8. 与法相应品巴利 8. Sahadhammikavaggo
巴吉帝亚篇解释(一) · 27 段
4. 击打学处的注释巴利
4. Pahārasikkhāpadavaṇṇanā
有人问:对于身体各部分,是不是就像没有解脱意图那样,也不能说有“不死”的意图呢?不能说。为什么?因为如果有个比丘自己想动手打人,他的意图并没有导向使对方死亡的加行,所以从“不死”的角度来看,那仅仅是有“不死”的意图而已,因此不像解脱意图那样说。然而,解脱的意图里没有嗔怒,所以说无罪。巴利
Aṅgesu na mokkhādhippāyatā viya amaraṇādhippāyatā vattabbāti ce? Na vattabbā. Kasmā? Yo bhikkhu sayaṃ pahāraṃ dātukāmo, so adhippāyena tassa maraṇe payogavirahovāti katvā amaraṇādhikārattā kevalaṃ amaraṇādhippāyo eva soti tā viya tā na vuttā. Mokkhādhippāyassa pana kopo natthi, tasmā anāpattīti vuttaṃ.
5. 手掌威吓学处的注释巴利
5. Talasattikasikkhāpadavaṇṇanā
就是那个手掌武器。有些人说:“因为能击打,所以叫武器。”由于以想打击的心去打击,依前一条戒是巴吉帝亚;仅仅以想举手的心举手,只是举手而已,依这条戒是巴吉帝亚。但如果是没有打中而挥出了打击,那么因为不是以想打击的心而做的,所以是恶作。这个恶作是以打击为条件,还是以举手为条件?只是以打击为条件才是恶作,前面那个以举手为条件是巴吉帝亚,所以应理解为有恶作也有巴吉帝亚。因为前面是举手,后面才是打击。不能因为后面的打击,就让前面的举手变成无罪,这样说不通——老师是这样说的。巴利
Talameva talasattikaṃ. ‘‘Pothanasamatthaṭṭhena sattika’’nti eke. Yasmā paharitukāmatāya paharato purimena pācittiyaṃ, kevalaṃ uccāretukāmatāya uggiraṇamatte kate iminā pācittiyaṃ. Iminā pana virajjhitvā pahāro dinno, tasmā napaharitukāmatāya dinnattā dukkaṭaṃ. Kimidaṃ dukkaṭaṃ pahārapaccayā, udāhu uggiraṇapaccayāti? Pahārapaccayā eva dukkaṭaṃ, purimaṃ uggiraṇapaccayā pācittiyanti sadukkaṭaṃ pācittiyaṃ yujjati. Purimañhi uggiraṇaṃ, pacchā pahāro. Na ca pacchimaṃ pahāraṃ nissāya purimaṃ uggiraṇaṃ anāpattivatthukaṃ bhavitumarahatīti no takkoti (vajira. ṭī. pācittiya 456) ācariyo.
7. 故意学处注释巴利
7. Sañciccasikkhāpadavaṇṇanā
令他人生起追悔或不令生起,那都是无量的。应当知道,“令生追悔”这第三支,是依照他的意趣而说的。巴利
Paro kukkuccaṃ uppādetu vā, mā vā, taṃ appamāṇaṃ. ‘‘Kukkuccupādana’’nti tatiyamaṅgaṃ tassa adhippāyavasena vuttanti veditabbaṃ.
8. 窃听学处注释巴利
8. Upassutisikkhāpadavaṇṇanā
“近听处”这个说法,就像“近怒”被称为“邻近之怒”一样,应当理解为“邻近的听处”。意思是说,站在哪里听闻,那个地方就是这里所说的“处”。而这里的“听”,也指他人言语的声音;因为那声音能被听到,所以叫“听”;又或者因为在那里被近距离听到,所以叫“近听处”。因为场所也可以叫“听”,所以在“听闻这些”这句话里,应当补上“言语”一词。巴利
Upassutinti yathā upakujjhaṃ ‘‘samīpakujjha’’nti vuccati, tathā upassuti ‘‘samīpassutī’’ti veditabbā. Yattha ṭhito suṇāti, taṃ ṭhānanti attho. Sutīti panettha paresaṃ vacanasaddo ca. So hi suyyatīti suti nāma. Upasuyyati vā etthāti upassuti. Okāso hi suti nāma. Imesaṃ sutvāti ettha ‘‘vacana’’nti pāṭhaseso.
这些起因等,不应像前两种那样去理解。这是盗众学处的起因:有时是起身前往集会聆听;有时并没有起身,而是站在原处,有人过来对他说时,以不让人知道的方式犯戒。文中写道:想解脱、有心、世间罪、身业、语业、不善心、苦受。巴利
Samuṭṭhānādīni atītadvayasadisānīti na gahetabbāni. Theyyasatthasamuṭṭhānaṃ. Siyā kiriyaṃ gantvā savane. Siyā akiriyaṃ ṭhitaṭṭhānaṃ āgantvā vadantānaṃ ajānāpanavasena samuṭṭhānato. ‘‘Saññāvimokkhaṃ, sacittakaṃ, lokavajjaṃ, kāyakammaṃ, vacīkammaṃ, akusalacittaṃ, dukkhavedana’’nti likhitaṃ.
9. 阻挠甘马学处的注释巴利
9. Kammappaṭibāhanasikkhāpadavaṇṇanā
不过,对于做衣者,按照《住所犍度》注释(《小品》328)中所说的各种针等物品,即使没有事先告白,也可以作为少量回施物给予。如果给得比这更多,就应该做告白甘马。这样做了以后,那告白本身就是甘马的标志,这是其意趣所在。如此,在一切处都应知道甘马的标志。在村界内的精舍里,进入等僧团甘马根本不适合举行,但回施和分配是适合的。文中写道:不应笼统地说“属于僧团之物”,而应告白说“在这个精舍里属于僧团之物”;又写道:“起因等与不与取相似,但这个是苦受。”巴利
Appamattakavissajjanakena pana cīvaraṃ karontassa senāsanakkhandhakavaṇṇanāyaṃ (cūḷava. 328) vuttappabhedāni sūciādīni anapaloketvāpi dātabbāni. Tato atirekaṃ dentena apalokanakammaṃ kātabbaṃ. Evaṃ kataṃ pana apalokanaṃ kammalakkhaṇamevāti adhippāyo. Evaṃ sabbattha kammalakkhaṇaṃ veditabbaṃ. Gāmasīmāvihāresu osāraṇādīni saṅghakammāniyeva na vaṭṭanti. Vissajjiyavebhaṅgiyāni pana vaṭṭanti. ‘‘Saṅghassa santaka’’nti sāmaññato avatvā ‘‘imasmiṃ vihāre saṅghassa santaka’’nti apaloketabbanti ca, ‘‘samuṭṭhānādīni adinnādānasadisāni, idaṃ pana dukkhavedana’’nti pāṭhoti ca likhitaṃ.
10. 未给予欲而前往学处的注释巴利
10. Chandaṃadatvāgamanasikkhāpadavaṇṇanā
有些人说,如果没有去参加集会,也没有表示同意,那就没有犯戒。另一些人说,这是恶作,因为他有意阻碍如法的甘马。巴利
Sannipātaṃ anāgantvā ce chandaṃ na deti, anāpattīti eke. Dukkaṭanti eke dhammakammantarāyakaraṇādhippāyattā.
11. 软弱学处注释巴利
11. Dubbalasikkhāpadavaṇṇanā
“以不净物”是指用金银等制成的床具等。关于可接受的净床,这是针对施主说“我们施给僧团”而施的;但如果他们说“我们施给寺院”,那么即使是金银等制成的不净床也可以接受。还有“水缸是大量盛水的容器”。关于“以僧物受用”,如果守园人等代为接受之后给予,那么比丘可以受用。还有“铜器、铁器等,即使施给僧团,也不适合随身携带”,依照《一切欢喜》所说,不应亲手取用,而应让人代为接受。另外,有些人说“穿孔的物件就是腰带”。又有“阿魏、朱砂、雄黄、雌黄可作为眼药”的语句。还有“木制的……乃至无足的,也是箱”的语句。以及“木制的瓶,即木制的水瓶”。还有“柱、秤、梯、板等之中”,已做记录。巴利
Akappiyena vāti suvaṇṇarajatamayamañcādinā. Kappiyamañco sampaṭicchitabboti ‘‘saṅghassa demā’’ti dinnaṃ sandhāya vuttaṃ, tehi pana ‘‘vihārassa demā’’ti vutte suvaṇṇarajatamayādiakappiyamañcāpi sampaṭicchitabbāti ca, ‘‘arañjaro bahuudakagaṇhanako’’ti ca, ‘‘saṅghikapaabhogena vāti sace ārāmikādayo paṭisāmetvā paṭidenti, paribhuñjituṃ vaṭṭatī’’ti ca, ‘‘kaṃsalohādibhājanaṃ saṅghassa dinnampi pārihāriyaṃ na vaṭṭatī’’ti (cūḷava. aṭṭha. 321) samantapāsādikāyaṃ vuttattā attano hatthena gahetvā paṭisāmituṃ na labhatīti ca, ‘‘vedhako kāyabandhanassāti vadantī’’ti ca, ‘‘hiṅgu hiṅguliharitālamanosilā añjanānī’’ti pāṭhoti ca, ‘‘dārumayo vā…pe… apādakopi samuggo’’ti pāṭhoti ca, ‘‘dārumayo tumboti dārumayo udakatumbo’’ti ca, ‘‘thambhatulāsopānaphalakādīsū’’ti ca likhitaṃ.
12. 回向学处注释巴利
12. Pariṇāmanasikkhāpadavaṇṇanā
有一位比丘想布施给被举罪的人,另一位比丘阻止了这次布施,让施主转而布施给别人,这无犯。同样,让正在浪费信施的人转施给别人,也无犯。当自己依止的比丘们来请示说“我们想把钵布施给某某人”,此时说“此人不相应,应布施给相应的人”,因为这是自己应承担的责任,所以无犯。但如果让原本想布施给那个人的人,改去布施给另外的人,那就是有罪。在一切情况下,问过之后,想布施的人可以随自己的意愿处理。巴利
Eko bhikkhu ukkhittakassa dātukāmo hoti, tassa dānaṃ nivāretvā aññassa dāpeti, anāpatti. Tathā saddhādeyyavinipātanaṃ karontassa dāpeti, attano nissitakā itthannāmassa pattaṃ dātukāmā āpucchanti, ‘‘visabhāgo eso, sabhāgassa dehī’’ti vadati. Anāpatti attano bhārabhūtattā. Tassa pana dātukāmaṃ aññassa dāpeti , āpatti eva. Sabbattha āpucchitvā dātukāmaṃ yathāsukhaṃ vicāretuṃ labhati.
1 2 3 4 5 6