第24章
Catuvīsatimo paricchedo
24. 摄受清净论
24. Pariggahavisuddhikathā
以如上所说的戒清净与心清净为庄严;
具足修行意乐,由此欣乐涅槃。
Sīlacittavisuddhīhi, yathāvuttāhi maṇḍito; Payogāsayasampanno, nibbānābhirato tato.
依蕴、处、界等分类,如其所应;
从相、现起、足处的分别而作。
Khandhāyatanadhātādippabhedehi yathārahaṃ; Lakkhaṇapaccupaṭṭhāna-padaṭṭhānavibhāgato.
遍知诸行之后,如何了知名色?
具慧者即于此处如是观察。
Pariggahetvā saṅkhāre, nāmarūpaṃ yathākathaṃ; Vavatthapento tatthevamanupassati paññavā.
此名色纯净,被称为“我身”;
于此,并无任何我、众生、命者、补特伽罗。
Nāmarūpamidaṃ suddhaṃ, attabhāvoti vuccati; Natthettha koci attā vā, satto jīvo ca puggalo.
犹如依诸部件和合,而有“车”之名;
如是,诸蕴和合时,便有“有情”之假名。
Yathāpi aṅgasambhārā, hoti saddo ratho iti; Evaṃ khandhesu santesu, hoti sattoti sammuti.
蕴、处、界,各依相应次第;
无有间断地流转,故名为轮回。
Khandhāyatanadhātūnaṃ, yathāyogamanukkamo; Abbocchinno pavattanto, saṃsāroti pavuccati.
如是,以种种方式,摄持三界诸法;
对地界等法相的确定,与清净观见唯行的智慧;
Iti nānappakārena, tebhūmakapariggaho; Bhūmidhammavavatthānaṃ, suddhasaṅkhāradassanaṃ.
由断除我见,而净除见之染污;
这便叫做见清净,此智即被如是称说。
Attadiṭṭhipahānena , diṭṭhisaṃklesasodhanaṃ; Diṭṭhivisuddhi nāmāti, ñāṇametaṃ pavuccati.
Pariggahitasaṅkhāro, nāmarūpamapatthiyā; Tato paraṃ yathāyogaṃ, pariggaṇhati paccaye.
苦集即彼,渴爱为轮回之引导者;
它汇集诸行,令其于此处彼处结生。
Dukkhasamudayo tattha, taṇhā saṃsāranāyikā; Samodhāneti saṅkhāre, tattha tatthupapattiyā.
这仅是渴爱的生起,因此被称为苦;
那不转起即是涅槃,而道令彼灭尽。
Taṇhāsambhavamevetaṃ, tasmā dukkhaṃ pavuccati; Tadappavatti nibbānaṃ, maggo taṃpāpakoti ca.
也有人由四圣谛决定之门的路径来把握诸缘;
有些人把握诸缘,另一些人则把握诸行。
Catusaccavavatthāna-mukhenevampi paccaye; Pariggaṇhanti ekacce, saṅkhārānamathāpare.
依光、虚空、风、地、水为近依缘;
获得有分的转变后,各各随宜而转。
Ālokākāsavāyāpapathaviñcupanissayaṃ; Bhavaṅgapariṇāmañca, labhitvāva yathārahaṃ.
依止六处,以及六门所缘;
以作意为缘,非色法生起。
Cha vatthūni ca nissāya, cha dvārārammaṇāni ca; Paṭicca manasikāraṃ, pavattanti arūpino.
色法各随其等起,依于分别而显现;
有些人则能把握诸缘而生起;
Yathāsakasamuṭṭhānaṃ , vibhāgehi ca rūpino; Pavattanti ekacceti, pariggaṇhanti paccaye.
以无明为缘,诸行生起;
识、名色,以及称为六处者。
Avijjāpaccayā honti, saṅkhārā tu tato tathā; Viññāṇaṃ nāmarūpañca, saḷāyatananāmakaṃ.
触、受、渴爱、取,从此有。
生、老与死等,各如其宜地转起。
Phasso ca vedanā taṇhā, upādānaṃ bhavo tato; Jāti jarā maraṇañca, pavattati yathārahaṃ.
从此,忧、悲,以及同样的苦,
忧恼与绝望,也各各随之生起。
Tato soko paridevo, dukkhañceva tathāparaṃ; Domanassamupāyāso, sambhoti ca yathārahaṃ.
这整个苦蕴的集起,正是如此;
即此缘起,别无其他造作者。
Etassa kevalassevaṃ, dukkhakkhandhassa sambhavo; Paṭiccasamuppādova, natthañño koci kārako.
其中,无明等二支,摄属过去与未来;
生等其余八支,则说为属现在。
Tatthāvijjādayo dvepi, addhātīto anāgato; Jātādayopare aṭṭha, paccuppannoti vaṇṇito.
依福、非福与不动,行亦分三种;
“有”的一分与业,名为业轮转。
Puññāpuññāneñjavasā, saṅkhārā tividhā tathā; Bhavekadeso kammañca, kammavaṭṭanti vuccati.
无明、渴爱与取,是烦恼轮转;其余诸法,
异熟轮转,即诸有情与结生有。
Avijjātaṇhupādānā, klesavaṭṭamathāpare; Vipākavaṭṭaṃ sattāpi, upapattibhavopi ca.
而于执取无明与诸行时,便已将其执取;
爱、取、有,即是过去的五种因。
Avijjāsaṅkhārānaṃ tu, gahaṇe gahitāva te; Taṇhupādānabhavāti, atīte pañca hetavo.
而于执取爱、取、有时,便已将其执取;
于现在五支中,无明与行亦复如是。
Taṇhupādānabhavānaṃ, gahaṇe gahitāva te; Avijjā saṅkhārā ceti, paccuppannepi pañcake.
以识等为自性,显示了五种果报;
如是,他们亦以生等之名,说为未来。
Viññāṇādisarūpena, dassitaṃ phalapañcakaṃ; Tathā tadeva jātādi-nāmenānāgatanti ca.
过去五种因,现在五种果。
现在五种因,未来五种果。
Atīte hetavo pañca, idāni phalapañcakaṃ; Idāni hetavo pañca, āyatiṃ phalapañcakaṃ.
因即是果,果即是因,因果相续。
他们宣说了三连结、四摄略与二十种行相。
Hetuphalaṃ phalahetu, puna hetuphalāni ca; Tisandhi catusaṅkhepaṃ, vīsatākāramabravuṃ.
对义与法的通达与开示,各如其宜;
由于四种(义、法、通达、开示)皆甚深,故称四重甚深。
Atthadhammapaṭivedha-desanānaṃ yathārahaṃ; Gambhīrattā catunnampi, catugambhīratā matā.
以一与异之理,继以无作用之理;
以及‘如是法性’之理——如是,所说之理共有四种。
Ekattanānattanayā, abyāpāranayoparo; Tathevaṃdhammatā ceti, nayā vuttā catubbidhā.
为老、死、忧等所逼迫者,恒常(受苦);
诸漏之生起,无明亦转起。
Jarāmaraṇasokādi-pīḷitānamabhiṇhaso; Āsavānaṃ samuppādā, avijjā ca pavattati.
以无明为缘,诸行亦生起,一如往昔。
正是结缚无间断,此即有轮而无始;
Avijjāpaccayā honti, saṅkhārāpi yathā pure; Baddhāvicchedamiccevaṃ, bhavacakkamanādikaṃ.
以渴爱与无明为毂,以老死为辋;
其余诸行相等之组合,系缚于三有之车;
Taṇhāvijjānābhikaṃ taṃ, jarāmaraṇanemikaṃ; Sesākārādighaṭikaṃ, tibhavārathayojitaṃ.
三时与三轮,以及如是三连结之组合;
以四种略摄深义而庄严的教说。
Tiaddhañca tivaṭṭañca, tisandhighaṭikaṃ tathā; Catusaṅkhepagambhīranayamaṇḍitadesanaṃ.
二十种行相的分别、十二种行相的摄集。
智者宣说“法住性”,即此缘性。
Vīsatākāravibhāgaṃ, dvādasākārasaṅgahaṃ; Dhammaṭṭhitīti dīpenti, idappaccayataṃ budhā.
此缘起,依缘相而得名;
由略说与广说,依种种行相差别而分别。
Paṭiccasamuppādoyaṃ, paccayākāranāmato; Saṅkhepato ca vitthārā, vividhākārabhedato.
于缘所生法,由无明等转起而生起;
以无明等灭尽,于一切处灭尽。
Janeti paccayuppanne, avijjādipavattiyā; Avijjādinirodhena, nirodheti ca sabbathā.
唯依缘及缘所生而转起。
有些人执取诸缘,计为‘轮回’。
Paccayappaccayuppanna-vaseneva pavattati; Saṃsāroyanti ekacce, pariggaṇhanti paccaye.
依《发趣论》大论之分别;
有些人则执取二十四缘。
Samantapaṭṭhānamahāpakaraṇavibhāgato; Ekacce pariggaṇhanti, catuvīsati paccaye.
如此,以种种方式把握诸缘;
应知这就是对有名色的确定。
Iti nānappakārena, paccayānaṃ pariggaho; Sappaccayanāmarūpaṃ, vavatthānanti veditaṃ.
此缘起智,即观见缘相。
即名为“法住、如实智见”。
Idappaccayatāñāṇaṃ, paccayākāradassanaṃ; Dhammaṭṭhiti yathābhūtañāṇadassananāmakaṃ.
Kālattayavibhāgesu , kaṅkhāsaṃklesasodhanaṃ; Kaṅkhāvitaraṇā nāma, visuddhīti pavuccatīti.