第二十二 地狱品
22. Nirayavaggo
一、孙陀利游方女事
1. Sundarīparibbājikāvatthu
“说妄语者”这一教示,是世尊住在祇园时,以游方女孙陀利为因缘而宣说的法。
Abhūtavādīti imaṃ dhammadesanaṃ satthā jetavane viharanto sundariṃ paribbājikaṃ ārabbha kathesi.
此事详见于《优陀那》所载:“那时,世尊受到恭敬、尊重、崇敬、供养……”此处但作略说:当时,世尊与比丘僧团得到了犹如五条大河洪流般的利养与恭敬,其他外道则因失去利养恭敬,一如日出时的萤火虫般黯然失色。他们聚集商议道:“自从沙门乔达摩出现于世,我们便失去了利养恭敬,以致无人知晓我们的存在。我们应当与谁联手,来败坏沙门乔达摩的名声,使其利养恭敬消失呢?”他们这样想:“若与孙陀利联手,此事可成。”一日,孙陀利来到外道园中,行礼后立于一旁,他们却故意不与她交谈。她再三主动搭话,仍无人回应,便问道:“圣尊们,莫非有人欺负了你们?”他们答道:“妹啊,难道你没看见那个沙门乔达摩如何障碍我们,令我们失去利养恭敬,迫使我们在各处漂泊吗?”孙陀利说:“那我又能做什么呢?”他们说:“妹,你容貌端丽,极为美貌。你去败坏沙门乔达摩的名声,让大众信受你的话,便可毁掉他的利养恭敬。”她听了以后,应允道:“好的。”
‘‘Tena kho pana samayena bhagavā sakkato hoti garukato mānito pūjito’’ti vatthu vitthārato udāne (udā. 38) āgatameva. Ayaṃ panettha saṅkhepo – bhagavato kira bhikkhusaṅghassa ca pañcannaṃ mahānadīnaṃ mahoghasadise lābhasakkāre uppanne hatalābhasakkārā aññatitthiyā sūriyuggamanakāle khajjopanakā viya nippabhā hutvā ekato sannipatitvā mantayiṃsu – ‘‘mayaṃ samaṇassa gotamassa uppannakālato paṭṭhāya hatalābhasakkārā, na no koci atthibhāvampi jānāti, kena nu kho saddhiṃ ekato hutvā samaṇassa gotamassa avaṇṇaṃ uppādetvā lābhasakkāramassa antaradhāpeyyāmā’’ti. Atha nesaṃ etadahosi – ‘‘sundariyā saddhiṃ ekato hutvā sakkuṇissāmā’’ti. Te ekadivasaṃ sundariṃ titthiyārāmaṃ pavisitvā vanditvā ṭhitaṃ nālapiṃsu. Sā punappunaṃ sallapantīpi paṭivacanaṃ alabhitvā ‘‘api panayyā, kenaci viheṭhitatthā’’ti pucchi. ‘‘Kiṃ, bhagini, samaṇaṃ gotamaṃ amhe viheṭhetvā hatalābhasakkāre katvā vicarantaṃ na passasī’’ti? ‘‘Mayā ettha kiṃ kātuṃ vaṭṭatī’’ti? ‘‘Tvaṃ khosi, bhagini, abhirūpā sobhaggappattā, samaṇassa gotamassa ayasaṃ āropetvā mahājanaṃ tava kathaṃ gāhāpetvā hatalābhasakkāraṃ karohī’’ti. Sā taṃ sutvā ‘‘sādhū’’ti sampaṭicchitvā pakkantā tato paṭṭhāya mālāgandhavilepanakappūrakaṭukaphalādīni gahetvā sāyaṃ mahājanassa satthu dhammadesanaṃ sutvā nagaraṃ pavisanakāle jetavanābhimukhī gacchati, ‘‘kahaṃ gacchasī’’ti ca puṭṭhā ‘‘samaṇassa gotamassa santikaṃ gamissāmi, ahañhi tena saddhiṃ ekagandhakuṭiyaṃ vasāmī’’ti vatvā aññatarasmiṃ titthiyārāme vasitvā pātova jetavanamaggaṃ otaritvā nagarābhimukhī āgacchantī ‘‘kiṃ, sundari, kahaṃ gatāsī’’ti puṭṭhā ‘‘samaṇena gotamena saddhiṃ ekagandhakuṭiyaṃ vasitvā taṃ kilesaratiyā ramāpetvā āgatāmhī’’ti vadati.
过了几日,外道们将钱交给一些恶棍,吩咐道:“你们去把孙陀利杀死,将尸体弃置在沙门乔达摩香室附近的花草垃圾堆中,然后回来。”那些恶棍便照做了。随后,外道们高声喧嚷:“我们找不到孙陀利了!”并禀报国王。国王问:“你们怀疑何处?”他们答说:“这些天她一直住在祇园,那边的情形我们不得而知。”国王说:“既然如此,你们去搜寻吧。”于是他们带着自己的随从,前往祇园搜索。在花草垃圾堆中发现她的尸体后,便抬到床上,运进城内,向国王报告:“沙门乔达摩的弟子们为掩盖师父的恶行,杀害了孙陀利,并将她丢弃在花草垃圾堆中。”国王说:“那么你们去吧,到城中各处宣告。”他们便在城内街巷中高喊:“看啊,这些沙门释迦子的行径!”等等,随后又来到王宫门前。国王下令将孙陀利的尸体置于丢弃尸体的露天高台之上,并派人守护。除圣弟子外,舍卫城的居民绝大多数都在城内城外高呼“看啊,这些沙门释迦子的所作所为!”,四处辱骂比丘们。比丘们将此事禀告如来。世尊说:“既然这样,
Atha te katipāhaccayena dhuttānaṃ kahāpaṇe datvā ‘‘gacchatha sundariṃ māretvā samaṇassa gotamassa gandhakuṭiyā samīpe mālākacavarantare nikkhipitvā ethā’’ti vadiṃsu. Te tathā akaṃsu. Tato titthiyā ‘‘sundariṃ na passāmā’’ti kolāhalaṃ katvā rañño ārocetvā ‘‘kahaṃ vo āsaṅkā’’ti vuttā ‘‘imesu divasesu jetavane vasati, tatthassā pavattiṃ na jānāmā’’ti vatvā ‘‘tena hi gacchatha, naṃ vicinathā’’ti raññā anuññātā attano upaṭṭhāke gahetvā jetavanaṃ gantvā vicinantā mālākacavarantare taṃ disvā mañcakaṃ āropetvā nagaraṃ pavesetvā ‘‘samaṇassa gotamassa sāvakā ‘satthārā kataṃ pāpakammaṃ paṭicchādessāmā’ti sundariṃ māretvā mālākacavarantare nikkhipiṃsū’’ti rañño ārocayiṃsu. Rājā ‘‘tena hi gacchatha, nagaraṃ āhiṇḍathā’’ti āha. Te nagaravīthīsu ‘‘passatha samaṇānaṃ sakyaputtiyānaṃ kamma’’ntiādīni vatvā puna rañño nivesanadvāraṃ āgamiṃsu. Rājā sundariyā sarīraṃ āmakasusāne aṭṭakaṃ āropetvā rakkhāpesi. Sāvatthivāsino ṭhapetvā ariyasāvake sesā yebhuyyena ‘‘passatha samaṇānaṃ sakyaputtiyānaṃ kamma’’ntiādīni vatvā antonagarepi bahinagarepi bhikkhū akkosantā vicaranti. Bhikkhū taṃ pavattiṃ tathāgatassa ārocesuṃ. Satthā ‘‘tena hi tumhepi te manusse evaṃ paṭicodethā’’ti vatvā imaṃ gāthamāha –
说妄语者,堕入地狱;
或有人造作后,却说‘我未作’;
这两种人死后都相同,
这些造下劣恶业的人,在他世也是如此。
‘‘Abhūtavādī nirayaṃ upeti, Yo vāpi katvā na karomicāha; Ubhopi te pecca samā bhavanti, Nihīnakammā manujā paratthā’’ti.
其中,“abhūtavādī”(说妄语者),指并未见到他人过失,却故意以虚妄之言诋毁他人的妄语者。“katvā”(作已),指有人造了恶业之后,却声称:“我并没有做这件事。”“pecca samā bhavanti”(死后相同),指这两种人死后往生他世,由于同堕地狱,其趣生完全相同。虽然趣生已定,但寿量并不等同:造作极重恶业者,便在地狱中长时受苦;仅造微少恶业者,受苦时短。然而,由于二者所造都是下劣恶业,故说“nihīnakammā manujā paratthā”(这些造下劣恶业的人,在他世也是一样)。此处“paratthā”(于他世)一词,应与前文“pecca”(死后)连属理解:即从此世死后,转生他世,那些下劣恶业之人,在他世的处境相同。开示结束时,许多人证得了入流果等果位。
Tattha abhūtavādīti parassa dosaṃ adisvāva musāvādaṃ katvā tucchena paraṃ abbhācikkhanto. Katvāti yo vā pana pāpakammaṃ katvā ‘‘nāhaṃ etaṃ karomī’’ti āha. Pecca samā bhavantīti te ubhopi janā paralokaṃ gantvā nirayaṃ upagamanena gatiyā samā bhavanti. Gatiyeva nesaṃ paricchinnā, āyu pana nesaṃ na paricchinnaṃ. Bahukañhi pāpakammaṃ katvā ciraṃ niraye paccanti, parittaṃ katvā appamattakameva kālaṃ. Yasmā pana nesaṃ ubhinnampi lāmakameva kammaṃ, tena vuttaṃ – ‘‘nihīnakammā manujā paratthā’’ti. Paratthāti imassa pana padassa purato peccapadena sambandho. Pecca parattha ito gantvā te nihīnakammā paraloke samā bhavantīti attho. Desanāvasāne bahū sotāpattiphalādīni pāpuṇiṃsūti.
国王吩咐:“你们去查明孙陀利是否被他人所杀。”便派出人手。那些恶棍用那些迦利沙钵那打酒喝,彼此争吵起来。其中一人对另一人说:“你一击就杀了孙陀利,把她丢进花堆与垃圾之间,然后拿着得到的迦利沙钵那喝酒,可真有你的!”国王的侍卫抓住那些恶棍,带去见国王。国王问他们:“是你们杀了孙陀利吗?”“是的,大王。”“受谁指使而杀?”“其他外道,大王。”国王召来外道们询问,他们也承认了此事。于是国王说:“既然如此,你们就到城里去,一边如此宣说一边游街:‘这个孙陀利,是我们这些想给沙门乔达摩栽上恶名的人所杀,沙门乔达摩与诸声闻弟子毫无过失,过失全在我们。’”他们照办了。当时愚昧的大众方才相信,外道们和恶棍们都受到了杀人的刑罚。从此以后,对诸佛的供养便极为盛大。
Rājā ‘‘sundariyā aññehi māritabhāvaṃ jānāthā’’ti purise uyyojesi. Atha te dhuttā tehi kahāpaṇehi suraṃ pivantā aññamaññaṃ kalahaṃ kariṃsu. Eko ekaṃ āha – ‘‘tvaṃ sundariṃ ekappahāreneva māretvā mālākacavarantare nikkhipitvā tato laddhakahāpaṇehi suraṃ pivasi, hotu hotū’’ti. Rājapurisā te dhutte gahetvā rañño dassesuṃ. Atha ne rājā ‘‘tumhehi sā māritā’’ti pucchi. ‘‘Āma, devā’’ti. ‘‘Kehi mārāpitā’’ti? ‘‘Aññatitthiyehi, devā’’ti. Rājā titthiye pakkosāpetvā pucchi. Te tatheva vadiṃsu. Tena hi gacchatha tumhe evaṃ vadantā nagaraṃ āhiṇḍatha – ‘‘ayaṃ sundarī samaṇassa gotamassa avaṇṇaṃ āropetukāmehi amhehi mārāpitā, neva samaṇassa gotamassa, na sāvakānaṃ doso atthi, amhākameva doso’’ti. Te tathā kariṃsu. Bālamahājano tadā saddahi, titthiyāpi dhuttāpi purisavadhadaṇḍaṃ pāpuṇiṃsu. Tato paṭṭhāya buddhānaṃ sakkāro mahā ahosīti.
2. 受恶行果报逼迫的事
2. Duccaritaphalapīḷitavatthu
“袈裟缠颈者”这一法教,是世尊住在竹林精舍时,针对那些被恶行果报之力所逼恼的众生而开示的。
Kāsāvakaṇṭhāti imaṃ dhammadesanaṃ satthā veḷuvane viharanto duccaritaphalānubhāvena pīḷite satte ārabbha kathesi.
具寿大目犍连与相长老一同从灵鹫山下来时,看见骨锁饿鬼等的身相,便露出微笑。相长老问他微笑的原因,大目犍连长老回答:“贤友,现在不是问这个问题的时候,你应在如来面前问我。”后来相长老在如来面前请问,大目犍连长老便讲述了所见:“贤友,我在此处从灵鹫山下来时,看见一位比丘在空中行走,他的僧伽梨衣猛烈燃烧、彻底燃烧、化为火团……乃至……身体也在猛烈燃烧”,连同钵与衣、腰带等都燃烧着,他将此事告诉了五位同修。世尊便说明他们在迦叶十力佛的教法中出家,却不能行持与出家相应之事,造作了恶行;那时,为了向坐在那里的众多恶比丘显示恶行的果报,世尊宣说此偈:
Āyasmā hi moggallāno lakkhaṇattherena saddhiṃ gijjhakūṭā orohanto aṭṭhisaṅkhalikapetādīnaṃ attabhāve disvā sitaṃ karonto lakkhaṇattherena sitakāraṇaṃ puṭṭho ‘‘akālo, āvuso, imassa pañhassa, tathāgatassa santike maṃ puccheyyāsī’’ti vatvā tathāgatassa santike therena puṭṭho aṭṭhisaṅkhalikapetādīnaṃ diṭṭhabhāvaṃ ācikkhitvā ‘‘idhāhaṃ, āvuso, gijjhakūṭā pabbatā orohanto addasaṃ bhikkhuṃ vehāsaṃ gacchantaṃ, tassa saṅghāṭipi ādittā sampajjalitā sajotibhūtā…pe… kāyopi āditto’’tiādinā (pārā. 230; saṃ. ni. 2.218) nayena saddhiṃ pattacīvarakāyabandhanādīhi ḍayhamāne pañca sahadhammike ārocesi. Satthā tesaṃ kassapadasabalassa sāsane pabbajitvā pabbajjāya anurūpaṃ kātuṃ asakkontānaṃ pāpabhāvaṃ ācikkhitvā tasmiṃ khaṇe tattha nisinnānaṃ bahūnaṃ pāpabhikkhūnaṃ duccaritakammassa vipākaṃ dassento imaṃ gāthamāha –
颈缠袈裟者虽众多,却是行恶法、无自制者;
那些恶人因诸恶业,投生地狱。
‘‘Kāsāvakaṇṭhā bahavo, pāpadhammā asaññatā; Pāpā pāpehi kammehi, nirayaṃ te upapajjare’’ti.
此处,「颈缠袈裟」是指以袈裟缠绕颈部的人。「恶法者」是指具有低劣法的人。「不自制者」是指对身等缺乏自我克制的人。这些恶人由于自己所造的不善业而投生地狱,在地狱受报之后,从那里死去,又依残余的果报在饿鬼中同样受苦,这便是其含义。
Tattha kāsāvakaṇṭhāti kāsāvena paliveṭhitakaṇṭhā. Pāpadhammāti lāmakadhammā. Asaññatāti kāyādisaṃyamarahitā, tathārūpā pāpapuggalā attanā katehi akusalakammehi nirayaṃ upapajjanti, te tattha paccitvā tato cutā vipākāvasesena petesupi evaṃ paccantīti attho.
说法结束时,许多人证得了入流果等圣果。
Desanāvasāne bahū sotāpattiphalādīni pāpuṇiṃsūti.
跋耆穆达河岸比丘事(第三)
3. Vaggumudātīriyabhikkhuvatthu
“铁丸更好”这一法教,是导师住在毗舍离附近的大林时,针对跋耆穆达河岸的比丘们而宣说的。此事在《波罗夷·上人法》中已有记载。
Seyyo ayoguḷoti imaṃ dhammadesanaṃ satthā vesāliṃ upanissāya mahāvane viharanto vaggumudātīriye bhikkhū ārabbha kathesi. Vatthu uttarimanussadhammapārājike (pārā. 193 ādayo) āgatameva.
那时,导师问那些比丘:“比丘们,难道你们只是为了果腹,便在在家人面前互相称赞彼此得过人法吗?”他们回答:“是的,尊者。”于是导师以种种方式呵责了那些比丘,随后诵出这首偈颂:
Tadā hi satthā te bhikkhū ‘‘kiṃ pana tumhe, bhikkhave, udarassatthāya gihīnaṃ aññamaññassa uttarimanussadhammassa vaṇṇaṃ bhāsitthā’’ti vatvā tehi ‘‘āma, bhante’’ti vutte te bhikkhū anekapariyāyena garahitvā imaṃ gāthamāha –
吞下炽热如火焰的铁丸,反而更好,
倘若破戒、不自调伏者,食用国人以净信供养的信施——
‘‘Seyyo ayoguḷo bhutto, tatto aggisikhūpamo; Yañce bhuñjeyya dussīlo, raṭṭhapiṇḍamasaññato’’ti.
其中,“若他食用”:这是指破戒、无戒的补特伽罗,他的身等诸门不自调伏,却自许“我是沙门”,因而受用国人以净信所施的国食。与此相比,吞食炽热如火、燃烧的铁丸反倒更好、更为殊胜。何以故?因食铁丸的果报只是烧尽这一世的有身,而破戒者受用信施之后,将于数百生中在地狱里被焚烧。这便是其中的含义。
Tattha yañce bhuñjeyyāti yaṃ dussīlo nissīlapuggalo kāyādīhi asaññato raṭṭhavāsīhi saddhāya dinnaṃ raṭṭhapiṇḍaṃ ‘‘samaṇomhī’’ti paṭijānanto gahetvā bhuñjeyya, tatto āditto aggivaṇṇo ayoguḷova bhutto seyyo sundarataro. Kiṃ kāraṇā? Tappaccayā hi ekova attabhāvo jhāyeyya, dussīlo pana saddhādeyyaṃ bhuñjitvā anekānipi jātisatāni niraye pacceyyāti attho.
开示结束时,许多人证得了入流果等圣果。
Desanāvasāne bahū sotāpattiphalādīni pāpuṇiṃsūti.
4. 堪玛咖长者子事
4. Khemakaseṭṭhiputtavatthu
“四种处境”这则法教,是世尊住在祇树给孤独园时,针对给孤独长者的外甥——一位名叫堪玛咖的长者子——而开示的。
Cattāriṭhānānīti imaṃ dhammadesanaṃ satthā jetavane viharanto anāthapiṇḍikassa bhāgineyyaṃ khemakaṃ nāma seṭṭhiputtaṃ ārabbha kathesi.
据说,他相貌极为俊美,大多数女子一见到他,便被贪欲所制,连自己的本分都无法把持。他自己也偏偏好与人妻私通。一天夜里,国王的差役将他抓去面见国王。国王因顾忌给孤独长者的颜面,不好多说什么,便把他放了。然而他不知悔改,第二次、第三次又被抓获带去见国王,国王依然放了他。给孤独长者得知此事后,便带他到世尊面前,详述原委,并请求道:“尊者,请您为他说法吧。”于是世尊先对他讲述了一些令人悚惧的故事,又指出邪淫的过患,随后说了以下的偈颂——
So kira abhirūpo ahosi, yebhuyyena itthiyo taṃ disvā rāgābhibhūtā sakabhāvena saṇṭhātuṃ nāsakkhiṃsu. Sopi paradārakammābhiratova ahosi. Atha naṃ rattiṃ rājapurisā gahetvā rañño dassesuṃ. Rājā mahāseṭṭhissa lajjāmīti taṃ kiñci avatvā vissajjāpesi. So pana neva virami . Atha naṃ dutiyampi tatiyampi rājapurisā gahetvā rañño dassesuṃ. Rājā vissajjāpesiyeva. Mahāseṭṭhi, taṃ pavattiṃ sutvā taṃ ādāya satthu santikaṃ gantvā taṃ pavattiṃ ārocetvā, ‘‘bhante, imassa dhammaṃ desethā’’ti āha. Satthā tassa saṃvegakathaṃ vatvā paradārasevanāya dosaṃ dassento imā gāthā abhāsi –
放逸之人若亲近他人之妻,
则将遭遇四种处境:
即得非福、不得安眠、
第三是受人谴责,第四是堕地狱。
‘‘Cattāri ṭhānāni naro pamatto, Āpajjati paradārūpasevī; Apuññalābhaṃ na nikāmaseyyaṃ, Nindaṃ tatīyaṃ nirayaṃ catutthaṃ.
恐惧者与恐惧者的欢愉,只是一时;
国王还会施以重罚;
因此,人不应亲近他人之妻。
‘‘Apuññalābho ca gatī ca pāpikā, Bhītassa bhītāya ratī ca thokikā; Rājā ca daṇḍaṃ garukaṃ paṇeti, Tasmā naro paradāraṃ na seve’’ti.
在这里,“处境”是指造成苦的原因。“放逸之人”是指失去正念者。“遭遇”意为陷入、遭逢。“亲近他人妻者”指与别人的妻子发生关系、行于邪道的人。“不得福德”指获得不善的果报。“不得安眠”意思是不能如其所愿地安睡,只能得到不如意并且极为短暂的睡眠。“不得福德,堕入恶趣”是说:他既得到不善之报,又因那不善业而投生名为地狱的恶趣。“恐惧者与恐惧者的短暂欢乐”是指:那恐惧的男人与恐惧的女人一同享受的欢乐,同样短暂而微小。“重罚”指国王处以砍手等酷刑的重罚。“所以”的意思是:因为亲近他人妻子的人会遭遇如是等不善果报,因此不应亲近他人的妻子。这就是此句的义理。
Tattha ṭhānānīti dukkhakāraṇāni. Pamattoti sativossaggena samannāgato. Āpajjatīti pāpuṇāti. Paradārūpasevīti paradāraṃ upasevanto uppathacārī. Apuññalābhanti akusalalābhaṃ. Na nikāmaseyyanti yathā icchati, evaṃ seyyaṃ alabhitvā anicchitaṃ parittakameva kālaṃ seyyaṃ labhati. Apuññalābho cāti evaṃ tassa ayañca apuññalābho, tena ca apuññena nirayasaṅkhātā pāpikā gati hoti. Ratī ca thokikāti yā tassa bhītassa bhītāya itthiyā saddhiṃ rati, sāpi thokikā parittā hoti. Garukanti rājā ca hatthacchedādivasena garukaṃ daṇḍaṃ paṇeti. Tasmāti yasmā paradāraṃ sevanto etāni apuññādīni pāpuṇāti, tasmā paradāraṃ na seveyyāti attho.
开示结束时,凯摩证得了入流果。从那以后,大众都过得安稳快乐。问:‘那他过去的业是什么呢?’据说,在迦叶佛的时代,他曾是一位最出色的摔跤手。他将两面金幢供养在十力者的金塔上,并发愿说:‘除了与我同一血缘的亲属女子之外,愿其余女子一见到我,便对我心生爱慕。’这就是他过去的业。因此,无论转生何处,那里的其他女子见了他,都无法把持自己。
Desanāvasāne khemako sotāpattiphale patiṭṭhahi. Tato paṭṭhāya mahājano sukhaṃ vītināmesi. Kiṃ panassa pubbakammanti? So kira kassapabuddhakāle uttamamallo hutvā dve suvaṇṇapaṭākā dasabalassa kañcanathūpe āropetvā patthanaṃ paṭṭhapesi ‘‘ṭhapetvā ñātisālohititthiyo avasesā maṃ disvā rajjantū’’ti. Idamassa pubbakammanti. Tena taṃ nibbattanibbattaṭṭhāne disvā paresaṃ itthiyo sakabhāvena saṇṭhātuṃ nāsakkhiṃsūti.
第五则:难谏比丘的故事
5. Dubbacabhikkhuvatthu
《如以吉祥草……》这则法教,是世尊住在祇园精舍时,针对一位难谏比丘而宣说的。
Kuso yathāti imaṃ dhammadesanaṃ satthā jetavane viharanto aññataraṃ dubbacabhikkhuṃ ārabbha kathesi.
据说,有一位比丘无意中割断了一根草,心中生起悔恨,便去拜访另一位比丘,将自己所为告知,然后问道:「贤友,割草的人,会有什么后果呢?」那位比丘回答说:「你心里是否觉得‘因为割草就会有何后果’?其实这并不算什么,只要发露忏悔便得清净。」说完,他自己也用双手拔草,并握在手中。比丘们将这件事禀告世尊。世尊以种种方式呵责那位比丘后,为说法而诵出这些偈颂:
Eko kira bhikkhu asañcicca ekaṃ tiṇaṃ chinditvā kukkucce uppanne ekaṃ bhikkhuṃ upasaṅkamitvā, ‘‘āvuso, yo tiṇaṃ chindati, tassa kiṃ hotī’’ti taṃ attanā katabhāvaṃ ārocetvā pucchi. Atha naṃ itaro ‘‘tvaṃ tiṇassa chinnakāraṇā kiñci hotīti saññaṃ karosi, na ettha kiñci hoti, desetvā pana muccatī’’ti vatvā sayampi ubhohi hatthehi tiṇaṃ luñcitvā aggahesi. Bhikkhū taṃ pavattiṃ satthu ārocesuṃ. Satthā taṃ bhikkhuṃ anekapariyāyena vigarahitvā dhammaṃ desento imā gāthā abhāsi –
「如以吉祥草……」:如同错误执持的吉祥草,只会割伤手;
沙门性若执取不当,便会被拖入地狱。
‘‘Kuso yathā duggahito, hatthamevānukantati; Sāmaññaṃ dupparāmaṭṭhaṃ, nirayāyupakaḍḍhati.
任何松懈的业,以及受染污的戒行;
心存疑惧的梵行,不会有大的果报。
‘‘Yaṃ kiñci sithilaṃ kammaṃ, saṃkiliṭṭhañca yaṃ vataṃ; Saṅkassaraṃ brahmacariyaṃ, na taṃ hoti mahapphalaṃ.
如果应当实行,便应坚定而精进努力;
因为松懈的梵行,会扬起更多灰尘。
‘‘Kayirā ce kayirāthenaṃ, daḷhamenaṃ parakkame; Sithilo hi paribbājo, bhiyyo ākirate raja’’nti.
此处,“茅草”指任何带锋利叶缘的草,乃至棕榈叶。犹如茅草若被人错误执持,便会割伤、划破他的手;同样,被称为沙门法的梵行,若因戒行有瑕疵等而不善奉持,便会将人拖入地狱,令其投生在那里——这是它的含义。“松懈”:指由于懈怠,以松弛随便的方式所做的一切行为。“染污”:指由于在妓女等不适当行境中活动而被污染。“可疑”:指因疑虑而应被忆起,即见到僧伽为处理布萨等事务而集会时,心想:“他们一定知道了我的行为,为了将我驱摈才集会的。”于是对自己的行为生起疑惧、猜忌与忧心而回忆的情形。“不会那样”:这种所谓的沙门法梵行,对那个人而言不会有“大果”;正因没有大果,所以对施食于他的施主们也没有大果,这是它的意趣。“如果要做”:因此,凡所应作之事,就应当切实去做。“坚定地精勤于此”:要把它做得坚固扎实,成为不退转的信受者,然后再去做。“梵行”:指因松懈而行持,达到残缺、毁坏等状态的沙门法。“会扬起更多灰尘”的意思是:这……
Tattha kusoti yaṃ kiñci tikhiṇadhāraṃ tiṇaṃ antamaso tālapaṇṇampi, yathā so kuso yena duggahito, tassa hatthaṃ anukantati phāleti, evameva samaṇadhammasaṅkhātaṃ sāmaññampi khaṇḍasīlāditāya dupparāmaṭṭhaṃ nirayāyupakaḍḍhati, niraye nibbattāpetīti attho. Sithilanti olīyitvā karaṇena sithilagāhaṃ katvā kataṃ yaṃkiñci kammaṃ. Saṃkiliṭṭhanti vesiyādikesu agocaresu caraṇena saṃkiliṭṭhaṃ. Saṅkassaranti saṅkāhi saritabbaṃ, uposathakiccādīsu aññatarakiccena sannipatitampi saṅghaṃ disvā ‘‘addhā ime mama cariyaṃ ñatvā maṃ ukkhipitukāmāva sannipatitā’’ti evaṃ attano āsaṅkāhi saritaṃ ussaṅkitaṃ parisaṅkitaṃ. Na taṃ hotīti taṃ evarūpaṃ samaṇadhammasaṅkhātaṃ brahmacariyaṃ tassa puggalassa mahapphalaṃ na hoti, tassa mahapphalābhāveneva bhikkhadāyakānampissa na mahapphalaṃ hotīti attho. Kayirā ceti tasmā yaṃ kammaṃ kareyya, taṃ kareyyātheva. Daḷhamenaṃ parakkameti thirakatameva katvā avattasamādāno hutvā enaṃ kayirā. Paribbājoti sithilabhāvena kato khaṇḍādibhāvappatto samaṇadhammo. Bhiyyo ākirate rajanti abbhantare vijjamānaṃ rāgarajādiṃ evarūpo samaṇadhammo apanetuṃ na sakkoti, atha kho tassa upari aparampi rāgarajādiṃ ākiratīti attho.
开示结束时,许多人证得了“入流果”等果位,那位比丘也安住于防护中,随后增长观智,最终证得“阿拉汉果”。
Desanāvasāne bahū sotāpattiphalādīni pāpuṇiṃsu, sopi bhikkhu saṃvare ṭhatvā pacchā vipassanaṃ vaḍḍhetvā arahattaṃ pāpuṇīti.
六、嫉妒本性女人事
6. Issāpakatitthivatthu
这次名为“非作”的法开示,是世尊住在祇园精舍时,因一位被嫉妒所困的女人而讲说的。
Akatanti imaṃ dhammadesanaṃ satthā jetavane viharanto aññataraṃ issāpakataṃ itthiṃ ārabbha kathesi.
据说,她的丈夫与一位家中婢女私通。她出于嫉妒,将那个婢女手脚捆绑,割掉耳鼻,关进一间密室,锁住房门。为了掩饰自己所做的事,她对丈夫说:“来吧,先生,我们到寺院去听法。”于是带着丈夫来到寺院,坐下来听法。这时,一些亲戚来到她家,打开房门,看到那副惨状,就把婢女救了出来。婢女来到寺院,站在四众之中,向世尊禀报了这件事。世尊听完之后,说道:“恶行,就算心里想着‘这件事别人不会知道’,也丝毫不可做;即使别人不知道,也只应行善。因为,造作恶行纵然隐藏,日后也会让人追悔;而善行只会带来喜悦。”说完,便诵出了这首偈颂——
Tassā kira sāmiko ekāya gehadāsiyā saddhiṃ santhavaṃ akāsi. Sā issāpakatā taṃ dāsiṃ hatthapādesu bandhitvā tassā kaṇṇanāsaṃ chinditvā ekasmiṃ guḷhagabbhe pakkhipitvā dvāraṃ pidahitvā tassa kammassa attanā katabhāvaṃ paṭicchādetuṃ ‘‘ehi, ayya, vihāraṃ gantvā dhammaṃ suṇissāmā’’ti sāmikaṃ ādāya vihāraṃ gantvā dhammaṃ suṇantī nisīdi. Athassā āgantukañātakā gehaṃ āgantvā dvāraṃ vivaritvā taṃ vippakāraṃ disvā dāsiṃ mocayiṃsu. Sā vihāraṃ gantvā catuparisamajjhe ṭhitā tamatthaṃ dasabalassa ārocesi. Satthā tassā vacanaṃ sutvā ‘‘duccaritaṃ nāma ‘idaṃ me aññe na jānantī’ti appamattakampi na kātabbaṃ, aññasmiṃ ajānantepi sucaritameva kātabbaṃ. Paṭicchādetvā katampi hi duccaritaṃ nāma pacchānutāpaṃ karoti, sucaritaṃ pāmojjameva janetī’’ti vatvā imaṃ gāthamāha –
未造的恶业更为优胜,因为恶业造作之后,终将令人苦恼;
而已造的善业才是殊胜,因为行此善业之后,便不会懊悔。
‘‘Akataṃ dukkaṭaṃ seyyo, pacchā tappati dukkaṭaṃ; Katañca sukataṃ seyyo, yaṃ katvā nānutappatī’’ti.
其中,「恶业」是指有过失、能招感恶趣的业,不造作它,方为优胜、殊胜。「之后会苦恼」的意思是:当忆念此业、反复忆念时,它必定会令人感到苦恼。「善业」则是指无过失、能带来安乐、招感善趣的业,造作它,方为殊胜。「作了之后」是说:造作那种业之后,在忆念时不会苦恼、不会懊悔,反而唯生喜悦;这样的业方为殊胜——这便是此段的义趣。
Tattha dukkaṭanti sāvajjaṃ apāyasaṃvattanikaṃ kammaṃ akatameva seyyo varaṃ uttamaṃ. Pacchā tappatīti tañhi anussaritānussaritakāle tappatiyeva. Sukatanti anavajjaṃ pana sukhadāyakaṃ sugatisaṃvattanikameva kammaṃ kataṃ seyyo. Yaṃ katvāti yaṃ kammaṃ katvā pacchā anussaraṇakāle na tappati nānutappati, somanassajātova hoti, taṃ kammaṃ varanti attho.
开示结束时,那位近事男与那位女子都证得了入流果。他们当场便释放那婢女,让她成为自由人,并令她修学正法。
Desanāvasāne upāsako ca sā ca itthī sotāpattiphale patiṭṭhahiṃsu. Tañca pana dāsiṃ tattheva bhujissaṃ katvā dhammacāriniṃ kariṃsūti.
众多比丘事
7. Sambahulabhikkhuvatthu
“如城”这段法的开示,是世尊住在祇园时,针对众多外来比丘而说的。
Nagaraṃyathāti imaṃ dhammadesanaṃ satthā jetavane viharanto sambahule āgantuke bhikkhū ārabbha kathesi.
据说,那些比丘在边地入雨安居后,第一个月住得安稳快乐。至第二个月,有盗贼前来,袭击了他们托钵的村落,掳走俘虏后便离去了。从此以后,人们为了防御盗贼,开始修缮那座边城,无暇恭敬侍奉这些比丘。于是那些比丘便不安稳地度过了雨安居。雨安居结束后,他们为拜见世尊而来到舍卫城,礼敬世尊后,退坐一面。世尊与他们互相问候,随后问道:“诸比丘,你们住得安稳快乐吗?”他们回答:“尊者,我们仅在第一个月住得安稳快乐。第二个月盗贼袭击了村子,之后人们便忙于修固城墙,无暇恭敬供奉我们,因此我们不安稳地度过了雨安居。”世尊说:“好了,诸比丘,莫生忧虑。所谓安住轻利,在任何时候都是极难得的。比丘应当如同那些人守护城市那般,守护自己的有身。”如此说后,世尊说此偈颂:
Te kira ekasmiṃ paccante vassaṃ upagantvā paṭhamamāse sukhaṃ vihariṃsu. Majjhimamāse corā āgantvā tesaṃ gocaragāmaṃ paharitvā karamare gahetvā agamaṃsu. Tato paṭṭhāya manussā corānaṃ paṭibāhanatthāya taṃ paccantanagaraṃ abhisaṅkharontā te bhikkhū sakkaccaṃ upaṭṭhātuṃ okāsaṃ na labhiṃsu. Te aphāsukaṃ vassaṃ vasitvā vutthavassā satthu dassanāya sāvatthiṃ gantvā satthāraṃ vanditvā ekamantaṃ nisīdiṃsu. Satthā tehi saddhiṃ katapaṭisanthāro ‘‘kiṃ, bhikkhave , sukhaṃ vasitthā’’ti pucchitvā, ‘‘bhante, mayaṃ paṭhamamāsameva sukhaṃ vasimhā, majjhimamāse corā gāmaṃ pahariṃsu, tato paṭṭhāya manussā nagaraṃ abhisaṅkharontā sakkaccaṃ upaṭṭhātuṃ okāsaṃ na labhiṃsu. Tasmā aphāsukaṃ vassaṃ vasimhā’’ti vutte ‘‘alaṃ, bhikkhave, mā cintayittha, phāsuvihāro nāma niccakālaṃ dullabho, bhikkhunā nāma yathā te manussā nagaraṃ gopayiṃsu, evaṃ attabhāvameva gopayituṃ vaṭṭatī’’ti vatvā imaṃ gāthamāha –
就像边地之城,内外皆得守护;
你们也应这样守护自己,莫让刹那空过;
错过时机者,堕入地狱而悲伤。
‘‘Nagaraṃ yathā paccantaṃ, guttaṃ santarabāhiraṃ; Evaṃ gopetha attānaṃ, khaṇo vo mā upaccagā; Khaṇātītā hi socanti, nirayamhi samappitā’’ti.
这里,“内外具足”:比丘们,如同那些人以坚固的城门、城墙等令城市内部坚固,以坚固的望楼、壕沟等令城市外部坚固,如此便令边城内外皆有善护。同样,你们也应提起正念,关闭内六门,不放舍守护诸门的正念。当外六处被执取时,会损害内根,因此以不执取的方式令外六处亦得坚固,为防其侵入,不放舍守护门的正念而如是生活者,便是守护自己。这就是“内外具足”的意思。“你们不要错过时机”:凡不这样守护自己的人,他便错失了佛出世、生于中部地区、获得正见、六处无缺等一切良机。你们不要让这样的时机从自己这里错失。“错过时机者”:那些错失时机的人,补特伽罗与时机俱逝,被投入地狱,于彼处生而忧愁。这就是其义。
Tattha santarabāhiranti, bhikkhave, yathā tehi manussehi taṃ paccantanagaraṃ dvārapākārādīni thirāni karontehi saantaraṃ, aṭṭālakaparikhādīni thirāni karontehi sabāhiranti santarabāhiraṃ suguttaṃ kataṃ, evaṃ tumhepi satiṃ upaṭṭhapetvā ajjhattikāni cha dvārāni pidahitvā dvārarakkhikaṃ satiṃ avissajjetvā yathā gayhamānāni bāhirāni cha āyatanāni ajjhattikānaṃ upaghātāya saṃvattanti, tathā aggahaṇena tānipi thirāni katvā tesaṃ appavesāya dvārarakkhikaṃ satiṃ appahāya vicarantā attānaṃ gopethāti attho. Khaṇo vo mā upaccagāti yo hi evaṃ attānaṃ na gopeti, taṃ puggalaṃ ayaṃ buddhuppādakhaṇo majjhimadese uppattikhaṇo sammādiṭṭhiyā paṭiladdhakhaṇo channaṃ āyatanānaṃ avekallakhaṇoti sabbopi ayaṃ khaṇo atikkamati, so khaṇo tumhe mā atikkamatu. Khaṇātītāti ye hi taṃ khaṇaṃ atītā, te ca puggale so ca khaṇo atīto, te nirayamhi samappitā hutvā tattha nibbattitvā socantīti attho.
说法终了,那些比丘生起悚惧,证得阿拉汉果。
Desanāvasāne te bhikkhū uppannasaṃvegā arahatte patiṭṭhahiṃsūti.
第八 尼干陀事
8. Nigaṇṭhavatthu
当世尊住在祇园时,因尼干陀而开示了这段以“Alajjitāye”为起首的法。
Alajjitāyeti imaṃ dhammadesanaṃ satthā jetavane viharanto nigaṇṭhe ārabbha kathesi.
有一天,比丘们见到尼干陀后,议论起来:“贤友们,比起那些完全不加遮掩的裸形者,这些尼干陀更胜一筹,因为他们至少还遮挡前身这一面,看起来像是有惭愧心。”尼干陀听到后说:“我们并非因此才遮掩。只是考虑到尘土等会落入体内,而命根又至关重要,同时担心那些尘土掉进乞食钵里,我们才这样遮掩。”说罢,便与那些比丘们展开了许多争吵。比丘们前去拜见世尊,落座后禀告了这件事。世尊说:“诸比丘,于应羞处不羞,于不应羞处反羞,怀此邪见者,必定堕入恶趣。”作了这番开示后,便于说法时诵出如下偈颂——
Ekasmiñhi divase bhikkhū nigaṇṭhe disvā kathaṃ samuṭṭhāpesuṃ, ‘‘āvuso, sabbaso appaṭicchannehi acelakehi ime nigaṇṭhā varatarā, ye ekaṃ purimapassampi tāva paṭicchādenti, sahirikā maññe ete’’ti. Taṃ sutvā nigaṇṭhā ‘‘na mayaṃ etena kāraṇena paṭicchādema, paṃsurajādayo pana puggalā eva, jīvitindriyapaṭibaddhā eva, te no bhikkhābhājanesu mā patiṃsūti iminā kāraṇena paṭicchādemā’’ti vatvā tehi saddhiṃ vādapaṭivādavasena bahuṃ kathaṃ kathesuṃ. Bhikkhū satthāraṃ upasaṅkamitvā nisinnakāle taṃ pavattiṃ ārocesuṃ. Satthā, ‘‘bhikkhave, alajjitabbena lajjitvā lajjitabbena alajjamānā nāma duggatiparāyaṇāva hontī’’ti vatvā dhammaṃ desento imā gāthā abhāsi –
于不当羞处感到羞耻,于当羞之处却不知羞耻;
执取邪见的众生,堕入恶趣。
‘‘Alajjitāye lajjanti, lajjitāye na lajjare; Micchādiṭṭhisamādānā, sattā gacchanti duggatiṃ.
‘‘Abhaye bhayadassino, bhaye cābhayadassino; Micchādiṭṭhisamādānā, sattā gacchanti duggati’’nti.
所谓“于不应羞耻处”,即对不应羞耻的事物感到羞耻。乞食的钵本非应羞耻之物,他们却将其遮掩而行,由此对钵生起羞耻。所谓“于应羞耻处”,则是对那不应暴露、会引生惭耻的隐密处,他们却不加遮掩而行,对此应羞耻之事全无羞耻。因此,他们把不应羞耻者当作羞耻,把应羞耻者当作不羞耻;以这种把无当作有、把有颠倒为他物的邪执,便成就了邪见。那些执持此邪见并依之而活的人,即“执取邪见的众生”,将投生地狱等恶趣。这便是此句的含义。
所谓“于无畏处”:由于依止乞食钵并不会生起贪、嗔、痴、慢、邪见、烦恼与恶行等怖畏,故钵被称为“无畏处”。他们却因为怖畏而遮掩此钵,于是在无畏处见到了怖畏。相反,隐密处则由于依止它能引生贪等事,故为“怖畏处”;他们不加遮掩,于是在怖畏处见到了无畏。正是由于执持这种颠倒见,“执取邪见的众生”便投生恶趣。这便是此句的含义。
Tattha alajjitāyeti alajjitabbena. Bhikkhābhājanañhi alajjitabbaṃ nāma, te pana taṃ paṭicchādetvā vicarantā tena lajjanti nāma. Lajjitāyeti apaṭicchannena hirikopīnaṅgena lajjitabbena. Te pana taṃ apaṭicchādetvā vicarantā lajjitāye na lajjanti nāma. Tena tesaṃ alajjitabbena lajjitaṃ lajjitabbena alajjitaṃ tucchagahaṇabhāvena ca aññathāgahaṇabhāvena ca micchādiṭṭhi hoti. Taṃ samādiyitvā vicarantā pana te micchādiṭṭhisamādānā sattā nirayādibhedaṃ duggatiṃ gacchantīti attho. Abhayeti bhikkhābhājanaṃ nissāya rāgadosamohamānadiṭṭhikilesaduccaritabhayānaṃ anuppajjanato bhikkhābhājanaṃ abhayaṃ nāma, bhayena taṃ paṭicchādentā pana abhaye bhayadassino nāma. Hirikopīnaṅgaṃ pana nissāya rāgādīnaṃ uppajjanato taṃ bhayaṃ nāma, tassa apaṭicchādanena bhaye cābhayadassino. Tassa taṃ ayathāgahaṇassa samādinnattā micchādiṭṭhisamādānā sattā duggahiṃ gacchantīti attho.
开示结束时,许多尼干陀心生悚惧,因而出家。这座法也为在场的大众带来了利益。
Desanāvasāne bahū nigaṇṭhā saṃviggamānasā pabbajiṃsu, sampattānampi sātthikā dhammadesanā ahosīti.
9. 外道弟子的故事
9. Titthiyasāvakavatthu
这篇关于“无过”的法语开示,是世尊住于祇园精舍时,针对外道弟子所宣说的。
Avajjeti imaṃ dhammadesanaṃ satthā jetavane viharanto titthiyasāvake ārabbha kathesi.
据说,一时,诸外道弟子看见自己的儿子与那些正见优婆塞的儿子,各自带着眷属在一起玩耍。待孩子回家后,他们便逼孩子们发誓:“你们不许礼敬释迦族的沙门,也不许进入他们的寺院。”一天,那些孩子在祇园精舍大门外的门楼附近玩耍,感到口渴。于是,他们派了一位优婆塞的男孩,对他说:“你进寺院去喝些水,然后也给我们带些水来。”那位男孩进入精舍后,礼敬了世尊,自己饮了水,随后将此事禀告了世尊。世尊对他说:“你先自己喝了水,回去叫其他人也到这里来喝水吧。”男孩照做了。于是,那些孩子都来到精舍喝水。世尊将他们唤到面前,为他们开示了相契的法语,令他们生起不动摇的信心,并安住于三皈依和戒中。孩子们各自回到家中,将此事告诉了父母。父母们听后,满怀忧愁地悲叹道:“我们的孩子,竟成了见解败坏之人!”这时,他们许多聪慧能干的邻居前来,为了消除他们的忧愁而向他们说法。他们听了邻居们的劝解后,心想:“我们就将这些男孩交给沙门乔达摩吧!”于是,他们便带着一大群亲戚和孩子。
Ekasmiñhi samaye aññatitthiyasāvakā attano putte sammādiṭṭhikānaṃ upāsakānaṃ puttehi saddhiṃ saparivāre kīḷamāne disvā gehaṃ āgatakāle ‘‘na vo samaṇā sakyaputtiyā vanditabbā, nāpi tesaṃ vihāraṃ pavisitabba’’nti sapathaṃ kārayiṃsu. Te ekadivasaṃ jetavanavihārassa bahidvārakoṭṭhakasāmante kīḷantā pipāsitā ahesuṃ. Athekaṃ upāsakadārakaṃ ‘‘tvaṃ ettha gantvā pānīyaṃ pivitvā amhākampi āharāhī’’ti pahiṇiṃsu. So vihāraṃ pavisitvā satthāraṃ vanditvā pānīyaṃ pivitvā tamatthaṃ ārocesi. Atha naṃ satthā ‘‘tvameva pānīyaṃ pivitvā gantvā itarepi pānīyapivanatthāya idheva pesehī’’ti āha. So tathā akāsi. Te āgantvā pānīyaṃ piviṃsu. Satthā te pakkosāpetvā tesaṃ sappāyaṃ dhammakathaṃ kathetvā te acalasaddhe katvā saraṇesu ca sīlesu ca patiṭṭhāpesi. Te sakāni gehāni gantvā tamatthaṃ mātāpitūnaṃ ārocesuṃ . Atha nesaṃ mātāpitaro ‘‘puttakā no vipannadiṭṭhikā jātā’’ti domanassappattā parideviṃsu. Atha tesaṃ chekā sambahulā paṭivissakā manussā āgantvā domanassavūpasamanatthāya dhammaṃ kathayiṃsu. Te tesaṃ kathaṃ sutvā ‘‘ime dārake samaṇassa gotamasseva niyyādessāmā’’ti mahantena ñātigaṇena saddhiṃ vihāraṃ nayiṃsu. Satthā tesaṃ ajjhāsayaṃ oloketvā dhammaṃ desento imā gāthā abhāsi –
于无过处见有过,于有过处见无过;
执取邪见之众生,堕入恶趣。
‘‘Avajje vajjamatino, vajje cāvajjadassino; Micchādiṭṭhisamādānā, sattā gacchanti duggatiṃ.
了知过为过,无过为非过;
受持正见的众生,往生善趣。
‘‘Vajjañca vajjato ñatvā, avajjañca avajjato; Sammādiṭṭhisamādānā, sattā gacchanti suggati’’nti.
在这里,“于无过处”:是指对于具足十事的正见,以及作为它亲依止缘的那些法。“心怀过失想的人”:是指心中生起“这是有过失的”这种想法的人。反之,对于具足十事的邪见,以及作为它亲依止缘的那些法,他们却“视为无过”。也就是说,把这种邪见中本无过失之处执取为有过失,而把确实有过失之处执取为无过失——生起这样的执取,便称为受持邪见。由于受持邪见,众生便投入恶趣。这就是这句话的含义。至于第二首偈颂的意思,反过来理解即可。
Tattha avajjeti dasavatthukāya sammādiṭṭhiyā, tassā upanissayabhūte dhamme ca. Vajjamatinoti vajjaṃ idanti uppannamatino. Dasavatthukāya micchādiṭṭhiyā pana tassā upanissayabhūte dhamme ca avajjadassino, etissā avajjaṃ vajjato vajjañca avajjato ñatvā gahaṇasaṅkhātāya micchādiṭṭhiyā samādinnattā micchādiṭṭhisamādānā sattā duggatiṃ gacchantīti attho. Dutiyagāthāya vuttavipariyāyena attho veditabbo.
开示结束时,他们所有人都先安住于三皈依中,随后次第听闻正法,最终皆证得入流果。
Desanāvasāne sabbepi te tīsu saraṇesu patiṭṭhāya aparāparaṃ dhammaṃ suṇantā sotāpattiphale patiṭṭhahiṃsūti.