye cāro vicāro anuvicāro upavicāro cittassa anusandhānatā anupekkhanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye vicāro hoti.
9在那时,什么是喜?凡在那时的喜、欢喜、喜悦、欢悦、笑、大笑、喜乐、欢畅、心的欢喜——这在那时是喜。
Katamā tasmiṃ samaye pīti hoti? Yā tasmiṃ samaye pīti pāmojjaṃ āmodanā pamodanā hāso pahāso vitti odagyaṃ attamanatā cittassa – ayaṃ tasmiṃ samaye pīti hoti.
10在那时什么是乐?凡在那时心所的愉悦、心所的乐、心触所生的愉悦乐受、心触所生的愉悦乐受——这在那时是乐。
Katamaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti.
11在那时什么是心一境性?凡在那时心的住立、确立、安立、不散乱、不散动、不散乱心性、寂止、定根、定力、正定——这在那时是心一境性。
Katamā tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti.
12什么是在那时有信根?凡在那时的信、信受、信解、净信、信、信根、信力——这是在那时有信根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye saddhindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye saddhā saddahanā okappanā abhippasādo saddhā saddhindriyaṃ saddhābalaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye saddhindriyaṃ hoti.
13在那时什么是精进根?凡在那时心所的精进发起、努力、勤奋、勇猛、精勤、奋发、奋勉、力、坚固、不松懈勤奋、不舍弃意欲、不舍弃重担、荷担重担、精进、精进根、精进力、正精进——这在那时是精进根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye vīriyindriyaṃ hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo – idaṃ tasmiṃ samaye vīriyindriyaṃ hoti.
14在那时什么是念根?凡在那时的念、随念、回忆、念、忆持、执持、不流失、不忘失、念、念根、念力、正念——这在那时是念根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye satindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati – idaṃ tasmiṃ samaye satindriyaṃ hoti.
15在那时什么是定根?凡在那时心的住立、确立、安立、不散乱、不散动、不散乱心性、寂止、定根、定力、正定——这在那时是定根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye samādhindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – idaṃ tasmiṃ samaye samādhindriyaṃ hoti.
16于彼时什么是慧根?于彼时凡是慧、了知、简择、抉择、择法、观察、审察、省察、聪睿、善巧、巧妙、辨别、思惟、近察、广慧、睿智、导慧、观、正知、激励、慧、慧根、慧力、慧剑、慧宫、慧光、慧明、慧炬、慧宝、无痴、择法、正见——此于彼时是慧根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye paññindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – idaṃ tasmiṃ samaye paññindriyaṃ hoti.
17什么是在那时的意根?在那时的心、意、意所、心脏、净白、意、意处、意根、识、识蕴、与彼相应的意识界——这是在那时的意根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti.
18于彼时什么是喜根?于彼时凡是心所的悦、心所的乐、心触所生的悦乐所感受、心触所生的悦乐之受——此于彼时是喜根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye somanassindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye somanassindriyaṃ hoti.
19于彼时什么是命根?彼等诸无色法的寿、住、持续、维持、转起、运转、保持、生命、命根——此于彼时是命根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti? Yo tesaṃ arūpīnaṃ dhammānaṃ āyu ṭhiti yapanā yāpanā iriyanā vattanā pālanā jīvitaṃ jīvitindriyaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti.
20于彼时什么是正见?于彼时凡是慧、了知、简择、抉择、择法、观察、审察、省察、聪睿、善巧、巧妙、辨别、思惟、近察、广慧、睿智、导慧、观、正知、激励、慧、慧根、慧力、慧剑、慧宫、慧光、慧明、慧炬、慧宝、无痴、择法、正见——此于彼时是正见。
Katamā tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – ayaṃ tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti.
21于彼时什么是正思惟?于彼时凡是推度、寻、思惟、安置、遍安置、心的投置、正思惟——此于彼时是正思惟。
Katamo tasmiṃ samaye sammāsaṅkappo hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā sammāsaṅkappo – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsaṅkappo hoti.
22于彼时什么是正精进?于彼时凡是心所的精进发起、努力、勇猛、勤奋、勤勉、奋发、奋勉、坚固、坚持、不松懈的努力、不舍弃意欲、不舍弃重担、荷担、精进、精进根、精进力、正精进——此于彼时是正精进。
Katamo tasmiṃ samaye sammāvāyāmo hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāvāyāmo hoti.
23于彼时什么是正念?于彼时凡是念、随念、回忆、念、忆持、执持、不流散、不忘失、念、念根、念力、正念——此于彼时是正念。
Katamā tasmiṃ samaye sammāsati hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsati hoti.
24什么是在那时有正定?凡在那时心的住立、确立、不散乱、不动摇、不散动、不被扰乱的心性、止、定根、定力、正定——这是在那时有正定。
Katamo tasmiṃ samaye sammāsamādhi hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsamādhi hoti.
25在那时,什么是信力?在那时,凡是信、信解、信受、净信、信、信根、信力——这在那时是信力。
Katamaṃ tasmiṃ samaye saddhābalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye saddhā saddahanā okappanā abhippasādo saddhā saddhindriyaṃ saddhābalaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye saddhābalaṃ hoti.
26什么是在那时有精进力?凡在那时心所的精进发起、努力、勇猛、勤奋、勤勉、奋发、奋勉、坚固、坚持、不松懈的努力、不舍弃意欲、不舍弃重担、荷担、精进、精进根、精进力、正精进——这是在那时有精进力。
Katamaṃ tasmiṃ samaye vīriyabalaṃ hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo – idaṃ tasmiṃ samaye vīriyabalaṃ hoti.
27什么是在那时有念力?凡在那时的念、随念、回忆、念、忆持、保持、不失去、不忘失、念、念根、念力、正念——这是在那时有念力。
Katamaṃ tasmiṃ samaye satibalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati – idaṃ tasmiṃ samaye satibalaṃ hoti.
28什么是在那时有定力?凡在那时心的住立、确立、不散乱、不动摇、不散动、不被扰乱的心性、止、定根、定力、正定——这是在那时有定力。
Katamaṃ tasmiṃ samaye samādhibalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – idaṃ tasmiṃ samaye samādhibalaṃ hoti.
29什么是在那时有慧力?凡在那时的慧、了知、简择、抉择、择法、观察、思察、审察、聪睿、善巧、巧妙、辨别、思惟、考察、广慧、睿智、引导、观、正知、激励、慧、慧根、慧力、慧剑、慧殿、慧光、慧明、慧炬、慧宝、无痴、择法、正见——这是在那时有慧力。
Katamaṃ tasmiṃ samaye paññābalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – idaṃ tasmiṃ samaye paññābalaṃ hoti.
30什么是在那时有惭力?凡在那时以应惭而惭、对诸恶不善法的获得而惭——这是在那时有惭力。
Katamaṃ tasmiṃ samaye hiribalaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye hirīyati hiriyitabbena hirīyati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye hiribalaṃ hoti.
31在那时,什么是愧力?在那时,凡是愧、以应愧者而愧、愧于诸恶不善法的获得——这在那时是愧力。
Katamaṃ tasmiṃ samaye ottappabalaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye ottappati ottappitabbena ottappati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye ottappabalaṃ hoti.
32什么是在那时的无贪?在那时的无贪、不贪、不贪性、无染、不染、不染性、无贪欲、无贪善根——这是在那时的无贪。
Katamo tasmiṃ samaye alobho hoti? Yo tasmiṃ samaye alobho alubbhanā alubbhitattaṃ asārāgo asārajjanā asārajjitattaṃ anabhijjhā alobho kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye alobho hoti.
33什么是在那时的无嗔?凡在那时的无嗔、不嗔恚、不嗔恚的状态、无恼害、不恼害、无嗔、善根——这是在那时的无嗔。
Katamo tasmiṃ samaye adoso hoti? Yo tasmiṃ samaye adoso adussanā adussitattaṃ abyāpādo abyāpajjo adoso kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye adoso hoti?
34什么是在那时的无痴?凡在那时的慧、了知、简择、遍简择、法简择、观察、随观、近观、贤智、善巧、巧妙、审察、思惟、遍察、广慧、睿智、导慧、观、正知、激励、慧、慧根、慧力、慧剑、慧殿、慧光、慧明、慧灯、慧宝、无痴、法简择、正见、无痴、善根——这是在那时的无痴。
Katamo tasmiṃ samaye amoho hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi amoho kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye amoho hoti.
35什么是在那时的不贪求?凡在那时的无贪、不贪、不贪的状态、无染、不染、不染的状态、不贪求、无贪、善根——这是在那时的不贪求。
Katamā tasmiṃ samaye anabhijjhā hoti? Yo tasmiṃ samaye alobho alubbhanā alubbhitattaṃ asārāgo asārajjanā asārajjitattaṃ anabhijjhā alobho kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye anabhijjhā hoti.
36什么是在那时的无恼害?凡在那时的无嗔、不嗔恚、不嗔恚的状态、无恼害、不恼害、无嗔、善根——这是在那时的无恼害。
Katamo tasmiṃ samaye abyāpādo hoti? Yo tasmiṃ samaye adoso adussanā adussitattaṃ abyāpādo abyāpajjo adoso kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye abyāpādo hoti.
37什么是在那时的正见?凡在那时的慧、了知、简择、遍简择、法简择、观察、随观、近观、贤智、善巧、巧妙、审察、思惟、遍察、广慧、睿智、导慧、观、正知、激励、慧、慧根、慧力、慧剑、慧殿、慧光、慧明、慧灯、慧宝、无痴、法简择、正见——这是在那时的正见。
Katamā tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – ayaṃ tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti.
38什么是在那时的惭?凡在那时对应该惭耻之事而惭耻,对陷入诸恶不善法而惭耻——这是在那时的惭。
Katamā tasmiṃ samaye hirī hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye hirīyati hiriyitabbena hirīyati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – ayaṃ tasmiṃ samaye hirī hoti.
39什么是在那时的愧?凡在那时对应该愧惧之事而愧惧,对陷入诸恶不善法而愧惧——这是在那时的愧。
Katamaṃ tasmiṃ samaye ottappaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye ottappati ottappitabbena ottappati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye ottappaṃ hoti.
40于彼时何为身轻安?于彼时受蕴的轻安、轻安性、安静、安静性、安静状态,想蕴的轻安、轻安性、安静、安静性、安静状态,行蕴的轻安、轻安性、安静、安静性、安静状态——此为于彼时之身轻安。
Katamā tasmiṃ samaye kāyapassaddhi hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa passaddhi paṭipassaddhi passambhanā paṭipassambhanā paṭipassambhitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyapassaddhi hoti.
41什么是在那时的心轻安?凡在那时识蕴的轻安、极轻安、轻安性、极轻安性、轻安状态——这是在那时的心轻安。
Katamā tasmiṃ samaye cittapassaddhi hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa passaddhi paṭipassaddhi passambhanā paṭipassambhanā paṭipassambhitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye cittapassaddhi hoti.
42什么是在那时的身轻快性?凡在那时受蕴、想蕴、行蕴的轻快性、轻快转变性、不迟钝性、不僵硬性——这是在那时的身轻快性。
Katamā tasmiṃ samaye kāyalahutā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa lahutā lahupariṇāmatā adandhanatā avitthanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyalahutā hoti.
43什么是在那时的心轻快性?凡在那时识蕴的轻快性、轻快转变性、不迟钝性、不僵硬性——这是在那时的心轻快性。
Katamā tasmiṃ samaye cittalahutā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa lahutā lahupariṇāmatā adandhanatā avitthanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye cittalahutā hoti.
44什么是在那时的身柔软性?凡在那时受蕴、想蕴、行蕴的柔软性、柔和性、不粗涩性、不坚硬性——这是在那时的身柔软性。
Katamā tasmiṃ samaye kāyamudutā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa mudutā maddavatā akakkhaḷatā akathinatā – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyamudutā hoti.
45什么是在那时的心柔软性?凡在那时识蕴的柔软性、柔和性、不粗涩性、不坚硬性——这是在那时的心柔软性。
Katamā tasmiṃ samaye cittamudutā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa mudutā maddavatā akakkhaḷatā akathinatā – ayaṃ tasmiṃ samaye cittamudutā hoti.
46什么是在那时的身适业性?凡在那时受蕴、想蕴、行蕴的适业性、适业状态、适业性质——这是在那时的身适业性。
Katamā tasmiṃ samaye kāyakammaññatā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa kammaññatā kammaññattaṃ kammaññabhāvo – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyakammaññatā hoti.
47什么是在那时的心适业性?凡在那时识蕴的适业性、适业状态、适业性质——这是在那时的心适业性。
Katamā tasmiṃ samaye cittakammaññatā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa kammaññatā kammaññattaṃ kammaññabhāvo – ayaṃ tasmiṃ samaye cittakammaññatā hoti.
48什么是在那时的身熟练性?凡在那时受蕴、想蕴、行蕴的熟练性、熟练状态、熟练性质——这是在那时的身熟练性。
Katamā tasmiṃ samaye kāyapāguññatā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa paguṇatā paguṇattaṃ paguṇabhāvo – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyapāguññatā hoti.
49什么是在那时的心熟练性?凡在那时识蕴的熟练性、熟练状态、熟练性质——这是在那时的心熟练性。
Katamā tasmiṃ samaye cittapāguññatā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa paguṇatā paguṇattaṃ paguṇabhāvo – ayaṃ tasmiṃ samaye cittapāguññatā hoti.
50什么是在那时的身正直性?凡在那时受蕴、想蕴、行蕴的正直、正直性、不曲、不弯、不歪——这是在那时的身正直性。
Katamā tasmiṃ samaye kāyujukatā hoti? Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa ujutā ujukatā ajimhatā avaṅkatā akuṭilatā – ayaṃ tasmiṃ samaye kāyujukatā hoti.
51什么是那时的心正直性?那时,凡识蕴的正直、正直性、不曲、不弯、不歪——这就是那时的心正直性。
Katamā tasmiṃ samaye cittujukatā hoti? Yā tasmiṃ samaye viññāṇakkhandhassa ujutā ujukatā ajimhatā avaṅkatā akuṭilatā – ayaṃ tasmiṃ samaye cittujukatā hoti.
52什么是那时的念?那时,凡念、随念、回忆、念、忆持性、把持性、不流失性、不忘失性、念、念根、念力、正念——这就是那时的念。
Katamā tasmiṃ samaye sati hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati – ayaṃ tasmiṃ samaye sati hoti.
53什么是在那时有正知?凡在那时的慧、了知、简择、抉择、择法、观察、随观、近观、贤智、巧智、善巧、审察、思惟、近伺察、广慧、睿智、导慧、观、正知、激励、慧、慧根、慧力、慧剑、慧殿、慧光明、慧光辉、慧光耀、慧宝、无痴、择法、正见——这是在那时的正知。
Katamaṃ tasmiṃ samaye sampajaññaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – idaṃ tasmiṃ samaye sampajaññaṃ hoti.
54什么是在那时有止?凡在那时心的住立、确立、安住、不散乱、不散动、不动摇心性、止、定根、定力、正定——这是在那时的止。
Katamo tasmiṃ samaye samatho hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye samatho hoti.
55什么是在那时有观?凡在那时的慧、了知、简择、抉择、择法、观察、随观、近观、贤智、巧智、善巧、审察、思惟、近伺察、广慧、睿智、导慧、观、正知、激励、慧、慧根、慧力、慧剑、慧殿、慧光明、慧光辉、慧光耀、慧宝、无痴、择法、正见——这是在那时的观。
Katamā tasmiṃ samaye vipassanā hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – ayaṃ tasmiṃ samaye vipassanā hoti.
56什么是在那时有策励?凡在那时有心所的精进发起、努力、勇猛、勤奋、勤勉、奋发、奋勉、坚固、坚持、不松懈的勇猛、不舍弃意欲、不舍弃重担、荷负重担、精进、精进根、精进力、正精进——这是在那时有策励。
Katamo tasmiṃ samaye paggāho hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo – ayaṃ tasmiṃ samaye paggāho hoti.
57那时,什么是不散乱?凡那时,心的住立、确立、不动、不散、不散乱、不散乱心性、寂止、定根、定力、正定——这是那时的不散乱。
Katamo tasmiṃ samaye avikkhepo hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye avikkhepo hoti.
或者在那时,凡其他存在的缘起生的无色诸法——这些法是善的。
Ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
58然而在那时有四蕴,有二处,有二界,有三食,有八根,有五支禅那,有五支道,有七力,有三因,有一触,有一受,有一想,有一思,有一心,有一受蕴,有一想蕴,有一行蕴,有一识蕴,有一意处,有一意根,有一意识界,有一法处,有一法界;或者凡那时还有其他缘生的无色法——这些法是善的。
Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, aṭṭhindriyāni honti, pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, pañcaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, eko phasso hoti, ekā vedanā hoti, ekā saññā hoti, ekā cetanā hoti, ekaṃ cittaṃ hoti, eko vedanākkhandho hoti, eko saññākkhandho hoti, eko saṅkhārakkhandho hoti, eko viññāṇakkhandho hoti, ekaṃ manāyatanaṃ hoti, ekaṃ manindriyaṃ hoti, ekā manoviññāṇadhātu hoti, ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
59那时,哪四个蕴存在?受蕴、想蕴、行蕴、识蕴。
Katame tasmiṃ samaye cattāro khandhā honti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho, viññāṇakkhandho.
60那时,什么是受蕴?凡在那时,心所的悦、心所的乐、心触所生的悦乐所感受、心触所生的悦乐之受——此即在那时是受蕴。
Katamo tasmiṃ samaye vedanākkhandho hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanākkhandho hoti.
61那时,什么是想蕴?凡在那时有想、想知、想知性——此即在那时有想蕴。
Katamo tasmiṃ samaye saññākkhandho hoti? Yā tasmiṃ samaye saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saññākkhandho hoti.
62于彼时什么是行蕴?触、思、寻、伺、喜、心一境性、信根、精进根、念根、定根、慧根、命根、正见、正思惟、正精进、正念、正定、信力、精进力、念力、定力、慧力、惭力、愧力、无贪、无嗔、无痴、无贪欲、无嗔恚、正见、惭、愧、身轻安、心轻安、身轻快性、心轻快性、身柔软性、心柔软性、身适业性、心适业性、身练达性、心练达性、身正直性、心正直性、念、正知、止、观、策励、不散乱;或于彼时还有其他缘已生起的无色诸法,除了受蕴、除了想蕴、除了识蕴——此于彼时是行蕴。
Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro pīti cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi saddhābalaṃ vīriyabalaṃ satibalaṃ samādhibalaṃ paññābalaṃ hiribalaṃ ottappabalaṃ alobho adoso amoho anabhijjhā abyāpādo sammādiṭṭhi hirī ottappaṃ kāyapassaddhi cittapassaddhi kāyalahutā cittalahutā kāyamudutā cittamudutā kāyakammaññatā cittakammaññatā kāyapāguññatā cittapāguññatā kāyujukatā cittujukatā sati sampajaññaṃ samatho vipassanā paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti.
63于彼时什么是识蕴?于彼时凡是心、意、意所、心脏、净白、意、意处、意根、识、识蕴、彼生意识界——此于彼时是识蕴。
Katamo tasmiṃ samaye viññāṇakkhandho hoti ? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – ayaṃ tasmiṃ samaye viññāṇakkhandho hoti.
64于彼时什么是二处?意处、法处。
Katamāni tasmiṃ samaye dvāyatanāni honti? Manāyatanaṃ dhammāyatanaṃ.
65于彼时什么是意处?于彼时凡是心、意、意所、心脏、净白、意、意处、意根、识、识蕴、彼生意识界——此于彼时是意处。
Katamaṃ tasmiṃ samaye manāyatanaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye manāyatanaṃ hoti.
66于彼时什么是法处?受蕴、想蕴、行蕴——此于彼时是法处。
Katamaṃ tasmiṃ samaye dhammāyatanaṃ hoti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho – idaṃ tasmiṃ samaye dhammāyatanaṃ hoti.
67于彼时什么是二界?意识界、法界。
Katamā tasmiṃ samaye dve dhātuyo honti? Manoviññāṇadhātu, dhammadhātu.
68于彼时什么是意识界?于彼时凡是心、意、意所、心脏、净白、意、意处、意根、识、识蕴、彼生意识界——此于彼时是意识界。
Katamā tasmiṃ samaye manoviññāṇadhātu hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – ayaṃ tasmiṃ samaye manoviññāṇadhātu hoti.
69于彼时什么是法界?受蕴、想蕴、行蕴——此于彼时是法界。
Katamā tasmiṃ samaye dhammadhātu hoti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho – ayaṃ tasmiṃ samaye dhammadhātu hoti.
70于彼时什么是三食?触食、意思食、识食。
Katame tasmiṃ samaye tayo āhārā honti? Phassāhāro, manosañcetanāhāro , viññāṇāhāro.
71什么是在那时的触食?凡在那时的触、接触、等接触、已接触性——这是在那时的触食。
Katamo tasmiṃ samaye phassāhāro hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phassāhāro hoti.
72什么是在那时的意思食?凡在那时的思、等思、已思性——这是在那时的意思食。
Katamo tasmiṃ samaye manosañcetanāhāro hoti? Yā tasmiṃ samaye cetanā sañcetanā cetayitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye manosañcetanāhāro hoti.
73什么是在那时的识食?凡在那时的心、意、意所、心脏、净白、意、意处、意根、识、识蕴、彼生意识界——这是在那时的识食。
Katamo tasmiṃ samaye viññāṇāhāro hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – ayaṃ tasmiṃ samaye viññāṇāhāro hoti.
74什么是在那时的八根?信根、精进根、念根、定根、慧根、意根、喜根、命根。
Katamāni tasmiṃ samaye aṭṭhindriyāni honti? Saddhindriyaṃ, vīriyindriyaṃ, satindriyaṃ, samādhindriyaṃ, paññindriyaṃ, manindriyaṃ, somanassindriyaṃ, jīvitindriyaṃ.
75什么是在那时有信根?凡在那时的信、信受、信解、净信、信、信根、信力——这是在那时有信根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye saddhindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye saddhā saddahanā okappanā abhippasādo saddhā saddhindriyaṃ saddhābalaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye saddhindriyaṃ hoti.
76什么是在那时的精进根?凡在那时的心的精进、勤奋、努力、勇猛、勤勇、奋勉、奋力、坚固、坚持、不松懈的努力、不舍弃意欲、不舍弃重担、荷担重担、精进、精进根、精进力、正精进——这是在那时的精进根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye vīriyindriyaṃ hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo – idaṃ tasmiṃ samaye vīriyindriyaṃ hoti.
77什么是在那时的念根?凡在那时的念、随念、回忆、念、忆持性、执持性、不流散性、不忘失性、念、念根、念力、正念——这是在那时的念根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye satindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati – idaṃ tasmiṃ samaye satindriyaṃ hoti.
78什么是在那时的定根?凡在那时的心的住立、确立、安立、不散乱、不散动、不动摇心性、止、定根、定力、正定——这是在那时的定根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye samādhindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – idaṃ tasmiṃ samaye samādhindriyaṃ hoti.
79在那时什么是慧根?在那时凡是慧、了知、简择、抉择、择法、观察、审察、省察、聪睿、善巧、巧妙、辨别、思惟、近察、广慧、睿智、引导、观、正知、激励、慧、慧根、慧力、慧剑、慧宫、慧光、慧明、慧炬、慧宝、无痴、择法、正见——这在那时是慧根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye paññindriyaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – idaṃ tasmiṃ samaye paññindriyaṃ hoti.
80什么是在那时的意根?在那时的心、意、意所、心脏、净白、意、意处、意根、识、识蕴、与彼相应的意识界——这是在那时的意根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti.
81什么是在那时的喜根?在那时凡是心所的愉悦、心所的乐、心触所生的愉悦、乐、感受,心触所生的愉悦的、乐的受——这是在那时的喜根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye somanassindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye somanassindriyaṃ hoti.
82于彼时什么是命根?彼等诸无色法的寿、住、持续、维持、转起、运转、保持、生命、命根——此于彼时是命根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti? Yo tesaṃ arūpīnaṃ dhammānaṃ āyu ṭhiti yapanā yāpanā iriyanā vattanā pālanā jīvitaṃ jīvitindriyaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye jīvitindriyaṃ hoti .
83在那时什么是五支禅那?寻、伺、喜、乐、心一境性。
Katamaṃ tasmiṃ samaye pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti? Vitakko, vicāro, pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā.
84在那时什么是寻?在那时凡是思寻、寻、思惟、安置、遍安置、心的安置、正思惟——这在那时是寻。
Katamo tasmiṃ samaye vitakko hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā sammāsaṅkappo – ayaṃ tasmiṃ samaye vitakko hoti.
85在那时,什么是伺?凡在那时的伺察、伺、随伺察、近伺察、心的连续、观察——这在那时是伺。
Katamo tasmiṃ samaye vicāro hoti? Yo tasmiṃ samaye cāro vicāro anuvicāro upavicāro cittassa anusandhānatā anupekkhanatā – ayaṃ tasmiṃ samaye vicāro hoti.
86在那时,什么是喜?凡在那时的喜、欢喜、喜悦、欢悦、笑、大笑、喜乐、欢畅、心的欢喜——这在那时是喜。
Katamā tasmiṃ samaye pīti hoti? Yā tasmiṃ samaye pīti pāmojjaṃ āmodanā pamodanā hāso pahāso vitti odagyaṃ attamanatā cittassa – ayaṃ tasmiṃ samaye pīti hoti.
87在那时什么是乐?凡在那时心所的愉悦、心所的乐、心触所生的愉悦乐受、心触所生的愉悦乐受——这在那时是乐。
Katamaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye sukhaṃ hoti.
88在那时,什么是心一境性?凡在那时,心的住立、安住、坚住、不散失、不散乱、不散乱心性、止、定根、定力、正定——这是在那时的心一境性。
Katamā tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye cittassekaggatā hoti.
89什么是在那时的五支道?正见、正思惟、正精进、正念、正定。
Katamo tasmiṃ samaye pañcaṅgiko maggo hoti? Sammādiṭṭhi, sammāsaṅkappo, sammāvāyāmo, sammāsati, sammāsamādhi.
90什么是在那时的正见?凡在那时的慧、了知、简择、抉择、择法、观察、随观、近观、聪睿、巧妙、善巧、审察、思惟、考察、广慧、睿智、导慧、观、正知、激励、慧、慧根、慧力、慧剑、慧宫、慧光明、慧光辉、慧光耀、慧宝、无痴、择法、正见——这是在那时的正见。
Katamā tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – ayaṃ tasmiṃ samaye sammādiṭṭhi hoti.
91什么是在那时的正思惟?凡在那时的寻求、寻、思惟、安置、遍安置、心的现前安置、正思惟——这是在那时的正思惟。
Katamo tasmiṃ samaye sammāsaṅkappo hoti? Yo tasmiṃ samaye takko vitakko saṅkappo appanā byappanā cetaso abhiniropanā sammāsaṅkappo – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsaṅkappo hoti.
92什么是在那时的正精进?凡在那时心所的精进发起、努力、勤奋、勇猛、精勤、奋发、奋力、坚固、坚持、不松懈的努力、不舍弃意欲、不舍弃重担、荷担、精进、精进根、精进力、正精进——这是在那时的正精进。
Katamo tasmiṃ samaye sammāvāyāmo hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāvāyāmo hoti.
93什么是在那时的正念?凡在那时的念、随念、忆念、念、忆持性、执持性、不漂浮性、不忘失性、念、念根、念力、正念——这是在那时的正念。
Katamā tasmiṃ samaye sammāsati hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsati hoti.
94什么是在那时的正定?凡在那时心的住立、确立、不散乱、不散动、不散、不散乱的心性、止、定根、定力、正定——这是在那时的正定。
Katamo tasmiṃ samaye sammāsamādhi hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye sammāsamādhi hoti.
95在那时,有哪七力?信力、精进力、念力、定力、慧力、惭力、愧力。
Katamāni tasmiṃ samaye satta balāni honti? Saddhābalaṃ, vīriyabalaṃ, satibalaṃ, samādhibalaṃ, paññābalaṃ, hiribalaṃ, ottappabalaṃ.
96在那时,什么是信力?在那时,凡是信、信解、信受、净信、信、信根、信力——这在那时是信力。
Katamaṃ tasmiṃ samaye saddhābalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye saddhā saddahanā okappanā abhippasādo saddhā saddhindriyaṃ saddhābalaṃ – idaṃ tasmiṃ samaye saddhābalaṃ hoti.
97在那时,什么是精进力?在那时,凡是心所的精进发起、努力、勤奋、勇猛、精勤、奋发、奋力、坚固、坚持、不松懈的努力、不舍弃意欲、不舍弃重担、荷担、精进、精进根、精进力、正精进——这在那时是精进力。
Katamaṃ tasmiṃ samaye vīriyabalaṃ hoti? Yo tasmiṃ samaye cetasiko vīriyārambho nikkamo parakkamo uyyāmo vāyāmo ussāho ussoḷhī thāmo dhiti asithilaparakkamatā anikkhittachandatā anikkhittadhuratā dhurasampaggāho vīriyaṃ vīriyindriyaṃ vīriyabalaṃ sammāvāyāmo – idaṃ tasmiṃ samaye vīriyabalaṃ hoti.
98在那时,什么是念力?在那时,凡是念、随念、忆念、念、忆持性、执持性、不漂浮性、不忘失性、念、念根、念力、正念——这在那时是念力。
Katamaṃ tasmiṃ samaye satibalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṃ satibalaṃ sammāsati – idaṃ tasmiṃ samaye satibalaṃ hoti.
99在那时,什么是定力?在那时,凡是心的住立、确立、安立、不散乱、不散动、不动乱心性、寂止、定根、定力、正定——这在那时是定力。
Katamaṃ tasmiṃ samaye samādhibalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye cittassa ṭhiti saṇṭhiti avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā samatho samādhindriyaṃ samādhibalaṃ sammāsamādhi – idaṃ tasmiṃ samaye samādhibalaṃ hoti.
100在那时,什么是慧力?在那时,凡是慧、了知、简择、抉择、择法、观察、随观、近观、贤明、善巧、巧妙、辨别、思惟、审察、广慧、睿智、引导、观、正知、激励、慧、慧根、慧力、慧剑、慧宫、慧光、慧明、慧炬、慧宝、无痴、择法、正见——这在那时是慧力。
Katamaṃ tasmiṃ samaye paññābalaṃ hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṃ patodo paññā paññindriyaṃ paññābalaṃ paññāsatthaṃ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – idaṃ tasmiṃ samaye paññābalaṃ hoti.
101在那时,什么是惭力?在那时,凡是惭、以应惭者而惭、惭于诸恶不善法的获得——这在那时是惭力。
Katamaṃ tasmiṃ samaye hiribalaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye hirīyati hiriyitabbena hirīyati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye hiribalaṃ hoti.
102在那时,什么是愧力?在那时,凡是愧、以应愧者而愧、愧于诸恶不善法的获得——这在那时是愧力。
Katamaṃ tasmiṃ samaye ottappabalaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye ottappati ottappitabbena ottappati pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā – idaṃ tasmiṃ samaye ottappabalaṃ hoti.
103在那时,有哪三因?无贪、无嗔、无痴。
Katame tasmiṃ samaye tayo hetū honti? Alobho, adoso, amoho.
104什么是在那时的无贪?在那时的无贪、不贪、不贪性、无染、不染、不染性、无贪欲、无贪善根——这是在那时的无贪。
Katamo tasmiṃ samaye alobho hoti? Yo tasmiṃ samaye alobho alubbhanā alubbhitattaṃ asārāgo asārajjanā asārajjitattaṃ anabhijjhā alobho kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye alobho hoti.
105什么是在那时的无嗔?凡在那时的无嗔、不嗔恚、不嗔恚的状态、无恼害、不恼害、无嗔、善根——这是在那时的无嗔。
Katamo tasmiṃ samaye adoso hoti? Yo tasmiṃ samaye adoso adussanā adussitattaṃ abyāpādo abyāpajjo adoso kusalamūlaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye adoso hoti.
106在那时,什么是无痴?在那时,凡是慧、了知……无痴、择法、正见——这在那时是无痴。
Katamo tasmiṃ samaye amoho hoti? Yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā…pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi – ayaṃ tasmiṃ samaye amoho hoti.
107在那时,什么是一触?在那时,凡是触、触、接触、已接触的状态——这在那时是一触。
Katamo tasmiṃ samaye eko phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye eko phasso hoti.
108在那时,什么是一受?在那时,凡是心所的悦、心所的乐、心触所生的悦乐感受、心触所生的悦乐受——这在那时是一受。
Katamā tasmiṃ samaye ekā vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye ekā vedanā hoti.
109在那时,什么是一想?在那时,凡是想、想知、已想知的状态——这在那时是一想。
Katamā tasmiṃ samaye ekā saññā hoti? Yā tasmiṃ samaye saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye ekā saññā hoti.
110在那时,什么是一思?在那时,凡是思、思惟、思造作——这在那时是一思。
Katamā tasmiṃ samaye ekā cetanā hoti? Yā tasmiṃ samaye cetanā sañcetanā cetayitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye ekā cetanā hoti.
111在那时,什么是一个心?在那时,凡是心、意、意所、心脏、净白、意、意处、意根、识、识蕴、相应的意识界——这在那时是一个心。
Katamaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ cittaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ cittaṃ hoti.
112在那时,什么是一个受蕴?在那时,凡是心的悦、心的乐、心触所生的悦乐感受、心触所生的悦乐受——这在那时是一个受蕴。
Katamo tasmiṃ samaye eko vedanākkhandho hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ sātaṃ cetasikaṃ sukhaṃ cetosamphassajaṃ sātaṃ sukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye eko vedanākkhandho hoti.
113在那时,什么是一个想蕴?在那时,凡是想、想知、想知性——这在那时是一个想蕴。
Katamo tasmiṃ samaye eko saññākkhandho hoti? Yā tasmiṃ samaye saññā sañjānanā sañjānitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye eko saññākkhandho hoti.
114在那时,什么是一个行蕴?触、思、寻、伺、喜、心一境性、信根、精进根、念根、定根、慧根、命根、正见、正思惟、正精进、正念、正定、信力、精进力、念力、定力、慧力、惭力、愧力、无贪、无嗔、无痴、无贪欲、无嗔恨、正见、惭、愧、身轻安、心轻安、身轻快性、心轻快性、身柔软性、心柔软性、身适业性、心适业性、身练达性、心练达性、身正直性、心正直性、念、正知、止、观、策励、不散乱;或者在那时,凡是其他缘生的无色诸法,除了受蕴、除了想蕴、除了识蕴——这在那时是一个行蕴。
Katamo tasmiṃ samaye eko saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro pīti cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi saddhābalaṃ vīriyabalaṃ satibalaṃ samādhibalaṃ paññābalaṃ hiribalaṃ ottappabalaṃ alobho adoso amoho anabhijjhā abyāpādo sammādiṭṭhi hirī ottappaṃ kāyapassaddhi cittapassaddhi kāyalahutā cittalahutā kāyamudutā cittamudutā kāyakammaññatā cittakammaññatā kāyapāguññatā cittapāguññatā kāyujukatā cittujukatā sati sampajaññaṃ samatho vipassanā paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye eko saṅkhārakkhandho hoti.
115在那时,什么是一个识蕴?在那时,凡是心、意、意所、心脏、净白、意、意处、意根、识、识蕴、相应的意识界——这在那时是一个识蕴。
Katamo tasmiṃ samaye eko viññāṇakkhandho hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – ayaṃ tasmiṃ samaye eko viññāṇakkhandho hoti.
116在那时,什么是一个意处?在那时,凡是心、意、意所、心脏、净白、意、意处、意根、识、识蕴、相应的意识界——这在那时是一个意处。
Katamaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ manāyatanaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ manāyatanaṃ hoti.
117在那时,什么是一个意根?在那时,凡是心、意、意所、心脏、净白、意、意处、意根、识、识蕴、相应的意识界——这在那时是一个意根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ manindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – idaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ manindriyaṃ hoti.
118在那时,什么是一个意识界?在那时,凡是心、意、意所、心脏、净白、意、意处、意根、识、识蕴、相应的意识界——这在那时是一个意识界。
Katamā tasmiṃ samaye ekā manoviññāṇadhātu hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ hadayaṃ paṇḍaraṃ mano manāyatanaṃ manindriyaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho tajjāmanoviññāṇadhātu – ayaṃ tasmiṃ samaye ekā manoviññāṇadhātu hoti.
119于彼时什么是一个法处?受蕴、想蕴、行蕴——此于彼时是一个法处。
Katamaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti? Vedanākkhandho, saññākkhandho , saṅkhārakkhandho – idaṃ tasmiṃ samaye ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti.
120于彼时什么是一个法界?受蕴、想蕴、行蕴——此于彼时是一个法界。
Katamā tasmiṃ samaye ekā dhammadhātu hoti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho – ayaṃ tasmiṃ samaye ekā dhammadhātu hoti.
或者在那时,凡其他存在的缘起生的无色诸法——这些法是善的。
Ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
121在那时,诸法存在,诸蕴存在,诸处存在,诸界存在,诸食存在,诸根存在,禅那存在,道存在,诸力存在,诸因存在,触存在,受存在,想存在,思存在,心存在,受蕴存在,想蕴存在,行蕴存在,识蕴存在,意处存在,意根存在,意识界存在,法处存在,法界存在;或者在那时,其他存在的缘起而生的无色诸法——这些法是善。
Tasmiṃ kho pana samaye dhammā honti, khandhā honti, āyatanāni honti, dhātuyo honti, āhārā honti, indriyāni honti, jhānaṃ hoti, maggo hoti, balāni honti, hetū honti, phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vedanākkhandho hoti, saññākkhandho hoti, saṅkhārakkhandho hoti, viññāṇakkhandho hoti, manāyatanaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, manoviññāṇadhātu hoti, dhammāyatanaṃ hoti, dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
122于彼时什么是诸法?受蕴、想蕴、行蕴、识蕴——这些于彼时是诸法。
Katame tasmiṃ samaye dhammā honti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho, viññāṇakkhandho – ime tasmiṃ samaye dhammā honti.
123于彼时什么是诸蕴?受蕴、想蕴、行蕴、识蕴——这些于彼时是诸蕴。
Katame tasmiṃ samaye khandhā honti? Vedanākkhandho, saññākkhandho , saṅkhārakkhandho, viññāṇakkhandho – ime tasmiṃ samaye khandhā honti.
124于彼时什么是诸处?意处、法处——这些于彼时是诸处。
Katamāni tasmiṃ samaye āyatanāni honti? Manāyatanaṃ, dhammāyatanaṃ – imāni tasmiṃ samaye āyatanāni honti.
125于彼时什么是诸界?意识界、法界——这些于彼时是诸界。
Katamā tasmiṃ samaye dhātuyo honti? Manoviññāṇadhātu, dhammadhātu – imā tasmiṃ samaye dhātuyo honti.
126在那时有哪些食?触食、意思食、识食——这些是在那时的食。
Katame tasmiṃ samaye āhārā honti? Phassāhāro, manosañcetanāhāro, viññāṇāhāro – ime tasmiṃ samaye āhārā honti.
127在那时有哪些根?信根、精进根、念根、定根、慧根、意根、喜根、命根——这些是在那时的根。
Katamāni tasmiṃ samaye indriyāni honti? Saddhindriyaṃ, vīriyindriyaṃ, satindriyaṃ, samādhindriyaṃ, paññindriyaṃ, manindriyaṃ, somanassindriyaṃ, jīvitindriyaṃ – imāni tasmiṃ samaye indriyāni honti.
128在那时什么是禅那?寻、伺、喜、乐、心一境性——这是在那时的禅那。
Katamaṃ tasmiṃ samaye jhānaṃ hoti? Vitakko, vicāro, pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā – idaṃ tasmiṃ samaye jhānaṃ hoti.
129在那时什么是道?正见、正思惟、正精进、正念、正定——这是在那时的道。
Katamo tasmiṃ samaye maggo hoti? Sammādiṭṭhi, sammāsaṅkappo, sammāvāyāmo, sammāsati, sammāsamādhi – ayaṃ tasmiṃ samaye maggo hoti.
130在那时有哪些力?信力、精进力、念力、定力、慧力、惭力、愧力——这些是在那时的力。
Katamāni tasmiṃ samaye balāni honti? Saddhābalaṃ, vīriyabalaṃ, satibalaṃ, samādhibalaṃ, paññābalaṃ, hiribalaṃ, ottappabalaṃ – imāni tasmiṃ samaye balāni honti.
131在那时有哪些因?无贪、无嗔、无痴——这些是在那时的因。
Katame tasmiṃ samaye hetū honti? Alobho, adoso, amoho – ime tasmiṃ samaye hetū honti.
132在那时什么是触?……这是在那时的触。
Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
133什么是在那时的受?……(中略)……这是在那时的受。
Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti.
134什么是在那时的想?……(中略)……这是在那时的想。
Katamā tasmiṃ samaye saññā hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye saññā hoti.
135什么是在那时的思?……(中略)……这是在那时的思?
Katamā tasmiṃ samaye cetanā hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye cetanā hoti?
136什么是在那时的心……(中略)……这是在那时的心。
Katamaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti…pe… idaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ hoti.
137什么是在那时的受蕴……(中略)……这是在那时的受蕴。
Katamo tasmiṃ samaye vedanākkhandho hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye vedanākkhandho hoti.
138什么是在那时的想蕴……(中略)……这是在那时的想蕴。
Katamo tasmiṃ samaye saññākkhandho hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye saññākkhandho hoti.
139什么是在那时的行蕴……(中略)……这是在那时的行蕴。
Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti.
140什么是在那时的识蕴……(中略)……这是在那时的识蕴。
Katamo tasmiṃ samaye viññāṇakkhandho hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye viññāṇakkhandho hoti.
141什么是在那时的意处……(中略)……这是在那时的意处。
Katamaṃ tasmiṃ samaye manāyatanaṃ hoti…pe… idaṃ tasmiṃ samaye manāyatanaṃ hoti.
142在那时,什么是意根?……(中略)……在那时,这是意根。
Katamaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti…pe… idaṃ tasmiṃ samaye manindriyaṃ hoti.
143在那时,什么是意识界?……(中略)……在那时,这是意识界。
Katamā tasmiṃ samaye manoviññāṇadhātu hoti…pe… ayaṃ tasmiṃ samaye manoviññāṇadhātu hoti.
144在那时,什么是法处?受蕴、想蕴、行蕴——在那时,这是法处。
Katamaṃ tasmiṃ samaye dhammāyatanaṃ hoti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho – idaṃ tasmiṃ samaye dhammāyatanaṃ hoti.
145在那时,什么是法界?受蕴、想蕴、行蕴——在那时,这是法界。
Katamā tasmiṃ samaye dhammadhātu hoti? Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho – ayaṃ tasmiṃ samaye dhammadhātu hoti.
或者在那时,凡其他存在的缘起生的无色诸法——这些法是善的。
Ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
146哪些法是善的?在欲界善心生起之时,伴随喜悦,相应于智,有行,以色所缘为对象,或……(中略)……或以法所缘为对象,或缘于任何,在那时有触……(中略)……有不散乱……(中略)……这些法是善的。
Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ sasaṅkhārena rūpārammaṇaṃ vā…pe… dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
147哪些法是善的?在欲界善心生起之时,伴随喜悦,不相应于智,以色为所缘,或以声为所缘,或以香为所缘,或以味为所缘,或以触为所缘,或以法为所缘,或缘于任何,在那时有触,有受,有想,有思,有心,有寻,有伺,有喜,有乐,有心一境性,有信根,有精进根,有念根,有定根,有意根,有喜根,有命根,有正思惟,有正精进,有正念,有正定,有信力,有精进力,有念力,有定力,有惭力,有愧力,有无贪,有无嗔,有无贪欲,有无嗔恚,有惭,有愧,有身轻安,有心轻安,有身轻快性,有心轻快性,有身柔软性,有心柔软性,有身适业性,有心适业性,有身练达性,有心练达性,有身正直性,有心正直性,有念,有止,有策励,有不散乱;或者在那时,凡其他存在的缘起生的无色诸法——这些法是善的……(中略)……
Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ ñāṇavippayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, pīti hoti, sukhaṃ hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti , manindriyaṃ hoti, somanassindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammāsaṅkappo hoti, sammāvāyāmo hoti, sammāsati hoti, sammāsamādhi hoti, saddhābalaṃ hoti, vīriyabalaṃ hoti, satibalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, hiribalaṃ hoti, ottappabalaṃ hoti, alobho hoti, adoso hoti, anabhijjhā hoti, abyāpādo hoti, hirī hoti, ottappaṃ hoti, kāyapassaddhi hoti, cittapassaddhi hoti, kāyalahutā hoti, cittalahutā hoti, kāyamudutā hoti, cittamudutā hoti, kāyakammaññatā hoti, cittakammaññatā hoti, kāyapāguññatā hoti, cittapāguññatā hoti, kāyujukatā hoti, cittujukatā hoti, sati hoti, samatho hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
在那时,有四蕴,有二处,有二界,有三食,有七根,有五支禅那,有四支道,有六力,有二因,有一触……(中略)……有法处,有法界;或者在那时,其他存在的缘起生的无色诸法——这些法是善的……(中略)……
Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, sattindriyāni honti , pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, caturaṅgiko maggo hoti, cha balāni honti, dve hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
148在那时,什么是行蕴?触、思、寻、伺、喜、心一境性、信根、精进根、念根、定根、命根、正思惟、正精进、正念、正定、信力、精进力、念力、定力、惭力、愧力、无贪、无嗔、无贪欲、无嗔恚、惭、愧、身轻安、心轻安、身轻快性、心轻快性、身柔软性、心柔软性、身适业性、心适业性、身练达性、心练达性、身正直性、心正直性、念、止、策励、无散乱;或者在那时,凡其他亦有缘生的无色诸法,除了受蕴、除了想蕴、除了识蕴——此为彼时之行蕴……这些法是善。
Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro pīti cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammāsaṅkappo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi saddhābalaṃ vīriyabalaṃ satibalaṃ samādhibalaṃ hiribalaṃ ottappabalaṃ alobho adoso anabhijjhā abyāpādo hirī ottappaṃ kāyapassaddhi cittapassaddhi kāyalahutā cittalahutā kāyamudutā cittamudutā kāyakammaññatā cittakammaññatā kāyapāguññatā cittapāguññatā kāyujukatā cittujukatā sati samatho paggāho avikkhepo; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā kusalā.
149什么法是善?于何时,欲界善心生起,与悦俱、智不相应、有行,以色所缘或……以法所缘,或缘于任何,于彼时有触……有无散乱……这些法是善。
Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ ñāṇavippayuttaṃ sasaṅkhārena rūpārammaṇaṃ vā…pe… dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
150什么法是善?于何时,欲界善心生起,与舍俱、智相应,以色所缘或声所缘或香所缘或味所缘或触所缘或法所缘,或缘于任何,于彼时有触、有受、有想、有思、有心、有寻、有伺、有舍、有心一境性、有信根、有精进根、有念根、有定根、有慧根、有意根、有舍根、有命根、有正见、有正思惟、有正精进、有正念、有正定、有信力、有精进力、有念力、有定力、有慧力、有惭力、有愧力、有无贪、有无嗔、有无痴、有无贪欲、有无嗔恚、有正见、有惭、有愧、有身轻安、有心轻安、有身轻快性、有心轻快性、有身柔软性、有心柔软性、有身适业性、有心适业性、有身练达性、有心练达性、有身正直性、有心正直性、有念、有正知、有止、有观、有策励、有无散乱;或者于彼时,凡其他亦有缘生的无色诸法——这些法是善。
Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, paññindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammādiṭṭhi hoti, sammāsaṅkappo hoti, sammāvāyāmo hoti, sammāsati hoti, sammāsamādhi hoti, saddhābalaṃ hoti, vīriyabalaṃ hoti, satibalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, paññābalaṃ hoti, hiribalaṃ hoti, ottappabalaṃ hoti, alobho hoti, adoso hoti, amoho hoti, anabhijjhā hoti, abyāpādo hoti, sammādiṭṭhi hoti, hirī hoti, ottappaṃ hoti, kāyapassaddhi hoti, cittapassaddhi hoti, kāyalahutā hoti, cittalahutā hoti, kāyamudutā hoti, cittamudutā hoti, kāyakammaññatā hoti, cittakammaññatā hoti kāyapāguññatā hoti, cittapāguññatā hoti, kāyujukatā hoti, cittujukatā hoti, sati hoti, sampajaññaṃ hoti, samatho hoti, vipassanā hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā.
151什么是在那时的触?凡在那时的触、触、接触、已接触性——这是在那时的触。
Katamo tasmiṃ samaye phasso hoti? Yo tasmiṃ samaye phasso phusanā saṃphusanā saṃphusitattaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hoti.
152于彼时,什么是受?于彼时,凡彼意识界触所生的心所非乐非不乐、意触所生的不苦不乐所感受、意触所生的不苦不乐受——此为彼时之受……
Katamā tasmiṃ samaye vedanā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajaṃ cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hoti…pe….
153于彼时,什么是舍?于彼时,凡心所非乐非不乐、意触所生的不苦不乐所感受、意触所生的不苦不乐受——此为彼时之舍……
Katamā tasmiṃ samaye upekkhā hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – ayaṃ tasmiṃ samaye upekkhā hoti…pe….
154于彼时,什么是舍根?于彼时,凡心所非乐非不乐、意触所生的不苦不乐所感受、意触所生的不苦不乐受——此为彼时之舍根……或者于彼时,凡其他亦有缘生的无色诸法——这些法是善……
Katamaṃ tasmiṃ samaye upekkhindriyaṃ hoti? Yaṃ tasmiṃ samaye cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitaṃ cetosamphassajā adukkhamasukhā vedanā – idaṃ tasmiṃ samaye upekkhindriyaṃ hoti…pe… ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
在那时有四蕴,有二处,有二界,有三食,有八根,有四支禅那,有五支道,有七力,有三因,有一触,有一触所生受,有一想,有一思,有一心,有一欲界,有一意处,有一法处,有一意界,有一法界;或者在那时其他任何缘生的无色法——这些法是善的。
Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti , dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti, aṭṭhindriyāni honti, caturaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, pañcaṅgiko maggo hoti, satta balāni honti, tayo hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
155于彼时,什么是行蕴?触、思、寻、伺、心一境性、信根、精进根、念根、定根、慧根、命根、正见、正思惟、正精进、正念、正定、信力、精进力、念力、定力、慧力、惭力、愧力、无贪、无嗔、无痴、无贪欲、无嗔恚、正见、惭、愧、身轻安、心轻安、身轻快性、心轻快性、身柔软性、心柔软性、身适业性、心适业性、身练达性、心练达性、身正直性、心正直性、念、正知、止、观、策励、不散乱。
Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi saddhābalaṃ vīriyabalaṃ satibalaṃ samādhibalaṃ paññābalaṃ hiribalaṃ ottappabalaṃ alobho adoso amoho anabhijjhā abyāpādo sammādiṭṭhi hirī ottappaṃ kāyapassaddhi cittapassaddhi kāyalahutā cittalahutā kāyamudutā cittamudutā kāyakammaññatā cittakammaññatā kāyapāguññatā cittapāguññatā kāyujukatā cittujukatā sati sampajaññaṃ samatho vipassanā paggāho avikkhepo.
凡于彼时其他也存在的缘起的、无色的诸法,除了受蕴、除了想蕴、除了识蕴——此为彼时的行蕴……这些诸法是善的。
Ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā kusalā.
156什么法是善?于何时,欲界善心生起,与舍俱、智相应、有行,以色所缘或……以法所缘,或缘于任何,于彼时有触……有不散乱……这些法是善。
Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ sasaṅkhārena rūpārammaṇaṃ vā…pe… dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.
157什么法是善?于何时,欲界善心生起,与舍俱行,与智不相应,以色所缘或声所缘或香所缘或味所缘或触所缘或法所缘,或缘于任何,于彼时有触,有受,有想,有思,有心,有寻,有伺,有舍,有心一境性,有信根,有精进根,有念根,有定根,有意根,有舍根,有命根,有正思惟,有正精进,有正念,有正定,有信力,有精进力,有念力,有定力,有惭力,有愧力,有无贪,有无嗔,有无贪欲,有无嗔恚,有惭,有愧,有身轻安,有心轻安,有身轻快性,有心轻快性,有身柔软性,有心柔软性,有身适业性,有心适业性,有身练达性,有心练达性,有身正直性,有心正直性,有念,有止,有策励,有不散乱;或者于彼时,其他任何缘生的无色诸法——这些法是善。
Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ ñāṇavippayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti, vedanā hoti, saññā hoti, cetanā hoti, cittaṃ hoti, vitakko hoti, vicāro hoti, upekkhā hoti, cittassekaggatā hoti, saddhindriyaṃ hoti, vīriyindriyaṃ hoti, satindriyaṃ hoti, samādhindriyaṃ hoti, manindriyaṃ hoti, upekkhindriyaṃ hoti, jīvitindriyaṃ hoti, sammāsaṅkappo hoti, sammāvāyāmo hoti, sammāsati hoti, sammāsamādhi hoti, saddhābalaṃ hoti, vīriyabalaṃ hoti, satibalaṃ hoti, samādhibalaṃ hoti, hiribalaṃ hoti, ottappabalaṃ hoti, alobho hoti, adoso hoti, anabhijjhā hoti, abyāpādo hoti, hirī hoti, ottappaṃ hoti, kāyapassaddhi hoti, cittapassaddhi hoti, kāyalahutā hoti, cittalahutā hoti, kāyamudutā hoti, cittamudutā hoti, kāyakammaññatā hoti, cittakammaññatā hoti, kāyapāguññatā hoti , cittapāguññatā hoti, kāyujukatā hoti, cittujukatā hoti, sati hoti, samatho hoti, paggāho hoti, avikkhepo hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
在那时有四蕴,有二处,有二界,有三食,有七根,有四支禅那,有四支道,有六力,有二因,有一触……(中略)……有一法处,有一法界;或者在那时还有任何其他缘生的无色法——这些法是善……(中略)……
Tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti, dvāyatanāni honti, dve dhātuyo honti, tayo āhārā honti , sattindriyāni honti, caturaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, caturaṅgiko maggo hoti , cha balāni honti, dve hetū honti, eko phasso hoti…pe… ekaṃ dhammāyatanaṃ hoti, ekā dhammadhātu hoti; ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā – ime dhammā kusalā…pe….
158于彼时,什么是行蕴?触、思、寻、伺、心一境性、信根、精进根、念根、定根、命根、正思惟、正精进、正念、正定、信力、精进力、念力、定力、惭力、愧力、无贪、无嗔、无贪欲、无嗔恚、惭、愧、身轻安、心轻安、身轻快性、心轻快性、身柔软性、心柔软性、身适业性、心适业性、身练达性、心练达性、身正直性、心正直性、念、止、策励、不散乱。
Katamo tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti? Phasso cetanā vitakko vicāro cittassekaggatā saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ jīvitindriyaṃ sammāsaṅkappo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi saddhābalaṃ vīriyabalaṃ satibalaṃ samādhibalaṃ hiribalaṃ ottappabalaṃ alobho adoso anabhijjhā abyāpādo hirī ottappaṃ kāyapassaddhi cittapassaddhi kāyalahutā cittalahutā kāyamudutā cittamudutā kāyakammaññatā cittakammaññatā kāyapāguññatā cittapāguññatā kāyujukatā cittujukatā sati samatho paggāho avikkhepo.
或者,在那个时候,任何其他依缘而生的无色法,除了受蕴、想蕴、识蕴之外——这就是那时的行蕴。这些法是善的。
Ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākkhandhaṃ ṭhapetvā saññākkhandhaṃ ṭhapetvā viññāṇakkhandhaṃ – ayaṃ tasmiṃ samaye saṅkhārakkhandho hoti…pe… ime dhammā kusalā.
159什么是善法?于何时,欲界善心生起,与舍俱行,与智不相应,有行,以色所缘或……或以法所缘,或缘于任何,于彼时有触……有不散乱……这些法是善。
Katame dhammā kusalā? Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ ñāṇavippayuttaṃ sasaṅkhārena rūpārammaṇaṃ vā…pe… dhammārammaṇaṃ vā yaṃ yaṃ vā panārabbha, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti…pe… ime dhammā kusalā.