第4品 花品·巴韦亚邪命外道的故事
4. 花品义注 · 24 段
巴韦亚邪命外道的故事
6. Pāveyyakājīvakavatthu
导师住在舍卫城时,针对一个名叫波婆的乞食外道,讲了“不要逆着别人”这篇法义。
Na paresaṃ vilomānīti imaṃ dhammadesanaṃ satthā sāvatthiyaṃ viharanto pāveyyaṃ nāma ājīvakaṃ ārabbha kathesi.
据说在舍卫城,有一位女居士把名叫波婆的邪命外道当成儿子一样照顾奉养。她家隔壁的人听了导师说法回来,用各种方式赞叹佛陀的功德:“啊,佛陀的说法真是稀有!”女居士听了对佛陀功德的赞颂,就想去精舍听法,便把这件事告诉那位邪命外道,说:“尊者,我要到佛陀那里去。”外道阻止她说:“别去。”她一次又一次恳求,外道还是不让。女居士心想:“他不让我去精舍听法,那我就请导师到家里来听法吧。”傍晚,她把儿子叫来,吩咐说:“孩子,你去邀请导师明天来应供。”儿子出发时,先去了邪命外道的住处,向他顶礼后坐下。外道问他:“你去哪里?”他回答:“奉母亲之命,去邀请导师。”外道说:“不要去他那里。”他说:“不行,尊者,我怕母亲,我一定要去。”外道说:“他得到的供养,我们俩可以一起享用,别去了。”儿子说:“不行,尊者,母亲会责备我的。”外道便说:“那好,你去吧;但邀请完了以后,千万不要告诉他我们家在哪里、在哪条街、从哪条路走。你要假装好像站在他身边,实际却从另一条路悄悄溜回来。”儿子听了外道的话,去导师那里邀请后,完全照外道的吩咐做了,然后回到外道身边。外道问他:“事情办得怎么样了?”他回答:“都办妥了,尊者。”外道说:“你办得好,他的供养我们俩一起享用。”第二天一早,邪命外道就到了那户人家。他们把他带进内室,让他坐下。
Sāvatthiyaṃ kirekā gahapatānī puttaṭṭhāne ṭhapetvā pāveyyaṃ nāma ājīvakaṃ paṭijaggi. Tassānantaragharesu manussā satthu dhammadesanaṃ sutvā āgantvā, ‘‘aho acchariyā buddhānaṃ dhammadesanā’’ti nānappakārehi buddhaguṇe vaṇṇenti. Sā buddhānaṃ guṇakathaṃ sutvā vihāraṃ gantvā dhammaṃ sotukāmā ājīvakassa etamatthaṃ kathetvā, ‘‘gacchissāmi ahaṃ buddhasantikaṃ, ayyā’’ti āha. So ‘‘mā gacchāhī’’ti nivāretvā taṃ punappunaṃ yācamānampi nivāresi eva. Sā ‘‘ayaṃ mama vihāraṃ gantvā dhammaṃ sotuṃ na deti, satthāraṃ nimantetvā idheva dhammaṃ suṇissāmī’’ti sāyanhasamaye puttaṃ pakkositvā, ‘‘gaccha, tāta, svātanāya satthāraṃ nimantehī’’ti pesesi. So gacchanto paṭhamataraṃ ājīvakassa vasanaṭṭhānaṃ gantvā taṃ vanditvā nisīdi. Atha naṃ so ‘‘kahaṃ gacchasī’’ti āha. ‘‘Mātu vacanena satthāraṃ nimantetuṃ gacchāmī’’ti āha. ‘‘Mā tassa santikaṃ gacchāhī’’ti. ‘‘Alaṃ, ayya, mama mātu bhāyāmi, gacchissāmaha’’nti. ‘‘Etassa katasakkāraṃ ubhopi khādissāma, mā gacchāhī’’ti. ‘‘Alaṃ, ayya, mātā me tajjessatī’’ti. Tena hi gaccha, gantvā pana nimantetvā, ‘‘amhākaṃ gehaṃ asukaṭṭhāne vā asukavīthiyaṃ vā asukamaggena vā gantabba’’nti mā ācikkhi. ‘‘Santike ṭhito viya aññena maggena gacchanto viya palāyitvā ehī’’ti. So ājīvakassa vacanaṃ sutvā satthu santikaṃ gantvā nimantetvā ājīvakena vuttaniyāmeneva sabbaṃ katvā tassa santikaṃ gantvā, ‘‘kiṃ te kata’’nti puṭṭho, ‘‘sabbaṃ kataṃ, ayyā’’ti āha. ‘‘Bhaddakaṃ te kataṃ, tassa sakkāraṃ ubhopi khādissāmā’’ti vatvā punadivase ājīvako pātova taṃ gehaṃ agamāsi. Taṃ gahetvā pacchāgabbhe nisīdāpesuṃ.
邻居们用新鲜牛粪涂了那间屋子,撒上炒米和鲜花,为导师铺设了一个极为尊贵的座位。那些不熟悉佛陀的人确实不懂得怎样布置座位;而佛陀并不需要谁来指路,因为就在他在菩提树下震动一万个世界、证得正觉的那一天,一切道路都已对他清楚显现:“这条路通向地狱,这条路通向畜生道,这条路通向饿鬼界,这条路通向人界,这条路通向天界,这条路通向不死的大涅槃。”至于村落、城镇之间的道路,那就更不用说了。因此,导师一早就拿着钵和衣,来到那位近事女的家门口。近事女走出家门,以五体投地礼敬导师,把他迎进屋内,请他在座位上坐下,奉上净水,然后用精致的美食和软食供养。导师吃完饭,近事女想请他随喜赐福,便接过了钵。导师以甜美的音声开始随喜说法。近事女一边称叹“善哉,善哉!”一边听法。而那个邪命外道正坐在内室里,听到她赞叹听法的声音,再也忍不住了。他想:“现在她已经不是我的了。”于是冲出来,一边用各种难听的话辱骂近事女和导师:“你这倒霉鬼!竟然这样供养他!”一边逃走了。近事女因为他那些话感到羞愧,心一下子乱了,没办法让心随着教法产生观智。导师便问她:“近事女,为什么你没办法让心随着教法走呢?”她回答:“尊者,因为那个人的话,我的心乱掉了。”导师说:“对这样恶劣之人的言语,根本不该去忆念;不该把这种话放在心上,而应当观察自己哪些做了、哪些还没做。”说完后,就诵出了以下这个偈颂——
Paṭivissakamanussā taṃ gehaṃ allagomayena upalimpitvā lājapañcamāni pupphāni vikiritvā satthu nisīdanatthāya mahārahaṃ āsanaṃ paññāpesuṃ. Buddhehi saddhiṃ aparicitamanussā hi āsanapaññattiṃ na jānanti, buddhānañca maggadesakena kiccaṃ nāma natthi, bodhimūle dasasahassisokadhātuṃ kampetvā sambodhiṃ pattadivaseyeva hi nesaṃ ‘‘ayaṃ maggo nirayaṃ gacchati, ayaṃ tiracchānayoniṃ, ayaṃ pettivisayaṃ, ayaṃ manussalokaṃ, ayaṃ devalokaṃ, ayaṃ amatamahānibbāna’’nti sabbe maggā āvibhūtā. Gāmanigamādīnaṃ pana magge vattabbameva natthi. Tasmā satthā pātova pattacīvaramādāya mahāupāsikāya gehadvāraṃ gato. Sā gehā nikkhamitvā satthāraṃ pañcapatiṭṭhitena vanditvā antonivesanaṃ pavesetvā āsane nisīdāpetvā dakkhiṇodakaṃ datvā paṇītena khādanīyena bhojanīyena parivisi. Upāsikā katabhattakiccassa satthuno anumodanaṃ kāretukāmā pattaṃ gaṇhi. Satthā madhurassarena anumodanadhammakathaṃ ārabhi. Upāsikā ‘‘sādhu, sādhū’’ti sādhukāraṃ dadamānā dhammaṃ suṇi. Ājīvakopi pacchāgabbhe nisinnova tassā sādhukāraṃ datvā dhammaṃ suṇantiyā saddaṃ sutvā sandhāretuṃ nāsakkhi. ‘‘Na idānesā mayha’’nti nikkhamitvā ‘‘naṭṭhāsi kāḷakaṇṇi, etassa evaṃ sakkāraṃ karotī’’ti nānappakārena upāsikañca satthārañca akkosanto palāyi. Upāsikā tassa kathāya lajjitā aññathattaṃ gataṃ cittaṃ desanānusārena ñāṇaṃ pesetuṃ nāsakkhi. Atha naṃ satthā ‘‘kiṃ upāsike cittaṃ desanānugataṃ kātuṃ na sakkosī’’ti? ‘‘Bhante, etassa me kathāya cittaṃ aññathattaṃ upagata’’nti . Satthā ‘‘evarūpassa visabhāgajanassa kathitaṃ kathaṃ nāma āvajjituṃ na vaṭṭati, evarūpaṃ asamannāharitvā attano katākatameva oloketuṃ vaṭṭatī’’ti vatvā imaṃ gāthamāha –
“不要盯着别人的过错,也不要盯着别人做了或没做什么。
只应省察自己:哪些已经做了,哪些还没做。”
‘‘Na paresaṃ vilomāni, na paresaṃ katākataṃ; Attanova avekkheyya, katāni akatāni cā’’ti.
在这里,不该把别人那些违逆、粗暴、像刀割心一样的言语放在心上。也不该盯着别人做了什么、没做什么,比如:“某某居士没有信心、没有净信,他家连一勺饭都不肯布施,也不供斋饭,也不供养衣等资具;某某女居士也没有信心、没有净信,她家同样连一勺饭都不肯布施,也不供斋饭,也不供养衣等资具;某某比丘没有信心、没有净信,既不尽对亲教师的义务,也不尽对老师的义务,不尽对客比丘的义务,不尽对出行比丘的义务,不打扫塔院,不尽布萨堂的义务,不尽斋堂的义务,不尽浴室等的义务,他也没有任何头陀支,也没有以修习为乐的精勤。”——像这样,别人的已作与未作,都不该去看。只应观察自己:具足信心而出家的善男子,应忆持如是教诫——“出家人当常常自我省察:我的日夜是如何度过的?”(《增支部》10.48)并以这样的心态来审视自己的已作与未作:“我是否真正能够将此无常、苦、无我的三相付诸修习,还是不能?”
Tattha na paresaṃ vilomānīti paresaṃ vilomāni pharusāni mammacchedakavacanāni na manasikātabbāni. Na paresaṃ katākatanti ‘‘asuko upāsako assaddho appasanno, nāpissa gehe kaṭacchubhikkhādīni diyyanti, na salākabhattādīni, na cīvarādipaccayadānaṃ etassa atthi, tathā asukā upāsikā assaddhā appasannā, nāpissā gehe kaṭacchubhikkhādīni diyyanti, na salākabhattādīni, na cīvarādipaccayadānaṃ etissā atthi, tathā asuko bhikkhu assaddho appasanno, nāpi upajjhāyavattaṃ karoti, na ācariyavattaṃ, na āgantukavattaṃ, na gamikavattaṃ, na cetiyaṅgaṇavattaṃ, na uposathāgāravattaṃ, na bhojanasālāvattaṃ, na jantāgharavattādīni, nāpissa kiñci dhutaṅgaṃ atthi, na bhāvanārāmatāya ussāhamattampī’’ti evaṃ paresaṃ katākataṃ nāma na oloketabbaṃ. Attanova avekkheyyāti ‘‘kathaṃ bhūtassa me rattindivā vītivattantīti pabbajitena abhiṇhaṃ paccavekkhitabba’’nti (a. ni. 10.48) imaṃ ovādaṃ anussaranto saddhāpabbajito kulaputto ‘‘kiṃ nu kho ahaṃ ‘aniccaṃ dukkhaṃ anattā’ti tilakkhaṇaṃ āropetvā yoge kammaṃ kātuṃ sakkhiṃ , nāsakkhi’’nti evaṃ attano katākatāni olokeyyāti.
开示结束时,那位近事女证得了入流果,这场开示也让大众获得了真实的利益。
Desanāvasāne sā upāsikā sotāpattiphale patiṭṭhitā, desanā mahājanassa sātthikā jātāti.
7. 持伞居士的故事
7. Chattapāṇiupāsakavatthu
就像可爱的花朵盛开一样,这则法教是导师住在舍卫城时,针对持伞居士而说的。
Yathāpi ruciraṃ pupphanti imaṃ dhammadesanaṃ satthā sāvatthiyaṃ viharanto chattapāṇiupāsakaṃ ārabbha kathesi.
在舍卫城,有一位名叫持伞的居士,他通达三藏,已证不来果。那天清晨,他受持布萨戒后,便前往侍奉世尊。对于不来果圣弟子来说,并没有通过受持仪式而行的布萨羯磨,他们的梵行和日中一食,是由道果自然成就的。正因如此,世尊才说:“大王,陶匠嘎帝咖拉是日中一食者、梵行者、持戒者、众善具足之人。”如此,不来者自然就是日中一食者和梵行者。这位居士也同样受持布萨戒后,来到世尊跟前,顶礼之后便坐下听法。那时,憍萨罗国王波斯匿也前来敬礼世尊。持伞居士看见他走来,心中思忖:“我该起身吗?”转念又想:“我正坐在最尊贵的大王面前,若为一个地方小王而起立,实在不妥。但国王见我未起身,必然会动怒。即便如此,我也决不起立。因为见王起立,便是抬举了国王,却轻慢了世尊,所以我决不起立。”于是他便安坐不动。贤明之人见到有人坐在更应受尊敬者面前而不起立,是不会生气的。然而,这位国王见他不起身,心中顿生不快,顶礼世尊后便坐在一边。世尊察觉了国王的怒气,便称赞持伞居士的功德:“大王,这位持伞居士是智者,已见法,通达三藏,善于分辨义理与非义理。”国王听着对居士功德的称赞,心渐渐变得柔软了。
Sāvatthiyañhi chattapāṇi nāma upāsako tipiṭakadharo anāgāmī. So pātova uposathiko hutvā satthu upaṭṭhānaṃ agamāsi. Anāgāmiariyasāvakānañhi samādānavasena uposathakammaṃ nāma natthi, maggeneva tesaṃ brahmacariyañca ekabhattikañca āgataṃ. Tenevāha – ‘‘ghaṭikāro kho, mahārāja, kumbhakāro ekabhattiko brahmacārī sīlavā kalyāṇadhammo’’ti (ma. ni. 2.288). Evaṃ anāgāmino pakatiyāva ekabhattikā ca brahmacārino ca honti. Sopi tatheva uposathiko hutvā satthāraṃ upasaṅkamitvā vanditvā dhammakathaṃ suṇanto nisīdi. Tasmiṃ samaye rājā pasenadi kosalo satthu upaṭṭhānaṃ agamāsi. Chattapāṇi upāsako taṃ āgacchantaṃ disvā ‘‘uṭṭhātabbaṃ nu kho, no’’ti cintetvā – ‘‘ahaṃ aggarājassa santike nisinno, tassa me padesarājānaṃ disvā uṭṭhātuṃ na yuttaṃ, rājā kho pana me anuṭṭhahantassa kujjhissati, etasmiṃ kujjhantepi neva uṭṭhahissāmi . Rājānaṃ disvā uṭṭhahantena hi rājā garukato hoti, no satthā, tasmā neva uṭṭhahissāmī’’ti na uṭṭhahi. Paṇḍitapurisā nāma garutarānaṃ santike nisīditvā anuṭṭhahantaṃ disvā na kujjhanti. Rājā pana taṃ anuṭṭhahantaṃ disvā kupitamānaso satthāraṃ vanditvā ekamantaṃ nisīdi. Satthā kupitabhāvaṃ ñatvā, ‘‘mahārāja, ayaṃ chattapāṇi upāsako paṇḍito diṭṭhadhammo tipiṭakadharo atthānatthakusalo’’ti upāsakassa guṇaṃ kathesi. Rañño tassa guṇakathaṃ suṇantasseva cittaṃ mudukaṃ jātaṃ.
有一天,国王站在宫殿高楼上,看见持伞近事男吃完饭,拿着伞、穿着凉鞋走过王宫庭院,就派人叫他过来。他放下伞和凉鞋,走到国王面前,顶礼之后站在一边。国王对他说:“贤者,你为什么把伞和凉鞋都放下了?”他说:“我听到‘国王叫我’,就放下它们过来了。”国王说:“今天你总算知道我是国王了吧。”他说:“大王,我一直都知道您是国王。”国王说:“既然这样,那天你坐在世尊面前,看见我来了,为什么不起身?”他说:“大王,我当时坐在最尊贵的国王面前,如果看见一个地方小王就起身,那就等于对世尊不恭敬,所以我没有起身。”国王说:“算了,贤者,这事就过去吧。”又说:“听说你善于分辨现世和来世的利益与损害,通达三藏。你来我的后宫为她们说法吧。”他说:“大王,我做不到。”国王问:“什么原因?”他说:“大王,王宫是个过失很重的地方,在这里说话妥当不妥当,都是大事。”国王说:“别这么说,不要因为那天看见我没起身的事而心里不安。”他说:“大王,在家人来往的地方过失很重。大王,不如请一位出家人来,为她们说法吧。”国王说:“好,贤者,你回去吧。”就把他打发走了,然后自己去世尊那里,请求世尊说:“尊者,末利夫人王后和瓦萨跋刹帝利女都说要学法,请尊者带着五百位比丘,定期到我家为她们说法。”世尊说:“大王,诸佛没有定期去一个地方的惯例。”国王说:“那么,尊者,请派另一位比丘去吧。”世尊就把这件事交给了阿难长老。长老定期前去,为她们讲授课诵。其中末利夫人认真受学、反复诵读,能够复述课诵。而瓦萨跋刹帝利女既不认真受学,也不诵读,更不能复述课诵。
Athekadivasaṃ rājā uparipāsāde ṭhito chattapāṇiṃ upāsakaṃ katabhattakiccaṃ chattamādāya upāhanamāruyha rājaṅgaṇena gacchantaṃ disvā pakkosāpesi. So chattupāhanaṃ apanetvā rājānamupasaṅkamitvā vanditvā ekamantaṃ aṭṭhāsi. Atha naṃ rājā āha – ‘‘bho upāsaka, kinte chattupāhanaṃ apanīta’’nti. ‘‘‘Rājā pakkosatī’ti sutvā apanetvā āgatomhī’’ti. ‘‘Ajja amhākaṃ rājabhāvo tumhehi ñāto bhavissatī’’ti. ‘‘Sadāpi mayaṃ, deva, tumhākaṃ rājabhāvaṃ jānāmā’’ti. ‘‘Yadi evaṃ kasmā purimadivase satthu santike nisinno maṃ disvā na uṭṭhahī’’ti? ‘‘Mahārāja, ahaṃ aggarājassa santike nisinno, padesarājānaṃ disvā uṭṭhahanto satthari agāravaṃ pavedeyyaṃ, tasmā na uṭṭhahi’’nti. ‘‘Hotu, bho, tiṭṭhatetaṃ’’. ‘‘Tumhe kira diṭṭhadhammikasamparāyikānaṃ atthānatthānaṃ kusalā tipiṭakadharā amhākaṃ antepure dhammaṃ vācethā’’ti. ‘‘Na sakkomi, devā’’ti. ‘‘Kiṃ kāraṇā’’ti? ‘‘Rājagehaṃ nāma mahāsāvajjaṃ, duyuttasuyuttakāni garukānettha, devā’’ti. ‘‘Mā evaṃ vadetha, ‘purimadivase maṃ disvā na uṭṭhitomhī’ti mā kukkuccaṃ karothā’’ti. ‘‘Deva, gihīnaṃ vicaraṇaṭṭhānaṃ nāma mahāsāvajjaṃ, ekaṃ pabbajitaṃ pakkosāpetvā dhammaṃ vācāpethā’’ti. Rājā ‘‘sādhu, bho, gacchatha tumhe’’ti taṃ uyyojetvā satthu santikaṃ gantvā satthāraṃ yāci, ‘‘bhante, mallikā ca devī vāsabhakhattiyā ca dhammaṃ pariyāpuṇissāmāti vadanti, pañcahi bhikkhusatehi saddhiṃ nibaddhaṃ mama gehaṃ gantvā tāsaṃ dhammaṃ uddisathā’’ti. ‘‘Buddhānaṃ nibaddhaṃ ekaṭṭhānagamanaṃ nāma natthi, mahārājā’’ti. ‘‘Tena hi, bhante, aññaṃ ekaṃ bhikkhuṃ dethā’’ti. Satthā ānandattherassa bhāramakāsi. Thero nibaddhaṃ gantvā tāsaṃ uddesaṃ uddisati. Tāsu mallikā sakkaccaṃ gahetvā sajjhāyitvā uddesaṃ paṭicchāpesi. Vāsabhakhattiyā pana neva sakkaccaṃ gaṇhāti, na sajjhāyati, na uddesaṃ paṭicchāpetuṃ sakkoti.
有一天,导师问长老:“阿难,那些近事女在学法吗?”长老回答:“是的,尊者。”导师又问:“谁学得认真?”长老说:“尊者,末利夫人学得认真,认真读诵,也能复述课诵。但您那位亲族之女,既不认真学习,也不读诵,更不能复述课诵。”导师听了长老的话,说道:“阿难,我所说的法,对那些不认真听闻、不认真学习、不读诵、不传授的人,就像一朵颜色鲜艳却没有香气的花,结不出果实;而认真听闻等的人,则能获得大果报、大利益。”说完这些,导师便说出以下两首偈颂:
Athekadivasaṃ satthā theraṃ pucchi – ‘‘kimānanda, upāsikā dhammaṃ pariyāpuṇantī’’ti? ‘‘Āma, bhante’’ti. ‘‘Kā sakkaccaṃ gaṇhātī’’ti? ‘‘Mallikā, bhante, sakkaccaṃ gaṇhāti, sakkaccaṃ sajjhāyati, sakkaccaṃ uddesaṃ paṭicchāpetuṃ sakkoti. Tumhākaṃ pana ñātidhītā neva sakkaccaṃ gaṇhāti, na sajjhāyati, na uddesaṃ paṭicchāpetuṃ sakkotī’’ti. Satthā therassa vacanaṃ sutvā, ‘‘ānanda, mayā kathitadhammo nāma sakkaccamasuṇantassa aggaṇhantassa asajjhāyantassa adesentassa vaṇṇasampannaṃ agandhakapupphaṃ viya aphalo hoti, sakkaccaṃ pana savanādīni karontassa mahapphalo hoti mahānisaṃso’’ti vatvā imā dve gāthā abhāsi –
犹如那朵可爱的花,具足色泽而无香气;
说得再好,不去做的人,这话也结不出果实。
‘‘Yathāpi ruciraṃ pupphaṃ, vaṇṇavantaṃ agandhakaṃ; Evaṃ subhāsitā vācā, aphalā hoti akubbato.
“就像一朵美丽的花,色彩鲜艳又有香气;
善说的言语,对践行的人才会结出果实。”
‘‘Yathāpi ruciraṃ pupphaṃ, vaṇṇavantaṃ sagandhakaṃ; Evaṃ subhāsitā vācā, saphalā hoti kubbato’’ti.
在这里,“可爱的”意思是美丽的。“具足色泽”指色泽和形状都圆满。“无香的”指没有香气,比如跋提花、山耳花、胜利花等种类。“像这样,善说之语”就是指三藏佛语。它就像那色泽形状圆满却没有香气的花。就像一朵没有香气的花,谁佩戴它,香气不会遍及他的身体;同样地,对于不用恭敬听闻等正确方式去实践它的人,不恭敬实践的人,不去做其中应做之事,那么闻香、语香、行道之香都不会产生,它就没有结果。因此说:“同样,善说之语,对不践行者没有结果。”“有香的”则如瞻波花、蓝莲花等品种。“同样”是指就像那朵花佩戴在身时香气遍及身体,同样地,以三藏佛语为内容的善说之语也是如此。“践行者”指凡以恭敬听闻等而履行其中应做之事的人,这善说之语对那个人来说就有结果,因为能带来闻香、语香、行道之香,所以有大果报、大利益,这是其含义。
Tattha ruciranti sobhanaṃ. Vaṇṇavantanti vaṇṇasaṇṭhānasampannaṃ, agandhakanti gandhavirahitaṃ pālibhaddakagirikaṇṇikajayasumanādibhedaṃ. Evaṃ subhāsitā vācāti subhāsitā vācā nāma tepiṭakaṃ buddhavacanaṃ. Taṃ vaṇṇasaṇṭhānasampannaṃ agandhakapupphasadisaṃ. Yathā pana agandhakapupphaṃ yo naṃ dhāreti, tassa sarīre gandhaṃ na pharati, evaṃ etampi yo naṃ sakkaccaṃ savanādīhi na samācarati, tassa sakkaccaṃ asamācarantassa yaṃ tattha kattabbaṃ, taṃ akubbato sutagandhañca vācāgandhañca paṭipattigandhañca na āvahati aphalā hoti. Tena vuttaṃ – ‘‘evaṃ subhāsitā vācā, aphalā hoti akubbato’’ti. Sagandhakanti campakanīluppalādibhedaṃ. Evanti yathā taṃ pupphaṃ dhārentassa sarīre gandho pharati, evaṃ tepiṭakabuddhavacanasaṅkhātā subhāsitā vācāpi. Kubbatoti yo sakkaccaṃ savanādīhi tattha kattabbaṃ karoti, sā assa puggalassa saphalā hoti, sutagandhavācāgandhapaṭipattigandhānaṃ āvahanato mahapphalā hoti, mahānisaṃsāti attho.
开示结束时,许多人证得了入流果等果位。这次开示给大众带来了真实的利益。
Desanāvasāne bahū sotāpattiphalādīni pattā. Desanā mahājanassa sātthikā jātāti.