皮革犍度论释
Cammakkhandhakakathāvaṇṇanā
2650“羊、鹿与野兽”者:此为词语的分释。在“畜生”的并列复合词中,由于单数中性形式是随意的,故此处以复数表述。此指羊、山羊与鹿,即红鹿、鹿羚等。“巴萨德”与“鹿母”合称为“巴萨德鹿母”,原本应说“巴萨德鹿母之”,但因偈颂结构而说“巴萨德”,这是增加了鼻音。连接起来则为:“巴萨德鹿母之皮,对比丘是允许的。”以“诸鹿”一词所摄者,此处显示其具体种类,即“红鹿”等。红鹿等是鹿类的特殊分类。
2650. Eḷakā ca ajā ca migā cāti viggaho. Pasūnaṃ dvande ekattanapuṃsakattassa vibhāsitattā bahuvacananiddeso. Eḷakānañca ajānañca migānaṃ rohiteṇikuruṅgānañca. Pasadā ca migamātā ca pasadamigamātā, ‘‘pasadamigamātuyā’’ti vattabbe gāthābandhavasena ‘‘pasada’’nti niggahitāgamo. Pasadamigamātuyā ca cammaṃ bhikkhuno vaṭṭatīti yojanā. ‘‘Migāna’’nti iminā gahitānamevettha vibhāgadassanaṃ ‘‘rohiteṇī’’tiādi. Rohitādayo migavibhāgavisesā.
2651除了这些已说的有情之皮,其余诸皮皆为恶作罪的所依事,这是它的含义。而所谓“其他”——
2651.Etesaṃ yathāvuttasattānaṃ cammaṃ ṭhapetvā aññaṃ cammaṃ dukkaṭāpattiyā vatthubhūtanti attho. Aññanti ca –
猕猴、黑狮、萨罗婆、迦达利鹿,凡是猛兽,其皮皆不可用。
‘‘Makkaṭo kāḷasīho ca, sarabho kadalīmigo;
这是律疏中所禁止的皮。猕猴,指的是树栖猴。黑狮,是一种大口猿猴。猛兽,即狮子、老虎等。又言:“此中所谓猛兽,是指狮子、老虎、熊、鬣狗。不单是这些,除了那些已经说‘其皮允许’的以外,其余的乃至牛、水牛、鹿、羚羊等,在此义中一切都应知为猛兽。”
Ye ca vāḷamigā honti, tesaṃ cammaṃ na vaṭṭatī’’ti. (mahāva. aṭṭha. 259) –
“袋与鞋”即“袋鞋”。应连接为:“非人之皮,即除人皮以外的一切皮,于袋鞋中皆允许。”此中“袋”者,指鞋袋等的取用。如说:“除人皮以外,以任何皮制作的鞋是允许的。在鞋袋、刀鞘、钥匙袋中,亦同此理。”
Aṭṭhakathāya paṭikkhittaṃ cammamāha. Makkaṭo nāma sākhamigo. Kāḷasīho nāma mahāmukhavānarajātiko. Vāḷamigā nāma sīhabyagghādayo. Yathāha – ‘‘tattha vāḷamigāti sīhabyagghaacchataracchā, na kevalañca eteyeva, yesaṃ pana cammaṃ vaṭṭatīti vuttaṃ, te ṭhapetvā avasesā antamaso gomahiṃsassamiḷārādayopi sabbe imasmiṃ atthe ‘vāḷamigā’tveva veditabbā’’ti.
“袋子与鞋”合称为“袋鞋”。非人之皮,即除去人皮以外的一切皮革,于袋鞋中皆可适用——这是句义的连接。此处,“袋子”者,指用作盛放鞋子等物的套袋。如(律注)所说:“除人皮之外,以任何皮革制作的鞋皆是允许的。在鞋套、刀鞘套、钥匙套中,亦依此同理。”(《大品》注 259)
Thavikā ca upāhanā ca thavikopāhanaṃ. Amānusaṃ manussacammarahitaṃ sabbaṃ cammaṃ thavikopāhane vaṭṭatīti yojanā. Ettha thavikāti upāhanādikosakassa gahaṇaṃ. Yathāha ‘‘manussacammaṃ ṭhapetvā yena kenaci cammena upāhanā vaṭṭati. Upāhanākosakasatthakakosakakuñjikākosakesupi eseva nayo’’ti (mahāva. aṭṭha. 259).
2652【2652】因世尊言“诸比丘,我允许在一切边地诸国使用古囊古努巴哈那”(《大品》259),故说“在中地,古囊古努巴哈那不允许”。“中地”者,即以“东方有名为嘎江嘎喇之村镇”等(《大品》259)所说之界限划定之中地。“古囊古努巴哈那”者,从四层起之多层鞋履。如所说:“古囊古努巴哈那者,从四层起而称”(《大品注疏》245)。应连接为:在中地,古囊古努巴哈那不允许。“园内”者,此处依文脉应得“一切”,义为:一切病者及其余者。“一切处亦”者,园内及外,即一切处。“病者”者,应连接为:对病者允许。
2652. ‘‘Anujānāmi, bhikkhave, sabbapaccantimesu janapadesu guṇaṅguṇūpāhana’’nti (mahāva. 259) vacanato ‘‘vaṭṭanti majjhime dese, na guṇaṅguṇūpāhanā’’ti vuttaṃ. Majjhime deseti ‘‘puratthimāya disāya gajaṅgalaṃ nāma nigamo’’tiādinā (mahāva. 259) vuttasīmāparicchede majjhimadese. Guṇaṅguṇūpāhanāti catupaṭalato paṭṭhāya bahupaṭalā upāhanā. Yathāha – ‘‘guṇaṅguṇūpāhanāti catupaṭalato paṭṭhāya vuccatī’’ti (mahāva. aṭṭha. 245). Majjhimadese guṇaṅguṇūpāhanā na vaṭṭantīti yojanā. Antoārāmeti ettha pakaraṇato ‘‘sabbesa’’nti labbhati, gilānānamitaresañca sabbesanti attho. Sabbatthāpi cāti antoārāme, bahi cāti sabbatthāpi. Roginoti gilānassa vaṭṭantīti yojanā.
2653“覆足鞋”与“跟缚鞋”应各自分别搭配理解。这两者的差别,注释中已有说明:“‘覆足鞋’是指希腊式鞋,覆盖整个小腿以下的足部。‘跟缚鞋’是为了遮护脚跟,在鞋底绑上皮垫而制成的鞋。”“缠裹鞋”,注释中说明:“是缠绕而成的鞋,仅覆盖脚面,不及小腿。”“填絮鞋”,则是以棉絮填充制成的鞋。
2653. Puṭabaddhā khallakabaddhācāti paccekaṃ yojetabbaṃ. Viseso panetāsaṃ aṭṭhakathāyameva vutto ‘‘puṭabaddhāti yonakaupāhanā vuccati, yā yāvajaṅghato sabbapādaṃ paṭicchādeti. Khallakabaddhāti paṇhipidhānatthaṃ tale khallakaṃ bandhitvā katā’’ti. Pāliguṇṭhimā ca ‘‘paliguṇṭhitvā katā, yā upari pādamattameva paṭicchādeti, na jaṅgha’’nti aṭṭhakathāyaṃ dassitāva. Tūlapuṇṇāti tūlapicunā pūretvā katā.
全是蓝色者,称为“全蓝”,以此为起始而有“全蓝等”类。以“等”字摄取了乃至“摩诃男勒”的范围。它们的形态,注释中已说:“青蓝色者呈亚麻花色,黄色者呈金链花色,赤红色者呈胜仲花色,茜红色者即是茜草色,黑色者呈阿达梨色,大染色者呈萨达婆底色,摩诃男勒色是杂色,即黄叶色。而在《库伦蒂》中说为‘莲花色’”(《大品注疏》246)。“全蓝等亦”者,以“亦”字更含摄了带有蓝色等装饰的那些。
Sabbāva nīlā sabbanīlā, sā ādi yāsaṃ tā sabbanīlādayo. Ādi-saddena mahānāmarattapariyantānaṃ gahaṇaṃ. Etāsaṃ sarūpaṃ aṭṭhakathāyameva vuttaṃ ‘‘nīlikā umāpupphavaṇṇā hoti, pītikā kaṇikārapupphavaṇṇā, lohitikā jayasumanapupphavaṇṇā, mañjiṭṭhikā mañjiṭṭhavaṇṇā eva, kaṇhā addāriṭṭhakavaṇṇā, mahāraṅgarattā satapadipiṭṭhivaṇṇā, mahānāmarattā sambhinnavaṇṇā hoti paṇḍupalāsavaṇṇā. Kurundiyaṃ pana ‘padumapupphavaṇṇā’ti vutta’’nti (mahāva. aṭṭha. 246). Sabbanīlādayopi cāti api-saddena nīlādivaddhikānaṃ gahaṇaṃ.
2654“杂色”即花色。“羊角状装饰”者,是如同公羊角形状的装饰,意思是:在鞋耳部位装设形状像山羊角的饰物而制成。“羊角状装饰”一词也标示着山羊角形的饰物。“以孔雀翎缝缀”者,是在鞋底或饰物上,以孔雀翎羽如线般进行缝缀。应当总合了解为:这些鞋履不被允许。
2654.Citrāti vicitrā. Meṇḍavisāṇūpamavaddhikāti meṇḍānaṃ visāṇasadisavaddhikā, kaṇṇikaṭṭhāne meṇḍasiṅgasaṇṭhāne vaddhe yojetvā katāti attho. ‘‘Meṇḍavisāṇūpamavaddhikā’’ti idaṃ ajavisāṇūpamavaddhikānaṃ upalakkhaṇaṃ. Morassa piñchena parisibbitāti talesu vā vaddhesu vā morapiñchehi suttakasadisehi parisibbitā. Upāhanā na ca vaṭṭantīti yojanā.
2655“猫”者,即指猫。“树刺”者,指树刺。“枭”者,指鸟猫。“狮子”者,指鬃狮等诸狮。“四足兽类”者,指四足所生之类。“豹”者,指豹。“名阿基纳者”者,指名为阿基纳者。“所缘饰者”:指在鞋履边缘的衣料上,依顺风的方向,将所说那种皮革拼接而成。
2655.Majjārāti biḷārā. Kāḷakā rukkhakaṇṭakā. Ūlūkā pakkhibiḷālā. Sīhāti kesarasīhādayo sīhā. Uddāti catuppadajātikā. Dīpī saddalā. Ajinassāti evaṃnāmikassa. Parikkhaṭāti upāhanapariyante cīvare anuvātaṃ viya vuttappakāraṃ cammaṃ yojetvā katā.
2656若获得这样的鞋履,为了显示其使用的方法,故说“除去布德等”等。应如此连接:应将布德等完全切去或除去,再持用鞋履。若不这样做,而以所得的原状持用者,为恶作。正如所说:“对这些鞋履,无论得到哪一种,如果能够除去那些卡喇咖等而使用,便应使用;然而,在它们未去除时便使用者,为恶作。”(《大品注疏》246)
2656. Sace īdisā upāhanā labhanti, tāsaṃ vaḷañjanappakāraṃ dassetumāha ‘‘puṭādiṃ apanetvā’’tiādi. Puṭādiṃ sabbaso chinditvā vā apanetvā vā upāhanā dhāretabbāti yojanā. Evamakatvā laddhanīhāreneva dhārentassa dukkaṭaṃ. Yathāha – ‘‘etāsu yaṃ kiñci labhitvā sace tāni khallakādīni apanetvā sakkā honti vaḷañjituṃ, vaḷañjetabbā, tesu pana sati vaḷañjantassa dukkaṭa’’nti (mahāva. aṭṭha. 246).
“如是作色差别”一句中,此处应补充“一部分”。应引入“或全部”,连接为:或全部或以一部分作出色差别后,即可持用一切青等颜色的鞋履。若不这样做而持用者,为恶作。正如所说:“对这些鞋履,无论得到哪一种染料,以布擦拭、破坏颜色后持用,是允许的。即使只破坏极少量,也是允许的。”青色增长等情况,也应作色差别后方可持用。
Vaṇṇabhedaṃtathā katvāti ettha ‘‘ekadesenā’’ti seso. ‘‘Sabbaso vā’’ti āharitvā sabbaso vā ekadesena vā vaṇṇabhedaṃ katvā sabbanīlādayo upāhanā dhāretabbāti yojanā. Tathā akatvā dhārentassa dukkaṭaṃ. Yathāha ‘‘etāsu yaṃ kiñci labhitvā rajanaṃ coḷakena puñchitvā vaṇṇaṃ bhinditvā dhāretuṃ vaṭṭati. Appamattakepi bhinne vaṭṭatiyevā’’ti. Nīlavaddhikādayopi vaṇṇabhedaṃ katvā dhāretabbā.
2657关于处所:除小便鞋、大便鞋、净手鞋这三种鞋外,一切鞋——诸如多罗叶鞋等各类——以及一切行走用鞋,皆不得持用。应如此理解。
2657.Tattha ṭhāne passāvapādukā, vaccapādukā, ācamanapādukāti tisso pādukāyo ṭhapetvā sabbāpi pādukā tālapattikādibhedā sabbāpi saṅkamanīyā pādukā dhāretuṃ na vaṭṭantīti yojanā.
2658若受用超过尺寸的、称为高床座的床榻与卧榻,犯恶作。应如此连接。床榻即如前所述之相状。卧榻,指脚上除去可搬运的猛兽形像而制成;或在一根木材上以木工雕刻而成、不可搬运、猛兽形像即在其处者。这样的卧榻是允许的,这由“可搬运”一词所表明。因为《精要略义》中说:“由不允许的形像所成之不允许床,即是卧榻。”
2658. Atikkantapamāṇaṃ uccāsayanasaññitaṃ āsandiñceva pallaṅkañca sevamānassa dukkaṭanti yojanā. Āsandī vuttalakkhaṇāva. Pallaṅkoti pādesu āharimāni vāḷarūpāni ṭhapetvā kato, ekasmiṃyeva dārumhi kaṭṭhakammavasena chinditvā katāni asaṃhārimāni tatraṭṭhāneva vāḷarūpāni yassa pādesu santi, evarūpo pallaṅko kappatīti ‘‘āharimenā’’ti imināva dīpitaṃ. ‘‘Akappiyarūpakato akappiyamañco pallaṅko’’ti hi sārasamāse vuttaṃ.
2659“果那咖”指长毛的大羊毛毯。据说其毛长超过四指,且为黑色。他们说:“毛长不足四指的羊毛毯是允许的。”“咖德咖”指十六名舞女站立而能舞蹈的羊毛敷具。“吉德”指带有壁孔等种种图案的杂色羊毛敷具。“巴提咖”指白色的羊毛敷具。“巴德利咖”指织有密花的红色羊毛敷具,也称为“阿玛拉咖叶”。
2659.Gonakanti dīghalomakamahākojavaṃ. Caturaṅgulādhikāni kira tassa lomāni, kāḷavaṇṇañca hoti. ‘‘Caturaṅgulato ūnakappamāṇalomo kojavo vaṭṭatī’’ti vadanti. Kuttakanti soḷasannaṃ nāṭakitthīnaṃ ṭhatvā naccanayoggaṃ uṇṇāmayattharaṇaṃ. Cittanti bhitticchiddādikavicitraṃ uṇṇāmayattharaṇaṃ. Paṭikanti uṇṇāmayaṃ setattharaṇaṃ. Paṭalikanti ghanapupphakaṃ uṇṇāmayaṃ lohitattharaṇaṃ, yo ‘‘āmalakapatto’’tipi vuccati.
所谓“一端毛”,是指两面毛都竖起的羊毛敷具。所谓“维咖德”,是指织有狮、虎等图案的杂色羊毛敷具。《长部》中说:“‘一端毛’,是指单面缝制的羊毛敷具。”所谓“图利咖”,是指用树棉、藤棉、蒲草棉这三种棉中任意一种填满的普通棉褥。所谓“伍达罗米咖”,是指单面毛竖起的羊毛敷具。《长部注疏》中说:“‘伍达罗米’是双面缝制的羊毛敷具,‘一端毛’是单面缝制的羊毛敷具。”然而在《精要略义》中说:“‘伍达罗米’是指一面花竖起,‘一端毛’是指两面花竖起。”
Ekantalominti ubhato uggatalomaṃ uṇṇāmayattharaṇaṃ. Vikatinti sīhabyagghādirūpavicitraṃ uṇṇāmayattharaṇaṃ. ‘‘Ekantalomīti ekatodasaṃ uṇṇāmayattharaṇa’’nti dīghanikā. Tūlikanti rukkhatūlalatātūlapoṭakitūlasaṅkhātānaṃ tiṇṇaṃ tūlānaṃ aññatarapuṇṇaṃ pakatitūlikaṃ. Uddalomikanti ekato uggatalomaṃ uṇṇāmayattharaṇaṃ. ‘‘Uddalomīti ubhatodasaṃ uṇṇāmayattharaṇaṃ. Ekantalomīti ekatodasaṃ uṇṇāmayattharaṇa’’nti (dī. ni. aṭṭha. 1.15) dīghanikāyaṭṭhakathāyaṃ vuttaṃ. Sārasamāse pana ‘‘uddalomīti ekato uggatapupphaṃ. Ekantalomīti ubhato uggatapuppha’’nti vuttaṃ.
2660所谓“咖提萨”,是指以宝石缝缀的、用国谢亚咖提萨布制成的覆具。阿阇梨达摩波罗长老说:“‘用国谢亚咖提萨布制成’,即是用国谢亚粗布制成,意为由缝制的国谢亚袋所成。”所谓“国谢亚”,是指以宝石缝缀的、用国谢亚线制成的覆具。不过,未经宝石缝缀的纯国谢亚则是允许的。
2660.Kaṭṭissanti ratanaparisibbitaṃ koseyyakaṭṭissamayaṃ paccattharaṇaṃ. ‘‘Koseyyakaṭṭissamayanti koseyyakasaṭamaya’’nti (dī. ni. ṭī. 1.15) ācariyadhammapālattherena vuttaṃ, kantitakoseyyapuṭamayanti attho. Koseyyanti ratanaparisibbitaṃ kosiyasuttamayaṃ paccattharaṇaṃ. Ratanaparisibbanarahitaṃ suddhakoseyyaṃ pana vaṭṭati.
而在《长部注疏》中对此说:“除了棉褥之外,一切如果那咖等若以宝石缝缀,皆不允许。”其中,“除了棉褥”这一句,表明即使是未经宝石缝缀的棉褥也不允许。而“以宝石缝缀者不允许”这一句,则显示:那些以宝石缝缀的敷具,作为地面铺具以及适当地铺在床座等上时,是允许的,应如此了知。在此,因为涉及律藏的判定应以较严者为准,故知此处的裁断即依此处所说。但在经教的教导中,由于也是针对在家众而说,为摄受他们,其他(注疏师)说:“除了棉褥……乃至……是允许的。”
Dīghanikāyaṭṭhakathāyaṃ panettha ‘‘ṭhapetvā tūlikaṃ sabbāneva gonakādīni ratanaparisibbitāni na vaṭṭantī’’ti (dī. ni. aṭṭha. 1.15) vuttaṃ. Tattha ‘‘ṭhapetvā tūlika’’nti etena ratanaparisibbanarahitāpi tūlikā na vaṭṭatīti dīpeti. ‘‘Ratanaparisibbitāni na vaṭṭantī’’ti iminā pana yāni ratanaparisibbitāni, tāni bhūmattharaṇavasena yathānurūpaṃ mañcādīsu ca upanetuṃ vaṭṭatīti dīpitanti veditabbaṃ. Ettha ca vinayapariyāyaṃ patvā garuke ṭhātabbattā idha vuttanayenevettha vinicchayo veditabbo. Suttantikadesanāyaṃ pana gahaṭṭhānampi vasena vuttattā nesaṃ saṅgaṇhanatthaṃ ‘‘ṭhapetvā tūlikaṃ…pe… vaṭṭantīti vutta’’nti (dī. ni. aṭṭha. 1.15) apare.
“象敷、马敷、车敷”指的是铺在象背上的敷具,称为象敷;马敷和车敷也是同样的道理。“以及用芭蕉鹿皮制成的最上覆具”是指有一种名为芭蕉鹿皮的皮革,用它制成的最上覆具,这便是此处的意思。据说,他们先在白布上铺展芭蕉鹿皮,然后缝缀而成。用“以及”一词,也包含了皮革编织物。皮革编织物,即按床的尺寸用皮革缝缀而成的编织物。据说那些皮革较为细薄,因此折叠成二层或三层后再加以缝缀,故说“皮革编织物”。
Hatthiassarathattharanti hatthipiṭṭhe attharitaṃ attharaṇaṃ hatthattharaṇaṃ nāma. Assarathattharepi eseva nayo. Kadalimigapavara-paccattharaṇakampi cāti kadalimigacammaṃ nāma atthi, tena kataṃ pavarapaccattharaṇanti attho. Taṃ kira setavatthassa upari kadalimigacammaṃ pattharitvā sibbetvā karonti. Pi-saddena ajinappaveṇī gahitā. Ajinappaveṇī nāma ajinacammehi mañcapamāṇena sibbetvā katā paveṇī. Tāni kira cammāni sukhumatarāni, tasmā dupaṭṭatipaṭṭāni katvā sibbanti. Tena vuttaṃ ‘‘ajinappaveṇī’’ti.
2661“在红色天盖之下”是指在用红花等染成的红色天盖之下,以如法覆具所铺设的床座。然而,在袈裟色的天盖之下,用如法覆具铺设的床座则是允许的。因此,(下文)将说“在下方不允许的”等。
2661.Rattavitānassa heṭṭhāti kusumbhādirattassa lohitavitānassa heṭṭhā kappiyapaccattharaṇehi atthataṃ sayanāsanañca. Kasāvarattavitānassa pana heṭṭhā kappiyapaccattharaṇena atthataṃ vaṭṭati. Teneva vakkhati ‘‘heṭṭhā akappiye’’tiādi.
“两端红色枕垫”是指在头部和足部这两端都设置了红色枕垫的床座。凡使用这些不应使用之物者,得恶作罪。“但若只有一个枕垫,虽然两端是红色、莲花色或杂色,只要尺寸符合规定,则是允许的”——注疏的判定以此方式说明了开许的情况。在义疏中又说:“大部分是红色的两个枕垫也是不允许的。”由此可知,大部分是红色的天盖同样不允许。
Dvidhārattūpadhānakanti sīsapasse, pādapasse cāti ubhatopasse paññattarattabibbohanavantañca sayanāsanaṃ. Idaṃ sabbaṃ akappiyaṃ paribhuñjato dukkaṭaṃ hoti. ‘‘Yaṃ pana ekameva upadhānaṃ ubhosu passesu rattaṃ vā hoti padumavaṇṇaṃ vā vicitraṃ vā, sace pamāṇayuttaṃ, vaṭṭatī’’ti (mahāva. aṭṭha. 254) aṭṭhakathāvinicchayo eteneva byatirekato vutto hoti. ‘‘Yebhuyyarattānipi dve bibbohanāni na vaṭṭantī’’ti gaṇṭhipade vuttaṃ. Teneva yebhuyyena rattavitānampi na vaṭṭatīti viññāyati.
在此,虽然《长部注疏》中不加简别而说:“两个非血红色的(枕垫)确实开许;若获得超过此数,应给予他人;若不能给予,亦可横铺于床上,再铺上覆具后躺卧。”但在《小品犍度注疏》中则说:“无病者唯开许头枕与足枕两个;病者则允许将枕垫铺展开来,再在上面铺设覆具后躺卧”,因此应知,唯有病者方可横铺于床上躺卧。
Ettha ca kiñcāpi dīghanikāyaṭṭhakathāyaṃ ‘‘alohitakāni dvepi vaṭṭantiyeva, tato uttari labhitvā aññesaṃ dātabbāni, dātuṃ asakkonto mañce tiriyaṃ attharitvā upari paccattharaṇaṃ datvā nipajjitumpi labhatī’’ti (dī. ni. aṭṭha. 1.15) avisesena vuttaṃ. Senāsanakkhandhakasaṃvaṇṇanāyaṃ pana ‘‘agilānassa sīsūpadhānañca pādūpadhānañcāti dvayameva vaṭṭati, gilānassa bibbohanāni santharitvā upari paccattharaṇaṃ datvā nipajjitumpi vaṭṭatī’’ti (cūḷava. aṭṭha. 297) vuttattā gilānoyeva mañce tiriyaṃ attharitvā nipajjituṃ labhatīti veditabbaṃ.
2662“即使上方有白色天盖,若下方存在不许可的覆具,亦不许可”,应作如是连接。而“因此”指的便是这不许可的覆具。
2662. Uddhaṃ setavitānampi heṭṭhā akappiye paccattharaṇe sati na vaṭṭatīti yojanā. Tasminti akappiyapaccattharaṇe.
2663“除外”一词,以此显示:床座等三类并没有转用的方式。“其余一切”,是指从羊毛毯等乃至双层敷具为止的一切物品。“居士所有”,指属于居士的物品,由居士们自己施设。以此显示:若是由五位同法者中的任何一位,或依其命令所施设,则不许可。“得”,即得以坐。
2663.‘‘Ṭhapetvā’’ti iminā āsandādittayassa vaṭṭanākāro natthīti dīpeti. Sesaṃ sabbanti gonakādi dvidhārattūpadhānakapariyantaṃ sabbaṃ. Gihisantakanti gihīnaṃ santakaṃ tehiyeva paññattaṃ, iminā pañcasu sahadhammikesu aññatarena vā tesaṃ āṇattiyā vā paññattaṃ na vaṭṭatīti dīpeti. Labhateti nisīdituṃ labhati.
2664“在何处可得?”为显示处所的限定,故说“于法座”等。“法座”一词,在此注疏中说:“若在法座上,即使是属于僧团的毛毯等,比丘并未吩咐,而园民等自行铺设与撤除,这称为居士所作撤除。以此居士所作撤除的方式,是可行的。”“或于食堂”,是指在寺院中让座后,于供食之处或食堂中。以“亦”字显示:在居士家中,坐在他们自己所铺设的毛毯等上,也无犯。由法座等处所的限定,反过来可知:于彼处之外,即便是居士所铺设的,坐在那里也不得。
2664. Taṃ kattha labhatīti padesaniyamaṃ dassetumāha ‘‘dhammāsane’’tiādi. Dhammāsaneti ettha aṭṭhakathāyaṃ ‘‘yadi dhammāsane saṅghikampi gonakādiṃ bhikkhūhi anāṇattā ārāmikādayo sayameva paññāpenti ceva nīharanti ca, etaṃ gihivikatanīhāraṃ nāma. Iminā gihivikatanīhārena vaṭṭatī’’ti (cūḷava. aṭṭha. 320; vi. saṅga. aṭṭha. pakiṇṇakavinicchayakathā 56 atthato samānaṃ) vuttaṃ. Bhattagge vāti vihāre nisīdāpetvā parivesanaṭṭhāne vā bhojanasālāyaṃ vā. Apisaddena gihīnaṃ gehepi tehi paññatte gonakādimhi nisīdituṃ anāpattīti dīpeti. Dhammāsanādipadesaniyamanena tato aññattha gihipaññattepi tattha nisīdituṃ na vaṭṭatīti byatirekato viññāyati.
“地面敷具”一语,此处省略了“所作”。“于彼处”,是指在属于僧团或居士的毛毯等上,同法者并未吩咐,由居士们自行铺设了地面敷具。“卧”,是指在上面放上自己的覆布后躺卧,是可行的。以“亦”字,兼取“坐也是可行的”之义。以“地面敷具”一语显示:仅是居士在床座等上为躺卧而铺设的,即使上面放上自己的覆布再躺卧或坐,都不可行。
Bhūmattharaṇaketi ettha ‘‘kate’’ti seso. Tatthāti saṅghike vā gihisantake vā gonakādimhi sahadhammikehi anāṇattehi gihīhi eva bhūmattharaṇe kate. Sayitunti upari attano paccattharaṇaṃ datvā nipajjituṃ vaṭṭati. Api-saddena nisīditumpi vāti samuccinoti. ‘‘Bhūmattharaṇake’’ti iminā gihīhi eva mañcādīsu sayanatthaṃ atthate upari attano paccattharaṇaṃ datvā sayituṃ vā nisīdituṃ vā na vaṭṭatīti dīpeti.