〈财富品〉(Dhanavaggo)
1. Dhanavaggo
第一可爱经等的注释书 (Paṭhamapiyasuttādivaṇṇanā)
1-5. Paṭhamapiyasuttādivaṇṇanā
1-5《七集》第一经中,“不希望被轻视者”(anavaññattikāmo)意指希望被了知。第三经中,“如理抉择法”(yoniso vicine dhammaṃ)是指以正确的方法拣择四圣谛法。“以慧之义而观”(paññāyatthaṃ vipassatī),则是以与观相应的道智,观照四圣谛法。“如灯炬”(pajjotasseva),即如同灯火。“心解脱”(vimokkho hoti cetaso)是说:成就这些力量的诸漏尽者,其最终心从依处与所缘中解脱出来,恰如灯火熄灭——此后去处不可知。第四经中的“是有信者”(saddho hoti)等句,在《五集》注释中已作解释。第五经中的“诸财”(dhanāni),从“能使人不至于贫穷”的意义上,故名为财。
1-5. Sattakanipātassa paṭhame anavaññattikāmoti abhiññātabhāvakāmo. Tatiye yoniso vicine dhammanti upāyena catusaccadhammaṃ vicināti. Paññāyatthaṃ vipassatīti sahavipassanāya maggapaññāya saccadhammaṃ vipassati. Pajjotassevāti dīpasseva. Vimokkho hoti cetasoti tassa imehi balehi samannāgatassa khīṇāsavassa dīpanibbānaṃ viya carimakacittassa vatthārammaṇehi vimokkho hoti, gataṭṭhānaṃ na paññāyati. Catutthe saddho hotītiādīni pañcakanipāte vaṇṇitāneva. Pañcame dhanānīti adāliddiyakaraṇaṭṭhena dhanāni.
优伽经注释书 (Uggasuttavaṇṇanā)
7. Uggasuttavaṇṇanā
7第七经中,“优伽”(Ugga)是国王的大臣,即憍萨罗王波斯匿的首席辅臣。“他前往拜访”(upasaṅkamī)是指他吃完早餐后前去拜访。“富有”(aḍḍho)是指他以库藏之财而称得上富有。关于“弥伽罗母殿堂”(migārorohaṇeyya),这是特指罗吒那富翁的孙子——弥伽罗长者而说的。“大富”(mahaddhana)是指以可灵活运用的财富而为大富豪。“大受用”(mahābhoga)则因受用、消耗资具的规模极庞大,故称大受用。经文里的“金”(hirañña)即指黄金,意思是光是他拥有的黄金,其数目就以千万计。至于“银”(rūpiya),则是指其余金银器皿、杯盘碗碟、床垫被褥、衣物等日常受用的器物,这些东西多到根本无法用数量来计算。
7. Sattame uggo rājamahāmattoti pasenadikosalassa mahāamacco. Upasaṅkamīti bhuttapātarāso upasaṅkami. Aḍḍhoti nidhānagatena dhanena aḍḍho. Migārorohaṇeyyoti rohaṇaseṭṭhino nattāraṃ migāraseṭṭhiṃ sandhāyevamāha. Mahaddhanoti vaḷañjanadhanena mahaddhano. Mahābhogoti upabhogaparibhogabhaṇḍassa mahantatāya mahābhogo. Hiraññassāti suvaṇṇasseva. Suvaṇṇāmeva hissa koṭisaṅkhyaṃ ahosi. Rūpiyassāti sesassa taṭṭakasarakaattharaṇapāvuraṇādino paribhogaparikkhārassa pamāṇasaṅkhāne vādoyeva natthi.
《结经》注释书 (Saṃyojanasuttavaṇṇanā)
8. Saṃyojanasuttavaṇṇanā
8在第八部经中,「随顺结」(anunayasaṃyojana)指的就是欲贪结(kāmarāgasaṃyojana)。要知道,这一切之所以都被称为「结」(saṃyojanāni),是从「束缚」这个意义来说的。在此经中,所讲述的纯粹是轮回(vaṭṭa)之事。至于其余各处,意义都是显而易见的。
8. Aṭṭhame anunayasaṃyojananti kāmarāgasaṃyojanaṃ. Sabbāneva cetāni bandhanaṭṭhena saṃyojanānīti veditabbāni. Imasmiṃ sutte vaṭṭameva kathitaṃ. Sesaṃ sabbattha uttānatthamevāti.
《财富品》第一 (Dhanavaggo paṭhamo)
Dhanavaggo paṭhamo.