于音声与义理所说之处,尚可更添余说;
那为一义,恰如‘vārido vārido’,此(云)即如是。
Saddato atthato vuttaṃ, yattha bhiyyopi vuccati; Ta mekatthaṃ yathā’bhāti, vārido vārido ayaṃ.
外道芽种与诸邪见,大牟尼皆已舍离;
于已净信之大众,此大牟尼令生净信。
Titthiyaṅkurabījāni, jahaṃ diṭṭhigatāni’ha; Pasādeti pasanne’so, mahāmuni mahājane.
初发次第若中断,有中即名为败坏;
算何智慧,算何熟练——唉,此亦汝之本性。
Āraddhakkamavicchedā, bhaggarīti bhave yathā; Kāpi paññā, kopi paguṇo, pakatīpi aho tava.
由于词句安置不当,迷惑由此而生;
当知此即名为杂乱,其例如是。
Padānaṃ dubbinikkhepā, byāmoho yattha jāyati; Taṃ byākiṇṇanti viññeyyaṃ, tadudāharaṇaṃ yathā.
此人礼敬多功德者,纵对恶人亦复如是;
常怀欢喜,恒念善逝之利益。
Bahuguṇe paṇamati, dujjanānaṃ pyayaṃ jano; Hitaṃ pamudito niccaṃ, sugataṃ samanussaraṃ.
殊胜妙语既已远离,便如村俗之言;
少女啊,我恋慕于你,你却不恋慕我,此是何故?
Visiṭṭhavacanā’petaṃ, gāmmaṃ’tya’bhimataṃ yathā; Kaññe kāmayamānaṃ maṃ, na kāmayasi kiṃnvi’daṃ?
由于字句的联结,某些地方可能会变得难以理解。
而他心所向往的那个村庄,恰如主人所珍爱的那样。
Padasandhānato kiñci, duppatītikaraṃ bhave; Tampi gāmmaṃ tya’bhimataṃ, yathā yābhavato piyā.
于已说所指之处,词句之分断即是停顿;
凡缺于此停顿者,说为停顿欠缺,彼即是停顿欠缺。
Vuttesu sūcite ṭṭhāne, padacchedo bhave yati; Yaṃ tāya hīnaṃ taṃ vuttaṃ, yatihīnanti sā pana.
停顿于一切句末,尤其在所说的半颂中特别如此;
前后多音节词,有时亦在词中某处。
Yati sabbatthapādante, vuttaḍḍhe ca visesato; Pubbāparānekavaṇṇa, padamajjhepi katthaci.
我以头顶礼那位金色容色的如来;
他犹如以金色光流,遍洒一切方所。
Taṃ name sirasā cāmi, karavaṇṇaṃ tathāgataṃ; Sakalāpi disā siñca, tiva soṇṇarasehi yo.
前词末之元音于连声处隐没,犹如语尾之消去;
至于彼处,tu之连声tv转为异形,如以y为替代音等,亦如后词首音等。
Saro sandhimhi pubbanto, viya lope vibhattiyā; Aññathā tva’ññathā tattha, yā’desādi parā’di’va.
ca等词恒居前词之末,永依前词;
pa等前缀恒相连属,而para等则依于后词。
Cādī pubbapadantā’va, niccaṃ pubbapadassitā; Pādayo niccasambandhā, parādīva parena tu.
我以头面礼敬那超越量的如来;
他已证得世间之最上,譬喻对他实不相称。
Name taṃ sirasā sabbo, pamā’tītaṃ tathāgataṃ; Yassa lokaggataṃ patta, sso’pamā na hi yujjati.
我恒常顶礼那位牟尼王,他具足无量的智慧与无上的功德;
他的智慧与慈心,无边无际地展现。
Munindaṃ taṃ sadā vandā, mya’nantamati muttamaṃ; Yassa paññā ca mettā ca, nissīmāti vijambhati.
在那里,大慈与大慧达到最上的生起;
我顶礼那位胜者,他是一切殊胜功德之所依。
Mahāmettā mahāpaññā, ca yattha paramodayā; Paṇamāmi jinaṃ taṃ pa, varaṃ varaguṇā’layaṃ.
超脱于字义次第,此心犹如失序;
愿赐我田畴、村邑,或我所悦之地。
Padatthakkamato muttaṃ, kamaccuta midaṃ yathā; Khettaṃ vā dehi gāmaṃ vā, desaṃ vā mama sobhanaṃ.
超世诸义利,犹如越死者;
彼女双乳耸,虚空亦逼窄。
Lokiyattha matikkantaṃ, ativuttaṃ mataṃ yathā; Atisambādha mākāsa, metissā thanajambhane.
离于合集之义,彼义便失;
犹如牛犊与牡牛,食草饮水。
Samudāyatthato’petaṃ, taṃ apetatthakaṃ yathā; Gāviputto balibaddho, tiṇaṃ khādī pivī jalaṃ.
在组合中有粗涩,那即是组合粗涩,如:
坚结与残株已除尽,投入田中自能结果。
Bandhe pharusatā yattha, taṃ bandhapharusaṃ yathā; Kharā khilā parikkhīṇā, khette khittaṃ phalatya’laṃ.