三藏之路 Tipitaka Path
巴利三藏 · 巴利语翻译标准中译
首页随附律藏随附律藏其他随附不定论解释

Aniyatakathāvaṇṇanā · 不定论解释

16 段 · CSCD 巴利原典
Aniyatakathāvaṇṇanā不定法论述的解释
§542-3
542-3. Idāni saṅghādisesakathānantaraṃ aniyatakathaṃ dassetumāha ‘‘rahonisajjassādenā’’tiādi. Rahasi nisajjā rahonisajjā, tassā assādo rahonisajjassādo, tena rahonisajjassādena, methunadhammasannissitena kilesenāti attho. Vuttañhi aṭṭhakathāyaṃ ‘‘rahonisajjassādoti methunadhammasannissitakileso vuccatī’’ti (pārā. aṭṭha. 2.451). ‘‘Raho nāma cakkhussa raho sotassa raho. Cakkhussa raho nāma na sakkā hoti akkhiṃ vā nikhaṇiyamāne bhamukaṃ vā ukkhipiyamāne sīsaṃ vā ukkhipiyamāne passituṃ. Sotassa raho nāma na sakkā hoti pakatikathā sotu’’nti (pārā. 445) padabhājane vuttarahesu cakkhussa raho eva idhādhippeto. Yathāha aṭṭhakathāyaṃ ‘‘kiñcāpi pāḷiyaṃ ‘sotassa raho’ti āgataṃ, cakkhussa raheneva pana paricchedo veditabbo’’ti (pārā. aṭṭha. 2.444-445).
现在,为了显示桑喀地谢萨之说后的不定之说,故说「以独坐之欲」等。独处而坐为独坐,其欲为独坐之欲,以彼独坐之欲,意为:以与交合法相应之烦恼。于注疏中已说:「『独坐之欲』者,谓与交合法相应之烦恼」。「独处者,谓眼之独处、耳之独处。眼之独处者,谓不能于眼被掩埋时、或眉毛被举起时、或头被举起时见到。耳之独处者,谓不能听闻平常之语」,于词句分别中所说之诸独处中,此处唯意指眼之独处。如于注疏中说:「虽于圣典中来有『耳之独处』,然应以眼之独处而知其限定」。因眼之独处故,「遮蔽」此语亦摄于遮蔽性中,「适于行事」此语亦摄于其中。以取坐之语故,「于座」此语亦已被取。以「欲往女人之近处」此语故,「与女人一起」此语亦已被取。如是,以能力所得之语的取用,则说为:然而,任何比库与女人一起,一男一女,独处于遮蔽之座、适于行事之处,以坐之欲。意为:因眼之独处,于小屋等所遮蔽之处,于适合彼交合行事之座,与当日所生之女人一起,具足坐之欲贪而住。于此,「女人」此语取当日所生之女人,从何得知?从词句分别「女人者,谓人女,非亚卡女,非饿鬼女,非畜生,乃至当日所生之女孩,何况成年女」而得。以「穿着」此语,显示「系腰带、披着衣」此义。一切处者,从如所说之行用,摄于前后之行用中。以此故作「于行用与行用中」之分别行用。其坐时为恶作,此为连结。因将说「二者坐时为巴吉帝亚」,故应取为:关于恶作,一人坐。于此「二者坐时」中,「一次」为补充,以二者坐之圆满,彼此之前或后或同一刹那,女人或比库一次坐,此为所说。于圣典中已说此:「女人坐时,比库近坐」等。为巴吉帝亚,此为连结。以行用之计算,应取为:诸巴吉帝亚,意为:女人或比库或二者,起立又起立,反复近坐之行用计算。因将说「以三种罪」,故取巴吉帝亚为巴拉基咖与桑喀地谢萨之标示,说为:三中有一。于此,「以行用之计算」此语,于巴拉基咖不得,因仅以一行用即成就。然而,身触之桑喀地谢萨与巴吉帝亚,以从身体反复分离而触,如所说之方式而得。于众多女人中亦有众多巴吉帝亚,此为连结。于众多女人坐时,以所坐者之计算,仅以一行用,有众多巴吉帝亚与桑喀地谢萨。因「以行用之计算」此语于此亦适用,故于彼等各各起立又起立反复坐时,自己亦起立又起立反复坐时,以彼等之计算,应犯之罪以行用之计算而众多,此义得成。然而于此,巴拉基咖不得,桑喀地谢萨与巴吉帝亚得成。站立于近处之盲者亦不作无罪,虽无耳之独处,因主要之「眼之独处」此支分存在故,说「于十二肘手之内」,以此语,说为:虽存在于听闻之范围内。然而,女人之百人亦不作无罪,此为连结,意指:因有智之男子不在近处。有写作「女人之百人亦」,然而此读法亦美好。『亦』字应见为『或』字之义
Cakkhussa rahattā ‘‘paṭicchanna’’nti imampi paṭicchannattā eva ‘‘alaṃkammaniya’’nti imampi saṅgaṇhāti. Nisajjasaddopādānena ‘‘āsane’’ti idampi gahitameva. ‘‘Mātugāmassa santikaṃ gantukāmo’’ti iminā ‘‘mātugāmena saddhi’’nti idampi gahitameva. Evaṃ sāmatthiyā labbhamānapadopādānena yo pana bhikkhu mātugāmena saddhiṃ eko ekāya raho paṭicchanne āsane alaṃkammaniye nisajjassādenāti vuttaṃ hoti. Cakkhussa rahabhāvena kuṭṭādipaṭicchanne teneva methunasevanakammassa anurūpe āsane tadahujātāyapi manussitthiyā saha nisajjassādarāgena samannāgato hutvāti attho. Ettha ‘‘mātugāmassā’’ti tadahujātampi itthiṃ gaṇhātīti kuto labbhatīti? ‘‘Mātugāmo nāma manussitthī, na yakkhī, na petī, na tiracchānagatā, antamaso tadahujātāpi dārikā, pageva mahattarī’’ti (pārā. 445) padabhājanato labbhati.
因眼之独处故,「遮蔽」此语亦摄于遮蔽性中,「适于行事」此语亦摄于其中。以取坐之语故,「于座」此语亦已被取。以「欲往女人之近处」此语故,「与女人一起」此语亦已被取。如是,以能力所得之语的取用,则说为:然而,任何比库与女人一起,一男一女,独处于遮蔽之座、适于行事之处,以坐之欲。意为:因眼之独处,于小屋等所遮蔽之处,于适合彼交合行事之座,与当日所生之女人一起,具足坐之欲贪而住。于此,「女人」此语取当日所生之女人,从何得知?从词句分别「女人者,谓人女,非亚卡女,非饿鬼女,非畜生,乃至当日所生之女孩,何况成年女」而得。以「穿着」此语,显示「系腰带、披着衣」此义。一切处者,从如所说之行用,摄于前后之行用中。以此故作「于行用与行用中」之分别行用。其坐时为恶作,此为连结。因将说「二者坐时为巴吉帝亚」,故应取为:关于恶作,一人坐
‘‘Nivāsetī’’ti iminā ‘‘kāyabandhanaṃ bandhati, cīvaraṃ pārupatī’’ti idaṃ lakkhīyati. Sabbatthāti yathāvuttaṃ payogato pubbāparapayoge saṅgaṇhāti. Teneva ‘‘payoge ca payoge cā’’ti vicchāpayogo kato. Nisīdato cassa dukkaṭanti yojanā. ‘‘Ubhinnampi nisajjāya pācittiya’’nti vakkhamānattā dukkaṭaṃ sandhāya ekakassa nisīdatoti gahetabbaṃ.
以「穿着」此语,显示「系腰带、披着衣」此义。一切处者,从如所说之行用,摄于前后之行用中。以此故作「于行用与行用中」之分别行用。其坐时为恶作,此为连结。因将说「二者坐时为巴吉帝亚」,故应取为:关于恶作,一人坐
§544
544.Nisajjāyaubhinnampīti ettha ‘‘saki’’nti seso, ubhinnaṃ nisajjāpūraṇavasena aññamaññassa pure vā pacchā vā ekakkhaṇe vā mātugāmassa vā bhikkhussa vā ekavāraṃ nisajjāyāti vuttaṃ hoti. Vuttañhetaṃ pāḷiyaṃ ‘‘mātugāme nisinne bhikkhu upanisinno vā hotī’’tiādi (pārā. 445). Hoti pācittiyanti yojanā. Payogagaṇanāya ca honti pācittiyānīti gahetabbaṃ, mātugāmassa vā bhikkhuno vā ubhinnaṃ vā uṭṭhāyuṭṭhāya punappunaṃ upanisīdanapayogagaṇanāya cāti attho. ‘‘Āpattīhipi tīhipī’’ti vakkhamānattā pācittiyaggahaṇaṃ pārājikasaṅghādisesānaṃ upalakkhaṇaṃ hoti, tīsu ekaṃ hotīti vuttaṃ hoti. Ettha ‘‘payogagaṇanāyā’’ti idaṃ pārājikāya na labbhati ekapayogeneva sijjhanato. Kāyasaṃsaggasaṅghādiseso, pana sarīrato punappunaṃ viyujjitvā phusanena pācittiyañca yathāvuttanayeneva labbhati.
二者坐时亦,于此「一次」为补充,以二者坐之圆满,彼此之前或后或同一刹那,女人或比库一次坐,此为所说。于圣典中已说此:「女人坐时,比库近坐」等。为巴吉帝亚,此为连结。以行用之计算,应取为:诸巴吉帝亚,意为:女人或比库或二者,起立又起立,反复近坐之行用计算。因将说「以三种罪」,故取巴吉帝亚为巴拉基咖与桑喀地谢萨之标示,说为:三中有一。于此,「以行用之计算」此语,于巴拉基咖不得,因仅以一行用即成就。然而,身触之桑喀地谢萨与巴吉帝亚,以从身体反复分离而触,如所说之方式而得
Bahūsupi mātugāmesu bahukāni pācittiyāni hontīti yojanā. Bahūsu mātugāmesu nisinnesu nisinnānaṃ gaṇanāya ekeneva payogena bahūni pācittiyāni ca saṅghādisesā ca honti. ‘‘Payogagaṇanāya cā’’ti imassa etthāpi yujjamānattā tāsu visuṃ visuṃ uṭṭhāyuṭṭhāya punappunaṃ nisīdantīsu, sayañca uṭṭhāyuṭṭhāya punappunaṃ nisīdato tāsaṃ gaṇanāya āpajjitabbāpattiyo payogagaṇanāya ca bahū hontīti idaṃ labbhati. Etthāpi pana pārājikaṃ na labbhati, saṅghādiseso, pācittiyañca labbhati.
于众多女人中亦有众多巴吉帝亚,此为连结。于众多女人坐时,以所坐者之计算,仅以一行用,有众多巴吉帝亚与桑喀地谢萨。因「以行用之计算」此语于此亦适用,故于彼等各各起立又起立反复坐时,自己亦起立又起立反复坐时,以彼等之计算,应犯之罪以行用之计算而众多,此义得成。然而于此,巴拉基咖不得,桑喀地谢萨与巴吉帝亚得成
§545
545. Samīpe ṭhitopi andho anāpattiṃ na karotīti sotassa rahabhāve asatipi padhānabhūtassa ‘‘cakkhussa raho’’ti imassa aṅgassa vijjamānattā vuttaṃ ‘‘antodvādasahatthake’’ti, iminā savanūpacāre vijjamānepīti vuttaṃ hoti. Itthīnaṃ tu satampi ca na karoti anāpattinti yojanā, viññuno purisassa asannihitabhāvenāti adhippāyo. ‘‘Itthīnampi satampi cā’’ti likhanti, tatopi ayameva pāṭho sundaro. Pi-saddo vā tu-saddatthe daṭṭhabbo.
站立于近处之盲者亦不作无罪,虽无耳之独处,因主要之「眼之独处」此支分存在故,说「于十二肘手之内」,以此语,说为:虽存在于听闻之范围内。然而,女人之百人亦不作无罪,此为连结,意指:因有智之男子不在近处。有写作「女人之百人亦」,然而此读法亦美好。『亦』字应见为『或』字之义
§546
546.Nipajjitvāti ettha ‘‘samīpe’’ti seso, ‘‘niddāyantopī’’ti etassa visesakena ‘‘nipajjitvā’’ti iminā nisīditvā niddāyantoti imassa nivattitattā samīpe nisīditvā niddāyantopi anandho manussapuriso anāpattiṃ karotīti labbhati. ‘‘Kevala’’nti visesanena balavaniddūpagato gahitoti tathā ahutvā antarantarā āpannāpanne vinicchinitvā pavattamānāya kapiniddāya niddāyantopi anāpattiṃ karotīti ayamattho labbhati. ‘‘Pihitadvāragabbhassā’’ti vattabbe majjhapadalopīsamāsavasena ‘‘pihitagabbhassā’’ti vuttaṃ. ‘‘Dvāre’’ti iminā dvārekadesabhūtaṃ ummāraṃ vā taṃsamīpaṃ vā upacārena vuttanti daṭṭhabbaṃ. Sace gabbho pihitadvāro na hoti, anāpattīti byatirekato dassitaṃ.
「躺卧」者,此处应补「在附近」之语。因「即使睡眠者」之特别说明以「躺卧」一词遮止了「坐着睡眠」之义,故得知:在附近坐着睡眠的非盲人男子亦无犯。以「仅」之限定词,摄取了陷入深睡者,故其义为:非如此而是在中间中间判别已犯未犯、进行中的浅睡而睡眠者亦无犯。应说「关闭门的内室」,但依中间词省略的复合词法,说为「关闭的内室」。以「在门」一词,应见为以近似说法说示了属于门一部分的门槛或其附近。若内室非关闭门者,则以相反显示无犯。
§547
547. Imasmiṃ aniyatasikkhāpade pāḷiyaṃ anāpattivāre asatipi ‘‘yo pana bhikkhu mātugāmena saddhiṃ raho paṭicchanne āsane nisajjaṃ kappeyya, pācittiya’’nti (pāci. 285) pañcamassa acelakavaggassa catutthasikkhāpade anāpattivāre ‘‘anāpatti yo koci viññū puriso dutiyo hoti, tiṭṭhati na nisīdati, arahopekkho, aññavihito nisīdati, ummattakassa ādikammikassā’’ti (pāci. 288) vutte anāpattivāre saṅgahetumāha ‘‘anandhe satī’’tiādi. ‘‘Etassa samīpe’’ti pakaraṇato labbhati. Idha pulliṅganiddesena puriso labbhati, ‘‘tenāpi abālena bhavitabbaṃ, manussajātikena bhavitabba’’nti idañca ‘‘viññusmi’’nti iminā labbhati. Andhasadisaniddūpagatapaṭipakkhavācianandhapadena ‘‘aniddāyante’’ti labbhati, manāpāmanāpaṃ jānante aniddāyante manussapurise dassanūpacārassa anto vijjamāneti attho.
在此不定学处中,于巴利圣典的无犯段,虽无「凡比库与女人一起在隐密覆盖的座位坐,巴吉帝亚」之第五裸行品第四学处的无犯段所说「无犯:任何有智男子作第二人在场,站立不坐,值得观察者,另有所作而坐,疯狂者、最初犯行者」,但为摄入无犯段而说「在非盲者存在时」等。「在彼附近」者,从文脉得知。此处以男性词指示得知男子,「彼亦应为非愚者,应为人类」,此以「在有智者」得知。以盲字作为与盲者相似的深睡者的相反词,得知「非睡眠者」,其义为:知可意不可意、非睡眠的人男子,见的近行存在于内。
‘‘Nisajjapaccayā doso natthī’’ti iminā sambandho, evarūpe raho āsane mātugāmena saddhiṃ nisinnapaccayā āpatti natthīti attho. ‘‘Ṭhitassā’’ti imināpi tadeva padaṃ yojetabbaṃ. Viññumhi paṭibale manussapurise asannihitepi tathāvidhe raho āsane mātugāme āsane nisinnepi sayānepi ṭhitepi sayaṃ ṭhitassa nisajjāya abhāvā tappaccayā āpatti na hotīti attho. Arahasaññino nisajjapaccayā doso natthīti raho āsane mātugāmena saddhiṃ nisajjantassāpi ‘‘raho’’ti saññārahitassa nisīdato nisajjapaccayā anāpattīti attho. Vikkhittacetaso nisajjapaccayā doso natthīti yojanā.
「因坐缘无罪」者,以此连结,其义为:在如是隐密座位与女人一起坐因缘无犯。以「站立者」一词亦应连结同一词句。其义为:即使有智有能力的人男子不在附近,在如是隐密座位女人坐于座位或躺卧或站立时,自己站立者因无坐之故,因彼缘无犯。想为隐密者因坐缘无罪,其义为:即使在隐密座位与女人一起坐者,离「隐密」之想而坐者因坐缘无犯。心散乱者因坐缘无罪,如是连结。
§548
548. Ettāvatā pācittiyāpattimattato anāpattippakāraṃ dassetvā idāni imassa sikkhāpadassa aniyatavohārahetubhūtāhi tīhi āpattīhi anāpattipakāraṃ dassetumāha ‘‘na doso’’tiādi. Āpattīhipi tīhipīti ‘‘nisajjaṃ bhikkhu paṭijānamāno tiṇṇaṃ dhammānaṃ aññatarena kāretabbo pārājikena vā saṅghādisesena vā pācittiyena vā’’ti (pārā. 444) pāḷiyaṃ vuttāhi ‘‘paṭhamapārājikāpattikāyasaṃsaggasaṅghādisesāpattipācittiyāpattī’’ti imāhi tīhipi āpattīhīti vuttaṃ hotīti.
至此显示了从巴吉帝亚犯的无犯种类后,今为显示此学处以作为不定称呼之因的三种犯的无犯种类而说「无罪」等。「以三种犯」者,说为以巴利圣典所说「比库承认坐,应以三法中任一使作:以巴拉基咖或以桑喀地谢萨或以巴吉帝亚」之「第一巴拉基咖犯的身触桑喀地谢萨犯、巴吉帝亚犯」此三种犯。
Paṭhamāniyatakathāvaṇṇanā. · 第一不定法论述的解释。
§549
549. Vattabbabhāvenādhikatadutiyāniyatavinicchayato paṭhamāniyate vuttavinicchayehi samaṃ vinicchayaṃ pahāya tattha avuttaṃ imasseva vinicchayavisesaṃ dassetumāha ‘‘anandhā’’tiādi. Idha duṭṭhullavācāsaṅghādisesassāpi gahitattā tato anāpattikaraṃ dassetuṃ ‘‘abadhiro’’ti vuttaṃ. Anandho abadhiroti ‘‘puriso’’ti idaṃ sandhāya vuttaṃ. ‘‘Itthī’’ti idaṃ sandhāya ‘‘anandhābadhirā’’ti gahetabbaṃ. Evamuparipi. Tenāpi savanūpacārantogadhena bhavitabbanti dassetuṃ ‘‘antodvādasahatthaṭṭho’’ti vuttaṃ.
为显示应说的、超过第二不定判决的、与第一不定所说判决相同的判决之外,在彼处未说的唯此判决的特别而说「非盲者」等。此处因亦摄取粗恶语桑喀地谢萨,为显示从彼无犯而说「非聋者」。「非盲非聋」者,关联「男子」而说。关联「女人」应取为「非盲非聋女」。以下亦如是。为显示彼亦应含摄于听闻近行中而说「在十二手肘内站立」。
§550
550.‘‘Andho abadhiro anāpattiṃ na karotī’’ti idaṃ kāyasaṃsaggasaṅghādisesaṃ sandhāya vuttaṃ. ‘‘Badhiro vāpi cakkhumā, na karoti anāpatti’’nti idaṃ pana duṭṭhullavācāsaṅghādisesaṃ sandhāya vuttanti evamettha sandhāya bhāsitattho veditabbo.
「盲者聋者不作无犯」者,此关联身触桑喀地谢萨而说。「聋者或有眼者,不作无犯」者,此则关联粗恶语桑喀地谢萨而说,如是应知此处关联而说之义。
Purimāniyatakathāya avuttavisesassa dutiyāniyatakathāya vattumicchitattā ayampi viseso idha vattabbo. Koyaṃ viseso, yo idha vattabboti ce? Tattha ‘‘paṭicchanne āsane alaṃkammaniye’’ti (pārā. 444) vuttaṃ āsanaṅgadvayaṃ idha ‘‘na heva kho pana paṭicchannaṃ āsanaṃ hoti nālaṃkammaniya’’nti (pārā. 453) nisedhetvā ‘‘alañca kho hoti mātugāmaṃ duṭṭhullāhi vācāhi obhāsitu’’nti (pārā. 453) idaṃ apubbaṅgaṃ vuttaṃ. Tatra mātugāmoti antamaso tadahujātāpi dārikā gahitā, idha ‘‘mātugāmo nāma manussitthī, na yakkhī, na petī, na tiracchānagatā, viññū paṭibalā subhāsitadubbhāsitaṃ duṭṭhullāduṭṭhullaṃ ājānitu’’nti (pārā. 454) viññū paṭibalo mātugāmova vutto. Tattha ‘‘pārājikena vā saṅghādisesena vā pācittiyena vā’’ti (pārā. 444) tisso āpattiyo vuttā, idha ‘‘nisajjaṃ bhikkhu paṭijānamāno dvinnaṃ dhammānaṃ aññatarena kāretabbo saṅghādisesena vā pācittiyena vā’’ti (pārā. 453) dveyeva āpattiyo vuttā. Saṅghādisesesu ca tattha ‘‘sā ce evaṃ vadeyya ‘ayyo mayā diṭṭho nisinno mātugāmena saddhiṃ kāyasaṃsaggaṃ samāpajjanto’ti, so ca taṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo’’ti (pārā. 448) kāyasaṃsaggasaṅghādisesova vutto, idha so ca vutto, ‘‘sā ce evaṃ vadeyya ‘ayyassa mayā sutaṃ nisinnassa mātugāmaṃ duṭṭhullāhi vācāhi obhāsentassā’ti, so ca taṃ paṭijānāti, āpattiyā kāretabbo’’ti (pārā. 455) duṭṭhullavācāsaṅghādiseso ca vutto. Ettako ubhinnamaniyatānaṃ viseso.
因前不定说中未说之差别,欲于第二不定说中说之,故此差别亦应于此说。何为应于此说之差别耶?于彼处说「于覆蔽之座、适于行不净行」之座二支,于此则遮止「然而座非覆蔽、非适于行不净行」,而说「然而足以对女人以粗恶语诽谤」此未曾有之支。其中「女人」者,乃至当日所生之女婴亦摄取,于此则说「所谓女人者,人女也,非亚卡女,非饿鬼女,非畜生道,有智、有能力了知善说恶说、粗恶非粗恶」,唯说有智有能力之女人。其中说三种罪「以巴拉基咖或桑喀地谢萨或巴吉帝亚」,于此则说「比库承认坐,应以二法中之一法令作,以桑喀地谢萨或巴吉帝亚」,唯说二罪。于诸桑喀地谢萨中,于彼处唯说身触桑喀地谢萨「若彼如是说『尊者被我见与女人坐而行身触』,彼若承认之,应令作罪」,于此则说彼,且说粗恶语桑喀地谢萨「若彼如是说『尊者被我闻坐而以粗恶语诽谤女人』,彼若承认之,应令作罪」。此为二不定之差别。
Ayaṃ kasmā na vuttoti? Ayaṃ sambodhavatthuviseso vattumicchito pana aṭṭhakathāgatavinicchayavisesatoti tasmā na vuttoti daṭṭhabbo. Tisamuṭṭhānamevidaṃ kāyacittavācācittakāyavācācittavasena tīṇi samuṭṭhānāni etassāti katvā.
此何故不说耶?此欲说觉分事之差别,然为注疏所至决择之差别,故应见为不说。三等起者,此有三等起,以身心、语心、身语心之故。
Imehipi dvīhi aniyatasikkhāpadehi sikkhāpadantaresu paññattāyeva āpattiyo, anāpattiyo ca dassitā, na koci āpattiviseso vutto, tasmā kimetesaṃ vacanenāti? Vuccate – vinayavinicchayalakkhaṇaṃ ṭhapetuṃ bhagavatā uppanne vatthumhi dve aniyatā paññattā. Kathaṃ? Evarūpāyapi saddheyyavacanāya upāsikāya vuccamāno paṭijānamānova āpattiyā kāretabbo, na appaṭijānamāno, tasmā ‘‘yāya kāyaci āpattiyā yena kenaci codite paṭiññātakaraṇaṃyevaṅgaṃ kātabba’’nti imehi sikkhāpadehi vinicchayalakkhaṇaṃ ṭhapitanti veditabbaṃ. Atha kasmā bhikkhunīnaṃ aniyataṃ na vuttanti? Idameva lakkhaṇaṃ sabbattha anugatanti na vuttaṃ.
以此二不定学处,于诸学处中所制之罪与无罪皆已显示,未说任何罪之差别,故此等之言说为何耶?答曰:世尊于事起时制二不定,为安立律决择之相。如何?即使对如是可信之语之近事女所说,唯承认者应令作罪,非不承认者,故应知「于任何罪,由任何人所举发,承认而作即为应作之支」,以此等学处安立决择之相。然则何故不对比库尼说不定耶?此相于一切处随行,故不说。
Dutiyāniyatakathāvaṇṇanā. · 第二不定法论述的解释。
Iti vinayatthasārasandīpaniyā · 如是,《律义精要明灯》中
Vinayavinicchayavaṇṇanāya
律决择之解释
Aniyatakathāvaṇṇanā niṭṭhitā. · 不定法论述的解释终了。