裸行者学处的注释
1. Acelakasikkhāpadavaṇṇanā
因为在这里,裸行者等只被当作外道。
因此,以“外道”这个名称,作了三支的划分。
对于非外道的裸形者,以及同样具有外道标志的人;
即使对在家人,对比丘也是允许的,这是判定。
以非外道之心,及外道之形相;
布施给入流者等,于此我宗许为应理。
Acelakādayo yasmā, titthiyāva matā idha; Tasmā titthiyanāmena, tikacchedo kato tato. Atitthiyassa naggassa, tathā titthiyaliṅgino; Gahaṭṭhassāpi bhikkhussa, kappatīti vinicchayo. Atitthiyassa cittena, titthiyassa ca liṅgino; Sotāpannādino dātuṃ, kappatītīdha no mati.
3. 有食学处注释
3. Sabhojanasikkhāpadavaṇṇanā
应当这样理解:进入后,以坐下的心,成为有心的状态。
Anupavisitvā nisīdanacittena sacittakatāti veditabbā.
四至五、隐蔽处坐学处与有伴隐蔽处坐学处的注释
4-5. Rahopaṭicchannarahonisajjasikkhāpadavaṇṇanā
第四项在第一不定法里已经说过,第五项在第二不定法里也是同样的说法。在这里,伍巴南达的第五项就成了第四项。
Catutthaṃ paṭhamāniyate, pañcamaṃ dutiyāniyate vuttanayameva. Idha pañcamaṃ upanandassa catutthaṃ hoti.
行学处的注释
6. Cārittasikkhāpadavaṇṇanā
“与一切食等同”是指受邀之食,这是古师们的解释。比丘已在场,未予告知,在食前、食后,除了适当的时候——这里共有四种随制。其中,“时”有两种。“Bhattiyagharaṃ”是指受邀者的家,或者分发筹食等的施主的家。“生起等与第一咖提那相同,但这个是作与不作”——这是读法。有些人说:“这里的受邀是不如法的受邀。”
Sabhattosamānoti nimantanabhattoti porāṇā. Santaṃ bhikkhuṃ, anāpucchā, purebhattaṃ pacchābhattaṃ, aññatra samayāti ayamettha catubbidhā anupaññatti. Tattha samayā dve samayā. Bhattiyagharanti nimantitassa gharaṃ vā salākābhattādidāyakānaṃ vā gharaṃ. ‘‘Samuṭṭhānādīni paṭhamakathinasadisāni, idaṃ pana kiriyākiriya’’nti pāṭho, ‘‘idha nimantanā akappiyanimantanā’’ti eke.
若于食前托钵行乞而食,可成辗转罪;
食后而食,则无此罪。
如果吃完饭以后,作为行脚僧要回原来的俗家去;
有些人说这是犯戒,有些人说这不犯戒。
于诸家间之侵入,彼等实为犯戒见;
同食共餐之期待,此处有人如是说。
或谓以妓女之食设邀,诤事由是得息;
或谓遣去与斯等同,或谓当面方息。
欲得决定者,应审其分别;
智者如是知,此学处为作持。
Purebhattañca piṇḍāya, caritvā yadi bhuñjati; Siyā paramparāpatti, pacchābhattaṃ na sā siyā. Pacchābhattañca gamiko, pubbagehaṃ yadi gacche; Eke āpattiyevāti, anāpattīti ekacce. Kulantarassokkamane, āpattimatayo hi te; Samānabhattapaccāsā, iti āhu idhāpare. Matā gaṇikabhattena, samenti naṃ nimantane; Vissajjanaṃ samānanti, eke sammukhatāpare. Sanniṭṭhānatthikeheva, vicāretabbabhedato; Viññū cārittamicceva, sikkhāpadamidaṃ vidū. (vajira. ṭī. pācittiya 294);
7. 玛哈那玛学处注释
7. Mahānāmasikkhāpadavaṇṇanā
在关于美食的学处中,有这样的话:“应当依照玛哈那玛学处来处理。”(出自《疑惑度脱》美食学处注释)这句话的意思是:以僧团的名义邀请之后,如果为了药的目的而乞求酥等五种药,那么依照“不以药事而乞求药”(《巴吉帝亚》309)这句话,就构成巴吉帝亚罪(《瓦吉拉复注》巴吉帝亚310)。如果病人如实说明“您已经以此邀请了我们,我们需要这个和这个”,再这样去乞求,那就只有病人可以,其他人不可以。又,“为了他人的利益”这句话,意思是:在他的亲属邀请时,或者在自己的亲属邀请时。“在无限邀请中被邀请”这句话,则是指以僧团的方式邀请之后,以及以个人的方式邀请之后,施主们。因此才说了“僧团邀请性”,而没有说“个人邀请性”。又,通过“超越限度”这句话,指的是病人,所以没有说“病人非病人性”。即便如此,写成“在僧团邀请中的邀请性”这个读法,应当加以考察。
Paṇītabhojanasikkhāpade ‘‘mahānāmasikkhāpadena kāretabbo’’ti (kaṅkhā. aṭṭha. paṇītabhojanasikkhāpadavaṇṇanā) yaṃ vuttaṃ, tassattho saṅghavasena pavārite bhesajjatthāya sappiādibhesajjapañcakaṃ viññāpeti ce, ‘‘nabhesajjena karaṇīyena bhesajjaṃ viññāpetī’’ti (pāci. 309) vacanena pācittiyanti (vajira. ṭī. pācittiya 310) likhitaṃ. ‘‘Tayā imināva pavāritamhā, amhākañca iminā ca iminā ca attho’’ti yathābhūtaṃ ācikkhitvā viññāpetuṃ gilānova labhati, na itaroti ca, ‘‘aññassa atthāyā’’ti assa ñātakappavārite, attano vā ñātakappavāriteti atthoti ca, ‘‘apariyantappavāraṇāya pavārite’’ti saṅghavasena, puggalavasena ca pavāretvā dāyakā. Tasmā ‘‘saṅghappavāraṇatā’’ti vatvā ‘‘puggalappavāraṇatā’’ti na vuttanti ca, ‘‘pariyantātikkamo’’ti vacanena gilāno gahito, tasmā ‘‘gilānāgilānatā’’ti na vuttaṃ. Evaṃ santepi ‘‘saṅghappavāraṇāya pavāraṇatā’’ti pāṭhoti ca likhitaṃ, vīmaṃsitabbaṃ.
8. 出征军学处注释
8. Uyyuttasenāsikkhāpadavaṇṇanā
在象等(动物)当中,“一一”是指:哪怕只是一个人骑的大象,或一个人持弓的(情形)也算。它的生起等项与羊毛戒相似,但这个是世间所谴责的,属于不善心,有三种受。这是文本的读法。
Hatthiādīsu ekamekanti antamaso ekapurisāruḷhahatthimpi, ekaṃ sarahatthaṃ purisampi. Samuṭṭhānādīni eḷakalomasadisāni, idaṃ pana lokavajjaṃ, akusalacittaṃ tivedana’’nti pāṭho.
9. 军中住宿学处注释
9. Senāvāsasikkhāpadavaṇṇanā
被任何人阻碍,是指被敌人、或被有权势的人、或被任何人阻挡。应当以军队的围阵、或以适合作为边界的地方、或以行处范围的界限来界定。
Kenaci palibuddhassāti verikena vā issarena vā kenaci ruddhassa. Senāparikkhepena vā parikkhepārahaṭṭhānena vā sañcaraṇaṭṭhānapariyantena vā paricchinditabbā.