2. 阿毗达摩分别
2. Abhidhammabhājanīyaṃ
13. 无量分别 · 37 段
683四无量——慈、悲、喜、舍。
Catasso appamaññāyo – mettā, karuṇā, muditā, upekkhā.
684于此,什么是慈?于此,比丘在某时修习色界再生之道,离诸欲……证得初禅而住,与慈俱;于彼时,凡是慈、慈愍、慈愍性、慈心解脱——这称为“慈”。其余诸法与慈相应。
Tattha katamā mettā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ , yā tasmiṃ samaye metti mettāyanā mettāyitattaṃ mettācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘mettā’’. Avasesā dhammā mettāya sampayuttā.
于此,什么是慈?于此,比丘在某时修习色界再生之道,由寻伺止息……证得第二禅那而住,与慈俱;于彼时,凡是慈、慈愍、慈愍性、慈心解脱——这称为“慈”。其余诸法与慈相应。
Tattha katamā mettā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye metti mettāyanā mettāyitattaṃ mettācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘mettā’’. Avasesā dhammā mettāya sampayuttā.
于此,什么是慈?于此,比丘在某时修习色生起之道,由于喜的离去……证得第三禅而住,俱慈,于彼时,凡是慈、慈性、慈之状态、慈心解脱——这被称为“慈”。其余诸法与慈相应。
Tattha katamā mettā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti pītiyā ca virāgā…pe… tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye metti mettāyanā mettāyitattaṃ mettācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘mettā’’. Avasesā dhammā mettāya sampayuttā.
685于此,比丘在某时修习色生起之道,离诸欲……证得初禅而住,俱慈,于彼时,凡是慈、慈性、慈之状态、慈心解脱——这被称为“慈”。其余诸法与慈相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye metti mettāyanā mettāyitattaṃ mettācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘mettā’’. Avasesā dhammā mettāya sampayuttā.
于此,比丘在某时修习色生起之道,离诸欲,离诸不善法,无寻唯伺,离生喜乐,证得第二禅而住,俱慈,于彼时,凡是慈、慈性、慈之状态、慈心解脱——这被称为“慈”。其余诸法与慈相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi avitakkaṃ vicāramattaṃ vivekajaṃ pītisukhaṃ dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye metti mettāyanā mettāyitattaṃ mettācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘mettā’’. Avasesā dhammā mettāya sampayuttā.
于此,比丘在某时修习色生起之道,由于寻伺的止息……证得第三禅那而住,俱慈,于彼时,凡是慈、慈性、慈之状态、慈心解脱——这被称为“慈”。其余诸法与慈相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye metti mettāyanā mettāyitattaṃ mettācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘mettā’’. Avasesā dhammā mettāya sampayuttā.
于此,比丘在某时修习色生起之道,由于喜的离去……证得第四禅那而住,俱慈,于彼时,凡是慈、慈性、慈之状态、慈心解脱——这被称为“慈”。其余诸法与慈相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti pītiyā ca virāgā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye metti mettāyanā mettāyitattaṃ mettācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘mettā’’. Avasesā dhammā mettāya sampayuttā.
686于此,什么是悲?于此,比丘在某时修习色生起之道,离诸欲……证得初禅那而住,俱悲,于彼时,凡是悲、悲性、悲之状态、悲心解脱——这被称为“悲”。其余诸法与悲相应。
Tattha katamā karuṇā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati karuṇāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye karuṇā karuṇāyanā karuṇāyitattaṃ karuṇācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘karuṇā’’. Avasesā dhammā karuṇāya sampayuttā.
于此,什么是悲?于此,比丘在某时修习色生起之道,由于喜的离去……证得第二禅那而住,俱悲,于彼时,凡是悲、悲性、悲之状态、悲心解脱——这被称为“悲”。其余诸法与悲相应。
Tattha katamā karuṇā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti pītiyā ca virāgā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati karuṇāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye karuṇā karuṇāyanā karuṇāyitattaṃ karuṇācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘karuṇā’’. Avasesā dhammā karuṇāya sampayuttā.
于此,什么是悲?于此,比丘在某时修习色生起之道,由于喜的离去……证得第三禅那而住,俱悲,于彼时,凡是悲、悲性、悲之状态、悲心解脱——这被称为“悲”。其余诸法与悲相应。
Tattha katamā karuṇā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti pītiyā ca virāgā…pe… tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati karuṇāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye karuṇā karuṇāyanā karuṇāyitattaṃ karuṇācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘karuṇā’’. Avasesā dhammā karuṇāya sampayuttā.
687于此,比丘在修习色生起之道时,离诸欲……(中略)……证得初禅那而住,俱悲,在那时的悲、悲悯、悲悯性、悲心解脱——这称为“悲”。其余诸法与悲相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati karuṇāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye karuṇā karuṇāyanā karuṇāyitattaṃ karuṇācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘karuṇā’’. Avasesā dhammā karuṇāya sampayuttā.
于此,比丘在修习色生起之道时,离诸欲,离诸不善法,无寻唯伺,离生喜乐,证得第二禅那而住,俱悲,在那时的悲、悲悯、悲悯性、悲心解脱——这称为“悲”。其余诸法与悲相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi avitakkaṃ vicāramattaṃ vivekajaṃ pītisukhaṃ dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati karuṇāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye karuṇā karuṇāyanā karuṇāyitattaṃ karuṇācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘karuṇā’’. Avasesā dhammā karuṇāya sampayuttā.
于此,比丘在修习色生起之道时,由于寻伺的止息……(中略)……证得第三禅那而住,俱悲,在那时的悲、悲悯、悲悯性、悲心解脱——这称为“悲”。其余诸法与悲相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati karuṇāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye karuṇā karuṇāyanā karuṇāyitattaṃ karuṇācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘karuṇā’’. Avasesā dhammā karuṇāya sampayuttā.
于此,比丘在修习色生起之道时,由于喜的离去……(中略)……证得第四禅那而住,俱悲,在那时的悲、悲悯、悲悯性、悲心解脱——这称为“悲”。其余诸法与悲相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti pītiyā ca virāgā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati karuṇāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye karuṇā karuṇāyanā karuṇāyitattaṃ karuṇācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘karuṇā’’. Avasesā dhammā karuṇāya sampayuttā.
688于此,什么是喜?于此,比丘在修习色生起之道时,离诸欲……(中略)……证得初禅那而住,俱喜,在那时的喜、随喜、随喜性、喜心解脱——这称为“喜”。其余诸法与喜相应。
Tattha katamā muditā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati muditāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye muditā muditāyanā muditāyitattaṃ muditācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘muditā’’. Avasesā dhammā muditāya sampayuttā.
于此,什么是喜?于此,比丘在修习色生起之道时,由于寻伺的止息……(中略)……证得第二禅那而住,俱喜,在那时的喜、随喜、随喜性、喜心解脱——这称为“喜”。其余诸法与喜相应。
Tattha katamā muditā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati muditāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye muditā muditāyatanā muditāyitattaṃ muditācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘muditā’’. Avasesā dhammā muditāya sampayuttā.
于此,什么是喜?于此,比丘于色界生起之道修习时,由于喜的离去……(中略)……证得第三禅那而住,与喜俱,凡于彼时的喜、喜性、喜的状态、喜心解脱——这称为“喜”。其余诸法与喜相应。
Tattha katamā muditā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti pītiyā ca virāgā…pe… tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati muditāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye muditā muditāyanā muditāyitattaṃ muditācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘muditā’’. Avasesā dhammā muditāya sampayuttā.
689于此,比丘于色界生起之道修习时,离诸欲……(中略)……证得初禅那而住,与喜俱,凡于彼时的喜、喜性、喜的状态、喜心解脱——这称为“喜”。其余诸法与喜相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati muditāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye muditā muditāyanā muditāyitattaṃ muditācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘muditā’’. Avasesā dhammā muditāya sampayuttā.
于此,比丘于色界生起之道修习时,离诸欲,离诸不善法,无寻唯伺,离生喜乐,证得第二禅那而住,与喜俱,凡于彼时的喜、喜性、喜的状态、喜心解脱——这称为“喜”。其余诸法与喜相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi avitakkaṃ vicāramattaṃ vivekajaṃ pītisukhaṃ dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati muditāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye muditā muditāyanā muditāyitattaṃ muditācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘muditā’’. Avasesā dhammā muditāya sampayuttā.
于此,比丘于色界生起之道修习时,由于寻伺的止息……(中略)……证得第三禅那而住,与喜俱,凡于彼时的喜、喜性、喜的状态、喜心解脱——这称为“喜”。其余诸法与喜相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati muditāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye muditā muditāyanā muditāyitattaṃ muditācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘muditā’’. Avasesā dhammā muditāya sampayuttā.
于此,比丘于色界生起之道修习时,由于喜的离去……(中略)……证得第四禅那而住,与喜俱,凡于彼时的喜、喜性、喜的状态、喜心解脱——这称为“喜”。其余诸法与喜相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti pītiyā ca virāgā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati muditāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye muditā muditāyanā muditāyitattaṃ muditācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘muditā’’. Avasesā dhammā muditāya sampayuttā.
690于此,什么是舍?于此,比丘于色界生起之道修习时,由于乐的舍断……(中略)……证得第四禅那而住,与舍俱,凡于彼时的舍、舍性、舍的状态、舍心解脱——这称为“舍”。其余诸法与舍相应。
Tattha katamā upekkhā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati upekkhāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye upekkhā upekkhāyanā upekkhāyitattaṃ upekkhācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘upekkhā’’. Avasesā dhammā upekkhāya sampayuttā.
691四无量——慈、悲、喜、舍。
Catasso appamaññāyo – mettā, karuṇā, muditā, upekkhā.
692于此,什么是慈?于此,比丘于色界生起之道修习时,离诸欲……(中略)……证得初禅那而住,与慈俱,于彼时有触……(中略)……有不散乱。这些法是善的。由于彼色界善业的已作、已积集,果报是离诸欲……(中略)……证得初禅那而住,与慈俱,凡于彼时的慈、慈性、慈的状态、慈心解脱——这称为“慈”。其余诸法与慈相应。
Tattha katamā mettā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti. Ime dhammā kusalā. Tasseva rūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye metti mettāyanā mettāyitattaṃ mettācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘mettā’’. Avasesā dhammā mettāya sampayuttā.
其中,什么是慈?于此,比丘在色界生起之道修习时,由于寻伺的平息……(中略)……证得第二禅那而住,伴随慈,在那时有触……(中略)……有不散乱。这些法是善的。由于那色界善业的已作、已积集,作为果报,由于寻伺的平息……(中略)……第二禅那……(中略)……第三禅那……(中略)……第一禅那……(中略)……第二禅那……(中略)……第三禅那……(中略)……证得第四禅那而住,伴随慈,在那时的慈、慈行、慈行性、慈心解脱——这被称为“慈”。其余诸法与慈相应。
Tattha katamā mettā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ , tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti. Ime dhammā kusalā. Tasseva rūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye metti mettāyanā mettāyitattaṃ mettācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘mettā’’. Avasesā dhammā mettāya sampayuttā.
693其中,什么是悲?于此,比丘在色界生起之道修习时,离诸欲……(中略)……证得第一禅那而住,伴随悲,在那时有触……(中略)……有不散乱。这些法是善的。由于那色界善业的已作、已积集,作为果报,离诸欲……(中略)……证得第一禅那而住,伴随悲,在那时的悲、悲行、悲行性、悲心解脱——这被称为“悲”。其余诸法与悲相应。
Tattha katamā karuṇā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati karuṇāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti. Ime dhammā kusalā. Tasseva rūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati karuṇāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye karuṇā karuṇāyanā karuṇāyitattaṃ karuṇācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘karuṇā’’. Avasesā dhammā karuṇāya sampayuttā.
其中,什么是悲?于此,比丘在色界生起之道修习时,由于寻伺的平息……(中略)……证得第二禅那而住,伴随悲,在那时有触……(中略)……有不散乱。这些法是善的。由于那色界善业的已作、已积集,作为果报,由于寻伺的平息……(中略)……第二禅那……(中略)……第三禅那……(中略)……第一禅那……(中略)……第二禅那……(中略)……第三禅那……(中略)……证得第四禅那而住,伴随悲,在那时的悲、悲行、悲行性、悲心解脱——这被称为“悲”。其余诸法与悲相应。
Tattha katamā karuṇā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati karuṇāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti. Ime dhammā kusalā. Tasseva rūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati karuṇāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye karuṇā karuṇāyanā karuṇāyitattaṃ karuṇācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘karuṇā’’. Avasesā dhammā karuṇāya sampayuttā.
694其中,什么是喜?于此,比丘在色界生起之道修习时,离诸欲……(中略)……证得第一禅那而住,伴随喜,在那时有触……(中略)……有不散乱。这些法是善的。由于那色界善业的已作、已积集,作为果报,离诸欲……(中略)……证得第一禅那而住,伴随喜,在那时的喜、喜行、喜行性、喜心解脱——这被称为“喜”。其余诸法与喜相应。
Tattha katamā muditā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati muditāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti. Ime dhammā kusalā. Tasseva rūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati muditāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye muditā muditāyanā muditāyitattaṃ muditācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘muditā’’. Avasesā dhammā muditāya sampayuttā.
其中,什么是喜?于此,比丘在色界生起之道修习时,由于寻伺的平息……(中略)……证得第二禅那而住,伴随喜,在那时有触……(中略)……有不散乱。这些法是善的。由于那色界善业的已作、已积集,作为果报,由于寻伺的平息……(中略)……第二禅那……(中略)……第三禅那……(中略)……第一禅那……(中略)……第二禅那……(中略)……第三禅那……(中略)……证得第四禅那而住,伴随喜,在那时的喜、喜行、喜行性、喜心解脱——这被称为“喜”。其余诸法与喜相应。
Tattha katamā muditā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati muditāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti. Ime dhammā kusalā. Tasseva rūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati muditāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye muditā muditāyanā muditāyitattaṃ muditācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘muditā’’. Avasesā dhammā muditāya sampayuttā.
695其中,什么是舍?于此,比丘在色界生起之道修习时,由于乐的舍断……(中略)……证得第四禅那而住,伴随舍,在那时有触……(中略)……有不散乱。这些法是善的。由于那色界善业的已作、已积集,作为果报,由于乐的舍断、苦的舍断……(中略)……证得第四禅那而住,伴随舍,在那时的舍、舍行、舍行性、舍心解脱——这被称为“舍”。其余诸法与舍相应。
Tattha katamā upekkhā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati upekkhāsahagataṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti. Ime dhammā kusalā. Tasseva rūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ sukhassa ca pahānā dukkhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati upekkhāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye upekkhā upekkhāyanā upekkhāyitattaṃ upekkhācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘upekkhā’’. Avasesā dhammā upekkhāya sampayuttā.
696四无量——慈、悲、喜、舍。
Catasso appamaññāyo – mettā, karuṇā, muditā, upekkhā.
697其中,什么是慈?于此,比丘在修习色界禅那时,是唯作,既非善也非不善,也非业果报,是现法乐住,离诸欲……(中略)……具足初禅而住,伴随慈,在那时的慈、慈行、慈行性、慈心解脱——这被称为“慈”。其余诸法与慈相应。
Tattha katamā mettā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpāvacaraṃ jhānaṃ bhāveti kiriyaṃ neva kusalaṃ nākusalaṃ na ca kammavipākaṃ diṭṭhadhammasukhavihāraṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye metti mettāyanā mettāyitattaṃ mettācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘mettā’’. Avasesā dhammā mettāya sampayuttā.
于此,什么是慈?于此,比丘在修习色界禅那之时,是唯作的,既非善也非不善,也非业果报,是现法乐住,由于寻伺的止息……第二禅那……第三禅那……第四禅那,证入具足而住,与慈俱,在那时,凡是慈、慈性、慈的状态、慈心解脱——这称为“慈”。其余诸法与慈相应。
Tattha katamā mettā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpāvacaraṃ jhānaṃ bhāveti kiriyaṃ neva kusalaṃ nākusalaṃ na ca kammavipākaṃ diṭṭhadhammasukhavihāraṃ vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati mettāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye metti mettāyanā mettāyitattaṃ mettācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘mettā’’. Avasesā dhammā mettāya sampayuttā.
698于此,什么是悲……于此,什么是喜……于此,什么是舍?于此,比丘在修习色界禅那之时,是唯作的,既非善也非不善,也非业果报,是现法乐住,由于乐的舍断与苦的舍断……第四禅那,证入具足而住,与舍俱,在那时,凡是舍、舍性、舍的状态、舍心解脱——这称为“舍”。其余诸法与舍相应。
Tattha katamā karuṇā…pe… tattha katamā muditā…pe… tattha katamā upekkhā? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpāvacaraṃ jhānaṃ bhāveti kiriyaṃ neva kusalaṃ nākusalaṃ na ca kammavipākaṃ diṭṭhadhammasukhavihāraṃ sukhassa ca pahānā dukkhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati upekkhāsahagataṃ, yā tasmiṃ samaye upekkhā upekkhāyanā upekkhāyitattaṃ upekkhācetovimutti – ayaṃ vuccati ‘‘upekkhā’’. Avasesā dhammā upekkhāya sampayuttā.