2. 阿毗达摩分别
2. Abhidhammabhājanīyaṃ
12. 禅那分别 · 45 段
色界善
1. Rūpāvacarakusalaṃ
623四禅那——初禅那、第二禅那、第三禅那、第四禅那。
Cattāri jhānāni – paṭhamaṃ jhānaṃ, dutiyaṃ jhānaṃ, tatiyaṃ jhānaṃ, catutthaṃ jhānaṃ.
624其中,什么是初禅那?于此,比丘于某时为色界投生之道而修习,离诸欲……(中略)……具足初禅那而住于地遍,于彼时有五支禅那——寻、伺、喜、乐、心一境性。这称为“初禅那”。其余诸法是禅那相应的。
Tattha katamaṃ paṭhamaṃ jhānaṃ? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – vitakko, vicāro, pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘paṭhamaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
其中,什么是第二禅那?于此,比丘于某时为色界投生之道而修习,由于寻、伺的止息……(中略)……具足第二禅那而住于地遍,于彼时有三支禅那——喜、乐、心一境性。这称为“第二禅那”。其余诸法是禅那相应的。
Tattha katamaṃ dutiyaṃ jhānaṃ? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ , tasmiṃ samaye tivaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘dutiyaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
于此,什么是第三禅那?于此,比丘于某时为色界投生之道而修习,由于喜的离贪……(中略)……具足第三禅那而住于地遍,于彼时有二支禅那——乐、心一境性。这称为“第三禅那”。其余诸法是禅那相应的。
Tattha katamaṃ tatiyaṃ jhānaṃ? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti pītiyā ca virāgā…pe… tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘tatiyaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
于此,什么是第四禅那?于此,比丘于某时为色界投生之道而修习,由于乐的舍断……(中略)……具足第四禅那而住于地遍,于彼时有二支禅那——舍、心一境性。这称为“第四禅那”。其余诸法是禅那相应的。
Tattha katamaṃ catutthaṃ jhānaṃ? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – upekkhā, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘catutthaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
625于此,比丘于某时为色界投生之道而修习,离诸欲……(中略)……具足初禅那而住于地遍,于彼时有五支禅那——寻、伺、喜、乐、心一境性。这称为“初禅那”。其余诸法是禅那相应的。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – vitakko, vicāro, pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘paṭhamaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
于此,比丘于某时为色界投生之道而修习,离诸欲,离诸不善法,无寻唯伺,离生喜乐,具足第二禅那而住于地遍,于彼时有四支禅那——伺、喜、乐、心一境性。这称为“第二禅那”。其余诸法是禅那相应的。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi avitakkaṃ vicāramattaṃ vivekajaṃ pītisukhaṃ dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye caturaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – vicāro, pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘dutiyaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
于此,比丘于某时为色界投生之道而修习,由于寻与伺的止息……(中略)……具足第三禅那而住于地遍,于彼时有三支禅那——喜、乐、心一境性。这称为“第三禅那”。其余诸法是禅那相应的。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye tivaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘tatiyaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
于此,比丘于某时为色界投生之道而修习,由喜的离去……(中略)……具足第四禅那而住于地遍,于彼时有二支禅那——乐、心一境性。这称为“第四禅那”。其余诸法是禅那相应的。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti pītiyā ca virāgā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘catutthaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
于此,比丘在修习色界生起之道时,由于乐的舍断……(中略)……证入第五禅那而住于地遍,在那时,禅那有二支——舍、心一境性。这被称为“第五禅那”。其余诸法是禅那相应的。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sukhassa ca pahānā…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – upekkhā, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘pañcamaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
2. 无色界善
2. Arūpāvacarakusalaṃ
626于此,比丘在修习无色界生起之道时,完全超越无所有处,具非想非非想处想,由于乐的舍断……(中略)……证入第四禅那而住,在那时,禅那有二支——舍、心一境性。这被称为“第四禅那”。其余诸法是禅那相应的。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye arūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sabbaso ākiñcaññāyatanaṃ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – upekkhā, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘catutthaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
3. 出世间善
3. Lokuttarakusalaṃ
627四禅那——初禅那、第二禅那、第三禅那、第四禅那。
Cattāri jhānāni – paṭhamaṃ jhānaṃ, dutiyaṃ jhānaṃ, tatiyaṃ jhānaṃ, catutthaṃ jhānaṃ.
628其中,什么是初禅那?于此,比丘在某时修习出世间禅那,导向出离、趋向损减,为了舍断诸见,为了证得初地,离诸欲……(中略)……具足住于初禅那,苦行道、钝通智,在那时,有五支禅那——寻、伺、喜、乐、心一境性。这被称为“初禅那”。其余诸法与禅那相应。
Tattha katamaṃ paṭhamaṃ jhānaṃ? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – vitakko, vicāro, pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘paṭhamaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
其中,什么是第二禅那?于此,比丘在某时修习出世间禅那,导向出离、趋向损减,为了舍断诸见,为了证得初地,由于寻伺的止息……(中略)……具足住于第二禅那,苦行道、钝通智,在那时,有三支禅那——喜、乐、心一境性。这被称为“第二禅那”。其余诸法与禅那相应。
Tattha katamaṃ dutiyaṃ jhānaṃ? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye tivaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘dutiyaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
其中,什么是第三禅那?于此,比丘在某时修习出世间禅那,导向出离、趋向损减,为了舍断诸见,为了证得初地,由于喜的离去……(中略)……具足住于第三禅那,苦行道、钝通智,在那时,有二支禅那——乐、心一境性。这被称为“第三禅那”。其余诸法与禅那相应。
Tattha katamaṃ tatiyaṃ jhānaṃ? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā pītiyā ca virāgā…pe… tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘tatiyaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
其中,什么是第四禅那?于此,比丘在某时修习出世间禅那,导向出离、趋向损减,为了舍断诸见,为了证得初地,由于乐的舍断……(中略)……具足住于第四禅那,苦行道、钝通智,在那时,有二支禅那——舍、心一境性。这被称为“第四禅那”。其余诸法与禅那相应。
Tattha katamaṃ catutthaṃ jhānaṃ? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā sukhassa ca pahānā …pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – upekkhā, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘catutthaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
629于此,比丘在某时修习出世间禅那,导向出离、趋向损减,为了舍断诸见,为了证得初地,离诸欲……(中略)……具足住于初禅那,苦行道、钝通智,在那时,有五支禅那——寻、伺、喜、乐、心一境性。这被称为“初禅那”。其余诸法与禅那相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – vitakko, vicāro, pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘paṭhamaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
于此,比丘在某时修习出世间禅那,导向出离、趋向损减,为了舍断诸见,为了证得初地,离诸欲,离诸不善法,无寻唯伺,离生喜乐,具足住于第二禅那,苦行道、钝通智,在那时,有四支禅那——伺、喜、乐、心一境性。这被称为“第二禅那”。其余诸法与禅那相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi avitakkaṃ vicāramattaṃ vivekajaṃ pītisukhaṃ dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye caturaṅgikaṃ jhānaṃ hoti vicāro pīti sukhaṃ cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘dutiyaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
于此,比丘在某时修习出世间禅那,导向出离、趋向损减,为了舍断诸见,为了证得初地,由于寻伺的止息……(中略)……具足住于第三禅那,苦行道、钝通智,在那时,有三支禅那——喜、乐、心一境性。这被称为“第三禅那”。其余诸法是禅那相应的。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye tivaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘tatiyaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
于此,比丘在某时修习出世间禅那,导向出离、趋向损减,为了舍断诸邪见,为了证得初地,由于喜的离去……(中略)……具足住于第四禅那,苦行道、钝通智,在那时,禅那为二支——乐、心一境性。这被称为“第四禅那”。其余诸法与禅那相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā pītiyā ca virāgā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘catutthaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
于此,比丘在某时修习出世间禅那,导向出离、趋向损减,为了舍断诸邪见,为了证得初地,由于乐的舍断……(中略)……具足住于第五禅那,苦行道、钝通智,在那时,禅那为二支——舍、心一境性。这被称为“第五禅那”。其余诸法与禅那相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā sukhassa ca pahānā…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – upekkhā, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘pañcamaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
4. 色界果报
4. Rūpāvacaravipākā
630四禅那——初禅那、第二禅那、第三禅那、第四禅那。
Cattāri jhānāni – paṭhamaṃ jhānaṃ, dutiyaṃ jhānaṃ, tatiyaṃ jhānaṃ, catutthaṃ jhānaṃ.
631于此,何为初禅那?于此,比丘于何时为了色界生起而修习道,离诸欲……(中略)……具足住于初禅那,地遍,于彼时,有触……(中略)……有不散乱。这些法是善的。由于彼色界善业的已作、已积集,果报为离诸欲……(中略)……具足住于初禅那,地遍,于彼时,禅那为五支——寻、伺、喜、乐、心一境性。此称为“初禅那”。其余诸法为禅那相应。
Tattha katamaṃ paṭhamaṃ jhānaṃ? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti. Ime dhammā kusalā. Tasseva rūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – vitakko, vicāro, pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘paṭhamaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
于此,何为第二禅那?于此,比丘于何时为了色界生起而修习道,由于寻伺的止息……(中略)……具足住于第二禅那,地遍,于彼时,有触……(中略)……有不散乱。这些法是善的。由于彼色界善业的已作、已积集,果报为由于寻伺的止息……(中略)……具足住于第二禅那,地遍,于彼时,禅那为三支——喜、乐、心一境性。此称为“第二禅那”。其余诸法为禅那相应。
Tattha katamaṃ dutiyaṃ jhānaṃ? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti. Ime dhammā kusalā. Tasseva rūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – upekkhā, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘pañcamaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā…pe….
5. 无色界果报
5. Arūpāvacaravipākā
632于此,比丘于何时为了无色界生起而修习道,完全超越无所有处,具有非想非非想处想,由于乐的舍断……(中略)……具足住于第四禅那,于彼时,有触……(中略)……有不散乱。这些法是善的。由于彼无色界善业的已作、已积集,果报为完全超越无所有处,具有非想非非想处想,由于乐的舍断……(中略)……具足住于第四禅那,于彼时,禅那为二支——舍、心一境性。此称为“第四禅那”。其余诸法为禅那相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye arūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti sabbaso ākiñcaññāyatanaṃ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti. Ime dhammā kusalā. Tasseva arūpāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ sabbaso ākiñcaññāyatanaṃ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – upekkhā, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘catutthaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
6. 出世间果报
6. Lokuttaravipākā
633四禅那——初禅那、第二禅那、第三禅那、第四禅那。
Cattāri jhānāni – paṭhamaṃ jhānaṃ, dutiyaṃ jhānaṃ, tatiyaṃ jhānaṃ, catutthaṃ jhānaṃ.
634于此,何为初禅那?于此,比丘于何时修习出世间禅那,导向出离、趣向损减,为了舍断诸邪见,为了证得初地,离诸欲……(中略)……具足住于初禅那,苦行道、钝通智,于彼时,有触……(中略)……有不散乱。这些法是善的。由于彼出世间善禅那的已作、已修习,果报为离诸欲……(中略)……具足住于初禅那,苦行道、钝通智,空,于彼时,禅那为五支——寻、伺、喜、乐、心一境性。此称为“初禅那”。其余诸法为禅那相应。
Tattha katamaṃ paṭhamaṃ jhānaṃ? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti. Ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – vitakko, vicāro, pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘paṭhamaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
于此,什么是第二禅那?于此,比丘在某时修习出世间禅那,导向出离、趣向损减,为了断除诸邪见,为了证得初地,由于寻伺的止息……(中略)……证入第二禅那而住,苦行道、钝通智,在那时有触……(中略)……有不散乱。这些法是善的。由于那出世间善禅那的已作、已修习,作为果报,由于寻伺的止息……(中略)……第二禅那……(中略)……第三禅那……(中略)……第四禅那……(中略)……初禅那……(中略)……证入第五禅那而住,苦行道、钝通智、空,在那时有二支禅那——舍、心一境性。这被称为“第五禅那”。其余诸法与禅那相应。
Tattha katamaṃ dutiyaṃ jhānaṃ? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti…pe… avikkhepo hoti. Ime dhammā kusalā. Tasseva lokuttarassa kusalassa jhānassa katattā bhāvitattā vipākaṃ vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ …pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ suññataṃ, tasmiṃ samaye duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – upekkhā, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘pañcamaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
7. 色无色界唯作
7. Rūpārūpāvacarakiriyā
635四禅那——初禅那、第二禅那、第三禅那、第四禅那。
Cattāri jhānāni – paṭhamaṃ jhānaṃ, dutiyaṃ jhānaṃ, tatiyaṃ jhānaṃ, catutthaṃ jhānaṃ.
636于此,什么是初禅那?于此,比丘在某时修习色界禅那,唯作,非善非不善,非业果报,现法乐住,离诸欲……(中略)……证入初禅那而住,地遍,在那时有五支禅那——寻、伺、喜、乐、心一境性。这被称为“初禅那”。其余诸法与禅那相应。
Tattha katamaṃ paṭhamaṃ jhānaṃ? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpāvacaraṃ jhānaṃ bhāveti kiriyaṃ neva kusalaṃ nākusalaṃ na ca kammavipākaṃ diṭṭhadhammasukhavihāraṃ vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – vitakko, vicāro, pīti, sukhaṃ, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘paṭhamaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
于此,什么是第二禅那?于此,比丘在某时修习色界禅那,唯作,非善非不善,非业果报,现法乐住,由于寻伺的止息……(中略)……第二禅那……(中略)……第三禅那……(中略)……第四禅那……(中略)……初禅那……(中略)……证入第五禅那而住,地遍,在那时有二支禅那——舍、心一境性。这被称为“第五禅那”。其余诸法与禅那相应。
Tattha katamaṃ dutiyaṃ jhānaṃ? Idha bhikkhu yasmiṃ samaye rūpāvacaraṃ jhānaṃ bhāveti kiriyaṃ neva kusalaṃ nākusalaṃ na ca kammavipākaṃ diṭṭhadhammasukhavihāraṃ vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ…pe… tatiyaṃ jhānaṃ…pe… catutthaṃ jhānaṃ…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ…pe… pañcamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – upekkhā, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘pañcamaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttā.
637于此,比丘在某时修习无色界禅那,唯作,非善非不善,非业果报,现法乐住,完全超越无所有处,具非想非非想处想,由于乐的舍断……(中略)……证入第四禅那而住,在那时有二支禅那——舍、心一境性。这被称为“第四禅那”。其余诸法与禅那相应。
Idha bhikkhu yasmiṃ samaye arūpāvacaraṃ jhānaṃ bhāveti kiriyaṃ neva kusalaṃ nākusalaṃ na ca kammavipākaṃ diṭṭhadhammasukhavihāraṃ sabbaso ākiñcaññāyatanaṃ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanasaññāsahagataṃ sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tasmiṃ samaye duvaṅgikaṃ jhānaṃ hoti – upekkhā, cittassekaggatā. Idaṃ vuccati ‘‘catutthaṃ jhānaṃ’’. Avasesā dhammā jhānasampayuttāti.