(6) 1. 自心品复注
5 段
「自心品」（Sacittavaggo）
(6) 1. Sacittavaggo
「自心经等注释」（Sacittasuttādivaṇṇanā）
1-10. Sacittasuttādivaṇṇanā
51-60第二相应品最初诸经，义理明白。第10经中，“它们以胆汁为生起因”（pittaṃ samuṭṭhānametesanti），即是“胆汁所起”（pittasamuṭṭhānā），意思是以胆汁为缘、以胆汁为因。“痰所起”（semhasamuṭṭhānā）等，理趣相同。“和合起”（sannipātikā），指胆汁、痰等三者同时失调所引生。“时节变凡夫”（utupariṇāmajā），指由不适时节所生。的确，住于丛林地方的人若移居湿地，便生不适时节；住于湿地的人若移居丛林，也是如此；同样，到了大海彼岸等处，也会产生时节不适。由如此不适时节所生的受，即是“时节变凡夫”。“不平等养护生”（visamaparihārajā），指由自身威仪或身体养护不均衡所生的受。因此说“由过久站立、久坐等不平等养护所产生”，其中“等”字摄担负重物、捣石灰等。由他人加害而生的受，是“加害所起”（opakkamikā）。并不否定此种受的业果报性质。
51-60. Dutiyassa paṭhamādīni uttānatthāni. Dasame pittaṃ samuṭṭhānametesanti pittasamuṭṭhānā, pittapaccayāpittahetukāti attho. Semhasamuṭṭhānādīsupi eseva nayo. Sannipātikāti tiṇṇampi pittādīnaṃ kopena samuṭṭhitā. Utupariṇāmajāti visabhāgaututo jātā. Jaṅgaladesavāsīnañhi anūpadese vasantānaṃ visabhāgo ca utu uppajjati, anūpadesavāsīnañca jaṅgaladeseti evaṃ parasamuddatīrādivasenapi utuvisabhāgatā uppajjatiyeva. Tato jātāti utupariṇāmajā. Attano pakaticariyānaṃ visayānaṃ visamaṃ kāyapariharaṇavasena jātā visamaparihārajā. Tenāha ‘‘aticiraṭṭhānanisajjādinā visamaparihārena jātā’’ti. Ādi-saddena mahābhāravahanasudhākoṭṭanādīnaṃ saṅgaho. Parassa upakkamato nibbattā opakkamikā. Bāhiraṃ paccayaṃ anapekkhitvā kevalaṃ kammavipākatova jātā kammavipākajā. Tattha purimehi sattahi kāraṇehi uppannā sārīrikā vedanā sakkā paṭibāhituṃ, kammavipākajānaṃ pana sabbabhesajjānipi sabbaparittānipi nālaṃ paṭighātāya.
「自心经等注释」结束（Sacittasuttādivaṇṇanā niṭṭhitā）
Sacittasuttādivaṇṇanā niṭṭhitā.
「自心品注释」结束（Sacittavaggavaṇṇanā niṭṭhitā）
Sacittavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.