不共巴拉基格
Asādhāraṇapārājikaṃ
巴拉基格篇解释(二) · 22 段
5. 关于膝上圆学处的注释
5. Ubbhajāṇumaṇḍalikāsikkhāpadavaṇṇanā
在不共戒条中,先说四条巴拉基格里的第一条。“有染心”是指被身相触的贪欲所浸染、沾湿,这就是它的意思。第二句也是同样的道理。“对男子补特伽罗”是指对具有觉知、属于人类、被称为男子的补特伽罗,与他进行身相触。“锁骨以下”是指自己锁骨以下。“膝上圆轮”是指膝盖骨以上,这里上臂也包含在“膝上圆轮”里面。“触摩”是指摩擦,不离开所碰的地方,就在那里碰触。“遍摩”是指来回移动。“握持”是指仅仅抓住。“碰触”是指不摩擦而只是接触。“按压”是指抓住肢体后用力压。“若接受”是指:如果比丘尼在自己按规定划分的身体部位上,接受男子对她做上述触摩等行为,或者自己以这个身体,怀着接受的心去碰触男子身体的任何一个部位,她就成为所谓的“膝上圆轮巴拉基格”——这是这里的简要说明。
Asādhāraṇesu pana catunnaṃ tāva pārājikānaṃ paṭhame avassutāti kāyasaṃsaggarāgena tintā, kilinnāti attho. Dutiyapadepi eseva nayo. Purisapuggalassāti kāyasaṃsaggaṃ samāpajjituṃ viññussa manussajātikassa purisasaṅkhātassa puggalassa. Adhakkhakanti attano akkhakānaṃ adho. Ubbhajāṇumaṇḍalanti jāṇumaṇḍalānaṃ upari, ettha ca ubbhakapparampi ubbhajāṇumaṇḍaleneva saṅgahitaṃ. Āmasananti āmajjanaṃ phuṭṭhokāsaṃ anatikkamitvā tattheva saṅghaṭṭanaṃ. Parāmasananti ito cito ca sañcaraṇaṃ. Gahaṇanti gahitamattaṃ. Chupananti asaṅghaṭṭetvā phuṭṭhamattaṃ. Paṭipīḷananti aṅge gahetvā nippīḷanaṃ. Sādiyeyyāti yā bhikkhunī attano yathāparicchinne kāye purisassa etaṃ āmasanādiṃ sādiyati, sayaṃ vā pana tena kāyena purisassa yaṃkiñci kāyappadesaṃ sādayamānā chupati, ayaṃ ubbhajāṇumaṇḍalikā nāma pārājikāti ayamettha saṅkhepo.
在《疑惑度疑·第一巴拉基格注释》所说的“因缘、人、事”等详细抉择中,这些制立全都是不共的;所以从这里开始,说完随制之后,我们不再说“这是共通制立”,也不说“这是不共制立”。至于教诫,哪里没有教诫,那里就什么都不说;哪里有教诫,就只在那里说。犯相的考察,前面已经说过了。
‘‘Nidānaṃ puggalaṃ vatthu’’ntiādike (kaṅkhā. aṭṭha. paṭhamapārājikavaṇṇanā) tena vitthāravinicchaye yasmā sabbāneva asādhāraṇapaññattiyo honti, tasmā ito paṭṭhāya santiṃ anupaññattiṃ vatvā sādhāraṇapaññattīti vā asādhāraṇapaññattīti vā na vakkhāma, āṇattiyaṃ yattha āṇatti natthi, tattha kiñci avatvā yattha atthi, tattheva vakkhāma, vipattivicāraṇā vuttāyeva.
其余的内容则要在各处都说明。这里先讲这一点:这条学处是在舍卫城,因孙达莉难陀而制定,事由是发生身相触。一方有染心时,以按界定范围的身体触碰男子的身体;双方都有染心时,用身体触碰与身体相连之物,或者用按界定范围的身体相连之物、或者用其余的身体触碰对方的身体,犯土喇咤亚。对夜叉、饿鬼、黄门、畜生、人形非人,双方都有染心时,即使以按界定范围的身体触碰对方的身体,也犯土喇咤亚。但如果男子没有身相触的贪欲,即使是在巴拉基格的范围内,也只是土喇咤亚。在其余情形中,比如用身体相连之物触碰身体相连之物等种种差别,以及在淫欲贪、居家情爱等一切情况下,都犯恶作。不是故意、失去正念、不知道、不接受,以及疯癫者等,无犯。其分支、等起等,应按照比丘巴帝摩卡中身相触学处所说的方法来理解。
Avasesaṃ pana sabbattha vattabbaṃ, tayidaṃ vuccati, idaṃ tāva sikkhāpadaṃ sāvatthiyaṃ sundarīnandaṃ ārabbha kāyasaṃsaggaṃ samāpajjanavatthusmiṃ paññattaṃ, ekatoavassute yathāparicchinnena kāyena purisassa kāyaṃ, ubhatoavassutepi kāyena kāyappaṭibaddhaṃ, yathāparicchinnakāyappaṭibaddhena vā avasesakāyena vā tassa kāyaṃ āmasantiyā thullaccayaṃ, yakkhapetapaṇḍakatiracchānagatamanussaviggahānaṃ ubhatoavassute yathāparicchinnena kāyena kāyaṃ āmasantiyāpi thullaccayaṃ, sace pana purisassa kāyasaṃsaggarāgo natthi, pārājikakkhettepi thullaccayameva. Avasese pana kāyappaṭibaddhena kāyappaṭibaddhādibhede, methunarāgagehasitapemesu ca sabbattha dukkaṭaṃ. Asañcicca, assatiyā, ajānantiyā, asādiyantiyā , ummattikādīnañca anāpatti. Aṅgāni samuṭṭhānādīni ca bhikkhupātimokkhe kāyasaṃsagge vuttanayeneva veditabbānīti.
6. 覆藏罪学处的注释
6. Vajjappaṭicchādikāsikkhāpadavaṇṇanā
第二项中,“对众”是指对其他比丘尼。“住立”是指仍保持比丘尼的身份。“命终”是指已经死了。“灭失”是指因为身份被灭失而自己消失,或者被别人灭除。“离去”是指转投外道。“我先前已知晓,尊者们”这句话,是为了显示她说话的时间。不过,当一位仍保持比丘尼身份的比丘尼知道她犯了巴拉基格之后,说“我现在不把这件事告诉任何人”,就在她放下责任的那一刻,她便成为所谓的覆藏巴拉基格。
Dutiye gaṇassāti aññāsaṃ bhikkhunīnaṃ. Ṭhitāti saliṅge ṭhitā. Cutāti kālaṅkatā. Nāsitāti liṅganāsanāya sayaṃ vā naṭṭhā, aññehi vā nāsitā. Avassaṭāti titthāyatanaṃ saṅkantā. Pubbevāhaṃ ayye aññāsinti idaṃ tassā vacanakāladassanaṃ, saliṅge ṭhitāya pana pārājikabhāvaṃ ñatvā ‘‘na dāni naṃ kassaci ārocessāmī’’ti dhure nikkhittamatteyeva ayaṃ vajjappaṭicchādikā nāma pārājikā hotīti.
这条学处是在舍卫城,因偷兰难陀比丘尼而制定,事缘是她既不自己举罪,也不向僧众告发。这里其余的内容,应当完全按照《有虫品》中“覆藏粗罪学处”所说的方式来理解。不同的是:在那里犯的是巴吉帝亚,在这里犯的是巴拉基格,只有这一点差别,其余完全相同。
Sāvatthiyaṃ thullanandaṃ ārabbha nevaattanāpaṭicodanā nagaṇassa ārocanavatthusmiṃ paññattaṃ, sesamettha sappāṇakavaggamhi duṭṭhullāpattippaṭicchādanasikkhāpade vuttanayeneva veditabbaṃ. Tatra hi pācittiyaṃ, idha pārājikanti ayameva viseso, sesaṃ tādisamevāti.
7. 随顺被举者学处的注释
7. Ukkhittānuvattikāsikkhāpadavaṇṇanā
在第三条里,“被举”是指在不见罪等情形中被举。“依法”是指依真实的事由。“依律”是指先呵责、再劝诫。“依师教”在这里也是指先呵责、再劝诫,这个做法本身就叫做“师教”。“不敬”是指:对作出举罪甘马的僧团,或对那里,或对其中所属的团体或个人,或对那个甘马,缺乏恭敬,不顺从正行,这就是它的意思。“无补救”是指缺乏补救,也就是未被出罪、未复归的意思。“未作同伴”是指:在同一甘马等共住关系中,以同伴身份共住的比丘才叫同伴;如果某人和他们没有这种共住关系,他们就没有成为他的同伴,所以他就叫“未作同伴”,意思是没有进入共住同伴的身份。“随顺”是指:那个被举的比丘还处在被举状态时,那位比丘尼持有什么见解,就以执取那种见解的方式去随顺他。这位比丘尼被诸比丘尼依照“僧团分裂学处”等处所说的方式,分别地以及在僧众中被劝谏,如果她仍不舍弃这件事,在劝谏甘马结束时,就叫作“随顺被举者”,犯巴拉基格。
Tatiye ukkhittanti āpattiyā adassanādīsu ukkhittaṃ. Dhammenāti bhūtena vatthunā. Vinayenāti codetvā sāretvā. Satthusāsanenāti idhāpi codetvā sāretvā karaṇameva satthusāsanaṃ nāma. Anādaranti yena saṅghena ukkhepaniyakammaṃ kataṃ, tasmiṃ vā, tattha pariyāpannagaṇe vā ekapuggale vā tasmiṃ vā kamme ādaravirahitaṃ, sammāvattanāya avattamānanti attho. Appaṭikāranti paṭikārarahitaṃ, anosāritanti attho. Akatasahāyanti ekakammādike saṃvāse saha ayanabhāvena samānasaṃvāsakā bhikkhū sahāyā nāma, yassa pana so saṃvāso tehi saddhiṃ natthi na tena te sahāyā katā honti , iti so akatasahāyo nāma, taṃ akatasahāyaṃ, samānasaṃvāsakabhāvaṃ anupagatanti attho. Tamanuvatteyyāti taṃ ukkhittakaṃ ukkhittakabhāveyeva ṭhitaṃ bhikkhuṃ yā bhikkhunī yaṃdiṭṭhiko so hoti, tāya diṭṭhiyā gahaṇabhāvena anuvatteyya. Sā bhikkhunī bhikkhunīhi saṅghabhedasikkhāpadādīsu vuttanayena visuṃ saṅghamajjhe ca vuccamānā taṃ vatthuṃ appaṭinissajjantī samanubhāsanakammapariyosāne ukkhittānuvattikā nāma pārājikā hotīti.
在舍卫城,因偷兰难陀比丘尼而制定,事由是“随顺被举者”。作白时犯恶作,两次甘马宣告时犯两个土喇咤亚,到第三次甘马宣告时,在“谁不同意,谁就说”这句话说完时犯巴拉基格。非法甘马则犯三个恶作。其余部分应依照“僧团分裂学处”等处所说的方式来了知。
Sāvatthiyaṃ thullanandaṃ ārabbha ukkhittānuvattanavatthusmiṃ paññattaṃ, ñattiyā dukkaṭaṃ, dvīhi kammavācāhi dve thullaccayā, ‘‘yassā nakkhamati, sā bhāseyyā’’ti evaṃ yya-kārappattāya tatiyakammavācāya pārājikaṃ, adhammakamme tikadukkaṭaṃ, sesaṃ saṅghabhedasikkhāpadādīsu vuttanayeneva veditabbaṃ.
8. 八事学处的注释
8. Aṭṭhavatthukāsikkhāpadavaṇṇanā
在第四条中,“染心”是指被世间贪着、与友人交往而产生的身相触贪欲所染污。这个意思在《锡兰母典注》中已经说过,而《善见律》则对它作了辨析,第二个词也是同样的道理。至于“男人捉手”等情形中,凡是男人所作捉手的行为,就称为“男人捉手”;捉僧伽衣角也是这样。这里“捉手”是指捉持任何不属于巴拉基格范围的肢体,“捉衣角”是指捉持任何穿着或披覆之物。“或站立”等情形中,为了从事名为身触的非正法,站在男人手能触及之处,或站在那里与他交谈,或被男人说“到某某地方来”而前往那个约定之处,或允许那个男人前来,或进入被任何事物遮蔽的隐蔽处,站在男人手能触及之处而以身相触,应当这样理解其含义。此亦巴拉基格:如前诸条所述,此比丘尼为了从事名为身触的非正法,顺次或逆次圆满这八件事,即名为“八事巴拉基格”。
Catutthe avassutāti lokassādamittasanthavavasena kāyasaṃsaggarāgena tintā. Ayameva hi attho sīhaḷamātikāṭṭhakathāyaṃ vutto, samantapāsādikāyaṃ (pāci. aṭṭha. 675) panassa vicāraṇā katā, dutiyapadepi eseva nayo. Purisapuggalassa hatthaggahaṇaṃ vātiādīsu pana yaṃ purisapuggalena hatthe gahaṇaṃ kataṃ, taṃ ‘‘purisapuggalassa hatthaggahaṇa’’nti vuttaṃ, eseva nayo saṅghāṭikaṇṇaggahaṇepi. Hatthaggahaṇanti ettha ca yassa kassaci apārājikakkhettabhūtassa aṅgassa gahaṇaṃ hatthaggahaṇaṃ, yassa kassaci nivatthassa vā pārutassa vā gahaṇaṃ saṅghāṭikaṇṇaggahaṇaṃ. Santiṭṭheyya vātiādīsu kāyasaṃsaggasaṅkhātassa asaddhammassa paṭisevanatthāya purisassa hatthapāse santiṭṭheyya vā, tattha ṭhitā sallapeyya vā, purisena vā ‘‘itthannāmaṃ ṭhānaṃ āgacchā’’ti vuttā taṃ saṅketaṃ gaccheyya, tassa vā purisassa abbhāgamanaṃ sādiyeyya, yena kenaci vā paṭicchannaṃ okāsaṃ paviseyya, purisassa hatthapāse ṭhatvā kāyaṃ upasaṃhareyyāti evamattho daṭṭhabbo. Ayampi pārājikāti yathā purimāyo, evaṃ ayampi bhikkhunī etassa kāyasaṃsaggasaṅkhātassa asaddhammassa paṭisevanatthāya etāni aṭṭha vatthūni paṭipāṭiyā vā uppaṭipāṭiyā vā pūretvā aṭṭhavatthukā nāma pārājikā hotīti.
在舍卫城,针对六群比丘尼,制定了第八事——圆满事。前往约定处时,每走一步犯恶作;刚进入男人伸手可及的范围,犯土喇咤亚;允许男人靠近时,也犯恶作。进入伸手可及的范围犯土喇咤亚,其余每一事各自都只是土喇咤亚,第八事圆满时犯巴拉基格。不过,在每一事中即使违犯一百次,只要说出来(忏悔)就得以解脱,但这里应当知道这是可计数的罪。也就是说,作出“我从今以后不再犯”的决意而说出(忏悔)的,是可计数的罪,算入已说出的计数中,不构成巴拉基格的条件。因此,如果犯了一事之后,作出决意说出来(忏悔),后来又因烦恼再犯,再说出来(忏悔),这样乃至圆满第八事,也不犯巴拉基格。但如果犯了之后,想着“我还要再犯别的事”而强行说出来(忏悔),她的这个罪就是不可计数的,虽然说了也等于没说,构成巴拉基格的条件。不是故意的、失念的、不知道的、不乐意的、疯狂等的,无犯。身相触的贪欲、强行(忏悔)、圆满第八事,这里是三个条件。从谏劝而生起,作与不作,想解脱,有心,世间所呵责,身业,语业,不善心,两种受。
Sāvatthiyaṃ chabbaggiyā bhikkhuniyo ārabbha aṭṭhamaṃ vatthuṃ paripūraṇavatthusmiṃ paññattaṃ, saṅketagamane pade pade dukkaṭaṃ, purisassa hatthapāsaṃ okkantamatte thullaccayaṃ, purisassa abbhāgamanasādayamānepi dukkaṭaṃ. Hatthapāsokkamane thullaccayaṃ, sesesu ekekasmiṃ thullaccayameva, aṭṭhame paripuṇṇe pārājikaṃ. Ekekasmiṃ pana vatthusmiṃ satakkhattumpi vītikkante tā āpattiyo desetvā muccati, apicettha gaṇanūpikā āpatti veditabbā, ‘‘idāni nāpajjissāmī’’ti hi dhuranikkhepaṃ katvā desitā gaṇanūpikā, desitagaṇanaṃ upeti, pārājikassa aṅgaṃ na hoti. Tasmā yā ekaṃ āpannā dhuranikkhepaṃ katvā desetvā puna kilesavasena āpajjati, punapi deseti, evaṃ aṭṭhamaṃ paripūrentīpi pārājikā na hoti. Yā pana āpajjitvā ‘‘punapi aññaṃ vatthuṃ āpajjissāmī’’ti saussāhāva deseti, tassā sā āpatti agaṇanūpikā, desitāpi adesitā hoti, pārājikassa aṅgaṃ hoti. Asañcicca, assatiyā, ajānantiyā asādiyantiyā, ummattikādīnañca anāpatti. Kāyasaṃsaggarāgo, saussāhatā, aṭṭhamassa vatthussa pūraṇanti imānettha tīṇi aṅgāni. Samanubhāsanasamuṭṭhānaṃ, kiriyākiriyaṃ, saññāvimokkhaṃ, sacittakaṃ, lokavajjaṃ, kāyakammaṃ, vacīkammaṃ, akusalacittaṃ, dvivedananti.
诸师,已诵八项巴拉基格法。这句话的意思是:为比丘而制定、与比丘尼共通的有四项,加上这四项,如此依照诵巴帝摩卡的次第,已诵出八项巴拉基格法,应当这样理解这里的含义。其余内容,应按照《比丘巴帝摩卡注释》中所说的方式来了知。
Uddiṭṭhā kho ayyāyo aṭṭha pārājikā dhammāti bhikkhū ārabbha paññattā sādhāraṇā cattāro, ime cattāroti evaṃ pātimokkhuddesamaggena aṭṭha pārājikā dhammā uddiṭṭhāti evamettha attho veditabbo, sesaṃ bhikkhupātimokkhavaṇṇanāyaṃ vuttanayamevāti.