43-48. 「一次清扫者」等品
43-48. Sakiṃsammajjakādivaggo
1-60. 「一次清扫者长老」譬喻等注释
1-60. Sakiṃsammajjakattheraapadānādivaṇṇanā
在第四十三品中,所有长老的譬喻都明白易懂,差别仅在于长老们的名称不同,以及所积累的福德不同。
Tecattālīsamavagge sabbatherāpadānāni uttānāneva. Kevalaṃ therānaṃ nāmanānattaṃ puññanānattañca viseso.
在第四十四品中,所有的譬喻也都清楚明了,差别仅在于所积累的福德不同,以及所获得的果报不同。
Catucattālīsame vaggepi sabbāni apadānāni pākaṭāneva. Kevalaṃ puññanānattaṃ phalanānattañca viseso.
1在第四十五品的第一篇譬喻中,以“拘留孙大雄”等开头的,是具寿维毗吒果仁长老的譬喻。
1. Pañcacattālīsamavagge paṭhamāpadāne kakusandho mahāvīrotiādikaṃ āyasmato vibhīṭakamiñjiyattherassa apadānaṃ.
2其中,“我施了种子仁浆”的意思是:将维毗吒果剖开,取出种子和果仁,与蜂蜜、糖拌和后,供养了拘留孙世尊。第二篇譬喻等其余内容都极易理解;至于诸长老名称的差异等,也应随顺经文来了解。
2. Tattha bījamiñjamadāsahanti vibhīṭakaphalāni phāletvā bījāni miñjāni gahetvā madhusakkarāhi yojetvā kakusandhassa bhagavato adāsinti attho. Dutiyāpadānādīni sabbāni suviññeyyāneva, therānaṃ nāmanānattādīnipi pāṭhānusārena veditabbāni.
1在第四十六品的第一篇譬喻中,“我建造了地基”的意思是:我曾在那棵最胜菩提树的四周建造了一条围廊。其余如第二篇譬喻等一切内容,也都非常明白易懂。
1. Chacattālīsame vagge paṭhamāpadāne jagatiṃ kārayiṃ ahanti uttamabodhirukkhassa samantato āḷindaṃ ahaṃ kārayinti attho. Sesāni dutiyāpadānādīni sabbānipi uttānāneva.
第四十七品中的第一篇譬喻等,随顺经文即极易理解。
Sattacattālīsame vagge paṭhamāpadānādīni pāḷianusārena suviññeyyāneva.
在第四十八品中,第一、第二篇譬喻的义理显了。
Aṭṭhacattālīsame vagge paṭhamadutiyāpadānāni uttānāneva.
30在第三譬喻中,“拘私耶世尊”者,因他出生于拘私耶族,故名为拘私耶独觉佛,此是其义。“心峰”者:于诸山峰——如心峰、鸡罗娑峰、山脊峰等遮覆无热恼湖而耸立者中,有以种种宝石、药草等严饰的心峰山,彼独觉佛即住于此,此是其义。
30. Tatiyāpadāne kosiyo nāma bhagavāti kosiyagotte jātattā kosiyo nāma paccekabuddhoti attho. Cittakūṭeti cittakūṭakelāsakūṭasānukūṭādīsu anotattadahaṃ paṭicchādetvā ṭhitapabbatakūṭesu nānāratanaosadhādīhi vicitte cittakūṭapabbate so paccekabuddho vasīti attho.
第四、第五篇譬喻,其义显了。
Catutthapañcamāpadānāni uttānāneva.
56在第六篇譬喻中,「我施了草筹饭」意为:我布施了应以吉祥草叶来布施的八筹饭,即于鸟食、布萨食、常供食、筹食等诸食之中,以吉祥草叶而行布施。
56. Chaṭṭhāpadāne kusaṭṭhakamadāsahanti pakkhikabhattauposathikabhattadhurabhattasalākabhattādīsu kusapaṇṇavasena dātabbaṃ aṭṭhasalākabhattaṃ ahaṃ adāsinti attho.
61在第七篇譬喻中,「名为庄严的正自觉者」意为:一位名为‘庄严’的正自觉者。由于他具足身高、体围、三十二大人相与一寻光轮等种种庄严之身,故称为庄严的正自觉者。
61. Sattamāpadāne sobhito nāma sambuddhoti ārohapariṇāhadvattiṃsamahāpurisalakkhaṇabyāmappabhādīhi sobhamānasarīrattā sobhito nāma sammāsambuddhoti attho.
66在第八篇譬喻中,「他当时住在作福城」意为:他当时住在名为‘作福’的王都中。因那些行持十种福业事的人们居住于此,故此王都得名‘作福’。他那时便住在提舍佛的作福王都。
66. Aṭṭhamāpadāne takkarāyaṃ vasī tadāti taṃ dasapuññakiriyavatthuṃ karontā janā paṭivasanti etthāti takkarā, rājadhānī. Tissaṃ takkarāyaṃ, tadā vasīti attho.
72在第九个譬喻中,“拿着制作精美的鞋”:意思是拿着一双制作精美的凉鞋,即拿起以精巧工艺制成的凉鞋。第十个譬喻容易理解。
72. Navamāpadāne pānadhiṃ sukataṃ gayhāti upāhanayugaṃ sundarākārena nipphāditaṃ gahetvāti attho. Dasamāpadānaṃ suviññeyyamevāti.