1. 获得经
1. Paṭilābhasuttaṃ
481“诸比丘,有这五根。哪五种呢?信根……(中略)……慧根。诸比丘,什么是信根呢?在此,圣弟子于如来的觉悟生起信:‘彼世尊是阿拉汉、正自觉者、明行足、善逝、世间解、无上士调御丈夫、天人师、佛陀、世尊。’诸比丘,这便称为信根。”
‘‘Pañcimāni , bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Saddhindriyaṃ…pe… paññindriyaṃ…pe…. Katamañca, bhikkhave, saddhindriyaṃ? Idha, bhikkhave, ariyasāvako saddho hoti, saddahati tathāgatassa bodhiṃ – ‘itipi so bhagavā arahaṃ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṃ buddho bhagavā’ti – idaṃ vuccati, bhikkhave, saddhindriyaṃ.
“诸比丘,什么又是精进根呢?依于四正勤所获得的精进,便称为精进根。
‘‘Katamañca, bhikkhave, vīriyindriyaṃ? Yaṃ kho, bhikkhave, cattāro sammappadhāne ārabbha vīriyaṃ paṭilabhati – idaṃ vuccati, bhikkhave, vīriyindriyaṃ.
“诸比丘,什么是念根?依于四念处而获得的念——诸比丘,这就称为念根。
‘‘Katamañca , bhikkhave, satindriyaṃ? Yaṃ kho, bhikkhave, cattāro satipaṭṭhāne ārabbha satiṃ paṭilabhati – idaṃ vuccati, bhikkhave, satindriyaṃ.
“诸比丘,什么是定根?在此,圣弟子以舍为所缘,获得定,获得心一境性——诸比丘,这称为定根。
‘‘Katamañca, bhikkhave, samādhindriyaṃ? Idha, bhikkhave, ariyasāvako vossaggārammaṇaṃ karitvā labhati samādhiṃ, labhati cittassa ekaggataṃ – idaṃ vuccati, bhikkhave, samādhindriyaṃ.
“诸比丘,什么是慧根?在此,圣弟子有智慧,具备导向生灭、圣、洞察、正导至苦尽的智慧——诸比丘,这称为慧根。诸比丘,这些是五根。”第一经。
‘‘Katamañca, bhikkhave, paññindriyaṃ? Idha, bhikkhave, ariyasāvako paññavā hoti udayatthagāminiyā paññāya samannāgato ariyāya nibbedhikāya sammā dukkhakkhayagāminiyā – idaṃ vuccati, bhikkhave, paññindriyaṃ. Imāni kho, bhikkhave, pañcindriyānī’’ti. Paṭhamaṃ.
2. 第一略经
2. Paṭhamasaṃkhittasuttaṃ
482“比丘们,有此五根。哪五根?信根……(中略)……慧根。比丘们,这即是五根。比丘们,五根具足圆满者,是阿拉汉;较此弱,是不来者;再弱,是一来者;再弱,是入流者;再弱,是随法行者;再弱,是随信行者。”第二经。
‘‘Pañcimāni , bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Saddhindriyaṃ…pe… paññindriyaṃ – imāni kho, bhikkhave, pañcindriyāni. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ indriyānaṃ samattā paripūrattā arahaṃ hoti, tato mudutarehi anāgāmī hoti, tato mudutarehi sakadāgāmī hoti, tato mudutarehi sotāpanno hoti, tato mudutarehi dhammānusārī hoti, tato mudutarehi saddhānusārī hotī’’ti. Dutiyaṃ.
3. 第二略经
3. Dutiyasaṃkhittasuttaṃ
483“诸比丘,有这五根。哪五种呢?信根……(中略)……慧根。诸比丘,这就是五根。诸比丘,若这五根圆满具足,即是阿拉汉;较之略逊,即是不来者;较之更逊,即是一来者;较之再逊,即是入流者;较之更逊,即是随法行者;较之更逊,即是随信行者。诸比丘,如是,根有别故果有别,果有别故补特伽罗有别。 ”第三经。
‘‘Pañcimāni, bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Saddhindriyaṃ…pe… paññindriyaṃ – imāni kho, bhikkhave, pañcindriyāni. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ indriyānaṃ samattā paripūrattā arahaṃ hoti, tato mudutarehi anāgāmī hoti, tato mudutarehi sakadāgāmī hoti, tato mudutarehi sotāpanno hoti, tato mudutarehi dhammānusārī hoti, tato mudutarehi saddhānusārī hoti. Iti kho, bhikkhave, indriyavemattatā phalavemattatā hoti, phalavemattatā puggalavemattatā’’ti. Tatiyaṃ.
4. 第三略经
4. Tatiyasaṃkhittasuttaṃ
484“诸比丘,有这五根。哪五种呢?信根……(中略)……慧根。诸比丘,这就是五根。诸比丘,若这五根圆满具足,即是阿拉汉;较之略逊,即是不来者;较之更逊,即是一来者;较之再逊,即是入流者;较之更逊,即是随法行者;较之更逊,即是随信行者。诸比丘,如是,修习圆满者成就圆满,修习部分者成就部分。诸比丘,我说这五根绝非无果。 ”第四经。
‘‘Pañcimāni , bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Saddhindriyaṃ…pe… paññindriyaṃ – imāni kho, bhikkhave, pañcindriyāni. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ indriyānaṃ samattā paripūrattā arahaṃ hoti, tato mudutarehi anāgāmī hoti, tato mudutarehi sakadāgāmī hoti, tato mudutarehi sotāpanno hoti, tato mudutarehi dhammānusārī hoti, tato mudutarehi saddhānusārī hoti. Iti kho, bhikkhave, paripūraṃ paripūrakārī ārādheti, padesaṃ padesakārī ārādheti. ‘Avañjhāni tvevāhaṃ, bhikkhave, pañcindriyānī’ti vadāmī’’ti. Catutthaṃ.
5. 第一广经
5. Paṭhamavitthārasuttaṃ
485“诸比丘,有此五根。哪五种?信根……(中略)……慧根。诸比丘,这便是五根。诸比丘,于这五根圆满具足者,即是阿拉汉;较此稍次者,是中般涅槃者;较此更次者,是生般涅槃者;较此更次者,是无行般涅槃者;较此更次者,是有行般涅槃者;较此更次者,是上流、趣向色究竟天者;较此更次者,是一来者;较此更次者,是入流者;较此更次者,是随法行者;较此更次者,是随信行者。 ”第五经。
‘‘Pañcimāni, bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Saddhindriyaṃ…pe… paññindriyaṃ – imāni kho, bhikkhave, pañcindriyāni. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ indriyānaṃ samattā paripūrattā arahaṃ hoti, tato mudutarehi antarāparinibbāyī hoti, tato mudutarehi upahaccaparinibbāyī hoti, tato mudutarehi asaṅkhāraparinibbāyī hoti, tato mudutarehi sasaṅkhāraparinibbāyī hoti, tato mudutarehi uddhaṃsoto hoti akaniṭṭhagāmī, tato mudutarehi sakadāgāmī hoti, tato mudutarehi sotāpanno hoti, tato mudutarehi dhammānusārī hoti, tato mudutarehi saddhānusārī hotī’’ti. Pañcamaṃ.
6. 第二广经
6. Dutiyavitthārasuttaṃ
486“诸比丘,有此五根。何等为五?即信根……(中略)……慧根。诸比丘,此即五根。诸比丘,由这五根的圆满具足,则为阿拉汉;较此稍弱,则为中般涅槃者;较此稍弱,则为生般涅槃者;较此稍弱,则为无行般涅槃者;较此稍弱,则为有行般涅槃者;较此稍弱,则为上流者、往色究竟天者;较此稍弱,则为一来者;较此稍弱,则为入流者;较此稍弱,则为随法行者;较此稍弱,则为随信行者。诸比丘,如是,诸根的差别即是果的差别,果的差别即是补特伽罗的差别。”第六经。
‘‘Pañcimāni, bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Saddhindriyaṃ…pe… paññindriyaṃ – imāni kho, bhikkhave, pañcindriyāni. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ indriyānaṃ samattā paripūrattā arahaṃ hoti, tato mudutarehi antarāparinibbāyī hoti, tato mudutarehi upahaccaparinibbāyī hoti, tato mudutarehi asaṅkhāraparinibbāyī hoti, tato mudutarehi sasaṅkhāraparinibbāyī hoti, tato mudutarehi uddhaṃsoto hoti akaniṭṭhagāmī, tato mudutarehi sakadāgāmī hoti , tato mudutarehi sotāpanno hoti, tato mudutarehi dhammānusārī hoti, tato mudutarehi saddhānusārī hoti. Iti kho, bhikkhave, indriyavemattatā phalavemattatā hoti, phalavemattatā puggalavemattatā hotī’’ti. Chaṭṭhaṃ.
7. 第三广经
7. Tatiyavitthārasuttaṃ
487“诸比丘,有此五根。何等为五?即信根……(中略)……慧根。诸比丘,此即五根。诸比丘,由这五根的平等与圆满,则为阿拉汉;较此稍弱,则为中般涅槃者;较此稍弱,则为生般涅槃者;较此稍弱,则为无行般涅槃者;较此稍弱,则为有行般涅槃者;较此稍弱,则为上流者、往色究竟天者;较此稍弱,则为一来者;较此稍弱,则为入流者;较此稍弱,则为随法行者;较此稍弱,则为随信行者。诸比丘,如是,圆满者成就圆满,一分者成就一分。诸比丘,我说:‘此五根实非无果。’”第七经。
‘‘Pañcimāni , bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Saddhindriyaṃ…pe… paññindriyaṃ – imāni kho, bhikkhave, pañcindriyāni. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ indriyānaṃ samattā paripūrattā arahaṃ hoti, tato mudutarehi antarāparinibbāyī hoti, tato mudutarehi upahaccaparinibbāyī hoti, tato mudutarehi asaṅkhāraparinibbāyī hoti, tato mudutarehi sasaṅkhāraparinibbāyī hoti, tato mudutarehi uddhaṃsoto hoti akaniṭṭhagāmī, tato mudutarehi sakadāgāmī hoti, tato mudutarehi sotāpanno hoti, tato mudutarehi dhammānusārī hoti, tato mudutarehi saddhānusārī hoti. Iti kho, bhikkhave, paripūraṃ paripūrakārī ārādheti, padesaṃ padesakārī ārādheti. ‘Avañjhāni tvevāhaṃ, bhikkhave, pañcindriyānī’ti vadāmī’’ti. Sattamaṃ.
8. 行道经
8. Paṭipannasuttaṃ
488“诸比丘,有此五根。哪五种?信根……慧根。诸比丘,这即是五根。于此五根,圆满具足者为阿拉汉;较此稍劣者,是为作证阿拉汉果而修行者;更稍劣者,为不来者;更稍劣者,是为作证不来果而修行者;更稍劣者,为一来者;更稍劣者,是为作证一来果而修行者;更稍劣者,为入流者;更稍劣者,是为作证入流果而修行者。诸比丘,若于这五根全然无有、一丝一毫也无,我说他为‘外道凡夫之辈’。”第八经。
‘‘Pañcimāni, bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Saddhindriyaṃ…pe… paññindriyaṃ – imāni kho, bhikkhave, pañcindriyāni. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ indriyānaṃ samattā paripūrattā arahaṃ hoti, tato mudutarehi arahattaphalasacchikiriyāya paṭipanno hoti, tato mudutarehi anāgāmī hoti, tato mudutarehi anāgāmiphalasacchikiriyāya paṭipanno hoti, tato mudutarehi sakadāgāmī hoti, tato mudutarehi sakadāgāmiphalasacchikiriyāya paṭipanno hoti, tato mudutarehi sotāpanno hoti, tato mudutarehi sotāpattiphalasacchikiriyāya paṭipanno hoti. Yassa kho, bhikkhave, imāni pañcindriyāni sabbena sabbaṃ sabbathā sabbaṃ natthi, tamahaṃ ‘bāhiro puthujjanapakkhe ṭhito’ti vadāmī’’ti. Aṭṭhamaṃ.
9. 具足经
9. Sampannasuttaṃ
489那时,有一位比丘来到世尊处,顶礼世尊后,坐于一旁。坐定之后,那位比丘对世尊这样说:
Atha kho aññataro bhikkhu yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho so bhikkhu bhagavantaṃ etadavoca –
“尊者,人们说‘具足根者,具足根者’。尊者,怎样才算是具足根者呢?”“比丘,在此,比丘修习导向寂止、导向正觉的信根,修习导向寂止、导向正觉的精进根,修习导向寂止、导向正觉的念根,修习导向寂止、导向正觉的定根,修习导向寂止、导向正觉的慧根。比丘,到了这个程度,这位比丘就是具足根者了。” 第九经。
‘‘‘Indriyasampanno, indriyasampanno’ti, bhante, vuccati. Kittāvatā nu kho, bhante, indriyasampanno hotī’’ti? ‘‘Idha , bhikkhu, bhikkhu saddhindriyaṃ bhāveti upasamagāmiṃ sambodhagāmiṃ, vīriyindriyaṃ bhāveti upasamagāmiṃ sambodhagāmiṃ, satindriyaṃ bhāveti upasamagāmiṃ sambodhagāmiṃ , samādhindriyaṃ bhāveti upasamagāmiṃ sambodhagāmiṃ, paññindriyaṃ bhāveti upasamagāmiṃ sambodhagāmiṃ. Ettāvatā kho, bhikkhu, bhikkhu indriyasampanno hotī’’ti. Navamaṃ.
10. 漏尽经
10. Āsavakkhayasuttaṃ
490“诸比丘,有这五根。哪五种呢?信根……(中略)……慧根。诸比丘,这便是五根。诸比丘,正是由于修习、多修这五根,比丘便能灭尽诸漏,于现法中,以证智亲自证得无漏的心解脱、慧解脱,安住其中。 ”第十经。
‘‘Pañcimāni, bhikkhave, indriyāni. Katamāni pañca? Saddhindriyaṃ…pe… paññindriyaṃ – imāni kho, bhikkhave, pañcindriyāni. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ indriyānaṃ bhāvitattā bahulīkatattā bhikkhu āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharatī’’ti. Dasamaṃ.
“三种是略说之获得,另外三种是广分别。”
行道者与具足者,第十是诸漏灭尽。
Paṭilābho tayo saṃkhittā, vitthārā apare tayo; Paṭipanno ca sampanno , dasamaṃ āsavakkhayanti.