15. 食缘
8 段
15. 食缘
15. Āhārapaccayo
食缘有二种:色食缘与非色食缘。
Duvidho āhārapaccayo rūpāhārapaccayo arūpāhāra paccayo.
其中,色食即名为团食的食素色。它又分为内食、外食两种。对于食用团食的有情而言,一切四因所生色法,皆是此二种色食的缘生法。
Tattha rūpāhārapaccayo nāma kabaḷīkārāhārasaṅkhātaṃ oja rūpaṃ vuccati. So ca ajjhattāhāro bahiddhāhāroti duvidho. Kabaḷīkārāhārabhakkhānaṃ sattānaṃ sabbepi catusamuṭṭhānikarūpadhammā tassa duvidhassa rūpāhārassa paccayuppannā.
非色食则分三种:触食、意思食、识食。此三法对俱生的名色法为食缘,而俱生的名色法是它们的缘生法。
Arūpāhāro pana tividho phassāhāro manosañcetanā hāro viññāṇāhāro ca. Tayopete dhammā sahajātānaṃ nāmarūpadhammānaṃ āhārapaccayo honti. Sahajātā ca nāmarūpa dhammā tesaṃ paccayuppannā.
以何义而名为食?以强力支撑为义,故名为食。所谓“以强力支撑为义”,即令其坚固存续、支持其长久安住、增长、增广、广大的意思。食虽也兼具产生的作用,但以支持的作用为主。
Kenaṭṭhena āhāroti. Bhusaṃ haraṇaṭṭhena āhāro. Bhusaṃ haraṇaṭṭhenātica daḷhaṃ pavattāpanaṭṭhena, cirakālaṃ ṭhitiyā vuḍḍhiyā viruḷhiyā vepullāya upatthambhanaṭṭhenāti vuttaṃ hoti. Jananakiccayuttopi āhāro upatthambhanakiccappadhāno hotīti.
在此,两种色食滋养内相续中由四因所生的色身,予以强力支撑,令其坚固持续、长久安住,直至各自寿量的尽头,因此称为食。
Tattha duvidho rūpāhāro ajjhattasantāne catusamuṭṭhānikaṃ rūpakāyaṃ upabrūhayanto bhusaṃ harati, daḷhaṃ pavatteti, ciraṃ addhānaṃ gameti, taṃ taṃ āyukappapariyosānaṃ pāpetīti āhāro.
触食从所缘中引出可意与不可意之味,强力支撑相应诸法。意思食为身、语、意业激发勇悍,强力支撑相应诸法。识食以识知所缘而承担前导的作用,强力支撑相应诸法,并令其坚固持续、长久安住,因此称为食。
Phassāhāro ārammaṇesu iṭṭhāniṭṭharasaṃ nīharanto sampayuttadhamme bhusaṃ harati. Manosañcetanāhāro kāyavacī manokammesu ussāhaṃ janento sampayuttadhamme bhusaṃ harati. Viññāṇāhāro ārammaṇavijānanaṭṭhena pubbaṅgamakiccaṃ vahanto sampayuttadhamme bhusaṃ harati, daḷhaṃ pavatteti, ciraṃ addhānaṃ gametīti āhāro. Sampayuttadhamme bhusaṃ haranto sahajātarūpadhammepi bhusaṃ haratiyeva.
于此,亦应述及经教之法。譬如众鸟,以眼辨明四方之后,以翼从一树飞至另一树,从一林飞至另一林,腾空翱翔,以喙啄食种种果实,如是维持生命,度过一生。同样地,这些有情以六识辨别所缘,以六意思食为获得所缘与依处而策发精勤,以六触食令所缘之味显现,从而领受乐苦。或以识辨别所缘而成就名色之圆满;以触令所缘之味显现,使受体验其味,从而增长渴爱;以思造作源于渴爱的种种业,由一生流转至另一生,辗转不息。应当如此了知诸食法的广大作用。食缘释义结束。
Idha suttantanayopi vattabbo. Yathā sakuṇā nāma cakkhūhi disāvidisaṃ vibhāvetvā pattehi rukkhato rukkhaṃ vanato vanaṃ ākāsena pakkhanditvā tuṇḍakehi phalāphalāni tuditvā yāvajīvaṃ attānaṃ yāpenti. Tathā ime sattā chahi viññāṇehi ārammaṇāni vibhāvetvā chahi manosañcetanāhārehi ārammaṇavatthuppaṭilābhatthāya ussukkanaṃ katvā chahi phassāhārehi ārammaṇesu rasaṃ pātubhavantaṃ katvā sukhadukkhaṃ anubhavanti. Viññāṇehi vā ārammaṇāni vibhāvetvā nāmarūpa sampattiṃ sādhenti. Phassehi ārammaṇesu rasaṃ pātubhavantaṃ katvā ārammaṇarasānubhavanaṃ vedanaṃ sampādetvā taṇhāvepullaṃ āpajjanti. Cetanāhi taṇhāmūlakāni nānākammāni pasavetvā bhavato bhavaṃ saṃsaranti. Evaṃ āhāradhammānaṃ mahantaṃ āhārakiccaṃ veditabbanti. Āhārapaccayadīpanā niṭṭhitā.
