4. 大品·4. 雷瓦帝饿鬼事
饿鬼事 · 243 段
4. 雷瓦帝饿鬼事
4. Revatīpetavatthu
714“起来,雷瓦帝,你这极恶者,家门大开,却从不布施!”
“我们这就带你去那不幸者呻吟、地狱众生备受痛苦之处。”
715阎魔的那两位使者——双眼赤红、身形高大的夜叉,这样说后,
他们便抓住离婆多的双臂,把他带到天众跟前。
716“色泽如日轮,美妙而耀目,殿堂庄严,覆以金网;
这聚满人众的天宫,为谁所有?它如太阳的光芒一般朗然照耀。
717“群女遍涂檀香精华,于两侧严饰天宫;
彼显耀如日之辉,是谁已生天界,于天宫中喜悦?”
718“在波罗奈,曾有一位名叫难地亚的居士,他毫不吝啬,是位乐善好施的施主。
他的这座天宫,遍满人群,光芒照耀,犹如太阳的光辉。
719“众多天女周身涂以檀香精,从两旁映衬天宫,使其熠熠生辉;
那天宫看上去色泽等同太阳,他证得天界,在这宫殿中欢欣喜乐。”
720“我是难提的妻子,是持家的主妇,是全家人的女主人;
我将在丈夫的天宫中享诸快乐,不复愿见地狱。”
721“你这极恶之人啊,这就是你的地狱;你在人间时,不曾造作任何福德。
因为悭吝者、易怒者、造恶法者,不能获得与生天者共住。”
722“这粪、这尿、这不净之物,为何能见到?
这恶臭的粪便是什么?这气味从何处飘来?”
723“这就是那名为桑萨婆迦的深渊,深达百人之高,
瑞瓦提,你将在此被烹煮数千年。”
724“究竟以身、语、意,造了何种恶业?
你是因何得到这深达百人身量的粪坑?”
725“对沙门、婆罗门,乃至其他乞食者,
你以妄语欺骗他们,这恶业是你亲手所造。
726“由此,他得了“漏泄者”之名,其深及百人身量;
瑞瓦提,你将在那粪坑中受苦数千年。
727“狱卒砍断你的双手与双脚,削掉你的耳朵,又削掉你的鼻子,
还有成群的乌鸦会聚拢过来,争相啄食那挣扎不已的你。”
728“请您带我回去吧,我要广行众多善业。
依靠布施、正行、自制与调伏,我将广作诸善。
行此诸事,他们便得安乐,日后亦无悔恨。”
729“你从前放逸懈怠,如今却在此悲泣哀号;
你自己造下的业,果报你得自己承受。”
730“谁会从天界来到人间,经我询问,而这样告诉我:
‘向那些放下了棍杖的人行布施吧,布施衣服、卧具、饮食;
悭吝者、易怒者、行恶法者,实不能与生天者共住。’
731“我从这里离世之后,定当生于人间,
慷慨好施者、具足戒者,我将广行众多善法。
以行布施、修正行、持自制、行调伏等方式。
732“我要种植园林,并在险难之处架设桥梁通道;
我还要修建饮水处和水井,以清净之心。
733“十四日、十五日,以及半月的第八日;
与神变半月、具足八支的布萨。
734“我受持布萨,恒常于诸戒中自制守护。
于布施亦不放逸,此为我亲自所见。”
735就这样,她悲叹着,浑身颤抖,四处挣扎。
(狱卒们)将她头下脚上地掷入了可怕的地狱。
736“我过去生中为人悭吝,常辱骂沙门和婆罗门。
又以虚言欺诳丈夫,我便堕入这极其恐怖的地狱。”
‘‘Uṭṭhehi revate supāpadhamme, apārutadvāre adānasīle; Nessāma taṃ yattha thunanti duggatā, samappitā nerayikā dukhenā’’ti. Icceva vatvāna yamassa dūtā, te dve yakkhā lohitakkhā brahantā; Paccekabāhāsu gahetvā revataṃ, pakkāmayuṃ devagaṇassa santike. ‘‘Ādiccavaṇṇaṃ ruciraṃ pabhassaraṃ, byamhaṃ subhaṃ kañcanajālachannaṃ; Kassetamākiṇṇajanaṃ vimānaṃ, suriyassa raṃsīriva jotamānaṃ. ‘‘Nārīgaṇā candanasāralittā , ubhato vimānaṃ upasobhayanti; Taṃ dissati suriyasamānavaṇṇaṃ, ko modati saggapatto vimāne’’ti. ‘‘Bārāṇasiyaṃ nandiyo nāmāsi, upāsako amaccharī dānapati vadaññū; Tassetamākiṇṇajanaṃ vimānaṃ, suriyassa raṃsīriva jotamānaṃ. ‘‘Nārīgaṇā candanasāralittā, ubhato vimānaṃ upasobhayanti; Taṃ dissati suriyasamānavaṇṇaṃ, so modati saggapatto vimāne’’ti. ‘‘Nandiyassāhaṃ bhariyā, agārinī sabbakulassa issarā; Bhattu vimāne ramissāmi dānahaṃ, na patthaye nirayadassanāyā’’ti. ‘‘Eso te nirayo supāpadhamme, puññaṃ tayā akataṃ jīvaloke; Na hi maccharī rosako pāpadhammo, saggūpagānaṃ labhati sahabyata’’nti. ‘‘Kiṃ nu gūthañca muttañca, asucī paṭidissati; Duggandhaṃ kimidaṃ mīḷhaṃ, kimetaṃ upavāyatī’’ti. ‘‘Esa saṃsavako nāma, gambhīro sataporiso; Yattha vassasahassāni, tuvaṃ paccasi revate’’ti. ‘‘Kiṃ nu kāyena vācāya, manasā dukkaṭaṃ kataṃ; Kena saṃsavako laddho, gambhīro sataporiso’’ti. ‘‘Samaṇe brāhmaṇe cāpi, aññe vāpi vanibbake; Musāvādena vañcesi, taṃ pāpaṃ pakataṃ tayā. ‘‘Tena saṃsavako laddho, gambhīro sataporiso; Tattha vassasahassāni, tuvaṃ paccasi revate. ‘‘Hatthepi chindanti athopi pāde, kaṇṇepi chindanti athopi nāsaṃ; Athopi kākoḷagaṇā samecca, saṅgamma khādanti viphandamāna’’nti. ‘‘Sādhu kho maṃ paṭinetha, kāhāmi kusalaṃ bahuṃ; Dānena samacariyāya, saṃyamena damena ca; Yaṃ katvā sukhitā honti, na ca pacchānutappare’’ti. ‘‘Pure tuvaṃ pamajjitvā, idāni paridevasi; Sayaṃ katānaṃ kammānaṃ, vipākaṃ anubhossasī’’ti. ‘‘Ko devalokato manussalokaṃ, gantvāna puṭṭho me evaṃ vadeyya; ‘Nikkhittadaṇḍesu dadātha dānaṃ, acchādanaṃ seyya mathannapānaṃ; Na hi maccharī rosako pāpadhammo, saggūpagānaṃ labhati sahabyataṃ’. ‘‘Sāhaṃ nūna ito gantvā, yoniṃ laddhāna mānusiṃ; Vadaññū sīlasampannā, kāhāmi kusalaṃ bahuṃ; Dānena samacariyāya, saṃyamena damena ca. ‘‘Ārāmāni ca ropissaṃ, dugge saṅkamanāni ca; Papañca udapānañca, vippasannena cetasā. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ. ‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā; Na ca dāne pamajjissaṃ, sāmaṃ diṭṭhamidaṃ mayā’’ti. Iccevaṃ vippalapantiṃ, phandamānaṃ tato tato; Khipiṃsu niraye ghore, uddhaṃpādaṃ avaṃsiraṃ. ‘‘Ahaṃ pure maccharinī ahosiṃ, paribhāsikā samaṇabrāhmaṇānaṃ; Vitathena ca sāmikaṃ vañcayitvā, paccāmahaṃ niraye ghorarūpe’’ti.
5. 甘蔗饿鬼事
5. Ucchupetavatthu
737“这大片甘蔗林本是我的,能生出广大福果,果实无量;
如今我却无法受用,请告诉我,尊者,这究竟是什么果报。
738“我遭受击打,又遭到啃噬,我奋力挣扎,四处奔忙只为吃到些许;
我这般羸弱无力,孤苦无助,唯有哀泣——这究竟是何种业的果报?
739“我痛苦不堪,仆倒于地,犹如水族之鱼在酷热中翻腾;
每当我悲泣,泪水便潸然不止。尊者,请您告诉我,这究竟是何种果报?
740“我既饿且疲,既渴且惧,得不到丝毫安乐;
尊者,我以此事请教于您:如何方能享用甘蔗呢?”
741“你在过去世为人的时候,曾亲自造作了这样的业;
我为你宣说此义,你听闻之后理应明了。
742“你正嚼着甘蔗离去,有一人紧随在你身后;
那人凑近对你言语,你却一言不答。
743“他向你这位默然不语者乞求,并对你说:‘请给我一些甘蔗吧!’
你从背后给了他甘蔗,这便是那业的果报。
744“来,你且去从背后捉住它,捉住之后,便随你所欲,尽情享用吧!
因此,你将感到满意、欣悦、振奋与欢喜。”
745他绕到其身后,将它捉住,捉住后便尽情享用。
因此,他感到满意、欣悦、振奋与欢喜。
‘‘Idaṃ mama ucchuvanaṃ mahantaṃ, nibbattati puññaphalaṃ anappakaṃ; Taṃ dāni me na paribhogameti, ācikkha bhante kissa ayaṃ vipāko. ‘‘Haññāmi khajjāmi ca vāyamāmi, parisakkāmi paribhuñjituṃ kiñci; Svāhaṃ chinnathāmo kapaṇo lālapāmi, kissa kammassa ayaṃ vipāko. ‘‘Vighāto cāhaṃ paripatāmi chamāyaṃ, parivattāmi vāricarova ghamme; Rudato ca me assukā niggalanti, ācikkha bhante kissa ayaṃ vipāko. ‘‘Chāto kilanto ca pipāsito ca, santassito sātasukhaṃ na vinde; Pucchāmi taṃ etamatthaṃ bhadante, kathaṃ nu ucchuparibhogaṃ labheyya’’nti. ‘‘Pure tuvaṃ kammamakāsi attanā, manussabhūto purimāya jātiyā; Ahañca taṃ etamatthaṃ vadāmi, sutvāna tvaṃ etamatthaṃ vijāna. ‘‘Ucchuṃ tuvaṃ khādamāno payāto, puriso ca te piṭṭhito anvagacchi; So ca taṃ paccāsanto kathesi, tassa tuvaṃ na kiñci ālapittha. ‘‘So ca taṃ abhaṇantaṃ ayāci, ‘dehayya ucchu’nti ca taṃ avoca; Tassa tuvaṃ piṭṭhito ucchuṃ adāsi, tassetaṃ kammassa ayaṃ vipāko. ‘‘Iṅgha tvaṃ gantvāna piṭṭhito gaṇheyyāsi , gahetvāna taṃ khādassu yāvadatthaṃ; Teneva tvaṃ attamano bhavissasi, haṭṭho cudaggo ca pamodito cā’’ti. Gantvāna so piṭṭhito aggahesi, gahetvāna taṃ khādi yāvadatthaṃ; Teneva so attamano ahosi, haṭṭho cudaggo ca pamodito cāti.
6. 童子饿鬼事
6. Kumārapetavatthu
746“有一座城,名为舍卫,坐落于雪山附近。
我听说,那里曾有两位王子。
747“他们迷醉于可染著的事物,耽著欲乐的滋味。
他们贪著现前之乐,未能照见未来。
748“他们舍此人身后,从此处去往彼世;
他们在此不见形体地哀嚎,这皆源于往昔自己所造的恶业。
749“当众多应供者现前,可布施之物具足之际,
我们却未能为自己造作少许带来安乐的事。
750“有什么比那更糟的呢?我们自王族死后,
投生到饿鬼道,饱受饥渴的煎熬。
751“在此世间曾是主人,到了那里便不再是主人。
不论高贵或卑贱,人们都因饥渴而四处游荡。
752“了知这种由权势骄慢所生的过患后,
舍离对权位的骄慢,人便往生天界;
身坏命终之后,这位具慧者即投生天界。”
‘‘Sāvatthi nāma nagaraṃ, himavantassa passato; Tattha āsuṃ dve kumārā, rājaputtāti me sutaṃ. ‘‘Sammattā rajanīyesu, kāmassādābhinandino; Paccuppannasukhe giddhā, na te passiṃsunāgataṃ. ‘‘Te cutā ca manussattā, paralokaṃ ito gatā; Tedha ghosentyadissantā, pubbe dukkaṭamattano. ‘‘‘Bahūsu vata santesu, deyyadhamme upaṭṭhite; Nāsakkhimhā ca attānaṃ, parittaṃ kātuṃ sukhāvahaṃ. ‘‘‘Kiṃ tato pāpakaṃ assa, yaṃ no rājakulā cutā; Upapannā pettivisayaṃ, khuppipāsasamappitā . ‘‘Sāmino idha hutvāna, honti asāmino tahiṃ; Bhamanti khuppipāsāya, manussā unnatonatā. ‘‘Etamādīnavaṃ ñatvā, issaramadasambhavaṃ; Pahāya issaramadaṃ, bhave saggagato naro; Kāyassa bhedā sappañño, saggaṃ so upapajjatī’’ti.
7. 王子饿鬼事
7. Rājaputtapetavatthu
753往昔所造之业的果报,能搅扰心意;
于色、声、香、味,以及可意的触中。
754尽享舞蹈、歌咏、欢爱、嬉戏之后;
在园林中游赏之后,正进入吉利婆阇之时。
755他看见了苏内德仙人,那仙人已调伏自我,心意安住;
少欲,具足惭愧,乐以钵中乞食为生。
756他从象背上下来,说道:“尊者,已得到了。”
那位刹帝利接过他的钵,高高擎起。
757他将钵摔碎在硬地上,大笑着离去。
“我是基塔瓦王的儿子,比丘,你又能怎样对我?”
758那粗暴之业,果报实在惨痛。
那位王子陷于地狱之后,亲身体受了那些苦报。
759六年、八十四年与九十年,
你造下恶业,在地狱里遭受猛烈的痛苦。
760时而仰面受苦,时而趴伏受苦,左身右身轮转受苦,
双脚朝上,站立而住——长久以来,愚者一直在受此苦报。
761许多千年逝去,许多俱胝、那由他岁月过去,
你造下恶业,在地狱里遭受猛烈的痛苦。
762对无过失者心生嗔恨,其果报正是如此酷烈;
造作恶业之人,冒犯了清净梵行的仙人,终将自受其苦。
763他在那里历经长年,受尽了种种苦痛;
从那里死后,他成了一个名为“被饥渴所逼”的饿鬼。
764了知这源于权位骄慢的过患,
应舍弃权位的骄慢,遵行谦逊之道。
765于现法中,恭敬诸佛之人值得赞叹;
身坏命终,有慧者往生天界。
Pubbe katānaṃ kammānaṃ, vipāko mathaye manaṃ; Rūpe sadde rase gandhe, phoṭṭhabbe ca manorame. Naccaṃ gītaṃ ratiṃ khiḍḍaṃ, anubhutvā anappakaṃ; Uyyāne paricaritvā, pavisanto giribbajaṃ. Isiṃ sunetta maddakkhi, attadantaṃ samāhitaṃ; Appicchaṃ hirisampannaṃ, uñche pattagate rataṃ. Hatthikkhandhato oruyha, laddhā bhanteti cābravi; Tassa pattaṃ gahetvāna, uccaṃ paggayha khattiyo. Thaṇḍile pattaṃ bhinditvā, hasamāno apakkami; ‘‘Rañño kitavassāhaṃ putto, kiṃ maṃ bhikkhu karissasi’’. Tassa kammassa pharusassa, vipāko kaṭuko ahu; Yaṃ rājaputto vedesi, nirayamhi samappito. Chaḷeva caturāsīti, vassāni navutāni ca; Bhusaṃ dukkhaṃ nigacchittho, niraye katakibbiso. Uttānopi ca paccittha, nikujjo vāmadakkhiṇo; Uddhaṃpādo ṭhito ceva, ciraṃ bālo apaccatha. Bahūni vassasahassāni, pūgāni nahutāni ca; Bhusaṃ dukkhaṃ nigacchittho, niraye katakibbiso. Etādisaṃ kho kaṭukaṃ, appaduṭṭhappadosinaṃ; Paccanti pāpakammantā, isimāsajja subbataṃ. So tattha bahuvassāni, vedayitvā bahuṃ dukhaṃ; Khuppipāsahato nāma , peto āsi tato cuto. Etamādīnavaṃ ñatvā , issaramadasambhavaṃ; Pahāya issaramadaṃ, nivātamanuvattaye. Diṭṭheva dhamme pāsaṃso, yo buddhesu sagāravo; Kāyassa bhedā sappañño, saggaṃ so upapajjatīti.
8. 食粪饿鬼事
8. Gūthakhādakapetavatthu
766“汝从粪坑爬出,是何人,如此凄楚立于斯?”
你无疑是造了恶业,如今还能信仗什么呢?
767“尊者,我是饿鬼,堕在阎魔界的恶趣中。
做了恶业之后,就从这里投生到了饿鬼界。”
768“你以身、语、意造作了何等恶行?
你是因为什么业的果报,才遭受这样的苦呢?”
769“我曾有一位常住比丘,他心怀嫉妒,吝惜家户;
他贪著于我家,为人悭吝,常出恶语。
770“我听了他的话,便辱骂了那些比丘;
以此业报故,我从此处投生于饿鬼道。”
771“那个以朋友模样出现的敌人,曾是你家的常客,”
“那无智之人,身坏命终,往生何处?”
772“我就站在那造恶者的头上,就立在他的头顶;”
“他沦落他人之境,却成了侍奉我的人。”
773“尊者,他人所排泄的,便成了我的食物;
“而我排泄之物,他倒依此为生。”
‘‘Gūthakūpato uggantvā, ko nu dīno patiṭṭhasi ; Nissaṃsayaṃ pāpakammanto, kiṃ nu saddahase tuva’’nti. ‘‘Ahaṃ bhadante petomhi, duggato yamalokiko; Pāpakammaṃ karitvāna, petalokaṃ ito gato’’. ‘‘Kiṃ nu kāyena vācāya, manasā dukkaṭaṃ kataṃ; Kissa kammavipākena, idaṃ dukkhaṃ nigacchasī’’ti. ‘‘Ahu āvāsiko mayhaṃ, issukī kulamaccharī; Ajjhosito mayhaṃ ghare, kadariyo paribhāsako. ‘‘Tassāhaṃ vacanaṃ sutvā, bhikkhavo paribhāsisaṃ; Tassa kammavipākena, petalokaṃ ito gato’’ti. ‘‘Amitto mittavaṇṇena, yo te āsi kulūpako; Kāyassa bhedā duppañño, kiṃ nu pecca gatiṃ gato’’ti. ‘‘Tassevāhaṃ pāpakammassa, sīse tiṭṭhāmi matthake; So ca paravisayaṃ patto, mameva paricārako. ‘‘Yaṃ bhadante hadantaññe, etaṃ me hoti bhojanaṃ; Ahañca kho yaṃ hadāmi, etaṃ so upajīvatī’’ti.
9. 食粪饿鬼事
9. Gūthakhādakapetivatthu
774“你从粪坑中爬出,为何可怜地站在这里?
你必定造了恶业,为何还在希冀什么?”
775“尊者,我是饿鬼,堕在阎魔界中,饱受诸苦。
我造了恶业,由此死后便转生到这饿鬼界。”
776“你究竟以身、语、意造作了什么恶行?
你是因为什么业的果报,才遭受这样的苦呢?”
777“我曾有一位常住比丘,他心怀嫉妒,吝惜家户;
他耽著于我家,悭吝刻薄,又常出恶言。
778“我听了他的话,便辱骂了那些比丘;
由此业之果报,我从这里往生饿鬼道。”
779“那个外表像是朋友,实则并非朋友的人,曾常来你家中亲近;
那愚痴者身坏之后,究竟投生何处?”
780“我立于那造恶业者的头顶。
他来到他人之境,却成了我的侍者。
781“尊者,他人所排泄的,便成了我的食物;
而我排泄之物,他却赖以活命。”
‘‘Gūthakūpato uggantvā, kā nu dīnā patiṭṭhasi; Nissaṃsayaṃ pāpakammantā, kiṃ nu saddahase tuva’’nti. ‘‘Ahaṃ bhadante petīmhi, duggatā yamalokikā; Pāpakammaṃ karitvāna, petalokaṃ ito gatā’’ti. ‘‘Kiṃ nu kāyena vācāya, manasā dukkaṭaṃ kataṃ; Kissa kammavipākena, idaṃ dukkhaṃ nigacchasī’’ti. ‘‘Ahu āvāsiko mayhaṃ, issukī kulamaccharī; Ajjhosito mayhaṃ ghare, kadariyo paribhāsako. ‘‘Tassāhaṃ vacanaṃ sutvā, bhikkhavo paribhāsisaṃ; Tassa kammavipākena, petalokaṃ ito gatā’’ti. ‘‘Amitto mittavaṇṇena, yo te āsi kulūpako; Kāyassa bhedā duppañño, kiṃ nu pecca gatiṃ gato’’ti. ‘‘Tassevāhaṃ pāpakammassa, sīse tiṭṭhāmi matthake; So ca paravisayaṃ patto, mameva paricārako. ‘‘Yaṃ bhadante hadantaññe, etaṃ me hoti bhojanaṃ; Ahañca kho yaṃ hadāmi, etaṃ so upajīvatī’’ti.
10. 群饿鬼事
10. Gaṇapetavatthu
782“你们赤身裸体,容貌丑陋,瘦得血管凸现,
肋骨突出,骨瘦如柴,诸位,你们是谁?”
783“尊者,我们是饿鬼,已堕恶道,生在阎摩的世界。”
“我们造了恶业之后,便从此处堕入了饿鬼世界。”
784“你们是依身、语、意造了什么恶行?”
因何种业的果报,你从此处趣向饿鬼世间?
785“在敞开的渡口,我们搜寻半个摩沙卡;
“明明有可布施的财物,我们却没有为自己营造一座依止的洲岛。”
786“我们口渴难耐,走向河边,河水却已干涸,不剩一滴;
炎暑中我们走近树荫,炎热却回转过来。
787“那风炽烈如火,灼烧着阵阵吹向我们;
尊者,这些苦我们理当承受,此外更有其他恶报。
788“我们忍饥挨饿,贪求食物,哪怕走上几十里路;
却一无所得,只得折返——唉,我们真是薄福啊。
789“我们饥渴交迫,神志迷乱,被击倒在地。
我们仰面倒地,四肢摊散;俯身跌落,便那般扑倒于地。
790“他们就那样摔在那里,撞在地上;
胸口与头一并撞得疼痛,唉,我们真是福德浅薄啊。
791“尊者,这些苦我们理应领受,还当领受比此更重的恶报;
当有可施之物时,我竟不曾为自己作庇护的洲岛。”
792“若我们由此离去,获得人身,
慷慨者、戒行具足者,我们将广行众多善事。”
‘‘Naggā dubbaṇṇarūpāttha, kisā dhamanisanthatā; Upphāsulikā kisikā, ke nu tumhettha mārisā’’ti. ‘‘Mayaṃ bhadante petāmhā, duggatā yamalokikā; Pāpakammaṃ karitvāna, petalokaṃ ito gatā’’ti. ‘‘Kiṃ nu kāyena vācāya, manasā dukkaṭaṃ kataṃ; Kissa kammavipākena, petalokaṃ ito gatā’’ti. ‘‘Anāvaṭesu titthesu, vicinimhaddhamāsakaṃ; Santesu deyyadhammesu, dīpaṃ nākamha attano. ‘‘Nadiṃ upema tasitā, rittakā parivattati; Chāyaṃ upema uṇhesu, ātapo parivattati. ‘‘Aggivaṇṇo ca no vāto, ḍahanto upavāyati; Etañca bhante arahāma, aññañca pāpakaṃ tato. ‘‘Api yojanāni gacchāma, chātā āhāragedhino; Aladdhāva nivattāma, aho no appapuññatā. ‘‘Chātā pamucchitā bhantā, bhūmiyaṃ paṭisumbhitā; Uttānā paṭikirāma, avakujjā patāmase. ‘‘Te ca tattheva patitā , bhūmiyaṃ paṭisumbhitā; Uraṃ sīsañca ghaṭṭema, aho no appapuññatā. ‘‘Etañca bhante arahāma, aññañca pāpakaṃ tato; Santesu deyyadhammesu, dīpaṃ nākamha attano. ‘‘Te hi nūna ito gantvā, yoniṃ laddhāna mānusiṃ; Vadaññū sīlasampannā, kāhāma kusalaṃ bahu’’nti.
11. 华氏城饿鬼事
11. Pāṭaliputtapetavatthu
793“你已见地狱、畜生道,
饿鬼、阿修罗,乃至人、天;你亲见了自己的业报。
我会带你平安无损地抵达华氏城;到了那里,你当勤修善业。”
794“夜叉,你为我谋求利益;天神,你为我谋求福祉。
我照你的话去做,你是我的老师。
795“我亲眼见过地狱、畜生道、饿鬼、阿修罗,还有人、天;
我亲见自己业的果报,因此我要广作众多福德善业。”
‘‘Diṭṭhā tayā nirayā tiracchānayoni, Petā asurā athavāpi mānusā devā; Sayamaddasa kammavipākamattano, Nessāmi taṃ pāṭaliputtamakkhataṃ; Tattha gantvā kusalaṃ karohi kammaṃ’’. ‘‘Atthakāmosi me yakkha, hitakāmosi devate; Karomi tuyhaṃ vacanaṃ, tvaṃsi ācariyo mama. ‘‘Diṭṭhā mayā nirayā tiracchānayoni, petā asurā athavāpi mānusā devā; Sayamaddasaṃ kammavipākamattano, kāhāmi puññāni anappakānī’’ti.
12. 芒果园饿鬼事
12. Ambavanapetavatthu
796“还有你这座池塘,如此怡人,平坦开阔,有善好的沐浴处,水量丰沛;
繁花盛开,群蜂萦绕,你是如何得到这般称心之处的?
797“这片属于你的芒果园如此迷人,一年四季都结满果实;
繁花盛开,群蜂穿梭其间,你是怎么得到这座宫殿的?”
798“成熟的芒果、净水、米粥,还有这清凉悦意的树荫;
因女儿所行布施,我今于此获得这些。”
799“你们且看这现见的业,正是布施、调伏与自制的果报;
我曾在主人家为仆女,后来成为这家的儿媳、女主人。”
‘‘Ayañca te pokkharaṇī surammā, samā sutitthā ca mahodakā ca; Supupphitā bhamaragaṇānukiṇṇā, kathaṃ tayā laddhā ayaṃ manuññā. ‘‘Idañca te ambavanaṃ surammaṃ, sabbotukaṃ dhārayate phalāni; Supupphitaṃ bhamaragaṇānukiṇṇaṃ, kathaṃ tayā laddhamidaṃ vimānaṃ’’. ‘‘Ambapakkaṃ dakaṃ yāgu, sītacchāyā manoramā; Dhītāya dinnadānena, tena me idha labbhati’’. ‘‘Sandiṭṭhikaṃ kammaṃ evaṃ passatha, dānassa damassa saṃyamassa vipākaṃ; Dāsī ahaṃ ayyakulesu hutvā, suṇisā homi agārassa issarā’’ti.
13. 酸枣树饿鬼事
13. Akkharukkhapetavatthu
800“布施之物不会消失。请布施吧!行布施后,便能渡越这两者;
以此布施,能得双重利益。当觉醒,切莫放逸!”
‘‘Yaṃ dadāti na taṃ hoti, detheva dānaṃ datvā ubhayaṃ tarati; Ubhayaṃ tena dānena gacchati, jāgaratha māpamajjathā’’ti.
14. 积财饿鬼事
14. Bhogasaṃharapetavatthu
801“我们曾以正当与不正当的方式积攒财富,
如今他人享用那些财富,而我们却承受着苦果。”
‘‘Mayaṃ bhoge saṃharimha, samena visamena ca; Te aññe paribhuñjanti, mayaṃ dukkhassa bhāginī’’ti.
15. 长者子饿鬼事
15. Seṭṭhiputtapetavatthu
802“整整六万年,圆满无缺,
那些在地狱中受煎熬者,何时才会有尽头?”
803“没有尽头,从何而有尽头?尽头,是看不见的。
诚然,恶业已造,既是你之所作,亦是我之所作,尊者。
804“我们曾活得如此不堪,拥有却不曾布施。
当应施之物现前时,却不曾为自己建立依怙洲。
805“若我从此处离去,获得人身,
我当乐善好施,持戒具足,广修种种善法。”
‘‘Saṭṭhivassasahassāni, paripuṇṇāni sabbaso; Niraye paccamānānaṃ, kadā anto bhavissati’’. ‘‘Natthi anto kuto anto, na anto paṭidissati; Tathā hi pakataṃ pāpaṃ, tuyhaṃ mayhañca mārisā . ‘‘Dujjīvitamajīvamha , ye sante na dadamhase; Santesu deyyadhammesu, dīpaṃ nākamha attano. ‘‘Sohaṃ nūna ito gantvā, yoniṃ laddhāna mānusiṃ; Vadaññū sīlasampanno, kāhāmi kusalaṃ bahu’’nti.
16. 六十堆饿鬼事
16. Saṭṭhikūṭapetavatthu
806“你为何如狂如癫,像受惊的鹿那样奔跑?
你无疑是个造恶业者,为何这般哀号呢?”
807“尊者,我是饿鬼,堕在阎魔界的恶趣中。
做了恶业之后,就从这里投生到了饿鬼界。
813“六万柄铁锤,一柄不少;
它们落在我的头上,击碎我的头颅。”
809“你是以身、语、意,造了什么恶业?
你是由于什么业的果报,而遭受这样的痛苦?
810“六万把铁锤,一应齐备;
它们落到你头上,把你的脑袋砸碎。”
811“那时我见到正自觉者苏内德,他已善修诸根;
他坐于树下,深入禅那,无所畏惧。
812“我用弹弓射去,击碎了他的头颅。
由此业之果报,我今遭受这般痛苦。
808“整整六万柄锤,一一完具,无有缺失;
它们落在我的头上,击碎我的头颅。”
814“你这卑劣之人啊,这六万柄铁锤,一柄不少,依法降下;
它们落到你头上,把你的脑袋砸碎。”
‘‘Kiṃ nu ummattarūpova, migo bhantova dhāvasi; Nissaṃsayaṃ pāpakammanto , kiṃ nu saddāyase tuva’’nti. ‘‘Ahaṃ bhadante petomhi, duggato yamalokiko; Pāpakammaṃ karitvāna, petalokaṃ ito gato. ‘‘Saṭṭhi kūṭasahassāni, paripuṇṇāni sabbaso; Sīse mayhaṃ nipatanti, te bhindanti ca matthaka’’nti. ‘‘Kiṃ nu kāyena vācāya, manasā dukkaṭaṃ kataṃ; Kissa kammavipākena, idaṃ dukkhaṃ nigacchasi. ‘‘Saṭṭhi kūṭasahassāni, paripuṇṇāni sabbaso; Sīse tuyhaṃ nipatanti, te bhindanti ca matthaka’’nti. ‘‘Athaddasāsiṃ sambuddhaṃ, sunettaṃ bhāvitindriyaṃ; Nisinnaṃ rukkhamūlasmiṃ, jhāyantaṃ akutobhayaṃ. ‘‘Sālittakappahārena, bhindissaṃ tassa matthakaṃ; Tassa kammavipākena, idaṃ dukkhaṃ nigacchisaṃ. ‘‘Saṭṭhi kūṭasahassāni, paripuṇṇāni sabbaso; Sīse mayhaṃ nipatanti, te bhindanti ca matthaka’’nti. ‘‘Dhammena te kāpurisa, saṭṭhikūṭasahassāni, paripuṇṇāni sabbaso; Sīse tuyhaṃ nipatanti, te bhindanti ca matthaka’’nti.
芒果施者、喜林树者、黄褐者、瑞娃提、甘蔗;
两位男童、两位粪秽者、群聚者、帕吒利芒果园。
木苹果树、财物收集者、长者之子、六十曲者;
如是十六事,以此名为品。
Ambasakkaro serīsako, piṅgalo revati ucchu; Dve kumārā duve gūthā, gaṇapāṭaliambavanaṃ. Akkharukkhabhogasaṃharā, seṭṭhiputtasaṭṭhikūṭā; Iti soḷasavatthūni, vaggo tena pavuccati.
蛇品、上品、小品、大品,合为四种;
共有五十一个故事,分成四组诵分。
Urago uparivaggo, cūḷamahāti catudhā; Vatthūni ekapaññāsaṃ, catudhā bhāṇavārato.
━━ 归纳讲解,仅供参考 ━━
这部书是什么
《饿鬼事》是一部以偈颂为主、叙事为辅的巴利经典,收录于小部。全书以一个个独立的饿鬼故事为单元,通过饿鬼自述或问答形式,揭示悭吝、恶口、妄语等不善业如何导致投生于饿鬼道。其核心主题是业力法则的残酷性与布施回向功德的救赎力量,在形式上接近于民间道德寓言。此经在小部中承担着对饿鬼道(pettivisaya)进行具体描摹的功能,并将供养僧团的功德与超度亡亲的仪式紧密结合。
核心法义/内容
这部经的核心在于两个法理的紧密咬合:自作自受的业力不可逃避,以及生者布施回向的功能可以将功德传递到饿鬼道。饿鬼们各自承受着与前世恶行精准对应的苦果——妄语者口臭生虫,堕胎者食子血肉,悭吝者裸形饥渴。解脱这些苦报的唯一途径,是生者以净信心向僧团布施饮食衣物,并指名回向。
→ 拆开看:接受供养的圣僧是良“田”,施者是耕“田”的“农夫”,供养之物与供养的心是“种子”,由此生出的“果实”便是功德——此功德既利益施者(来世生天),也利益被回向的饿鬼(当下得食得衣)。僧团作为福田是中介,布施是媒介,回向是通道。
→ 要旨:业报虽精准难逃,但布施回向是一条可以穿透轮回界限的“施-受”链条。饿鬼道众生无法自行积福,他们完全依赖活着的亲族或善心者将功德“转交”过来。
关键术语锚
| Pali | 中文(经文用名) | 易错原因 |
|---|
| **peta** | 饿鬼 | 不能笼统译为“鬼”。原文特指因悭贪等业堕入鬼道的众生,其存在状态以饥渴、不可满足为核心特征,而非泛指中性的“亡者”。 |
| **dakkhiṇā** | 施物/施食/供养 | 在本书中,特指为亡者所做的布施,带有“回向功德”的限定涵义,而非一般性的慷慨赠与。 |
| **parikathā** | 回向说/指定回向 | 指在布施时明确说出“愿此属于某亡者”的宣告仪式。没有这个环节,饿鬼无法得知被布施,也就无法随喜并获得利益。 |
| **patti** | 所获功德/分享的功德 | 是回向功课时,饿鬼一方所“获得”或“分享”的善业力量。它不是实物,但能即刻在饿鬼的生存状态中产生物质果报(食物、衣物现前)。 |
| **attabhāva** | 身形/个体存在状态 | 本书中反复描述饿鬼的“形色”(丑陋、裸体、瘦骨嶙峋),这个“形色”即 attabhāva,指某个生命在特定道中的身体与存在状态,是业力的直接表现,而非“自我”或“灵魂”。 |
阅读提示
翻译时需注意:本书是高度公式化的叙事偈(问答-自述业因-受苦形色-回向解脱),保持“所见形色→问业因→自答→示法”的叙事框架;各品标题(蛇品、大品等)多取自本品的核心意象,但实际内容未必与标题有直接教义关联,不必过度解读标题的象征意义。