第51章
Ekapaññāsatima pariccheda
那时他做了太子,后来成为一位名叫达布拉的国王。
他立他为副王,并给他取名为阿提波达。
Yuvarājā tadā hutvā, rājā dappuḷanāmako; Ṭhapesi oparajjamhi, ādipadaṃ sanāmakaṃ.
把村庄布施给马利查瓦提精舍之后,在那之前……
遵循过去诸王的行事之道,守护这片大地。
Maricavaṭṭivihārassa, gāmaṃ datvā tato pure; Cārittaṃ pubbarājūnaṃ, rakkhitvāna mahiṃ imaṃ.
久未进食,因自己宿业;
彼王于第七月,进入死神之口。
Abhutvā dīghakālañhi, pubbakammena attano; Rājā so sattame māse, paviṭṭho paccuno mukhaṃ.
副王达普罗随即登基为王,
随后授予伍达亚萨底波达太子之位。
Uparājā ahurājā, dappuḷo tadanantaraṃ; Udayassādipādassa, yuvarājapadaṃ adā.
那时因惧朱罗国,潘度王舍弃自己的国土,
登船抵达了大渡口。
Tadā coḷabhayā paṇḍu-rājaṃ janapadaṃ sakaṃ; Cajitvā nāvamāruyha, mahātitthamupāgami.
国王吩咐了他,自己看到后心里很满意,
给了他大量财富,让他住在城外。
Āṇāpetvāna taṃ rājā, disvā santuṭṭhamānaso; Mahābhogaṃ adā tassa, nivāsesi purā bahi.
与朱罗王交战后,夺取双港;
兰卡王披甲时,(言:)“我将给予般度罗王。”
Coḷarājena yujjhitvā, gahetvā paṭṭanadvayaṃ; Paṇḍurājassa dammīti, sannaddhe laṅkarājini.
因为某件该办的事,岛上的刹帝利们……
他们因为恶业,跟般度罗发生了可怕的争斗。
Kenā’pi karaṇīyena, khattiyā dīpavāsino; Akaṃsu viggahaṃ ghoraṃ, pāpakammena paṇḍuno.
心想“住于般度罗王处无所作为”,
舍王冠等物后,他去往喀拉拉地区。
Paṇḍurāje’ttha vāsena, kammaṃ natthīti cintiya; Ṭhapetvā makuṭādīni, gato keraḷasantikaṃ.
诤讼平息后,国王那时将大云林中的
大菩提寺附近的村庄施与。
Viggahe niṭṭhite rājā, mahāmeghavane tadā; Mahābodhigharassā’dā, gāmaṃ nagarasantike.
有位名叫“住处守护者”者,其将军伊兰哥
在塔园附近建造了以国王为名的〔精舍〕。
Āvāsaṃ rakkhako nāma, tassa senāpatī akā; Thūpārāmasamīpamhi, iḷaṅgo rājanāmakaṃ.
这是先王们所造的,那位国王守护着它;
他到了第十二年,就随自己的业而去。
Kataṃ taṃ pubbarājehi, rājā so paripāliya; Patto dvādasamaṃ vassaṃ, yathākammamupāgami.
伍达亚,你曾是王储,是兰卡居民的主宰;
他为塞那将军灌顶,立为副王。
Udayo yuvarājā’si, laṃkāvāsīnamissaro; Senanāmādipādaṃ so, oparajje’bhisecayi.
当时,那些大臣因为害怕国王,就逃进了苦行林。
国王和副王走过去,砍下了他们的头。
Rañño bhītā tadāmaccā, pavisiṃsu tapovanaṃ; Rājoparājā gantvāna, tesaṃ sīsāni chedayuṃ.
那些住在那里的苦行者,因为那个业而生起了厌离。
那时他们离开国王的国土,来到了罗诃那。
Tena kammena nibbinnā, yatayo tannivāsino; Hitvā janapadaṃ rañño, tadāgacchiṃsu rohaṇaṃ.
那时,乡民、市民与诸军众尽皆愤激;
犹如大海被狂风撼动,翻腾震荡。
Tadā jānapadā ceva, nāgarā ca balāni ca; Kupitā caṇḍuvātena, sāgaro viya kampito.
登上宝石宫殿,在阿跋耶郁多罗精舍;
让国王受到惊吓,又给他看了恐怖景象。
Ratanapāsādamāruyha, vihāre abhayuttare; Santāsetvāna rājānaṃ, dassetvāna vibhīsikaṃ.
拥护争讼者的大臣们,在苦行林中;
那时砍下他们的头后,从门中抛落。
Upatthambhakamaccānaṃ, viggahassa tapovane; Tadā sīsāni chinditvā, kavātena nipātayuṃ.
储君与副王闻此言,其友初足亦闻已,
翻越城墙,疾驰赴罗诃那。
Taṃ sutvā yuvarājā ca, ādipādo ca taṃ sakhā; Ullaṅghitvāna pākāraṃ, sīghaṃ gacchiṃsu rohaṇaṃ.
军队一路紧跟,直到黑河岸边;
因为没能得到船,而那些人已经渡过,他就回来了。
Balakāyonubandhitvā, yāva kaṇhanadītaṭā; Alābhena ca nāvānaṃ, tiṇṇattā tesamāgami.
诸王子来到那片林中,是破坏安宁之人;
他们伏在那些修行者面前,以胸贴地而卧。
Rājaputtāgatā tattha, vane abhayabhedino; Yatīnaṃ purato tesaṃ, nipajjitvā urena te.
衣服湿透,头发披散,他们用各种方式悲泣哀号;
他们放声痛哭、嚎啕大哭之后,向那些苦行者请求原谅。
Allavatthā’llakesā ca, paridevittha’nekadhā; Kandītvā rodanaṃ katvā, khamāpesuṃ tapassino.
靠着忍耐和慈爱的力量,他们那些教法之主——
两位岛主的福德,就这样生起了。
Khantimettānubhāvena, tesaṃ sāsanasāminaṃ; Puññodayo ahu tesaṃ, ubhinnaṃ dīpasāminaṃ.
王子的军队,以及住在三派中的众人;
他们前去迎接那些已证寂静、具大威力者。
Yuvarājabalañceva, nikāyattayavāsino; Gamiṃsu tesamānetuṃ, santibhūte mahābale.
两位王子都聪慧明达,身穿粪扫衣。
请求他们后,就带着他们去了自己的城里。
Rājaputtā ubho byattā, paṇḍitā paṃsukūlino; Yācitvā tesamādāya, agamaṃsu sakaṃ puraṃ.
国王来到比丘们面前的路上,向他们请求原谅。
他带着他们到了他们的树林,然后带他们到了王宫。
Bhikkhūnaṃ purato maggaṃ, rājāgantā khamāpayi; Ādāya te vanaṃ tesaṃ, netvā rājagharaṃ gato.
从那时起,他守护着前王所行的传统。
这位国王在第三年,就随自己的业力而去世了。
Tato paṭṭhāya cāritthaṃ, pāletvā pubbarājunaṃ; Rājā so tatiye vasse, yathākammamupāgami.
智者塞那受兰卡灌顶后,
立阿迪帕达伍达亚为副王,结为友伴。
Laṃkābhisekaṃ patvāna, seno so matimā tato; Udayaṃ ādipādaṃ taṃ, yuvarājaṃ akā sakhaṃ.
他在伍波萨他日给穷苦人施舍了一千个钱币;
愿人主终生布施,成为持伍波萨他者。
Kahāpaṇasahassaṃ so, duggatānaṃ uposathe; Hotu’posathiko datvā, yāvajīvaṃ narādhipo.
大地之主施比丘众衣食与造像;
施执杖之主,以及乞人与工匠。
Paṭimā bhattavatthāni, bhikkhūnaṃ dharaṇī pati; Adā daṇḍissaraṃ dānaṃ, yācakānañca sippīnaṃ.
于诸胜地,为工匠们建起迷人宫殿;
又令施与食邑村落,大智者。
Ṭhāne katthaci sippīnaṃ, pāsādesu manohare; Kāretvā bhogagāme ca, adāpesi mahāmati.
或者给了一千个金币,或者给了五百个金币;
他在兰卡的旧僧院里,做了新的修建工程。
Kahāpaṇasahassaṃ vā, datvā pañcasatāni vā; Laṅkāyaṃ jiṇṇakāvāse, navakammamakārayī.
四万(钱)在无畏山寺塔,
国王为了让地面铺上石板,也下令赐予了。
Cattālīsasahassāni, abhayuttaracetiye; Silāpattharaṇatthāya, dāpesi ca mahīpati.
于兰卡诸大水库,他为朽坏之排水口作新工程,
并以石沙筑坚堤。
Mahāvāpīsu laṃkāyaṃ, jiṇṇaniddhamane akā; Navakammañca mariyādaṃ, thiyaṃ pāsāṇapaṃsunā.
他在王宫里建了一座令人愉悦、极其尊贵的华鬘堂。
国王们再次设立的布施,他妥善地延续下去。
Akā rājaghare rammaṃ, mālāgehaṃ mahārahaṃ; Ṭhapitaṃ punarājūhi, dānaṃ sammāpavattayi.
这是由担任马拉耶官职的首席大臣阿耆菩提建造的。
那时看见精舍和龙象殿,便赐予村庄。
Kataṃ malayarājena, amaccena’gga bodhinā; Pariveṇaṃ nāgasālaṃ, disvā gāma madā tadā.
在四座住处中,妥善完成了种种造像之事;
他还常常建造令人欢喜的殿堂,供养舍利。
Katvā catuvihāresu, rūpakammāni sādhukaṃ; Maṇḍapāni ca rammāni, dhātupūjaṃ akā sadā.
像这样种种众多的善行,数量多得数不清;
他做完这些之后,在第九年随自己的业而去世了。
Evamādīni puññāni, anekāni anekadhā; Katvā so navame vasse, yathākammamupāgami.
既受楞伽灌顶竟,储君优陀耶继之;
为塞那阿第波陀灌顶,立之于副王位。
Laṃkābhisekaṃ patvāna, yuvarājodayo tato; Senanāmādipādaṃ so, oparajje’bhi secayi.
国王嗜睡又饮酒,以恶行对众生;
朱罗听了他的放逸,心生满足。
Niddālu majjapo āsi, rājā pāpena jantunaṃ; Coḷo pamattataṃ tassa, sutvā santuṭṭhamānaso.
他为求得般度王所置的宝冠等物,遣使来此,
犹如般度(所置)一般。
Paṇḍudesātisekaṃ so, pattukā mettha pesayi; Makuṭādīnamatthāya, ṭhapitānaṃva paṇḍunā.
那位国王没有把那些东西送出去,那位兵力强大的朱罗王(因此……)。
他整备好军队,派出去用武力夺取。
Tāni nādāsi so rājā, tena coḷo mahabbalo; Balaṃ sannayha pesesi, balakkārena gaṇhituṃ.
那时,边境叛乱,将军已赴其处;
国王命令他后,派他去作战。
Tadā senāpati ettha, paccante kupite gato; Āṇāpetvāna taṃ rājā, yujjhanatthāya pesayi.
将军就在那里被杀,他虽曾作战,却不是战死在沙场上。
那位国王带着王冠等御物,来到了罗诃那。
Hato senāpati tattha, yujjhi na raṇe mato; Kakūṭādīni ādāya, rājā so rohaṇaṃ agā.
到了那里,却无法进入朱罗军队。
因为害怕,他折返自己的国土,回到了那里。
Gantvā coḷabalaṃ tattha, alabhitvā pavesanaṃ; Nivattitvā sakaṃ raṭṭhaṃ, agamāsi idhatā bhayā.
此后,楞伽之主国王将具足威光、大智慧的维杜拉加贤首
安置于将军之位。
Tato senāpatiṭṭhāne, viduraggaṃ tu nāyakaṃ; Ṭhapesi rājā laṃkindo, tejavantaṃ mahāmatiṃ.
诛灭朱罗王边地之患后,那位统帅下令:
将此处所掳者示众,令其惊怖。
Paccantaṃ coḷarājassa, ghātetvā so camūpati; Āṇāpesi ito nītaṃ, dassetvāna vibhīsitaṃ.
此后,他让人把一切贵重资具布施给
粪扫衣比丘们和所有岛上住众。
Tato dāpesi so sabba-parikkhāraṃ mahārahaṃ; Paṃsukūlikabhikkhūnaṃ, sabbesaṃ dīpavāsinaṃ.
在大寺里,兰卡岛的君主,世尊的影像……
那时,他用宝珠的光芒照亮,成了一颗顶髻宝珠。
Mahāvihāre laṃkindo, paṭibimbassa satthuno; Jalantaṃ maṇiraṃsīhi, akā cūḷāmaṇiṃ tadā.
他那些聪慧的后妃们,以足部饰网向他礼敬;
以闪耀的宝石供养那尊石佛像。
Orodhā vidurā tassa, pādajālena pūjayi; Maṇīhi pajjalantehi, paṭimaṃ taṃ silāmayaṃ.
朱罗王以军力焚毁了名为摩尼的宫殿,
他开始重建,却在第八年去世。
Jhāpitaṃ coḷarājassa, balena maṇināmakaṃ; Pāsādaṃ kātumāraddho, cuto vassamhi aṭṭhame.
此五大地之主,享用标有独一白伞的丰饶大地;
以惩罚与摄受之法,将整个世界纳入其治下。
凡随儿女妻室、大臣亲友而落入死权者,
愿善人恒常如是忆念,舍却放逸与骄慢。
Pañcete vasudhādhipā vasumahiṃ ekātapattaṅkitaṃ; Bhutvā niggahasaṅgahehi sakalaṃ lokaṃ vase vattiya; Yā tā maccuvasaṃ saputtavaṇitā sāmaccamittānugā; Iccevaṃ satataṃ sarantu sujanā hātuṃ pamādaṃ madaṃ.