13. 禅那相应义注
9 段
第十三 禅那相应
13. Jhānasaṃyuttaṃ
第一 定根本等至经注
1. Samādhimūlakasamāpattisuttavaṇṇanā
662在禅那相应的第一经中,“定善巧”是指善巧于支分的确定,即“初禅有五支、第二禅有三支”这样。“非于定中等至善巧”是指不能使心生起喜悦、得堪任之后才进入禅那。依照这个方法,其余的词句也应如此理解。
662. Jhānasaṃyuttassa paṭhame samādhikusaloti paṭhamaṃ jhānaṃ pañcaṅgikaṃ dutiyaṃ tivaṅgikanti evaṃ aṅgavavatthānakusalo. Na samādhismiṃ samāpattikusaloti cittaṃ hāsetvā kallaṃ katvā jhānaṃ samāpajjituṃ na sakkoti. Iminā nayena sesapadānipi veditabbāni.
第二至五十五 定根本住等经注
2-55. Samādhimūlakaṭhitisuttādivaṇṇanā
663-716在第二等经中,“非于定中住善巧”:指不善于安住于禅那,不能令禅那持续仅约七八个弹指的时间。“非于定中出起善巧”:指不善于从禅那出定,不能按照预定的时限出定。“非于定中堪任善巧”:指不能使心生起喜悦、得堪任。“非于定中所缘善巧”:指对遍业处的所缘不熟练。“非于定中行境善巧”:指于业处的行境及乞食的行境不熟练。“非于定中引摄善巧”:指不善于将心引导、投入业处。“非于定中恭敬作者”:指不是以恭敬、殷重的态度作意而进入禅那的人。“非于定中常恒作者”:指对于禅那的安止并非恒常不断地修习,只是偶尔为之的人。“非于定中适合作者”:指不能圆满修习那些有助于定的、合适的因缘法的人。由此之后,与“等至”等词结合而说的四组内容,其含义当依前述之理来理解。然而,这整部《禅那相应》是依世间禅那而宣说的。
663-716. Dutiyādīsu na samādhismiṃ ṭhitikusaloti jhānaṃ ṭhapetuṃ akusalo, sattaṭṭhaaccharāmattaṃ jhānaṃ ṭhapetuṃ na sakkoti. Na samādhismiṃ vuṭṭhānakusaloti jhānato vuṭṭhātuṃ akusalo, yathāparicchedena vuṭṭhātuṃ na sakkoti. Na samādhismiṃ kallitakusaloti cittaṃ hāsetvā kallaṃ kātuṃ akusalo. Na samādhismiṃ ārammaṇakusaloti kasiṇārammaṇesu akusalo. Na samādhismiṃ gocarakusaloti kammaṭṭhānagocare ceva bhikkhācāragocare ca akusalo. Na samādhismiṃ abhinīhārakusaloti kammaṭṭhānaṃ abhinīharituṃ akusalo. Na samādhismiṃ sakkaccakārīti jhānaṃ appetuṃ sakkaccakārī na hoti. Na samādhismiṃ sātaccakārīti jhānappanāya satatakārī na hoti, kadācideva karoti. Na samādhismiṃ sappāyakārīti samādhissa sappāye upakārakadhamme pūretuṃ na sakkoti. Tato paraṃ samāpattiādīhi padehi yojetvā catukkā vuttā. Tesaṃ attho vuttanayeneva veditabbo. Sakalaṃ panettha jhānasaṃyuttaṃ lokiyajjhānavaseneva kathitanti.
禅那相应的注释结束。
以上是《显扬心髓》这部《相应部》注释书中的
蕴品的注释结束。
《相应部》的注释书(义注)第二册。
