(七)第二 双品巴利
(7) 2. Yamakavaggo
《无明经》等经的注释巴利
1-7. Avijjāsuttādivaṇṇanā
61-67 61-67. 第二品的前几部经,含义浅显易懂。第七经里的“那罗卡巴纳”,是一个叫这个名字的市镇。据说在过去(参见《本生经注》1.1.19等),我们的菩萨投生为猴,成了体型巨大的猴王,被成百上千的猴子簇拥着,在山脚一带活动。他很有智慧,智慧广大。他这样教导猴群:“孩子们,这座山脚下有些果实是有毒的,有些池塘被非人占据着。你们只吃以前吃过的果实,只喝以前喝过的水,在这里不需要再多问什么。”那些猴子看到从未喝过的水,没有贸然去喝,而是四处跑动,等着大士到来,然后坐下来张望。大士来了之后说:“怎么了,孩子们,你们不喝水吗?”它们说:“我们在等您来。”大士说:“很好,孩子们。”于是他四处寻找脚印,只看到走进去的脚印,没看到走出来的脚印。因为没看到出来的脚印,他知道“这里有危险”。就在那时,住在那里的一个非人把水分开,站了起来——白脸、蓝肚子、红手红脚、大牙、流着口水、相貌丑陋、令人恐惧,是一个水罗刹。他这样说:“你们为什么不喝水?这水很甜,喝吧!你们为什么要听他的话?”大士说:“你是住在这里的非人吗?”他说:“是的。”大士说:“你在这里能捕到走进来的人吗?”他说:“是的,你们所有人我都要吃掉。”大士说:“夜叉,你办不到。”他说:“那你们还喝水吗?”大士说:“是的,我们会喝。”这样一来,他一个猴子也不放过。大士说:“我们既要喝水,也不会落入你的掌控。”他让人拿来芦苇,握住两端吹气。整根芦苇就只剩一个孔了。他坐在岸边喝水。他又让人分别拿来芦苇,吹气之后交给其余的猴子。它们全都当着那个夜叉的面喝水。巴利
61-67. Dutiyassa paṭhamādīni uttānatthāni. Sattame naḷakapānaketi evaṃnāmake nigame. Pubbe kira (jā. aṭṭha. 1.1.19 ādayo) amhākaṃ bodhisatto kapiyoniyaṃ nibbatto mahākāyo kapirājā hutvā anekasatavānarasahassaparivuto pabbatapāde vicari, paññavā kho pana hoti mahāpañño. So parisaṃ evaṃ ovadati, ‘‘tātā, imasmiṃ pabbatapāde visaphalāni honti, amanussapariggahitā pokkharaṇikā nāma honti, tumhe pubbe khāditapubbāneva phalāni khādatha, pītapubbāneva pānīyāni pivatha, ettha vo paṭipucchitakiccaṃ natthī’’ti. Te apītapubbaṃ disvā sahasāva apivitvā samantā paridhāvitvā mahāsattassa āgamanaṃ olokayamānā nisīdiṃsu. Mahāsatto āgantvā ‘‘kiṃ, tātā, pānīyaṃ na pivathā’’ti āha. Tumhākaṃ āgamanaṃ olokemāti. ‘‘Sādhu, tātā’’ti samantā padaṃ pariyesamāno otiṇṇapadaṃyeva addasa, na uttiṇṇapadaṃ. Adisvā ‘‘saparissayā’’ti aññāsi. Tāvadeva ca tattha abhinibbattaamanusso udakaṃ dvedhā katvā uṭṭhāsi – setamukho, nīlakucchi, rattahatthapādo, mahādāṭhiko, vantadāṭho, virūpo, bībhaccho, udakarakkhaso. So evamāha – ‘‘kasmā pānīyaṃ na pivatha, madhuraṃ udakaṃ pivatha, kiṃ tumhe etassa vacanaṃ suṇāthā’’ti. Mahāsatto āha ‘‘tvaṃ adhivattho amanusso’’ti? Āmāhanti. ‘‘Tvaṃ idha otiṇṇe labhasī’’ti āha. Āma, tumhe pana sabbe khādissāmīti. Na sakkhissasi yakkhāti. Pānīyaṃ pana pivissathāti. Āma, pivissāmāti. Evaṃ sante ekampi vānaraṃ na muñcissanti. ‘‘Pānīyañca pivissāma, na ca te vasaṃ gamissāmā’’ti naḷaṃ āharāpetvā koṭiyaṃ gahetvā dhami. Sabbo ekacchiddo ahosi. Tīre nisīditvāva pānīyaṃ pivi. Sesavānarānampi pāṭiyekkaṃ naḷaṃ āharāpetvā dhamitvā adāsi. Sabbe te passantasseva pānīyaṃ piviṃsu. Vuttampi cetaṃ –
“ 见入水足迹,不见出水足迹;
我们以芦苇管饮水,你终究害不了我。”巴利
‘‘Disvā padamanuttiṇṇaṃ, disvānotaritaṃ padaṃ; Naḷena vāriṃ pissāma, neva maṃ tvaṃ vadhissasī’’ti. (jā. 1.1.20);
从那时起直到今天,那个地方的芦苇一直都是单孔的。因为在这个劫中,确实有被称为“劫住奇迹”的事,比如月亮上有兔子的印记(本生经 1.4.61 等),瓦塔本生中因真实誓愿而火焰熄灭的地方(本生经 1.1.35),陶匠伽帝迦罗父母居住的地方不被雨淋(中部 2.291),以及池塘边芦苇全是单孔这件事。就这样,因为用芦苇喝水,那个池塘就得名“那罗卡巴纳”。后来,靠着这个池塘建起了一座村子,村子也因此叫“那罗卡巴纳”。经文里说的“那罗卡巴纳”就是指它。“巴拉萨林”就是甄叔迦林。巴利
Tato paṭṭhāya yāva ajjadivasā tasmiṃ ṭhāne naḷā ekacchiddāva honti. Imasmiñhi kappe kappaṭṭhiyapāṭihāriyāni nāma cande sasalakkhaṇaṃ (jā. 1.4.61 ādayo), vaṭṭajātake (jā. 1.1.35) saccakiriyaṭṭhāne aggijālassa āgamanupacchedo, ghaṭīkārassa mātāpitūnaṃ vasanaṭṭhāne anovassanaṃ (ma. ni. 2.291), pokkharaṇiyā tīre naḷānaṃ ekacchiddabhāvoti. Iti sā pokkharaṇī naḷena pānīyassa pivitattā ‘‘naḷakapānakā’’ti nāmaṃ labhi. Aparabhāge taṃ pokkharaṇiṃ nissāya nigamo patiṭṭhāsi, tassapi ‘‘naḷakapāna’’ntveva nāmaṃ jātaṃ. Taṃ pana sandhāya vuttaṃ ‘‘naḷakapāne’’ti. Palāsavaneti kiṃsukavane.
“默然,默然”这种重复的说法,是为了表明遍问,为了说明这一点,才说了“不论哪个方向……”等话。在“仔细观察后”这句里,“anu”这个前缀和“parī”意思相同,所以注释里说“从各处观察之后”。为什么世尊会感到疲劳呢?责问者的意思是:世尊本来具有百亿头大象的力量,怎么会疲劳?而注释长老为了说明“这就是诸行的本性,也就是无常性。凡是无常的,就必然因为被生灭逼迫而绝对是苦。在这些本质是苦的事物中,于佛陀身上生起痛苦,这就是相应的因缘”,于是说了“世尊的……”等话。世尊背部生起了风痛,而这是以过去所造的业为缘的。这里有人问:“那究竟是什么业,使得世尊在无量时中恭敬积累、圆满广大福德资粮,却还要感受这样的苦果?”回答是:这位世尊在还是菩萨的过去某一生中,曾投生为摔跤手的儿子,亲近恶人,常常不正作意。有一天,在摔跤比赛进行时,他抓住另一个摔跤手的儿子,狠狠地压制他。由于那个业,如今即使已成佛,仍要感受这种苦。就像这个例子一样,诸如旃遮少女等女人对世尊的诽谤等种种痛苦,全都是过去所造业的残余果报,这些被称为业障。这在《譬喻经》中确实说过——巴利
Tuṇhībhūtaṃ tuṇhībhūtanti byāpanicchāyaṃ idaṃ āmeḍitavacananti dassetuṃ ‘‘yaṃ yaṃ disa’’ntiādi vuttaṃ. Anuviloketvāti ettha anu-saddo ‘‘parī’’ti iminā samānatthoti āha ‘‘tato tato viloketvā’’ti. Kasmā āgilāyati koṭisahassahatthināgānaṃ balaṃ dhārentassāti codakassa adhippāyo. Ācariyo panassa ‘‘esa saṅkhārānaṃ sabhāvo, yadidaṃ aniccatā. Ye pana aniccā, te ekanteneva udayavayappaṭipīḷitatāya dukkhā eva. Dukkhasabhāvesu tesu satthukāye dukkhuppattiyā ayaṃ paccayo’’ti dassetuṃ ‘‘bhagavato’’tiādi vuttaṃ. Piṭṭhivāto uppajji, so ca kho pubbekatakammapaccayā. Etthāha ‘‘kiṃ pana taṃ kammaṃ, yena aparimāṇakālaṃ sakkaccaṃ upacitavipulapuññasambhāro satthā evarūpaṃ dukkhavipākamanubhavatī’’ti? Vuccate – ayameva bhagavā bodhisattabhūto atītajātiyaṃ mallaputto hutvā pāpajanasevī ayonisomanasikārabahulo carati. So ekadivasaṃ nibbuddhe vattamāne ekaṃ mallaputtaṃ gahetvā gāḷhataraṃ nippīḷesi. Tena kammena idāni buddho hutvāpi dukkhamanubhavi. Yathā cetaṃ, evaṃ ciñcamāṇavikādīnamitthīnaṃ yāni bhagavato abbhakkhānādīni dukkhāni, sabbāni pubbekatassa vipākāvasesāni, yāni kammapilotikānīti vuccanti. Vuttañhetaṃ apadāne (apa. thera 1.39.64-96) –
在阿耨达池旁边,那片令人欢喜的石板上;
在种种珍宝闪耀、种种香花遍布的树林之间。
那位超越世间的导师,被庞大的比丘僧团簇拥着,
他坐在那里,宣说了自己过去所造的业。
诸比丘,请听我说,我所造过的业。
即使已经成佛,Pilotika的业仍然会成熟。巴利
‘‘Anotattasarāsanne, ramaṇīye silātale; Nānāratanapajjote, nānāgandhavanantare. ‘‘Mahatā bhikkhusaṅghena, pareto lokanāyako; Āsīno byākarī tattha, pubbakammāni attano. ‘‘Suṇātha bhikkhavo mayhaṃ, yaṃ kammaṃ pakataṃ mayā; Pilotikassa kammassa, buddhattepi vipaccati.
过去世中,我曾是个名叫穆那利的恶人。
我曾诽谤过一位无过失的、散发妙香的独觉佛。
凭着那残余的业,在这一世最后的生命里;
我因为孙达利迦的缘故,遭到了诽谤。巴利
‘‘Munāḷi nāmahaṃ dhutto, pubbe aññāsu jātisu; Paccekabuddhaṃ surabhiṃ, abbhācikkhiṃ adūsakaṃ. ‘‘Tena kammavipākena, niraye saṃsariṃ ciraṃ; Bahū vassasahassāni, dukkhaṃ vedesi vedanaṃ. ‘‘Tena kammāvasesena, idha pacchimake bhave; Abbhakkhānaṃ mayā laddhaṃ, sundarikāya kāraṇā.
有一位名叫难陀的弟子,是战胜一切的佛陀的弟子。
我因为指责他,长久在地狱里轮回流转。
我在地狱里流转了整整一万年,过了很久很久。
我得到人身之后,却遭到了很多诽谤。
以彼残余业力,钦恰玛纳维咖女
以不实之词,于大众前诽谤我。巴利
‘‘Sabbābhibhussa buddhassa, nando nāmāsi sāvako; Taṃ abbhakkhāya niraye, ciraṃ saṃsaritaṃ mayā. ‘‘Dasa vassasahassāni, niraye saṃsariṃ ciraṃ; Manussabhāvaṃ laddhāhaṃ, abbhakkhānaṃ bahuṃ labhiṃ. ‘‘Tena kammāvasesena, ciñcamāṇavikā mamaṃ; Abbhācikkhi abhūtena, janakāyassa aggato.
我曾是婆罗门,多闻博学,受人敬重供养;
我在大林里给五百个年轻人教授咒语。
那位可怖畏的仙人来到那里,具足五神通,有大神力;
我看见那位无辜的仙人来了,却诬告了他。
那时我对弟子们说:这位仙人是个享受欲乐的人。
在我说话的时候,那些青年也随喜赞同。
于是诸少年,对挨家乞食者,
他们对大众说:这位仙人是享受欲乐的人。
因为那个业报,这五百位比丘
所有人都因为孙达利迦那件事而遭到诽谤。巴利
‘‘Brāhmaṇo sutavā āsiṃ, ahaṃ sakkatapūjito; Mahāvane pañcasate, mante vācesi māṇave. ‘‘Tatthāgato isi bhīmo, pañcābhiñño mahiddhiko; Tañcāhaṃ āgataṃ disvā, abbhācikkhiṃ adūsakaṃ. ‘‘Tatohaṃ avacaṃ sisse, kāmabhogī ayaṃ isi; Mayhampi bhāsamānassa, anumodiṃsu māṇavā. ‘‘Tato māṇavakā sabbe, bhikkhamānaṃ kule kule; Mahājanassa āhaṃsu, kāmabhogī ayaṃ isi. ‘‘Tena kammavipākena, pañca bhikkhusatā ime; Abbhakkhānaṃ labhuṃ sabbe, sundarikāya kāraṇā.
过去,我曾为了钱财,杀害了同父异母的弟弟;
我把他扔进了险峻难行的山谷,还用石头砸他。
因为那个业报,提婆达多把石头扔了出去;
碎石砸伤了我的脚拇指。巴利
‘‘Vemātubhātaraṃ pubbe, dhanahetu haniṃ ahaṃ; Pakkhipiṃ giriduggasmiṃ, silāya ca apiṃsayiṃ. ‘‘Tena kammavipākena, devadatto silaṃ khipi; Aṅguṭṭhaṃ piṃsayī pāde, mama pāsāṇasakkharā.
从前我还是个小孩时,曾在大路上玩耍;
看见一位独觉佛后,我把碎瓦片扔到了路上。
因为那个业报,在这最后一生中,
提婆达多为了杀我,派了刺客来。巴利
‘‘Purehaṃ dārako hutvā, kīḷamāno mahāpathe; Paccekabuddhaṃ disvāna, magge sakalikaṃ khipiṃ. ‘‘Tena kammavipākena, idha pacchimake bhave; Vadhatthaṃ maṃ devadatto, abhimāre payojayi.
由彼业报,那喇吉利狂象;
凶暴之象,来到山围胜城。巴利
‘‘Hatthāroho pure āsiṃ, paccekamunimuttamaṃ; Piṇḍāya vicarantaṃ taṃ, āsādesiṃ gajenahaṃ. ‘‘Tena kammavipākena, bhanto nāḷāgirī gajo; Giribbaje puravare, dāruṇo samupāgami.
我曾是国王,统治大地,用矛杀死过一个人;
因为那个业报,我在地狱里受尽剧烈煎熬。
依靠那业的残余,如今我的全部
他把脚上的皮肤弄破了,因为业确实不会消失。巴利
‘‘Rājāhaṃ patthivo āsiṃ, sattiyā purisaṃ haniṃ; Tena kammavipākena, niraye paccisaṃ bhusaṃ. ‘‘Kammuno tassa sesena, idāni sakalaṃ mama; Pāde chaviṃ pakappesi, na hi kammaṃ vinassati.
我曾经是渔夫村里的一个渔夫之子;
看见鱼被杀死,我心里生起了欢喜。
因为那个业报,我头痛了起来。
当毗琉璃王大开杀戒时,所有释迦族人都被杀光了。巴利
‘‘Ahaṃ kevaṭṭagāmasmiṃ, ahuṃ kevaṭṭadārako; Macchake ghātite disvā, janayiṃ somanassakaṃ. ‘‘Tena kammavipākena, sīsadukkhaṃ ahū mama; Sabbe sakkā ca haññiṃsu, yadā hani viṭaṭūbho.
我在普萨佛的教法里,辱骂过他的弟子。
你们吃大麦、嚼大麦吧,别吃米饭了。
因为那个业报,我整整三个月都只能吃大麦。
那时,我受婆罗门邀请,住在毗兰若。巴利
‘‘Phussassāhaṃ pāvacane, sāvake paribhāsayiṃ; Yavaṃ khādatha bhuñjatha, mā ca bhuñjatha sālayo. ‘‘Tena kammavipākena, temāsaṃ khāditaṃ yavaṃ; Nimantito brāhmaṇena, verañjāyaṃ vasiṃ tadā.
正当搏斗进行之时,我压制了玛拉之子。
因为那个业报,我的背痛就出现了。巴利
‘‘Nibbuddhe vattamānamhi, mallaputtaṃ niheṭhayiṃ; Tena kammavipākena, piṭṭhidukkhaṃ ahū mama.
我曾是个医生,给一位富商之子用了泻药。
因为那个业报,我得了痢疾。巴利
‘‘Tikicchako ahaṃ āsiṃ, seṭṭhiputtaṃ virecayiṃ; Tena kammavipākena, hoti pakkhandikā mama.
那时,我护明对善逝迦叶这样说:
剃度者的觉悟从哪里来?觉悟是极难得的。
因为那个业报,我修了很多难行的苦行。
在优楼频螺的六年之后,我证得了菩提。
我并不是靠这条道路证得无上菩提的。
我沿着邪道去寻找,却被过去的业力挡住了。
福德和罪业都已灭尽,远离了一切热恼。
没有忧愁,也没有恼乱,无漏的我将涅槃。
“ 胜者这样在比丘僧团面前作出了授记。
他证得了一切神通与力量,住在无热大湖中。”巴利
‘‘Avacāhaṃ jotipālo, sugataṃ kassapaṃ tadā; Kuto nu bodhi muṇḍassa, bodhi paramadullabhā. ‘‘Tena kammavipākena, acariṃ dukkaraṃ bahuṃ; Chabbassānuruvelāyaṃ, tato bodhimapāpuṇiṃ. ‘‘Nāhaṃ etena maggena, pāpuṇiṃ bodhimuttamaṃ; Kummaggena gavesissaṃ, pubbakammena vārito. ‘‘Puññapāpaparikkhīṇo, sabbasantāpavajjito; Asoko anupāyāso, nibbāyissamanāsavo. ‘‘Evaṃ jino viyākāsi, bhikkhusaṅghassa aggato; Sabbābhiññābalappatto, anotatte mahāsare’’ti. (apa. thera 1.39.64-96);
9-10. 第一论事经等的注释巴利
9-10. Paṭhamakathāvatthusuttādivaṇṇanā
69-70 69-70. 在第九个(经/品)那里:“导出”(niyyāna)——因为依靠它从恶趣和轮回中出离,所以叫导出,也就是天界之道和解脱之道。它值得这个导出,或者致力于导出,或者以导出为结果,所以叫“导出的”(niyyānikā)。或者,从语恶行的杂染中出离,把 ī 音缩短,把 ya 变成 ka,就成了 niyyānikā,意思是与思俱的远离杂秽语。与它相反的是“非导出的”(aniyyānikā),它的状态就是“非导出性”(aniyyānikatta),因此说“因为非导出性”。“成为畜生的”(tiracchānabhūta)意思是成为障碍的。“与家相关的谈论”(gehassitakathā)指与居家相关的谈论。“业处的修习”(kammaṭṭhānabhāva)指与无常相关的四圣谛业处的修习。巴利
69-70. Navame (dī. ni. ṭī. 1.17; dī. ni. abhi. ṭī. 1.17; saṃ. ni. ṭī. 2.5.1080) duggatito saṃsārato ca niyyāti etenāti niyyānaṃ, saggamaggo, mokkhamaggo ca. Taṃ niyyānaṃ arahati, niyyāne vā niyuttā, niyyānaṃ vā phalabhūtaṃ etissā atthīti niyyānikā. Vacīduccaritasaṃkilesato niyyātīti vā īkārassa rassattaṃ, yakārassa ca kakāraṃ katvā niyyānikā, cetanāya saddhiṃ samphappalāpā veramaṇi. Tappaṭipakkhato aniyyānikā, tassā bhāvo aniyyānikattaṃ, tasmā aniyyānikattā. Tiracchānabhūtanti tirokaraṇabhūtaṃ. Gehassitakathāti gehappaṭisaṃyuttā. Kammaṭṭhānabhāveti aniccatāpaṭisaṃyuttacatusaccakammaṭṭhānabhāve.
“有意义的”就是“具备利益”,意思是与利益相关联。也有人把这里的读法写成“酒论”,所以注释里说:“不过在圣典原文中写作‘酒论’。”不过,这种谈论如果从享乐的角度说,比如“喝了这样的新酒能让人生起喜乐”,那是不成立的;但如果从过患的角度说,比如“会导致疯癫”等等,那就是成立的。因此说:“种种……乃至……从过患的角度说是成立的。”“街巷”指房屋聚集的地方。提到“街巷”,也就把住在那里的人包括进来了,就像说“村子来了”一样。因此也说“勇健、能干”以及“有信、净信”等。“瓶处”指放瓶子的地方,这里是借指在那里工作的婢女,所以说“或瓶婢女论”。巴利
Saha atthenāti sātthakaṃ, hitappaṭisaṃyuttanti attho. ‘‘Surākathā’’tipi pāṭhoti āha ‘‘surākathanti pāḷiyaṃ panā’’ti. Sā panesā kathā ‘‘evarūpā navasurā pītā ratijananī hotī’’ti assādavasena na vaṭṭati, ādīnavavasena pana ‘‘ummattakasaṃvattanikā’’tiādinā nayena vaṭṭati. Tenāha ‘‘anekavidhaṃ…pe… ādīnavavasena vaṭṭatī’’ti. Visikhāti gharasanniveso. Visikhāgahaṇena ca tannivāsino gahitā ‘‘gāmo āgato’’tiādīsu viya. Tenevāha ‘‘sūrā samatthā’’ti ca ‘‘saddhā pasannā’’ti ca. Kumbhaṭṭhānappadesena kumbhadāsiyo vuttāti āha ‘‘kumbhadāsikathā vā’’ti.
脱离了王论等前论,或者世界传说等后论,就是脱离了前论和后论。以生起、存续、坏灭等方式来宣说世间,所以叫世界传说。所谓“以某名”,指的是生主梵天神,或者自在天。无益争辩论,就是像“骨头是白的,不该说‘白’;钵是黑的,就该说‘黑’”这一类争论。用“等”这个字,应当知道也包含了“命根并不像石花板那样无碍而广大,因为被某某人以横向衡量所造”这类说法。由沙伽罗天神,指的是沙伽罗王子们。开凿一词是单数,因为他们各自开凿,所以说“由沙伽罗天神开凿”。与印一起,所以称为海。依此而存在、增长,所以叫有。有、无有,就是如是有无论。这里,有是常见,无有是断见。有是增长,无有是减损。有是欲乐,无有是苦行。如此,与这六种如是有无论一起,就有三十二种畜生论。或者,在巴利文中,虽然未如实出现的森林、山、河、岛论,也以“如是”一词收摄,而说为三十二种畜生论。第十门中没有可说的。巴利
Rājakathādipurimakathāya , lokakkhāyikādipacchimakathāya vā vinimuttā purimapacchimakathā vimuttā. Uppattiṭhitisaṃhārādivasena lokaṃ akkhāyatīti lokakkhāyikā. Asukena nāmāti pajāpatinā brahmunā, issarena vā. Vitaṇḍasallāpakathāti ‘‘aṭṭhīnaṃ setattā setoti na vattabbo, pattānaṃ kāḷattā kāḷoti pana vattabbo’’ti evamādikā. Ādi-saddena ‘‘selapupphalakāni viya jīvidāvirapārayattivisālā natthi, yaṃ yo koci tiriyāmānā katattā’’ti evamādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo. Sāgaradevenāti sāgaraputtarājūhi. Khatoti etaṃ ekavacanaṃ tehi paccekaṃ khatattā ‘‘sāgaradevena khatattā’’ti vuttaṃ. Sahamuddā samuddoti vutto. Bhavati vaddhati etenāti bhavo. Bhavābhavā hontīti itibhavābhavakathā. Ettha ca bhavoti sassataṃ, abhavoti ucchedaṃ. Bhavoti vuddhi, abhavoti hāni. Bhavoti kāmasukhaṃ, abhavoti attakilamathoti iti imāya chabbidhāya itibhavābhavakathāya saddhiṃ bāttiṃsa tiracchānakathā nāma honti. Atha vā pāḷiyaṃ sarūpato anāgatāpi araññapabbatanadīdīpakathā itisaddena saṅgaṇhitvā bāttiṃsa tiracchānakathā vuttā. Dasame natthi vattabbaṃ.