三藏之路 Tipitaka Path
巴利三藏 · 玛欣德尊者标准中译
首页律藏小品部11. 五百篇

11. Pañcasatikakkhandhakaṃ11. 五百篇

50 段 · CSCD 巴利原典
11. Pañcasatikakkhandhakaṃ11. 五百篇
1. Saṅgītinidānaṃ1. 结集因缘
§437
Atha kho āyasmā mahākassapo bhikkhū āmantesi – ‘‘ekamidāhaṃ, āvuso, samayaṃ pāvāya kusināraṃ addhānamaggappaṭipanno mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṃ pañcamattehi bhikkhusatehi. Atha khvāhaṃ, āvuso, maggā okkamma aññatarasmiṃ rukkhamūle nisīdiṃ.
那时,具寿大咖沙巴告诉诸比库:「诸具寿,一时,我与五百位比库的大比库僧团一起,在从巴瓦前往库西那喇的路上行走。那时,诸具寿,我离开道路,在某棵树下坐下。
‘‘Tena kho pana samayena aññataro ājīvako kusinārāya mandāravapupphaṃ gahetvā pāvaṃ addhānamaggappaṭipanno hoti. Addasaṃ kho ahaṃ, āvuso, taṃ ājīvakaṃ dūratova āgacchantaṃ. Disvāna taṃ ājīvakaṃ etadavocaṃ – ‘apāvuso, amhākaṃ satthāraṃ jānāsī’ti? ‘Āmāvuso, jānāmi. Ajja sattāhaparinibbuto samaṇo gotamo. Tato me idaṃ mandāravapupphaṃ gahita’nti. Tatrāvuso, ye te bhikkhū avītarāgā appekacce bāhā paggayha kandanti, chinnapātaṃ papatanti, āvaṭṭanti, vivaṭṭanti – atikhippaṃ bhagavā parinibbuto, atikhippaṃ sugato parinibbuto, atikhippaṃ cakkhuṃ loke antarahitanti. Ye pana te bhikkhū vītarāgā te satā sampajānā adhivāsenti – aniccā saṅkhārā, taṃ kutettha labbhāti.
那时,有一位邪命外道从库西那喇拿着曼陀罗花,在前往巴瓦的路上行走。诸具寿,我从远处看见那位邪命外道走来。看见后,我对那位邪命外道说:『具寿,你知道我们的导师吗?』『是的,具寿,我知道。沙门果德玛已于今日七天前般涅槃了。我从那里拿了这朵曼陀罗花。』诸具寿,在那里,那些未离贪的比库们,有些伸展手臂而哭泣,倒地翻滚,辗转反侧:『世尊般涅槃得太快了!善逝般涅槃得太快了!世间的眼消失得太快了!』但那些已离贪的比库们,他们具念、正知地忍受:『诸行无常,这里怎么可能得到呢?』
‘‘Atha khvāhaṃ, āvuso, te bhikkhū etadavocaṃ – ‘alaṃ, āvuso, mā socittha; mā paridevittha. Nanvetaṃ, āvuso, bhagavatā paṭikacceva akkhātaṃ – sabbeheva piyehi manāpehi nānābhāvo vinābhāvo aññathābhāvo. Taṃ kutettha āvuso labbhā, yaṃ taṃ jātaṃ bhūtaṃ saṅkhataṃ palokadhammaṃ, taṃ vata mā palujjīti – netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’ti.
那时,诸具寿,我对那些比库说:『够了,诸具寿,不要悲伤,不要悲泣。诸具寿,这不是世尊先前已说过的吗——一切所爱、所喜者必有别离、分离、异离。诸具寿,这里怎么可能得到呢?凡是已生的、已成的、有为的、败坏之法,希望它不要败坏——这是须跋的。』
‘‘Tena kho panāvuso, samayena subhaddo nāma vuḍḍhapabbajito tassaṃ parisāyaṃ nisinno hoti . Atha kho, āvuso, subhaddo vuḍḍhapabbajito te bhikkhū etadavoca – ‘alaṃ, āvuso, mā socittha; mā paridevittha. Sumuttā mayaṃ tena mahāsamaṇena ; upaddutā ca mayaṃ homa – idaṃ vo kappati, idaṃ vo na kappatīti. Idāni pana mayaṃ yaṃ icchissāma taṃ karissāma, yaṃ na icchissāma na taṃ karissāmā’ti. Handa mayaṃ, āvuso, dhammañca vinayañca saṅgāyāma. Pure adhammo dippati , dhammo paṭibāhiyyati; pure avinayo dippati vinayo paṭibāhiyyati; pure adhammavādino balavanto honti, dhammavādino dubbalā honti; pure avinayavādino balavanto honti, vinayavādino dubbalā hontī’’ti.
诸具寿,那时,有一位名叫须跋陀的晚年出家者坐在那个集会中。那时,诸具寿,晚年出家者须跋陀对那些比库说:『够了,诸具寿,不要悲伤,不要悲泣。我们已从那位大沙门解脱了;我们被他恼害——这适合你们,这不适合你们。现在我们想做什么就做什么,不想做什么就不做什么。』诸具寿,来吧,让我们合诵法与律。在非法显现之前,法被压制;在非律显现之前,律被压制;在说非法者强大之前,说法者软弱;在说非律者强大之前,说律者软弱。」
‘‘Tena hi, bhante, thero bhikkhū uccinatū’’ti. Atha kho āyasmā mahākassapo ekenūnapañcaarahantasatāni uccini. Bhikkhū āyasmantaṃ mahākassapaṃ etadavocuṃ – ‘‘ayaṃ, bhante, āyasmā ānando kiñcāpi sekkho, abhabbo chandā dosā mohā bhayā agatiṃ gantuṃ. Bahu ca anena bhagavato santike dhammo ca vinayo ca pariyatto. Tena hi, bhante, thero āyasmantampi ānandaṃ uccinatū’’ti . Atha kho āyasmā mahākassapo āyasmantampi ānandaṃ uccini.
「那么,尊者,请长老选择诸比库。」那时,具寿大咖沙巴选择了四百九十九位阿拉汉。诸比库对具寿大咖沙巴说:「尊者,这位具寿阿难虽然是有学,但须跋因贪、嗔、痴、怖畏而行非道。他在世尊座下学习了很多法与律。那么,尊者,请长老也选择具寿阿难。」那时,具寿大咖沙巴也选择了具寿阿难。
Atha kho therānaṃ bhikkhūnaṃ etadahosi – ‘‘kattha nu kho mayaṃ dhammañca vinayañca saṅgāyeyyāmā’’ti? Atha kho therānaṃ bhikkhūnaṃ etadahosi – ‘‘rājagahaṃ kho mahāgocaraṃ pahūtasenāsanaṃ, yaṃnūna mayaṃ rājagahe vassaṃ vasantā dhammañca vinayañca saṅgāyeyyāma. Na aññe bhikkhū rājagahe vassaṃ upagaccheyyu’’nti.
那时,长老比库们生起了这样的想法:「我们应该在哪里合诵法与律呢?」那时,长老比库们生起了这样的想法:「王舍城是大村落,有丰富的住所,我们何不在王舍城结雨安居,合诵法与律。其他比库不应在王舍城结雨安居。」
Atha kho āyasmā mahākassapo saṅghaṃ ñāpesi –
那时,具寿大咖沙巴告知僧团:
§438
‘‘Suṇātu me, āvuso, saṅgho. Yadi saṅghassa pattakallaṃ, saṅgho imāni pañca bhikkhusatāni sammanneyya – rājagahe vassaṃ vasantāni dhammañca vinayañca saṅgāyituṃ, na aññehi bhikkhūhi rājagahe vassaṃ vasitabbanti. Esā ñatti.
「诸具寿,请僧团听我说。若僧团认为适当,僧团应同意这五百位比库在王舍城结雨安居,合诵法与律,其他比库不应在王舍城结雨安居。这是表白。
‘‘Suṇātu me, āvuso, saṅgho. Imāni pañca bhikkhusatāni sammannati – rājagahe vassaṃ vasantāni dhammañca vinayañca saṅgāyituṃ, na aññehi bhikkhūhi rājagahe vassaṃ vasitabbanti. Yassāyasmato khamati imesaṃ pañcannaṃ bhikkhusatānaṃ sammuti – rājagahe vassaṃ vasantānaṃ dhammañca vinayañca saṅgāyituṃ, na aññehi bhikkhūhi rājagahe vassaṃ vasitabbanti – so tuṇhassa; yassa nakkhamati, so bhāseyya.
「诸具寿,请僧团听我说。这五百位比库同意——住在王舍城雨安居的[比库们]合诵法与律,其他比库不应在王舍城雨安居。若诸具寿认可这五百位比库的同意——住在王舍城雨安居的[比库们]合诵法与律,其他比库不应在王舍城雨安居——他应保持沉默;若不认可,他应说出。」
‘‘Sammatāni saṅghena imāni pañca bhikkhusatāni rājagahe vassaṃ vasantāni dhammañca vinayañca saṅgāyituṃ, na aññehi bhikkhūhi rājagahe vassaṃ vasitabbanti. Khamati saṅghassa, tasmā tuṇhī, evametaṃ dhārayāmī’’ti.
「僧团已同意这五百位比库住在王舍城雨安居的[比库们]合诵法与律,其他比库不应在王舍城雨安居。僧团认可,因此沉默,我如此持守。」
Atha kho therā bhikkhū rājagahaṃ agamaṃsu dhammañca vinayañca saṅgāyituṃ. Atha kho therānaṃ bhikkhūnaṃ etadahosi – ‘‘bhagavatā kho, āvuso, khaṇḍaphullappaṭisaṅkharaṇaṃ vaṇṇitaṃ. Handa mayaṃ, āvuso, paṭhamaṃ māsaṃ khaṇḍaphullaṃ paṭisaṅkharoma; majjhimaṃ māsaṃ sannipatitvā dhammañca vinayañca saṅgāyissāmā’’ti.
于是,诸长老比库前往王舍城合诵法与律。于是,诸长老比库生起此念:「诸具寿,世尊已赞叹修补破损衣。来吧,诸具寿,我们第一个月修补破损衣;中间月集会后,我们将合诵法与律。」
Atha kho therā bhikkhū paṭhamaṃ māsaṃ khaṇḍaphullaṃ paṭisaṅkhariṃsu. Atha kho āyasmā ānando – sve sannipāto na kho metaṃ patirūpaṃ, yohaṃ sekkho samāno sannipātaṃ gaccheyyanti – bahudeva rattiṃ kāyagatāya satiyā vītināmetvā rattiyā paccūsasamayaṃ ‘nipajjissāmī’ti kāyaṃ āvajjesi. Appattañca sīsaṃ bibbohanaṃ, bhūmito ca pādā muttā. Etasmiṃ antare anupādāya āsavehi cittaṃ vimucci.
于是,诸长老比库第一个月修补破损衣。于是,具寿阿难陀[想]:「明天是集会,我作为有学者前往集会是不适当的。」——他以身至念度过大半夜后,在黎明时分[想]:「我将躺下」,倾身而卧。头尚未触枕,双足已离地面。就在此时,他无取着而心从诸漏解脱。
§439
Atha kho āyasmā ānando arahā samāno sannipātaṃ agamāsi. Atha kho āyasmā mahākassapo saṅghaṃ ñāpesi –
于是,具寿阿难陀作为阿拉汉前往集会。于是,具寿马哈咖沙巴告知僧团——
‘‘Suṇātu me, āvuso, saṅgho. Yadi saṅghassa pattakallaṃ, ahaṃ upāliṃ vinayaṃ puccheyya’’nti.
「诸具寿,请僧团听我说。若僧团认为适当,我将询问伍巴离律。」
Āyasmā upāli saṅghaṃ ñāpesi –
具寿伍巴离告知僧团——
‘‘Suṇātu me, bhante, saṅgho. Yadi saṅghassa pattakallaṃ, ahaṃ āyasmatā mahākassapena vinayaṃ puṭṭho vissajjeyya’’nti.
「尊者们,请僧团听我说。若僧团认为适当,我将回答具寿马哈咖沙巴所问的律。」
Atha kho āyasmā mahākassapo āyasmantaṃ upāliṃ etadavoca – ‘‘paṭhamaṃ, āvuso upāli , pārājikaṃ kattha paññatta’’nti? ‘‘Vesāliyaṃ bhante’’ti. ‘‘Kaṃ ārabbhā’’ti? ‘‘Sudinnaṃ kalandaputtaṃ ārabbhā’’ti. ‘‘Kismiṃ vatthusmi’’nti? ‘‘Methunadhamme’’ti. Atha kho āyasmā mahākassapo āyasmantaṃ upāliṃ paṭhamassa pārājikassa vatthumpi pucchi, nidānampi pucchi, puggalampi pucchi, paññattimpi pucchi, anupaññattimpi pucchi, āpattimpi pucchi, anāpattimpi pucchi. ‘‘Dutiyaṃ panāvuso upāli, pārājikaṃ kattha paññatta’’nti? ‘‘Rājagahe bhante’’ti. ‘‘Kaṃ ārabbhā’’ti? ‘‘Dhaniyaṃ kumbhakāraputtaṃ ārabbhā’’ti. ‘‘Kismiṃ vatthusmi’’nti? ‘‘Adinnādāne’’ti. Atha kho āyasmā mahākassapo āyasmantaṃ upāliṃ dutiyassa pārājikassa vatthumpi pucchi, nidānampi pucchi, puggalampi pucchi, paññattimpi pucchi, anupaññattimpi pucchi, āpattimpi pucchi, anāpattimpi pucchi. ‘‘Tatiyaṃ panāvuso upāli, pārājikaṃ kattha paññatta’’nti? ‘‘Vesāliyaṃ bhante’’ti. ‘‘Kaṃ ārabbhā’’ti? ‘‘Sambahule bhikkhū ārabbhā’’ti. ‘‘Kismiṃ vatthusmi’’nti? ‘‘Manussaviggahe’’ti. Atha kho āyasmā mahākassapo āyasmantaṃ upāliṃ tatiyassa pārājikassa vatthumpi pucchi, nidānampi pucchi, puggalampi pucchi, paññattimpi pucchi, anupaññattimpi pucchi, āpattimpi pucchi, anāpattimpi pucchi. ‘‘Catutthaṃ panāvuso upāli, pārājikaṃ kattha paññatta’’nti? ‘‘Vesāliyaṃ bhante’’ti. ‘‘Kaṃ ārabbhā’’ti? ‘‘Vaggumudātīriye bhikkhū ārabbhā’’ti. ‘‘Kismiṃ vatthusmi’’nti? ‘‘Uttarimanussadhamme’’ti. Atha kho āyasmā mahākassapo āyasmantaṃ upāliṃ catutthassa pārājikassa vatthumpi pucchi, nidānampi pucchi, puggalampi pucchi, paññattimpi pucchi, anupaññattimpi pucchi, āpattimpi pucchi, anāpattimpi pucchi. Eteneva upāyena ubhatovibhaṅge pucchi. Puṭṭho puṭṭho āyasmā upāli vissajjesi.
那时,具寿大咖沙巴对具寿伍巴离说:「贤友伍巴离,第一巴拉基咖在何处制定?」「尊者,在韦萨离。」「因谁而制?」「因苏丁那咖喇达子而制。」「在什么事件上?」「在交媾法上。」那时,具寿大咖沙巴向具寿伍巴离询问第一巴拉基咖的事件,询问因缘,询问人物,询问制定,询问未制定,询问犯,询问不犯。「贤友伍巴离,第二巴拉基咖在何处制定?」「尊者,在王舍城。」「因谁而制?」「因达尼亚陶师子而制。」「在什么事件上?」「在不与取上。」那时,具寿大咖沙巴向具寿伍巴离询问第二巴拉基咖的事件,询问因缘,询问人物,询问制定,询问未制定,询问犯,询问不犯。「贤友伍巴离,第三巴拉基咖在何处制定?」「尊者,在韦萨离。」「因谁而制?」「因众多比库而制。」「在什么事件上?」「在人的身形上。」那时,具寿大咖沙巴向具寿伍巴离询问第三巴拉基咖的事件,询问因缘,询问人物,询问制定,询问未制定,询问犯,询问不犯。「贤友伍巴离,第四巴拉基咖在何处制定?」「尊者,在韦萨离。」「因谁而制?」「因瓦咕慕达河岸的诸比库而制。」「在什么事件上?」「在上人法上。」那时,具寿大咖沙巴向具寿伍巴离询问第四巴拉基咖的事件,询问因缘,询问人物,询问制定,询问未制定,询问犯,询问不犯。以此方法询问两部分别论。具寿伍巴离被问及时一一作答。
§440
Atha kho āyasmā mahākassapo saṅghaṃ ñāpesi –
那时,具寿大咖沙巴告知僧团:
‘‘Suṇātu me, āvuso, saṅgho. Yadi saṅghassa pattakallaṃ, ahaṃ ānandaṃ dhammaṃ puccheyya’’nti.
「贤友们,请僧团听我说。若僧团认为适当,我将向阿难询问法。」
Āyasmā ānando saṅghaṃ ñāpesi –
具寿阿难告知僧团:
‘‘Suṇātu me, bhante, saṅgho. Yadi saṅghassa pattakallaṃ, ahaṃ āyasmatā mahākassapena dhammaṃ puṭṭho vissajjeyya’’nti.
「尊者们,请僧团听我说。若僧团认为适当,我将回答具寿大咖沙巴所问之法。」
Atha kho āyasmā mahākassapo āyasmantaṃ ānandaṃ etadavoca – ‘‘brahmajālaṃ, āvuso ānanda, kattha bhāsita’’nti? ‘‘Antarā ca, bhante, rājagahaṃ antarā ca nāḷandaṃ rājāgārake ambalaṭṭhikāyā’’ti. ‘‘Kaṃ ārabbhā’’ti? ‘‘Suppiyañca paribbājakaṃ brahmadattañca māṇava’’nti. Atha kho āyasmā mahākassapo āyasmantaṃ ānandaṃ brahmajālassa nidānampi pucchi, puggalampi pucchi. ‘‘Sāmaññaphalaṃ panāvuso ānanda, kattha bhāsita’’nti? ‘‘Rājagahe, bhante, jīvakambavane’’ti. ‘‘Kena saddhi’’nti? ‘‘Ajātasattunā vedehiputtena saddhi’’nti. Atha kho āyasmā mahākassapo āyasmantaṃ ānandaṃ sāmaññaphalassa nidānampi pucchi, puggalampi pucchi. Eteneva upāyena pañcapi nikāye pucchi. Puṭṭho puṭṭho āyasmā ānando vissajjesi.
那时,具寿大咖沙巴对具寿阿难说:「贤友阿难,《梵网经》在何处所说?」「尊者,在王舍城与那喇达之间的王舍芒果园。」「因谁而说?」「因苏比亚游方者与梵授学童而说。」那时,具寿大咖沙巴向具寿阿难询问《梵网经》的因缘,询问人物。「贤友阿难,《沙门果经》在何处所说?」「尊者,在王舍城揭瓦咖芒果园。」「与谁一起?」「与韦德希子阿迦答萨都一起。」那时,具寿大咖沙巴向具寿阿难询问《沙门果经》的因缘,询问人物。以此方法询问五部尼柯耶。具寿阿难被问及时一一作答。
2. Khuddānukhuddakasikkhāpadakathā2. 小小学处论
§441
Atha kho āyasmā ānando there bhikkhū etadavoca – ‘‘bhagavā maṃ, bhante, parinibbānakāle evamāha – ‘ākaṅkhamāno, ānanda, saṅgho mamaccayena khuddānukhuddakāni sikkhāpadāni samūhaneyyā’’’ti. ‘‘Pucchi pana tvaṃ, āvuso ānanda, bhagavantaṃ – ‘katamāni pana, bhante, khuddānukhuddakāni sikkhāpadānī’’’ti? ‘‘Na khohaṃ, bhante, bhagavantaṃ pucchiṃ – ‘katamāni pana, bhante, khuddānukhuddakāni sikkhāpadānī’’ti. Ekacce therā evamāhaṃsu – ‘‘cattāri pārājikāni ṭhapetvā, avasesāni khuddānukhuddakāni sikkhāpadānī’’ti. Ekacce therā evamāhaṃsu – ‘‘cattāri pārājikāni ṭhapetvā , terasa saṅghādisese ṭhapetvā, avasesāni khuddānukhuddakāni sikkhāpadānī’’ti. Ekacce therā evamāhaṃsu – ‘‘cattāri pārājikāni ṭhapetvā, terasa saṅghādisese ṭhapetvā, dve aniyate ṭhapetvā, avasesāni khuddānukhuddakāni sikkhāpadānī’’ti. Ekacce therā evamāhaṃsu – ‘‘cattāri pārājikāni ṭhapetvā, terasa saṅghādisese ṭhapetvā, dve aniyate ṭhapetvā, tiṃsa nissaggiye pācittiye ṭhapetvā, avasesāni khuddānukhuddakāni sikkhāpadānī’’ti. Ekacce therā evamāhaṃsu – ‘‘cattāri pārājikāni ṭhapetvā, terasa saṅghādisese ṭhapetvā, dve aniyate ṭhapetvā, tiṃsa nissaggiye pācittiye ṭhapetvā, dvenavuti pācittiye ṭhapetvā, avasesāni khuddānukhuddakāni sikkhāpadānī’’ti. Ekacce therā evamāhaṃsu – ‘‘cattāri pārājikāni ṭhapetvā, terasa saṅghādisese ṭhapetvā, dve aniyate ṭhapetvā, tiṃsa nissaggiye pācittiye ṭhapetvā, dvenavuti pācittiye ṭhapetvā, cattāro pāṭidesanīye ṭhapetvā, avasesāni khuddānukhuddakāni sikkhāpadānī’’ti.
那时,具寿阿难对诸长老比库说:「尊者们,世尊在般涅槃时对我如此说:『阿难,若愿意,僧团在我去世后可废除微细又微细的学处。』」「贤友阿难,你有询问世尊:『尊者,什么是微细又微细的学处?』吗?」「尊者们,我没有询问世尊:『尊者,什么是微细又微细的学处?』」有些长老如此说:「除了四巴拉基咖,其余的是微细又微细的学处。」有些长老如此说:「除了四巴拉基咖、十三桑喀地谢萨,其余的是微细又微细的学处。」有些长老如此说:「除了四巴拉基咖、十三桑喀地谢萨、二不定,其余的是微细又微细的学处。」有些长老如此说:「除了四巴拉基咖、十三桑喀地谢萨、二不定、三十舍堕巴吉帝亚,其余的是微细又微细的学处。」有些长老如此说:「除了四巴拉基咖、十三桑喀地谢萨、二不定、三十舍堕巴吉帝亚、九十二巴吉帝亚,其余的是微细又微细的学处。」有些长老如此说:「除了四巴拉基咖、十三桑喀地谢萨、二不定、三十舍堕巴吉帝亚、九十二巴吉帝亚、四应悔过,其余的是微细又微细的学处。」
§442
Atha kho āyasmā mahākassapo saṅghaṃ ñāpesi –
那时,具寿大咖沙巴告知僧团:
‘‘Suṇātu me, āvuso, saṅgho. Santamhākaṃ sikkhāpadāni gihigatāni. Gihinopi jānanti – ‘idaṃ vo samaṇānaṃ sakyaputtiyānaṃ kappati, idaṃ vo na kappatī’ti. Sace mayaṃ khuddānukhuddakāni sikkhāpadāni samūhanissāma, bhavissanti vattāro – ‘dhūmakālikaṃ samaṇena gotamena sāvakānaṃ sikkhāpadaṃ paññattaṃ. Yāvimesaṃ satthā aṭṭhāsi tāvime sikkhāpadesu sikkhiṃsu. Yato imesaṃ satthā parinibbuto, na dānime sikkhāpadesu sikkhantī’ti. Yadi saṅghassa pattakallaṃ, saṅgho appaññattaṃ nappaññapeyya, paññattaṃ na samucchindeyya, yathāpaññattesu sikkhāpadesu samādāya vatteyya. Esā ñatti.
「诸具寿,请僧团听我说。我们有些学处已传至在家众。在家人也知道——『这对你们萨咖子沙门是允许的,这对你们是不允许的』。如果我们废除微细又微细的学处,将会有人说——『沙门果德玛为弟子们制定的学处如烟一般。当他们的导师住世时,他们在学处中学习。当他们的导师般涅槃后,现在他们不在学处中学习了』。若僧团认为适当,僧团应不制定未制定的,不废除已制定的,应受持如所制定的学处而行。这是白。」
‘‘Suṇātu me, āvuso, saṅgho. Santamhākaṃ sikkhāpadāni gihigatāni. Gihinopi jānanti – ‘idaṃ vo samaṇānaṃ sakyaputtiyānaṃ kappati, idaṃ vo na kappatī’ti. Sace mayaṃ khuddānukhuddakāni sikkhāpadāni samūhanissāma, bhavissanti vattāro – ‘dhūmakālikaṃ samaṇena gotamena sāvakānaṃ sikkhāpadaṃ paññattaṃ . Yāvimesaṃ satthā aṭṭhāsi tāvime sikkhāpadesu sikkhiṃsu. Yato imesaṃ satthā parinibbuto, na dānime sikkhāpadesu sikkhantī’ti. Saṅgho appaññattaṃ nappaññapeti, paññattaṃ na samucchindati, yathāpaññattesu sikkhāpadesu samādāya vattati. Yassāyasmato khamati appaññattassa appaññāpanā, paññattassa asamucchedo, yathāpaññattesu sikkhāpadesu samādāya vattanā, so tuṇhassa; yassa nakkhamati, so bhāseyya.
「诸具寿,请僧团听我说。我们有些学处已传至在家众。在家人也知道——『这对你们萨咖子沙门是允许的,这对你们是不允许的』。如果我们废除微细又微细的学处,将会有人说——『沙门果德玛为弟子们制定的学处如烟一般。当他们的导师住世时,他们在学处中学习。当他们的导师般涅槃后,现在他们不在学处中学习了』。僧团不制定未制定的,不废除已制定的,受持如所制定的学处而行。对于不制定未制定的、不废除已制定的、受持如所制定的学处而行,哪位具寿认可,他应保持沉默;不认可者,应说出。」
‘‘Saṅgho appaññattaṃ nappaññapeti, paññattaṃ na samucchindati, yathāpaññattesu sikkhāpadesu samādāya vattati. Khamati saṅghassa, tasmā tuṇhī, evametaṃ dhārayāmī’’ti.
「僧团不制定未制定的,不废除已制定的,受持如所制定的学处而行。僧团认可,因此沉默,我如此持守。」
§443
Atha kho therā bhikkhū āyasmantaṃ ānandaṃ etadavocuṃ – ‘‘idaṃ te, āvuso ānanda, dukkaṭaṃ, yaṃ tvaṃ bhagavantaṃ na pucchi – ‘katamāni pana, bhante, khuddānukhuddakāni sikkhāpadānī’ti. Desehi taṃ dukkaṭa’’nti. ‘‘Ahaṃ kho, bhante, assatiyā bhagavantaṃ na pucchiṃ – ‘katamāni pana, bhante, khuddānukhuddakāni sikkhāpadānī’ti. Nāhaṃ taṃ dukkaṭaṃ passāmi, api cāyasmantānaṃ saddhāya desemi taṃ dukkaṭa’’nti. ‘‘Idampi te, āvuso ānanda, dukkaṭaṃ, yaṃ tvaṃ bhagavato vassikasāṭikaṃ akkamitvā sibbesi. Desehi taṃ dukkaṭa’’nti. ‘‘Ahaṃ kho, bhante, na agāravena bhagavato vassikasāṭikaṃ akkamitvā sibbesiṃ. Nāhaṃ taṃ dukkaṭaṃ passāmi, api cāyasmantānaṃ saddhāya desemi taṃ dukkaṭa’’nti. ‘‘Idampi te, āvuso ānanda, dukkaṭaṃ, yaṃ tvaṃ mātugāmehi bhagavato sarīraṃ paṭhamaṃ vandāpesi, tāsaṃ rodantīnaṃ bhagavato sarīraṃ assukena makkhitaṃ. Desehi taṃ dukkaṭa’’nti. Ahaṃ kho, bhante – māyimāsaṃ vikāle ahesunti – mātugāmehi bhagavato sarīraṃ paṭhamaṃ vandāpesiṃ. Nāhaṃ taṃ dukkaṭaṃ passāmi, api cāyasmantānaṃ saddhāya desemi taṃ dukkaṭa’’nti. ‘‘Idampi te, āvuso ānanda, dukkaṭaṃ, yaṃ tvaṃ bhagavatā oḷārike nimitte kayiramāne, oḷārike obhāse kayiramāne, na bhagavantaṃ yāci – ‘tiṭṭhatu bhagavā kappaṃ, tiṭṭhatu sugato kappaṃ, bahujanahitāya bahujanasukhāya lokānukampāya atthāya hitāya sukhāya devamanussāna’nti. Desehi taṃ dukkaṭa’’nti. ‘‘Ahaṃ kho, bhante, mārena pariyuṭṭhitacitto na bhagavantaṃ yāciṃ – ‘tiṭṭhatu bhagavā kappaṃ, tiṭṭhatu sugato kappaṃ, bahujanahitāya bahujanasukhāya lokānukampāya atthāya hitāya sukhāya devamanussāna’nti. Nāhaṃ taṃ dukkaṭaṃ passāmi, api cāyasmantānaṃ saddhāya desemi taṃ dukkaṭa’’nti. ‘‘Idampi te, āvuso ānanda, dukkaṭaṃ yaṃ tvaṃ mātugāmassa tathāgatappavedite dhammavinaye pabbajjaṃ ussukkaṃ akāsi. Desehi taṃ dukkaṭa’’nti. ‘‘Ahaṃ kho, bhante, ayaṃ mahāpajāpati gotamī bhagavato mātucchā āpādikā posikā khīrassa dāyikā bhagavantaṃ janettiyā kālaṅkatāya thaññaṃ pāyesīti mātugāmassa tathāgatappavedite dhammavinaye pabbajjaṃ ussukkaṃ akāsiṃ. Nāhaṃ taṃ dukkaṭaṃ passāmi, api cāyasmantānaṃ saddhāya desemi taṃ dukkaṭa’’nti.
那时,诸长老比库对具寿阿难陀说——「具寿阿难陀,你这是恶作,因为你没有问世尊——『世尊,那么哪些是微细又微细的学处呢?』你应忏悔那恶作。」「诸大德,我因为失念而没有问世尊——『世尊,那么哪些是微细又微细的学处呢?』我不见那是恶作,但因对诸具寿的信而忏悔那恶作。」「具寿阿难陀,你这也是恶作,因为你踩着世尊的雨浴衣缝制。你应忏悔那恶作。」「诸大德,我并非不恭敬而踩着世尊的雨浴衣缝制。我不见那是恶作,但因对诸具寿的信而忏悔那恶作。」「具寿阿难陀,你这也是恶作,因为你让妇女们首先礼敬世尊的身体,她们哭泣时世尊的身体被泪水弄湿。你应忏悔那恶作。」「诸大德,我想『愿她们不要在不适当的时候来』而让妇女们首先礼敬世尊的身体。我不见那是恶作,但因对诸具寿的信而忏悔那恶作。」「具寿阿难陀,你这也是恶作,因为当世尊作明显的暗示、作明显的显示时,你没有请求世尊——『世尊,愿世尊住世一劫,愿善逝住世一劫,为了众人的利益,为了众人的安乐,出于对世间的悲悯,为了天人的义利、利益与安乐』。你应忏悔那恶作。」「诸大德,我因为被魔所缠心而没有请求世尊——『世尊,愿世尊住世一劫,愿善逝住世一劫,为了众人的利益,为了众人的安乐,出于对世间的悲悯,为了天人的义利、利益与安乐』。我不见那是恶作,但因对诸具寿的信而忏悔那恶作。」「具寿阿难陀,你这也是恶作,因为你为妇女在如来所宣说的法与律中出家而努力。你应忏悔那恶作。」「诸大德,我因为这位摩诃巴阇波提果德弥是世尊的姨母、养育者、乳母,在世尊的生母去世后给予乳汁,而为妇女在如来所宣说的法与律中出家而努力。我不见那是恶作,但因对诸具寿的信而忏悔那恶作。」
§444
Tena kho pana samayena āyasmā purāṇo dakkhiṇāgirismiṃ cārikaṃ carati mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṃ pañcamattehi bhikkhusatehi. Atha kho āyasmā purāṇo therehi bhikkhūhi dhamme ca vinaye ca saṅgīte dakkhiṇāgirismiṃ yathābhirantaṃ viharitvā yena rājagahaṃ yena veḷuvanaṃ kalandakanivāpo yena therā bhikkhū tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā therehi bhikkhūhi saddhiṃ paṭisammoditvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho āyasmantaṃ purāṇaṃ therā bhikkhū etadavocuṃ – ‘‘therehi, āvuso purāṇa, dhammo ca vinayo ca saṅgīto. Upehi taṃ saṅgīti’’nti. ‘‘Susaṅgītāvuso, therehi dhammo ca vinayo ca. Apica yatheva mayā bhagavato sammukhā sutaṃ, sammukhā paṭiggahitaṃ, tathevāhaṃ dhāressāmī’’ti.
那时,具寿富楼那在南山游行,与大比库僧团一起,约五百位比库。那时,具寿富楼那在诸长老比库结集法与律后,在南山随意住了一段时间,前往王舍城,前往竹林栗鼠饲养处,前往诸长老比库处。抵达后,与诸长老比库互相问候。互相问候与寒暄后,在一旁坐下。在一旁坐下的具寿富楼那,诸长老比库对他说——「具寿富楼那,诸长老已结集法与律。请你接受那结集。」「诸具寿,诸长老已善结集法与律。但是,我将如我在世尊面前所听闻的、所领受的那样持守。」
3. Brahmadaṇḍakathā3. 梵罚论
§445
Atha kho āyasmā ānando there bhikkhū etadavoca – ‘‘bhagavā maṃ, bhante, parinibbānakāle evamāha – ‘tena hānanda, saṅgho mamaccayena channassa bhikkhuno brahmadaṇḍaṃ āṇāpetū’’’ti . ‘‘Pucchi pana tvaṃ, āvuso ānanda, bhagavantaṃ – ‘katamo pana, bhante, brahmadaṇḍo’’’ti? ‘‘Pucchiṃ khohaṃ, bhante, bhagavantaṃ – ‘katamo pana, bhante, brahmadaṇḍo’’’ti? ‘‘Channo, ānanda, bhikkhu yaṃ iccheyya taṃ vadeyya. Bhikkhūhi channo bhikkhu neva vattabbo, na ovaditabbo, nānusāsitabbo’’ti. ‘‘Tena hāvuso ānanda, tvaṃyeva channassa bhikkhuno brahmadaṇḍaṃ āṇāpehī’’ti. ‘‘Kathāhaṃ, bhante, channassa bhikkhuno brahmadaṇḍaṃ āṇāpemi, caṇḍo so bhikkhu pharuso’’ti? ‘Tena hāvuso ānanda, bahukehi bhikkhūhi saddhiṃ gacchāhī’’ti. ‘‘Evaṃ bhante’’ti kho āyasmā ānando therānaṃ bhikkhūnaṃ paṭissutvā mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṃ pañcamattehi bhikkhusatehi nāvāya ujjavanikāya kosambiṃ ujjavi, nāvāya paccorohitvā rañño udenassa uyyānassa avidūre aññatarasmiṃ rukkhamūle nisīdi. Tena kho pana samayena rājā udeno uyyāne paricāresi saddhiṃ orodhena. Assosi kho rañño udenassa orodho – ‘‘amhākaṃ kira ācariyo ayyo ānando uyyānassa avidūre aññatarasmiṃ rukkhamūle nisinno’’ti. Atha kho rañño udenassa orodho rājānaṃ udenaṃ etadavoca – ‘‘amhākaṃ kira, deva, ācariyo ayyo ānando uyyānassa avidūre aññatarasmiṃ rukkhamūle nisinno. Icchāma mayaṃ, deva, ayyaṃ ānandaṃ passitu’’nti. ‘‘Tena hi tumhe samaṇaṃ ānandaṃ passathā’’ti.
那时,具寿阿难陀对诸长老比库说——「诸大德,世尊在般涅槃时对我这样说——『那么,阿难陀,僧团在我去世后应对阐那比库施行梵罚』。」「具寿阿难陀,你有问世尊——『世尊,那么什么是梵罚呢?』吗?」「诸大德,我问了世尊——『世尊,那么什么是梵罚呢?』」「『阿难陀,阐那比库想说什么就说什么。诸比库既不应对阐那比库说话,也不应教诫,也不应教导』。」「那么,具寿阿难陀,你就对阐那比库施行梵罚吧。」「诸大德,我如何对阐那比库施行梵罚呢?那位比库是粗暴的、粗鲁的。」「那么,具寿阿难陀,你就与许多比库一起去吧。」「是的,诸大德。」具寿阿难陀应诺诸长老比库后,与大比库僧团一起,约五百位比库,乘船沿恒河上行至国桑比,从船上岸后,在优填王园林不远处的某棵树下坐下。那时,优填王正与后宫在园林中游乐。优填王的后宫听说——『据说我们的老师阿难陀尊者在园林不远处的某棵树下坐着』。那时,优填王的后宫对优填王说——『陛下,据说我们的老师阿难陀尊者在园林不远处的某棵树下坐着。陛下,我们想见阿难陀尊者』。『那么你们就去见沙门阿难陀吧』。」
Atha kho rañño udenassa orodho yenāyasmā ānando tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā āyasmantaṃ ānandaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho rañño udenassa orodhaṃ āyasmā ānando dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi samuttejesi sampahaṃsesi . Atha kho rañño udenassa orodho āyasmatā ānandena dhammiyā kathāya sandassito samādapito samuttejito sampahaṃsito āyasmato ānandassa pañca uttarāsaṅgasatāni pādāsi. Atha kho rañño udenassa orodho āyasmato ānandassa bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā āyasmantaṃ ānandaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā yena rājā udeno tenupasaṅkami. Addasā kho rājā udeno orodhaṃ dūratova āgacchantaṃ. Disvāna orodhaṃ etadavoca – ‘‘api nu kho tumhe samaṇaṃ ānandaṃ passitthā’’ti? ‘‘Apassimhā kho mayaṃ, deva, ayyaṃ ānanda’’nti. ‘‘Api nu tumhe samaṇassa ānandassa kiñci adatthā’’ti? ‘‘Adamhā kho mayaṃ, deva, ayyassa ānandassa pañca uttarāsaṅgasatānī’’ti. Rājā udeno ujjhāyati khiyyati vipāceti – ‘‘kathañhi nāma samaṇo ānando tāva bahuṃ cīvaraṃ paṭiggahessati! Dussavāṇijjaṃ vā samaṇo ānando karissati, paggāhikasālaṃ vā pasāressatī’’ti!
那时,优填王的后宫前往具寿阿难陀处。抵达后,礼敬具寿阿难陀,在一旁坐下。在一旁坐下的优填王的后宫,具寿阿难陀以法语开示、劝导、鼓励、使之欢喜。那时,优填王的后宫被具寿阿难陀以法语开示、劝导、鼓励、使之欢喜后,供养具寿阿难陀五百件上衣。那时,优填王的后宫随喜、赞叹具寿阿难陀所说后,从座起立,礼敬具寿阿难陀,作右绕后,前往优填王处。优填王远远地看见后宫来,看见后对后宫说——『你们见到沙门阿难陀了吗?』『陛下,我们见到了阿难陀尊者』。『你们有供养沙门阿难陀什么吗?』『陛下,我们供养了阿难陀尊者五百件上衣』。优填王不满、抱怨、责备——『沙门阿难陀怎么能接受那么多衣服呢!沙门阿难陀是要做布匹生意呢,还是要开设成衣店呢!』」
Atha kho rājā udeno yenāyasmā ānando tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā āyasmatā ānandena saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho rājā udeno āyasmantaṃ ānandaṃ etadavoca – ‘‘āgamā nu khvidha, bho ānanda, amhākaṃ orodho’’ti? ‘‘Āgamāsi kho te idha, mahārāja, orodho’’ti. ‘‘Api pana bhoto ānandassa kiñci adāsī’’ti? ‘‘Adāsi kho me, mahārāja, pañca uttarāsaṅgasatānī’’ti. ‘‘Kiṃ pana bhavaṃ ānando tāva bahuṃ cīvaraṃ karissatī’’ti? ‘‘Ye te, mahārāja, bhikkhū dubbalacīvarā tehi saddhiṃ saṃvibhajissāmī’’ti. ‘‘Yāni kho pana, bho ānanda, porāṇakāni dubbalacīvarāni tāni kathaṃ karissathā’’ti? ‘‘Tāni, mahārāja, uttarattharaṇaṃ karissāmā’’ti. ‘‘Yāni pana, bho ānanda, porāṇakāni uttarattharaṇāni tāni kathaṃ karissathā’’ti? ‘‘Tāni, mahārāja, bhisicchaviyo karissāmā’’ti. ‘‘Yā pana, bho ānanda, porāṇakā bhisicchaviyo tā kathaṃ karissathā’’ti? ‘‘Tā, mahārāja, bhūmattharaṇaṃ karissāmā’’ti. ‘‘Yāni pana, bho ānanda, porāṇakāni bhūmattharaṇāni tāni kathaṃ karissathā’’ti? ‘‘Tāni, mahārāja, pādapuñchaniyo karissāmā’’ti. ‘‘Yā pana, bho ānanda, porāṇakā pādapuñchaniyo tā kathaṃ karissathā’’ti?. ‘‘Tā, mahārāja, rajoharaṇaṃ karissāmā’’ti. ‘‘Yāni pana, bho ānanda, porāṇakāni rajoharaṇāni tāni kathaṃ karissathā’’ti? ‘‘Tāni, mahārāja, koṭṭetvā cikkhallena madditvā paribhaṇḍaṃ limpissāmā’’ti.
那时,优填王前往具寿阿难陀处。抵达后,与具寿阿难陀互相问候。互相问候与寒暄后,在一旁坐下。在一旁坐下的优填王对具寿阿难陀说——『尊者阿难陀,我的后宫来这里了吗?』『大王,你的后宫来这里了』。『尊者阿难陀,她们有供养什么吗?』『大王,她们供养了五百件上衣』。『尊者阿难陀要用那么多衣服做什么呢?』『大王,那些衣服破旧的比库,我将与他们分享』。『尊者阿难陀,那些旧的破旧衣服你们将如何处理呢?』『大王,我们将把它们做成床单』。『尊者阿难陀,那些旧的床单你们将如何处理呢?』『大王,我们将把它们做成枕套』。『尊者阿难陀,那些旧的枕套你们将如何处理呢?』『大王,我们将把它们做成地毯』。『尊者阿难陀,那些旧的地毯你们将如何处理呢?』『大王,我们将把它们做成擦脚布』。『尊者阿难陀,那些旧的擦脚布你们将如何处理呢?』『大王,我们将把它们做成抹尘布』。『尊者阿难陀,那些旧的抹尘布你们将如何处理呢?』『大王,我们将把它们捣碎,与泥混合,用来涂抹墙壁』。
Atha kho rājā udeno – sabbevime samaṇā sakyaputtiyā yoniso upanenti, na kulavaṃ gamentīti – āyasmato ānandassa aññānipi pañca dussasatāni pādāsi. Ayañcarahi āyasmato ānandassa paṭhamaṃ cīvarabhikkhā uppajji cīvarasahassaṃ. Atha kho āyasmā ānando yena ghositārāmo tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi. Atha kho āyasmā channo yenāyasmā ānando tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā āyasmantaṃ ānandaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho āyasmantaṃ channaṃ āyasmā ānando etadavoca – ‘‘saṅghena te, āvuso channa, brahmadaṇḍo āṇāpito’’ti.
于是,乌迭那王[想]:「所有这些沙门释迦子都如理地接受,不会去家族。」便又供养具寿阿难另外五百套衣。这是具寿阿难第一次乞衣时获得的一千套衣。于是,具寿阿难前往苟西答拉玛,抵达后,在已设的座位上坐下。于是,具寿阐那前往具寿阿难处,抵达后,礼敬具寿阿难,在一旁坐下。具寿阿难对坐在一旁的具寿阐那这样说:「贤友阐那,僧团已对你宣告梵罚。」
‘‘Katamo pana, bhante ānanda, brahmadaṇḍo āṇāpito’’ti? ‘‘Tvaṃ, āvuso channa, bhikkhū yaṃ iccheyyāsi taṃ vadeyyāsi. Bhikkhūhi tvaṃ neva vattabbo, na ovaditabbo, nānusāsitabbo’’ti. ‘‘Nanvāhaṃ, bhante ānanda, hato ettāvatā, yatohaṃ bhikkhūhi neva vattabbo, na ovaditabbo, nānusāsitabbo’’ti tattheva mucchito papato. Atha kho āyasmā channo brahmadaṇḍena aṭṭīyamāno harāyamāno jigucchamāno eko vūpakaṭṭho appamatto ātāpī pahitatto viharanto nacirasseva yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti, tadanuttaraṃ brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihāsi. ‘Khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyā’ti abbhaññāsi. Aññataro ca panāyasmā channo arahataṃ ahosi. Atha kho āyasmā channo arahattaṃ patto yenāyasmā ānando tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā āyasmantaṃ ānandaṃ etadavoca – ‘‘paṭippassambhehi dāni me, bhante ānanda, brahmadaṇḍa’’nti. ‘‘Yadaggena tayā, āvuso channa, arahattaṃ sacchikataṃ tadaggena te brahmadaṇḍo paṭippassaddho’’ti. Imāya kho pana vinayasaṅgītiyā pañca bhikkhusatāni anūnāni anadhikāni ahesuṃ. Tasmā ayaṃ vinayasaṅgīti ‘‘pañcasatikā’’ti vuccatīti.
「尊者阿难,什么是已宣告的梵罚?」「贤友阐那,你对比库们想说什么就说什么。但比库们既不应对你说,也不应劝诫你,也不应教诫你。」「尊者阿难,难道我不是因此而被杀了吗?因为比库们既不应对我说,也不应劝诫我,也不应教诫我。」他当场昏倒在地。于是,具寿阐那因梵罚而感到羞耻、惭愧、厌恶,独自远离,不放逸、热诚、自励而住,不久,为了那个目的,善男子们正确地从在家出家成为非家,那无上的梵行终极,在现法中以自己的证智作证、具足而住。他了知:「生已尽,梵行已立,应作已作,不再有此存在。」具寿阐那成为阿拉汉之一。于是,具寿阐那证得阿拉汉后,前往具寿阿难处,抵达后,对具寿阿难这样说:「尊者阿难,现在请解除我的梵罚。」「贤友阐那,当你证得阿拉汉时,你的梵罚就已解除了。」在这次律的结集中,有五百位比库,不少也不多。因此,这次律的结集被称为「五百结集」。
Pañcasatikakkhandhako ekādasamo. · 五百篇第十一
Imamhi khandhake vatthū tevīsati. · 此篇中有二十三事
Tassuddānaṃ – · 其偈颂
Parinibbute sambuddhe, thero kassapasavhayo;
正自觉者般涅槃后,名为咖沙巴的长老;
Āmantayi bhikkhugaṇaṃ, saddhammamanupālako;
召集比库众,护持正法者;
Pāvāyaddhānamaggamhi, subhaddena paveditaṃ;
在巴瓦城的道路上,由须跋达所说;
Saṅgāyissāma saddhammaṃ, adhammo pure dippati.
我们应结集正法,非法先前显现。
Ekenūna pañcasataṃ, ānandampi ca uccini;
五百减一,也选出阿难;
Dhammavinayasaṅgītiṃ, vasanto guhamuttame.
住在最胜洞窟,法与律的结集。
Upāliṃ vinayaṃ pucchi, suttantānandapaṇḍitaṃ;
他向伍巴离请问律,向精通经的阿难请问;
Piṭakaṃ tīṇi saṅgītiṃ, akaṃsu jinasāvakā.
胜者的诸弟子结集了三藏。
Na pucchi akkamitvāna, vandāpesi na yāci ca.
他未经冒犯而询问,未使人礼敬,也未请求。
Pabbajjaṃ mātugāmassa, saddhāya dukkaṭāni me;
对女人的出家,因信而有我的诸恶作;
Purāṇo brahmadaṇḍañca, orodho udenena saha.
富楼那与梵罚,以及伍德那的阻止。
Tāva bahu dubbalañca, uttarattharaṇā bhisi;
那么多的虚弱,上敷具与坐具;
Bhūmattharaṇā puñchaniyo, rajo cikkhallamaddanā.
地敷具、拂尘、尘土、泥泞的践踏。
Sahassacīvaraṃ uppajji, paṭhamānandasavhayo;
千衣生起,第一次阿难的呼唤;
Tajjito brahmadaṇḍena, catussaccaṃ apāpuṇi;
被梵罚所惊吓,他们证得了四谛;
Vasībhūtā pañcasatā, tasmā pañcasatī iti.
五百人成为自在者,因此称为五百。
Pañcasatikakkhandhakaṃ niṭṭhitaṃ. · 五百篇完