逆摄 §324
12. 烦恼结合类 · 139 段
324出离法以俱生缘为出离法之缘……以亲依止缘为缘。出离法以所缘缘为非出离法之缘……以俱生缘为缘……以亲依止缘为缘……以后生缘为缘。出离法以俱生缘为出离及非出离法之缘。(3)
Niyyāniko dhammo niyyānikassa dhammassa sahajātapaccayena paccayo… upanissayapaccayena paccayo. Niyyāniko dhammo aniyyānikassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo… sahajātapaccayena paccayo… upanissayapaccayena paccayo… pacchājātapaccayena paccayo. Niyyāniko dhammo niyyānikassa ca aniyyānikassa ca dhammassa sahajātapaccayena paccayo. (3)
325非出离法以所缘缘为非出离法之缘……以俱生缘为缘……以亲依止缘为缘……以前生缘为缘……以后生缘为缘……以业缘为缘……以食缘为缘……以根缘为缘。非出离法以亲依止缘为出离法之缘……以前生缘为缘。(2)
Aniyyāniko dhammo aniyyānikassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo… sahajātapaccayena paccayo… upanissayapaccayena paccayo… purejātapaccayena paccayo… pacchājātapaccayena paccayo… kammapaccayena paccayo… āhārapaccayena paccayo… indriyapaccayena paccayo. Aniyyāniko dhammo niyyānikassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo… purejātapaccayena paccayo. (2)
出离法及非出离法为出离法之俱生、前生。出离法及非出离法为非出离法之俱生、后生、食、根。(3)
Niyyāniko ca aniyyāniko ca dhammā niyyānikassa dhammassa sahajātaṃ, purejātaṃ. Niyyāniko ca aniyyāniko ca dhammā aniyyānikassa dhammassa sahajātaṃ, pacchājātaṃ, āhāraṃ, indriyaṃ. (3)
2. 缘逆
2. Paccayapaccanīyaṃ
326非因缘有七,非所缘缘有七,非增上缘有七,非无间缘非等无间缘有七,非俱生缘有五,非相互缘有五,非依止缘有五,非亲依止缘有七,非前生缘有六,非后生缘有七……非相应缘有五,非不相应缘有四,非有缘有四,非无有缘有七,非离去缘有七,非不离去缘有四。
Nahetuyā satta, naārammaṇe satta, naadhipatiyā satta, naanantare nasamanantare satta, nasahajāte pañca, naaññamaññe pañca, nanissaye pañca, naupanissaye satta, napurejāte cha, napacchājāte satta…pe… nasampayutte pañca, navippayutte cattāri, noatthiyā cattāri, nonatthiyā satta, novigate satta, noavigate cattāri.
3. 缘顺逆
3. Paccayānulomapaccanīyaṃ
327从因缘非所缘四,非增上四,非无间非等无间四,非相互二,非亲依止四……(中略)……非相应二,非不相应二,非无有四,非离去四。
Hetupaccayā naārammaṇe cattāri, naadhipatiyā cattāri, naanantare nasamanantare cattāri, naaññamaññe dve, naupanissaye cattāri …pe… nasampayutte dve, navippayutte dve, nonatthiyā cattāri, novigate cattāri.
4. 缘逆顺
4. Paccayapaccanīyānulomaṃ
328从非因缘于所缘缘有三,从增上缘有五(应详说顺说母论)……(中略)……从非离去缘有七。
Nahetupaccayā ārammaṇe tīṇi, adhipatiyā pañca (anulomamātikā vitthāretabbā)…pe… avigate satta.
98. 决定二法
98. Niyatadukaṃ
1-6. 缘起分等
1-6. Paṭiccavārādi
329缘决定法,决定法生起,从因缘——缘决定的一蕴,三蕴……(中略)……二蕴……(中略)……。缘决定法,非决定法生起,从因缘——缘决定诸蕴,心等起色(简略。应作五问。如决定二法,缘分、俱生分、缘分、依止分、相杂分、相应分亦应如是作,触、智无有差别)。
Niyataṃ dhammaṃ paṭicca niyato dhammo uppajjati hetupaccayā – niyataṃ ekaṃ khandhaṃ paṭicca tayo khandhā…pe… dve khandhe…pe…. Niyataṃ dhammaṃ paṭicca aniyato dhammo uppajjati hetupaccayā – niyate khandhe paṭicca cittasamuṭṭhānaṃ rūpaṃ (saṃkhittaṃ. Pañcapi pañhā kātabbā. Yathā niyyānikadukaṃ evaṃ paṭiccavāropi sahajātavāropi paccayavāropi nissayavāropi saṃsaṭṭhavāropi sampayuttavāropi kātabbā, ninnānākaraṇaṃ āmasanaṃ nānaṃ).
330决定法以因缘为决定法之缘……四种(与出离二法相似、无差别)。
Niyato dhammo niyatassa dhammassa hetupaccayena paccayo… cattāri (niyyānikadukasadisā ninnānākaraṇā).
331决定法以所缘缘为不定法之缘——诸圣者从诸道出已,省察道,省察决定的已断诸烦恼,先前已积习的……省察决定的诸蕴为无常……观,以他心智知具决定心者之心,决定的诸蕴为他心智、宿住随念智、如业趣智、未来分智、作意以所缘缘为缘。(1)
Niyato dhammo aniyatassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo – ariyā maggā vuṭṭhahitvā maggaṃ paccavekkhanti, niyate pahīne kilese paccavekkhanti, pubbe samudāciṇṇe…pe… niyate khandhe aniccato…pe… vipassati, cetopariyañāṇena niyatacittasamaṅgissa cittaṃ jānāti, niyatā khandhā cetopariyañāṇassa, pubbenivāsānussatiñāṇassa yathākammūpagañāṇassa, anāgataṃsañāṇassa, āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo. (1)
不定法以所缘缘为不定法之缘——布施已,持戒……布萨业……先前已善行的……从诸禅那出已,省察禅那,味著、欢喜,缘彼非决定的贪生起,见……疑……掉举……非决定的忧生起,诸圣者省察果,省察涅槃,涅槃为种姓者、清净者、果、作意以所缘缘为缘;诸圣者省察非决定的已断诸烦恼,已镇伏诸烦恼……先前已积习的……眼……处,省察非决定的诸蕴为无常……观,味著、欢喜,缘彼非决定的贪……忧生起,以天眼见色……作意以所缘缘为缘。非决定法以所缘缘为决定法之缘;涅槃以所缘缘为道之缘;色命根以所缘缘为杀母业……杀父业……杀阿拉汉业……出血业之缘;当触那处时,邪性决定的诸蕴生起,那处以所缘缘为邪性决定诸蕴之缘。(2)
Aniyato dhammo aniyatassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo – dānaṃ datvā sīlaṃ…pe… uposathakammaṃ…pe… pubbe suciṇṇāni…pe… jhānā vuṭṭhahitvā jhānaṃ paccavekkhati assādeti abhinandati, taṃ ārabbha aniyato rāgo uppajjati, diṭṭhi…pe… vicikicchā…pe… uddhaccaṃ…pe… aniyataṃ domanassaṃ uppajjati, ariyā phalaṃ paccavekkhanti, nibbānaṃ paccavekkhanti, nibbānaṃ gotrabhussa , vodānassa, phalassa, āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo; ariyā aniyate pahīne kilese paccavekkhanti, vikkhambhite kilese…pe… pubbe samudāciṇṇe…pe… cakkhuṃ…pe… vatthuṃ aniyate khandhe aniccato…pe… vipassati assādeti abhinandati, taṃ ārabbha aniyato rāgo…pe… domanassaṃ uppajjati, dibbena cakkhunā rūpaṃ passati…pe… āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo. Aniyato dhammo niyatassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo; nibbānaṃ maggassa ārammaṇapaccayena paccayo; rūpajīvitindriyaṃ mātughātikammassa… pitughātikammassa… arahantaghātikammassa… ruhiruppādakammassa ārammaṇapaccayena paccayo; yaṃ vatthuṃ āmasantassa micchattaniyatā khandhā uppajjanti, taṃ vatthu micchattaniyatānaṃ khandhānaṃ ārammaṇapaccayena paccayo. (2)
332决定法以增上缘为决定法之缘——决定的增上以增上缘为相应诸蕴之缘。决定法以增上缘为非决定法之缘——所缘增上、俱生增上——诸圣者从诸道出已,重视道而省察——决定的增上以增上缘为心等起诸色之缘。决定法以增上缘为决定法与非决定法之缘——决定的增上以增上缘为相应诸蕴及心等起诸色之缘。(3)
Niyato dhammo niyatassa dhammassa adhipatipaccayena paccayo. Sahajātādhipati – niyatādhipati sampayuttakānaṃ khandhānaṃ adhipatipaccayena paccayo. Niyato dhammo aniyatassa dhammassa adhipatipaccayena paccayo – ārammaṇādhipati, sahajātādhipati. Ārammaṇādhipati – ariyā maggā vuṭṭhahitvā maggaṃ garuṃ katvā paccavekkhanti. Sahajātādhipati – niyatādhipati cittasamuṭṭhānānaṃ rūpānaṃ adhipatipaccayena paccayo. Niyato dhammo niyatassa ca aniyatassa ca dhammassa adhipatipaccayena paccayo. Sahajātādhipati – niyatādhipati sampayuttakānaṃ khandhānaṃ cittasamuṭṭhānānañca rūpānaṃ adhipatipaccayena paccayo. (3)
333非决定法以增上缘为非决定法之缘——所缘增上、俱生增上——布施已,持戒……作布萨业已,重视彼而省察,味著、欢喜,重视彼,非决定的贪生起……见生起;先前……诸禅那……诸圣者重视果而省察,重视涅槃而省察,涅槃以增上缘为种姓者、清净者、果之缘;眼……处,重视非决定的诸蕴而味著、欢喜,重视彼,非决定的贪生起,见生起——非决定的增上以增上缘为相应诸蕴及心等起诸色之缘。非决定法以增上缘为决定法之缘——涅槃以增上缘为道之缘。(2)
Aniyato dhammo aniyatassa dhammassa adhipatipaccayena paccayo – ārammaṇādhipati, sahajātādhipati. Ārammaṇādhipati – dānaṃ datvā sīlaṃ…pe… uposathakammaṃ katvā taṃ garuṃ katvā paccavekkhati assādeti abhinandati, taṃ garuṃ katvā aniyato rāgo uppajjati… diṭṭhi uppajjati; pubbe…pe… jhānā…pe… ariyā phalaṃ garuṃ katvā paccavekkhanti, nibbānaṃ garuṃ katvā paccavekkhanti, nibbānaṃ gotrabhussa, vodānassa, phalassa adhipatipaccayena paccayo; cakkhuṃ…pe… vatthuṃ aniyate khandhe garuṃ katvā assādeti abhinandati, taṃ garuṃ katvā aniyato rāgo uppajjati, diṭṭhi uppajjati. Sahajātādhipati – aniyatādhipati sampayuttakānaṃ khandhānaṃ cittasamuṭṭhānānañca rūpānaṃ adhipatipaccayena paccayo. Aniyato dhammo niyatassa dhammassa adhipatipaccayena paccayo. Ārammaṇādhipati – nibbānaṃ maggassa adhipatipaccayena paccayo. (2)
334决定法以无间缘为不定法之缘——道以无间缘为果之缘,决定的诸蕴以无间缘为出起之缘。(1)
Niyato dhammo aniyatassa dhammassa anantarapaccayena paccayo – maggo phalassa anantarapaccayena paccayo, niyatā khandhā vuṭṭhānassa anantarapaccayena paccayo. (1)
非决定法以无间缘为非决定法之缘——前前非决定的诸蕴以无间缘为后后非决定诸蕴之缘;随顺为种姓者……随顺为清净者……果为果……随顺为果等至……从灭出起者,非想非非想处以无间缘为果等至之缘。非决定法以无间缘为决定法之缘——非决定的忧为决定的忧,非决定的邪见以无间缘为决定的邪见之缘;种姓为道……清净以无间缘为道之缘。(2)
Aniyato dhammo aniyatassa dhammassa anantarapaccayena paccayo – purimā purimā aniyatā khandhā pacchimānaṃ pacchimānaṃ aniyatānaṃ khandhānaṃ anantarapaccayena paccayo; anulomaṃ gotrabhussa… anulomaṃ vodānassa… phalaṃ phalassa… anulomaṃ phalasamāpattiyā… nirodhā vuṭṭhahantassa nevasaññānāsaññāyatanaṃ phalasamāpattiyā anantarapaccayena paccayo. Aniyato dhammo niyatassa dhammassa anantarapaccayena paccayo – aniyataṃ domanassaṃ niyatassa domanassassa, aniyatā micchādiṭṭhi niyatamicchādiṭṭhiyā anantarapaccayena paccayo; gotrabhu maggassa… vodānaṃ maggassa anantarapaccayena paccayo. (2)
以等无间缘为缘……以俱生缘为缘……五……以相互缘为缘……二……以依止缘为缘……七。
Samanantarapaccayena paccayo… sahajātapaccayena paccayo… pañca… aññamaññapaccayena paccayo… dve… nissayapaccayena paccayo… satta.
335决定法以亲依止缘为缘于决定法。——杀母业以亲依止缘为缘于杀母业……于杀父业……于杀阿拉汉业……于出佛身血业……于破僧业,决定邪见以亲依止缘为缘(轮)。第一道以亲依止缘为缘于第二道……(中略)……第三道以亲依止缘为缘于第四道。决定法以亲依止缘为缘于非决定法——所缘亲依止、无间亲依止、自性亲依止……(中略)……。自性亲依止——杀母夺命后……(中略)……破僧后,为其对治而行布施,受持戒,作布萨业,诸圣者依止道而生起未生之等至,进入已生之等至……(中略)……以亲依止缘为缘于处非处善巧;道以亲依止缘为缘于果等至。(2)
Niyato dhammo niyatassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo. Pakatūpanissayo – mātughātikammaṃ mātughātikammassa… pitughātikammassa… arahantaghātikammassa… ruhiruppādakammassa… saṅghabhedakammassa, niyatamicchādiṭṭhiyā upanissayapaccayena paccayo (cakkaṃ). Paṭhamo maggo dutiyassa maggassa…pe… tatiyo maggo catutthassa maggassa upanissayapaccayena paccayo. Niyato dhammo aniyatassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo – ārammaṇūpanissayo, anantarūpanissayo, pakatūpanissayo…pe…. Pakatūpanissayo – mātaraṃ jīvitā voropetvā…pe… saṅghaṃ bhinditvā tassa paṭighātatthāya dānaṃ deti, sīlaṃ samādiyati, uposathakammaṃ karoti, ariyā maggaṃ upanissāya anuppannaṃ samāpattiṃ uppādenti, uppannaṃ samāpajjanti…pe… ṭhānāṭhānakosallassa upanissayapaccayena paccayo; maggo phalasamāpattiyā upanissayapaccayena paccayo. (2)
336非决定法以亲依止缘为缘于非决定法——所缘亲依止、无间亲依止、自性亲依止——依止非决定信而行布施,持戒……(中略)……作布萨业,生起禅那,修观……(中略)……神通……(中略)……生起等至,起慢……执见;依止非决定戒……(中略)……慧……贪……(中略)……愿求……身乐……身苦……时节……食物……住所而行布施……(中略)……生起等至,杀生……(中略)……作村镇破坏,依止非决定信……(中略)……住所以亲依止缘为缘于非决定信……(中略)……于愿求……于身乐……于身苦,于果等至。
Aniyato dhammo aniyatassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo – ārammaṇūpanissayo, anantarūpanissayo, pakatūpanissayo…pe…. Pakatūpanissayo – aniyataṃ saddhaṃ upanissāya dānaṃ deti, sīlaṃ…pe… uposathakammaṃ karoti, jhānaṃ uppādeti, vipassanaṃ…pe… abhiññaṃ…pe… samāpattiṃ uppādeti, mānaṃ jappeti… diṭṭhiṃ gaṇhāti; aniyataṃ sīlaṃ…pe… paññaṃ… rāgaṃ…pe… patthanaṃ… kāyikaṃ sukhaṃ… kāyikaṃ dukkhaṃ… utuṃ… bhojanaṃ… senāsanaṃ upanissāya dānaṃ deti…pe… samāpattiṃ uppādeti, pāṇaṃ hanati…pe… nigamaghātaṃ karoti, aniyatā saddhā…pe… senāsanaṃ aniyatāya saddhāya…pe… patthanāya… kāyikassa sukhassa… kāyikassa dukkhassa, phalasamāpattiyā upanissayapaccayena paccayo. (1)
非决定法以亲依止缘为缘于决定法——所缘亲依止、无间亲依止、自性亲依止——依止非决定贪而杀母夺命……(中略)……破僧;依止非决定嗔……(中略)……住所而杀母夺命……(中略)……破僧;非决定贪、非决定嗔……(中略)……住所以亲依止缘为缘于杀母业……(中略)……于破僧业;第一道之遍作以亲依止缘为缘于第一道……(中略)……第四道之遍作以亲依止缘为缘于第四道。(2)
Aniyato dhammo niyatassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo – ārammaṇūpanissayo, anantarūpanissayo, pakatūpanissayo…pe…. Pakatūpanissayo – aniyataṃ rāgaṃ upanissāya mātaraṃ jīvitā voropeti…pe… saṅghaṃ bhindati; aniyataṃ dosaṃ…pe… senāsanaṃ upanissāya mātaraṃ jīvitā voropeti…pe… saṅghaṃ bhindati; aniyato rāgo… dosaṃ…pe… senāsanaṃ mātughātikammassa…pe… saṅghabhedakammassa upanissayapaccayena paccayo; paṭhamassa maggassa parikammaṃ paṭhamassa maggassa…pe… catutthassa maggassa parikammaṃ catutthassa maggassa upanissayapaccayena paccayo. (2)
337非决定法以前生缘为缘于非决定法——所缘前生,所依前生(略)。非决定法以前生缘为缘于决定法——所缘前生,所依前生。所缘前生——色命根以前生缘为缘于杀母业……于杀父业……于杀阿拉汉业……于出佛身血业。所依前生——所依以前生缘为缘于决定诸蕴。(2)
Aniyato dhammo aniyatassa dhammassa purejātapaccayena paccayo – ārammaṇapurejātaṃ, vatthupurejātaṃ (saṃkhittaṃ). Aniyato dhammo niyatassa dhammassa purejātapaccayena paccayo – ārammaṇapurejātaṃ , vatthupurejātaṃ. Ārammaṇapurejātaṃ – rūpajīvitindriyaṃ mātughātikammassa… pitughātikammassa… arahantaghātikammassa… ruhiruppādakammassa purejātapaccayena paccayo. Vatthupurejātaṃ – vatthu niyatānaṃ khandhānaṃ purejātapaccayena paccayo. (2)
以后生缘为缘……二……以数数修习缘为缘……二。
Pacchājātapaccayena paccayo… dve… āsevanapaccayena paccayo… dve.
338决定法以业缘为缘于决定法——决定思以业缘为缘于相应诸蕴。决定法以业缘为缘于非决定法——俱生,异刹那。——决定法以业缘为缘于决定法及非决定法——俱生——决定思以业缘为缘于心等起诸色。——决定思以业缘为缘于异熟诸蕴及所造诸色。(应作根本。)决定思以业缘为缘于相应诸蕴及心等起诸色。(3)
Niyato dhammo niyatassa dhammassa kammapaccayena paccayo – niyatā cetanā sampayuttakānaṃ khandhānaṃ kammapaccayena paccayo. Niyato dhammo aniyatassa dhammassa kammapaccayena paccayo – sahajātā, nānākkhaṇikā. Sahajātā – niyatā cetanā cittasamuṭṭhānānaṃ rūpānaṃ kammapaccayena paccayo. Nānākkhaṇikā – niyatā cetanā vipākānaṃ khandhānaṃ kaṭattā ca rūpānaṃ kammapaccayena paccayo. (Mūlaṃ kātabbaṃ.) Niyatā cetanā sampayuttakānaṃ khandhānaṃ cittasamuṭṭhānānañca rūpānaṃ kammapaccayena paccayo. (3)
不定法以业缘为不定法之缘——俱生,异刹那(略)。
Aniyato dhammo aniyatassa dhammassa kammapaccayena paccayo – sahajātā, nānākkhaṇikā (saṃkhittaṃ).
以异熟缘为缘……一……以食缘为缘……四……以根缘为缘……四……以禅那缘为缘……四……以道缘为缘……四……以相应缘为缘……二……以不相应缘为缘……三(如无色二法)……以有缘为缘……七(如无色界二法)……以无有缘为缘……以离去缘为缘……以不离去缘为缘……七。
Vipākapaccayena paccayo… ekaṃ… āhārapaccayena paccayo… cattāri… indriyapaccayena paccayo… cattāri… jhānapaccayena paccayo… cattāri… maggapaccayena paccayo… cattāri… sampayuttapaccayena paccayo… dve… vippayuttapaccayena paccayo… tīṇi (arūpadukasadisaṃ)… atthipaccayena paccayo… satta (arūpāvacaradukasadisaṃ)… natthipaccayena paccayo… vigatapaccayena paccayo… avigatapaccayena paccayo… satta.
339因中有四,所缘中有三,增上中有五,无间中有三,等无间中有三,俱生中有五,相互中有二,依止中有七,亲依止中有四,前生中有二,后生中有二,重复修习中有二,业中有四,异熟中有一,食中有四,根中、禅那中有四,道中有四,相应中有二,不相应中有三,有中有七,无中有三,离去中有三,不离去中有七。
Hetuyā cattāri, ārammaṇe tīṇi, adhipatiyā pañca, anantare tīṇi, samanantare tīṇi, sahajāte pañca, aññamaññe dve, nissaye satta, upanissaye cattāri, purejāte dve, pacchājāte dve, āsevane dve, kamme cattāri, vipāke ekaṃ, āhāre cattāri, indriye jhāne cattāri, magge cattāri, sampayutte dve, vippayutte tīṇi, atthiyā satta, natthiyā tīṇi, vigate tīṇi, avigate satta.
340决定法以俱生缘为决定法之缘……以亲依止缘为缘。决定法以所缘缘为不定法之缘……以俱生缘为缘……以亲依止缘为缘……以后生缘为缘……以业缘为缘。决定法以俱生缘为决定及不定法之缘。(3)
Niyato dhammo niyatassa dhammassa sahajātapaccayena paccayo… upanissayapaccayena paccayo. Niyato dhammo aniyatassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo… sahajātapaccayena paccayo… upanissayapaccayena paccayo… pacchājātapaccayena paccayo… kammapaccayena paccayo. Niyato dhammo niyatassa ca aniyatassa ca dhammassa sahajātapaccayena paccayo. (3)
341不定法以所缘缘为不定法之缘……以俱生缘为缘……以亲依止缘为缘……以前生缘为缘……以后生缘为缘……以业缘为缘……以食缘为缘……以根缘为缘。不定法以所缘缘为决定法之缘……以亲依止缘为缘……以前生缘为缘。(2)
Aniyato dhammo aniyatassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo… sahajātapaccayena paccayo… upanissayapaccayena paccayo… purejātapaccayena paccayo… pacchājātapaccayena paccayo… kammapaccayena paccayo… āhārapaccayena paccayo… indriyapaccayena paccayo. Aniyato dhammo niyatassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo… upanissayapaccayena paccayo… purejātapaccayena paccayo. (2)
决定法及非决定法以俱生、前生为决定法之缘。决定法及非决定法以俱生、后生、食、根为非决定法之缘。(2)
Niyato ca aniyato ca dhammā niyatassa dhammassa sahajātaṃ, purejātaṃ. Niyato ca aniyato ca dhammā aniyatassa dhammassa sahajātaṃ, pacchājātaṃ, āhāraṃ, indriyaṃ. (2)
2. 缘逆
2. Paccayapaccanīyaṃ
342非因中有七,非所缘中有七,非增上中有七,非无间、非等无间中有七,非俱生中有五,非相互中有五,非依止中有五,非亲依止中有七,非前生中有六,非后生中有七……(中略)……非相应中有五,非不相应中有四,非有中有四,非无中有七,非离去中有七,非不离去中有四。
Nahetuyā satta, naārammaṇe satta, naadhipatiyā satta, naanantare nasamanantare satta, nasahajāte pañca, naaññamaññe pañca, nanissaye pañca, naupanissaye satta, napurejāte cha, napacchājāte satta…pe… nasampayutte pañca, navippayutte cattāri, noatthiyā cattāri, nonatthiyā satta, novigate satta, noavigate cattāri.
3. 缘顺逆
3. Paccayānulomapaccanīyaṃ
343从因缘非所缘四,非增上四,非无间非等无间四,非相互二,非亲依止四……(中略)……非相应二,非不相应二,非无有四,非离去四。
Hetupaccayā naārammaṇe cattāri, naadhipatiyā cattāri, naanantare nasamanantare cattāri , naaññamaññe dve, naupanissaye cattāri…pe… nasampayutte dve, navippayutte dve, nonatthiyā cattāri, novigate cattāri.
4. 缘逆顺
4. Paccayapaccanīyānulomaṃ
344非因缘于所缘三种,增上五种(应详述顺母论)……(中略)……非离去七种。
Nahetupaccayā ārammaṇe tīṇi, adhipatiyā pañca (anulomamātikā vitthāretabbā)…pe… avigate satta.
99. 有上二法
99. Sauttaradukaṃ
1-7. 缘起分等
1-7. Paṭiccavārādi
345缘有上法,有上法以因缘而生起——缘有上一蕴,三蕴与心等起色……乃至……二蕴……乃至……结生刹那……乃至……(直至内在大种。如小中间二法,与世间二法相似,应作无差别。)
Sauttaraṃ dhammaṃ paṭicca sauttaro dhammo uppajjati hetupaccayā – sauttaraṃ ekaṃ khandhaṃ paṭicca tayo khandhā cittasamuṭṭhānañca rūpaṃ…pe… dve khandhe…pe… paṭisandhikkhaṇe…pe…. (Yāva ajjhattikā mahābhūtā. Yathā cūḷantaraduke lokiyadukasadisaṃ ninnānākaraṇaṃ.)
100. 有诤二法
100. Saraṇadukaṃ
1-4. 缘顺等
1-4. Paccayānulomādi
346缘有诤法,有诤法以因缘而生起——缘于有诤的一蕴,三蕴……(中略)……二蕴……(中略)。(五问与无色界二法相似,与顺缘相似。)
Saraṇaṃ dhammaṃ paṭicca saraṇo dhammo uppajjati hetupaccayā – saraṇaṃ ekaṃ khandhaṃ paṭicca tayo khandhā…pe… dve khandhe…pe…. (Pañca pañhā arūpāvacaradukasadisā, anulomapaṭiccasadisā.)
于因五,于所缘二,于增上五……(中略)……于不离去五。
Hetuyā pañca, ārammaṇe dve, adhipatiyā pañca…pe… avigate pañca.
缘有诤法,有诤法以非因缘而生起——缘于疑俱行、掉举俱行诸蕴,疑俱行、掉举俱行的痴。(1)
Saraṇaṃ dhammaṃ paṭicca saraṇo dhammo uppajjati nahetupaccayā – vicikicchāsahagate uddhaccasahagate khandhe paṭicca vicikicchāsahagato uddhaccasahagato moho. (1)
缘无诤法,无诤法以非因缘而生起——缘于无因的无诤的一蕴,三蕴及心等起色……(中略)……二蕴……(中略)……于无因结生刹那……(中略)……(乃至无想有情)。(1)
Araṇaṃ dhammaṃ paṭicca araṇo dhammo uppajjati nahetupaccayā – ahetukaṃ araṇaṃ ekaṃ khandhaṃ paṭicca tayo khandhā cittasamuṭṭhānañca rūpaṃ…pe… dve khandhe…pe… ahetukapaṭisandhikkhaṇe…pe… (yāva asaññasattā). (1)
于非因二,于非所缘三,于非增上五,于非无间三,于非亲依止三,于非前生四,于非后生五,于非习行五,于非业二,于非果报五,于非食一,于非根一,于非禅那一,于非道一,于非相应三,于非不相应二,于非无有三,于非不离去三。
Nahetuyā dve, naārammaṇe tīṇi, naadhipatiyā pañca, naanantare tīṇi, naupanissaye tīṇi, napurejāte cattāri, napacchājāte pañca, naāsevane pañca, nakamme dve, navipāke pañca, naāhāre ekaṃ, naindriye ekaṃ, najhāne ekaṃ, namagge ekaṃ, nasampayutte tīṇi, navippayutte dve, nonatthiyā tīṇi, novigate tīṇi.
缘四法
1-4. Paccayacatukkaṃ
347缘有诤法,有诤法以因缘而生起——依有诤一蕴之缘,三蕴……(中略)……二蕴……(中略)……(如无色界二法之缘分亦应如是作)。
Saraṇaṃ dhammaṃ paccayā saraṇo dhammo uppajjati hetupaccayā – saraṇaṃ ekaṃ khandhaṃ paccayā tayo khandhā…pe… dve khandhe…pe… (yathā arūpāvacaradukassa paccayavāropi evaṃ kātabbo).
于因九,于所缘四,于增上九……(中略)……于不离去九。
Hetuyā nava, ārammaṇe cattāri, adhipatiyā nava…pe… avigate nava.
348缘有诤法,有诤法以非因缘而生起——依疑俱行、掉举俱行诸蕴之缘,疑俱行、掉举俱行之痴。(1)
Saraṇaṃ dhammaṃ paccayā saraṇo dhammo uppajjati nahetupaccayā – vicikicchāsahagate uddhaccasahagate khandhe paccayā vicikicchāsahagato uddhaccasahagato moho. (1)
依无诤法之缘,无诤法生起,由非因缘——依无因无诤一蕴之缘,三蕴及心等起色……(中略)……二蕴……(中略)……于无因结生刹那……(中略)……(乃至无想有情)依眼处之缘,眼识……(中略)……依身处之缘,身识,依依处之缘,无因诸蕴。依无诤法之缘,有诤法生起,由非因缘——依依处之缘,疑俱行、掉举俱行之痴。(2)
Araṇaṃ dhammaṃ paccayā araṇo dhammo uppajjati nahetupaccayā – ahetukaṃ araṇaṃ ekaṃ khandhaṃ paccayā tayo khandhā cittasamuṭṭhānañca rūpaṃ…pe… dve khandhe…pe… ahetukapaṭisandhikkhaṇe…pe… (yāva asaññasattā) cakkhāyatanaṃ paccayā cakkhuviññāṇaṃ…pe… kāyāyatanaṃ paccayā kāyaviññāṇaṃ, vatthuṃ paccayā ahetukā khandhā. Araṇaṃ dhammaṃ paccayā saraṇo dhammo uppajjati nahetupaccayā – vatthuṃ paccayā vicikicchāsahagato uddhaccasahagato moho. (2)
缘有诤与无诤法,有诤法以非因缘而生起——依疑俱行、掉举俱行诸蕴及依处之缘,疑俱行、掉举俱行之痴。(1)
Saraṇañca araṇañca dhammaṃ paccayā saraṇo dhammo uppajjati nahetupaccayā – vicikicchāsahagate uddhaccasahagate khandhe ca vatthuñca paccayā vicikicchāsahagato uddhaccasahagato moho. (1)
于非因四,于非所缘三,于非增上九,于非无间三,于非等无间三,于非相互三,于非亲依止三,于非前生四,于非后生九,于非习行九,于非业四,于非果报九,于非食一,于非根一,于非禅那一,于非道一,于非相应三,于非不相应二,于非无有三,于非离去三。
Nahetuyā cattāri, naārammaṇe tīṇi, naadhipatiyā nava, naanantare tīṇi, nasamanantare tīṇi, naaññamaññe tīṇi, naupanissaye tīṇi, napurejāte cattāri, napacchājāte nava, naāsevane nava, nakamme cattāri, navipāke nava, naāhāre ekaṃ, naindriye ekaṃ, najhāne ekaṃ, namagge ekaṃ, nasampayutte tīṇi, navippayutte dve, nonatthiyā tīṇi, novigate tīṇi.
4-5. 依止分、相杂分
4-5. Nissaya-saṃsaṭṭhavāro
(如是其余二计数亦应作依止分,于相杂分亦应作二问,于一切处。)
(Evaṃ itare dve gaṇanāpi nissayavāropi kātabbo, saṃsaṭṭhavārepi dve pañhā kātabbā sabbattha.)
因缘二,所缘缘二(一切处二),异熟一,不离去缘二(顺)。
Hetuyā dve, ārammaṇe dve (sabbattha dve), vipāke ekaṃ, avigate dve (anulomaṃ).
非因缘二,非增上缘二,非前生缘二,非后生缘二,非习行缘二,非业缘二,非异熟缘二,非禅那缘一,非道缘一,非相应缘二(逆)。
Nahetuyā dve, naadhipatiyā dve, napurejāte dve, napacchājāte dve, naāsevane dve, nakamme dve, navipāke dve, najhāne ekaṃ, namagge ekaṃ, navippayutte dve (paccanīyaṃ).
6. 相应分
6. Sampayuttavāro
349有诤法以因缘为有诤法之缘(如无色二法,四)。
Saraṇo dhammo saraṇassa dhammassa hetupaccayena paccayo (arūpadukasadisaṃ, cattāri).
350有诤法以所缘缘为有诤法之缘——味著贪、欢喜贪,缘彼而贪生起,见……疑……掉举……忧生起,味著见、欢喜见,缘彼而贪生起……忧生起,缘疑……缘掉举……缘忧而忧生起,见……疑……掉举生起。有诤法以所缘缘为无诤法之缘——诸圣者对已断诸烦恼……对已镇伏诸烦恼……对以前已积集……对有漏诸蕴以无常……观,以他心智知有漏心者之心。有漏诸蕴以所缘缘为他心智、宿住随念智、如业生智、未来分智、作意之缘。(2)
Saraṇo dhammo saraṇassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo – rāgaṃ assādeti abhinandati, taṃ ārabbha rāgo uppajjati, diṭṭhi…pe… vicikicchā…pe… uddhaccaṃ…pe… domanassaṃ uppajjati, diṭṭhiṃ assādeti abhinandati, taṃ ārabbha rāgo uppajjati…pe… domanassaṃ uppajjati, vicikicchaṃ ārabbha …pe… uddhaccaṃ ārabbha…pe… domanassaṃ ārabbha domanassaṃ uppajjati, diṭṭhi…pe… vicikicchā…pe… uddhaccaṃ uppajjati. Saraṇo dhammo araṇassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo – ariyā pahīne kilese…pe… vikkhambhite kilese…pe… pubbe samudāciṇṇe…pe… saraṇe khandhe aniccato…pe… vipassati, cetopariyañāṇena saraṇacittasamaṅgissa cittaṃ jānāti. Saraṇā khandhā cetopariyañāṇassa, pubbenivāsānussatiñāṇassa, yathākammūpagañāṇassa, anāgataṃsañāṇassa, āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo. (2)
351无诤法以所缘缘为缘于无诤法——布施……戒……行布萨已,省察之,以前……诸禅那……诸圣道出定后省察道,果……省察涅槃;涅槃以所缘缘为缘于种姓、离欲、道、果、转向。眼……处,于无诤诸蕴观无常……以天眼见色……以所缘缘为缘于未来智、转向。无诤法以所缘缘为缘于有诤法——布施……戒……行布萨已,味著之、欢喜之,缘彼而贪生起……以前……诸禅那……眼……处,味著、欢喜无诤诸蕴,缘彼而贪生起……忧生起。
Araṇo dhammo araṇassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo; dānaṃ…pe… sīlaṃ…pe… uposathakammaṃ katvā taṃ paccavekkhati, pubbe…pe… jhānā…pe… ariyā maggā vuṭṭhahitvā maggaṃ paccavekkhanti, phalaṃ…pe… nibbānaṃ paccavekkhanti; nibbānaṃ gotrabhussa , vodānassa, maggassa, phalassa, āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo. Cakkhuṃ…pe… vatthuṃ araṇe khandhe aniccato…pe… vipassati, dibbena cakkhunā rūpaṃ passati …pe… anāgataṃsañāṇassa, āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo. Araṇo dhammo saraṇassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo – dānaṃ…pe… sīlaṃ…pe… uposathakammaṃ katvā taṃ assādeti abhinandati, taṃ ārabbha rāgo uppajjati…pe… pubbe…pe… jhānā…pe… cakkhuṃ…pe… vatthuṃ, araṇe khandhe assādeti abhinandati, taṃ ārabbha rāgo uppajjati…pe… domanassaṃ uppajjati. (2)
352有诤法以增上缘为缘于有诤法——所缘增上、俱生增上。——重视贪而味著、欢喜,重视彼而贪生起……见生起;重视见而味著、欢喜。——有诤增上以增上缘为缘于相应诸蕴。有诤法以增上缘为缘于无诤法。——有诤增上以增上缘为缘于心等起诸色。有诤法以增上缘为缘于有诤法及无诤法。——有诤增上以增上缘为缘于相应诸蕴及心等起诸色。(3)
Saraṇo dhammo saraṇassa dhammassa adhipatipaccayena paccayo – ārammaṇādhipati, sahajātādhipati. Ārammaṇādhipati – rāgaṃ garuṃ katvā assādeti abhinandati, taṃ garuṃ katvā rāgo uppajjati… diṭṭhi uppajjati; diṭṭhiṃ garuṃ katvā assādeti abhinandati. Sahajātādhipati – saraṇādhipati sampayuttakānaṃ khandhānaṃ adhipatipaccayena paccayo. Saraṇo dhammo araṇassa dhammassa adhipatipaccayena paccayo. Sahajātādhipati – saraṇādhipati cittasamuṭṭhānānaṃ rūpānaṃ adhipatipaccayena paccayo. Saraṇo dhammo saraṇassa ca araṇassa ca dhammassa adhipatipaccayena paccayo. Sahajātādhipati – saraṇādhipati sampayuttakānaṃ khandhānaṃ cittasamuṭṭhānānañca rūpānaṃ adhipatipaccayena paccayo. (3)
353无诤法以增上缘为缘于无诤法——所缘增上、俱生增上。——布施……戒……作布萨羯磨后重视之而省察,以前……诸禅那……诸圣道出定后重视道而省察,果……重视涅槃而省察,涅槃以增上缘为缘于种姓、离欲、道、果。——无诤增上以增上缘为缘于相应诸蕴及心等起诸色。无诤法以增上缘为缘于有诤法。——布施……戒……作布萨羯磨后重视之而味著、欢喜,重视彼而贪生起……见生起;以前善作……诸禅那……眼……处,重视无诤诸蕴而味著、欢喜,重视彼而贪生起……见生起。
Araṇo dhammo araṇassa dhammassa adhipatipaccayena paccayo – ārammaṇādhipati, sahajātādhipati. Ārammaṇādhipati – dānaṃ…pe… sīlaṃ …pe… uposathakammaṃ katvā taṃ garuṃ katvā paccavekkhati, pubbe…pe… jhānā…pe… ariyā maggā vuṭṭhahitvā maggaṃ garuṃ katvā paccavekkhanti, phalaṃ…pe… nibbānaṃ garuṃ katvā paccavekkhanti, nibbānaṃ gotrabhussa, vodānassa, maggassa, phalassa, adhipatipaccayena paccayo. Sahajātādhipati – araṇādhipati sampayuttakānaṃ khandhānaṃ cittasamuṭṭhānānañca rūpānaṃ adhipatipaccayena paccayo. Araṇo dhammo saraṇassa dhammassa adhipatipaccayena paccayo. Ārammaṇādhipati – dānaṃ…pe… sīlaṃ…pe… uposathakammaṃ katvā taṃ garuṃ katvā assādeti abhinandati, taṃ garuṃ katvā rāgo uppajjati… diṭṭhi uppajjati; pubbe suciṇṇāni…pe… jhānā…pe… cakkhuṃ…pe… vatthuṃ, araṇe khandhe garuṃ katvā assādeti abhinandati, taṃ garuṃ katvā rāgo uppajjati… diṭṭhi uppajjati. (2)
354有诤法以无间缘为缘而成为有诤法之缘——前前有诤蕴以无间缘为缘而成为后后有诤蕴之缘。有诤法以无间缘为缘而成为无诤法之缘——有诤蕴以无间缘为缘而成为出起之缘。
Saraṇo dhammo saraṇassa dhammassa anantarapaccayena paccayo – purimā purimā saraṇā khandhā pacchimānaṃ pacchimānaṃ saraṇānaṃ khandhānaṃ anantarapaccayena paccayo. Saraṇo dhammo araṇassa dhammassa anantarapaccayena paccayo – saraṇā khandhā vuṭṭhānassa anantarapaccayena paccayo. (2)
355无诤法以无间缘为无诤法之缘——前前无诤诸蕴以无间缘为后后无诤诸蕴之缘;随顺以无间缘为种姓智之缘;道以无间缘为果等至之缘。无诤法以无间缘为有诤法之缘——转向以无间缘为有诤诸蕴之缘。
Araṇo dhammo araṇassa dhammassa anantarapaccayena paccayo – purimā purimā araṇā khandhā pacchimānaṃ pacchimānaṃ araṇānaṃ khandhānaṃ anantarapaccayena paccayo; anulomaṃ gotrabhussa…pe… phalasamāpattiyā anantarapaccayena paccayo. Araṇo dhammo saraṇassa dhammassa anantarapaccayena paccayo – āvajjanā saraṇānaṃ khandhānaṃ anantarapaccayena paccayo. (2)
以等无间缘为缘……以俱生缘为缘……五……以相互缘为缘……二……以依止缘为缘……七。
Samanantarapaccayena paccayo… sahajātapaccayena paccayo… pañca… aññamaññapaccayena paccayo… dve… nissayapaccayena paccayo… satta.
356有诤法以亲依止缘为缘于有诤法——。自性亲依止——依止贪而杀生……破僧;嗔……依止希求而杀生……破僧,贪……希求以亲依止缘为缘于贪……希求。有诤法以亲依止缘为缘于无诤法——。自性亲依止——依止贪而行布施,戒……作布萨羯磨,生起禅那,观……道……神通……等至;嗔……依止希求而行布施……生起等至,贪……希求以亲依止缘为缘于信……慧……身乐……身苦……道……果等至。
Saraṇo dhammo saraṇassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo – ārammaṇūpanissayo, anantarūpanissayo, pakatūpanissayo…pe…. Pakatūpanissayo – rāgaṃ upanissāya pāṇaṃ hanati…pe… saṅghaṃ bhindati; dosaṃ…pe… patthanaṃ upanissāya pāṇaṃ hanati…pe… saṅghaṃ bhindati, rāgo…pe… patthanā rāgassa…pe… patthanāya upanissayapaccayena paccayo. Saraṇo dhammo araṇassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo – anantarūpanissayo, pakatūpanissayo…pe…. Pakatūpanissayo – rāgaṃ upanissāya dānaṃ deti, sīlaṃ…pe… uposathakammaṃ karoti, jhānaṃ uppādeti, vipassanaṃ…pe… maggaṃ…pe… abhiññaṃ…pe… samāpattiṃ uppādeti; dosaṃ…pe… patthanaṃ upanissāya dānaṃ deti…pe… samāpattiṃ uppādeti, rāgo…pe… patthanā saddhāya…pe… paññāya… kāyikassa sukhassa… kāyikassa dukkhassa… maggassa… phalasamāpattiyā upanissayapaccayena paccayo. (2)
357无诤法以亲依止缘为缘于无诤法——。自性亲依止——依止信而行布施……生起等至;戒……慧……身乐……身苦……时节……食物……依止住所而行布施……生起等至;信……住所以亲依止缘为缘于信……慧……身乐……身苦……道……果等至。
Araṇo dhammo araṇassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo – ārammaṇūpanissayo , anantarūpanissayo, pakatūpanissayo…pe…. Pakatūpanissayo – saddhaṃ upanissāya dānaṃ deti…pe… samāpattiṃ uppādeti; sīlaṃ…pe… paññaṃ… kāyikaṃ sukhaṃ… kāyikaṃ dukkhaṃ… utuṃ… bhojanaṃ… senāsanaṃ upanissāya dānaṃ deti…pe… samāpattiṃ uppādeti; saddhā …pe… senāsanaṃ saddhāya…pe… paññāya… kāyikassa sukhassa… kāyikassa dukkhassa… maggassa… phalasamāpattiyā upanissayapaccayena paccayo. (1)
无诤法对有诤法以亲依止缘为缘 —— 。自性亲依止 —— 依止信而生慢、执见;依止戒……(中略)……依止住所而杀生……(中略)……破僧;信……(中略)……住所以亲依止缘为缘为贪……(中略)……希求之缘。(2)
Araṇo dhammo saraṇassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo – ārammaṇūpanissayo, anantarūpanissayo, pakatūpanissayo…pe…. Pakatūpanissayo – saddhaṃ upanissāya mānaṃ jappeti, diṭṭhiṃ gaṇhāti; sīlaṃ…pe… senāsanaṃ upanissāya pāṇaṃ hanati…pe… saṅghaṃ bhindati; saddhā…pe… senāsanaṃ rāgassa…pe… patthanāya upanissayapaccayena paccayo. (2)
358无诤法以前生缘为缘是无诤法之缘 —— 所缘前生、所依前生。—— 眼……(中略)……所依以无常……(中略)……观……(中略)……以天眼见色,以天耳界闻声,色处对眼识……(中略)……触处对身识……(中略)……。—— 眼处对眼识……(中略)……身处对身识……(中略)……所依以前生缘为缘是无诤诸蕴之缘。无诤法以前生缘为缘是有诤法之缘 —— 所缘前生、所依前生。—— 眼……(中略)……所依而味著、欢喜,缘彼而生起贪……(中略)……生起忧。—— 所依以前生缘为缘是有诤诸蕴之缘。(2)
Araṇo dhammo araṇassa dhammassa purejātapaccayena paccayo – ārammaṇapurejātaṃ, vatthupurejātaṃ. Ārammaṇapurejātaṃ – cakkhuṃ…pe… vatthuṃ aniccato…pe… vipassati…pe… dibbena cakkhunā rūpaṃ passati, dibbāya sotadhātuyā saddaṃ suṇāti, rūpāyatanaṃ cakkhuviññāṇassa…pe… phoṭṭhabbāyatanaṃ kāyaviññāṇassa…pe…. Vatthupurejātaṃ – cakkhāyatanaṃ cakkhuviññāṇassa …pe… kāyāyatanaṃ kāyaviññāṇassa…pe… vatthu araṇānaṃ khandhānaṃ purejātapaccayena paccayo. Araṇo dhammo saraṇassa dhammassa purejātapaccayena paccayo – ārammaṇapurejātaṃ, vatthupurejātaṃ. Ārammaṇapurejātaṃ – cakkhuṃ…pe… vatthuṃ assādeti abhinandati, taṃ ārabbha rāgo uppajjati…pe… domanassaṃ uppajjati. Vatthupurejātaṃ – vatthu saraṇānaṃ khandhānaṃ purejātapaccayena paccayo. (2)
以后生缘为缘……二……以数数习行缘为缘……二。
Pacchājātapaccayena paccayo… dve… āsevanapaccayena paccayo… dve.
359有诤法以业缘为缘是有诤法之缘 —— 有诤思以业缘为缘是相应诸蕴之缘。(应作根本。)俱生、异刹那。—— 有诤思以业缘为缘是心等起诸色之缘。—— 有诤思以业缘为缘是异熟诸蕴及所造诸色之缘。(应作根本。)有诤思以业缘为缘是相应诸蕴及心等起诸色之缘。(3)
Saraṇo dhammo saraṇassa dhammassa kammapaccayena paccayo – saraṇā cetanā sampayuttakānaṃ khandhānaṃ kammapaccayena paccayo. (Mūlaṃ kātabbaṃ.) Sahajātā, nānākkhaṇikā. Sahajātā – saraṇā cetanā cittasamuṭṭhānānaṃ rūpānaṃ kammapaccayena paccayo. Nānākkhaṇikā – saraṇā cetanā vipākānaṃ khandhānaṃ kaṭattā ca rūpānaṃ kammapaccayena paccayo. (Mūlaṃ kātabbaṃ.) Saraṇā cetanā sampayuttakānaṃ khandhānaṃ cittasamuṭṭhānānañca rūpānaṃ kammapaccayena paccayo. (3)
无诤法以业缘为缘是无诤法之缘 —— 俱生、异刹那。俱生 —— (略)。(1)
Araṇo dhammo araṇassa dhammassa kammapaccayena paccayo – sahajātā, nānākkhaṇikā. Sahajātā – (saṃkhittaṃ). (1)
以异熟缘为缘……一……以食缘为缘……四……以根缘为缘……四……以禅那缘为缘……四……以道缘为缘……四……以相应缘为缘……二……以不相应缘为缘……三(如无色二法)。
Vipākapaccayena paccayo… ekaṃ… āhārapaccayena paccayo… cattāri… indriyapaccayena paccayo… cattāri… jhānapaccayena paccayo… cattāri… maggapaccayena paccayo… cattāri… sampayuttapaccayena paccayo… dve… vippayuttapaccayena paccayo… tīṇi (arūpadukasadisā).
360有诤法以有缘为缘是有诤法之缘(略)。有诤法以有缘为缘是无诤法之缘 —— 俱生、后生(略)。有诤法以有缘为缘是有诤及无诤法之缘(略)。(3)
Saraṇo dhammo saraṇassa dhammassa atthipaccayena paccayo (saṃkhittaṃ). Saraṇo dhammo araṇassa dhammassa atthipaccayena paccayo – sahajātaṃ, pacchājātaṃ (saṃkhittaṃ). Saraṇo dhammo saraṇassa ca araṇassa ca dhammassa atthipaccayena paccayo (saṃkhittaṃ). (3)
361无诤法以有缘为缘是无诤法之缘 —— 俱生、前生、后生、食、根(略)。无诤法以有缘为缘是有诤法之缘。—— 眼……(中略)……所依而味著、欢喜,缘彼而生起贪……(中略)……生起忧,所依以有缘为缘是有诤诸蕴之缘。(2)
Araṇo dhammo araṇassa dhammassa atthipaccayena paccayo – sahajātaṃ, purejātaṃ, pacchājātaṃ, āhāraṃ, indriyaṃ (saṃkhittaṃ). Araṇo dhammo saraṇassa dhammassa atthipaccayena paccayo. Purejātaṃ – cakkhuṃ …pe… vatthuṃ assādeti abhinandati, taṃ ārabbha rāgo uppajjati…pe… domanassaṃ uppajjati, vatthu saraṇānaṃ khandhānaṃ atthipaccayena paccayo. (2)
有诤与无诤诸法,以有之缘为有诤法之缘——俱生、前生(略)。有诤与无诤诸法,以有之缘为无诤法之缘——俱生、后生、食、根。——有诤诸蕴与诸大种,以有之缘为心等起诸色之缘。——有诤诸蕴与段食,以有之缘为此身之缘。——有诤诸蕴与色命根,以有之缘为业生诸色之缘。(2)
Saraṇo ca araṇo ca dhammā saraṇassa dhammassa atthipaccayena paccayo – sahajātaṃ, purejātaṃ (saṃkhittaṃ). Saraṇo ca araṇo ca dhammā araṇassa dhammassa atthipaccayena paccayo – sahajātaṃ, pacchājātaṃ, āhāraṃ, indriyaṃ. Sahajātā – saraṇā khandhā ca mahābhūtā ca cittasamuṭṭhānānaṃ rūpānaṃ atthipaccayena paccayo. Pacchājātā – saraṇā khandhā ca kabaḷīkāro āhāro ca imassa kāyassa atthipaccayena paccayo. Pacchājātā – saraṇā khandhā ca rūpajīvitindriyañca kaṭattārūpānaṃ atthipaccayena paccayo. (2)
362因缘四,所缘缘四,增上缘五,无间缘四,等无间缘四,俱生缘五,相互缘二,依止缘七,亲依止缘四,前生缘二,后生缘二,重复缘二,业缘四,异熟缘一,食缘四,根缘四,禅那缘四,道缘四,相应缘二,不相应缘三,有缘七,无有缘四,离去缘四,不离去缘七。
Hetuyā cattāri, ārammaṇe cattāri, adhipatiyā pañca, anantare cattāri, samanantare cattāri, sahajāte pañca, aññamaññe dve, nissaye satta, upanissaye cattāri, purejāte dve, pacchājāte dve, āsevane dve, kamme cattāri, vipāke ekaṃ, āhāre cattāri, indriye cattāri, jhāne cattāri, magge cattāri, sampayutte dve, vippayutte tīṇi, atthiyā satta, natthiyā cattāri, vigate cattāri, avigate satta.
363有诤法以所缘缘为有诤法之缘……以俱生缘为缘……以亲依止缘为缘。有诤法以所缘缘为无诤法之缘……以俱生缘为缘……以亲依止缘为缘……以后生缘为缘……以业缘为缘。有诤法以俱生缘为有诤及无诤法之缘。(3)
Saraṇo dhammo saraṇassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo… sahajātapaccayena paccayo… upanissayapaccayena paccayo. Saraṇo dhammo araṇassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo… sahajātapaccayena paccayo… upanissayapaccayena paccayo… pacchājātapaccayena paccayo… kammapaccayena paccayo. Saraṇo dhammo saraṇassa ca araṇassa ca dhammassa sahajātapaccayena paccayo. (3)
364无诤法以所缘缘为无诤法之缘……以俱生缘为缘……以亲依止缘为缘……以前生缘为缘……以后生缘为缘……以业缘为缘……以食缘为缘……以根缘为缘。无诤法以所缘缘为有诤法之缘……以亲依止缘为缘……以前生缘为缘。(2)
Araṇo dhammo araṇassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo… sahajātapaccayena paccayo… upanissayapaccayena paccayo… purejātapaccayena paccayo… pacchājātapaccayena paccayo… kammapaccayena paccayo… āhārapaccayena paccayo… indriyapaccayena paccayo. Araṇo dhammo saraṇassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo… upanissayapaccayena paccayo… purejātapaccayena paccayo. (2)
有诤与无诤诸法,为有诤法之俱生、前生。有诤与无诤诸法,为无诤法之俱生、后生、食、根。(2)
Saraṇo ca araṇo ca dhammā saraṇassa dhammassa sahajātaṃ, purejātaṃ. Saraṇo ca araṇo ca dhammā araṇassa dhammassa sahajātaṃ, pacchājātaṃ, āhāraṃ, indriyaṃ. (2)
2. 缘逆
2. Paccayapaccanīyaṃ
365非因缘七,非等无间缘七,非俱生缘五,非相互缘五,非依止缘五,非亲依止缘七,非前生缘六,非后生缘七……(中略)……非相应缘五,非不相应缘四,非有缘四,非无有缘七,非离去缘七,非不离去缘四。
Nahetuyā satta, nasamanantare satta, nasahajāte pañca, naaññamaññe pañca, nanissaye pañca, naupanissaye satta, napurejāte cha, napacchājāte satta…pe… nasampayutte pañca, navippayutte cattāri, noatthiyā cattāri, nonatthiyā satta, novigate satta, noavigate cattāri.
3. 缘顺逆
3. Paccayānulomapaccanīyaṃ
366因缘非所缘缘四,非增上缘四……(中略)……非等无间缘四,非相互缘二,非亲依止缘四……(中略)……非相应缘二,非不相应缘二,非无有缘四,非离去缘四。
Hetupaccayā naārammaṇe cattāri, naadhipatiyā cattāri…pe… nasamanantare cattāri, naaññamaññe dve, naupanissaye cattāri…pe… nasampayutte dve, navippayutte dve, nonatthiyā cattāri , novigate cattāri.
4. 缘逆顺
4. Paccayapaccanīyānulomaṃ
367非因缘所缘四,增上五,无间四(应取顺之母论)……(中略)……不离去七。
Nahetupaccayā ārammaṇe cattāri, adhipatiyā pañca, anantare cattāri (anulomamātikā gahetabbā)…pe… avigate satta.
法顺之二三法发趣
Dhammānulome dukatikapaṭṭhānaṃ