比丘尼分别·增一法论
律抉择·比丘尼分别解释(二) · 445 段
有多少种罪,从生起方式等来说?
在向人乞求建小屋时,有五种罪。
Kati āpattiyo honti, samuṭṭhānena ādinā? Pañca āpattiyo honti, kuṭiṃ saṃyācikāya tu.
对于亲手做的人,只有三种罪;在实际动手时,则有恶作等罪。
过了正午之后进食,就犯波逸提罪;从非亲属手里接受食物,也是一样。
Karoto pana tissova, payoge dukkaṭādayo; Vikāle pana pācitti, tathā aññātihatthato.
拿了之后吃下去,所说的就是波罗提应悔过(应悔过)法;
这五种罪,是依生起方式等而成立的。
Gahetvā bhuñjato vuttaṃ, pāṭidesaniyampi ca; Pañcimāpattiyo honti, samuṭṭhānena ādinā.
有多少种罪?依第二(种方式)你说。
应当阐明:罪只有四种。
Kati =04 āpattiyo honti, dutiyena tuvaṃ bhaṇa? Āpattiyo catassova, hontīti paridīpaye.
如果比丘这样指示:“你们为我造一间小屋。”
如果有人为他造小屋,那就一切都完全败坏了。
‘‘Kuṭiṃ mama karothā’’ti, samādisati bhikkhu ce; Karonti ce kuṭiṃ tassa, vipannaṃ sabbathā pana.
前面说过的三种,在实际行动时属于恶作等罪。
以逐句法为根本,这些就成了四种。
Tisso purimaniddiṭṭhā, payoge dukkaṭādayo; Padasodhammamūlena, catassova bhavantimā.
由第三等起,有几许生起?请为我宣说。
我今告汝:由第三等起,罪当有五种。
Tatiyena kati jāyanti, samuṭṭhānena me bhaṇa? Tatiyena tuvaṃ brūmi, pañcadhāpattiyo siyuṃ.
比丘事先安排好后,
他如果造了一座小屋,
有三种罪。
在行动时,有恶作等罪。
Bhikkhu saṃvidahitvāna; Karoti ca kuṭiṃ sace; Tisso āpattiyo honti; Payoge dukkaṭādayo.
说了要受用精美饮食,吃下去就犯波逸提。
没有拦住比丘尼,就会犯波罗提应悔过。
Paṇītabhojanaṃ vatvā, hoti pācitti bhuñjato; Bhikkhuniṃ na nivāretvā, pāṭidesaniyaṃ siyā.
以第四种生起方式,有几种?请对我说。
如果行淫,就会有六种罪。
Siyuṃ kati catutthena, samuṭṭhānena me bhaṇa? Chaḷevāpattiyo honti, methunaṃ yadi sevati.
他犯波罗夷罪;但以乞求所得的小屋,
对造作者来说,则只有三种:造作时的恶作等。
Hoti pārājikaṃ tassa, kuṭiṃ saṃyācikāya tu; Karoto pana tissova, payoge dukkaṭādayo.
非时食,犯波逸提;同样,从非亲属之手
取食而食者,说犯提舍尼。
Vikāle pana pācitti, tathā aññātihatthato; Gahetvā bhuñjato vuttaṃ, pāṭidesaniyampi ca.
第五项里,有多少种罪?确实有六种。
而宣称自己证得上人法的人,就触犯了波罗夷。
Kati āpattiyo honti, pañcamena? Cha honti hi; Manussuttaridhammaṃ tu, vadaṃ pārājikaṃ phuse.
“请你们为我造一间茅屋。”
如果比丘吩咐;
如果他们建造小屋,三种;
它们就成了恶作等罪。
‘‘Kuṭiṃ mama karothā’’ti; Samādisati bhikkhu ce; Karonti ce kuṭiṃ tisso; Honti tā dukkaṭādayo.
逐句教人诵法,比丘即犯波逸提;
若以嬉戏之心而说,彼则成恶说。
Vāceti padaso dhammaṃ, hoti pācitti bhikkhuno; Davakamyatā vadantassa, tassa dubbhāsitaṃ siyā.
以生起为第五项、以第六项来说,会有多少种罪?
如果他与别人串通安排好后,取走财物,那他失去比丘身份就堕退了。
Samuṭṭhānena =05 chaṭṭhena, kati āpattiyo siyuṃ? Cha ca saṃvidahitvāna, bhaṇḍaṃ harati ce cuto.
“请为我造一间茅屋。”
如果比丘吩咐,
如果他们建了三间茅屋,
它们就是恶作等罪。
‘‘Kuṭiṃ mama karothā’’ti; Samādisati bhikkhu ce; Karonti ce kuṭiṃ tisso; Honti tā dukkaṭādayo.
说了精美食物之后,吃的人就犯波逸提。
不阻止比丘尼,就会犯应应悔过。
Paṇītabhojanaṃ vatvā, hoti pācitti bhuñjato; Bhikkhuniṃ na nivāretvā, pāṭidesaniyaṃ siyā.
于此,凡以疑惑之寂止为最上者,
彼超越此无上之境。
具足善调之律者,
彼亦能超越难越之最上境。
Idha yo vimatūparamaṃ paramaṃ; Imamuttaramuttarati; Vinayaṃ sunayaṃ sunayena yuto; Sa ca duttaramuttaramuttarati.
从这以后,我要讲说一种最上、无与伦比的方法。
你们要以不散乱的心,专心听我说。
Ito paraṃ pavakkhāmi, paramekuttaraṃ nayaṃ; Avikkhittena cittena, taṃ suṇātha samāhitā.
哪些法是会导致犯戒的?哪些又是不导致犯戒的?
那么,什么是罪?哪些是轻罪,哪些又是重罪?
Ke āpattikarā dhammā, anāpattikarāpi ke? Kā panāpattiyo nāma, lahukā garukāpi kā?
哪些属于有余罪,哪些又叫作无余罪?
名为粗恶罪者,是何罪?名为非粗恶者,又是何?
Sāvasesā ca kāpatti, kā nāmānavasesakā? Duṭṭhullā nāma kāpatti, aduṭṭhullāpi nāma kā?
所谓决定罪是什么?什么又是不决定罪?
哪些是趣向发露的,哪些是不趣向发露的?
Niyatā nāma kāpatti, kā panāniyatāpi ca? Desanāgāminī kā ca, kā cādesanagāminī?
生起这些犯戒行为的法,已经说明了;
无犯戒的诸法,以及七种止(灭诤法),已作了开示。
Samuṭṭhānāni āpatti-karā dhammāti dīpitā; Anāpattikarā dhammā, samathā satta dassitā.
波罗夷等七类罪是存在的;
其中,轻罪只有五种,就是土喇咤亚等。
Pārājikādayo satta-vidhā āpattiyo siyuṃ; Lahukā tattha pañceva, honti thullaccayādayo.
除波罗夷外,余罪皆名有余;
波罗夷罪,则称无余。
Pārājikaṃ ṭhapetvāna, sāvasesāvasesakā; Ekā pārājikāpatti, matā anavasesakā.
“粗恶”者,依二种罪等而说示六种;
所余五种罪,则说为“非粗恶”。
‘‘Duṭṭhullā’’ti =06 ca niddiṭṭhā, duvidhāpattiādito; Sesā pañcavidhāpatti, ‘‘aduṭṭhullā’’ti dīpitā.
五无间相应、决定与非决定及余;
五者趣向发露,二者非趣向发露。
Pañcānantariyasaṃyuttā, niyatāniyatetarā; Desanāgāminī pañca, dve panādesagāmikā.
不能犯戒的人是谁,能犯戒的人又是谁?
那么,导师禁止了谁受具足戒呢?
Abhabbāpattiko ko ca, bhabbāpattikapuggalo? Upasampadakammaṃ tu, satthunā kassa vāritaṃ?
世间唯有两种人不可能犯戒,
即是诸佛与独觉佛。
在这世间,只有两种人会犯戒。
比丘能犯,比丘尼也能犯。
Āpattimāpajjituṃ dveva loke; Buddhā ca paccekabuddhā abhabbā; Āpattimāpajjituṃ dveva loke; Bhikkhū ca bhabbā atha bhikkhunī ca.
缺少半肢的人,缺少肢体的人;
事坏者,作恶者;
未圆满者若乞求,
其受具足戒则被遮止。
Addhavihīno aṅgavihīno; Vatthuvipanno dukkaṭakārī; No paripuṇṇo yācati yo no; Tassupasampadā paṭisiddhā.
已经获得等至的比丘,确实有堕罪。
确实,对于没有获得等至的人来说,也同样说明有罪。
Atthāpatti have laddha-samāpattissa bhikkhuno; Atthāpatti hi no laddha-samāpattissa dīpitā.
已得等至者,如实宣说己所证,无罪;
未得等至者,妄说证悟,即犯堕罪。
Bhūtassārocanaṃ laddha-samāpattissa niddise; Abhūtārocanāpatti, asamāpattilābhino.
有与正法相应者,亦有与非法相应者;
有与自有资具相应者,有与他人财物相应者。
Atthi saddhammasaṃyuttā, asaddhammayutāpi ca; Saparikkhārasaṃyuttā, parasantakasaṃyutā.
与正法相应的逐句法、根本等;
与粗恶语相应,就可能与非法相应。
Padasodhammamūlādī, saddhammapaṭisaṃyutā; Duṭṭhullavācasaṃyuttā, asaddhammayutā siyā.
若过十日,贮衣等物,
不舍所受用,随身资具相随。
Atirekadasāhaṃ tu, ṭhapane cīvarādino; Anissajjitvā bhoge ca, saparikkhārasaṃyutā.
还有僧团的床、椅等,以及露地上的敷具;
没打招呼就去了,还跟属于别人的东西扯上关系。
Saṅghassa mañcapīṭhādiṃ, ajjhokāsattharepi ca; Anāpucchāva gamane, parasantakasaṃyutā.
说真话,怎么会让比丘犯重罪呢?
说妄语的人,轻罪如何生起?
Kathañhi =07 bhaṇato saccaṃ, garukaṃ hoti bhikkhuno? Kathaṃ musā bhaṇantassa, lahukāpatti jāyate?
如果说“具毛女”是真实的,那么对说这话的人来说,就可能成为重罪。
明知而说妄语,属于轻的波逸提罪。
‘‘Sikharaṇī’’ti saccaṃ tu, bhaṇato garukaṃ siyā; Sampajānamusāvāde, pācitti lahukā bhave.
比丘怎样说妄语,才会构成重罪?
在说真话时,怎样才会犯轻罪呢?
Kathaṃ musā bhaṇantassa, garukaṃ hoti bhikkhuno? Kathañca bhaṇato saccaṃ, āpatti lahukā siyā?
把没发生过的事拿去指控别人,就说明他犯了重罪。
如实告知已发生的事,说真话的人罪过就轻。
Abhūtārocane tassa, garukāpatti dīpitā; Bhūtassārocane saccaṃ, vadato lahukā siyā.
地上的人怎么会犯下过失,而空中的人却不会沾染?
空中行走的人怎么会犯过失,而在地上行走的人却不接触呢?
Kathaṃ bhūmigato dosaṃ, na vehāsagato phuse? Kathaṃ vehāsago dosaṃ, na ca bhūmigato phuse?
为了破坏僧团羯磨,放弃伸手可及的范围而触碰,
即使虚空中只有发尖那么大的量,站立者也没有任何过失。
Saṅghakammaṃ vikopetuṃ, hatthapāsaṃ jahaṃ phuse; Kesamattampi ākāse, tiṭṭhato natthi vajjatā.
或坐于可卸足之床、空中小阁之椅上,
而不坐于地者,则犯戒。
Āhaccapādakaṃ mañcaṃ, vehāsakuṭiyūpari; Pīṭhaṃ vābhinisīdanto, āpajjati na bhūmito.
比丘云何入时犯戒,出时无犯?
比丘云何虽已入,而于此戒实无所犯?
Pavisanto kathaṃ bhikkhu, āpajjati, na nikkhamaṃ? Pavisanto kathaṃ bhikkhu, pavisanto na ceva taṃ?
拿着伞、穿上鞋,却完全没有履行义务;
进入时就犯戒,出去时则不犯。
Sachattupāhano vatta-mapūretvāna kevalaṃ; Pavisanto panāpattiṃ, āpajjati, na nikkhamaṃ.
远行的人还没完成远行者的义务就离开了。
正要出去时犯了戒,进去时则不犯。
Gamiko gamikavattāni, apūretvāna nikkhamaṃ; Nikkhamantova āpattiṃ, phuseyya, pavisaṃ na ca.
取用者如何犯戒?请说。
同样,不取用者也犯戒,如何犯戒?请说。
Ādiyanto panāpattiṃ, āpajjati kathaṃ vada? Tathevānādiyantopi, āpajjati kathaṃ vada?
比丘尼若取用极深的水,或任何(仅以)水为净(而不作过滤)的水,
一旦取用,就构成犯戒,这一点没有疑问。
Bhikkhunī atigambhīraṃ, yā kācudakasuddhikaṃ; Ādiyantī panāpattiṃ, āpajjati, na saṃsayo.
Anādiyitvā dubbaṇṇa-karaṇaṃ pana cīvaraṃ; Yevaṃ anādiyantova, āpajjati hi nāma so.
受持(戒)者,云何犯戒?
如是受持者,云何犯戒?
Samādiyanto āpattiṃ, āpajjati kathaṃ pana? Tathāsamādiyantopi, āpajjati kathaṃ pana?
确实,如果有人在这里受持哑巴戒之类的禁戒,
他受持戒律的时候,其实就已经犯戒了。
Yo =08 hi mūgabbatādīni, vatānidha samādiyaṃ; Samādiyanto āpattiṃ, āpajjati hi nāma so.
比丘既然已被作了羯磨,对于所宣说、应当奉行的义务,是属于他自己的;
他一旦不接受,就确实会犯堕罪。
Yo hi kammakato bhikkhu, vuttaṃ vattaṃ panattano; Tañcāsamādiyantova, āpajjati hi nāma so.
人正造作时,如何犯戒?
不造作者,沙门怎会有过?
Karontova panāpattiṃ, kathamāpajjate naro? Na karonto kathaṃ nāma, samaṇo dosavā siyā?
或做库房事,或做医事,或为非亲缝衣,
此人即获罪。
Bhaṇḍāgārikakammañca, vejjakammañca cīvaraṃ; Aññātikāya sibbanto, karaṃ āpajjate naro.
亲教师的义务,或者轨范师的义务;
若不履行义务,他确实就会犯戒。
Upajjhāyassa vattāni, vattāni itarassa vā; Akaronto panāpattiṃ, āpajjati hi nāma so.
布施的人会犯戒,那不布施的人又该怎么说呢?
比丘对非亲里的比丘尼,无论任何东西。
Dento āpajjatāpattiṃ, na dentopi kathaṃ bhaṇa? Aññātikāya yaṃ kiñci, bhikkhu bhikkhuniyā pana.
Cīvaraṃ dadamāno hi, dento āpajjate pana; Tathantevāsikādīnaṃ, adento cīvarādikaṃ.
有依止于己者,亦有同样依止于他者;
执取柔软、垂坠等为我者,其余则依止于他。
Attasannissitā atthi, tatheva paranissitā; Mudulambādino attā, sesā hi paranissitā.
接受的人,怎么会陷入过失呢?
不领受的人,怎么会陷入过失呢?
Kathañca paṭigaṇhanto, āpajjati hi vajjataṃ? Kathamappaṭigaṇhanto, āpajjati hi vajjataṃ?
比丘从非亲属手中接受衣,
不接受教诫,就确实会落入过失。
Cīvaraṃ paṭigaṇhanto, bhikkhu aññātihatthato; Ovādañca na gaṇhanto, āpajjati hi vajjataṃ.
苦行者又是怎样因为受用而犯过失的呢?
苦行者又是怎样因为不受用而犯过失的呢?
Kathañca paribhogena, āpajjati tapodhano? Kathaṃ na paribhogena, āpajjati tapodhano?
如果有人不放弃应当舍弃的东西,还继续使用它,
但这个人因为受用,就犯了过失,这一点没有疑问。
Yo hi nissaggiyaṃ vatthuṃ, accajitvā nisevati; Ayaṃ tu paribhogena, āpajjati, na saṃsayo.
比丘尼若越五日僧伽梨之行,
此尼以受用故,实犯斯戒。
Atikkamentī saṅghāṭi-cāraṃ pañcāhikaṃ pana; Ayaṃ tu paribhogena, āpajjati hi bhikkhunī.
白天犯戒,夜里不犯;只在夜里犯,白天不犯。
不守护好感官之门,白天躺卧就会犯错。
Divāpajjati no rattiṃ, rattimeva ca no divā; Dvāraṃ asaṃvaritvāna, sento āpajjate divā.
与在家人同室宿,夜里会犯戒,白天则不会。
明相出来时倒有犯,为什么明相没出来时也有犯呢?
Sagāraseyyakaṃ =09 rattiṃ, āpajjati hi no divā; Aruṇugge panāpatti, kathaṃ na aruṇuggame?
超过一夜、七天、十天等期限之后,
触犯者犯下所说的罪,在黎明升起时。
Ekachārattasattāha-dasāhādiatikkame; Phusanto vuttamāpattiṃ, āpajjatyaruṇuggame.
受请食毕(pavāretvāna)而食者,不于黎明起时触罪;
砍断者则有罪,未砍断者何罪之有?
Pavāretvāna bhuñjanto, phuse na aruṇuggame; Chindantassa siyāpatti, kathamacchindato siyā?
砍伐草木,也砍断自己的男根;
会犯波罗夷和波逸提,也会触犯土喇咤亚。
Chindanto bhūtagāmañca, aṅgajātañca attano; Pārājikañca pācittiṃ, phuse thullaccayampi ca.
他不剪指甲与头发,就确实算是犯戒了吗?
藏匿的人会犯戒,那不藏匿的人又该怎么办呢?
Na chindanto nakhe kese, āpajjati hi nāma so; Chādentopajjatāpattiṃ, nacchādento kathaṃ pana?
覆藏其罪者,覆藏中更犯;
被夺衣者不以草等覆身,亦犯。
Chādento pana āpattiṃ, chādentopajjate naro; Āpajjati panacchinno, nacchādento tiṇādinā.
穿着的人确实会犯戒,那不穿着的人又怎么会呢?
带着吉祥草衣等物的人,反而会因此犯戒。
Āpajjati hi dhārento, na dhārento kathaṃ pana? Dhārento kusacīrādiṃ, dhārentopajjate pana.
布施所舍之钵,唯不执持者方有其过;
有心二法、想解脱二法,当于有中。
Dinnaṃ nissaṭṭhapattaṃ taṃ, adhārentova dosavā; Sacittakadukaṃ saññā-vimokkhakadukaṃ bhave.
确实,在导师还在世时,罪过与犯戒是存在的;而在导师般涅槃后,就不成立了。
般涅槃后无,住世时亦无;然而在两处皆有则有罪。
Atthāpatti hi tiṭṭhante, nāthe, no parinibbute; Nibbute na tu tiṭṭhante, atthāpattubhayatthapi.
出佛身血罪,在佛住世时才成立,佛般涅槃后就不成立;
以“具寿”一语称呼长老者,是在他般涅槃之后才说的。
Ruhiruppādanāpatti, ṭhite, no parinibbute; Theramāvusavādena, vadato parinibbute.
除了这两种罪之外,其余诸罪,即使善逝住世时也存在,
于善逝般涅槃后也成立。
Āpattiyo imā dvepi, ṭhapetvā sugate pana; Avasesā dharantepi, bhavanti parinibbute.
为什么在正当时间可以有罪,在非时却不可以?
那么,是在非时才有罪,在时就没有,还是两者都有呢?
Kāleyeva siyāpatti, vikāle na siyā kathaṃ? Vikāle tu siyāpatti, na kāle, ubhayatthapi?
而在用餐的时候,可以吃非剩余的食物;在非时的时候则不可以吃。
过了正午吃饭就犯非时食的罪,是在非时的时候犯,不是在正时的时候。
Bhuñjatonatirittaṃ tu, kālasmiṃ, no vikālake; Vikālabhojanāpatti, vikāle, tu na kālake.
其余诸罪,实则随时皆可违犯;
无论时与非时,于此皆无疑。
Avasesaṃ =10 panāpattiṃ, āpajjati hi sabbadā; Sabbaṃ kāle vikāle ca, natthi tattha ca saṃsayo.
有些人只在夜里犯戒,白天不犯。
白天犯戒,不在夜里犯;也有昼夜都犯的情况。
Rattimeva panāpattiṃ, āpajjati ca no divā; Divāpajjati no rattiṃ, āpajjatubhayatthapi.
夜间或可同宿,以不护根门为根本;
其余诸罪,或夜或昼,皆得而生。
Sahaseyyā siyā rattiṃ, dvārāsaṃvaramūlakā; Divā, sesā panāpatti, siyā rattiṃ divāpi ca.
那么,难道会有已经满十夏的人,却又是不满十夏的吗?
是未满十夏者,还是十夏者,还是两者都可以呢?
Dasavasso tu no ūna-dasavasso siyā kathaṃ? Hotūnadasavasso, no, dasavassūbhayatthapi?
愚者若满十腊,能令僧众侍奉;
无智之人犯戒,此事决然无疑。
Upaṭṭhāpeti ce bālo, parisaṃ dasavassiko; Āpattiṃ pana abyatto, āpajjati, na saṃsayo.
如是,未满十夏者自诩为智者而摄受徒众;
彼非十夏之比丘,二者俱堕余罪。
Tathūnadasavasso ca, ‘‘paṇḍitoha’’nti gaṇhati; Parisaṃ, dasavasso no, sesamāpajjate ubho.
于黑分犯罪,岂非于白分?
于白分犯罪,而非于黑分?抑或二分俱犯耶?
Kāḷe āpajjatāpattiṃ, na juṇhe juṇhake kathaṃ; Āpajjati, na kāḷasmiṃ, āpajjatūbhayatthapi?
未入雨安居者,于黑分,非于白分;
行自恣而犯者,于白分,非于黑分。
Vassaṃ anupagacchanto, kāḷe, no juṇhake pana; Āpajjatāpavārento, juṇhe, na pana kāḷake.
其余的情况,则由规定的犯戒与不犯戒来判定。
无论黑分还是白分,都会犯,这毫无疑问。
Avasesaṃ tu paññatta-māpattimavipattinā; Kāḷe ceva ca juṇhe ca, āpajjati, na saṃsayo.
入雨安居要在黑分,不是在白分;然后自恣。
白分时可以,黑分时不行;其余的则于二者(白分与黑分)皆可。
Vassūpagamanaṃ kāḷe, no juṇhe, tu pavāraṇā; Juṇhe kappati, no kāḷe, sesaṃ panubhayatthapi.
犯戒只在冬季成立,其余两季不算。
只在热季犯而不在其余季节,在雨季犯而不在其余两季。
Atthāpatti tu hemante, na hotītarutudvaye; Gimheyeva na sesesu, vasse no itaradvaye.
在律典所说的日子,也就是迦提月满月那天;
不过,把已经放置好的雨安居衣分配后,
Dine pāḷipadakkhāte, kattike puṇṇamāsiyā; Ṭhapitaṃ tu vikappetvā, vassasāṭikacīvaraṃ.
若于寒季受持此衣,则犯戒;
于迦提月后分满月等日,亦复如是。
Āpajjati ca hemante, nivāseti ca taṃ sace; Puṇṇamādivasasmiñhi, kattikassa tu pacchime.
没有把那件衣舍弃掉,就只能在寒季犯戒,不能在其他季节犯。
所谓“犯”,在《库伦达注》中有指出。
Taṃ apaccuddharitvāva, hemanteyeva, netare; Āpajjatīti niddiṭṭhaṃ, kurundaṭṭhakathāya tu.
“尚余一月又十一日”,
为求夏衣而四处寻觅者——
在热季里犯戒。
但并不是在另外两个季节。
‘‘Atirekamāso =11 seso’’ti; Pariyesanto ca gimhike; Gimhe āpajjatāpattiṃ; Na tvevitarutudvaye.
如果明明有雨浴衣,却还光着身子。
让身体淋雨的人,在这里就算是犯戒。
Vijjamāne sace naggo, vassasāṭikacīvare; Ovassāpeti yo kāyaṃ, vasse āpajjatīdha so.
确实,是僧团犯戒,不是团体,也不是个人。
只有团体才会犯,不是其余者;只有个人会犯,不是其他人。
Āpajjati hi saṅghova, na gaṇo na ca puggalo; Gaṇova na ca sesā hi, puggalova na cāpare.
或者在做决意,或者在行清净布萨。
僧团可以犯戒,团体不可以,个人也不可以。
Adhiṭṭhānaṃ karonto vā, pārisuddhiuposathaṃ; Saṅgho vāpajjatāpattiṃ, na gaṇo na ca puggalo.
或行诵戒之布萨,或行决意之布萨;
团体若犯堕罪,非僧团亦非个人。
Suttuddesamadhiṭṭhānaṃ, karonto vā uposathaṃ; Gaṇo vāpajjatāpattiṃ, na saṅgho na ca puggalo.
或者在做诵经提纲时,或者独自一人行布萨时;
犯戒的是个人,既不是僧团,也不是团体。
Suttuddesaṃ karonto vā, eko pana uposathaṃ; Puggalopajjatāpattiṃ, na ca saṅgho gaṇo na ca.
病者尚且会犯,无病者怎会不犯?
无病者犯而病者不犯,抑或两者都犯?
Āpajjati gilānova, nāgilāno kathaṃ pana; Āpajjatāgilānova, no gilāno ubhopi ca?
若于某药有需,却求他药;
彼即犯戒,自身成不合宜者。
Bhesajjena panaññena, atthe sati ca yo pana; Viññāpeti tadaññaṃ so, āpajjati akallako.
若即使不需要药也索要药;
就像不生病时一样犯,其余两种情况两者也都犯。
Na bhesajjena atthepi, bhesajjaṃ viññāpeti ce; Āpajjatāgilānova, sesaṃ pana ubhopi ca.
内实有犯,非在于外,于外亦然;
他犯,非独在内,二处亦皆有犯。
Atthāpatti hi antova, na bahiddhā, tathā bahi; Āpajjati, na cevanto, atthāpattubhayatthapi.
即使不曾侵占(他人)卧处,只是(临时)安置而已;
他确实犯戒,而且只是在界内犯,不是在外面。
Anupakhajja seyyaṃ tu, kappento pana kevalaṃ; Āpajjati panāpattiṃ, antoyeva ca, no bahi.
在露地上铺好床座之类的之后,就离开了;
只在外边,不在内里;其余的则两种情况都适用。
Ajjhokāse tu mañcādiṃ, santharitvāna pakkamaṃ; Bahiyeva ca, no anto, sesaṃ panubhayatthapi.
只在界内才有罪,在界外则完全没有。
在界外,不是在界内,在两者亦然。
Antosīmāyevāpattiṃ, bahisīmāya neva ca; Bahisīmāya, no anto-sīmāya, ubhayatthapi.
带着伞和鞋的苦行比丘,进入时;
越过近行界之后,就犯戒了。
Sachattupāhano =12 bhikkhu, pavisanto tapodhano; Upacārasīmokkante, anto āpajjate pana.
远行的人要收拾好木器之类的物品,这是应当做的准备工作。
尚未完成前行仪轨就离去,即是在跨越近行界时。
Gamiko dārubhaṇḍādiṃ, paṭisāmanavattakaṃ; Apūretvāna gacchanto, upacārassatikkame.
然而他只在界外才会犯戒。
其余情况则在内界与外界的方方面面都构成罪。
Āpajjati panāpattiṃ, bahisīmāyayeva so; Sesamāpajjate anto-bahisīmāya sabbaso.
因为自己的话而犯错,因为别人的话而得以清净;
因为别人的话而犯错,靠自己的话才得以清净。
Sakavācāya āpanno, paravācāya sujjhati; Paravācāya āpanno, sakavācāya sujjhati.
自己说的话犯了错,也靠自己说的话得到清净。
因为别人的话而犯错,也因为别人的话而清净。
Sakavācāya āpanno, sakavācāya sujjhati; Paravācāya āpanno, paravācāya sujjhati.
犯了语门罪的人,是因为自己的言语而犯的。
经过草覆地(灭诤法)之后,因为别人的话而得到清净。
Vacīdvārikamāpattiṃ , āpanno sakavācato; Tiṇavatthārakaṃ gantvā, paravācāya sujjhati.
同样地,如果不舍弃卑劣的邪见,
因为别人的羯磨语,而犯了应受呵责的过失。
Tathā appaṭinissagge, pāpikāya hi diṭṭhiyā; Parassa kammavācāya, āpajjitvāna vajjataṃ.
在比丘跟前宣说时,凭自己的话就得以清净。
在比丘面前,犯了语门罪。
Desento bhikkhuno mūle, sakavācāya sujjhati; Vacīdvārikamāpattiṃ, āpanno bhikkhusantike.
讲说那件事而净化时,他通过自己的话而变得清净。
而僧残罪,要到第三次。
Desetvā taṃ visujjhanto, sakavācāya sujjhati; Saṅghādisesamāpattiṃ, yāvatatiyakaṃ pana.
因为别人的羯磨宣告而犯了罪,之后又照样再犯;
依靠他人的别住等羯磨语而得以清净。
Parassa kammavācāya, āpajjitvā tathā puna; Parassa parivāsādi-kammavācāya sujjhati.
身体犯了戒,通过言语得到净化;
通过言语犯戒,以身得到净化。
Kāyenāpajjatāpattiṃ, vācāya ca visujjhati; Vācāyāpajjatāpattiṃ, kāyena ca visujjhati.
身体犯下的过失,就靠身体本身来净化;
用言语犯下的过失,只有通过言语才能净化。
Kāyenāpajjatāpattiṃ, kāyeneva visujjhati; Vācāyāpajjatāpattiṃ, vācāyeva visujjhati.
Kāyadvārikamāpattiṃ, kāyenāpajjate, puna; Desento taṃ panāpattiṃ, vācāyeva visujjhati.
语门十三罪,由语而违犯;
作如草覆地,唯身得清净。
Vacīdvārikamāpattiṃ =13, āpajjitvāna vācato; Tiṇavatthārakaṃ gantvā, kāyeneva visujjhati.
从身门而犯罪,既以身犯之;
行草覆地羯磨,还以身得清净。
Kāyadvārikamāpattiṃ, āpajjitvāna kāyato; Tiṇavatthārakaṃ gantvā, kāyeneva visujjhati.
那个苦行者犯了语门所生的罪之后,
只要把它讲出来,单凭言语就能得到净化。
Vacīdvārikamāpattiṃ, āpajjitvā tapodhano; Tameva pana desento, vācāyeva visujjhati.
睡着时犯了戒,醒来后就清净了。
在醒着时犯了戒,睡着时他如何能清净?
Sutto āpajjatāpattiṃ, paṭibuddho visujjhati; Āpanno paṭibuddhova, sutto sujjhati so kathaṃ?
眠者犯戒,唯眠者得清净;
寤者犯戒,寤者得清净耶?
Sutto āpajjatāpattiṃ, suttoyeva visujjhati; Paṭibuddhova āpanno, paṭibuddho visujjhati?
至于与未受具足戒者同屋宿等罪,人于睡着时犯之。
宣说时,若了知它而觉醒,便能净化。
Sagāraseyyakādiṃ tu, sutto āpajjate naro; Desento pana taṃ ñatvā, paṭibuddho visujjhati.
犯已而觉知,于草覆地法;
然于止诤中,如卧眠者,彼名睡而出。
Āpajjitvāna jagganto, tiṇavatthārake pana; Samathe tu sayantova, sutto vuṭṭhāti nāma so.
而人若躺卧在有盖的卧处等地方睡着,就会犯恶作。
躺着睡在草席上,单靠睡觉就能清净。
Sagāraseyyakādiṃ tu, sutto āpajjate naro; Sayanto tiṇavatthāre, suttoyeva visujjhati.
犯了戒之后,不过,完全清醒着的时候,
但后来,当他觉醒而宣说它时,便得以净化。
Āpajjitvā panāpattiṃ, jagganto pana kevalaṃ; Desento pana taṃ pacchā, paṭibuddho visujjhati.
无心而犯,由有心而得清净;
有心而犯,由无心而得清净。
Āpajjitvā acittova, sacittova visujjhati; Āpajjitvā sacittova, acittova visujjhati.
Āpajjitvā acittova, acittova visujjhati; Āpajjitvā sacittova, sacittova visujjhati.
无心而犯心罪,苦行僧也;
后既发露忏悔,有心乃得清净。
Acitto, cittakāpattiṃ, āpajjitvā tapodhano; Pacchā taṃ pana desento, sacittova visujjhati.
同样,造作有心之罪后仍是有心者;
卧于草覆地(灭诤)时,如无心而得清净。
Tathā sacittakāpattiṃ, āpajjitvā sacittako; Sayanto tiṇavatthāre, acittova visujjhati.
同样地,不混杂,但后面两句;
在这里,有智慧的人应该按照前面所说的去理解。
Evamevaṃ amissetvā, pacchimaṃ tu padadvayaṃ; Ettha vuttānusārena, veditabbaṃ vibhāvinā.
以业而堕,以非业而净;
以非业而堕,唯以业而净。
Āpajjati =14 ca kammena, akammena visujjhati; Āpajjati akammena, kammeneva visujjhati.
造罪靠的是业,清净也是靠业。
他因不作为而犯过,也因不作为而得到净化。
Kammenāpajjatāpattiṃ, kammeneva visujjhati; Āpajjati akammena, akammena visujjhati.
陷入并造作了卑劣的恶见,从业而言;
后来发露它时,不靠造业而得以净化。
Accajaṃ pāpikaṃ diṭṭhiṃ, āpajjitvāna kammato; Desento pana taṃ pacchā, akammena visujjhati.
犯遗泄等罪已,非由羯磨不得净;
由羯磨而清净,然须别住等法。
Visaṭṭhiādikāpattiṃ , āpajjitvā akammato; Parisujjhati kammena, parivāsādinā pana.
比丘遭谏诤,由羯磨而犯;
后依别住等,唯以羯磨得清净。
Samanubhāsanaṃ bhikkhu, āpajjati ca kammato; Parivāsādinā pacchā, kammeneva visujjhati.
其余的罪,他以非羯磨方式违犯;
后来宣说它时,单凭非羯磨便得清净。
Avasesaṃ panāpattiṃ, āpajjati akammato; Desento pana taṃ pacchā, akammeneva sujjhati.
当面犯罪的人,通过不现前而得到净化;
即使犯戒时没有当面,也要在当面才能净化。
Sammukhāpattimāpanno, visujjhati asammukhā; Asammukhāpi āpanno, sammukhāva visujjhati.
当面犯了戒,就当面得净化;
不是当面犯戒的人,就因不面对而得到净化。
Sammukhāpattimāpanno, sammukhāva visujjhati; Asammukhāva āpanno, visujjhati asammukhā.
Accajaṃ pāpakaṃ diṭṭhiṃ, āpanno saṅghasammukhe; Vuṭṭhānakāle saṅghena, kiñci kammaṃ na vijjati.
非现前地犯了遗精等罪。
只有在僧团面前,才能得到净化,不是靠别的途径。
Visaṭṭhiādikāpattiṃ, āpajjitvā asammukhā; Saṅghasammukhatoyeva, visujjhati na caññathā.