三藏之路 Tipitaka Path
巴利三藏 · 巴利语翻译标准中译
首页复注律藏复注波逸提·大品复注3. 结合篇复注

3. Samuccayakkhandhakaṃ · 3. 结合篇复注

16 段 · CSCD 巴利原典
3. Samuccayakkhandhakaṃ三、总集篇集
Sukkavissaṭṭhikathāvaṇṇanā泄精事的注释
§97
97. Samuccayakkhandhake vuttanayena vattaṃ samādātabbanti pārivāsikakkhandhakavaṇṇanāyaṃ vuttanayena dvīhi padehi ekena vā samādātabbaṃ. Vediyāmīti cittena sampaṭicchitvā sukhaṃ anubhavāmi, na tappaccayā ahaṃ dukkhitoti adhippāyo. Vuttanayeneva saṅghamajjhe nikkhipitabbanti pārivāsikakkhandhake vuttanayena ‘‘mānattaṃ nikkhipāmi, vattaṃ nikkhipāmī’’ti imehi dvīhi ekena vā nikkhipitabbaṃ. Tassa ārocetvā nikkhipitabbanti anārocanena vattabhedadukkaṭaparimocanatthaṃ vuttaṃ. Dve leḍḍupāte atikkamitvāti bhikkhūnaṃ sajjhāyanasaddasavanūpacāravijahanatthaṃ vuttaṃ, mahāmaggato okkammāti maggappaṭipannabhikkhūnaṃ upacāravijahanatthaṃ, gumbena vā vatiyā vā paṭicchannaṭṭhāneti dassanūpacāravijahanatthaṃ. Anikkhittavattena antoupacāragatānaṃ sabbesampi ārocetabbattā ‘‘ayaṃ nikkhittavattassa parihāro’’ti vuttaṃ. Tattha nikkhittavattassāti vattaṃ nikkhipitvā parivasantassāti attho. Ayaṃ panettha therassa adhippāyo – vattaṃ nikkhipitvā parivasantassa upacāragatānaṃ sabbesaṃ ārocanakiccaṃ natthi, diṭṭharūpānaṃ sutasaddānaṃ ārocetabbaṃ, adiṭṭhaasutānampi antodvādasahatthagatānaṃ ārocetabbaṃ. Idaṃ vattaṃ nikkhipitvā parivasantassa lakkhaṇanti.
于积集蕴经文之中,据说对戒律随类法的规范应当承袭;以二词或一词为界,应予承袭。所谓“心所感,即以心专注而心神安乐,非因缘而恼苦”,此为教说。又据说于僧团之中,在戒律随类法中,应公告“我安住戒律,我将安住戒律”,以二词或一词为界,予以公告。经此申告后,应当公告,非申告则为行差错之恶,乃为纠正之意。所谓越过二类轻罪,为保护比库夜宿闻教声响不扰的缘故说;大行派,则为保护遵行正道比库之礼;藏处小屋或所在,皆为避免奉事观礼的干扰而说。不被挂牌者,即为所有受内部礼仪约束者皆应申请挂牌,这为公告之补充。此中挂牌意即将行为挂牌并使其安住,此即上座之戒意——挂牌而使安住者对于所有受内礼约束者,均无须再公告,唯须公告欲见诸相、闻诸声者,对于未见未闻者亦须于内部作公告。此挂牌即为挂牌而使行为安住之标记。
Parivāsakathāvaṇṇanā别住事的注释
§102
102. ‘‘Satiyeva antarāye antarāyikasaññī chādeti, acchannā hoti. Antarāyikassa pana anantarāyikasaññāya chādayato acchannāvā’’tipi pāṭho. Averīti hitakāmo. Uddhaste aruṇeti uṭṭhite aruṇe. Suddhassa santiketi sabhāgasaṅghādisesaṃ anāpannassa santike. Vatthunti asucimocanādivītikkamaṃ.
关于“正念本身为阻碍”,“阻碍相应者,能遮盖正念而使其受阻碍”,“遮盖则为不现露”,此有三种释义。谓“不喜欢故”、“处于初升曙光时”,以及“在清净僧众未受染污的场合”之义。又谓“未经净除之事物”等等。
Sukkavissaṭṭhītivatthu ceva gottañcāti sukkavissaṭṭhīti idaṃ asucimocanalakkhaṇassa vītikkamassa pakāsanato vatthu ceva hoti, sajātiyasādhāraṇavijātiyavinivattasabhāvāya sukkavissaṭṭhiyā eva pakāsanato gottañca hotīti attho. Gaṃ tāyatīti hi gottaṃ. Saṅghādisesotināmañceva āpatti cāti saṅghādisesoti tena tena vītikkamena āpannassa āpattinikāyassa nāmappakāsanato nāmañceva hoti āpattisabhāgattā āpatti ca.
关于“作为安住的净处”与“净处群”的定义,此为净除污秽之义。所谓“净处群”意指具有同类特征,且容易恢复之性质者。又称“净处”为戒律违犯者所赖,因而标示其名讳。亦云“结缔”之义。至若“为戒律之污垢者”,亦即违犯之名及其所代表的戒律类罚,为戒律群所属及违犯所属之含义。
Tadanurūpaṃ kammavācaṃ katvā mānattaṃ dātabbanti –
依此理,立择言语而应公告——
‘‘Suṇātu me, bhante, saṅgho, ayaṃ itthannāmo bhikkhu ekaṃ āpattiṃ āpajji sañcetanikaṃ sukkavissaṭṭhiṃ ekāhapaṭicchannaṃ, so saṅghaṃ ekissā āpattiyā sañcetanikāya sukkavissaṭṭhiyā ekāhapaṭicchannāya ekāhaparivāsaṃ yāci. Saṅgho itthannāmassa bhikkhuno ekissā āpattiyā sañcetanikāya sukkavissaṭṭhiyā ekāhapaṭicchannāya ekāhaparivāsaṃ adāsi. So parivutthaparivāso. Ayaṃ itthannāmo bhikkhu ekaṃ āpattiṃ āpajji sañcetanikaṃ sukkavissaṭṭhiṃ appaṭicchannaṃ, so saṅghaṃ tāsaṃ āpattīnaṃ sañcetanikānaṃ sukkavissaṭṭhīnaṃ paṭicchannāya ca appaṭicchannāya ca chārattaṃ mānattaṃ yācati. Yadi saṅghassa pattakallaṃ, saṅgho itthannāmassa bhikkhuno dvinnaṃ āpattīnaṃ sañcetanikānaṃ sukkavissaṭṭhīnaṃ paṭicchannāya ca appaṭicchannāya ca chārattaṃ mānattaṃ dadeyya, esā ñatti.
“听我说,尊者,僧团中一名比库犯一故意一轻罪,安住于净处群,并有一次隐蔽,故请求僧团以此故意轻罪之净处暨一次隐蔽,授与一隐蔽别犯衣。僧团对该比库依此故意轻罪之净处及一次隐蔽,授与隐蔽别衣。此即违犯所致之别衣。该比库亦犯一故意轻罪,但未隐蔽,故请求僧团对其成为这许多故意轻罪之净处群中,隐蔽与非隐蔽皆有之事,授与连续数夜之挂牌。若僧团同意,应授予此连续挂牌。此即同类依违犯次第授衣之规则。
Suṇātu me, bhante…pe… so parivutthaparivāso. Ayaṃ itthannāmo bhikkhu ekaṃ āpattiṃ āpajji sañcetanikaṃ sukkavissaṭṭhiṃ appaṭicchannaṃ, so saṅghaṃ tāsaṃ…pe… yācati. Saṅgho itthannāmassa bhikkhuno dvinnaṃ āpattīnaṃ sañcetanikānaṃ sukkavissaṭṭhīnaṃ paṭicchannāya ca appaṭicchannāya ca chārattaṃ mānattaṃ deti. Yassāyasmato khamati itthannāmassa bhikkhuno dvinnaṃ āpattīnaṃ sañcetanikānaṃ sukkavissaṭṭhīnaṃ paṭicchannāya ca appaṭicchannāya ca chārattaṃ mānattassa dānaṃ, so tuṇhassa. Yassa nakkhamati, so bhāseyya.
听我说,尊者……此即违犯所致之别衣。该比库虽犯一故意轻罪未隐蔽,仍向僧团请求授予此等所属诸故意轻罪之净处群中,隐蔽与非隐蔽皆有之事之挂牌。僧团授予该比库两种故意轻罪的净处群中,隐蔽及非隐蔽连续挂牌。若该比库悦纳,则持之;若不悦,则应告知之。”
Dutiyampi etamatthaṃ vadāmi…pe… tatiyampi etamatthaṃ vadāmi…pe…
我再说明这个义理……后句同此。我第三次说明这个义理……后句同此。
Dinnaṃ saṅghena itthannāmassa bhikkhuno dvinnaṃ āpattīnaṃ sañcetanikānaṃ sukkavissaṭṭhīnaṃ paṭicchannāya ca appaṭicchannāya ca chārattaṃ mānattaṃ, khamati saṅghassa, tasmā tuṇhī. Evametaṃ dhārayāmīti –
比库因比库团给予的物品,无论是明示赠与还是隐藏赠与,均经比库团允许,按其规矩和约定,可于夜间使用,这说法是正确无误的。因此称之为“允许”。凡此种种,均依此规持。
Evaṃ kammavācaṃ katvā mānattaṃ dātabbaṃ. Ciṇṇamānattassa ca imināva nayena kammavācaṃ yojetvā abbhānaṃ kātabbaṃ.
如此使用言语,必须给予允许。对没有得到允许的,依此教义纳入使用限制,须知禁断。
Aññasminti suddhantaparivāsavasena āpattivuṭṭhānato aññasmiṃ. Dasasataṃ āpattiyo rattisataṃ chādayitvāti yojetabbaṃ.
若另一比库以纯净袈裟现身而发生过失,须依规办。十次过失遮盖一百夜的时间,应予合并同理处理。
Parivāsakathāvaṇṇanā niṭṭhitā. · 别住事的注释终了。
Attano sīmaṃ sodhetvā vihārasīmāyāti vihāre baddhasīmameva sandhāya vuttaṃ. Vihārūpacāratopi dve leḍḍupātā atikkamitabbāti bhikkhuvihāraṃ sandhāya vadati gāmūpacārātikkameneva bhikkhunīvihārūpacārātikkamassa siddhattā. Vihārassa cāti bhikkhuvihārassa. Gāmassāti na vuttanti gāmassa upacāraṃ muñcituṃ vaṭṭatīti na vuttaṃ, tasmā gāmūpacārepi vaṭṭatīti adhippāyo.
清理自己界限,即属于住处界限。所谓住处界限,仅指固定住处界限。居住者的行为亦应超越这两种狭小界限,否则称为违犯比库的住处界限。住处,即比库住处。乡村则不论村中之行为是否允许,均不言放弃乡村行为约束,故乡村行为亦属有效约束。
Tattheva ṭhānaṃ paccāsīsantīti bhikkhūnaṃ ṭhānaṃ paccāsīsanti. Parivāsavattādīnanti parivāsanissayapaṭippassaddhiādīnaṃ. Yuttataraṃ dissatīti iminā anikkhittavattabhikkhunā viya bhikkhuniyāpi antoupacārasīmagatānaṃyeva ārocetabbaṃ, na gāme ṭhitānampi gantvā ārocetabbanti dīpeti. Tasmiṃ gāmeti yasmiṃ gāme bhikkhunupassayo hoti, tasmiṃ gāme. Bahi upacārasīmāya ṭhatvāti upacārasīmato bahi ṭhatvā. Sammannitvā dātabbāti ettha sammannitvā dinnāya sahavāsepi ratticchedo na hoti.
即原地称为“众比库的所在地”。所谓袈裟之约束等,是指依托袈裟服饰的规矩涵义。较为严密的行为规制,应由不住固定界限的比库,甚至女性比库解释,并只针对已入界限之者,不含村中游走者。所谓村中,即比库群中所在村庄。若在村中居住之比库,便是所在的村庄。位于住处约束界限之外称为住处约束界限外。须予以尊重和允许,给予后,连夜同住不会发生断绝之事。
Paṭicchannaparivāsakathāvaṇṇanā覆藏别住事的注释
§108
108.Visuṃ mānattaṃ caritabbanti mūlāyapaṭikassanaṃ akatvā visuṃ kammavācāya mānattaṃ gahetvā caritabbaṃ.
应当持戒清净,不可违反根本律仪。对所有所作所为之语言行为,亦应保持克制,以免生起不善。
Sukkavissaṭṭhikathāvaṇṇanā niṭṭhitā. · 泄精事的注释终了。
Agghasamodhānaparivāsakathāvaṇṇanā关于按量合并别住之论的注释
§134
134.Ekāpattimūlakanti ‘‘ekā āpatti ekāhappaṭicchannā, ekā āpatti dvīhappaṭicchannā’’tiādinā vuttanayaṃ sandhāya vadati. Āpattivaḍḍhanakanti ‘‘ekā āpatti ekāhappaṭicchannā, dve āpattiyo dvīhappaṭicchannā’’tiādinā vuttaṃ āpattivaḍḍhanakanayaṃ sandhāya.
所谓一过失为‘单一过失及一次遮蔽’,如‘一过失一次遮蔽’的说法,是为说明单一过失的内容。所谓增过失为‘一过失一次遮蔽,二过失二次遮蔽’等,是阐述过失加重的情况。
Dvebhikkhuvāraekādasakādikathāvaṇṇanā关于二比库段、十一法组等论的注释
§181
181.Thullaccayādīhi missakanti ekavatthumhi pubbabhāge āpannathullaccayadukkaṭehi missakaṃ. Makkhadhammo nāma chādetukāmatā.
『恶言杂乱』及诸类,是指在记载中于最初部分曾出现的以恶言恶行掺杂在内的不善行为。『坏法』者,名为欲覆遮之意。
§182
182.Sambahulā saṅghādisesā āpattiyo āpajjati parimāṇampītiādi jātivasenekavacanaṃ, bhāvanapuṃsakaniddeso vā. Sesamettha pāḷito aṭṭhakathāto ca suviññeyyameva.
多数细犯律项所生的过失,被称为过多的僧团违犯,诸如量度等专语,也即俗称或俗众之言。此等残剩情况,在巴利经典与注疏中均有详尽说明,宜当了知。
Samuccayakkhandhakavaṇṇanā niṭṭhitā. · 《累积篇集》的注释完毕。