41. Metteyyavaggo41. 弥勒品
41. Metteyyavaggo41. 弥勒品
1. Tissametteyyattheraapadānaṃ1. 帝萨弥勒长老譬喻
‘‘Pabbhārakūṭaṃ nissāya, sobhito nāma tāpaso;
「依止巴拔拉库答山,名为索比答的苦行者;
Pavattaphalaṃ bhuñjitvā, vasati pabbatantare.
食用落下的果实,住在山间。
‘‘Aggiṃ dāruṃ āharitvā, ujjālesiṃ ahaṃ tadā;
「取来火与木柴,我于彼时点燃;
Uttamatthaṃ gavesanto, brahmalokūpapattiyā.
寻求最上义利,为了往生梵天界。
‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;
「巴度穆答拉世间解,诸供养的受者;
Mamuddharitukāmo so, āgacchi mama santike.
欲救拔我者,他来到我的面前。
‘‘Kiṃ karosi mahāpuñña, dehi me aggidārukaṃ;
「你在做什么,大福德者,给我火柴;
Ahamaggiṃ paricare, tato me suddhi hohiti .
我将须跋火,由此我得清净。」
‘‘Subhaddako tvaṃ manuje, devate tvaṃ pajānasi;
「你是人中的善妙者,你了知诸天;
Tuvaṃ aggiṃ paricara, handa te aggidārukaṃ.
你须跋火,来吧,给你火柴。
‘‘Tato kaṭṭhaṃ gahetvāna, aggiṃ ujjālayī jino;
「于是胜者取了柴,点燃了火;
Na tattha kaṭṭhaṃ pajjhāyi, pāṭiheraṃ mahesino.
大仙者的神变,在那里柴不燃烧。
‘‘Na te aggi pajjalati, āhutī te na vijjati;
「你的火不燃烧,你的供养不存在;
Niratthakaṃ vataṃ tuyhaṃ, aggiṃ paricarassu me.
你的誓愿无意义,请须跋我的火。
‘‘Kīdiso so mahāvīra, aggi tava pavuccati;
「那大雄者,你所说的火是什么样的;
Mayhampi kathayassetaṃ, ubho paricarāmase.
请也对我说这个,我们两者都须跋。
‘‘Hetudhammanirodhāya , kilesasamaṇāya ca;
为了因法的灭尽,为了烦恼的平息;
Issāmacchariyaṃ hitvā, tayo ete mamāhutī.
舍弃嫉妒与悭吝,这三者是我的供养。
‘‘Kīdiso tvaṃ mahāvīra, kathaṃ gottosi mārisa;
大雄,你是怎样的?尊者,你是什么种姓?
Ācārapaṭipatti te, bāḷhaṃ kho mama ruccati.
你的行为与实践,确实令我欢喜。
‘‘Khattiyamhi kule jāto, abhiññāpāramiṃ gato;
我生于刹帝利族,已到达证智的彼岸;
Sabbāsavaparikkhīṇo, natthi dāni punabbhavo.
一切漏已尽,现在不再有后有。
‘‘Yadi buddhosi sabbaññū, pabhaṅkara tamonuda;
如果你是正觉者、一切知者,光明者、破暗者;
Namassissāmi taṃ deva, dukkhassantakaro tuvaṃ.
我将礼敬你,天人,你是苦的终结者。
‘‘Pattharitvājinacammaṃ, nisīdanamadāsahaṃ;
「铺展了羚羊皮,我给了坐具;
Nisīda nātha sabbaññu, upaṭṭhissāmahaṃ tuvaṃ.
一切智的导师,请坐,我将须跋您。
‘‘Nisīdi bhagavā tattha, ajinamhi suvitthate;
「世尊在那里,在善铺展的羚羊皮上坐下;
Nimantayitvā sambuddhaṃ, pabbataṃ agamāsahaṃ.
邀请了正自觉者后,我前往山上。
‘‘Khāribhārañca pūretvā, tindukaphalamāhariṃ;
「装满了一呵利的量,我带来了亭杜咖果;
Madhunā yojayitvāna, phalaṃ buddhassadāsahaṃ.
用蜂蜜调和后,我将果实供养给佛陀。
‘‘Mama nijjhāyamānassa, paribhuñji tadā jino;
「当我深思时,胜利者那时受用了;
Tattha cittaṃ pasādesiṃ, pekkhanto lokanāyakaṃ.
在那里我净信了心,看着世间的导师。
‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;
「巴度目答喇是知世间者,是供养的受者;
Mamassame nisīditvā, imā gāthā abhāsatha.
他坐在我面前,说了这些偈颂。
‘‘‘Yo maṃ phalena tappesi, pasanno sehi pāṇibhi;
「『以果实使我满足者,以喜悦的双手;
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将称赞他,请听我所说。
‘‘‘Pañcavīsatikkhattuṃ so, devarajjaṃ karissati;
「『他将二十五次,成为天王;
Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati.
一千次成为国王,将成为转轮王。
‘‘‘Tassa saṅkappamaññāya, pubbakammasamaṅgino;
「『知道他的意愿,具足过去业;
Annaṃ pānañca vatthañca, sayanañca mahārahaṃ.
食物、饮料、衣服,以及极其珍贵的卧具。
‘‘‘Puññakammena saṃyuttā, nibbattissanti tāvade;
「与福业相应,他们将如此出生;
Sadā pamudito cāyaṃ, bhavissati anāmayo.
此人常欢喜,将无病。
‘‘‘Upapajjati yaṃ yoniṃ, devattaṃ atha mānusaṃ;
「无论生于何胎,天界或人界;
Sabbattha sukhito hutvā, manussattaṃ gamissati.
在一切处得乐后,将前往人界。
‘‘‘Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū;
「诵习者、持咒者、三吠陀的彼岸者;
Sambuddhaṃ upagantvāna, arahā so bhavissati’.
前往正自觉者后,他将成为阿拉汉」。
‘‘Yato sarāmi attānaṃ, yato pattosmi viññutaṃ;
「自从我忆念自己,自从我获得智慧;
Bhoge me ūnatā natthi, phaladānassidaṃ phalaṃ.
我的财富无缺乏,这是施果之果报。
‘‘Varadhammamanuppatto, rāgadose samūhaniṃ;
「已达最上法,根除贪与嗔;
Sabbāsavaparikkhīṇo, natthi dāni punabbhavo.
一切漏已尽,今无再有生。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā;
「我的烦恼已烧尽,一切有已根除;
Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo.
如龙象断缚,我住无漏。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi, mama buddhassa santike;
「我来到佛陀面前,实在是善来;
Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
已证得三明,已作佛陀之教。
‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime;
「四无碍解,以及八解脱;
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
六神通已作证,已作佛陀之教。」
Itthaṃ sudaṃ āyasmā tissametteyyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿帝思咖美德耶长老说了这些偈颂。
Tissametteyyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ. · 帝萨弥勒长老譬喻 第一
2. Puṇṇakattheraapadānaṃ2. 本纳咖长老譬喻
‘‘Pabbhārakūṭaṃ nissāya, sayambhū aparājito;
「依止于巴拔拉库答山,自存者、不败者;
Ābādhiko ca so buddho, vasati pabbatantare.
「那位佛陀有病,住在山间。
‘‘Mama assamasāmantā, panādo āsi tāvade;
「在我的僧院附近,当时有喧闹声;
Buddhe nibbāyamānamhi, āloko udapajjatha .
「当佛陀般涅槃时,光明生起了。
‘‘Yāvatā vanasaṇḍasmiṃ, acchakokataracchakā;
「凡在森林丛中,熊、豺、豹,
Vāḷā ca kesarī sabbe, abhigajjiṃsu tāvade.
「以及所有的虎、狮子,当时都吼叫了。
‘‘Uppātaṃ tamahaṃ disvā, pabbhāraṃ agamāsahaṃ;
「我见到那个异兆后,迅速前往巴拔拉山;」
Tatthaddassāsiṃ sambuddhaṃ, nibbutaṃ aparājitaṃ.
在那里我见到了正自觉者,已般涅槃、不可战胜者。
‘‘Suphullaṃ sālarājaṃva, sataraṃsiṃva uggataṃ;
「犹如盛开的娑罗树王,犹如升起的百光者;
Vītaccikaṃva aṅgāraṃ, nibbutaṃ aparājitaṃ.
犹如已熄灭的炭火,已般涅槃、不可战胜者。
‘‘Tiṇaṃ kaṭṭhañca pūretvā, citakaṃ tatthakāsahaṃ;
「装满草与薪,我在那里建造火葬堆;
Citakaṃ sukataṃ katvā, sarīraṃ jhāpayiṃ ahaṃ.
做好火葬堆后,我焚烧了遗体。
‘‘Sarīraṃ jhāpayitvāna, gandhatoyaṃ samokiriṃ;
「焚烧遗体后,我洒下香水;
Antalikkhe ṭhito yakkho, nāmamaggahi tāvade.
站在空中的亚卡,立即取走了名号。
‘‘Yaṃ pūritaṃ tayā kiccaṃ, sayambhussa mahesino;
「你对自生者、大仙人所应做的义务,
Puṇṇako nāma nāmena, sadā hohi tuvaṃ mune.
「愿你常以布那咖之名,牟尼!」
‘‘Tamhā kāyā cavitvāna, devalokaṃ agacchahaṃ;
「从那个身死没后,我去到了天界;
Tattha dibbamayo gandho, antalikkhā pavassati .
在那里,天界的香气从空中降下。
‘‘Tatrāpi nāmadheyyaṃ me, puṇṇakoti ahū tadā;
「在那里,我的名号也是布那咖;
Devabhūto manusso vā, saṅkappaṃ pūrayāmahaṃ.
无论是天人或人,我都实现了意愿。
‘‘Idaṃ pacchimakaṃ mayhaṃ, carimo vattate bhavo;
「这是我的最后,最后的有在转起;
Idhāpi puṇṇako nāma, nāmadheyyaṃ pakāsati.
在此也显示布那咖之名号。
‘‘Tosayitvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ;
「令正自觉者果德玛、萨咖族的上首满足后;
Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo.
遍知一切漏后,我住于无漏。
‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā;
自从九十一劫前,我造作了那业;
Duggatiṃ nābhijānāmi, tanukiccassidaṃ phalaṃ.
我不知有恶趣,这是那微小业的果报。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
我的烦恼已被烧尽……(中略)……我住于无漏。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
确实对我来说是善来……(中略)……已作世尊的教诫。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
四无碍解……(中略)……已作世尊的教诫。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā puṇṇako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿本那咖长老说了这些偈颂。
Puṇṇakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ. · 本纳咖长老譬喻 第二
3. Mettaguttheraapadānaṃ3. 美德古长老譬喻
‘‘Himavantassāvidūre , asoko nāma pabbato;
离喜马拉雅山不远,有一座名叫无忧的山;
Tatthāsi assamo mayhaṃ, vissakammena māpito.
在那里有我的隐居所,由维萨咖马建造。
‘‘Sumedho nāma sambuddho, aggo kāruṇiko muni;
名为苏美多的正自觉者,最上的悲愍者、牟尼;
Nivāsayitvā pubbaṇhe, piṇḍāya me upāgami.
于上午穿好衣后,为了托钵来到我处。
‘‘Upāgataṃ mahāvīraṃ, sumedhaṃ lokanāyakaṃ;
大雄已来到,苏美多世间导师;
Paggayha sugatapattaṃ , sappitelaṃ apūrayiṃ .
我举起善逝的钵,以酥油充满。
‘‘Datvānahaṃ buddhaseṭṭhe, sumedhe lokanāyake;
我已布施于最上的佛陀,苏美多世间导师;
Añjaliṃ paggahetvāna, bhiyyo hāsaṃ janesahaṃ.
合掌举起后,我更加欢喜与众人。
‘‘Iminā sappidānena, cetanāpaṇidhīhi ca;
以此酥油布施,以及意愿与誓愿;
Devabhūto manusso vā, labhāmi vipulaṃ sukhaṃ.
「成为天人或人,我获得广大的快乐。」
‘‘Vinipātaṃ vivajjetvā, saṃsarāmi bhavābhave;
「避免了恶趣,我在有与有之间轮回;」
Tattha cittaṃ paṇidhitvā, labhāmi acalaṃ padaṃ.
「在那里确立心,我获得不动之地。」
‘‘Lābhā tuyhaṃ suladdhaṃ te, yaṃ maṃ addakkhi brāhmaṇa;
「婆罗门,你有所得,你善得,因为你见到了我;」
Mama dassanamāgamma, arahattaṃ bhavissati .
「来到我的见处,你将成为阿拉汉。」
‘‘Vissattho hohi mā bhāyi, adhigantvā mahāyasaṃ;
「你应信赖,不要害怕,获得大名声;」
Mamañhi sappiṃ datvāna, parimokkhasi jātiyā.
「因为给了我酥油,你将从生解脱。」
‘‘Iminā sappidānena, cetanāpaṇidhīhi ca;
「以此酥油布施,以及意愿与决意;」
Devabhūto manusso vā, labhase vipulaṃ sukhaṃ.
无论生为天人或人,你将获得广大的快乐。
‘‘Iminā sappidānena, mettacittavatāya ca;
以此布施酥油,以及具有慈心,
Aṭṭhārase kappasate, devaloke ramissasi.
在十八百劫中,你将在天界欢乐。
‘‘Aṭṭhatiṃsatikkhattuñca, devarājā bhavissasi;
三十八次,你将成为天王;
Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ.
广大的地方王权,从数量上无法计算。
‘‘Ekapaññāsakkhattuñca, cakkavattī bhavissasi;
五十一次,你将成为转轮王;
Cāturanto vijitāvī, jambumaṇḍassa issaro.
征服四方,阎浮洲的主宰。
‘‘Mahāsamuddovakkhobho, duddharo pathavī yathā;
大海的搅动,如大地般难以动摇;
Evameva ca te bhogā, appameyyā bhavissare.
同样地,你的财富,将成为无量。
‘‘Saṭṭhikoṭī hiraññassa, cajitvā pabbajiṃ ahaṃ;
「舍弃六十俱胝的黄金后,我出家;
Kiṃ kusalaṃ gavesanto, bāvariṃ upasaṅkamiṃ.
寻求什么善法,我前往巴瓦利处。
‘‘Tattha mante adhīyāmi, chaḷaṅgaṃ nāma lakkhaṇaṃ;
「在那里我学习咒文,名为六支相;
Tamandhakāraṃ vidhamaṃ, uppajji tvaṃ mahāmuni.
你驱散了那黑暗,大牟尼出现了。
‘‘Tava dassanakāmohaṃ, āgatomhi mahāmuni;
「我渴望见你,大牟尼,我来到此处;
Tava dhammaṃ suṇitvāna, pattomhi acalaṃ padaṃ.
听闻你的法后,我已证得不动之地。
‘‘Tiṃsakappasahassamhi, sappiṃ buddhassadāsahaṃ;
「三万劫中,我一直渴望佛陀;」
Etthantare nābhijāne, sappiṃ viññāpitaṃ mayā.
在此期间我不记得,酥油是我所供养的。
‘‘Mama saṅkappamaññāya, uppajjati yadicchakaṃ;
「了知我的意愿,生起任何所欲之物;
Cittamaññāya nibbattaṃ, sabbe santappayāmahaṃ.
了知心而生起,我使一切满足。
‘‘Aho buddhā aho dhammā , aho no satthu sampadā;
「啊!诸佛!啊!诸法!啊!我们导师的成就!
Thokañhi sappiṃ datvāna, appameyyaṃ labhāmahaṃ.
仅仅布施少许酥油,我获得无量。
‘‘Mahāsamudde udakaṃ, yāvatā nerupassato;
「大海中的水,直到须弥山顶;
Mama sappiṃ upādāya, kalabhāgaṃ na hessati .
取我的酥油,将不会是其一小部分。
‘‘Yāvatā cakkavāḷassa, kariyantassa rāsito;
「直到轮围世界,堆积而成;
Mama nibbattavatthānaṃ , okāso so na sammati.
那不是我出生之处,那地方不适合。
‘‘Pabbatarājā himavā, pavaropi siluccayo;
雪山王喜马拉雅,最胜的石山堆积;
Mamānulittagandhassa, upanidhiṃ na hessati.
对我所涂抹的香,将不会是藏处。
‘‘Vatthaṃ gandhañca sappiñca, aññañca diṭṭhadhammikaṃ;
衣服、香、酥油,以及其他现法的,
Asaṅkhatañca nibbānaṃ, sappidānassidaṃ phalaṃ.
以及无为的涅槃,这是施酥油的果报。
‘‘Satipaṭṭhānasayano, samādhijhānagocaro;
以须跋为卧具,以定禅那为行处;
Bojjhaṅgabhojano ajja, sappidānassidaṃ phalaṃ.
以觉支为食物,今日,这是施酥油的果报。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
我的诸烦恼已被烧尽……我住于无漏。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
「确实,我得到了善来...乃至...已作世尊的教诫。」
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
「四无碍解...乃至...已作世尊的教诫。」
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mettagū thero imā gāthāyo · 如是确实 具寿美德古长老 这些偈颂
Abhāsitthāti.
已说。
Mettaguttherassāpadānaṃ tatiyaṃ. · 美德古长老譬喻 第三
4. Dhotakattheraapadānaṃ4. 多德咖长老譬喻
‘‘Gaṅgā bhāgīrathī nāma, himavantā pabhāvitā ;
「恒河名为巴基拉提,源自雪山;
Haṃsavatiyā dvārena, anusandati tāvade.
从汉沙瓦提城门,流向大海。
‘‘Sobhito nāma ārāmo, gaṅgākūle sumāpito;
「名为索比多的园林,善建于恒河岸边;
Tattha padumuttaro buddho, vasate lokanāyako.
在那里,莲华上佛陀,世间导师住。
‘‘Tidasehi yathā indo, manujehi purakkhato;
「如同因陀罗被三十三天,被人们所尊敬;」
Nisīdi tattha bhagavā, asambhītova kesarī.
世尊坐在那里,如同无畏的狮子。
‘‘Nagare haṃsavatiyā, vasāmi brāhmaṇo ahaṃ;
「我是婆罗门,住在汉萨瓦提城;
Chaḷaṅgo nāma nāmena, evaṃnāmo mahāmuni.
名叫恰喇嘎,这是我的名字,大牟尼。
‘‘Aṭṭhārasa sissasatā, parivārenti maṃ tadā;
「当时有一千八百位弟子围绕着我;
Tehi sissehi samito, gaṅgātīraṃ upāgamiṃ.
与那些弟子一起,我前往恒河岸边。
‘‘Tatthaddasāsiṃ samaṇe, nikkuhe dhotapāpake;
「在那里我看见沙门们,无诈、已洗净诸恶;
Bhāgīrathiṃ tarantehaṃ , evaṃ cintesi tāvade.
我正渡过巴吉拉提河时,当时如此思惟。
‘‘Sāyaṃ pātaṃ tarantāme, buddhaputtā mahāyasā;
「这些大名声的佛陀之子们,早晚都在渡河;」
Vihesayanti attānaṃ, tesaṃ attā vihaññati.
他们恼害自己,他们的自我被恼害。
‘‘Sadevakassa lokassa, buddho aggo pavuccati;
「于含天之世间,佛陀被称为最上;
Natthi me dakkhiṇe kāraṃ, gatimaggavisodhanaṃ.
我没有供养,没有净化去处之道。
‘‘Yaṃnūna buddhaseṭṭhassa, setuṃ gaṅgāya kāraye;
「我何不为最胜佛,在恒河上建造桥梁;
Kārāpetvā imaṃ kammaṃ , santarāmi imaṃ bhavaṃ.
造作此业后,我将渡越此有。
‘‘Satasahassaṃ datvāna, setuṃ kārāpayiṃ ahaṃ;
「布施十万后,我令建造桥梁;
Saddahanto kataṃ kāraṃ, vipulaṃ me bhavissati.
信受已作之业,对我将有广大果报。
‘‘Kārāpetvāna taṃ setuṃ, upesiṃ lokanāyakaṃ;
「令建造彼桥梁后,我前往世间导师处;
Sirasi añjaliṃ katvā, imaṃ vacanamabraviṃ.
在头上合掌后,我说了这句话。
‘‘‘Satasahassassa vayaṃ , datvā kārāpito mayā;
「我们给了十万,由我令造;
Tavatthāya mahāsetu, paṭiggaṇha mahāmune.
为了那个目的的大桥,大牟尼请接受。
‘‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;
「世间解莲华上者,是供养的接受者;
Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha.
在比库僧团中坐下后,说了这些偈颂。
‘‘‘Yo me setuṃ akāresi, pasanno sehi pāṇibhi;
「凡以喜悦的双手为我造桥者;
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将称赞他,请听我所说的。
(Setudānaānisaṃso) · (造桥功德)
‘‘‘Darito pabbatato vā, rukkhato patitopiyaṃ;
「从山上被推下,或从树上掉落的这个人;
Cutopi lacchatī ṭhānaṃ, setudānassidaṃ phalaṃ.
死后也得到地位,这是建桥之果报。
‘‘‘Virūḷhamūlasantānaṃ, nigrodhamiva māluto;
「如同风吹不动根深茎固的榕树;
Amittā nappasahanti, setudānassidaṃ phalaṃ.
敌人无法战胜,这是建桥之果报。
‘‘‘Nāssa corā pasahanti, nātimaññanti khattiyā;
「盗贼无法战胜他,刹帝利不轻视;
Sabbe tarissatāmitte, setudānassidaṃ phalaṃ.
一切亲友都得渡,这是建桥之果报。
‘‘‘Abbhokāsagataṃ santaṃ, kaṭhinātapatāpitaṃ;
「在露天处安住,被寒冷与炎热所逼恼;
Puññakammena saṃyuttaṃ, na bhavissati vedanā .
与福业相应者,将不会有苦受。
‘‘‘Devaloke manusse vā, hatthiyānaṃ sunimmitaṃ;
「在天界或人间,象乘善造作;
Tassa saṅkappamaññāya, nibbattissati tāvade.
知道他的意向后,将立即生起。
‘‘‘Sahassassā vātajavā, sindhavā sīghavāhanā;
「千匹风速的骏马,信度马,快速的乘骑;
Sāyaṃ pātaṃ upessanti, setudānassidaṃ phalaṃ.
早晚将前来,这是布施桥梁之果报。
‘‘‘Āgantvāna manussattaṃ, sukhitoyaṃ bhavissati;
「来到人界后,他将获得安乐;
Vehāsaṃ manujasseva, hatthiyānaṃ bhavissati.
对人来说,象乘将如同空行。
‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo;
「在十万劫时,生于奥咖咖族;
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
以果德玛为姓,将成为世间的导师。
‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito;
「他的法的继承者,亲生子,由法所造;
Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’.
遍知一切漏后,无漏者将般涅槃。
‘‘Aho me sukataṃ kammaṃ, jalajuttamanāmake;
啊!我的善业已作,在名为加喇朱答的水池;
Tattha kāraṃ karitvāna, pattohaṃ āsavakkhayaṃ.
在那里作了努力后,我已证得漏尽。
‘‘Padhānaṃ pahitattomhi, upasanto nirūpadhi;
我已精勤努力,寂静无依;
Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo.
如龙象断除束缚,我无漏而住。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
我的诸烦恼已被烧尽……(中略)……我无漏而住。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
确实对我来说是善来……(中略)……已作佛陀的教诫。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
四无碍解……(中略)……已作佛陀的教诫。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā dhotako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,具寿陀他咖长老说了这些偈颂。
Dhotakattherassāpadānaṃ catutthaṃ. · 多德咖长老譬喻 第四
5. Upasīvattheraapadānaṃ5. 伍巴西瓦长老譬喻
‘‘Himavantassāvidūre , anomo nāma pabbato;
「在喜马拉雅山不远处,有一座名为阿诺摩的山;
Assamo sukato mayhaṃ, paṇṇasālā sumāpitā.
我有善造的住所,善建的叶屋。
‘‘Nadī ca sandatī tattha, supatitthā manoramā;
「那里有河流流淌,渡口良好,令人愉悦;
Anūpatitthe jāyanti, padumuppalakā bahū.
在河岸边生长着许多莲花和睡莲。
‘‘Pāṭhīnā pāvusā macchā, balajā muñjarohitā;
「鱼类游动,雨水降下,有巴喇佳鱼、蒙佳鱼和罗希答鱼;
Macchakacchapasañchannā , nadikā sandate tadā.
河流流淌着,遍布着鱼类和龟类。
‘‘Timirā pupphitā tattha, asokā khuddamālakā;
「那里有提米拉树开花,无忧树和库达马喇咖树;
Punnāgā giripunnāgā, sampavanti mamassamaṃ.
芬那咖、山芬那咖,在我的庵室周围盛开。
‘‘Kuṭajā pupphitā tattha, tiṇasūlavanāni ca;
库答佳在那里开花,还有提那苏喇树林;
Sālā ca saḷalā tattha, campakā pupphitā bahū.
沙喇树在那里茂盛,众多占巴咖树开花。
‘‘Ajjunā atimuttā ca, mahānāmā ca pupphitā;
阿朱那、阿提木答,以及大名树都开花了;
Asanā madhugandhī ca, pupphitā te mamassame.
阿沙那、蜜香树,它们在我的庵室周围开花。
‘‘Uddālakā pāṭalikā, yūthikā ca piyaṅgukā;
伍达喇咖、巴答利咖、尤提咖以及比央古咖;
Bimbijālakasañchannā, samantā aḍḍhayojanaṃ.
覆盖着宾比佳喇咖,周围半由旬。
‘‘Mātaggārā sattaliyo, pāṭalī sinduvārakā;
马答咖喇、沙答利约、巴答利、信度瓦喇咖;
Aṅkolakā bahū tattha, tālakuṭṭhi ca pupphitā;
那里有许多安骨喇咖树,多罗树丛开着花;
Seleyyakā bahū tattha, pupphitā mama assame.
那里有许多些勒亚咖树,在我的住所开着花。
‘‘Etesu pupphajātesu , sobhanti pādapā bahū;
在这些花开的树木中,许多树木显得美丽;
Samantā tena gandhena, vāyate mama assamo.
我的住所四周,被那香气所熏染。
‘‘Harītakā āmalakā, ambajambuvibhītakā ;
诃梨勒、余甘子、芒果、阎浮、毗醯勒;
Kolā bhallātakā billā, phārusakaphalāni ca.
枣、腰果、木苹果、帕鲁萨咖果等。
‘‘Tindukā ca piyālā ca, madhukā kāsumārayo;
丁杜咖、毕亚喇、马杜咖、咖苏马拉亚;
Labujā panasā tattha, kadalī badarīphalā .
那里有喇布佳、波罗蜜、芭蕉、枣椰果。
‘‘Ambāṭakā bahū tattha, vallikāraphalāni ca;
「那里有许多庵婆咖果,藤蔓与果实;
Bījapūrasapāriyo , phalitā mama assame.
柠檬与酸橙,在我的住所结满果实。
‘‘Āḷakā isimuggā ca, tato modaphalā bahū;
「阿喇咖与仙人芒果,还有许多摩达果;
Avaṭā pakkabharitā , pilakkhudumbarāni ca.
阿瓦咖果实累累,毕喇咖与无花果。
‘‘Pipphilī marīcā tattha, nigrodhā ca kapitthanā;
「那里有荜拨、胡椒,榕树与木苹果树;
Udumbarakā bahavo, kaṇḍupaṇṇā ca hariyo .
许多优昙婆罗果,还有绿色的刺叶树。
‘‘Ete caññe ca bahavo, phalitā assame mama;
「这些及其他许多,在我的住所结满果实;
Puppharukkhāpi bahavo, pupphitā mama assame.
也有许多花树,在我的住所开满花朵。」
‘‘Āluvā ca kaḷambā ca, biḷālī takkalāni ca;
「芋头、甘蔗、猫、竹笋,
Ālakā tālakā ceva, vijjanti assame mama.
「阿拉咖、答拉咖,都存在于我的住处。
‘‘Assamassāvidūre me, mahājātassaro ahu;
「离我的住处不远,有大丛林之湖;
Acchodako sītajalo, supatittho manoramo.
「水清凉,可爱,善渡处,悦意。
‘‘Padumuppalā bahū tattha, puṇḍarīkasamāyutā;
「那里有许多莲花、睡莲,伴随着白莲;
Mandālakehi sañchannā, nānāgandhasameritā.
「被曼陀罗花覆盖,散发着种种香气。
‘‘Gabbhaṃ gaṇhanti padumā, aññe pupphanti kesarī;
「莲花结胎,其他的开花结蕊;
Opupphapattā tiṭṭhanti, padumākaṇṇikā bahū.
「许多莲蓬立着,花瓣凋落。
‘‘Madhu bhisamhā savati, khīraṃ sappi mulāḷibhi;
「蜜蜂采集蜜,乳与酥油从根茎流出;
Samantā tena gandhena, nānāgandhasameritā.
周围以那香气,混合着种种香气。
‘‘Kumudā ambagandhi ca, nayitā dissare bahū;
「睡莲与芒果香,被带来可见许多;
Jātassarassānukūlaṃ, ketakā pupphitā bahū.
适合生在湖中,露兜树花开许多。
‘‘Suphullā bandhujīvā ca, setavārī sugandhikā;
「盛开的攀缘植物,白色芳香的藤蔓;
Kumbhilā susumārā ca, gahakā tattha jāyare.
鳄鱼与鳄鱼,以及捕食者在那里出生。
‘‘Uggāhakā ajagarā, tattha jātassare bahū;
「捕食者、蟒蛇,在那生湖中许多;
Pāṭhīnā pāvusā macchā, balajā muñjarohitā.
鱼、鱼、鱼,鱼与红鱼。」
‘‘Macchakacchapasañchannā, atho papaṭakāhi ca;
「覆满鱼、龟、螺,以及贝壳类;
Pārevatā ravihaṃsā, kukutthā ca nadīcarā.
鸽子、太阳鹅,以及鸡与河栖鸟。
‘‘Dindibhā cakkavākā ca, pampakā jīvajīvakā;
「丁地跋、轮鹅,以及鹤、命命鸟;
Kalandakā ukkusā ca, senakā uddharā bahū.
迦兰陀迦、乌咕沙,以及许多些那咖、伍达拉。
‘‘Koṭṭhakā sukapotā ca, tuliyā camarā bahū;
「鹦鹉、鸽子,以及许多图利亚、牦牛;
Kāreniyo ca tilakā , upajīvanti taṃ saraṃ.
黑鹿以及提拉咖,依靠那个湖而生活。
‘‘Sīhā byagghā ca dīpī ca, acchakokataracchakā;
「狮子、老虎、豹,以及熊、鬣狗、豺;
Vānarā kinnarā ceva, dissanti mama assame.
猴子以及紧那罗,在我的隐居处可见。
‘‘Tāni gandhāni ghāyanto, bhakkhayanto phalānahaṃ;
「我嗅闻那些香,食用果实;
Gandhodakaṃ pivanto ca, vasāmi mama assame.
饮用香水,我住在我的隐居处。
‘‘Eṇīmigā varāhā ca, pasadā khuddarūpakā;
「鹿、野猪、野牛、小形动物,
Aggikā jotikā ceva, vasanti mama assame.
火神、光神,住在我的隐居处。
‘‘Haṃsā koñcā mayūrā ca, sālikāpi ca kokilā;
「鹅、鹭、孔雀、沙利咖鸟和咕咕鸟,
Majjārikā bahū tattha, kosikā poṭṭhasīsakā.
许多猫、猫头鹰、鹦鹉在那里。
‘‘Pisācā dānavā ceva, kumbhaṇḍā rakkhasā bahū;
「毕舍遮、陀那婆、鸠槃荼、许多罗刹,
Garuḷā pannagā ceva, vasanti mama assame.
金翅鸟、龙,住在我的隐居处。」
‘‘Mahānubhāvā isayo, santacittā samāhitā;
「大威力的仙人们,心寂静、得定;
Kamaṇḍaludharā sabbe, ajinuttaravāsanā;
一切持水瓶,穿着鹿皮上衣;
Jaṭābhārabharitāva , vasanti mama assame.
头发结成发髻,住在我的隐居处。
‘‘Yugamattañca pekkhantā, nipakā santavuttino;
「只看一轭之地,谨慎、寂静行者;
Lābhālābhena santuṭṭhā, vasanti mama assame.
对得与不得知足,住在我的隐居处。
‘‘Vākacīraṃ dhunantā te, phoṭentājinacammakaṃ;
「他们抖动树皮衣,拍打鹿皮;
Sabalehi upatthaddhā, gacchanti ambare tadā.
由斑点牛须跋,那时在林中行走。
‘‘Na te dakaṃ āharanti, kaṭṭhaṃ vā aggidārukaṃ;
「他们不带来水,也不带薪柴或火木;」
Sayañca upasampannā, pāṭihīrassidaṃ phalaṃ.
他们自己已受达上,这果报将会退失。
‘‘Lohadoṇiṃ gahetvāna, vanamajjhe vasanti te;
他们拿着铁钵,住在林中;
Kuñjarāva mahānāgā, asambhītāva kesarī.
如大象中的象王,如无畏的狮子。
‘‘Aññe gacchanti goyānaṃ, aññe pubbavidehakaṃ ;
有些去牛货洲,有些去东毗提诃;
Aññe ca uttarakuruṃ, sakaṃ balamavassitā .
有些去北俱卢,依靠自己的力量。
‘‘Tato piṇḍaṃ āharitvā, paribhuñjanti ekato;
从那里取来食物后,他们一起享用;
Sabbesaṃ pakkamantānaṃ, uggatejāna tādinaṃ.
所有这些出发者,威光炽盛的如如者。
‘‘Ajinacammasaddena , vanaṃ saddāyate tadā;
那时,林中响起鹿皮革的声音;
Edisā te mahāvīra, sissā uggatapā mama.
「大雄者,这些是我的弟子,已修习苦行。」
‘‘Parivuto ahaṃ tehi, vasāmi mama assame;
「我被他们围绕,住在我的隐居处;」
Tositā sakakammena, vinītāpi samāgatā.
「他们满足于自己的业,已调伏而聚集。」
‘‘Ārādhayiṃsu maṃ ete, sakakammābhilāsino;
「这些乐于自己的业者,使我欢喜;」
Sīlavanto ca nipakā, appamaññāsu kovidā.
「具戒、谨慎,善巧于无量。」
‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;
「世间解巴度母答喇,诸供养的受者;」
Samayaṃ saṃviditvāna, upagacchi vināyako.
「知道时机后,导师前来。」
‘‘Upagantvāna sambuddho, ātāpī nipako muni;
「正自觉者前来后,热诚、谨慎的牟尼;」
Pattaṃ paggayha sambuddho, bhikkhāya mamupāgami.
正等正觉者手持钵,为了乞食来到我处。
‘‘Upāgataṃ mahāvīraṃ, jalajuttamanāyakaṃ;
「大雄已来到,水生者中的最上导师;
Tiṇasantharaṃ paññāpetvā, sālapupphehi okiriṃ.
铺设草座后,我以娑罗花散布。
‘‘Nisādetvāna sambuddhaṃ, haṭṭho saṃviggamānaso;
「让正等正觉者坐下后,我心欢喜且激动;
Khippaṃ pabbatamāruyha, agaḷuṃ aggahiṃ ahaṃ.
迅速登上山,我取了阿嘎卢。
‘‘Kumbhamattaṃ gahetvāna, panasaṃ devagandhikaṃ;
「取了一钵量的、天香的波罗蜜果;
Khandhe āropayitvāna, upagacchiṃ vināyakaṃ.
放在肩上后,我前往导师处。
‘‘Phalaṃ buddhassa datvāna, agaḷuṃ anulimpahaṃ;
「将果实供养佛陀后,我涂抹了阿嘎卢;
Pasannacitto sumano, buddhaseṭṭhaṃ avandihaṃ.
以净信心、喜悦心,我礼敬最胜佛。
‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;
「巴度穆答喇世间解,诸供养的受者;
Isimajjhe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha.
坐于仙人众中,说了这些偈颂。
‘‘‘Yo me phalañca agaḷuṃ, āsanañca adāsi me;
「『凡给我果实与木瓜,以及给我座位者;
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将赞叹他,请听我所说。
‘‘‘Gāme vā yadi vāraññe, pabbhāresu guhāsu vā;
「『无论在村或在林,在山上或在洞窟中;
Imassa cittamaññāya, nibbattissati bhojanaṃ.
知道此人的心,食物将会生起。
‘‘‘Devaloke manusse vā, upapanno ayaṃ naro;
「『无论在天界或人间,这个人无论生在何处;
Bhojanehi ca vatthehi, parisaṃ tappayissati.
他将以食物和衣服,使众人满足。
‘‘‘Upapajjati yaṃ yoniṃ, devattaṃ atha mānusaṃ;
「他投生于任何胎生,天界或人界;
Akkhobhabhogo hutvāna, saṃsarissatiyaṃ naro.
成为不动之享受者,此人将轮回。
‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati;
「三万劫千,他将在天界欢乐;
Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati.
千次成为王,将成为转轮王。
‘‘‘Ekasattatikkhattuñca, devarajjaṃ karissati;
「一百四十七次,他将行天王之统治;
Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ.
广大的地方王权,从计算上无法计数。
‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo;
「在十万劫中,生于欧咖咖族;
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
名为果德玛者,将成为世间的导师。
‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito ;
「他的法的继承者,亲生的法所造者;
Sabbāsave pariññāya, viharissatināsavo’.
遍知一切漏后,将住于无漏。」
‘‘Suladdhalābho laddho me, yohaṃ addakkhiṃ nāyakaṃ;
「我得到了善得的利得,我见到了导师;
Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
三明已达到,佛陀的教诫已完成。
‘‘Gāme vā yadi vāraññe, pabbhāresu guhāsu vā;
「无论在村或在林,在山坡或在洞窟,
Mama saṅkappamaññāya, bhojanaṃ hoti me sadā.
知道我的意向后,我常有食物。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
「我的诸烦恼已被烧尽……(中略)……我住于无漏。」
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
「我的到来确实是善来……乃至……已作佛陀的教诫。」
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
「四无碍解……乃至……已作佛陀的教诫。」
Itthaṃ sudaṃ āyasmā upasīvo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿伍巴西瓦长老说了这些偈颂。
Upasīvattherassāpadānaṃ pañcamaṃ. · 伍巴西瓦长老譬喻 第五
6. Nandakattheraapadānaṃ6. 难德咖长老譬喻
‘‘Migaluddo pure āsiṃ, araññe kānane ahaṃ;
「我以前是猎鹿者,在林野森林中;
Pasadaṃ migamesanto, sayambhuṃ addasaṃ ahaṃ .
寻找鹿群时,我见到了自觉者。
‘‘Anuruddho nāma sambuddho, sayambhū aparājito;
「名为阿努卢度的正觉者,自觉者、无能胜者;
Vivekakāmo so dhīro, vanamajjhogahī tadā.
那位贤者乐于远离,当时进入了森林中。
‘‘Catudaṇḍe gahetvāna, catuṭṭhāne ṭhapesahaṃ;
「拿着四根棍子,我设置在四个地方;」
Maṇḍapaṃ sukataṃ katvā, padmapupphehi chādayiṃ.
造好亭阁后,我以莲花覆盖。
‘‘Maṇḍapaṃ chādayitvāna, sayambhuṃ abhivādayiṃ;
「覆盖亭阁后,我礼敬自生者;
Dhanuṃ tattheva nikkhippa, pabbajiṃ anagāriyaṃ.
将弓放在那里,我出家为无家者。
‘‘Naciraṃ pabbajitassa , byādhi me udapajjatha;
「出家不久,疾病在我身上生起;
Pubbakammaṃ saritvāna, tattha kālaṅkato ahaṃ.
忆念宿业后,我在那里命终。
‘‘Pubbakammena saṃyutto, tusitaṃ agamāsahaṃ;
「与宿业相应,我去到兜率天;
Tattha soṇṇamayaṃ byamhaṃ, nibbattati yadicchakaṃ.
在那里,金色的虚空随意生起。
‘‘Sahassayuttaṃ hayavāhiṃ, dibbayānamadhiṭṭhito;
「千马相应的马车,我决意天乘;」
Āruhitvāna taṃ yānaṃ, gacchāmahaṃ yadicchakaṃ.
登上那车乘,我随意而行。
‘‘Tato me niyyamānassa, devabhūtassa me sato;
当我出发时,作为天人的我具念;
Samantā yojanasataṃ, maṇḍapo me dharīyati.
周围一百由旬,我的宫殿被支撑着。
‘‘Sayanehaṃ tuvaṭṭāmi, acchanne pupphasanthate;
我躺卧在床榻上,覆盖着花铺;
Antalikkhā ca padumā, vassante niccakālikaṃ.
而从虚空中,莲花不断地降下。
‘‘Marīcike phandamāne, tappamāne ca ātape;
在阳焰摇动时,在日光炙热时;
Na maṃ tāpeti ātāpo, maṇḍapassa idaṃ phalaṃ.
日光不炙热我,这是宫殿的果报。
‘‘Duggatiṃ samatikkanto, apāyā pihitā mama;
已超越恶趣,恶道对我已关闭;
Maṇḍape rukkhamūle vā, santāpo me na vijjati.
「在凉亭或树下,我没有热恼。」
‘‘Mahīsaññaṃ adhiṭṭhāya, loṇatoyaṃ tarāmahaṃ;
「确立大地想,我渡过咸水;」
Tassa me sukataṃ kammaṃ, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
「那是我的善业,这是供养佛的果报。」
‘‘Apathampi pathaṃ katvā, gacchāmi anilañjase;
「即使将非道作成道,我行走无障碍;」
Aho me sukataṃ kammaṃ, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
「啊!我的善业,这是供养佛的果报。」
‘‘Pubbenivāsaṃ jānāmi, dibbacakkhu visodhitaṃ;
「我知宿住,天眼已清净;」
Āsavā me parikkhīṇā, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
「我的诸漏已尽,这是供养佛的果报。」
‘‘Jahitā purimā jāti, buddhassa oraso ahaṃ;
「已舍弃前生,我是佛陀的亲子;」
Dāyādomhi ca saddhamme, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
我是正法的继承者,这是佛陀供养的果报。
‘‘Ārādhitomhi sugataṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ;
我已令善逝、果德玛、释迦族的公牛欢喜;
Dhammadhajo dhammadāyādo , buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
法幢者、法的继承者,这是佛陀供养的果报。
‘‘Upaṭṭhitvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ;
亲近正自觉者、果德玛、释迦族的公牛后;
Pāraṅgamaniyaṃ maggaṃ, apucchiṃ lokanāyakaṃ.
我向世间导师询问到达彼岸之道。
‘‘Ajjhiṭṭho kathayī buddho, gambhīraṃ nipuṇaṃ padaṃ;
佛陀受请后宣说了甚深、微妙的句义;
Tassāhaṃ dhammaṃ sutvāna, pattomhi āsavakkhayaṃ.
我听闻了他的法后,已达到诸漏尽。
‘‘Aho me sukataṃ kammaṃ, parimuttomhi jātiyā;
啊!我的业已善作,我已从生解脱;
Sabbāsavaparikkhīṇo, natthi dāni punabbhavo.
一切漏已尽,现在不再有后有。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
我的诸烦恼已被烧尽……(中略)……我住于无漏。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
我的到来确实是善来……(中略)……已作世尊的教诫。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
四无碍解……(中略)……已作世尊的教诫。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā nandako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿难陀咖长老说了这些偈颂。
Nandakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ. · 难德咖长老譬喻 第六
7. Hemakattheraapadānaṃ7. 黑玛咖长老譬喻
‘‘Pabbhārakūṭaṃ nissāya, anomo nāma tāpaso;
依止巴跋哈拉库答山,名为阿诺摩的苦行者;
Assamaṃ sukataṃ katvā, paṇṇasāle vasī tadā.
造作善作的精舍,当时住在叶屋中。
‘‘Siddhaṃ tassa tapo kammaṃ, siddhipatto sake bale;
他的苦行业已成就,以自己的力量达到成就;
Sakasāmaññavikkanto, ātāpī nipako muni.
已超越自己的沙门法,热诚、谨慎的牟尼。
‘‘Visārado sasamaye, paravāde ca kovido;
「于适当时机有信心,于他论中善巧;
Paṭṭho bhūmantalikkhamhi, uppātamhi ca kovido.
于地上、空中的征兆,于灾异中善巧。
‘‘Vītasoko nirārambho, appāhāro alolupo;
「离忧、无攀缘,少食、不贪婪;
Lābhālābhena santuṭṭho, jhāyī jhānarato muni.
以得与不得为满足,禅修者、乐禅那的牟尼。
‘‘Piyadassī nāma sambuddho, aggo kāruṇiko muni;
「名为悦见的正自觉者,最上的、具悲悯的牟尼;
Satte tāretukāmo so, karuṇāya pharī tadā.
他欲救度众生,当时以悲悯遍满。
‘‘Bodhaneyyaṃ janaṃ disvā, piyadassī mahāmuni;
「悦见大牟尼见到应被觉悟的人众;
Cakkavāḷasahassampi, gantvā ovadate muni.
牟尼前往千个轮围世界,教诫众生。
‘‘Mamuddharitukāmo so, mamassamamupāgami;
「他想要救度我,来到我的住所;
Na diṭṭho me jino pubbe, na sutopi ca kassaci.
我以前未曾见过胜者,也未曾从任何人处听闻过。
‘‘Uppātā supinā mayhaṃ, lakkhaṇā suppakāsitā;
「我的征兆、梦境、相貌都已清楚显现;
Paṭṭho bhūmantalikkhamhi, nakkhattapadakovido.
精通星宿足迹者,在大地与天空中宣说。
‘‘Sohaṃ buddhassa sutvāna, tattha cittaṃ pasādayiṃ;
「我听闻佛陀之后,在那里净信了心;
Tiṭṭhanto vā nisinno vā, sarāmi niccakālikaṃ.
无论站立或坐着,我恒常忆念。
‘‘Mayi evaṃ sarantamhi, bhagavāpi anussari;
「当我如此忆念时,世尊也随念我;」
Buddhaṃ anussarantassa, pīti me hoti tāvade.
忆念佛陀时,我即刻生起喜悦。
‘‘Kālañca punarāgamma, upesi maṃ mahāmuni;
「再次到来之时,大牟尼来到我处;
Sampattepi na jānāmi, ayaṃ buddho mahāmuni.
即使已到达,我也不知道,这位佛陀、大牟尼。
‘‘Anukampako kāruṇiko, piyadassī mahāmuni;
「具悲悯者、具悲愍者、可爱见者、大牟尼;
Sañjānāpesi attānaṃ, ‘ahaṃ buddho sadevake’.
使自己被认知:『我是佛陀,于天人世间』。
‘‘Sañjānitvāna sambuddhaṃ, piyadassiṃ mahāmuniṃ;
「认知了正等正觉者、可爱见者、大牟尼后,
Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, idaṃ vacanamabraviṃ.
净信了自己的心,我说了这句话。
‘‘‘Aññe pīṭhe ca pallaṅke, āsandīsu nisīdare;
「『其他人坐在座位、卧榻、椅子上;」
Tuvampi sabbadassāvī, nisīda ratanāsane’.
「你也是一切见者,请坐在宝座上。」
‘‘Sabbaratanamayaṃ pīṭhaṃ, nimminitvāna tāvade;
「一切宝所成的座位,我立即化作;
Piyadassissa munino, adāsiṃ iddhinimmitaṃ.
给了比亚达西牟尼,神通所化之物。」
‘‘Ratane ca nisinnassa, pīṭhake iddhinimmite;
「当他坐在宝座上,神通所化的座位;
Kumbhamattaṃ jambuphalaṃ, adāsiṃ tāvade ahaṃ.
我立即给了水罐大小的阎浮果。」
‘‘Mama hāsaṃ janetvāna, paribhuñji mahāmuni;
「使我生起欢喜后,大牟尼受用了;
Tadā cittaṃ pasādetvā, satthāraṃ abhivādayiṃ.
那时净信了心后,我礼敬了导师。」
‘‘Piyadassī tu bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho;
「比亚达西世尊,世间最胜者、人中牛王;」
Ratanāsanamāsīno, imā gāthā abhāsatha.
坐于宝座上,说了这些偈颂:
‘‘‘Yo me ratanamayaṃ pīṭhaṃ, amatañca phalaṃ adā;
「凡给我宝座,以及不死果者;
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将赞颂他,请听我所说。
‘‘‘Sattasattati kappāni, devaloke ramissati;
「七十七劫中,将于天界欢乐;
Pañcasattatikkhattuñca, cakkavattī bhavissati.
五百七十次,将成为转轮王。
‘‘‘Dvattiṃsakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati;
「三十二次为天帝,将行天王之位;
Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ.
广大的地方王位,从数量上无法计算。
‘‘‘Soṇṇamayaṃ rūpimayaṃ, pallaṅkaṃ sukataṃ bahuṃ;
「金制的、银制的,许多善作的卧榻;」
Lohitaṅgamayañceva, lacchati ratanāmayaṃ.
他将获得红珊瑚色的以及宝石所成的。
‘‘‘Caṅkamantampi manujaṃ, puññakammasamaṅginaṃ;
当那位具足福德业的人行走时,
Pallaṅkāni anekāni, parivāressare tadā.
那时众多的卧榻将围绕着他。
‘‘‘Kūṭāgārā ca pāsādā, sayanañca mahārahaṃ;
重阁与宫殿,以及极其珍贵的卧具,
Imassa cittamaññāya, nibbattissanti tāvade.
了知他的心意后,这些将立即生起。
‘‘‘Saṭṭhi nāgasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā;
六万头龙象,装饰着一切庄严,
Suvaṇṇakacchā mātaṅgā, hemakappanavāsasā .
金色的象鞍,穿着金色的衣服。
‘‘‘Ārūḷhā gāmaṇīyehi, tomaraṅkusapāṇibhi;
由手持矛与钩的驯象师骑乘,
Imaṃ paricarissanti, ratnapīṭhassidaṃ phalaṃ.
他们将须跋此[王],这是宝座的果报。
‘‘‘Saṭṭhi assasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā;
六万匹马,一切装饰庄严;
Ājānīyāva jātiyā, sindhavā sīghavāhino.
纯种良马,信度马,快速的载具。
‘‘‘Ārūḷhā gāmaṇīyehi, illiyācāpadhāribhi;
村长们骑乘,持弓箭者;
Tepimaṃ paricarissanti, ratnapīṭhassidaṃ phalaṃ.
他们也将须跋此[王],这是宝座的果报。
‘‘‘Saṭṭhi rathasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā;
六万辆车,一切装饰庄严;
Dīpā athopi veyagghā, sannaddhā ussitaddhajā.
有豹皮,也有虎皮,装备齐全,旗帜高举。
‘‘‘Ārūḷhā gāmaṇīyehi, cāpahatthehi vammibhi;
村长们骑乘,手持弓,披甲胄;
Parivāressantimaṃ niccaṃ, ratnapīṭhassidaṃ phalaṃ.
「她们将常常围绕我,这是宝座的果报。」
‘‘‘Saṭṭhi dhenusahassāni, dohaññā puṅgavūsabhe;
「六万头母牛,产乳的,有公牛;
Vacchake janayissanti, ratnapīṭhassidaṃ phalaṃ.
「她们将生小牛,这是宝座的果报。」
‘‘‘Soḷasitthisahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā;
「十六万,全都以诸庄严装饰;
Vicittavatthābharaṇā, āmukkamaṇikuṇḍalā.
「穿着种种衣服装饰,戴着项链、宝珠、耳环。」
‘‘‘Aḷārapamhā hasulā, susaññā tanumajjhimā;
「眉毛修长、笑容美好、善于训练、身材苗条适中;
Parivāressantimaṃ niccaṃ, ratnapīṭhassidaṃ phalaṃ.
「她们将常常围绕我,这是宝座的果报。」
‘‘‘Aṭṭhārase kappasate, gotamo nāma cakkhumā;
「十八劫之前,名为果德玛的具眼者;
Tamandhakāraṃ vidhamitvā, buddho loke bhavissati.
破除那黑暗之后,佛陀将出现于世间。
‘‘‘Tassa dassanamāgamma, pabbajissatikiñcano;
去到见他之后,无所有者将出家;
Tosayitvāna satthāraṃ, sāsanebhiramissati.
令导师满意之后,将乐于教法。
‘‘‘Tassa dhammaṃ suṇitvāna, kilese ghātayissati;
听闻他的法之后,将灭除诸烦恼;
Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’.
遍知一切诸漏之后,无漏者将般涅槃。
‘‘Vīriyaṃ me dhuradhorayhaṃ, yogakkhemādhivāhanaṃ;
我的精进是负轭者,运载至离轭安稳;
Uttamatthaṃ patthayanto, sāsane viharāmahaṃ.
希求最上义,我住于教法中。
‘‘Idaṃ pacchimakaṃ mayhaṃ, carimo vattate bhavo;
这是我的最后,最后的有在转起;
Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo.
一切漏已尽,现在不再有后有。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
我的诸烦恼已被烧尽……(中略)……我住于无漏。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
确实善来于我……(中略)……已作世尊的教诫。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
四无碍解……(中略)……已作世尊的教诫。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā hemako thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
如是,据说具寿黑马咖长老说了这些偈颂。
Hemakattherassāpadānaṃ sattamaṃ. · 黑玛咖长老譬喻 第七
Sattarasamaṃ bhāṇavāraṃ. · 第十七诵品
8. Todeyyattheraapadānaṃ8. 多迭亚长老譬喻
‘‘Rājā ajitañjayo nāma, ketumatīpuruttame;
名为阿基答加亚的王,在最胜的给都马帝城,
Sūro vikkamasampanno, puramajjhāvasī tadā.
具足勇猛与威力,当时住在城中。
‘‘Tassa rañño pamattassa, aṭaviyo samuṭṭhahuṃ;
因那位王的放逸,诸森林生起了。
Otārā tuṇḍikā ceva, raṭṭhaṃ viddhaṃsayuṃ tadā.
奥答拉、敦地咖,当时破坏了国家。
‘‘Paccante kupite khippaṃ, sannipātesirindamo;
「边境动乱时,因陀罗迅速集合军队;
Bhaṭe ceva balatthe ca, ariṃ niggāhayi tadā.
当时以战士和军力,制伏了敌人。
‘‘Hatthārohā anīkaṭṭhā, sūrā ca cammayodhino;
「象兵、军阵战士、勇士和皮甲战士;
Dhanuggahā ca uggā ca, sabbe sannipatuṃ tadā.
持弓者和勇猛者,当时全部集合。
‘‘Āḷārikā ca kappakā, nhāpakā mālakārakā;
「守卫者、理发师、沐浴者、花鬘师;
Sūrā vijitasaṅgāmā, sabbe sannipatuṃ tadā.
战胜战斗的勇士,当时全部集合。
‘‘Khaggahatthā ca purisā, cāpahatthā ca vammino;
「手持剑的人、手持弓的持盾者;
Luddā vijitasaṅgāmā, sabbe sannipatuṃ tadā.
猎人们战胜战斗后,那时全都集合。
‘‘Tidhāpabhinnā mātaṅgā, kuñjarā saṭṭhihāyanā;
「三处分裂的象,六十岁的公象;
Suvaṇṇakacchālaṅkārā, sabbe sannipatuṃ tadā.
以金腰带为装饰,那时全都集合。
‘‘Khamā sītassa uṇhassa, ukkāruharaṇassa ca;
「能忍耐寒、热,以及甘蔗的负荷;
Yodhājīvā katakammā, sabbe sannipatuṃ tadā.
战士们已作业,那时全都集合。
‘‘Saṅkhasaddaṃ bherisaddaṃ, atho utuja saddakaṃ;
「螺声、鼓声,以及发出声音者;
Etehi te hāsayantā, sabbe sannipatuṃ tadā.
以这些使他们欢喜,那时全都集合。
‘‘Tisūlakontimantehi ca;
「以三叉戟、矛、咒语;
Koṭṭentānaṃ nipātentā , sabbe sannipatuṃ tadā.
击打旗帜使之倒下,当时所有人都聚集。
‘‘Kimevātinisāmetvā , sarājā ajitañjayo ;
「究竟为何?」详细观察后,有王的阿基答加亚;
Saṭṭhi pāṇasahassāni, sūle uttāsayiṃ tadā.
当时将六万生命,钉在刺桩上。
‘‘Saddaṃ mānusakākaṃsu, aho rājā adhammiko;
「人们发出声音,啊!国王不如法;
Niraye paccamānassa, kadā anto bhavissati.
在地狱中煎熬者,何时才会有终结。
‘‘Sayanehaṃ tuvaṭṭento, passāmi niraye tadā;
「我在床上辗转反侧,当时看见在地狱中;
Na supāmi divārattiṃ, sūlena tajjayanti maṃ.
日夜我都无法入睡,刺桩威胁着我。
‘‘Kiṃ pamādena rajjena, vāhanena balena ca;
「放逸的王权有何用,车乘与军力又有何用;
Na te pahonti dhāretuṃ, tāpayanti mamaṃ sadā.
他们无法承受,常常使我苦恼。
‘‘Kiṃ me puttehi dārehi, rajjena sakalena ca;
「我要儿子、妻子以及整个王国做什么?
Yaṃnūna pabbajeyyāhaṃ, gatimaggaṃ visodhaye.
我何不出家,清净解脱之道。
‘‘Saṭṭhi nāgasahassāni, sabbālaṅkārabhūsite;
「六万头象,装饰着一切庄严,
Suvaṇṇakacche mātaṅge, hemakappanavāsase.
金色的象鞍,金色的象衣覆盖。
‘‘Ārūḷhe gāmaṇīyehi, tomaraṅkusapāṇibhi;
「由持矛持钩的村长们骑乘,
Saṅgāmāvacare ṭhāne, anapekkho vihāyahaṃ;
在战场上站立之处,我无所顾恋地舍弃,
Sakakammena santatto, nikkhamiṃ anagāriyaṃ.
被自己的业所煎熬,我出家成为无家者。」
‘‘Saṭṭhi assasahassāni, sabbālaṅkārabhūsite;
「六万匹马,全都装饰庄严;
Ājānīyeva jātiyā, sindhave sīghavāhane.
纯种良马,信度马,快速行走。
‘‘Ārūḷhe gāmaṇīyehi, cāpahatthehi vammibhi;
「村长们骑乘,手持弓,身披铠甲;
Pahāretvāna te sabbe, nikkhamiṃ anagāriyaṃ.
击退他们全部后,我出家为无家者。
‘‘Saṭṭhi rathasahassāni, sabbālaṅkārabhūsite;
「六万辆战车,全都装饰庄严;
Dīpe athopi veyagghe, sannaddhe ussitaddhaje;
在岛上或在大陆上,武装着,竖立旗帜;
Te sabbe parihāretvā , pabbajiṃ anagāriyaṃ.
舍弃他们全部后,我出家为无家者。
‘‘Saṭṭhi dhenusahassāni, sabbā kaṃsūpadhāraṇā;
「六万头母牛,全都套着铜制颈环;
Tāyopi chaḍḍayitvāna, pabbajiṃ anagāriyaṃ.
舍弃她之后,我出家成为无家者。
‘‘Saṭṭhi itthisahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā;
六万名女子,全都装饰着一切庄严,
Vicittavatthābharaṇā, āmukkamaṇikuṇḍalā.
穿着杂色的衣服与装饰品,戴着珍珠与耳环。
‘‘Aḷārapamhā hasulā, susaññā tanumajjhimā;
眉毛细长,眼睛美丽,善于装扮,身材苗条适中,
Tā hitvā kandamānāyo, pabbajiṃ anagāriyaṃ.
舍弃她们哭泣着,我出家成为无家者。
‘‘Saṭṭhi gāmasahassāni, paripuṇṇāni sabbaso;
六万个村落,完全充满一切,
Chaḍḍayitvāna taṃ rajjaṃ, pabbajiṃ anagāriyaṃ.
舍弃那王国之后,我出家成为无家者。
‘‘Nagarā nikkhamitvāna, himavantamupāgamiṃ;
从城市出来之后,我前往喜马拉雅山。
Bhāgīrathīnadītīre, assamaṃ māpayiṃ ahaṃ.
在巴吉拉提河岸边,我建造了一座茅舍。
‘‘Paṇṇasālaṃ karitvāna, agyāgāraṃ akāsahaṃ;
「建造了叶屋之后,我不建造火屋;
Āraddhavīriyo pahitatto, vasāmi assame ahaṃ.
我精进勇猛、意志坚定,住在茅舍中。
‘‘Maṇḍape rukkhamūle vā, suññāgāre ca jhāyato;
「在凉亭、树下或空屋中禅修时,
Na tu vijjati tāso me, na passe bhayabheravaṃ.
我没有恐惧,也不见可怖畏惧。
‘‘Sumedho nāma sambuddho, aggo kāruṇiko muni;
「名为苏美德的正自觉者,最上的悲愍者、牟尼,
Ñāṇālokena jotanto, loke uppajji tāvade.
以智之光照耀,当时出现于世间。
‘‘Mama assamasāmantā, yakkho āsi mahiddhiko;
「在我茅舍附近,有一位大神通的亚卡;」
Buddhaseṭṭhamhi uppanne, ārocesi mamaṃ tadā.
当佛陀中最胜者出现时,那时他向我宣告。
‘‘Buddho loke samuppanno, sumedho nāma cakkhumā;
「佛陀已在世间出现,名为苏美度,具眼者;
Tāreti janataṃ sabbaṃ, tampi so tārayissati.
他救度一切众生,他也将救度你。」
‘‘Yakkhassa vacanaṃ sutvā, saṃviggo āsi tāvade;
听闻亚卡的话语后,我立即感到悚惧;
Buddho buddhoti cintento, assamaṃ paṭisāmayiṃ.
思惟「佛陀、佛陀」,我回到了茅舍。
‘‘Aggidāruñca chaḍḍetvā, saṃsāmetvāna santhataṃ;
舍弃了火柴,收拾好卧具;
Assamaṃ abhivanditvā, nikkhamiṃ vipinā ahaṃ.
礼敬茅舍后,我从森林出来。
‘‘Tato candanamādāya, gāmā gāmaṃ purā puraṃ;
然后取了栴檀,从村到村,从城到城;
Devadevaṃ gavesanto, upagacchiṃ vināyakaṃ.
寻求天中之天,我前往导师处。
‘‘Bhagavā tamhi samaye, sumedho lokanāyako;
「世尊于彼时,善慧世间导师;
Catusaccaṃ pakāsento, bodheti janataṃ bahuṃ.
阐明四圣谛,教化众多人众。
‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, sīse katvāna candanaṃ;
「合掌举起后,将旃檀置于头上;
Sambuddhaṃ abhivādetvā, imā gāthā abhāsahaṃ.
礼敬正觉者后,我说此等偈颂。
‘‘‘Vassike pupphamānamhi, santike upavāyati;
「『于雨季之花丛中,香气在近处飘散;
Tvaṃ vīra guṇagandhena, disā sabbā pavāyasi.
汝英雄以功德之香,使一切方向飘香。
‘‘‘Campake nāgavanike, atimuttakaketake;
「『占博咖、龙树花、阿提目答咖、格答咖;
Sālesu pupphamānesu, anuvātaṃ pavāyati.
当沙罗花盛开时,顺风吹送。
‘‘‘Tava gandhaṃ suṇitvāna, himavantā idhāgamiṃ;
「听闻你的香气后,我从雪山来到此处;
Pūjemi taṃ mahāvīra, lokajeṭṭha mahāyasa’.
我礼敬你,大雄,世间最胜者,大名声者。」
‘‘Varacandanenānulimpiṃ, sumedhaṃ lokanāyakaṃ;
「以最上的旃檀涂抹,须弥陀世间导师;
Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, tuṇhī aṭṭhāsi tāvade.
令自己的心净信后,他当时默然而立。
‘‘Sumedho nāma bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho;
「名为须弥陀的世尊,世间最胜者,人中牛王;
Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha.
坐在比库僧团中,说了这些偈颂。
‘‘‘Yo me guṇe pakittesi, candanañca apūjayi;
「凡宣说我的功德者,以旃檀礼敬者;
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将称赞他,请听我所说。
‘‘‘Ādeyyavākyavacano, brahmā uju patāpavā;
「言语可信,梵行正直有威力;
Pañcavīsatikappāni, sappabhāso bhavissati.
二十五劫中,将有光辉。
‘‘‘Chabbīsatikappasate, devaloke ramissati;
「二十六劫百次,将在天界欢乐;
Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati.
千次为王,将成为转轮王。
‘‘‘Tettiṃsakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati;
「三十三次为天帝,将作天王;
Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ.
广大的地方王权,从数量上无法计算。
‘‘‘Tato cutoyaṃ manujo, manussattaṃ gamissati;
「从那里死后,这个人将去到人界;」
Puññakammena saṃyutto, brahmabandhu bhavissati.
与福业相应者,将成为梵天之友。
‘‘‘Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū;
诵习者、持咒者,三吠陀的彼岸者;
Tilakkhaṇena sampanno, bāvarī nāma brāhmaṇo.
具足三相者,名为巴瓦离婆罗门。
‘‘‘Tassa sisso bhavitvāna, hessati mantapāragū;
成为他的弟子后,将成为咒语的彼岸者;
Upagantvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ.
前往正自觉者,释迦族之牛王果德玛。
‘‘‘Pucchitvā nipuṇe pañhe, bhāvayitvāna añjasaṃ ;
问了微妙的诸问后,修习了正直之道;
Sabbāsave pariññāya, viharissatināsavo’.
遍知一切诸漏后,将住于无漏。
‘‘Tividhaggi nibbutā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā;
我的三种火已熄灭,一切诸有已根除;
Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo.
遍知一切漏后,我住于无漏。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
我的诸烦恼已被烧尽……(中略)……我住于无漏。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
我的到来确实是善来……(中略)……已作世尊的教诫。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
四无碍解……(中略)……已作世尊的教诫。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā todeyyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿偷提亚长老说了这些偈颂。
Todeyyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ. · 多迭亚长老譬喻 第八
9. Jatukaṇṇittheraapadānaṃ9. 迦图咖尼长老譬喻
‘‘Nagare haṃsavatiyā, seṭṭhiputto ahosahaṃ;
在汉沙瓦帝城,我曾是长者之子;
Samappito kāmaguṇe, paricāremahaṃ tadā.
我当时沉溺于诸欲功德,须跋它们。
‘‘Tato pāsādamāruyha, mahābhoge valañjako ;
然后登上宫殿,拥有大财富,我游荡;
Tattha naccehi gītehi, paricāremahaṃ tadā.
在那里,我以舞蹈、歌曲须跋他。
‘‘Tūriyā āhatā mayhaṃ, sammatāḷasamāhitā;
我的乐器被敲击,配合着拍子而演奏;
Naccantā itthiyo sabbā, harantiyeva me mano.
所有跳舞的女人们,确实夺走了我的心。
‘‘Celāpikā lāmaṇikā , kuñjavāsī timajjhikā ;
穿衣者、美丽者、住在丛林者、中等者;
Laṅghikā sokajjhāyī ca, parivārenti maṃ sadā.
跳跃者、忧愁诵读者,常常围绕着我。
‘‘Vetāḷino kumbhathūnī, naṭā ca naccakā bahū;
鬼怪、瓮肩者、演员和众多舞者;
Naṭakā nāṭakā ceva, parivārenti maṃ sadā.
小演员和戏剧演员,常常围绕着我。
‘‘Kappakā nhāpakā sūdā, mālākārā supāsakā ;
理发师、浴师、厨师、花鬘师、善厨师;
Jallā mallā ca te sabbe, parivārenti maṃ sadā.
诸嘉喇、诸摩喇,他们全都常常围绕着我。
‘‘Etesu kīḷamānesu, sikkhite katupāsane;
「当他们嬉戏时,已受训练、已作礼敬;
Rattindivaṃ na jānāmi, indova tidasaṅgaṇe.
我日夜不知,如因陀罗在三十三天众中。
‘‘Addhikā pathikā sabbe, yācakā varakā bahū;
「所有旅人、行者,众多乞者、游方者;
Upagacchanti te niccaṃ, bhikkhayantā mamaṃ gharaṃ.
他们常常来到,乞求我的家。
‘‘Samaṇā brāhmaṇā ceva, puññakkhettā anuttarā;
「沙门与婆罗门,无上的福田;
Vaḍḍhayantā mamaṃ puññaṃ, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
增长我的福德,来到我的家。
‘‘Paṭagā laṭukā sabbe, nigaṇṭhā pupphasāṭakā;
「所有巴答嘎、喇都咖、尼干陀、花衣者;
Tedaṇḍikā ekasikhā, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
持杖者、独髻者,来到我的家。
‘‘Ājīvakā viluttāvī, godhammā devadhammikā;
「邪命外道、污秽者、牛行者、天行者;
Rajojalladharā ete, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
这些持尘垢衣者,来到我的家。
‘‘Parittakā santipattā , kodhapugganikā bahū;
「少欲者、得寂静者、多瞋恚者;
Tapassī vanacārī ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
苦行者、林栖者,来到我的家。
‘‘Oḍḍakā damiḷā ceva, sākuḷā malavāḷakā ;
「乌荼咖人、达弥喇人、沙库喇人、摩喇瓦喇咖人;
Savarā yonakā ceva, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
萨瓦喇人、犹那咖人,来到我的家。
‘‘Andhakā muṇḍakā sabbe, koṭalā hanuvindakā ;
「安达咖人、蒙达咖人、一切剃发者、诃奴温达咖人;」
Ārāvacīnaraṭṭhā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
「以及阿拉瓦吉那国的人们,来到我的家。」
‘‘Alasandakā pallavakā, dhammarā niggamānusā ;
「阿喇桑达咖人、巴喇瓦咖人、昙马拉人、尼嘎马的人们;」
Gehikā cetaputtā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
「给希咖人、杰答布答人,来到我的家。」
‘‘Mādhurakā kosalakā, kaliṅgā hatthiporikā;
「马度拉咖人、高萨喇咖人、咖林嘎人、哈提波利咖人;」
Isiṇḍā makkalā ceva, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
「伊新达人、玛咖喇人,来到我的家。」
‘‘Celāvakā ārabbhā ca, oghuḷhā meghalā bahū;
「杰喇瓦咖人、阿拉巴人,以及众多的奥古喇人、梅嘎喇人;」
Khuddakā suddakā ceva, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
「库达咖人、苏达咖人,来到我的家。」
‘‘Rohaṇā sindhavā ceva, citakā ekakaṇṇikā;
「罗哈那人、新达瓦人,以及吉答咖人、诶咖咖尼咖人;」
Suraṭṭhā aparantā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
苏拉塔人、阿巴兰达人,来到我的家。
‘‘Suppārakā kumārā ca, mallasovaṇṇabhūmikā ;
苏巴拉咖的童子们、玛喇人、金地人;
Vajjītaṅgā ca te sabbe, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
瓦基人、当伽人,他们全都来到我的家。
‘‘Naḷakārā pesakārā, cammakārā ca tacchakā;
制芦苇者、织工、皮革工、木匠;
Kammārā kumbhakārā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
铁匠、陶工,来到我的家。
‘‘Maṇikārā lohakārā, soṇṇakārā ca dussikā;
宝石匠、铜匠、金匠、织布者;
Tipukārā ca te sabbe, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
锡匠,他们全都来到我的家。
‘‘Usukārā bhamakārā, pesakārā ca gandhikā;
制弓者、制车者、织工、香料商;
Rajakā tunnavāyā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
「染工与织工,来到我的家。」
‘‘Telikā kaṭṭhahārā ca, udahārā ca pessikā;
「榨油工与砍柴工,挑水工与使者;」
Sūpikā sūparakkhā ca, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
「厨师与守厨者,来到我的家。」
‘‘Dovārikā anīkaṭṭhā, bandhikā pupphachaḍḍakā;
「守门者、军队守卫者、捆绑者、撒花者;」
Hatthāruhā hatthipālā, āgacchanti mamaṃ gharaṃ.
「象乘者与象护者,来到我的家。」
‘‘Ānandassa mahārañño , mamatthassa adāsahaṃ;
「我曾是阿难达大王的奴仆;」
Sattavaṇṇena ratanena, ūnatthaṃ pūrayāmahaṃ.
「以七种宝,我补足不足之处。」
‘‘Ye mayā kittitā sabbe, nānāvaṇṇā bahū janā;
「凡被我称赞的一切,种种色的众多人;」
Tesāhaṃ cittamaññāya, tappayiṃ ratanenahaṃ.
我知道他们的心后,我以宝物满足了他们。
‘‘Vaggūsu bhāsamānāsu, vajjamānāsu bherisu;
当琵琶正在演奏,当鼓正在被敲击;
Saṅkhesu dhamayantesu, sakagehe ramāmahaṃ.
当螺贝正在被吹响时,我在自己的家中欢乐。
‘‘Bhagavā tamhi samaye, padumuttaranāyako;
世尊在那时,是莲花上首的导师;
Vasīsatasahassehi, parikkhīṇāsavehi so.
他与八万诸漏已尽者,
‘‘Bhikkhūhi sahito vīthiṃ, paṭipajjittha cakkhumā;
具眼者与诸比库一起,进入街道;
Obhāsento disā sabbā, dīparukkhova jotati.
照耀一切方向,如灯树般发光。
‘‘Vajjanti bheriyo sabbā, gacchante lokanāyake;
当世间导师行走时,一切鼓都被敲击;
Pabhā niddhāvate tassa, sataraṃsīva uggato.
光辉从他流出,犹如升起的百光者。
‘‘Kavāṭantarikāyāpi, paviṭṭhena ca rasminā;
「即使在门扉之间,以及进入的光芒;
Antogharesu vipulo, āloko āsi tāvade.
在诸屋内,当时有广大的光明。
‘‘Pabhaṃ disvāna buddhassa, pārisajje avocahaṃ;
「见到佛陀的光辉后,我对众会说;
Nissaṃsayaṃ buddhaseṭṭho, imaṃ vīthimupāgato.
无疑地,最胜佛陀已来到这条街道。
‘‘Khippaṃ oruyha pāsādā, agamiṃ antarāpaṇaṃ;
「迅速从宫殿下来,我前往市场之间;
Sambuddhaṃ abhivādetvā, idaṃ vacanamabraviṃ.
礼敬正觉者后,我说了这句话。
‘‘‘Anukampatu me buddho, jalajuttamanāyako;
「『愿佛陀怜悯我,水生者中的最上首领;
Vasīsatasahassehi, adhivāsesi so muni’.
那位牟尼接受了十万零八千人的邀请。
‘‘Nimantetvāna sambuddhaṃ, abhinesiṃ sakaṃ gharaṃ;
邀请了正自觉者之后,我带他到自己的家;
Tattha annena pānena, santappesiṃ mahāmuniṃ.
在那里,我以食物和饮料,使大牟尼满足。
‘‘Bhuttāviṃ kālamaññāya, buddhaseṭṭhassa tādino;
知道那位如是的佛陀至上者用餐完毕的时间;
Sataṅgikena tūriyena, buddhaseṭṭhaṃ upaṭṭhahiṃ.
我以百种乐器,须跋佛陀至上者。
‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;
世间解者莲华上者,供养的接受者;
Antoghare nisīditvā, imā gāthā abhāsatha.
坐在屋内之后,说了这些偈颂。
‘‘‘Yo maṃ tūriyehupaṭṭhāsi, annapānañcadāsi me;
「凡以乐器须跋我,并给予我食物和饮料者;」
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将称赞他,请听我所说。
‘‘‘Pahūtabhakkho hutvāna, sahirañño sabhojano;
「成为多食者,与黄金、食物俱;
Catudīpe ekarajjaṃ, kārayissatiyaṃ naro.
此人将在四洲,成就一王权。
‘‘‘Pañcasīle samādāya, dasakammapathe tato;
「受持五戒后,然后于十业道,
Samādāya pavattento, parisaṃ sikkhāpayissati.
受持并行持,将教导众人。
‘‘‘Tūriyasatasahassāni, bheriyo samalaṅkatā;
「百千乐器,装饰的鼓,
Vajjayissantimaṃ niccaṃ, upaṭṭhānassidaṃ phalaṃ.
将常为他鸣响,这是须跋之果。
‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati;
「三万劫千,将在天界欢乐;」
Catusaṭṭhikkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati.
天帝将六十四次,作天王。
‘‘‘Catusaṭṭhikkhattuṃ rājā, cakkavattī bhavissati;
六十四次为王,将成为转轮王;
Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ.
广大的地方王权,从计算上无法计数。
‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo;
在十万劫中,生于奥咖咖族;
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
以果德玛为姓,将成为世间的导师。
‘‘‘Upapajjati yaṃ yoniṃ, devattaṃ atha mānusaṃ;
无论投生何胎,天界或人界;
Anūnabhogo hutvāna, manussattaṃ gamissati.
成为受用不缺者后,将去往人界。
‘‘‘Ajjhāyako bhavitvāna, tiṇṇaṃ vedāna pāragū;
成为诵习者,通达三吠陀;
Uttamatthaṃ gavesanto, carissati mahiṃ imaṃ.
寻求最上义,他将游行此大地。
‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, sukkamūlena codito;
他后来出家,被白根所激励;
Gotamassa bhagavato, sāsanebhiramissati.
将于果德玛世尊的教法中欢喜。
‘‘‘Ārādhayitvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ;
成就正等正觉者,释迦族中的牛王果德玛;
Kilese jhāpayitvāna, arahāyaṃ bhavissati’.
烧尽诸烦恼后,他将成为阿拉汉。
‘‘Vipine byaggharājāva, migarājāva kesarī;
如森林中的虎王,如狮子王;
Abhīto viharāmajja, sakyaputtassa sāsane.
今日我无畏而住,于释迦子的教法中。
‘‘Devaloke manusse vā, dalidde duggatimhi vā;
无论在天界或人间,或在贫穷、恶趣中;
Nibbattiṃ me na passāmi, upaṭṭhānassidaṃ phalaṃ.
我不见再生,此是现起之果。
‘‘Vivekamanuyuttomhi , upasanto nirūpadhi;
我勤修远离,寂静无依,
Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo.
如龙断缚,我住无漏。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
我的烦恼已焚尽……(中略)……我住无漏。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
我的到来确实善妙……(中略)……已作佛陀的教诫。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
四无碍解……(中略)……已作佛陀的教诫。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā jatukaṇṇitthero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,具寿迦都咖尼长老确实说了这些偈颂。
Jatukaṇṇittherassāpadānaṃ navamaṃ. · 迦图咖尼长老譬喻 第九
10. Udenattheraapadānaṃ10. 伍迭那长老譬喻
‘‘Himavantassāvidūre , padumo nāma pabbato;
离雪山不远,有名为巴度摩的山;
Assamo sukato mayhaṃ, paṇṇasālā sumāpitā.
我的庵堂已善作,茅屋已善建。
‘‘Nadiyo sandare tattha, supatitthā manoramā;
「那里有河流流淌,善设渡口,悦意,
Acchodakā sītajalā, sandare nadiyo sadā.
水清凉冷,河流常流淌于渡口。
‘‘Pāṭhīnā pāvusā macchā, balajā muñjarohitā;
「鲤鱼、雨鱼、鲶鱼、力鱼、须鱼、红鱼,
Sobhentā nadiyo ete, vasanti nadiyā sadā.
这些美丽的河鱼,常住于河中。
‘‘Ambajambūhi sañchannā, kareritilakā tathā;
「芒果、阎浮所覆盖,以及迦梨罗、提拉咖,
Uddālakā pāṭaliyo, sobhenti mama assamaṃ.
乌达拉咖、巴答离,庄严我的庵堂。
‘‘Aṅkolakā bimbijālā, māyākārī ca pupphitā;
「安骨拉咖、宾比迦拉、摩亚咖梨已开花,
Gandhena upavāyantā, sobhenti mama assamaṃ.
以香气吹送,庄严我的住所。
‘‘Atimuttā sattalikā, nāgā sālā ca pupphitā;
「极度解脱的萨答利咖,龙树与沙喇树已开花;
Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ.
吹送天香,庄严我的住所。
‘‘Kosambā saḷalā nīpā, aṭṭhaṅgāpi ca pupphitā ;
「拘赏弥树、萨喇喇树、尼巴树,以及八角树已开花;
Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ.
吹送天香,庄严我的住所。
‘‘Harītakā āmalakā, ambajambuvibhītakā;
「诃梨勒、余甘子、芒果、阎浮、毗醯勒;
Kolā bhallātakā billā, phalāni bahu assame.
枣树、腰果树、木苹果树,住所中有许多果实。
‘‘Kalambā kandalī tattha, pupphanti mama assame;
「咖喇巴树、刺藤在那里,在我的住所中开花;
Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ.
散发天香,庄严我的隐居处。
‘‘Asokapiṇḍivārī ca , nimbarukkhā ca pupphitā;
无忧树、宾地瓦利树,以及楝树开花了;
Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ.
散发天香,庄严我的隐居处。
‘‘Punnāgā giripunnāgā, timirā tattha pupphitā;
普那咖树、山普那咖树、帝米拉树在那里开花了;
Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ.
散发天香,庄严我的隐居处。
‘‘Nigguṇḍī sirinigguṇḍī, camparukkhettha pupphitā;
尼贡地树、西利尼贡地树、占巴树在那里开花了;
Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ.
散发天香,庄严我的隐居处。
‘‘Avidūre pokkharaṇī, cakkavākūpakūjitā;
不远处有莲池,有咖咖瓦咖鸟鸣叫;
Mandālakehi sañchannā, padumuppalakehi ca.
被曼陀罗花覆盖,以及睡莲与红莲。
‘‘Acchodakā sītajalā, supatitthā manoramā;
「水清凉冷,善设阶梯,令人喜悦;
Acchā phalikasamānā, sobhenti mama assamaṃ.
清澈如水晶板,庄严我的隐居处。
‘‘Padumā pupphare tattha, puṇḍarīkā ca uppalā;
「莲花与红莲在那里开花,白莲与青莲;
Mandālakehi sañchannā, sobhenti mama assamaṃ.
被曼陀罗花覆盖,庄严我的隐居处。
‘‘Pāṭhīnā pāvusā macchā, balajā muñjarohitā;
「巴提那鱼、巴武沙鱼、马差鱼、巴喇佳鱼、蒙佳罗希答鱼;
Vicarantāva te tattha, sobhenti mama assamaṃ.
它们在那里游动,庄严我的隐居处。
‘‘Kumbhīlā susumārā ca, kacchapā ca gahā bahū;
「鳄鱼与鼍龙,以及众多龟类;
Ogahā ajagarā ca, sobhenti mama assamaṃ.
水兽与蟒蛇,庄严我的隐居处。
‘‘Pārevatā ravihaṃsā, cakkavākā nadīcarā;
鸽子、太阳鹅、咖咖瓦咖鸟、水边行者;
Dindibhā sāḷikā cettha, sobhenti mama assamaṃ.
丁地巴鸟与沙利咖鸟在此,庄严我的隐居处。
‘‘Nayitā ambagandhī ca, ketakā tattha pupphitā;
芒果香气与揭答咖花在那里盛开;
Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhenti mama assamaṃ.
散发天香,庄严我的隐居处。
‘‘Sīhā byagghā ca dīpī ca, acchakokataracchakā;
狮子、老虎、豹,熊、鬣狗与豺;
Anusañcarantā pavane, sobhenti mama assamaṃ.
在林中游行,庄严我的隐居处。
‘‘Jaṭābhārena bharitā, ajinuttaravāsanā;
负载结发之重担,穿着上等羚羊皮;
Anusañcarantā pavane, sobhenti mama assamaṃ.
游行于林中,庄严我的林园。
‘‘Ajinānidharā ete, nipakā santavuttino;
「这些持鹿皮衣者,精勤、寂静行者;
Appāhārāva te sabbe, sobhenti mama assamaṃ.
他们全都少食,庄严我的林园。
‘‘Khāribhāraṃ gahetvāna, ajjhogayha vanaṃ tadā;
「取了一佉利的负担,然后进入林中;
Mūlaphalāni bhuñjantā, vasanti assame tadā.
食用根果,那时住在林园中。
‘‘Na te dāruṃ āharanti, udakaṃ pādadhovanaṃ;
「他们不取来木柴、洗足水;
Sabbesaṃ ānubhāvena, sayamevāharīyati.
以一切的威力,自己被带来。
‘‘Cullāsītisahassāni, isayettha samāgatā;
「八万四千仙人,聚集在此处;
Sabbeva jhāyino ete, uttamatthagavesakā.
他们全都是禅修者,寻求最上义者。
‘‘Tapassino brahmacārī, codentā appanāva te;
「苦行者、梵行者,他们自己激励、不放逸。
Ambarāvacarā sabbe, vasanti assame tadā.
所有住在虚空中者,那时住在隐居处。
‘‘Pañcāhaṃ sannipatanti, ekaggā santavuttino;
「每五日他们集会,专一、寂静生活者;
Aññoññaṃ abhivādetvā, pakkamanti disāmukhā.
互相礼敬之后,朝向各方离去。
‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū;
「名为巴度目答喇的胜者,一切法的到彼岸者;
Tamandhakāraṃ vidhamaṃ, uppajji tāvade jino.
驱散那黑暗,那时胜者出现了。
‘‘Mama assamasāmantā, yakkho āsi mahiddhiko;
「在我的隐居处附近,有一位大神通的亚卡;」
So me saṃsittha sambuddhaṃ, jalajuttamanāyakaṃ.
他对我赞叹正觉者,水生者中的最上导师。
‘‘Esa buddho samuppanno, padumuttaro mahāmuni;
「此佛已出现,莲花中最上的大牟尼;
Khippaṃ gantvāna sambuddhaṃ, payirūpāsa mārisa.
尊者,速去正觉者处,亲近须跋。」
‘‘Yakkhassa vacanaṃ sutvā, vippasannena cetasā;
听闻亚卡之语,以净信之心;
Assamaṃ saṃsāmetvāna, nikkhamiṃ vipinā tadā.
从林中出来,我从住所出发。
‘‘Ceḷeva ḍayhamānamhi, nikkhamitvāna assamā;
当衣服燃烧时,我从住所出来;
Ekarattiṃ nivāsetvā , upagacchiṃ vināyakaṃ.
住了一夜后,我前往调御者处。
‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;
莲花上者是世间解,是供养的受者;
Catusaccaṃ pakāsento, desesi amataṃ padaṃ.
宣说四谛,他教导了不死之句。
‘‘Suphullaṃ padumaṃ gayha, upagantvā mahesino;
「取盛开的莲花,前往大仙人处;
Pasannacitto sumano, buddhassa abhiropayiṃ.
以净信心、善意,我供养于佛陀。
‘‘Pūjayitvāna sambuddhaṃ, jalajuttamanāyakaṃ;
「礼敬正自觉者,水生最上导师;
Ekaṃsaṃ ajinaṃ katvā, santhaviṃ lokanāyakaṃ.
偏袒一肩披鹿皮,我赞叹世间导师。
‘‘Yena ñāṇena sambuddho, vasatīha anāsavo;
「以何智慧正自觉者,无漏者住于此;
Taṃ ñāṇaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将称赞那智慧,请听我所说。
‘‘‘Saṃsārasotaṃ chinditvā, tāresi sabbapāṇinaṃ;
「『斩断轮回之流,他度脱一切众生;
Tava dhammaṃ suṇitvāna, taṇhāsotaṃ taranti te.
听闻你的法后,他们渡越渴爱之流。
‘‘‘Tuvaṃ satthā ca ketu ca, dhajo yūpo ca pāṇinaṃ;
你是有息者的导师、旗帜、幢、柱;
Parāyaṇo patiṭṭhā ca, dīpo ca dvipaduttama .
是归依处、依止处、灯明,两足中的至上者。
‘‘‘Yāvatā gaṇino loke, satthavāhā pavuccare;
世间所有被称为商队领导者的导师们,
Tuvaṃ aggosi sabbaññu, tava antogadhāva te.
你是一切知者中的最上者,他们都在你的范围内。
‘‘‘Tava ñāṇena sabbaññu, tāresi janataṃ bahuṃ;
一切知者啊,以你的智,你度脱了众多的人;
Tava dassanamāgamma, dukkhassantaṃ karissare.
来见你后,他们将作苦的终结。
‘‘‘Ye kecime gandhajātā, loke vāyanti cakkhuma;
有眼者啊,凡世间这些香类,
Tava gandhasamo natthi, puññakkhette mahāmune’.
大牟尼,在福田中,没有与你的香相等者。
‘‘‘Tiracchānayoniṃ nirayaṃ, parimocesi cakkhuma;
具眼者,你救度了畜生趣、地狱,
Asaṅkhataṃ padaṃ santaṃ, desesi tvaṃ mahāmune’.
大牟尼,你教导了无为、寂静之境。
‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;
世间解、莲花上首者,诸供养的受者,
Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha.
坐在比库僧团中,说了这些偈颂:
‘‘‘Yo me ñāṇaṃ apūjesi, pasanno sehi pāṇibhi;
以信乐之手供养我智者,
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将称赞他,请听我所说。
‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati;
三万劫中,他将在天界欢乐;
Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati’.
「千次成为王,转轮王。」
‘‘Suladdhalābhaṃ laddhomhi, tosayitvāna subbataṃ;
「我已得善得之利,供养善戒者;
Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo.
遍知一切漏,我住无漏。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
「我的烦恼已被烧尽……(中略)……我住无漏。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
「确实我的善来……(中略)……已作世尊的教诫。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
「四无碍解……(中略)……已作世尊的教诫。」
Itthaṃ sudaṃ āyasmā udeno thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿伍德那长老说了这些偈颂。
Udenattherassāpadānaṃ dasamaṃ. · 伍迭那长老譬喻 第十
Metteyyavaggo ekacattālīsamo. · 弥勒品 第四十一
Tassuddānaṃ –
其摄颂──
Metteyyo puṇṇako thero, mettagū dhotakopi ca;
弥勒长老、富那咖,美德咖、陶他咖,
Upasivo ca nando ca, hemako sattamo tahiṃ.
伍巴西瓦、难陀,黑玛咖为第七。
Todeyyo jatukaṇṇī ca, udeno ca mahāyaso;
陶德亚、加度咖尼,伍德那、大名称,
Tīṇi gāthāsatānettha, asīti tīṇi cuttariṃ.
此中有三百偈颂,八十三及四偈。