舍堕论(续) §832
律抉择·比丘分别解释 · 182 段
如果月份还没满,他却有已经超过的想;
在这件事上,就算心里还有疑惑,也照样犯下恶作罪。
Ūnake pana māsasmiṃ, atirekoti saññino; Tattha vematikassāpi, hoti āpatti dukkaṭaṃ.
袈裟被夺者,及无犯之处;
浴室与池中,沐浴之比丘。
Acchinnacīvarassāpi, anāpattāpadāsupi; Nhānakoṭṭhakavāpīsu, nhāyantassa ca bhikkhuno.
由媒妁行为所生起的,属于造作,属于施设罪;
身业和语业,以及三种心和三种受。
Sañcarittasamuṭṭhānaṃ , kriyaṃ paṇṇattivajjakaṃ; Kāyakammaṃ vacīkammaṃ, ticittañca tivedanaṃ.
自己把衣布施出去之后,又把它抢回来;
比丘如果还把它当成自己的东西,那就成了该舍弃的。
Sāmaṃ tu cīvaraṃ datvā, acchindantassa taṃ puna; Sakasaññāya bhikkhussa, tassa nissaggiyaṃ siyā.
夺一物者,唯犯一罪;
多物束一而夺者,其罪亦然。
Ekāyeva panāpatti, ekamacchindato siyā; Bahūni ekabaddhāni, acchindantassa vā tathā.
各自分开摆放的东西,如果一件一件拿来算的话;
衣物的数量,可以用来计算罪的数量。
Visuṃ ṭhitāni ekeka-māharāpayato pana; Vatthānaṃ gaṇanāyassa, āpattigaṇanā siyā.
“我所布施的一切,都拿去吧”——当他这样说时;
仅仅一句话,就能犯下许多罪。
‘‘Mayā dinnāni sabbāni, āharā’’ti ca bhāsato; Ekena vacaneneva, honti āpattiyo bahū.
若遣余比丘,受命者取衣;
虽取众多衣,唯犯一波逸提。
Āṇāpeti sace aññaṃ, bhikkhuṃ gaṇhāti cīvaraṃ; Bahūni gaṇhatāṇatto, ekaṃ pācittiyaṃ siyā.
要是有人说“我布施的一切,你都拿去吧”,
用一句话,就能生出许多罪过。
‘‘Mayā dinnāni sabbāni, gaṇhā’’ti vadato pana; Ekāyassa ca vācāya, honti āpattiyo bahū.
对正在说“拿僧伽梨和上衣来,拿吧,拿吧”的人,
每吩咐一句,就犯一次恶作罪。
‘‘Saṅghāṭimuttarāsaṅgaṃ, gaṇha gaṇhā’’ti bhāsato; Hoti vācāya vācāya, āṇāpentassa dukkaṭaṃ.
除了最后那一种和再往后的那一种,任何可供分配的东西。
让人截断其他资具,也是恶作。
Vikappanupagaṃ kiñci, ṭhapetvā pacchimaṃ paraṃ; Aññaṃ pana parikkhāraṃ, chindāpentassa dukkaṭaṃ.
除了已受具足戒的人以外,对别人的衣服等物品……
即使是强夺,比丘也犯恶作罪。
Ṭhapetvā upasampannaṃ, aññesaṃ cīvarādikaṃ; Acchindatopi bhikkhussa, hoti āpatti dukkaṭaṃ.
对未受具足戒者,若作已受具足想而夺其衣,犯恶作;
于此,纵有疑惑者夺之,亦犯恶作。
Evaṃ anupasampanne, upasampannasaññino; Tattha vematikassāpi, acchindantassa dukkaṭaṃ.
他或者因为高兴而给,或者因为生气而给,或者只是出于信任而给;
即使拿取,也无犯;疯子等人同样如此。
So vā deti sace tuṭṭho, duṭṭho vissāsameva vā; Gaṇhatopi anāpatti, tathā ummattakādino.
生起等诸门径,悉同于不与取;
此中唯受有别,其受即为苦受。
Adinnādānatulyāva, samuṭṭhānādayo nayā; Aññatra vedanāyettha, hoti sā dukkhavedanā.
Viññāpetvā sace suttaṃ, chabbidhaṃ sānulomikaṃ; Cīvaraṃ tantavāyehi, vāyāpeti na vaṭṭati.
Sāmaṃ viññāpitaṃ suttaṃ, akappiyamudīritaṃ; Tantavāyopi viññatto, tathā aññātakādiko.
用示意经线织布,以及用不合律的线,
让人为自己织衣,就说是舍堕。
Viññattatantavāyena, suttenākappiyena ca; Cīvaraṃ vāyāpentassa, nissaggiyamudīritaṃ.
长一搩手,横一肘量;
织成后,舍堕被宣说;在每一块织片和每一段织布上也是如此。
Vidatthimatte dīghena, hatthamatte tirīyato; Vīte nissaggiyaṃ vuttaṃ, phalake phalakepi ca.
由彼(非法织工)织如法之线,令织者犯恶作;
如是,由如法织工(织)非法(之线,令织者亦犯恶作)。
Teneva kappiyaṃ suttaṃ, vāyāpentassa dukkaṭaṃ; Tatheva tantavāyena, kappiyena akappiyaṃ.
或者间隔地,或者从长边,或者从横边;
用如法或不如法的线织成,就犯恶作。
Ekantarikato vāpi, dīghato vā tirīyato; Kappiyākappiyeheva, vīte suttehi dukkaṭaṃ.
由织工用如法和不如法的线确实织成;
把如法的经和不如法的经混在一起,那就是恶作。
Kappiyākappiyeheva, tantavāyehi ve kate; Kappiyākappiyaṃ suttaṃ, missetvā tassa dukkaṭaṃ.
若纱线不如法,他们确实以织机而织;
示明界限之后,然而于不如法所织者——
Sace akappiyaṃ suttaṃ, vāreneva vinanti te; Dassetvāva paricchedaṃ, akappiyavite pana.
在尺寸上(符合标准)是波逸提,不足那个尺寸则是恶作。
用其他线织成的衣,两种情况下都犯恶作。
Pācittiyaṃ pamāṇasmiṃ, tadūne dukkaṭaṃ siyā; Itarena vite vatthe, ubhayattheva dukkaṭaṃ.
就算两个人一起抓住织机,或者一起编织,
在每一块织板上,他的恶作都已被显明。
Dvepi vemaṃ gahetvā vā, ekato vā vinanti ce; Phalake phalake tassa, dukkaṭaṃ paridīpitaṃ.
依此方法,于一切分别处善加辨别;
戒罪的分类,应由通达戒律的智者了知。
Eteneva upāyena, bhede sabbattha sādhukaṃ; Āpattibhedo viññeyyo, viññunā vinayaññunā.
如果织工是清净如法的,线也是如法的;
让人织造僧衣的,已说明是无犯。
Kappiyo tantavāyopi, sace suttampi kappiyaṃ; Cīvaraṃ vāyāpentassa, anāpatti pakāsitā.
在滤水器、腰带和肩带方面,无犯。
一切等起等,都被认为与媒嫁相同。
Anāpatti parissāve, āyoge aṃsabaddhake; Samuṭṭhānādayo sabbe, sañcarittasamā matā.
比丘在未受邀请的亲属们的织工处共同商议;
对衣作分别指定,则犯戒,不合宜。
Appavāritañātīnaṃ, tantavāye samecca ce; Vikappaṃ cīvare bhikkhu, āpajjati na vaṭṭati.
为使衣长而广,增添线料织成时;
比丘即犯舍堕罪,于此无疑。
Dīghāyatappitatthāya, suttavaḍḍhanake kate; Bhikkhu nissaggiyāpattiṃ, āpajjati na saṃsayo.
比丘在亲族等人的织工处,以自家财物
为他人利益,此事明判为不犯戒。
Bhikkhuno ñātakādīnaṃ, tantavāyesu attano; Dhanenaññassa catthāya, anāpattiṃ viniddise.
织布者想把廉价之物做成贵重之物;
同样地,关于癫狂者等,其余已在紧接前文说过。
Vāyāpentassa appagghaṃ, mahagghaṃ kattukāmino; Tathā ummattakādīnaṃ, sesaṃ vuttamanantare.
安居已满之比丘,施衣特为彼人故;
自恣日前先行施,此即名为急施衣。
Vassaṃvuṭṭhe yamuddissa, bhikkhū dīyati cīvaraṃ; Pavāraṇāya pubbeva, taṃ hotaccekacīvaraṃ.
如果就在自恣之前分配后而被接受,
如果把它做成僧团的东西,就不该中断雨安居。
Pure pavāraṇāyeva, bhājetvā yadi gayhati; Vassacchedo na kātabbo, saṅghikaṃ taṃ karoti ce.
在期限内决意,就不犯戒。
他放弃、他分配,它毁坏、被烧掉。
Anāpatti adhiṭṭheti, antosamayameva taṃ; Vissajjeti vikappeti, vinassati ca ḍayhati.
彼所急需之衣,迦絺那未敷展时,
守护〔期限〕一月,最长为十日。
Tassaccāyikavatthassa, kathine tu anatthate; Parihārekamāsova, dasāhaparamo mato.
咖提那衣铺开之后,他的五个月期限就确定了。
由牟尼(佛陀)所许的持衣(保管)期限,最多十天。
Atthate kathine tassa, pañca māsā pakāsitā; Parihāro munindena, dasāhaparamā pana.
一切生起等项,都与咖提那衣相同。
第一种是无作心,接着是三种心和三种受。
Samuṭṭhānādayo sabbe, kathinena samā matā; Paṭhamenākriyācittaṃ, ticittañca tivedanaṃ.
如果比丘度过前迦提月满月日之后,
把衣留在村里,如果有那样的理由。
Vasitvā pana ce bhikkhu, pubbakattikapuṇṇamaṃ; Ṭhapetvā cīvaraṃ gāme, paccaye sati tādise.
他最多只能离那件衣而住六夜。
在没有僧团许可的情况下,若还要继续住下去,那就是犯戒。
Chārattaparamaṃ tena, vasitabbaṃ vinā tato; Uttariṃ vasato doso, vinā saṅghassa sammutiṃ.
就在迦提月,最初的自恣日;
按照后一种标准来衡量,在相应的、被认为有险难之处。
Kattikeyeva māsasmiṃ, paṭhamāya pavārito; Pacchimena pamāṇena, yutte sāsaṅkasammate.
住在住处时,可以留一件衣;
在四支和合时,就能获得——这一点已经讲清楚了。
Senāsane vasantova, ṭhapetuṃ ekacīvaraṃ; Caturaṅgasamāyoge, labhatīti pakāsito.
比丘把某个村子作为乞食的范围,住在森林里;
在那个村里,只允许存放一个月。
Yaṃ gāmaṃ gocaraṃ katvā, bhikkhu āraññake vase; Tasmiṃ gāme ṭhapetuṃ taṃ, māsamekaṃ tu vaṭṭati.
在他处居住的人,最多六夜,这是被认为的规定。
这就是他的意图:原本隐藏的,现在已经显示出来。
Aññattheva vasantassa, chārattaparamaṃ mataṃ; Ayamassa adhippāyo, paṭicchanno pakāsito.
既至住处,第七黎明时;
比丘因路远,不能令晓起。
Senāsanamathāgantvā, sattamaṃ aruṇaṃ pana; Uṭṭhāpetuṃ vidūrattā, asakkontassa bhikkhuno.
或者去到村落边界,在任何地方住下;
他了解衣事的情况后,前去是合适的。
Gāmasīmampi vā gantvā, vasitvā yattha katthaci; Cīvarassa pavattiṃ so, ñatvā gacchati vaṭṭati.
就算这样还是做不到,智者明白之后,就在那里
在应当迅速舍衣的场合,确实处于多余衣的情形。
Evañcāpi asakkonto, ñatvā tattheva paṇḍito; Khippaṃ paccuddhare ṭhāne, atireke hi tiṭṭhati.
丢弃了不算犯戒,毁坏了或烧掉了也不算。
在抢夺时,以及信赖时,或者经由比丘认可时。
Vissajjeti anāpatti, vinassati ca ḍayhati; Acchindane ca vissāse, bhikkhusammutiyāpi vā.
一切生起等,皆同咖提那衣;
以第二牟尼尊,此被许为有怖畏。
Samuṭṭhānādayo sabbe, kathinena samā matā; Dutiyena, munindena, tena sāsaṅkasammate.
如果有人明明知道那是已经回向给比丘僧团的利养,
若将其转给自己,则对他是舍堕。
Jānaṃ pariṇataṃ lābhaṃ, bhikkhusaṅghassa yo pana; Attano pariṇāmeyya, tassa nissaggiyaṃ siyā.
若言“当施与他”,而转奉于比丘;
以清净心,纯单波逸提罪被宣说。
Sace ‘‘aññassa dehī’’ti, pariṇāmeti bhikkhuno; Suddhikaṃ suddhacittena, pācittiyamudīritaṃ.
若将他人之衣或自己之衣,
与(另一件)一同转赠,则成二波逸提罪。
Cīvaraṃ vā parasseka-mekaṃ vā pana attano; Pariṇāmeyya ce saddhiṃ, dve pācittiyo siyuṃ.
不过,已经布施给僧团的东西,就不应该再拿回去。
就应该布施给僧团,不布施的人会落败。
Saṅghassa pana yaṃ dinnaṃ, taṃ gahetuṃ na vaṭṭati; Saṅghasseva padātabbo, adentassa parājayo.
若将已指定给佛塔、僧团或某人之物,
转给另一者,即犯恶作。
Cetiyassa ca saṅghassa, puggalassapi vā pana; Aññassa poṇamaññassa, pariṇāmeyya dukkaṭaṃ.
若比丘将已倾向给予一狗之物,
转给另一狗,犯恶作。
Yo panantamaso bhikkhu, sunakhassapi oṇataṃ; Sunakhassa panaññassa, pariṇāmeyya dukkaṭaṃ.
这确实是三因生的造作,即想解脱的造作;
身业、语业,以及三种心和三种受。
Idañhi tisamuṭṭhānaṃ, kriyaṃ saññāvimokkhakaṃ; Kāyakammaṃ vacīkammaṃ, ticittañca tivedanaṃ.
由彼一事而起的彩鬘,
执取戒之边际、堕罪与违犯。
即越概念之大海。
凡渡此决择者,
Tenekavatthuggataraṅgamālaṃ; Sīlantamāpattivipattigāhaṃ; Taranti paññattimahāsamuddaṃ; Vinicchayaṃ ye panimaṃ taranti.