第二十七章
Sattavīsatimo paricchedo
概念的分别
5. Paññattivibhāgo
27. 分类解说
27. Pabhedakathā
心、心所、色,以及涅槃,都已分别解说。
所以现在,按照各自相应的方式,施设也将被解说。
Cittaṃ cetasikaṃ rūpaṃ, nibbānampi ca bhājitaṃ; Tasmā dāni yathāyogaṃ, paññattipi pavuccati.
这个(概念)施设,从义施设和名施设的区分来看,
施设有两种:义施设和名施设,于其中,义施设是……
Sā cāyaṃ atthapaññatti-nāmapaññattibhedato; Duvidhā hoti paññatti, atthapaññatti tattha ca.
由众生组成部分之结构形态的聚集和合之变化而来;
虚妄分别所建立的行相、用语和执著。
Sattasambhārasaṇṭhāna-saṅghāṭapariṇāmato; Vikappupaṭṭhānākāravohārābhinivesato.
同样地,由转起与标记而成立的诸义,是被构想出来的。
它被使知晓,故被说成是“施设”。
Tathā pavattasaṅketasiddhā atthā pakappitā; Paññāpīyanti nāmāti, paññattīti pakittitā.
义确实有两种:究竟义和施设义。
在这里,究竟义是真实义,且具有自相。
Atthā hi paramatthatthā, paññattatthāti ca dvidhā; Tattha ca paramatthatthā, saccikaṭṭhā salakkhaṇā.
施设义,异于真实义、自相、自性而被执取;
依彼彼法而假立。
Paññattatthā saccikaṭṭhasalakkhaṇasabhāvato; Aññathā gahitā taṃtamupādāya pakappitā.
是故,所依施设,即名为义施设;
可施设者唯名,所施设者唯义,于一切处皆然。
Tasmā upādāpaññatti, atthapaññattināmakā; Paññapetabbanāmāva, paññattatthāva sabbathā.
胜义法就像前面所说的那样,是心、心所等。
施设出来的东西,比如女人、男人、床、椅子、布等等。
Paramatthā yathāvuttā, cittacetasikādayo; Paññattā itthipurisamañcapīṭhapaṭādayo.
凡是用来称呼的那个名称,就叫做施设;
这个“施设”就是“名施设”,这是他们的主张。
Yena vuccati taṃ nāmaṃ, paññapetīti vuccati; Paññattīti ca sā nāmapaññattīti tato matā.
数、通称、施设和言说,被分别如此。
应施设的施设可分为四种,这确实是被阐述的。
Saṅkhā samaññā paññatti, vohāroti ca bhājitā; Catudhā paññapetabbapaññattīti hi vaṇṇitā.
由此,名、名业、名号,
以及另外的辞、文句、言说,皆已宣说。
Tato nāmaṃ nāmakammaṃ, nāmadheyyaṃ athāparaṃ; Nirutti byañjanamabhilāpoti pana bhājitā.
名施设即名;施设分为两种。
然而,一切法都被分类为施设途径。
Nāmapaññatti nāmāti, paññatti duvidhā katā; Sabbeva dhammā paññattipathāti pana bhājitā.
此中义有二:胜义与施设;
施设唯是施设之道,胜义则各具自相。
Paramatthapaññattatthā, duvidhā honti tattha ca; Paññattipathāva honti, paramatthā salakkhaṇā.
施设的意义,以及施设本身,只是就应被施设的东西而言。
还有施设路,因为它是名施设路的体性。
Paññattatthā paññatti ca, paññapetabbamattato; Paññattipathā ca nāmapaññattipathabhāvato.
名也是必须施设的,不管是由谁来施设。
这个名本身也是这样,在那里只是被描述为施设而已。
Nāmampi paññāpetabbameva kiñcāpi kenaci; Nāmamevampetaṃ tattha, paññatticceva vaṇṇitaṃ.
应施设之诸法,及彼所施设者;
应希求之施设道,与施设之差别。
Paññapetabbadhammā ca, tesaṃ paññāpitāpi ca; Icchitabbāpi paññattipathā paññattinānatā.
如是随顺前说义,取义注理路所说之法;
于此亦将诸施设,分别为二种。
Iti vuttānusārena, vuttaṃ aṭṭhakathānaye; Nayaṃ gahetvā etthāpi, paññatti duvidhā katā.
在那当中,即使究竟诸法,即具真实义自相者,
义只是施设,名为义施设。
Tasmimpi paramatthā ca, saccikaṭṭhasalakkhaṇā; Atthā paññattimattā ca, atthapaññattināmakā.
施设彼等者,以及名为名施设者;
如是于解说之道,依所知而分为三种。
Tesaṃ paññāpikā ceva, nāmapaññattināmikā; Iccevaṃ vaṇṇanāmagge, ñeyyattā tividhā katā.
所谓胜义谛,于彼处即是诸胜义法;
以其真实存在之性故,彼等确实不相欺诳。
Paramatthasaccaṃ nāma, paramatthāva tattha ca; Saccikaṭṭhasabhāvattā, avisaṃvādakā hi te.
世俗谛是两种施设,依世间惯用语而成立。
因为与世间共识的意趣不相违背。
Sammutisaccaṃ paññattidvayaṃ vohāravuttiyā; Lokasamaññādhippāyāvisaṃvādakabhāvato.
人中至尊如是宣说了此二真理;
因此,通达名言者亦可兼用二者。
Iti saccadvayampetaṃ, akkhāsi purisuttamo; Tenāpi nāmasaṃviññū, vohareyyubhayampi vā.