第二十六品 称赞品
26. Thomakavaggo
托马卡长老譬喻等注释
1-10. Thomakattheraapadānādivaṇṇanā
第二十六品中,第一个譬喻经义理显明,不待多释。
Chabbīsatime vagge paṭhamāpadānaṃ uttānameva.
5-6第二则譬喻中,“舍弃了天神的容貌”,意思是舍弃、抛弃了天神的身体,化现为人身。“想要作殊胜行”,意思是想要作殊胜的业行、积累福德资粮。名为天王的我,乃是天界之王,与妻子一同,出于对最胜佛陀教法的恭敬,来到这人间世界。“他的乞食是我供养的”,意思是:莲花上佛世尊有一位名为天王的声闻弟子,我以清净的信心,向那位声闻弟子供养了乞食,也就是供养了团食。
5-6. Dutiyāpadāne vijahitvā devavaṇṇanti devatā sarīraṃ vijahitvā chaḍḍetvā, manussasarīraṃ nimminitvāti attho. Adhikāraṃ kattukāmoti adhikakiriyaṃ puññasambhāraṃ kattukāmo devaro nāma ahaṃ devarājā bhariyāya saha buddhaseṭṭhassa sāsane sādaratāya idha imasmiṃ manussaloke āgamiṃ āgatoti attho. Tassa bhikkhā mayā dinnāti padumuttarassa bhagavato yo nāmena devalo nāma sāvako ahosi, tassa sāvakassa mayā vippasannena cetasā bhikkhā dinnā piṇḍapāto dinnoti attho.
9-10第三则譬喻中,“名为欢喜的独觉佛”,意思是:因为能令人生起欢喜,所以称为名为欢喜的独觉佛。“在非人的树林中”,意思是:在被非人占据的树林、大森林中,他般涅槃,以无余涅槃界而消失,不再可见。“在那里火化了遗体”,意思是:我从天界来到这里,在那片树林中火化世尊的遗体,加以焚烧。
9-10. Tatiyāpadāne ānando nāma sambuddhoti ānandaṃ tuṭṭhiṃ jananato ānando nāma paccekabuddhoti attho. Amanussamhi kānaneti amanussapariggahe kānane mahāaraññe parinibbāyi anupādisesanibbānadhātuyā antaradhāyi, adassanaṃ agamāsīti attho. Sarīraṃ tattha jhāpesinti ahaṃ devalokā idhāgantvā tassa bhagavato sarīraṃ tattha araññe jhāpesiṃ dahanaṃ akāsinti attho.
第四与第五则譬喻,含义显而易见。
Catutthapañcamāpadānāni uttānāneva.
20第六个譬喻中,“我曾是名为栴檀”意指:依假名施设,我名为栴檀。“正自觉者的儿子”意指:在他成为独觉佛之前,我是他的儿子。“我供养了一双凉鞋”意指:我供养了一双凉鞋。“愿你成就我的觉悟”意指:藉由这双凉鞋的功德,愿你成就我的声闻菩提。
20. Chaṭṭhāpadāne ahosiṃ candano nāmāti nāmena paṇṇattivasena candano nāma. Sambuddhassatrajoti paccekasambuddhabhūtato pubbe tassa atrajo putto ahaṃ. Ekopāhano mayā dinnoti ekaṃ upāhanayugaṃ mayā dinnaṃ. Bodhiṃ sampajja me tuvanti tena upāhanayugena me mayhaṃ sāvakabodhiṃ tuvaṃ sampajja nipphādehīti attho.
23-24第七个譬喻中,“做了花环”意指:拿着茜草花与带绿茎的花篮,沿道路、街巷前行。正当如此前行时,他见到了以比丘僧团为前导、被比丘僧团围绕、于沙门中最尊、于比丘众中第一、最上的正自觉者。“献给佛陀”意指:见后,便用双手捧起那花,高高举起,献予弗沙佛世尊,而行供养。
23-24. Sattamāpadāne mañjarikaṃ karitvānāti mañjeṭṭhipupphaṃ haritacaṅkoṭakaṃ gahetvā rathiyaṃ vīthiyā paṭipajjiṃ ahaṃ tathā paṭipannova bhikkhusaṅghapurakkhataṃ bhikkhusaṅghena parivutaṃ samaṇānaggaṃ samaṇānaṃ bhikkhūnaṃ aggaṃ seṭṭhaṃ sammāsambuddhaṃ addasanti sambandho. Buddhassa abhiropayinti disvā ca pana taṃ pupphaṃ ubhohi hatthehi paggayha ukkhipitvā buddhassa phussassa bhagavato abhiropayiṃ pūjesinti attho.
28-29“我是食无盐叶子者”意指:我依乞食之行,取回乳叶等,煮了不加盐的叶子来吃,便是这样一位食无盐叶子的人。“安住律仪之中”意指:在称为律仪的离杀生等五条常戒中,安住防护。“于早餐前到来”意指:在饭前的时间到来。“悉达多来到我处”意指:悉达多世尊来临,抵达我的身边。“我把那些供予佛陀”意指:我将那些无盐叶子,供奉给了那位佛陀。
28-29. Aṭṭhamāpadāne aloṇapaṇṇabhakkhomhīti khīrapaṇṇādīni uñchācariyāya āharitvā loṇavirahitāni paṇṇāni pacitvā bhakkhāmi, aloṇapaṇṇabhakkho amhi bhavāmīti attho. Niyamesu ca saṃvutoti niyamasaññitesu pāṇātipātāveramaṇiādīsu niccapañcasīlesu saṃvuto pihitoti attho. Pātarāse anuppatteti purebhattakāle anuppatte. Siddhattho upagacchi manti mama samīpaṃ siddhattho bhagavā upagañchi sampāpuṇi. Tāhaṃ buddhassa pādāsinti ahaṃ taṃ aloṇapaṇṇaṃ tassa buddhassa adāsinti attho.
第九譬喻的意义,显而易见。
Navamāpadānaṃ uttānameva.
37-38「如同炽燃的尸弃佛」:意谓尸弃世尊如同炽燃的火焰堆,从身上放出六色光芒,照耀炽然。「持取最上生花」:意谓取来名为“最上生”之花,奉献供养于尸弃世尊。
37-38. Dasamāpadāne sikhinaṃ sikhinaṃ yathāti sarīrato nikkhantachabbaṇṇaraṃsīhi obhāsayantaṃ jalantaṃ sikhīnaṃ sikhībhagavantaṃ sikhīnaṃ yathā jalamānaaggikkhandhaṃ viya. Aggajaṃ pupphamādāyāti aggajanāmakaṃ pupphaṃ gahetvā buddhassa sikhissa bhagavato abhiropayiṃ pūjesinti attho.