第三十四章
Catuttiṃsatima pariccheda
十一王阐明
Ekādasarājadīpano
此后,大周利·大提舍做了这件事;
他依法、平等地统治了十四年。
Tadaccaye mahācūlī-mahātisso akārayi; Rajjaṃ cuddasavassāni, dhammena ca samena ca.
他听闻亲手布施有大果报;
在那第一年,他便乔装前往。
Sahatthena kataṃ dānaṃ, so sutvāna mahapphalaṃ; Paṭhameyeva vassamhi, gantvā aññātavesavā.
建造了沙梨林之后,从那里获得工钱;
国王便将施食供养了大苏摩长老。
Katvāna sālilavanaṃ, laddhāya bhatiyā tato; Piṇḍapātaṃ mahāsumma-therassā’dā mahīpati.
Soṇṇagirimhi puna so, tīṇivassāni khattiyo; Guḷayantamhi katvāna, bhatiṃladdhā guḷe tato.
Te guḷe āharāpetvā, puraṃ āgamma bhūpati; Bhikkhusaṅghassa pādāsi, mahādānaṃ mahīpati.
他向三万比丘施与了覆身衣具;
同样也向一万二千比丘尼施与了覆身衣具。
Tiṃsabhikkhusahassassa, adā acchādanāni ca; Dvādasannaṃ sahassānaṃ, bhikkhūnīnaṃ tatheva ca.
这位大地之主建造了安稳的寺院后,
向六万位比丘施与了三衣。
Kārayitvā mahīpālo, vihāraṃ suppatiṭṭhitaṃ; Saṭṭhibhikkhu sahassassa, ticīvaramadāpayi.
Tiṃsa sahassa saṅkhānaṃ, bhikkhunīnañca dāpayi; Maṇḍavāpi vihāraṃ so, tathā abhayagallakaṃ.
还有梵古帕坦伽伽拉寺,与长臂伽拉寺;
这位国王还建造了瓦拉伽玛寺。
Vaṅgupaṭṭaṅgagallañca, dīghabāhukagallakaṃ; Vālagāma vihārañca, rājā soyeva kārayi.
那位国王以信心,如此修集了种种功德;
十四年过后,他往生天界。
Evaṃ saddhāya so rājā, katvā puññāninekadhā; Catuddasannaṃ vassānaṃ, accayena divaṃ agā.
瓦塔伽弥尼的儿子,以“盗贼那伽”之名著称;
大朱拉王在位时期,他沦为盗贼,四处游荡。
Vaṭṭagāmaṇino putto, coranāgoti vissuto; Mahācūḷissarajjamhi, coro hutvā caritadā.
大朱拉王去世后,他归来执掌国政;
在他做盗贼的日子里,他获得了栖身之处,并以此为生。
Mahācūḷe uparate, rajjaṃ kārayi āgato; Attano corakāle so, nivāsaṃ yesunālabhi.
Aṭṭharasavihāre te, viddhaṃsāpesi dummati; Rajjaṃ dvādasavassāni, coranāgo akārayi.
Lokantarika nirayaṃ, pāposoupapajjatha; Tadaccaye mahācūḷhi-rañño putto akārayi.
Rajjaṃ tīṇeva vassāni, rājātisso’ti vissuto; Coranāgassa devītu, vīsamaṃ vīsamānulā.
Vīsaṃ datvāna māresi, balattherattamānasā; Tasmiṃyevabalatthesā, anulārattamānasā.
那时,有一位名叫悉婆的大力长老,担任那里的首席守门人。
Tissaṃ vīsenaghātetvā, tassa rajjamadāsisā; Sīvo nāma balatthoso, jeṭṭhadovāriko tahiṃ.
立阿耨罗为皇后之后,在城中统治了一年零两个月;
在城中统治着瓦图迦族和达弥罗族。
Katvā mahesiṃ anulaṃ, vassaṃ māsadvayā’cikaṃ; Rajjaṃ kāresi nagare, vaṭuke damiḷe’nulā.
于夜间率二十人将他杀死,把王权交给了瓦图迦;
因为这瓦图迦·达弥罗,原是城中的木匠。
Rattā vīsena taṃ hantvā, vaṭuke rajjamappayi; Vaṭuko damiḷo so hi, pure nagaravaḍḍhakī.
他立阿耨罗为皇后之后,统治该城一年零两个月有余;
阿耨罗来到那里后,便在城中行使王权。
Mahesiṃ anulaṃ katvā, vassaṃ māsadvayādhikaṃ; Rajjaṃ kāresi nagare, anulā tattha āgataṃ.
见到达鲁跋提迦,她便心生爱恋;
她用毒药杀死瓦图迦后,便将王权授予了他。
Passitvā dārubhatikaṃ, tasmiṃ sārattamānasā; Hantvā visena vaṭukaṃ, tassa rajjaṃ samappayi.
这位达鲁跋提迦·帝须,立阿耨罗为皇后;
在都城统治了一年又一个月。
Dārubhatikatisso so, mahesiṃ kariyānulaṃ; Ekamāsādhikaṃ vassaṃ, pure rajjamakārayi.
他迅速在大云林修建了一座池塘;
在名为尼离耶的达弥罗族中,那位曾任国师的婆罗门处;
Kāresi so pokkharaṇiṃ, mahāmeghavane lahuṃ; Nilīye nāma damiḷe, sā purohitabrāhmaṇe.
阿努拉为贪欲所染,渴望与他行淫;
她向木匠提萨下毒,将他杀害。
Rāgena rattā anulā, tena saṃvāsakāminī; Dārubhatikatissaṃtaṃ, vīsaṃ datvāna ghātiya.
他给了尼利耶王国,那尼利耶婆罗门也是如此;
立她为王后,便常由她侍奉。
Nilīyassa adā rajjaṃ, sopi nilīyabrāhmaṇo; Taṃ mahesiṃ karitvāna, niccaṃ tāya upaṭṭhito.
在这阿努拉陀城,他统治了六个月;
与三十二名权臣随心所欲,沉溺于种种欲乐。
Rajjaṃ kāresi chammāsaṃ, anurādhapure idha; Dvattiṃsāya balatthehi, vatthukāmā yathāruciṃ.
以毒药杀死了那依附刹帝利的尼利耶;
阿努拉王妃在位四个月。
Vīsena taṃ ghātayitvā, nilīyaṃ khattiyānulā; Rajjaṃ sā anulādevī, catumāsamakārayi.
Mahācūḷikarājassa, putto dutiyako pana; Kūṭakaṇṇatisso nāma, bhīto so’nuladeviyā.
Palāyitvā pabbajitvā, kāle pattabalo idha; Āgantvā ghātayitvā, taṃ anulaṃ duṭṭhamānasaṃ.
他统治国土二十二年,作人间的君王;
他在支提山上建造了大布萨堂。
Rajjaṃ kāresi dvāvīsaṃ, vassāni manujādhipo; Mahāuposathāgāraṃ, akā cetiyapabbate.
在那房屋之前,他建造了一座石塔;
就在那支提山上,他种植了菩提树。
Gharassa tassa purato, silāthūpamakārayi; Bodhiṃ ropesi tattheva, sova cetiyepabbate.
他又在恒河中央建造了佩拉村寺;
那里还有名为瓦纳卡的大水渠。
Pelagāmavihārañca, antaragaṅgāya kārayi; Tattheva vaṇṇakaṃ nāma, mahāmātikameva ca.
有安巴杜加大池,以及巴优卢帕拉池;
还有七肘高的围墙,与城的壕沟。
Ambaduggamahāvāpiṃ, bhayoluppalameva ca; Sattahatthuccapākāraṃ, purassa parikhaṃ tathā.
在大寺地火化了那名为阿奴拉的不自制者之后,
从该处移开少许,建造了大寺地。
Mahāvatthumhi anulaṃ, jhāpayitvā asaññataṃ; Apanīya tato thokaṃ, mahāvatthumakārayi.
Padumassaravanuyyānaṃ, nagareyeva kārayi; Matā’ssa dante dhovitvā, pabbaji jinasāsane.
于族姓自家的宅第中,即其母比丘尼的住处;
他建造了名为“牙殿”的殿堂,以此广为人知。
Kulasantake gharaṭṭhāne, mātubhikkhunupassayaṃ; Kāresi dantagehanti, vissato āsi tena so.
Tadaccaye tassa putto, nāmako bhātikābhayo; Aṭṭhavīsativassāni, rajjaṃ kāresi khattiyo.
在岛上,他以“巴提迦王”之名广为人知,是一位持法者。
Mahādāṭṭhikarājassa, bhātikattāmahīpati; Dīpe ‘‘bhātikarājā’’ti, pākaṭo āsi dhammiko.
他建造了铜殿,并加以修缮;
在大塔处建了两道栏楯,分别称为塔栏楯与布萨栏楯。
Kāresi lohapāsāde, paṭisaṅkhārametthaso; Mahāthūpe vedikā dve, thūpavhe’posathavhayaṃ.
他舍弃了自己的贡品,于城邑四方;
令人在一由旬之内种植了成排的素馨。
Attano balimujjhitvā, nagarassa samantato; Ropāpetvā yojanamhi, sumanāna’jjukāni ca.
从踝饰之上直至伞盖顶端,这位人主;
以四指厚的香膏涂敷那座大塔。
Pādavecikato yāva, dhuracchattānarādhipo; Caturaṅgalabahalena, gandhena urucetiyaṃ.
他令人涂敷后,又以花朵与花梗,妥加装饰;
安置之后,他建造了一座塔,宛如花鬘堆聚。
Limpāpetvāna pupphāni, vaṇṭehi tattha sādhukaṃ; Nivesitvāna koresi, thūpaṃ mālāgulopamaṃ.
又以两指厚的心石筑为塔基;
他令人涂抹之后,又同样地建起那座堆满花的塔。
Punadvaṅgulabahalāya, manosilāya cetiyaṃ; Limpāpetvāna kāresi, tatheva kusumācitaṃ.
再从阶梯之处,直至塔顶的伞盖,整座塔……
他让人遍撒鲜花,又以成堆的花覆盖了它。
Puna sopānato yāva, dhuracchattāva cetiyaṃ; Pupphehi okirāpetvā, chādesi puppharāsino.
他命人用机械从无畏池中汲水;
他以此水供奉塔,作了盛大的供养。
Uṭṭhāpetvāna yantehi, jalaṃ abhayavāpito; Jalehi thūpaṃ sevanto, balapūjamakārayi.
他以一百车的珍珠,与油一同妥善调和;
又令人研磨成石灰团,而作石灰涂抹之业。
Sakaṭasatena muttānaṃ, saddhiṃ telena sādhukaṃ; Maddāpetvā sudhāpiṇḍaṃ, sudhākammamakārayi.
他让人制作了珊瑚网后,将其撒在塔上;
在接缝处安放了车轮般大小的金莲花。
Pavālajālaṃ kāretvā, taṃ khipāpiya cetiye; Sovaṇṇāni padumāni, cakkamattāni sandhisu.
然后从那里系上珠串,向下延伸至最下端;
悬挂莲花,以供养大塔。
Laggāpetvā tato muttā-kalāpe yāva heṭṭhimā; Padumā’lambayitvāna, mahāthūpamapūjayi.
Gaṇasajjhāyasaddaṃ so, dhātugabbhamhitādini; Sutvā ‘‘adisvā taṃnā’haṃ, vuṭṭhahissanti nicchito.
Pācinādikamūlamhi, anāhāro nipajjatha; Therā dvāraṃ māpayitvā, dhātugabbhaṃ nayiṃsu taṃ.
国王见到舍利室中一切殊胜庄严后,
出来后,便以同样的布匹作供养。
Dhātugabbhavibhūtiṃso, sabbaṃ disvā mahīpati; Nikkhanto tādiseheva, pottharūpehi pūjayi.
以蜜香等种种香,以及盛满香水的罐子;
又以锑矿、雌黄,以及雄黄。
Madhugandhehi gandhehi, ghaṭehi sarasehi ca; Añjanaharitālehi, tathāmanosilāhi ca.
雨水冲刷雄黄之后,在塔院中;
水面齐踝,以鲜花布置。
Manosilāsu vassena, bhassitvā cetiyaṅgaṇe; Ṭhitāsu gopphamattāsu, racite pu’ppalehi ca.
整个佛塔庭院铺满香泥;
在种种彩绘与缝隙处,亦用鲜花布置。
Thūpaṅgaṇamhi sakale, purite gandhakaddame; Cittakilañjachiddesu, racite pu’ppalehi ca.
阻挡水流之后,便如同注满的罐;
以众多灯芯,及以制成的灯芯顶端。
Vārayitvā vārimaggaṃ, tatheva purite ghaṭe; Dīpavaṭṭihi nekāni, katavaṭṭisikhāhi ca.
在蜜油中如此,在芝麻油中也如此;
同样地,布制灯芯也带着极多的灯焰。
Madhukatelamhi tathā, tilatele tatheva ca; Tatheva paṭṭavaṭṭīnaṃ, su bahūhi sikhāhi ca.
那位刹帝利即以如上所述之这些,
七次又七次地各别向大塔作了供养。
Yathāvuttehi etehi, mahāthūpassa khattiyo; Sattakkhattuṃ sattakkhattuṃ, pūjā’kāsi visuṃ visuṃ.
年年定期举行,无上的白灰吉祥仪式;
及菩提树沐浴供养,同样供养大菩提树;
Anuvassañca niyataṃ, sudhāmaṅgalamuttamaṃ; Bodhisinānapūjā ca, tatheva urubodhiyā.
及盛大的卫塞节供养,二十八次隆重举行;
八万四千次供养,且皆庄严隆重。
Mahāvesākha pūjā ca, uḷārā aṭṭhavīsati; Caturāsīti sahassāni, pūjā ca anuḷārikā.
种种舞蹈表演,诸般乐器演奏;
于大塔处,依信心之策励,举行了盛大供养。
Vividhaṃ naṭanaccañca, nānātūriyavāditaṃ; Mahāthūpe mahāpūjaṃ, saddhānunno akārayi.
Divasassa ca tikkhattuṃ, buddhuppaṭṭhānamāgamā; Dvikkhattuṃ, pupphabheriñca, niyataṃ so akārayi.
Niyatañcanadānañca, pavāraṇādānameva ca; Telaphāṇitavatthādi-parikkhāraṃ samaṇārahaṃ.
Bahuṃ pādāsi saṅghassa, cetiyakhettameva ca; Cetiye parikammatthaṃ, adāsi tattha khattiyo.
于舍利山精舍,常为千位比丘;
那位国王还令人分配筹食与常供食。
Sadā bhikkhusahassassa, vihāre cetiyapabbate; Salākavattabhattañca, so dāpesi ca bhūpati.
在名为如意宝珠的村庄,他于三处行侍奉;
亦在令人悦意的莲花居伞盖殿堂中,
Cintāmaṇimucelavhe, upaṭṭhānattaye ca so; Tathā padumaghare chatta-pāsāde ca manorame.
于五处设供,护持专精结集法藏的比丘众;
常怀敬法之心,以诸资具殷重承事。
Bhojento pañcaṭhānamhi, bhikkhūganthadhure yute; Paccayehi upaṭṭhāsi, sadā dhamme sagāravo.
Porāṇarājaniyātaṃ, yaṃkiñci sāsanassitaṃ; Akāsi puññakammaṃso, sabbaṃ bhātikabhūpati.
辉光王驾崩之后,其幼弟
名唤大牙大龙者,令其执掌王权。
Tassa bhābhakarājassa, accaye taṃ kaniṭṭhako; Mahādāṭhimahānāga-nāmo rajjamakārayi.
历经整整十二年,专修种种诸功德;
于大塔上,令铺黄铜色石板。
Dvādasaṃyeva vassāni, nānāpuññaparāyano; Mahāthūpamhi kiñjakkha- pāsāṇe attharāpayi.
他修建了沙界与宽敞的空地;
并令岛上所有寺院皆安设了法座。
Vālikāmariyādañca, kāresi vitthataṅgaṇaṃ; Dīpe sabbavihāresu, dhammāsanamadāpayi.
这位大地之主,在芒果台建造了大塔,
且在尚未满足之时,忆念牟尼之德。
Ambatthala mahāthūpaṃ, kārāpesi mahīpati; Ca yeaniṭṭhamānamhi, saritvā munino guṇaṃ.
Cajitvāna sakaṃ pāṇaṃ, nipajjitvā sayaṃ tahiṃ; Ṭhapayitvā cayaṃ tassa, niṭṭhāpetvāna cetiyaṃ.
在四门处安置了四座宝石拱门
由善巧工匠精心布设,闪耀着种种宝石的光芒
Catudvāre ṭhapāpesi, caturo ratanagghike; Susippikehi suvibhatte, nānāratanajotite.
在塔上系上了种种宝石的罩衣
并令供养黄金泡与珍珠垂饰于此。
Cetiye paṭimocetvā, nānāratanakañcukaṃ; Kañcana bubbulañcettha, muttolambañca dāpayi.
将塔山周围一由旬之地庄严装饰;
使四门贯通,四周环绕美丽街道。
Cetiya pabbatāvaṭṭe, alaṅkariya yojanaṃ; Yojāpetvā catudvāraṃ, samantā cāruvīthikaṃ.
Vīthiyā ubhato passe, āpaṇāni pasāriya; Dhajagghika to raṇāni, maṇḍayitvā tahiṃ tahiṃ.
遍燃连串灯鬘,令光明普照四方;
令演出舞蹈、歌唱,并演奏各种乐器。
Dīpamālā samujjotaṃ, kārayitvā samantato; Naṭanaccāni gītāni, vāditāni ca kārayi.
在从卡当巴河畔通往支提山的道路上,
为能以洗净的双足行走,令铺设了地毯。
Magge kadambanadito, yāvacetiya pabbatā; Gantuṃ dhotehi pādehi, kārayi’ttharaṇatthataṃ.
以歌舞与音乐,于彼处举行庆典;
于城镇四门,令施设大布施。
Sanaccagītavādehi, samajjamakaruṃ tahiṃ; Nagarassa catudvāre, mahā dānañca dāpayi.
于全岛,令灯蔓相续无间;
乃至海中水域,方圆一由旬之内。
Akāsi sakale dīpe, dīpamālānirantaraṃ; Salilepi samuddassa, samantā yojanantare.
以塔庙的殊胜供养,那吉祥的供奉得以成办;
山藏大供养,此处名为广大供养。
Cetiyassa mahetena, pūjā sā kāritā subhā; Giribhaṇḍā mahāpūjā, uḷārā vuccate idha.
比丘们聚集的集会上,即于彼会中作供养;
国王令在八处所,各各安置布施;
Samāgatānaṃ bhikkhūnaṃ, tasmiṃ pūjā samāgame; Dānaṃ aṭṭhasu ṭhānesu, ṭhapāpetvā mahīpati.
站立彼处,敲击八面金鼓;
对二万四千人,举行了大布施。
Tāḷayitvāna tatraṭṭhā, aṭṭhasovaṇṇabheriyo; Catuvīsasahassānaṃ, mahādānaṃ pavattayi.
Chacīvarāni pādāsi, bandhamokkhañca kārayi; Catudvārenvāpitehi, sadā kammamakārayi.
Pubbarājūhi ṭhapitaṃ, bhātaraṃ ṭhapitaṃ tathā; Puññakammaṃ ahāpetvā, sabbaṃ kārayibhūpati.
自身、王后及二子,象、马并吉祥物;
纵然僧团加以遮止,国王依然施与僧团。
Attānaṃ deviṃputte dve, hatthiṃ assañca maṅgalaṃ; Vāriyanto’pi saṅghena, saṅghassā’dāsi bhūpati.
价值六十万之资具,他施与比丘僧团;
价值十万之资具,则施与比丘尼众。
Chasata sahassagghakaṃ, bhikkhusaṅghassa so adā; Satasahassagghanakaṃ, bhikkhūnīnaṃ gaṇassa tu.
施与如法资具后,善巧种种仪轨者
将自己与剩余物品,从僧团中取出
Datvāna kappiyaṃ bhaṇḍaṃ, vividhaṃ vidhikovido; Attānañca’va sese ca, saṅghato abhinīhari.
在迦罗耶那的坎尼迦,名为摩尼那伽山之处
人主兴建了一座名为迦罗的精舍。
Kālāyana kaṇṇikamhi, maṇināga pabbatavhayaṃ; Vihārañca kaḷavhayaṃ, kāresi manujādhipo.
在库布河岸边,以及海边的精舍;
在呼瓦瓦坎尼迦、小城,以及名为龙山的山中。
Kubu bandhanadītīre, samuddavihārameva ca; Huvāvakaṇṇike cūḷa, nagapabbatasavhayaṃ.
在名为石灯台的寺院,他自行建造了精舍;
那位刹帝利为捧上饮用水的沙弥……
Pāsāṇadīpakavhamhi, vihāre kārite sayaṃ; Pāniyaṃ upanitassa, sāmaṇerassa khattiyo.
在近处生起净信后,四周八由旬之地……
那位大地之主将僧团受用物施与精舍。
Upacāre pasīditvā, samantā aṭṭhayojanaṃ; Saṅghabhogamadātassa, vihārassa mahīpati.
在曼达瓦比精舍,那位刹帝利为沙弥……
他满心欢喜,令人施建精舍,同样也将受用物施予僧团。
Maṇḍavāpi vihāre ca, sāmaṇerassa khattiyo; Tuṭṭho vihāraṃ dāpesi, saṅghe bhogaṃ tatheva so.
如是,善慧者获得无量财富后,
远离骄慢放逸,舍弃欲乐之染着;
不行令人厌倦之事,乐行善业,
广积种种广大福德,成就善果。
Iti vibhavamanappaṃ sādhupaññā labhitvā, Vigatamadapamādācatta kāmapasaṅgā; Akariyajanakhedaṃ puññakammābhirāmā, Vipulavividhapuññaṃ suppannākarontīti.