1. 第一屋主天宫事
1. Paṭhamaagāriyavimānavatthu
1048“犹如质多萝园遍照,为三十三天最胜之园苑;
你的这座天宫也正是如此,于虚空中辉耀而住。
1049“你已证得天神之威德,具大威力。你曾生为人身时,造作了何等福德?
你因何因缘而有如此辉耀的威德,你的容色遍照一切方所?”
1050目犍连尊者(Moggallāna)一问,那位天子心中欢喜;
当被问及时,他解答了这个问题——这是何种业所感得的果报。
1051“我与妻子在人间,犹如敞开的水井,安住家中;
我们以净信心,恭敬广施,供养食物与饮料。
1052“以此,我有如此容色……(中略)……我的容色遍照一切方向。”
‘‘Yathā vanaṃ cittalataṃ pabhāsati , uyyānaseṭṭhaṃ tidasānamuttamaṃ; Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. So devaputto attamano, moggallānena pucchito; Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ahañca bhariyā ca manussaloke, opānabhūtā gharamāvasimha; Annañca pānañca pasannacittā, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adamha. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.
2. 第二屋主天宫事
2. Dutiyaagāriyavimānavatthu
1054“正如质多萝园那样闪耀光明,那是三十三天中最胜、无上的园林;
你的这座天宫也正是如此,于虚空中辉耀而住。
1055“你已成就天神通,具大威神力,在你为人时,曾修过何种福德?
你为何具足如此炽盛的光明,容貌照彻一切方向?”
1056那位天子满心欢喜……说道:“这是何等业行所感的果报。”
1057“我与妻子在人间,犹如泉井般居家度日;
我们以净信心,恭敬广施,布施了丰盛的布施。
1058“以此,我有如此容色……(中略)……我的容色遍照一切方向。”
‘‘Yathā vanaṃ cittalataṃ pabhāsati, uyyānaseṭṭhaṃ tidasānamuttamaṃ; Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ahañca bhariyā ca manussaloke, opānabhūtā gharamāvasimha; Annañca pānañca pasannacittā, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adamha. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.
3. 帕拉达亚咖天宫事
3. Phaladāyakavimānavatthu
1060“此天宫高耸,以宝石为柱,方圆十六由旬。
七百座尖顶楼阁,高大宏伟,琉璃为柱,金箔覆顶,美妙庄严。
1061“你在那里安坐、饮用、进食,天界琵琶奏出和雅之音。
还有八人一组、训练有素、姿容善妙、游于三十三天的庄严天女;
她们曼舞、歌唱,尽情欢娱。
1062“你已证得天神的成就,具大威力;你在为人时,曾造何种福德?
是什么让你拥有这般炽盛的光辉,你的容色遍照十方?”
1063那位天子满心欢喜……了知此是业报之果。
1064“布施果实者,得丰盛果报;以净信心,向正直者行布施;
他由此欢喜,生于天界,在三十三天中,享受这丰盛的福报之果。
1065“大牟尼啊,我正是向您供养了四枚果实。
1066“是故,以人身恒求安乐者,此供养之果诚堪施与;
或希求天界诸乐,或冀望人间美好者;
1067“以此之故,我有如是容色……
我的容色遍照一切方所。”
‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato soḷasa yojanāni; Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā. ‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ; Aṭṭhaṭṭhakā sikkhitā sādhurūpā, dibbā ca kaññā tidasacarā uḷārā; Naccanti gāyanti pamodayanti. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Phaladāyī phalaṃ vipulaṃ labhati, dadamujugatesu pasannamānaso; So hi pamodati saggagato tidive , anubhoti ca puññaphalaṃ vipulaṃ. ‘‘Tavevāhaṃ mahāmuni, adāsiṃ caturo phale. ‘‘Tasmā hi phalaṃ alameva dātuṃ, niccaṃ manussena sukhatthikena; Dibbāni vā patthayatā sukhāni, manussasobhaggatamicchatā vā. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.
4. 第一施住所天宫事
4. Paṭhamaupassayadāyakavimānavatthu
1069“犹如皎月行于无云空中,光明遍照;
你的这座天宫也正是如此,于虚空中辉耀而住。
1070“您已获得天神的成就,具大威力。在您尚为人身时,曾行何等善业?
是什么让你拥有如此辉耀的威光,你的容色遍照十方?”
1071那位天子满心欢喜……这果报是由何种业所感得?
1072“我与妻子在人间,将住所供养了阿拉汉。
又以净信心,恭敬地广施了丰盛的布施。
1073“以此,我有如此容色……(中略)……我的容色遍照一切方向。”
‘‘Cando yathā vigatavalāhake nabhe, obhāsayaṃ gacchati antalikkhe; Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvā, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ahañca bhariyā ca manussaloke, upassayaṃ arahato adamha; Annañca pānañca pasannacittā, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adamha. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.
5. 第二施住处天宫事
5. Dutiyaupassayadāyakavimānavatthu
1075犹如太阳在万里无云的空中照耀……
Sūriyo yathā vigatavalāhake nabhe…pe….
(应如前一座天宫那般详细展开。)
(Yathā purimavimānaṃ tathā vitthāretabbaṃ).
1079“以此,我有如此容色……(中略)……我的容色遍照一切方向。”
‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.
6. 施食天宫事
6. Bhikkhādāyakavimānavatthu
1081“这座以宝石为柱的天宫高耸非凡,四周广达十二由旬;
七百座尖顶楼阁,高大宏伟,琉璃为柱,金箔覆顶,美妙庄严。
1082“你已获得天人的神通与大威德,昔日为人时,你造作了怎样的福德?
你因何而有如此炽盛的威光,你的容貌遍照诸方?”
1083那位天子满心欢喜……说明了此业的果报。
1084“当我在人间为人时,曾见一位又渴又疲惫的比丘;
我便供养他食物,那一次,我以食物令他得满足。
1085“以此,我有如此容色……(中略)……我的容色遍照一切方向。”
‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni; Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, disvāna bhikkhuṃ tasitaṃ kilantaṃ; Ekāhaṃ bhikkhaṃ paṭipādayissaṃ, samaṅgi bhattena tadā akāsiṃ. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.
7. 麦守护者天宫事
7. Yavapālakavimānavatthu
1087“这座天宫崇高,宝柱庄严……你的容色照耀十方。”
1089“那位天子心中欢喜……(述说了)‘这是何等业行的果报’。”
1090“我往昔在人间,转得人身时,曾是一名守护大麦田的人;
我见到一位离尘垢的比丘,他内心清净,无有浊染。
1091“我以净信,亲手供养了他一份食物;
我供养了酸粥之后,如今在欢喜园(Nandana)中悦乐。”
1092“以此,我有如此容色……(中略)……我的容色遍照一切方向。”
‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, ahosiṃ yavapālako; Addasaṃ virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ. ‘‘Tassa adāsahaṃ bhāgaṃ, pasanno sehi pāṇibhi; Kummāsapiṇḍaṃ datvāna, modāmi nandane vane. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.
8. 第一耳环天宫事
8. Paṭhamakuṇḍalīvimānavatthu
1094“他庄严华丽,戴着花环,衣着鲜净,耳环精美,发须修剪齐整;
臂钏严饰,享有盛名,在天宫中犹如明月。
1095“天界的琵琶奏出悦耳音声,八组各八(共六十四)位调教有素、端庄娴雅的少女;
天界的少女们游于三十三天,高贵端严,她们曼舞轻歌,令人欢喜悦意。
1096“你已成就天神通,具大威德。你生为人时,曾造作何等福德?
你因何而有如此辉煌的威德,你的容颜照耀一切处?”
1097那位天子满心欢喜……(答言:)“这是缘于何种业的果报。”
1098“我往昔生于人间、在人中身为人时,见到了那些贤善的沙门;
他们明行具足,享有名望,多闻,已证得渴爱的灭尽;
我以清净的信心,恭敬地做了广大的饮食布施。
1099“以此,我有如此容色……(中略)……我的容色遍照一切方向。”
‘‘Alaṅkato malyadharo suvattho, sukuṇḍalī kappitakesamassu; Āmuttahatthābharaṇo yasassī, dibbe vimānamhi yathāpi candimā. ‘‘Dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ, aṭṭhaṭṭhakā sikkhitā sādhurūpā; Dibbā ca kaññā tidasacarā uḷārā, naccanti gāyanti pamodayanti. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, disvāna samaṇe sādhurūpe ; Sampannavijjācaraṇe yasassī, bahussute taṇhakkhayūpapanne; Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.
9. 第二耳环天宫事
9. Dutiyakuṇḍalīvimānavatthu
1101“他佩戴花环,衣着华丽,耳环精美,须发修剪得齐整洁净。
腕佩饰物,光辉具足,于天宫之中,犹如明月。
1102“天界的琵琶奏出和雅之音,这八位一组的乐师们,技艺娴熟,姿容端丽。
天界的少女们游于三十三天,雍容端庄,她们起舞、歌唱,令见闻者心生欢喜。
1103“您已证得天界的神通,具足大威德。您曾在人间时,修了什么样的福业?
你是以何因缘而有这般赫赫威光?你的容色遍照十方。”
1104那位天子心生欢喜……此即其业之所感果报。
1105“我往昔生于人间、在人中身为人时,见到了那些贤善的沙门;
他们明行具足、享有盛誉,博学多闻、持戒严谨、心怀净信。
我以净信之心,恭敬地广施了丰足的食物与饮品。
1106“以此,我有如此容色……(中略)……我的容色遍照一切方向。”
‘‘Alaṅkato malyadharo suvattho, sukuṇḍalī kappitakesamassu; Āmuttahatthābharaṇo yasassī, dibbe vimānamhi yathāpi candimā. ‘‘Dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ, aṭṭhaṭṭhakā sikkhitā sādhurūpā; Dibbā ca kaññā tidasacarā uḷārā, naccanti gāyanti pamodayanti. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, disvāna samaṇe sādhurūpe; Sampannavijjācaraṇe yasassī, bahussute sīlavante pasanne ; Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.
10. 优多罗·巴亚西天宫事
10. (Uttara) pāyāsivimānavatthu
1108“在天王那名为‘善法’的集会厅中,天众和谐共住;
你的这座天宫也正是如此,于虚空中辉耀而住。
1109“你已证得天神之成就,具足大威神力。往昔你生于人间时,曾行何等福德?
你因何而有这般炽盛的威光,你的容色又遍照一切方所?”
1110那位天子心生欢喜……正受用着自所造业的果报。
1111“我曾生在人中、为人身时,是巴亚西王(Pāyāsi)的一位青年。
我得到财富后,便用以分配和布施;持戒者们是我所敬爱的。
我以净信心,恭敬地广行布施,供养了饮食。
1112“以此,我有如此容色……(中略)……我的容色遍照一切方向。”
‘‘Yā devarājassa sabhā sudhammā, yatthacchati devasaṅgho samaggo; Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, rañño pāyāsissa ahosiṃ māṇavo; Laddhā dhanaṃ saṃvibhāgaṃ akāsiṃ, piyā ca me sīlavanto ahesuṃ; Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe. …vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.
两位居士施果,两位施与住处,一位施与饮食;
耶瓦婆罗科,以及两位——琨达利那与巴亚西;
人品第二,如是宣说。
Dve agārino phaladāyī, dve upassayadāyī bhikkhāya dāyī; Yavapālako ceva dve, kuṇḍalino pāyāsīti ; Purisānaṃ dutiyo vaggo pavuccatīti.