21. 第二十一章
67 段
第二十一章
21. Ekavīsatimo paricchedo
行道智见清净的阐释
Paṭipadāñāṇadassanavisuddhiniddeso
1298一二九八。
1298.
依八智之力,观智成熟;
第九种称为行道智见。
Aṭṭhañāṇavaseneva , sikhāpakkā vipassanā; Navamaṃ paṭipadāñāṇa-dassananti pavuccati.
1299一二九九。
1299.
此处有八种智,智者应当了知;
此智离随烦恼,极为明净。
Aṭṭha ñāṇāni nāmettha, veditabbāni viññunā; Upaklesavinimuttaṃ, ñāṇaṃ suvisadaṃ pana.
1300
1300.
于生灭、坏灭、怖畏与过患,
厌离观智、欲解脱智。
Udayabbaye ca bhaṅge ca, bhaye ādīnave tathā; Nibbidāpassanāñāṇaṃ, ñāṇaṃ muccitukamyatā.
1301一三〇一
1301.
审察诸行,与第八行舍智
此八智,与第九顺谛智
Paṭisaṅkhā ca saṅkhāre, upekkhāñāṇamaṭṭhamaṃ; Imāni aṭṭha ñāṇāni, navamaṃ saccānulomakaṃ.
1302一三〇二
1302.
“顺谛智”者,即是随顺;
欲成就此之修行比丘。
Saccānulomañāṇanti , anulomaṃ pavuccati; Taṃ sampādetukāmena, yogāvacarabhikkhunā.
1303一三〇三。
1303.
以生灭智为初,于这些智中,
于这些智中,应修瑜伽。
Udayabbayañāṇaṃ taṃ, ādiṃ katvā panaṭṭhasu; Etesu pana ñāṇesu, yogo karaṇiyo pana.
1304
1304.
他于八智之中,依循次第安住;
即是依无常等,修习瑜伽而安住。
Yathānukkamato tassa, tesu ñāṇesu aṭṭhasu; Aniccādivaseneva, yogaṃ katvā ṭhitassa hi.
1305
1305.
观察诸行,为无常、苦、无我,
瑜伽行者依此八智,
Aniccaṃ dukkhamanattāti, saṅkhāre anupassato; Aṭṭhannaṃ pana ñāṇānaṃ, vasena pana yogino.
1306
1306.
观智成熟,趣向出起;
此即称为顺谛智。
Vipassanā sikhāpattā, hoti vuṭṭhānagāminī; Saccānulomañāṇanti, ayameva pavuccati.
1307
1307.
瑜伽行者数数修习行舍智;
现在他的道将生起。
Saṅkhārupekkhāñāṇaṃ taṃ, āsevantassa yogino; Idāni tassa maggo ca, samuppajjissatīti hi.
1308
1308.
行舍智观察诸行,或无常,或苦;
审察有分之后,便还入有分。
Saṅkhārupekkhā saṅkhāre, aniccā dukkhāti vā tathā; Sammasitvā bhavaṅgaṃ tu, puna votarateva sā.
1309
1309.
于有分之后,依行舍智转起之理。
依无常等,而以诸行为所缘。
Bhavaṅgānantaraṃ saṅkhāru-pekkhāgatanayena tu; Aniccādivaseneva, saṅkhāre pana gocaraṃ.
1310
1310.
当于心门活动时,先生起意门转向;
有分波动之后,即随之生起。
Kurumānaṃ manodvāre, jāyatāvajjanaṃ tato; Bhavaṅgāvaṭṭanaṃ katvā, jātassānantaraṃ pana.
1311
1311.
其取诸行为所缘,生起初次速行心;
那称作“生起”之心,名为遍作。
Saṅkhāre gocaraṃ katvā, paṭhamaṃ javanamānasaṃ; Uppajjatīti taṃ cittaṃ, parikammanti vuccati.
1312一三一二。
1312.
紧随其后,另一心即以诸行为所缘。
这是第二速行,被认作近行。
Tadanantaramevaññaṃ, saṅkhārārammaṇaṃ puna; Dutiyaṃ javanaṃ hoti, upacāranti taṃ mataṃ.
1313一三一三
1313.
紧接着,它同样以诸行为所缘而生起。
第三速行心,称为随顺。
Tadanantaraṃ taṃ hoti, tathā saṅkhāragocaraṃ; Tatiyaṃ javanacittaṃ, anulomanti saññitaṃ.
1314
1314.
随顺前述八智,
及随顺诸觉支法。
Purimānaṃ panaṭṭhannaṃ, ñāṇānaṃ anulomato; Bodhipakkhiyadhammānaṃ, uddhañca anulomato.
1315
1315.
因此它便被称为顺谛智;
而此顺谛智,实为大仙所说。
Teneva taṃ hi saccānulomañāṇaṃ pavuccati; Idaṃ hi pana saccānu-lomañāṇaṃ mahesinā.
1316
1316.
这是说:“因为它是趣向出起的终点。”
应知以一切种,究竟即种姓。
‘‘Vuṭṭhānagāminīyā hi, pariyosāna’’nti bhāsitaṃ; Ñeyyaṃ sabbapakārena, pariyosānanti gotrabhu.
1317
1317.
大仙以这些名而称说。
导向出起的,寂静、极清净之观。
Itinekehi nāmehi, kittitāyā mahesinā; Vuṭṭhānagāminī santā, parisuddhā vipassanā.
1318一三一八。
1318.
欲出离轮回苦泥与大怖畏者,
具慧者应于彼常修瑜伽。
Vuṭṭhātukāmo saṃsāradukkhapaṅkā mahabbhayā; Kareyya satataṃ tattha, yogaṃ paṇḍitajātiko.
如是,《入阿毗达摩论》中名为“行道智见清净的阐释”
Iti abhidhammāvatāre paṭipadāñāṇadassanavisuddhiniddeso nāma
第二十一章。
