40. Pilindavacchavaggo40. 毕陵达瓦差品
40. Pilindavacchavaggo40. 毕陵达瓦差品
1. Pilindavacchattheraapadānaṃ1. 毕陵达瓦差长老本生
‘‘Nagare haṃsavatiyā, āsiṃ dovāriko ahaṃ;
「在汉萨瓦提城,我曾是守门者;
Akkhobhaṃ amitaṃ bhogaṃ, ghare sannicitaṃ mama.
不可动摇的无量财富,积聚在我家中。
‘‘Rahogato nisīditvā, pahaṃsitvāna mānasaṃ ;
「独自坐下后,令心欢喜;
Nisajja pāsādavare, evaṃ cintesahaṃ tadā.
坐在殊胜的宫殿中,当时我如此思惟。
(Cintanākāro) · (思惟方式)
‘‘‘Bahū medhigatā bhogā, phītaṃ antepuraṃ mama;
「『我已获得众多财富,我的内宫充满繁荣;
Rājāpi sannimantesi, ānando pathavissaro.
阿难陀王、大地之主,也邀请我。
‘‘‘Ayañca buddho uppanno, adhiccuppattiko muni;
「『此佛已出现,偶然出现的牟尼;
Saṃvijjanti ca me bhogā, dānaṃ dassāmi satthuno.
我拥有财富,我将对导师行布施。
‘‘‘Padumena rājaputtena, dinnaṃ dānavaraṃ jine;
「巴度玛王子已对胜者供养了最上的布施;
Hatthināge ca pallaṅke, apassenañcanappakaṃ.
象王与卧榻,以及不少的衣服。
‘‘‘Ahampi dānaṃ dassāmi, saṅghe gaṇavaruttame;
「我也将施予布施,于僧团、最上的群体;
Adinnapubbamaññesaṃ, bhavissaṃ ādikammiko.
他人以前未曾施予的,我将成为首先行此业者。
‘‘‘Cintetvāhaṃ bahuvidhaṃ, yāge yassa sukhaṃphalaṃ;
「我思惟了种种,何种供养有乐果;
Parikkhāradānamaddakkhiṃ, mama saṅkappapūraṇaṃ.
我见到资具布施,能圆满我的意愿。
‘‘‘Parikkhārāni dassāmi, saṅghe gaṇavaruttame;
「我将施予资具,于僧团、最上的群体;
Adinnapubbamaññesaṃ, bhavissaṃ ādikammiko’.
他人以前未曾施予的,我将成为首先行此业者」。
(Dānavatthusampādanaṃ) · (布施事物准备)
‘‘Naḷakāre upāgamma, chattaṃ kāresi tāvade;
「我前往芦苇工匠处,立即令作伞;
Chattasatasahassāni, ekato sannipātayiṃ.
十万把伞,我集合于一处。
‘‘Dussasatasahassāni, ekato sannipātayiṃ;
十万件衣,我集合于一处;
Pattasatasahassāni, ekato sannipātayiṃ.
十万个钵,我集合于一处。
‘‘Vāsiyo satthake cāpi, sūciyo nakhachedane;
「斧头和小刀,缝针和指甲剪;
Heṭṭhāchatte ṭhapāpesiṃ, kāretvā tadanucchave.
我令作适合的,置于伞下。
‘‘Vidhūpane tālavaṇṭe, morahatthe ca cāmare;
「熏香用的扇子、孔雀羽扇和拂尘;
Parissāvane teladhāre , kārayiṃ tadanucchave.
洒水器和油瓶,我令作适合的。
‘‘Sūcighare aṃsabaddhe, athopi kāyabandhane;
「在针筒、肩带,以及身体的绷带;
Ādhārake ca sukate, kārayiṃ tadanucchave.
在支撑物和白布上,我使之适合于那些。
‘‘Paribhogabhājane ca, athopi lohathālake;
「在受用的钵中,以及在铜盘中;
Bhesajje pūrayitvāna, heṭṭhāchatte ṭhapesahaṃ.
装满药物后,我将它放在下面的伞盖中。
‘‘Vacaṃ usīraṃ laṭṭhimadhuṃ, pipphalī maricāni ca;
「香根、甘草、蜜糖棒、荜拨、胡椒,
Harītakiṃ siṅgīveraṃ, sabbaṃ pūresi bhājane.
诃梨勒、干姜,全部装满了钵。
‘‘Upāhanā pādukāyo, atho udakapuñchane;
「鞋、拖鞋,以及擦水布;
Kattaradaṇḍe sukate, kārayiṃ tadanucchave.
在剃刀杖和白布上,我使之适合于那些。」
‘‘Osadhañjananāḷī ca , salākā dhammakuttarā;
「药管、眼药管、探针、法杵,
Kuñcikā pañcavaṇṇehi, sibbite kuñcikāghare.
钥匙以五色线缝制于钥匙袋中。
‘‘Āyoge dhūmanette ca, athopi dīpadhārake;
「于轭、烟管、灯台,
Tumbake ca karaṇḍe ca, kārayiṃ tadanucchave.
于葫芦及篮筐中,我令制作适当之物。
‘‘Saṇḍāse pipphale ceva, athopi malahārake;
「于钳子、胡椒篮,以及于污垢容器,
Bhesajjathavike ceva, kārayiṃ tadanucchave.
于药研钵中,我令制作适当之物。
‘‘Āsandiyo pīṭhake ca, pallaṅke caturomaye;
「长椅、凳子、四足卧榻,
Tadanucchave kārayitvā, heṭṭhāchatte ṭhapesahaṃ.
制作适当之物后,我置于下层帐篷中。
‘‘Uṇṇābhisī tūlabhisī, athopi pīṭhikābhisī ;
「羊毛、棉花,以及枕头;
Bimbohane ca sukate, kārayiṃ tadanucchave.
在葫芦和竹筒中,应制作适当的。
‘‘Kuruvinde madhusitthe, telaṃ hatthappatāpakaṃ;
「在库汝国的蜜糖中,手掌温热的油;
Sipāṭiphalake sucī, mañcaṃ attharaṇena ca.
在贝壳板上的针,床与铺具。
‘‘Senāsane pādapuñche, sayanāsanadaṇḍake;
「在住处的脚布,卧具和手杖;
Dantapoṇe ca āṭalī , sīsālepanagandhake.
在齿木、刮舌器、头部涂油和香料中。
‘‘Araṇī phalapīṭhe ca, pattapidhānathālake;
「在火钻、果盘,以及钵盖和盘子中;
Udakassa kaṭacchū ca, cuṇṇakaṃ rajanambaṇaṃ .
在水的小桶、粉末和染料中。
‘‘Sammajjanaṃ udapattaṃ, tathā vassikasāṭikaṃ;
「扫帚、饮水器,以及雨季衣;
Nisīdanaṃ kaṇḍucchādi, atha antaravāsakaṃ.
坐具、抓痒杖,以及内衣。
‘‘Uttarāsaṅgasaṅghāṭī, natthukaṃ mukhasodhanaṃ;
「上衣、桑喀帝,针、漱口物;
Biḷaṅgaloṇaṃ pahūtañca , madhuñca dadhipānakaṃ.
胡椒、盐,大量的蜂蜜以及酸奶饮料。
‘‘Dhūpaṃ sitthaṃ pilotiñca, mukhapuñchanasuttakaṃ;
「熏香、油脂、枕头,以及擦嘴的线;
Dātabbaṃ nāma yaṃ atthi, yañca kappati satthuno.
凡是应当给予的,以及适合导师的。
‘‘Sabbametaṃ samānetvā, ānandaṃ upasaṅkamiṃ;
「将这一切都带来后,我前往阿难处;
Upasaṅkamma rājānaṃ, janetāraṃ mahesino ;
前往后(告知)国王,大仙人的父亲;」
Sirasā abhivādetvā, idaṃ vacanamabraviṃ.
以头礼敬后,我说了这句话。
(Dānokāsayācanā) · (请求布施机会)
‘‘‘Ekato jātasaṃvaddhā, ubhinnaṃ ekato manaṃ ;
「一起出生成长,两人心意相同;
Sādhāraṇā sukhadukkhe, ubho ca anuvattakā.
苦乐共同分享,两人互相随顺。
‘‘‘Atthi cetasikaṃ dukkhaṃ, tavādheyyaṃ arindama;
「有心所生之苦,是你的责任,调御者;
Yadi sakkosi taṃ dukkhaṃ, vinodeyyāsi khattiya.
如果你能够那苦,你应除去,刹帝利。
‘‘‘Tava dukkhaṃ mama dukkhaṃ, ubhinnaṃ ekato mano ;
「你的苦是我的苦,两人心意相同;
Niṭṭhitanti vijānāhi, mamādheyyaṃ sace tuvaṃ.
应知已完成,如果你是我的责任。
‘‘‘Jānāhi kho mahārāja, dukkhaṃ me dubbinodayaṃ;
「应知,大王,我的苦难以除去;」
Pahu samāno gajjasu, ekaṃ te duccajaṃ varaṃ.
「能够在雷鸣中,你选择一个难以舍弃的殊胜之物。」
‘‘‘Yāvatā vijite atthi, yāvatā mama jīvitaṃ;
「凡在征服的范围内,凡我的生命所及;」
Etehi yadi te attho, dassāmi avikampito.
「如果你需要这些,我将毫不动摇地给予。」
‘‘‘Gajjitaṃ kho tayā deva, micchā taṃ bahu gajjitaṃ;
「天人啊,你确实雷鸣了,那是错误的大量雷鸣;」
Jānissāmi tuvaṃ ajja, sabbadhamme patiṭṭhitaṃ.
「今天我将了解你,安住于一切法。」
‘‘‘Atibāḷhaṃ nipīḷesi, dadamānassa me sato;
「你过度地压迫,正在给予的、具念的我;」
Kiṃ te me pīḷitenattho, patthitaṃ te kathehi me.
「压迫我对你有何用处?请告诉我你所希求的。」
‘‘‘Icchāmahaṃ mahārāja, buddhaseṭṭhaṃ anuttaraṃ;
「大王,我希求无上的佛陀至尊;」
Bhojayissāmi sambuddhaṃ, vajjaṃ me māhu jīvitaṃ.
「我将供养正自觉者,我的生命不算什么。」
‘‘‘Aññaṃ tehaṃ varaṃ dammi, mā yācittho tathāgataṃ ;
「我给你其他的恩赐,不要向如来乞求;
Adeyyo kassaci buddho, maṇi jotiraso yathā.
佛陀不可给予任何人,如同发光的宝珠。」
‘‘‘Nanu te gajjitaṃ deva, yāva jīvitamattano ;
「天人啊,你不是已宣告,直到你自己的生命;
Jīvitaṃ dadamānena, yuttaṃ dātuṃ tathāgataṃ.
既然给予生命,就应该给予如来。」
‘‘‘Ṭhapanīyo mahāvīro, adeyyo kassaci jino;
「大雄应被保留,胜利者不可给予任何人;
Na me paṭissuto buddho, varassu amitaṃ dhanaṃ.
佛陀不被我允诺,恩赐应是无量的财富。」
‘‘‘Vinicchayaṃ pāpuṇāma, pucchissāma vinicchaye;
「我们达成裁决,我们将在裁决中询问;
Yathāsaṇṭhaṃ kathessanti, paṭipucchāma taṃ tathā.
他们将如实地说,我们也如实地问他。
‘‘‘Rañño hatthe gahetvāna, agamāsiṃ vinicchayaṃ;
「抓住国王的手,我去到判决处;
Purato akkhadassānaṃ, idaṃ vacanamabraviṃ.
在骰子占卜师们面前,我说了这句话。
‘‘‘Suṇantu me akkhadassā, rājā varamadāsi me;
「『请骰子占卜师们听我说,国王给了我恩赐;
Na kiñci ṭhapayitvāna, jīvitampi pavārayi.
没有保留任何东西,甚至连生命也施予了。
‘‘‘Tassa me varadinnassa, buddhaseṭṭhaṃ variṃ ahaṃ;
「『对于那给我恩赐的他,我要最上的佛陀作为恩赐;
Sudinno hoti me buddho, chindatha saṃsayaṃ mama.
佛陀已善施予我,请断除我的疑惑。
‘‘‘Sossāma tava vacanaṃ, bhūmipālassa rājino;
「『我们将听你的话,地主国王的话;
Ubhinnaṃ vacanaṃ sutvā, chindissāmettha saṃsayaṃ.
听闻两者之言后,我将断除此处之疑。
‘‘‘Sabbaṃ deva tayā dinnaṃ, imassa sabbagāhikaṃ ;
「天啊!一切皆由你所施与,此为他的一切所取;
Na kiñci ṭhapayitvāna, jīvitampi pavārayi.
未留下任何东西,甚至生命也施与了。
‘‘‘Kicchappattova hutvāna, yācī varamanuttaraṃ ;
「成为陷入困境者,他乞求无上之恩赐;
Imaṃ sudukkhitaṃ ñatvā, adāsiṃ sabbagāhikaṃ.
知此极苦者,我给予一切所取。
‘‘‘Parājayo tuvaṃ deva, assa deyyo tathāgato;
「天啊!你应被判败,如来应被判胜;
Ubhinnaṃ saṃsayo chinno, yathāsaṇṭhamhi tiṭṭhatha.
两者之疑已断,如实地住立吧。」
‘‘‘Rājā tattheva ṭhatvāna, akkhadassetadabravi;
「国王站在那里,对骰子师如是说:」
Sammā mayhampi deyyātha, puna buddhaṃ labhāmahaṃ.
「请正确地给予我,我将再次得遇佛陀。」
‘‘‘Pūretvā tava saṅkappaṃ, bhojayitvā tathāgataṃ;
「圆满你的意愿,供养如来后;
Puna deyyāsi sambuddhaṃ, ānandassa yasassino’.
你将再次供养正自觉者,那位有名声的阿难陀。」
(Nimantanakathā) · (邀请论)
‘‘Akkhadassebhivādetvā, ānandañcāpi khattiyaṃ;
「礼敬阿卡达西之后,以及那位刹帝利阿难陀;
Tuṭṭho pamudito hutvā, sambuddhamupasaṅkamiṃ.
满足、欢喜之后,我前往正自觉者处。
‘‘Upasaṅkamma sambuddhaṃ, oghatiṇṇamanāsavaṃ;
「前往正自觉者处,那位已渡瀑流、无漏者;
Sirasā abhivādetvā, idaṃ vacanamabraviṃ.
以头礼敬后,我说了这句话。
‘Vasīsatasahassehi , adhivāsehi cakkhuma;
「请具眼者以一万二千人接受供养;」
Hāsayanto mama cittaṃ, nivesanamupehi me’.
「令我心欢喜,请来我的住所。」
‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;
「巴度穆答拉是世间解,是供养的受者;
Mama saṅkappamaññāya, adhivāsesi cakkhumā.
「知道我的意愿,具眼者同意了。
‘‘Adhivāsanamaññāya, abhivādiya satthuno;
「知道他的同意,礼敬导师后;
Haṭṭho udaggacittohaṃ, nivesanamupāgamiṃ.
「我欢喜、心高兴,前往住所。
(Dānapaṭiyādanaṃ) · (布施准备)
‘‘Mittāmacce samānetvā, idaṃ vacanamabraviṃ;
「召集朋友与大臣们,我说了这话;
‘Sudullabho mayā laddho, maṇi jotiraso yathā.
「『我已获得极难得者,如同发光的宝珠。
‘‘‘Kena taṃ pūjayissāma, appameyyo anūpamo;
「『『我们将以什么来供养他,无量的、无比的;
Atulo asamo dhīro, jino appaṭipuggalo.
无比、无等、智者、胜者、无对者。
‘‘‘Tathāsamasamo ceva, adutiyo narāsabho;
如来与之相等,无双的人中牛王;
Dukkaraṃ adhikārañhi, buddhānucchavikaṃ mayā.
我应做难行之事,适合诸佛的。
‘‘‘Nānāpupphe samānetvā, karoma pupphamaṇḍapaṃ;
集合种种花,我们做花亭;
Buddhānucchavikaṃ etaṃ, sabbapūjā bhavissati’.
这适合诸佛,将成为一切供养。
‘‘Uppalaṃ padumaṃ vāpi, vassikaṃ adhimuttakaṃ ;
优钵罗、钵昙摩、瓦悉迦、阿地目答咖;
Campakaṃ nāgapupphañca, maṇḍapaṃ kārayiṃ ahaṃ.
占巴咖、龙花,我建造了花亭。
‘‘Satāsanasahassāni, chattacchāyāya paññapiṃ;
百千座位,我设置在伞盖的荫凉下;
Pacchimaṃ āsanaṃ mayhaṃ, adhikaṃ satamagghati.
我的最后座位,价值超过一百。
‘‘Satāsanasahassāni, chattacchāyāya paññapiṃ;
十万座位,我在伞盖荫下准备;
Paṭiyādetvā annapānaṃ, kālaṃ ārocayiṃ ahaṃ.
准备好饮食后,我宣告时间。
‘‘Ārocitamhi kālamhi, padumuttaro mahāmuni;
当时间被宣告时,莲花上首大牟尼;
Vasīsatasahassehi, nivesanamupesi me.
与八万,来到我的住处。
‘‘Dhārentaṃ uparicchattaṃ , suphullapupphamaṇḍape;
在上方持伞,在盛开花朵的殿堂;
Vasīsatasahassehi, nisīdi purisuttamo.
与八万,人中至上者坐下。
‘‘‘Chattasatasahassāni, satasahassamāsanaṃ;
十万伞盖,十万座位;
Kappiyaṃ anavajjañca, paṭigaṇhāhi cakkhuma’.
「具眼者,请接受适当的、无过失的。」
‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;
「世间解莲华上,是诸供养的受者;
Mamaṃ tāretukāmo so, sampaṭicchi mahāmuni.
「那位大牟尼为了度脱我,接受了。
(Dānakathā) · (布施论)
‘‘Bhikkhuno ekamekassa, paccekaṃ pattamadāsahaṃ;
「我给每一位比库,各别地给了钵;
Jahiṃsu sumbhakaṃ pattaṃ, lohapattaṃ adhārayuṃ.
「他们舍弃了铜钵,持受了铁钵。
‘‘Sattarattindivaṃ buddho, nisīdi pupphamaṇḍape;
「佛陀在花亭中,坐了七日夜;
Bodhayanto bahū satte, dhammacakkaṃ pavattayi.
「觉悟了许多众生,转动了法轮。
‘‘Dhammacakkaṃ pavattento, heṭṭhato pupphamaṇḍape;
「转动法轮时,在花亭的下方;
Cullāsītisahassānaṃ , dhammābhisamayo ahu.
八万二千人,获得了法现观。
‘‘Sattame divase patte, padumuttaro mahāmuni;
「在第七日到来时,莲花上的大牟尼;
Chattacchāyāyamāsīno, imā gāthā abhāsatha.
坐在伞盖的荫凉下,说了这些偈颂。
(Byākaraṇaṃ) · (授记)
‘‘‘Anūnakaṃ dānavaraṃ, yo me pādāsi māṇavo;
『那位学童给予我,不缺的最上布施;
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将称赞他,请听我所说。
‘‘‘Hatthī assā rathā pattī, senā ca caturaṅginī;
『象、马、车、步兵,以及四支军队;
Parivāressantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ.
将常常围绕他,这是一切布施的果报。
‘‘‘Hatthiyānaṃ assayānaṃ, sivikā sandamānikā;
『象乘、马乘,轿子和华丽的车辆;
Upaṭṭhissantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ.
「她们将常常须跋我,这是一切布施的果报。
‘‘‘Saṭṭhi rathasahassāni, sabbālaṅkārabhūsitā;
「六万辆车乘,装饰着一切庄严;
Parivāressantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ.
「她们将常常围绕我,这是一切布施的果报。
‘‘‘Saṭṭhi tūriyasahassāni, bheriyo samalaṅkatā;
「六万种乐器,装饰着鼓;
Vajjayissantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ.
「她们将常常为我演奏,这是一切布施的果报。
‘‘‘Chaḷāsītisahassāni, nāriyo samalaṅkatā;
「八万六千名女子,装饰庄严;
Vicittavatthābharaṇā, āmukkamaṇikuṇḍalā .
「穿着杂色衣服与装饰品,戴着项链与耳环。
‘‘‘Aḷārapamhā hasulā, susaññā tanumajjhimā;
「眉毛修长,眼睛美丽,善于训练,身材苗条;
Parivāressantimaṃ niccaṃ, sabbadānassidaṃ phalaṃ.
他们将常常围绕此,这是一切布施的果报。
‘‘‘Tiṃsakappasahassāni, devaloke ramissati;
三万劫千,他将在天界享乐;
Sahassakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati.
千次成为萨咖,他将行天王之权。
‘‘‘Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati;
千次成为王,他将成为转轮王;
Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ.
广大的地方王权,从计算上无法计数。
‘‘‘Devaloke vasantassa, puññakammasamaṅgino;
住在天界者,具足福业者;
Devalokapariyantaṃ, ratanachattaṃ dharissati.
遍及天界,将持宝伞盖。
‘‘‘Icchissati yadā chāyaṃ , chadanaṃ dussapupphajaṃ;
当他想要荫凉时,由布与花所成的遮盖;
Imassa cittamaññāya, nibaddhaṃ chādayissati.
了知此心后,将隐藏所束缚之物。
‘‘‘Devalokā cavitvāna, sukkamūlena codito;
从天界死没后,由善根所驱使;
Puññakammena saṃyutto, brahmabandhu bhavissati.
与福业相应,将成为梵天之亲。
‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo;
在十万劫中,生于欧咖咖族;
Gotamo nāma gottena , satthā loke bhavissati.
以果德玛为姓,将成为世间的导师。
‘‘‘Sabbametaṃ abhiññāya, gotamo sakyapuṅgavo;
遍知这一切后,果德玛,释迦族之牛王;
Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapessati.
坐在比库僧团中,将确立此第一。
‘‘‘Pilindavacchanāmena , hessati satthusāvako;
以毕陵达瓦差之名,将成为导师的弟子;
Devānaṃ asurānañca, gandhabbānañca sakkato.
受到诸天、阿苏罗、乾达婆的尊敬。
‘‘‘Bhikkhūnaṃ bhikkhunīnañca, gihīnañca tatheva so;
他成为诸比库、诸比库尼以及在家众所喜爱的,无漏而住。
Piyo hutvāna sabbesaṃ, viharissatināsavo’.
成为一切人所喜爱的,他将无漏而住。
(Dānānisaṃsakathā) · (布施利益论)
‘‘Satasahasse kataṃ kammaṃ, phalaṃ dassesi me idha;
十万次所作的业,在此处向我显示果报;
Sumutto saravegova, kilese jhāpayī mama .
如善解脱的箭速,烧尽了我的诸烦恼。
‘‘Aho me sukataṃ kammaṃ, puññakkhette anuttare;
啊!我所作的善业,在无上的福田中;
Yattha kāraṃ karitvāna, pattomhi acalaṃ padaṃ.
在那里作了供养之后,我已证得不动之地。
‘‘Anūnakaṃ dānavaraṃ, adāsi yo hi māṇavo;
那位学童确实布施了无缺的殊胜布施;
Ādipubbaṅgamo āsi, tassa dānassidaṃ phalaṃ.
他是最初的先导者,这是那布施的果报。
(1. Chattānisaṃso) · (1. 伞利益)
‘‘Chatte ca sugate datvā , saṅghe gaṇavaruttame;
「在善逝处布施伞盖,在僧团、最胜的群体;
Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受八种利益,这是我的业的随顺。
‘‘Sītaṃ uṇhaṃ na jānāmi, rajojallaṃ na limpati;
「我不知寒冷炎热,尘垢泥水不沾染;
Anupaddavo anīti ca, homi apacito sadā.
无灾难、无怖畏,我常受尊敬。
‘‘Sukhumacchaviko homi, visadaṃ hoti mānasaṃ;
「我有细滑的皮肤,心意清净;
Chattasatasahassāni, bhave saṃsarato mama.
十万把伞盖,在我轮回诸有中。
‘‘Sabbālaṅkārayuttāni , tassa kammassa vāhasā;
「一切庄严具足,那业的力量所致;
Imaṃ jātiṃ ṭhapetvāna, matthake dhārayanti me.
「除了这一生之外,他们都顶戴在我头上。
‘‘Kasmā imāya jātiyā, natthi me chattadhāraṇā;
「为何在这一生中,我没有持伞者?
Mama sabbaṃ kataṃ kammaṃ, vimuttichattapattiyā.
「我所作的一切业,都是为了获得解脱之伞。
(2. Dussānisaṃso) · (2. 布利益)
‘‘Dussāni sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
「在善逝处布施衣服,在最胜僧团中,
Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
「我体验八种利益,这是我业的果报。
‘‘Suvaṇṇavaṇṇo virajo, sappabhāso patāpavā;
「金色无垢,具光辉有威力,
Siniddhaṃ hoti me gattaṃ, bhave saṃsarato mama.
「我的肢体柔软,在我轮回诸有中。
‘‘Dussasatasahassāni, setā pītā ca lohitā;
「数十万件衣服,白色、黄色及红色,
Dhārenti matthake mayhaṃ, dussadānassidaṃ phalaṃ.
他们顶戴在我头上,这是难施之果报。
‘‘Koseyyakambaliyāni, khomakappāsikāni ca;
憍赏耶毛毯、亚麻布与棉布,
Sabbattha paṭilabhāmi, tesaṃ nissandato ahaṃ.
我到处都能获得,这是由于他们的流出。
(3. Pattānisaṃso) · (3. 钵利益)
‘‘Patte sugate datvāna, saṅghe gaṇavaruttame;
已施与善逝、僧团、最胜群体,
Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受十种利益,这是我业的随顺。
‘‘Suvaṇṇathāle maṇithāle, rajatepi ca thālake;
在金盘、宝石盘、银盘中,
Lohitaṅgamaye thāle, paribhuñjāmi sabbadā.
在红铜盘中,我常常受用。
‘‘Anupaddavo anīti ca, homi apacito sadā;
无灾难、无怖畏,我常被尊敬。
Lābhī annassa pānassa, vatthassa sayanassa ca.
得食物、饮料、衣服及卧具。
‘‘Na vinassanti me bhogā, ṭhitacitto bhavāmahaṃ;
「我的财富不会消失,我将成为心稳固者;
Dhammakāmo sadā homi, appakleso anāsavo.
我常为乐法者,少烦恼、无漏。
‘‘Devaloke manusse vā, anubandhā ime guṇā;
「在天界或人间,这些功德随逐我;
Chāyā yathāpi rukkhassa, sabbattha na jahanti maṃ.
犹如树之影,它们处处不离我。
(4. Vāsiānisaṃso) · (4. 斧利益)
‘‘Cittabandhanasambaddhā , sukatā vāsiyo bahū;
「以心束缚相应,善作诸多斧头;
Datvāna buddhaseṭṭhassa, saṅghassa ca tathevahaṃ.
布施给最胜佛陀,及僧团,我亦如是。
‘‘Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama;
「我享受八种利益,随顺于我的业;」
Sūro homavisārī ca, vesārajjesu pāramī.
勇敢、善于祭火供养,于无畏中到彼岸。
‘‘Dhitivīriyavā homi, paggahītamano sadā;
我具有坚定与精进,心常奋勉;
Kilesacchedanaṃ ñāṇaṃ, sukhumaṃ atulaṃ suciṃ;
断除烦恼之智,微妙、无比、清净;
Sabbattha paṭilabhāmi, tassa nissandato ahaṃ.
我于一切处获得,由于那(智)的流出。
(5. Satthakānisaṃso) · (5. 刀利益)
‘‘Akakkase apharuse, sudhote satthake bahū;
于不粗糙、不粗恶、清净、有许多利益的(布施);
Pasannacitto datvāna, buddhe saṅghe tatheva ca.
以清净心施与,于佛、于僧伽亦如是。
‘‘Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama;
我体验五种功德,随顺于我的业;
Kalyāṇamittaṃ vīriyaṃ, khantiñca mettasatthakaṃ.
善友、精进,以及忍辱与以慈为首。
‘‘Taṇhāsallassa chinnattā, paññāsatthaṃ anuttaraṃ;
「由于渴爱之箭已被切断,无上的慧剑;
Vajirena samaṃ ñāṇaṃ, tesaṃ nissandato labhe.
愿我从他们的流出获得如金刚般的智。
(6. Sūciānisaṃso) · (6. 针利益)
‘‘Sūciyo sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
「在善逝处布施针,在僧团最胜群中;
Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我体验五种利益,这是我业的随顺。
‘‘Na saṃsayo kaṅkhacchedo, abhirūpo ca bhogavā;
「无疑惑、断除犹豫,端正且有财富;
Tikkhapañño sadā homi, saṃsaranto bhavābhave.
我常具利慧,轮回于诸有中。
‘‘Gambhīraṃ nipuṇaṃ ṭhānaṃ, atthaṃ ñāṇena passayiṃ;
「甚深、微妙之处,我以智见义;
Vajiraggasamaṃ ñāṇaṃ, hoti me tamaghātanaṃ.
如金刚尖般的智,成为我的破暗者。」
(7. Nakhacchedanānisaṃso) · (7. 剪指甲利益)
‘‘Nakhacchedane sugate, datvā saṅghe gaṇuttame;
「在善逝剪指甲时,我布施给最上的僧团;
Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我体验五种功德,这是我业的果报。
‘‘Dāsidāse gavasse ca, bhatake nāṭake bahū;
「奴婢、牛群、雇工、众多演员、
Nhāpite bhattake sūde, sabbattheva labhāmahaṃ.
理发师、仆人、厨师,我在一切处都获得。
(8. Vidhūpanatālavaṇṭānisaṃso) · (8. 熏香扇利益)
‘‘Vidhūpane sugate datvā, tālavaṇṭe ca sobhaṇe;
「在善逝处布施熏香,以及美好的扇子;
Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我体验八种功德,这是我业的果报。
‘‘Sītaṃ uṇhaṃ na jānāmi, pariḷāho na vijjati;
「我不知冷热,没有热恼;
Darathaṃ nābhijānāmi, cittasantāpanaṃ mama.
我不知忧愁,没有心的苦恼。
‘‘Rāgaggi dosamohaggi, mānaggi diṭṭhiaggi ca;
「贪火、嗔火、痴火,慢火及见火;
Sabbaggī nibbutā mayhaṃ, tassa nissandato mama.
我的一切火已熄灭,那是我的流出。
(9. Morahattha-cāmaraṃ) · (9. 孔雀羽拂尘)
‘‘Morahatthe cāmariyo, datvā saṅghe gaṇuttame;
「以孔雀羽拂尘,布施给僧团、最胜的众;
Upasantakilesohaṃ, viharāmi anaṅgaṇo.
我已寂止诸烦恼,无垢而住。
(10. Parissāvana-dhammakaraṃ) · (10. 洒水法器)
‘‘Parissāvane sugate, datvā dhammakaruttame ;
「在善逝处的滤水器,布施给最胜的法行者;
Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受五种利益,那是我业的随顺。
‘‘Sabbesaṃ samatikkamma, dibbaṃ āyuṃ labhāmahaṃ;
「超越一切,我获得天寿;
Appasayho sadā homi, corapaccatthikehi vā.
我常不被征服,无论是盗贼或敌人。
‘‘Satthena vā visena vā, vihesampi na kubbate;
「以刀或以毒,也不作伤害;
Antarāmaraṇaṃ natthi, tesaṃ nissandato mama.
没有中夭死,这些是我的果报流出。
(11. Teladhārānisaṃso) · (11. 油滴利益)
‘‘Teladhāre sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
「在善逝处布施油灯,在僧团最上之众;
Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我体验五种功德,这是我业的相应。
‘‘Sucārurūpo subhaddo , susamuggatamānaso;
「具善妙色、善吉祥,心善出离;
Avikkhittamano homi, sabbārakkhehi rakkhito.
我心不散乱,被一切守护者守护。
(12. Sūcigharānisaṃso) · (12. 针屋利益)
‘‘Sūcighare sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
「在善逝处布施针屋,在僧团最上之众;
Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我体验三种功德,这是我业的相应。
‘‘Cetosukhaṃ kāyasukhaṃ, iriyāpathajaṃ sukhaṃ;
「心乐与身乐,以及威仪路所生之乐;
Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
我获得这些功德,那是从它的果报。
(13. Aṃsabaddhānisaṃso) · (13. 肩带利益)
‘‘Aṃsabaddhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
「布施肩带的上衣,给僧团、最胜的众;
Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我体验三种利益,那是随顺于我的业。
‘‘Saddhamme gādhaṃ vindāmi, sarāmi dutiyaṃ bhavaṃ;
「我在正法中获得深固,我忆念第二世;
Sabbattha succhavī homi, tassa nissandato ahaṃ.
我在一切处皮肤美好,那是从它的果报。
(14. Kāyabandhanānisaṃso) · (14. 身带利益)
‘‘Kāyabandhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
「布施身带的上衣,给僧团、最胜的众;
Chānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我体验六种利益,那是随顺于我的业。
‘‘Samādhīsu na kampāmi, vasī homi samādhisu;
「我于诸定不动摇,我于诸定得自在;
Abhejjapariso homi, ādeyyavacano sadā.
我成为不可破坏之人,我的言语常值得接受。
‘‘Upaṭṭhitasati homi, tāso mayhaṃ na vijjati;
「我具念现起,我没有恐惧;
Devaloke manusse vā, anubandhā ime guṇā.
无论在天界或人间,这些功德随逐我。
(15. Ādhārakānisaṃso) · (15. 支撑物利益)
‘‘Ādhārake jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
「在阿塔拉咖施与后,在僧团、最胜群体中;
Pañcavaṇṇehi dāyādo , acalo homi kenaci.
我以五种色成为继承者,我不为任何事物所动摇。
‘‘Ye keci me sutā dhammā, satiñāṇappabodhanā;
「凡我所听闻之法,能觉悟念与智者;
Dhatā me na vinassanti, bhavanti suvinicchitā.
我所持之法不会消失,它们成为善决择者。
(16. Bhājanānisaṃso) · (16. 容器利益)
‘‘Bhājane paribhoge ca, datvā buddhe gaṇuttame;
「于钵与资具,施予佛陀最上僧团;
Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受三种利益,随顺于我的业。
‘‘Soṇṇamaye maṇimaye, athopi phalikāmaye;
「以金所成、以宝珠所成,或以水晶所成;
Lohitaṅgamaye ceva, labhāmi bhājane ahaṃ.
以及以红宝石所成,我获得诸钵。
‘‘Bhariyā dāsadāsī ca, hatthissarathapattike;
「妻子、男仆女仆,象、马、车、步兵;
Itthī patibbatā ceva, paribhogāni sabbadā.
以及贞洁的妇女,一切时享受资具。
‘‘Vijjā mantapade ceva, vividhe āgame bahū;
「明咒与真言句,以及种种众多的传承;
Sabbaṃ sippaṃ nisāmemi, paribhogāni sabbadā.
我通晓一切工巧,一切时享受资具。」
(17. Thālakānisaṃso) · (17. 盘利益)
‘‘Thālake sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
「在善逝处施与盘后,在僧团、群中最胜者处;
Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受三种利益,我的业之随顺。
‘‘Soṇṇamaye maṇimaye, athopi phalikāmaye;
「金制的、宝石制的,或者水晶制的;
Lohitaṅgamaye ceva, labhāmi thālake ahaṃ.
以及红宝石制的,我获得诸盘。
‘‘Asatthake phalamaye, atho pokkharapattake;
「无柄的、果实制的,以及莲叶制的;
Madhupānakasaṅkhe ca, labhāmi thālake ahaṃ.
蜜饮器形的,我获得诸盘。
‘‘Vatte guṇe paṭipatti, ācārakiriyāsu ca;
「在戒、德、行道中,在行为、作为中;
Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
我获得这些德,由于那个的流出。
(18. Bhesajjānisaṃso) · (18. 药利益)
‘‘Bhesajjaṃ sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
「已对善逝施予药,对僧伽、最上之众;
Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我受用十种功德,我的业之果报。
‘‘Āyuvā balavā dhīro, vaṇṇavā yasavā sukhī;
「长寿、有力、智者,有色、有名声、安乐;
Anupaddavo anīti ca, homi apacito sadā;
无灾难、无祸患,我常被尊敬;
Na me piyaviyogatthi, tassa nissandato mama.
我无别离所爱,那是我的果报。
(19. Upāhanānisaṃso) · (19. 鞋利益)
‘‘Upāhane jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
「已对胜者施予鞋,对僧伽、最上之众;
Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我受用三种功德,我的业之果报。
‘‘Hatthiyānaṃ assayānaṃ, sivikā sandamānikā;
「象乘、马乘,轿子、有靠背的椅子;
Saṭṭhisatasahassāni, parivārenti maṃ sadā.
六万六千,常随侍我。
‘‘Maṇimayā tambamayā , soṇṇarajatapādukā;
宝石所成、铜所成,金银之履;
Nibbattanti paduddhāre, bhave saṃsarato mama.
于我轮回诸有中,生起于足举起时。
‘‘Niyāmaṃ sati dhāvanti , āguācārasodhanaṃ ;
必定随念而行,来去行处清净;
Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
我因彼之果报,获得此等功德。
(20. Pādukānisaṃso) · (20. 履利益)
‘‘Pāduke sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
以履施于善逝,及僧伽最上群;
Iddhipādukamāruyha, viharāmi yadicchakaṃ.
登上神通之履,随意而住。
(21. Udakapuñchanānisaṃso) · (21. 水拭利益)
‘‘Udakapucchanacoḷe , datvā buddhe gaṇuttame;
以拭水之布,施于佛陀最上群;
Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我体验五种功德,这是我业的果报。
‘‘Suvaṇṇavaṇṇo virajo, sappabhāso patāpavā;
「金色无垢,具光辉,有威力;
Siniddhaṃ hoti me gattaṃ, rajojallaṃ na limpati;
我的肢体润泽,尘垢不沾染;
Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
我获得这些功德,这是那(布施)的果报。
(22. Kattaradaṇḍānisaṃso) · (22. 剃刀杖利益)
‘‘Kattaradaṇḍe sugate, datvā saṅghe gaṇuttame;
「在善逝处施与担架,在最上僧团中施与僧伽;
Chānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我体验六种功德,这是我业的果报。
‘‘Puttā mayhaṃ bahū honti, tāso mayhaṃ na vijjati;
「我有众多子嗣,我无恐惧;
Appasayho sadā homi, sabbārakkhehi rakkhito;
我常无能胜者,受一切守护者守护;
Khalitampi na jānāmi, abhantaṃ mānasaṃ mama.
我不知道滑倒,我的心不动摇。
(23. Osadhañjanānisaṃso) · (23. 药膏利益)
‘‘Osadhaṃ añjanaṃ datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame;
「布施了药与眼药,给佛陀、僧团、最胜众;
Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受八种利益,这是我业的果报。
‘‘Visālanayano homi, setapīto ca lohito;
「我有宽广的眼睛,白色、黄色与红色;
Anāvilapasannakkho, sabbarogavivajjito.
眼睛清净无浊,远离一切疾病。
‘‘Labhāmi dibbanayanaṃ, paññācakkhuṃ anuttaraṃ;
「我获得天眼,无上的慧眼;
Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
我获得这些功德,这是那(布施)的果报。
(24. Kuñcikānisaṃso) · (24. 钥匙利益)
‘‘Kuñcike sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
「布施了钥匙给善逝、僧团、最胜众中的最上者;
Dhammadvāravivaraṇaṃ, labhāmi ñāṇakuñcikaṃ.
我获得法门开启,我获得智慧之钥。
(25. Kuñcikāgharānisaṃso) · (25. 钥匙屋利益)
‘‘Kuñcikānaṃ ghare datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame;
在家中布施钥匙,于佛陀、僧团、最上僧伽;
Dvānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama;
我体验十二种利益,我的业相应之果报;
Appakodho anāyāso, saṃsaranto bhave ahaṃ.
少嗔恚、无疲劳,我在有中轮回。
(26. Āyogānisaṃso) · (26. 铁轭利益)
‘‘Āyoge sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
布施轭于善逝,于僧团、最上僧伽;
Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我体验五种利益,我的业相应之果报。
‘‘Samādhīsu na kampāmi, vasī homi samādhisu;
我在诸定中不动摇,我在诸定中得自在;
Abhejjapariso homi, ādeyyavacano sadā;
我成为不可破坏之随从,我的言语常被接受;
Jāyati bhogasampatti, bhave saṃsarato mama.
我在轮回中流转时,财富圆满生起。
(27. Dhūmanettānisaṃso) · (27. 烟管利益)
‘‘Dhūmanette jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
以烟网供养胜者,供养最上僧团;
Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我体验三种利益,这是我业的果报。
‘‘Sati me ujukā hoti, susambandhā ca nhāravo;
我的念正直,诸筋脉善连结;
Labhāmi dibbanayanaṃ , tassa nissandato ahaṃ.
我获得天眼,这是那业的果报。
(28. Dīpadhārānisaṃso) · (28. 灯架利益)
‘‘Dīpadhāre jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
以灯台供养胜者,供养最上僧团;
Tīṇānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我体验三种利益,这是我业的果报。
‘‘Jātimā aṅgasampanno, paññavā buddhasammato ;
出身高贵、诸根具足,有慧、为佛所赞许;
Ime guṇe paṭilabhe, tassa nissandato ahaṃ.
我获得这些功德,是从那(供养)流出的。
(29. Tumbaka-karaṇḍo) · (29. 葫芦箱)
‘‘Tumbake ca karaṇḍe ca, datvā buddhe gaṇuttame;
以葫芦与篮子,布施给佛陀、群中最上者;
Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受十种利益,是我业的随顺果。
‘‘Sugutto sukhasamaṅgī, mahāyaso tathāgati;
善护、具足安乐、大名声、如来;远离灾难、细滑、离一切怖畏。
Vipattivigato sukhumālo, sabbītiparivajjito.
获得广大的功德,我的平等与不动;
‘‘Vipule ca guṇe lābhī, samāva calanā mama;
善离恐怖,因为葫芦与篮子。
Suvivajjitaubbego, tumbake ca karaṇḍake.
我获得四种肤色、象马宝珠;
‘‘Labhāmi caturo vaṇṇe, hatthissaratanāni ca;
我获得四种肤色、象马宝珠;
Tāni me na vinassanti, tumbadāne idaṃ phalaṃ.
那些不会消失,这是施葫芦的果报。
(30. Malaharaṇānisaṃso) · (30. 除垢利益)
‘‘Malaharaṇiyo datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame;
施与去垢物,于佛陀、僧团、最上之众;
Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受五种利益,这是我业的随顺。
‘‘Sabbalakkhaṇasampanno, āyupaññāsamāhito;
具足一切相,寿命与慧定;
Sabbāyāsavinimutto, kāyo me hoti sabbadā.
解脱一切疲劳,我的身体常如此。
(31. Pipphalānisaṃso) · (31. 毕拨喇利益)
‘‘Taṇudhāre sunisite, saṅghe datvāna pipphale;
施与细锐利的毕钵罗果于僧团;
Kilesakantanaṃ ñāṇaṃ, labhāmi atulaṃ suciṃ.
我获得断除烦恼的智,无比清净。
(32. Bhaṇḍāsānisaṃso) · (32. 座具利益)
‘‘Saṇḍāse sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
施与钳子于善逝、僧团、最上之众;
Kilesabhañjanaṃ ñāṇaṃ, labhāmi atulaṃ suciṃ.
我获得破除烦恼的智,无比清净。
(33. Natthukānisaṃso) · (33. 鼻环利益)
‘‘Natthuke sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
「在善逝处布施椅子,在僧团、最胜之众;
Aṭṭhānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受八种利益,我的业相称。
‘‘Saddhaṃ sīlaṃ hiriñcāpi, atha ottappiyaṃ guṇaṃ;
「信、戒、惭,以及愧的德,
Sutaṃ cāgañca khantiñca, paññaṃ me aṭṭhamaṃ guṇaṃ.
闻、施、忍,慧是我第八德。
(34. Pīṭhakānisaṃso) · (34. 椅子利益)
‘‘Pīṭhake sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
「在善逝处布施长椅,在僧团、最胜之众;
Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受五种利益,我的业相称。
‘‘Ucce kule pajāyāmi, mahābhogo bhavāmahaṃ;
「我生于高贵家族,我成为大富者;
Sabbe maṃ apacāyanti, kitti abbhuggatā mama.
一切人都尊敬我,我的名声已高扬。
‘‘Kappasatasahassāni, pallaṅkā caturassakā;
数十万劫以来,四方形的卧榻,
Parivārenti maṃ niccaṃ, saṃvibhāgarato ahaṃ.
常常围绕着我,我乐于分享。
(35. Bhisiānisaṃso) · (35. 垫子利益)
‘‘Bhisiyo sugate datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
在善逝处布施了垫子,在最胜僧团中,
Chānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受六种利益,这是我业的果报。
‘‘Samasugattopacito, muduko cārudassano;
身体平整、柔软、容貌可爱,
Labhāmi ñāṇaparivāraṃ, bhisidānassidaṃ phalaṃ.
我获得智慧的眷属,这是布施垫子的果报。
‘‘Tūlikā vikatikāyo, kaṭṭissā cittakā bahū;
棉絮、展开的身体,许多彩绘的床榻,
Varapotthake kambale ca, labhāmi vividhe ahaṃ.
我获得上等的毯子和毛毯,种种各样。
‘‘Pāvārike ca muduke, mudukājinaveṇiyo;
以及柔软的巴瓦利咖衣,柔软的鹿皮编织物;
Labhāmi vividhatthāre , bhisidānassidaṃ phalaṃ.
我获得种种的卧具,这是布施卧具的果报。
‘‘Yato sarāmi attānaṃ, yato pattosmi viññutaṃ;
自从我忆念自己,自从我获得智慧;
Atuccho jhānamañcomhi, bhisidānassidaṃ phalaṃ.
我的禅那床座不空虚,这是布施卧具的果报。
(36. Bibbohanānisaṃso) · (36. 枕头利益)
‘‘Bibbohane jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
在开幕式时布施给僧团,最上的群体;
Chānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我体验六种利益,这是我业的果报。
‘‘Uṇṇike padumake ca, atho lohitacandane;
在羊毛的、莲花的,以及红檀香的;
Bibbohane upādhemi, uttamaṅgaṃ sadā mama.
我常以穿孔为最上肢。
‘‘Aṭṭhaṅgike maggavare, sāmaññe caturo phale;
于八支圣道、沙门四果;
Tesu ñāṇaṃ uppādetvā , vihare niccakālikaṃ.
生起对它们的智后,我常时而住。
‘‘Dāne dame saṃyame ca, appamaññāsu rūpisu;
于布施、调御、自制,以及诸无量、诸色;
Tesu ñāṇaṃ uppādetvā , vihare sabbakālikaṃ.
生起对它们的智后,我一切时而住。
‘‘Vatte guṇe paṭipatti, ācārakiriyāsu ca;
于戒行、德、实践、行为与作为;
Tesu ñāṇaṃ uppādetvā , vihare sabbadā ahaṃ.
生起对它们的智后,我常常而住。
‘‘Caṅkame vā padhāne vā, vīriye bodhipakkhiye;
于经行或精勤,或于精进、菩提分;
Tesu ñāṇaṃ uppādetvā, viharāmi yadicchakaṃ.
于彼等生起智后,我随意而住。
‘‘Sīlaṃ samādhi paññā ca, vimutti ca anuttarā;
戒、定、慧,以及无上解脱;
Tesu ñāṇaṃ uppādetvā , viharāmi sukhaṃ ahaṃ.
于彼等生起智后,我住于乐。
(37. Phalapīṭhānisaṃso) · (37. 果椅利益)
‘‘Phalapīṭhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
以果座施予胜者,以及最上僧团;
Dvānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受二十二种利益,我的业之果报。
‘‘Soṇṇamaye maṇimaye, dantasāramaye bahū;
金制的、宝石制的、象牙制的众多;
Pallaṅkaseṭṭhe vindāmi, phalapīṭhassidaṃ phalaṃ.
我获得最胜卧榻,此是果座之果报。
(38. Pādapīṭhānisaṃso) · (38. 脚凳利益)
‘‘Pādapīṭhe jine datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
以足座施予胜者,以及最上僧团;
Dvānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama;
我体验十二种利益,与我的业相称;
Labhāmi bahuke yāne, pādapīṭhassidaṃ phalaṃ.
我获得众多车乘,这是足凳的果报。
‘‘Dāsī dāsā ca bhariyā, ye caññe anujīvino;
「女奴、男奴及妻子,以及其他依附者;
Sammā paricarante maṃ, pādapīṭhassidaṃ phalaṃ.
他们正确地须跋我,这是足凳的果报。
(39. Telabbhañjanānisaṃso) · (39. 油膏利益)
‘‘Telaabbhañjane datvā, saṅghe gaṇavaruttame;
「施予油涂身于僧团,最上的群体;
Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我体验五种利益,与我的业相称。
‘‘Abyādhitā rūpavatā, khippaṃ dhammanisantitā;
「无病、美貌,迅速证得法的寂静;
Lābhitā annapānassa, āyupañcamakaṃ mama.
获得食物与饮料,寿命是第五项。
(40. Sappitelānisaṃso) · (40. 酥油利益)
‘‘Sappitelañca datvāna, saṅghe gaṇavaruttame;
「布施了酥油之后,于僧团、最胜之众;
Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受五种利益,我的业相应。
‘‘Thāmavā rūpasampanno, pahaṭṭhatanujo sadā;
「有力、色具足,身体常喜悦;
Abyādhi visado homi, sappitelassidaṃ phalaṃ.
我无病、清净,这是酥油之果。
(41. Mukhasodhanakānisaṃso) · (41. 漱口剂利益)
‘‘Mukhasodhanakaṃ datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame;
「布施了口清净物之后,于佛、僧团、最胜之众;
Pañcānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受五种利益,我的业相应。
‘‘Visuddhakaṇṭho madhurassaro, kāsasāsavivajjito;
「喉清净、声甜美,离于咳嗽与气喘;
Uppalagandho mukhato, upavāyati me sadā.
青莲花香从口中,常向我飘来。
(42. Dadhiānisaṃso) · (42. 酸奶利益)
‘‘Dadhiṃ datvāna sampannaṃ, buddhe saṅghe gaṇuttame;
「布施酸奶已圆满,于佛、僧伽、最胜众;
Bhuñjāmi amataṃ bhattaṃ , varaṃ kāyagatāsatiṃ.
我享用不死之食,殊胜的身至念。
(43. Madhuānisaṃso) · (43. 蜂蜜利益)
‘‘Vaṇṇagandharasopetaṃ, madhuṃ datvā jine gaṇe;
「布施具色香味的蜜,于胜者之众;
Anūpamaṃ atuliyaṃ, pive muttirasaṃ ahaṃ.
无比的、无等的,我饮解脱之味。
(44.Rasānisaṃso) · (44. 果汁利益)
‘‘Yathābhūtaṃ rasaṃ datvā, buddhe saṅghe gaṇuttame;
「布施如实之味,于佛、僧伽、最胜众;
Caturo phale anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受四果,我的业之果报。
(45. Annapānānisaṃso) · (45. 饮食利益)
‘‘Annaṃ pānañca datvāna, buddhe saṅghe gaṇuttame;
「布施食与饮已,于佛、僧伽、最胜众;
Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受十种利益,我的业之果报。
‘‘Āyuvā balavā dhīro, vaṇṇavā yasavā sukhī;
「长寿、有力、智慧,具色、有名声、快乐,
Lābhī annassa pānassa, sūro paññāṇavā sadā;
得食与饮,常为勇者、具慧者;
Ime guṇe paṭilabhe, saṃsaranto bhave ahaṃ.
我在诸有中轮回时,获得这些功德。
(46. Dhūpānisaṃso) · (46. 熏香利益)
‘‘Dhūpaṃ datvāna sugate, saṅghe gaṇavaruttame;
「供养香于善逝,于僧团、最胜群体;
Dasānisaṃse anubhomi, kammānucchavike mama.
我享受十种利益,我的业之果报。
‘‘Sugandhadeho yasavā, sīghapañño ca kittimā;
「身具妙香、有名声,速慧且有声誉,
Tikkhapañño bhūripañño, hāsagambhīrapaññavā.
利慧、广慧,具笑容、深慧。
‘‘Vepullajavanapañño , saṃsaranto bhavābhave;
「广大速行慧,在有有中轮回时;
Tasseva vāhasā dāni, patto santisukhaṃ sivaṃ.
现在,由于那努力,我已达到寂静、安乐、吉祥。
(Sādhāraṇānisaṃso) · (共通利益)
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā;
「我的诸烦恼已被烧尽,一切诸有已被根除;
Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo.
如龙象断除束缚,我无漏而住。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi, mama buddhassa santike ;
「我来到佛陀面前,确实是善来;
Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
三明已证得,佛陀的教诫已完成。
‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime;
「四无碍解,以及这八解脱;
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
六神通已作证,佛陀的教诫已完成。」
Itthaṃ sudaṃ āyasmā pilindavaccho thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
据说具寿宾陵瓦渣长老如此说了这些偈颂。
Pilindavacchattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ. · 毕陵达瓦差长老譬喻第一
2. Selattheraapadānaṃ2. 些喇长老譬喻
‘‘Nagare haṃsavatiyā, vīthisāmī ahosahaṃ;
「在汉沙瓦帝城,我曾是街道之主;
Mama ñātī samānetvā, idaṃ vacanamabraviṃ.
召集我的亲族后,我说了这番话。
‘‘‘Buddho loke samuppanno, puññakkhetto anuttaro ;
『佛陀出现于世间,是无上的福田;
Āsi so sabbalokassa, āhutīnaṃ paṭiggaho.
他是一切世间,供养的受者。
‘‘‘Khattiyā negamā ceva, mahāsālā ca brāhmaṇā;
『刹帝利、城镇居民,以及大富的婆罗门;
Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te.
以净信心、欢喜心,他们行了众施。
‘‘‘Hatthārohā anīkaṭṭhā, rathikā pattikārakā;
『象兵、军队中的勇士、车兵、步兵;
Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te.
以净信心、欢喜心,他们行了众施。
‘‘‘Uggā ca rājaputtā ca, vesiyānā ca brāhmaṇā;
「伍嘎与王子们,以及妓女与婆罗门们;
Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te.
以净信心、善意,他们行了团体之法。
‘‘‘Āḷārikā kappakā ca, nhāpakā mālakārakā;
「厨师与理发师,浴师与花鬘师;
Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te.
以净信心、善意,他们行了团体之法。
‘‘‘Rajakā pesakārā ca, cammakārā ca nhāpitā;
「染工与织工,皮革工与剃发师;
Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te.
以净信心、善意,他们行了团体之法。
‘‘‘Usukārā bhamakārā, cammakārā ca tacchakā;
「制箭师与制绳师,皮革工与木匠;
Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te.
以净信心、善意,他们行了团体之法。
‘‘‘Kammārā soṇṇakārā ca, tipulohakarā tathā;
「铁匠、金匠,以及铜锡铅匠们,
Pasannacittā sumanā, pūgadhammaṃ akaṃsu te.
以净信心、喜悦心,他们行了布施。
‘‘‘Bhatakā ceṭakā ceva, dāsakammakarā bahū;
「雇工、仆役,以及众多奴仆工人,
Yathāsakena thāmena, pūgadhammaṃ akaṃsu te.
以各自的力量,他们行了布施。
‘‘‘Udahārā kaṭṭhahārā, kassakā tiṇahārakā;
「挑水者、砍柴者、农夫、割草者,
Yathāsakena thāmena, pūgadhammaṃ akaṃsu te.
以各自的力量,他们行了布施。
‘‘‘Pupphikā mālikā ceva, paṇṇikā phalahārakā;
「花商、花环商,以及叶商、果商,
Yathāsakena thāmena, pūgadhammaṃ akaṃsu te.
以各自的力量,他们行了布施。
‘‘‘Gaṇikā kumbhadāsī ca, pūvikā macchikāpi ca;
「妓女、水瓶女奴、糕饼女、渔女,
Yathāsakena thāmena, pūgadhammaṃ akaṃsu te.
她们以各自的力量,做了群体之法。
‘‘‘Etha sabbe samāgantvā, gaṇaṃ bandhāma ekato;
『来吧,大家都聚集,我们一起结成群体;
Adhikāraṃ karissāma, puññakkhette anuttare’.
我们将在无上的福田中做供养。』
‘‘Te me sutvāna vacanaṃ, gaṇaṃ bandhiṃsu tāvade;
她们听了我的话,立即结成群体;
Upaṭṭhānasālaṃ sukataṃ, bhikkhusaṅghassa kārayuṃ.
为比库僧团建造了善作的供养堂。
‘‘Niṭṭhāpetvāna taṃ sālaṃ, udaggo tuṭṭhamānaso;
完成了那座堂之后,心满意足、欢喜,
Pareto tehi sabbehi, sambuddhamupasaṅkamiṃ.
被她们全部围绕,我前往正自觉者处。
‘‘Upasaṅkamma sambuddhaṃ, lokanāthaṃ narāsabhaṃ;
「我前往亲近正自觉者、世间怙主、人中牛王;
Vanditvā satthuno pāde, idaṃ vacanamabraviṃ.
礼敬导师之足后,我说了这句话。
‘‘‘Ime tīṇi satā vīra, purisā ekato gaṇā;
『英雄!这三百位男子,一起成群结队;
Upaṭṭhānasālaṃ sukataṃ, niyyādenti tuvaṃ muni’.
他们带来善作的须跋堂,牟尼!请你接受。』
‘‘Bhikkhusaṅghassa purato, sampaṭicchatva cakkhumā;
「具眼者在比库僧团面前,接受后,
Tiṇṇaṃ satānaṃ purato, imā gāthā abhāsatha.
在三百人面前,说了这些偈颂。
‘‘‘Tisatāpi ca jeṭṭho ca, anuvattiṃsu ekato;
『三百人和长者,一起随喜;
Sampattiñhi karitvāna, sabbe anubhavissatha.
作了圆满后,你们一切都将受用。
‘‘‘Pacchime bhave sampatte, sītibhāvamanuttaraṃ;
「已到达最后有,无上的清凉;
Ajaraṃ amataṃ santaṃ, nibbānaṃ phassayissatha’.
不老、不死、寂静,你们将触证涅槃。」
‘‘Evaṃ buddho viyākāsi, sabbaññū samaṇuttaro;
「如是佛陀分别论,一切知者、无上沙门;
Buddhassa vacanaṃ sutvā, somanassaṃ pavedayiṃ.
听闻佛陀之语,我表达了喜悦。
‘‘Tiṃsa kappasahassāni, devaloke ramiṃ ahaṃ;
「三万劫千数,我在天界欢乐;
Devādhipo pañcasataṃ, devarajjamakārayiṃ.
五百次天主,我行使天王权。
‘‘Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī ahosahaṃ;
「千次为王,我成为转轮王;
Devarajjaṃ karontassa, mahādevā avandisuṃ.
行使天王权时,大天人们礼敬。
‘‘Idha mānusake rajjaṃ , parisā honti bandhavā;
「此处在人间的王国,亲族们是随从;
Pacchime bhave sampatte, vāseṭṭho nāma brāhmaṇo.
到达最后有时,名为瓦些塔的婆罗门。
‘‘Asītikoṭi nicayo, tassa putto ahosahaṃ;
「八千万是积蓄,我是他的儿子;
Selo iti mama nāmaṃ, chaḷaṅge pāramiṃ gato.
些喇是我的名字,已达六支波罗蜜。
‘‘Jaṅghāvihāraṃ vicaraṃ, sasissehi purakkhato;
「行经步行游方,被弟子们围绕着;
Jaṭābhārikabharitaṃ, keṇiyaṃ nāma tāpasaṃ.
充满结发行者,名为给尼亚的苦行者。
‘‘Paṭiyattāhutiṃ disvā, idaṃ vacanamabraviṃ;
「见到准备好的供物,我说了这句话;
‘Āvāho vā vivāho vā, rājā vā te nimantito’.
『是迎请还是婚礼,或是国王被你邀请』。
‘‘Āhutiṃ yiṭṭhukāmohaṃ, brāhmaṇe devasammate;
「我欲供养祭祀,供养被天人认可的婆罗门;
Na nimantemi rājānaṃ, āhutī me na vijjati.
我不邀请国王,我没有祭祀供养。
‘‘Na catthi mayhamāvāho, vivāho me na vijjati;
「我没有婚礼,我没有婚姻;
Sakyānaṃ nandijanano, seṭṭho loke sadevake.
释迦族的喜悦之子,在含天的世间中最胜。
‘‘Sabbalokahitatthāya, sabbasattasukhāvaho;
「为了一切世间的利益,带来一切众生的安乐;
So me nimantito ajja, tassetaṃ paṭiyādanaṃ.
今天他被我邀请,这是为他准备的。
‘‘Timbarūsakavaṇṇābho , appameyyo anūpamo;
「如添婆卢萨咖花色,无量的、无比的;
Rūpenāsadiso buddho, svātanāya nimantito.
色相无与伦比的佛陀,明天被邀请。」
‘‘Ukkāmukhapahaṭṭhova, khadiraṅgārasannibho;
「犹如火炬之口击打,如同黑檀木炭之色;
Vijjūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
如闪电般的大雄,那位佛陀被我邀请。
‘‘Pabbatagge yathā acci, puṇṇamāyeva candimā;
「犹如山顶上的火焰,如同满月的月光;
Naḷaggivaṇṇasaṅkāso, so me buddho nimantito.
如芦苇火焰之色相,那位佛陀被我邀请。
‘‘Asambhīto bhayātīto, bhavantakaraṇo muni;
「无畏、超越怖畏、作有之终结的牟尼;
Sīhūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
如狮子般的大雄,那位佛陀被我邀请。
‘‘Kusalo buddhadhammehi, apasayho parehi so;
「善巧于诸佛法,他无能被其他人所胜;
Nāgūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
如龙象般的大雄,那位佛陀被我邀请。」
‘‘Saddhammācārakusalo , buddhanāgo asādiso;
「善巧于正法行者,佛龙无与伦比;
Usabhūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
如牛王的大雄,彼我佛已受邀请。
‘‘Anantavaṇṇo amitayaso, vicittasabbalakkhaṇo;
「无边色、无量名声,具足种种相;
Sakkūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
如萨咖的大雄,彼我佛已受邀请。
‘‘Vasī gaṇī patāpī ca, tejassī ca durāsado;
「自在者、群主、威力者,有威力且难以接近;
Brahmūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
如梵天的大雄,彼我佛已受邀请。
‘‘Pattadhammo dasabalo, balātibalapārago;
「已得法、十力者,超越力与超力者;
Dharaṇūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
如大地的大雄,彼我佛已受邀请。」
‘‘Sīlavīcisamākiṇṇo, dhammaviññāṇakhobhito;
「戒波浪所遍满,法智所动摇;
Udadhūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
如大海的大雄,那是我所邀请的佛。
‘‘Durāsado duppasaho, acalo uggato brahā;
「难以接近、难以征服,不动、崇高的梵天;
Nerūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
无可比拟的大雄,那是我所邀请的佛。
‘‘Anantañāṇo asamasamo, atulo aggataṃ gato;
「无边智、无等伦,无比、已达最上;
Gaganūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
如虚空的大雄,那是我所邀请的佛。
Pannarasamaṃ bhāṇavāraṃ. · 第十五诵品
‘‘Patiṭṭhā bhayabhītānaṃ, tāṇo saraṇagāminaṃ;
「诸怖畏者的依处,诸归依者的庇护;
Assāsako mahāvīro, so me buddho nimantito.
安慰者大雄,那是我所邀请的佛。」
‘‘Āsayo buddhimantānaṃ, puññakkhettaṃ sukhesinaṃ;
「诸智者的依止处,诸求乐者的福田;
Ratanākaro mahāvīro, so me buddho nimantito.
宝藏、大雄,那位佛陀已被我邀请。
‘‘Assāsako vedakaro, sāmaññaphaladāyako;
「安慰者、知者、沙门果的施与者;
Meghūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
如云的大雄,那位佛陀已被我邀请。
‘‘Lokacakkhu mahātejo, sabbatamavinodano;
「世间之眼、大威力者、一切暗的破除者;
Sūriyūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
如日的大雄,那位佛陀已被我邀请。
‘‘Ārammaṇavimuttīsu, sabhāvadassano muni;
「于所缘解脱中,自性的见者、牟尼;
Candūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
如月的大雄,那位佛陀已被我邀请。」
‘‘Buddho samussito loke, lakkhaṇehi alaṅkato;
「佛陀出现于世间,以诸相庄严;
Appameyyo mahāvīro, so me buddho nimantito.
无量的大雄,彼我佛已受邀请。
‘‘Yassa ñāṇaṃ appameyyaṃ, sīlaṃ yassa anūpamaṃ;
「其智无量,其戒无比;
Vimutti asadisā yassa, so me buddho nimantito.
其解脱无等,彼我佛已受邀请。
‘‘Yassa dhīti asadisā, thāmo yassa acintiyo;
「其坚固无等,其力不可思议;
Yassa parakkamo jeṭṭho, so me buddho nimantito.
其精进最胜,彼我佛已受邀请。
‘‘Rāgo doso ca moho ca, visā sabbe samūhatā;
「贪、嗔与痴,一切毒已根除;
Agadūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
无毒药可比的大雄,彼我佛已受邀请。」
‘‘Klesabyādhibahudukkha sabbatamavinodano ;
「烦恼、疾病、众多苦,一切黑暗的破除者;
Vejjūpamo mahāvīro, so me buddho nimantito.
如医师的大雄者,那位佛陀被我邀请。
‘‘Buddhoti bho yaṃ vadesi, ghosopeso sudullabho;
「朋友,你所说的『佛陀』,这声音实在难得;
Buddho buddhoti sutvāna, pīti me udapajjatha.
听到『佛陀、佛陀』后,喜悦在我心中生起。
‘‘Abbhantaraṃ agaṇhantaṃ, pīti me bahi nicchare;
「内在无法抑制,喜悦从我外在流出;
Sohaṃ pītimano santo, idaṃ vacanamabraviṃ.
我以喜悦之心、寂静,说了这句话。
‘‘‘Kahaṃ nu kho so bhagavā, lokajeṭṭho narāsabho;
「『那位世尊、世间最胜者、人中牛王,究竟在何处;
Tattha gantvā namassissaṃ, sāmaññaphaladāyakaṃ’.
前往那里我将礼敬,那位沙门果的施与者』。
‘‘‘Paggayha dakkhiṇaṃ bāhuṃ, vedajāto katañjalī;
「举起右臂,生起信心,合掌,
Ācikkhi me dhammarājaṃ, sokasallavinodanaṃ.
请为我指示法王,能除忧箭者。
‘‘‘Udentaṃva mahāmeghaṃ, nīlaṃ añjanasannibhaṃ;
「犹如升起的大云,青色如眼药,
Sāgaraṃ viya dissantaṃ, passasetaṃ mahāvanaṃ.
如大海般显现,请看这大林。
‘‘‘Ettha so vasate buddho, adantadamako muni;
「彼佛住于此处,牟尼调御未调者,
Vinayanto ca veneyye, bodhento bodhipakkhiye.
调伏应调者,觉悟菩提分。
‘‘‘Pipāsitova udakaṃ, bhojanaṃva jighacchito;
「如渴者求水,如饥者求食,
Gāvī yathā vacchagiddhā, evāhaṃ viciniṃ jinaṃ.
如母牛贪恋小牛,我如是寻求胜者。」
‘‘‘Ācāraupacāraññū, dhammānucchavisaṃvaraṃ;
「知行仪与近行,法随行与律仪;
Sikkhāpemi sake sisse, gacchante jinasantikaṃ.
我教导自己的弟子,前往胜利者之处。
‘‘‘Durāsadā bhagavanto, sīhāva ekacārino;
「诸世尊难以亲近,如狮子独行者;
Pade padaṃ nikkhipantā, āgaccheyyātha māṇavā.
步步谨慎而行,学童们应前来。
‘‘‘Āsīviso yathā ghoro, migarājāva kesarī;
「如凶猛的毒蛇,如鬃毛的兽王狮子;
Mattova kuñjaro dantī, evaṃ buddhā durāsadā.
如发情的有牙象,诸佛如是难以亲近。
‘‘‘Ukkāsitañca khipitaṃ, ajjhupekkhiya māṇavā;
「学童们,对于呵斥与投掷之物,应当忍受;
Pade padaṃ nikkhipantā, upetha buddhasantikaṃ.
步步谨慎而行,应亲近佛陀之处。」
‘‘‘Paṭisallānagarukā, appasaddā durāsadā;
「诸佛重视独坐,少声难近,
Durūpasaṅkamā buddhā, garū honti sadevake.
难以接近,在天界中亦受尊重。
‘‘‘Yadāhaṃ pañhaṃ pucchāmi, paṭisammodayāmi vā;
当我问问题时,或相互问候时,
Appasaddā tadā hotha, munibhūtāva tiṭṭhatha.
那时你们应少声,如牟尼般站立。
‘‘‘Yaṃ so deseti sambuddho , khemaṃ nibbānapattiyā;
正等正觉者所教导的,为了达到涅槃的安稳,
Tamevatthaṃ nisāmetha, saddhammasavanaṃ sukhaṃ’.
你们应谛听那义理,听闻正法是快乐的。」
‘‘Upasaṅkamma sambuddhaṃ, sammodiṃ muninā ahaṃ;
「我亲近正等正觉者后,与牟尼相互问候,
Taṃ kathaṃ vītisāretvā, lakkhaṇe upadhārayiṃ.
度过那谈话后,我观察诸相。
‘‘Lakkhaṇe dve ca kaṅkhāmi, passāmi tiṃsalakkhaṇe;
「我对两相有疑惑,我看见三十相;
Kosohitavatthaguyhaṃ, iddhiyā dassayī muni.
牟尼以神通力显示了隐藏在鞘中的密处。
‘‘Jivhaṃ ninnāmayitvāna, kaṇṇasote ca nāsike;
「伸出舌头,触及耳孔和鼻孔;
Paṭimasi nalāṭantaṃ, kevalaṃ chādayī jino.
胜者擦拭额头,完全覆盖了它。
‘‘Tassāhaṃ lakkhaṇe disvā, paripuṇṇe sabyañjane;
「我见到他的诸相,具足诸随形好;
Buddhoti niṭṭhaṃ gantvāna, saha sissehi pabbajiṃ.
确定『是佛』后,我与弟子们一起出家。
‘‘Satehi tīhi sahito, pabbajiṃ anagāriyaṃ;
「与三百人一起,我出家为无家者;
Addhamāse asampatte, sabbe pattāmha nibbutiṃ.
半月未满,我们全都证得了寂静。
‘‘Ekato kammaṃ katvāna, puññakkhette anuttare;
「一方面造业,于无上福田;
Ekato saṃsaritvāna, ekato vinivattayuṃ.
一方面轮回,一方面还灭。
‘‘Gopānasiyo datvāna, pūgadhamme vasiṃ ahaṃ;
「施与果巴那西,我于众法中得自在;
Tena kammena sukatena, aṭṭha hetū labhāmahaṃ.
以彼善业,我获得八种利益。
‘‘Disāsu pūjito homi, bhogā ca amitā mama;
「我于诸方受尊敬,我的财富无量;
Patiṭṭhā homi sabbesaṃ, tāso mama na vijjati.
我于一切中得安立,我无恐惧。
‘‘Byādhayo me na vijjanti, dīghāyuṃ pālayāmi ca;
「我无诸病,我守护长寿;
Sukhumacchaviko homi, āvāse patthite vase .
我成为细皮者,住于所愿之住处。」
‘‘Aṭṭha gopānasī datvā, pūgadhamme vasiṃ ahaṃ;
「布施了八根柱子,我于众法中得自在;」
Paṭisambhidārahattañca, etaṃ me aparaṭṭhamaṃ.
「无碍解与阿拉汉果,这是我的另一利益。」
‘‘Sabbavositavosāno, katakicco anāsavo;
「一切应作已作,已作所作,无漏者;」
Aṭṭhagopānasī nāma, tava putto mahāmuni.
「名为八柱者,大牟尼,是你的儿子。」
‘‘Pañca thambhāni datvāna, pūgadhamme vasiṃ ahaṃ;
「布施了五根柱子,我于众法中得自在;」
Tena kammena sukatena, pañca hetū labhāmahaṃ.
「以那善作之业,我获得五种利益。」
‘‘Acalo homi mettāya, anūnaṅgo bhavāmahaṃ;
「我以慈心而不动,我成为诸根具足者;」
Ādeyyavacano homi, na dhaṃsemi yathā ahaṃ.
「我成为言语可信者,我不如以前那样动摇。」
‘‘Abhantaṃ hoti me cittaṃ, akhilo homi kassaci;
「我的心已调伏,我对任何人都无怨恨;
Tena kammena sukatena, vimalo homi sāsane.
以那善作之业,我在教法中清净无垢。
‘‘Sagāravo sappatisso, katakicco anāsavo;
「恭敬、尊重,已作所作、诸漏已尽;
Sāvako te mahāvīra, bhikkhu taṃ vandate muni.
大雄,我是你的弟子,比库礼敬你,牟尼。
‘‘Katvā sukatapallaṅkaṃ, sālāyaṃ paññapesahaṃ;
「作了善作的卧床,我在堂中铺设;
Tena kammena sukatena, pañca hetū labhāmahaṃ.
以那善作之业,我获得五种利益。
‘‘Ucce kule pajāyitvā, mahābhogo bhavāmahaṃ;
「生于高贵家族,我成为大富者;
Sabbasampattiko homi, maccheraṃ me na vijjati.
我具足一切圆满,我没有悭吝。
‘‘Gamane patthite mayhaṃ, pallaṅko upatiṭṭhati;
「当我想要出行时,卧榻即现前;
Saha pallaṅkaseṭṭhena, gacchāmi mama patthitaṃ.
与最胜卧榻一起,我前往我所期望之处。
‘‘Tena pallaṅkadānena, tamaṃ sabbaṃ vinodayiṃ;
「以那布施卧榻之业,我驱除了一切黑暗;
Sabbābhiññābalappatto, thero vandati taṃ muni.
获得一切神通力,长老礼敬那位牟尼。
‘‘Parakiccattakiccāni, sabbakiccāni sādhayiṃ;
「他人之事与自己之事,一切事务我都成就;
Tena kammena sukatena, pāvisiṃ abhayaṃ puraṃ.
以那善作之业,我进入了无畏城。
‘‘Pariniṭṭhitasālamhi, paribhogamadāsahaṃ;
「在完成的厅堂中,我给予了受用物;
Tena kammena sukatena, seṭṭhattaṃ ajjhupāgato.
以那善作之业,我达到了最胜地位。」
‘‘Ye keci damakā loke, hatthiasse damenti ye;
「凡世间任何调御者,调御象与马者;
Karitvā kāraṇā nānā, dāruṇena damenti te.
以种种方法,以粗暴来调御他们。
‘‘Na hevaṃ tvaṃ mahāvīra, damesi naranāriyo;
「大雄你不是这样,调御男人与女人;
Adaṇḍena asatthena, damesi uttame dame.
以无杖无刀,以最上调御来调御。
‘‘Dānassa vaṇṇe kittento, desanākusalo muni;
「牟尼善于说法,赞叹布施的功德;
Ekapañhaṃ kathentova, bodhesi tisate muni.
牟尼仅说一问,就觉悟了三百人。
‘‘Dantā mayaṃ sārathinā, suvimuttā anāsavā;
「我们被御者调御,善解脱、无漏;
Sabbābhiññābalapattā, nibbutā upadhikkhaye.
到达一切神通力,于诸依灭尽而涅槃。」
‘‘Satasahassito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā;
「从十万劫前,我当时布施了那个布施;
Atikkantā bhayā sabbe, sālādānassidaṃ phalaṃ.
一切怖畏已超越,这是沙喇树布施的果报。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
「我的诸烦恼已被烧尽……(中略)……我住于无漏。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
「确实,我的善来……(中略)……已作世尊的教诫。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
「四无碍解……(中略)……已作世尊的教诫。」
Itthaṃ sudaṃ āyasmā selo sapariso bhagavato santike imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿些喇与其眷属在世尊面前说了这些偈颂。
Selattherassāpadānaṃ dutiyaṃ. · 些喇长老譬喻第二
3. Sabbakittikattheraapadānaṃ3. 萨巴吉帝咖长老譬喻
‘‘Kaṇikāraṃva jalitaṃ , dīparukkhaṃva ujjalaṃ ;
「犹如燃烧的咖尼咖喇树,犹如明亮的灯树;
Osadhiṃva virocantaṃ, vijjutaṃ gagane yathā.
犹如照耀的药草,犹如天空中的闪电。
‘‘Asambhītaṃ anuttāsiṃ, migarājaṃva kesariṃ;
「无所畏惧、无所恐惧,如狮子兽王;
Ñāṇālokaṃ pakāsentaṃ, maddantaṃ titthiye gaṇe.
宣说智光,摧破诸外道众。
‘‘Uddharantaṃ imaṃ lokaṃ, chiddantaṃ sabbasaṃsayaṃ;
「救度此世间,断除一切疑;
Gajjantaṃ migarājaṃva, addasaṃ lokanāyakaṃ.
如兽王吼叫,我见世间导师。
‘‘Jaṭājinadharo āsiṃ, brahā uju patāpavā;
「我身披结发兽皮,是婆罗门,正直有威力;
Vākacīraṃ gahetvāna, pādamūle apatthariṃ.
取来树皮布,铺在足下。
‘‘Kāḷānusāriyaṃ gayha, anulimpiṃ tathāgataṃ;
「取来黑羚羊皮,涂抹如来;
Sambuddhamanulimpetvā, santhaviṃ lokanāyakaṃ.
涂抹正自觉者后,赞叹世间导师。」
‘‘Samuddharasimaṃ lokaṃ, oghatiṇṇa mahāmuni;
「你救起了这个世间,已度瀑流的大牟尼;
Ñāṇālokena jotesi, nāvaṭaṃ ñāṇamuttamaṃ.
你以智光照耀,不隐藏最上智。
‘‘Dhammacakkaṃ pavattesi, maddase paratitthiye;
「你转动了法轮,摧破了外道;
Usabho jitasaṅgāmo, sampakampesi medaniṃ.
战胜战斗的牛王,你震动了大地。
‘‘Mahāsamudde ūmiyo, velantamhi pabhijjare;
「大海中的波浪,在岸边破碎;
Tatheva tava ñāṇamhi, sabbadiṭṭhī pabhijjare.
同样地,在你的智中,一切见破碎。
‘‘Sukhumacchikajālena, saramhi sampatānite;
「以细密的鱼网,在湖中撒下时;
Antojālikatā pāṇā, pīḷitā honti tāvade.
网中的众生,即刻被压迫。」
‘‘Tatheva titthiyā loke, puthupāsaṇḍanissitā ;
「世间的诸外道确实如此,依止于众多的异学派;
Antoñāṇavare tuyhaṃ, parivattanti mārisa.
尊者,他们在你的内智范围内转起。
‘‘Patiṭṭhā vuyhataṃ oghe, tvañhi nātho abandhunaṃ;
「你是被洪流冲走者的立足处,你确实是无亲者的依怙;
Bhayaṭṭitānaṃ saraṇaṃ, muttitthīnaṃ parāyaṇaṃ.
是怖畏者的归依处,是求解脱者的彼岸。
‘‘Ekavīro asadiso, mettākaruṇasañcayo ;
「独一英雄,无与伦比,慈悲的积聚;
Asamo susamo santo , vasī tādī jitañjayo.
无等者、善等者、寂静者、自在者、如如者、胜利者。
‘‘Dhīro vigatasammoho, anejo akathaṃkathī;
「智者、离痴者、无渴望者、无疑惑者;
Tusito vantadososi, nimmalo saṃyato suci.
满足者、吐弃瞋恨者,你是无垢者、调御者、清净者。」
‘‘Saṅgātigo hatamado , tevijjo tibhavantago;
「已超越执着,已破除憍慢,三明者,已超越三有;
Sīmātigo dhammagaru, gatattho hitavabbhuto .
已超越界限,尊重法者,已达目的,已说利益。
‘‘Tārako tvaṃ yathā nāvā, nidhīvassāsakārako;
「你如船之渡者,如宝藏之雨施者;
Asambhīto yathā sīho, gajarājāva dappito.
如狮子之无畏,如象王之威严。
‘‘Thometvā dasagāthāhi, padumuttaraṃ mahāyasaṃ;
「以十偈赞颂,莲华上首者,大名声者;
Vanditvā satthuno pāde, tuṇhī aṭṭhāsahaṃ tadā.
礼敬导师之足后,我于彼时默然而立。
‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;
「莲华上首者,世间解,诸供养之受者;
Bhikkhusaṅghe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha.
导师住立于比库僧团中,说此等偈颂。」
‘‘‘Yo me sīlañca ñāṇañca, saddhammañcāpi vaṇṇayi ;
「凡赞叹我的戒与智,以及正法者;
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将称赞他,请听我所说。
‘‘‘Saṭṭhi kappasahassāni, devaloke ramissati;
「六十劫千,他将在天界享乐;
Aññe devebhibhavitvā, issaraṃ kārayissati.
超越其他诸天,他将成为自在者。
‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, sukkamūlena codito;
「其后出家,受善根所激励;
Gotamassa bhagavato, sāsane pabbajissati.
他将在果德玛世尊的教法中出家。
‘‘‘Pabbajitvāna kāyena, pāpakammaṃ vivajjiya;
「出家后,以身远离恶业;
Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’.
遍知一切漏后,无漏者将般涅槃」。
‘‘Yathāpi megho thanayaṃ, tappeti mediniṃ imaṃ;
「犹如云雷鸣,滋润此大地;
Tatheva tvaṃ mahāvīra, dhammena tappayī mamaṃ.
如是汝大雄,以法滋润我。
‘‘Sīlaṃ paññañca dhammañca, thavitvā lokanāyakaṃ;
「赞叹世间导师,戒、慧与法,
Pattomhi paramaṃ santiṃ, nibbānaṃ padamaccutaṃ.
我已达最上寂静,涅槃不死之境。
‘‘Aho nūna sa bhagavā, ciraṃ tiṭṭheyya cakkhumā;
「啊!愿彼世尊,具眼者长久住世;
Aññātañca vijāneyyuṃ, phuseyyuṃ amataṃ padaṃ.
愿未知者得知,愿触不死之境。
‘‘Ayaṃ me pacchimā jāti, bhavā sabbe samūhatā;
「此是我最后生,一切有已根除;
Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo.
遍知一切漏已,我住于无漏。」
‘‘Satasahassito kappe, yaṃ buddhamabhithomayiṃ
「从十万劫以来,我赞叹佛,
Duggatiṃ nābhijānāmi, kittanāya idaṃ phalaṃ.
我不知有恶趣,这是赞叹的果报。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā;
「我的烦恼已被烧尽,一切有已被根除;
Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo.
一切漏已被灭尽,现在没有再生。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
「确实,我的到来是善来……(中略)……已作世尊的教诫。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
「四无碍解……(中略)……已作世尊的教诫。」
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sabbakittiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿萨拔吉帝咖长老说了这些偈颂。
Sabbakittikattherassāpadānaṃ tatiyaṃ. · 萨巴吉帝咖长老譬喻第三
4. Madhudāyakattheraapadānaṃ4. 马度达亚咖长老譬喻
‘‘Sindhuyā nadiyā tīre, sukato assamo mama;
「在信度河的岸边,我的住所善作;
Tattha vācemahaṃ sisse, itihāsaṃ salakkhaṇaṃ.
在那里,我对诸弟子说具有特相的本生故事:
‘‘Dhammakāmā vinītā te, sotukāmā susāsanaṃ;
「他们乐法、善调御,乐于听闻善教诫;」
Chaḷaṅge pāramippattā, sindhukūle vasanti te.
「已达六支波罗蜜,他们住在信度河岸。」
‘‘Uppātagamane ceva, lakkhaṇesu ca kovidā;
「于灾异之行与诸相善巧,」
Uttamatthaṃ gavesantā, vasanti vipine tadā.
「寻求最上义,当时住在森林中。」
‘‘Sumedho nāma sambuddho, loke uppajji tāvade;
「名为须弥陀的正自觉者,那时出现于世间;」
Amhākaṃ anukampanto, upāgacchi vināyako.
「怜愍我们,导师前来。」
‘‘Upāgataṃ mahāvīraṃ, sumedhaṃ lokanāyakaṃ;
「大雄须弥陀、世间导师已前来,」
Tiṇasanthārakaṃ katvā, lokajeṭṭhassadāsahaṃ.
铺设草座后,我供养世间最胜者。
‘‘Vipināto madhuṃ gayha, buddhaseṭṭhassadāsahaṃ;
从森林取蜜后,我供养最胜佛陀;
Sambuddho paribhuñjitvā, idaṃ vacanamabravi.
正自觉者受用后,说了这番话。
‘‘‘Yo taṃ adāsi madhuṃ me, pasanno sehi pāṇibhi;
「以净信之手,将蜜供养我者;
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将称赞他,请听我所说。
‘‘‘Iminā madhudānena, tiṇasanthārakena ca;
「以此蜜布施,及草座之故;
Tiṃsa kappasahassāni, devaloke ramissati.
三万劫之间,将在天界享乐。
‘‘‘Tiṃsa kappasahassamhi, okkākakulasambhavo;
「三万劫期间,将生于欧咖咖族;」
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
名为果德玛的姓氏者,将成为世间的导师。
‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito;
他的法的继承者,亲生的、由法所造的;
Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo.
遍知一切漏后,无漏者将般涅槃。
‘‘‘Devalokā idhāgantvā, mātukucchiṃ upāgate;
从天界来到此处,进入母胎时;
Madhuvassaṃ pavassittha, chādayaṃ madhunā mahiṃ’.
降下蜜雨,以蜜覆盖大地。
‘‘Mayi nikkhantamattamhi, kucchiyā ca suduttarā;
当我刚从胎中出来时,极难从胎中出来;
Tatrāpi madhuvassaṃ me, vassate niccakālikaṃ.
在那里也有蜜雨,恒常地降在我身上。
‘‘Agārā abhinikkhamma, pabbajiṃ anagāriyaṃ;
从家出家后,我出家成为无家者;
Lābhī annassa pānassa, madhudānassidaṃ phalaṃ.
「得食与饮,此是施蜜之果报。」
‘‘Sabbakāmasamiddhohaṃ, bhavitvā devamānuse;
「我一切欲圆满,成为天人中;」
Teneva madhudānena, pattomhi āsavakkhayaṃ.
「以那施蜜之故,我已达漏尽。」
‘‘Vuṭṭhamhi deve caturaṅgule tiṇe, sampupphite dharaṇīruhe sañchanne ;
「我住在天界,在四指高的草中,在盛开的、地上生长的、覆盖着的;」
Suññe ghare maṇḍaparukkhamūlake, vasāmi niccaṃ sukhito anāsavo.
「在空屋、亭阁、树根处,我常住安乐,无漏。」
‘‘Majjhe mahante hīne ca , bhave sabbe atikkamiṃ ;
「中等的、大的、下劣的,我已超越一切有;」
Ajja me āsavā khīṇā, natthi dāni punabbhavo.
「今日我诸漏已尽,现在无再生。」
‘‘Tiṃsakappasahassamhi, yaṃ dānamadadiṃ tadā;
「三万劫之间,我施与那布施;」
Duggatiṃ nābhijānāmi, madhudānassidaṃ phalaṃ.
我不知恶趣,此是施蜜之果报。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā;
我的诸烦恼已被烧尽,一切有已被根除;
Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo.
一切诸漏已尽,现在不再有后有。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
确实,对我来说是善来……(中略)……已作佛陀的教诫。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
四无碍解……(中略)……已作佛陀的教诫。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā madhudāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿施蜜长老说了这些偈颂。
Madhudāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ. · 马度达亚咖长老譬喻第四
5. Padumakūṭāgāriyattheraapadānaṃ5. 巴度玛古德阿嘎利亚长老譬喻
‘‘Piyadassī nāma bhagavā, sayambhū lokanāyako;
名为喜见的世尊,自存者、世间导师;
Vivekakāmo sambuddho, samādhikusalo muni.
乐于远离的正自觉者,善巧于定的牟尼。
‘‘Vanasaṇḍaṃ samogayha, piyadassī mahāmuni;
「进入森林丛林,可爱见的大牟尼;
Paṃsukūlaṃ pattharitvā, nisīdi purisuttamo.
铺展尘堆衣后,人中至上者坐下。
‘‘Migaluddo pure āsiṃ, araññe kānane ahaṃ;
「我以前是猎鹿者,在阿兰若的森林中;
Pasadaṃ migamesanto, āhiṇḍāmi ahaṃ tadā.
寻找鹿群,我当时四处游荡。
‘‘Tatthaddasāsiṃ sambuddhaṃ, oghatiṇṇamanāsavaṃ;
「在那里我看见正觉者,已渡瀑流、无漏者;
Pupphitaṃ sālarājaṃva, sataraṃsiṃva uggataṃ.
犹如盛开的娑罗树王,犹如升起的百光者。
‘‘Disvānahaṃ devadevaṃ, piyadassiṃ mahāyasaṃ;
「见到天中之天,可爱见、大名声者后;
Jātassaraṃ samogayha, padumaṃ āhariṃ tadā.
进入生起忆念的湖,我当时取来莲花。
‘‘Āharitvāna padumaṃ, satapattaṃ manoramaṃ;
「取来莲花,百瓣悦意,
Kūṭāgāraṃ karitvāna, chādayiṃ padumenahaṃ.
造作重阁,我以莲花覆盖。
‘‘Anukampako kāruṇiko, piyadassī mahāmuni;
「具悲悯者、具慈悲者,喜见的大牟尼;
Sattarattindivaṃ buddho, kūṭāgāre vasī jino.
佛陀、胜利者住于重阁七日夜。
‘‘Purāṇaṃ chaḍḍayitvāna, navena chādayiṃ ahaṃ;
「舍弃旧的,我以新的覆盖;
Añjaliṃ paggahetvāna, aṭṭhāsiṃ tāvade ahaṃ.
举起合掌,我即时站立。
‘‘Vuṭṭhahitvā samādhimhā, piyadassī mahāmuni;
「从定起来,喜见的大牟尼;
Disaṃ anuvilokento, nisīdi lokanāyako.
遍观方向,世间导师坐下。
‘‘Tadā sudassano nāma, upaṭṭhāko mahiddhiko;
「那时,名为苏达沙那,是大神通的侍者;
Cittamaññāya buddhassa, piyadassissa satthuno.
知道了佛陀的心意,那位可爱见的导师。
‘‘Asītiyā sahassehi, bhikkhūhi parivārito;
「被八万比库围绕着,
Vanante sukhamāsīnaṃ, upesi lokanāyakaṃ.
前往森林边安乐而坐的世间导师。
‘‘Yāvatā vanasaṇḍamhi, adhivatthā ca devatā;
「凡是在森林丛中,以及住在那里的天人;
Buddhassa cittamaññāya, sabbe sannipatuṃ tadā.
知道了佛陀的心意,那时全都集合。
‘‘Samāgatesu yakkhesu, kumbhaṇḍe saharakkhase;
「当亚卡们集合时,以及鸠槃荼与罗刹;
Bhikkhusaṅghe ca sampatte, gāthā pabyāharī jino.
当比库僧团到达时,胜利者说了偈颂。
‘‘‘Yo maṃ sattāhaṃ pūjesi, āvāsañca akāsi me;
「那位七日供养我、为我建造住所者;
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将赞叹他,请听我所说。
‘‘‘Sududdasaṃ sunipuṇaṃ, gambhīraṃ suppakāsitaṃ;
「极难见、极微妙、甚深且善阐明;
Ñāṇena kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将以智赞叹,请听我所说。
‘‘‘Catuddasāni kappāni, devarajjaṃ karissati;
「十四劫中,他将作天王;
Kūṭāgāraṃ mahantassa , padmapupphehi chāditaṃ.
大重阁为莲花所覆盖。
‘‘‘Ākāse dhārayissati, pupphakammassidaṃ phalaṃ;
「他将于空中持之,此为花业之果报;
Catubbīse kappasate, vokiṇṇaṃ saṃsarissati.
二十四百劫中,他将轮回于善趣。」
‘‘‘Tattha pupphamayaṃ byamhaṃ, ākāse dhārayissati;
「在那里,他将在空中持花制的梵天;
Yathā padumapattamhi, toyaṃ na upalimpati.
犹如在莲叶上,水不沾染。
‘‘‘Tathevīmassa ñāṇamhi, kilesā nopalimpare;
「如是在此智中,诸烦恼不沾染;
Manasā vinivaṭṭetvā, pañca nīvaraṇe ayaṃ.
以心转离,此五盖。
‘‘‘Cittaṃ janetvā nekkhamme, agārā pabbajissati;
「在出离中生起心,他将从家出家;
Tato pupphamaye byamhe, dhārente nikkhamissati.
然后在持花制的梵天时,他将出离。
‘‘‘Rukkhamūle vasantassa, nipakassa satīmato;
「住于树下者,谨慎者、具念者;
Tattha pupphamayaṃ byamhaṃ, matthake dhārayissati.
在那里,他将在头顶持花制的梵天。」
‘‘‘Cīvaraṃ piṇḍapātañca, paccayaṃ sayanāsanaṃ;
「衣、钵食、卧坐具之资具,
Datvāna bhikkhusaṅghassa, nibbāyissatināsavo’.
布施给比库僧团后,漏尽者将般涅槃。」
‘‘Kūṭāgārena caratā , pabbajjaṃ abhinikkhamiṃ;
「以重阁而行,我出家离俗;
Rukkhamūle vasantampi , kūṭāgāraṃ dharīyati.
即使住在树下,重阁仍被持有。
‘‘Cīvare piṇḍapāte ca, cetanā me na vijjati;
「对于衣与钵食,我没有意欲;
Puññakammena saṃyutto, labhāmi pariniṭṭhitaṃ.
与福业相应,我获得圆满。
‘‘Gaṇanāto asaṅkheyyā, kappakoṭī bahū mama;
「从计算来说无法计数,我的劫数有许多亿;
Rittakā te atikkantā, pamuttā lokanāyakā.
那些空劫已过去,世间导师们已解脱。」
‘‘Aṭṭhārase kappasate, piyadassī vināyako;
「十八百劫前,名为毕亚达西的导师;
Tamahaṃ payirupāsitvā, imaṃ yoniṃ upāgato.
我亲近须跋他后,来到此胎生。
‘‘Idha passāmi sambuddhaṃ, anomaṃ nāma cakkhumaṃ;
「今于此处我见正觉者,名为阿诺玛的具眼者;
Tamahaṃ upagantvāna, pabbajiṃ anagāriyaṃ.
我前往亲近他后,出家为无家者。
‘‘Dukkhassantakaro buddho, maggaṃ me desayī jino;
「作苦尽者的佛陀,胜者为我说道;
Tassa dhammaṃ suṇitvāna, pattomhi acalaṃ padaṃ.
听闻其法后,我已证得不动之位。
‘‘Tosayitvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ;
「令正觉者、果德玛、释迦族之牛王欢喜后,
Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo.
遍知一切漏,我住于无漏。
‘‘Aṭṭhārase kappasate, yaṃ buddhamabhipūjayiṃ;
「十八个百劫之前,我供养了佛;
Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
我不知有恶趣,这是供养佛的果报。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā;
「我的诸烦恼已被烧尽,一切有已被根除;
Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo.
一切诸漏已尽,现在没有再生。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
「确实,对我来说是善来……(中略)……已作世尊的教诫。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
「四无碍解……(中略)……已作世尊的教诫」。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā padumakūṭāgāriyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿巴度马库答嘎利亚长老说了这些偈颂。
Padumakūṭāgāriyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ. · 巴度玛古德阿嘎利亚长老譬喻第五
6. Bākulattheraapadānaṃ6. 巴古喇长老譬喻
‘‘Himavantassāvidūre , sobhito nāma pabbato;
「离喜马拉雅山不远,有一座名为索比答的山;
Assamo sukato mayhaṃ, sakasissehi māpito.
我的精舍建造得很好,由我自己的弟子们建造。
‘‘Maṇḍapā ca bahū tattha, pupphitā sinduvārakā;
那里有许多凉亭,辛杜瓦拉咖树开花;
Kapitthā ca bahū tattha, pupphitā jīvajīvakā .
那里有许多咖毕他树,基瓦基瓦咖树开花。
‘‘Nigguṇḍiyo bahū tattha, badarāmalakāni ca;
那里有许多尼贡地树、巴达拉树和阿马拉咖树;
Phārusakā alābū ca, puṇḍarīkā ca pupphitā.
帕鲁萨咖树、阿拉布树,以及盛开的芬陀利花。
‘‘Āḷakā beluvā tattha, kadalī mātuluṅgakā;
那里有阿拉咖树、贝卢瓦树、咖达利树、马图隆咖树;
Mahānāmā bahū tattha, ajjunā ca piyaṅgukā.
那里有许多玛哈那玛树、阿朱那树和毕央古咖树。
‘‘Kosambā saḷalā nimbā , nigrodhā ca kapitthanā;
科桑巴树、萨拉拉树、尼巴树、尼格罗达树和咖毕他那树;
Ediso assamo mayhaṃ, sasissohaṃ tahiṃ vasiṃ.
我有如此的茅舍,我与弟子住在那里。
‘‘Anomadassī bhagavā, sayambhū lokanāyako;
「阿诺玛达西世尊,自生者、世间的导师;
Gavesaṃ paṭisallānaṃ, mamassamamupāgami.
寻求独处,来到我的茅舍。
‘‘Upetamhi mahāvīre, anomadassimahāyase;
当我亲近大雄、阿诺玛达西大名声者时,
Khaṇena lokanāthassa, vātābādho samuṭṭhahi.
刹那间,世间怙主生起了风病。
‘‘Vicaranto araññamhi, addasaṃ lokanāyakaṃ;
我在林中行走时,见到世间的导师;
Upagantvāna sambuddhaṃ, cakkhumantaṃ mahāyasaṃ.
我前往正自觉者、具眼者、大名声者处。
‘‘Iriyañcāpi disvāna, upalakkhesahaṃ tadā;
见到威仪后,我当时观察到;
Asaṃsayañhi buddhassa, byādhi no udapajjatha.
毫无疑问,佛陀生起了病。
‘‘Khippaṃ assamamāgañchiṃ, mama sissāna santike;
我迅速来到僧园,到我的弟子们近处;
Bhesajjaṃ kattukāmohaṃ, sisse āmantayiṃ tadā.
我想要做药,于是召唤弟子们。
‘‘Paṭissuṇitvāna me vākyaṃ, sissā sabbe sagāravā;
恭敬地听从我的话语后,所有弟子们;
Ekajjhaṃ sannipatiṃsu, satthugāravatā mama.
因对我导师的恭敬,他们一起集合。
‘‘Khippaṃ pabbatamāruyha, sabbosadhamahāsahaṃ ;
迅速登上山,带着一切药草的大力量;
Pānīyayogaṃ katvāna, buddhaseṭṭhassadāsahaṃ.
做好饮料的配制后,我供养佛陀最上者。
‘‘Paribhutte mahāvīre, sabbaññulokanāyake;
当大雄、一切知者、世间导师服用后;
Khippaṃ vāto vūpasami, sugatassa mahesino.
风迅速平息了,善逝大仙的。
‘‘Passaddhaṃ darathaṃ disvā, anomadassī mahāyaso;
「见到恐惧已平息,具无上见、大名声者;
Sakāsane nisīditvā, imā gāthā abhāsatha.
坐于自己的座位后,说了这些偈颂。
‘‘‘Yo me pādāsi bhesajjaṃ, byādhiñca samayī mama;
「『凡给我药者,平息了我的病;
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将赞颂他,请听我所说。
‘‘‘Kappasatasahassāni, devaloke ramissati;
「『十万劫中,将在天界享乐;
Vādite tūriye tattha, modissati sadā ayaṃ.
在那里奏乐时,此人将常欢喜。
‘‘‘Manussalokamāgantvā, sukkamūlena codito;
「『来到人界后,由白根所驱使;
Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati.
他将成为千次的王、转轮王。
‘‘‘Pañcapaññāsakappamhi, anomo nāma khattiyo;
「在五十五劫中,名为阿诺摩的刹帝利;
Cāturanto vijitāvī, jambumaṇḍassa issaro.
征服四方,阎浮洲的主宰。
‘‘‘Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo;
「具足七宝,大力的转轮王;
Tāvatiṃsepi khobhetvā, issaraṃ kārayissati.
甚至震动三十三天,将成为主宰。
‘‘‘Devabhūto manusso vā, appābādho bhavissati;
「无论成为天人或人,他将少病;
Pariggahaṃ vivajjetvā, byādhiṃ loke tarissati.
舍离执取,他将超越世间的疾病。
‘‘‘Apparimeyye ito kappe, okkākakulasambhavo;
「从此无量劫,甘蔗王族出身;
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
名为果德玛的姓氏者,将成为世间的导师。
‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito;
他的法的继承者,嫡子由法所造,
Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo.
遍知一切漏后,无漏者将般涅槃。
‘‘‘Kilese jhāpayitvāna, taṇhāsotaṃ tarissati;
烧尽诸烦恼后,将渡过渴爱之流;
Bākulo nāma nāmena, hessati satthu sāvako.
名为巴枯喇的名字者,将是导师的弟子。
‘‘‘Idaṃ sabbaṃ abhiññāya, gotamo sakyapuṅgavo;
遍知这一切后,果德玛释迦族的牛王;
Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapessati’.
坐在比库僧团中,将确立此第一。
‘‘Anomadassī bhagavā, sayambhū lokanāyako;
阿诺玛达西世尊,自觉者、世间的引导者;
Vivekānuvilokento, mamassamamupāgami.
随观远离,他来到我处。
‘‘Upāgataṃ mahāvīraṃ, sabbaññuṃ lokanāyakaṃ;
「已来的大雄,一切知者、世间导师;
Sabbosadhena tappesiṃ, pasanno sehi pāṇibhi.
我以一切药草供养他,以这些手恭敬地。
‘‘Tassa me sukataṃ kammaṃ, sukhette bījasampadā;
「我的善业已作,如良田中种子圆满;
Khepetuṃ neva sakkomi, tadā hi sukataṃ mama.
我不能舍弃,那确实是我的善业。
‘‘Lābhā mama suladdhaṃ me, yohaṃ addakkhi nāyakaṃ;
「我得利益,我善得,我得见导师;
Tena kammāvasesena, pattomhi acalaṃ padaṃ.
以那业的余力,我已达到不动之地。
‘‘Sabbametaṃ abhiññāya, gotamo sakyapuṅgavo;
「遍知这一切,果德玛,释迦族之牛王;
Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapesi maṃ.
坐于比库僧团中后,他将我安立于最上首。
‘‘Aparimeyye ito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā;
「从此无量劫以前,我当时所作的业;
Duggatiṃ nābhijānāmi, bhesajjassa idaṃ phalaṃ.
我不知有恶趣,这是药的果报。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā;
「我的烦恼已被烧尽,一切有已被根除;
Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo.
一切诸漏已尽,现在没有再生。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
「确实,对我来说是善来……乃至……已作世尊的教诫。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
「四无碍解……乃至……已作世尊的教诫」。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bākulo thero imā gāthāyo abhāsitthāti;
如是,据说具寿巴咖喇长老说了这些偈颂。
Bākulattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ. · 巴古喇长老譬喻第六
7. Girimānandattheraapadānaṃ7. 吉利马难德长老譬喻
‘‘Bhariyā me kālaṅkatā, putto sīvathikaṃ gato;
「我的妻子已死去,儿子去了墓地;
Mātā pitā matā bhātā, ekacitamhi ḍayhare.
母亲、父亲死了,兄弟在一天之内被火化。
‘‘Tena sokena santatto, kiso paṇḍu ahosahaṃ;
「因那悲伤而煎熬,我变得消瘦、苍白;
Cittakkhepo ca me āsi, tena sokena aṭṭito.
我心意混乱,被那悲伤所折磨。
‘‘Sokasallaparetohaṃ , vanantamupasaṅkamiṃ;
「被悲伤之箭所刺,我前往森林;
Pavattaphalaṃ bhuñjitvā, rukkhamūle vasāmahaṃ.
食用落下的果实,我住在树根下。
‘‘Sumedho nāma sambuddho, dukkhassantakaro jino;
「名为苏美度的正自觉者,苦之终结者、胜利者;
Mamuddharitukāmo so, āgañchi mama santikaṃ.
他想要救拔我,来到我的面前。」
‘‘Padasaddaṃ suṇitvāna, sumedhassa mahesino;
「听闻了苏美达大仙的足音,
Paggahetvānahaṃ sīsaṃ, ullokesiṃ mahāmuniṃ.
我抬起头,仰望那大牟尼。
‘‘Upāgate mahāvīre, pīti me udapajjatha;
「当大雄到来时,我生起了喜悦;
Tadāsimekaggamano, disvā taṃ lokanāyakaṃ.
那时我心一境,见到那位世间导师。
‘‘Satiṃ paṭilabhitvāna, paṇṇamuṭṭhimadāsahaṃ;
「获得正念后,我给了一把树叶;
Nisīdi bhagavā tattha, anukampāya cakkhumā.
具眼者世尊出于悲悯,坐在那里。
‘‘Nisajja tattha bhagavā, sumedho lokanāyako;
「世尊坐在那里后,世间导师苏美达,
Dhammaṃ me kathayī buddho, sokasallavinodanaṃ.
佛陀为我说法,能拔除忧愁之箭。
‘‘‘Anavhitā tato āguṃ, ananuññātā ito gatā;
「未被召唤而来此,未被允许而离去;
Yathāgatā tathā gatā, tattha kā paridevanā.
如其所来而如是去,于此有何悲伤?
‘‘‘Yathāpi pathikā sattā, vassamānāya vuṭṭhiyā;
「犹如旅行的众生,因雨季的降雨,
Sabhaṇḍā upagacchanti, vassassāpatanāya te.
带着行李前往,为了雨季的停止。
‘‘‘Vasse ca te oramite, sampayanti yadicchakaṃ;
「雨季过去后,他们随意离去;
Evaṃ mātā pitā tuyhaṃ, tattha kā paridevanā.
你的母亲父亲亦如是,于此有何悲伤?
‘‘‘Āgantukā pāhunakā, caliteritakampitā;
「来者、客人,动摇、移动、震动,
Evaṃ mātā pitā tuyhaṃ, tattha kā paridevanā.
你的母亲父亲亦如是,于此有何悲伤?」
‘‘‘Yathāpi urago jiṇṇaṃ, hitvā gacchati saṃ tacaṃ ;
「犹如蛇舍弃老旧的皮而去,
Evaṃ mātā pitā tuyhaṃ, saṃ tanuṃ idha hīyare’.
如是你的母亲、父亲在此舍弃了身体。」
‘‘Buddhassa giramaññāya, sokasallaṃ vivajjayiṃ;
「了知佛陀的言语,我拔除了忧箭;
Pāmojjaṃ janayitvāna, buddhaseṭṭhaṃ avandahaṃ.
生起喜悦后,我礼敬最胜佛。
‘‘Vanditvāna mahānāgaṃ, pūjayiṃ girimañjariṃ ;
「礼敬大龙后,我供养山顶花;
Dibbagandhaṃ sampavantaṃ , sumedhaṃ lokanāyakaṃ.
散发天香的善慧者、世间导师。
‘‘Pūjayitvāna sambuddhaṃ, sire katvāna añjaliṃ;
「供养正自觉者后,合掌置于头顶;
Anussaraṃ guṇaggāni, santhaviṃ lokanāyakaṃ.
忆念功德之最上,我赞叹世间导师。」
‘‘Nittiṇṇosi mahāvīra, sabbaññu lokanāyaka;
「大雄,你已度脱,一切知者、世间导师;
Sabbe satte uddharasi, ñāṇena tvaṃ mahāmune.
大牟尼,你以智度脱一切众生。
‘‘Vimatiṃ dveḷhakaṃ vāpi, sañchindasi mahāmune;
「大牟尼,你断除疑惑与犹豫;
Paṭipādesi me maggaṃ, tava ñāṇena cakkhuma.
具眼者,你以你的智为我开示了道路。
‘‘Arahā vasipattā ca, chaḷabhiññā mahiddhikā;
「阿拉汉、得自在者、具六神通、大神力者、
Antalikkhacarā dhīrā, parivārenti tāvade.
行于空中的智者们围绕着你。
‘‘Paṭipannā ca sekhā ca, phalaṭṭhā santi sāvakā;
「已行道者、有学者、住于果位的诸弟子,
Sūrodayeva padumā, pupphanti tava sāvakā.
如日出时的莲花,你的诸弟子开放。」
‘‘Mahāsamuddovakkhobho, atulopi duruttaro;
「大海洋的动荡,无与伦比且难以超越;
Evaṃ ñāṇena sampanno, appameyyosi cakkhuma.
如此具足智,你是无量的具眼者。
‘‘Vanditvāhaṃ lokajinaṃ, cakkhumantaṃ mahāyasaṃ;
「我礼敬世间胜者,具眼的大名声者;
Puthu disā namassanto, paṭikuṭiko agañchahaṃ.
向各方礼敬后,我反复地前来。
‘‘Devalokā cavitvāna, sampajāno patissato;
「从天界死没后,正知、具念,
Okkamiṃ mātuyā kucchiṃ, sandhāvanto bhavābhave.
我入母胎,在有与有之间流转。
‘‘Agārā abhinikkhamma, pabbajiṃ anagāriyaṃ;
「从家出离后,我出家为无家者;
Ātāpī nipako jhāyī, paṭisallānagocaro.
热诚、谨慎、禅修者,以独处为行境。」
‘‘Padhānaṃ padahitvāna, tosayitvā mahāmuniṃ;
「精勤地努力后,使大牟尼满足,」
Candovabbhaghanā mutto, vicarāmi ahaṃ sadā.
「从云聚中解脱如月,我常游行。」
‘‘Vivekamanuyuttomhi, upasanto nirūpadhi;
「我专注于远离,寂静,无依,」
Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo.
「遍知一切漏后,我住于无漏。」
‘‘Tiṃsakappasahassamhi, yaṃ buddhamabhipūjayiṃ;
「三万劫之前,我供养了佛,」
Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
「我不知恶趣,这是供养佛之果。」
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā;
「我的烦恼已被烧尽,一切有已被根除,」
Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo.
「一切漏已尽,现在没有再生。」
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
「我确实得到善来……乃至……已作世尊的教诫。」
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
「四无碍解……乃至……已作世尊的教诫。」
Itthaṃ sudaṃ āyasmā girimānando thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿吉利马难陀长老说了这些偈颂。
Girimānandattherassāpadānaṃ sattamaṃ. · 吉利马难德长老譬喻第七
8. Saḷalamaṇḍapiyattheraapadānaṃ8. 萨喇喇曼达比亚长老譬喻
‘‘Nibbute kakusandhamhi, brāhmaṇamhi vusīmati;
「在咖古桑达般涅槃时,那位婆罗门已修习完成;
Gahetvā saḷalaṃ mālaṃ, maṇḍapaṃ kārayiṃ ahaṃ.
我取了有叶的花鬘,建造了亭子。
‘‘Tāvatiṃsagato santo, labhāmi byamhamuttamaṃ;
「去到三十三天,我获得最上的梵天;
Aññe devetirocāmi, puññakammassidaṃ phalaṃ.
我胜过其他诸天,这是福业的果报。
‘‘Divā vā yadi vā rattiṃ, caṅkamanto ṭhito cahaṃ;
「无论白天或夜晚,我经行或站立时;」
Channo saḷalapupphehi, puññakammassidaṃ phalaṃ.
以沙喇喇花覆盖,此是福业之果报。
‘‘Imasmiṃyeva kappamhi, yaṃ buddhamabhipūjayiṃ;
于此劫中,我供养了佛陀;
Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
我不知有恶趣,此是供养佛陀之果报。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
我的诸烦恼已被烧尽……(中略)……我住于无漏。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
确实,我的到来是善来……(中略)……已作世尊的教诫。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
四无碍解……(中略)……已作世尊的教诫。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā saḷalamaṇḍapiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,确实具寿沙喇喇曼荼比耶长老说了这些偈颂。
Saḷalamaṇḍapiyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ. · 萨喇喇曼达比亚长老譬喻第八
9. Sabbadāyakattheraapadānaṃ9. 萨巴达亚咖长老譬喻
‘‘Mahāsamuddaṃ ogayha, bhavanaṃ me sunimmitaṃ;
潜入大海,我的住所善建造;
Sunimmitā pokkharaṇī, cakkavākapakūjitā.
善造的莲池,充满野鸭的鸣叫。
‘‘Mandālakehi sañchannā, padumuppalakehi ca;
「被曼陀罗花覆盖,以及莲花、睡莲;
Nadī ca sandate tattha, supatitthā manoramā.
河流在那里流动,有善渡口,令人喜悦。
‘‘Macchakacchapasañchannā , nānādijasamotthatā;
「被鱼、龟覆盖,由各种水鸟群集;
Mayūrakoñcābhirudā, kokilādīhi vagguhi.
孔雀、鹭鸶栖息,以及杜鹃等鸣叫者。
‘‘Pārevatā ravihaṃsā ca, cakkavākā nadīcarā;
「鸽子、太阳鹅,以及野鸭、河流行者;
Dindibhā sāḷikā cettha, pammakā jīvajīvakā.
鹌鹑、八哥在此,以及鹧鸪、命命鸟。
‘‘Haṃsā koñcāpi naditā , kosiyā piṅgalā bahū;
「天鹅、鹭鸶也鸣叫,猫头鹰、黄鸟众多;
Sattaratanasampannā, maṇimuttikavālukā.
具足七宝,宝珠、珍珠、沙砾。
‘‘Sabbasoṇṇamayā rukkhā, nānāgandhasameritā;
「一切树木皆由金所成,散发种种香气;
Ujjotenti divārattiṃ, bhavanaṃ sabbakālikaṃ.
日夜照耀,宫殿恒常如此。
‘‘Saṭṭhi tūriyasahassāni, sāyaṃ pāto pavajjare;
「六万乐器,早晚演奏;
Soḷasitthisahassāni, parivārenti maṃ sadā.
十六万女众,常随侍我。
‘‘Abhinikkhamma bhavanā, sumedhaṃ lokanāyakaṃ;
「从宫殿出来,见世间导师须弥陀,
Pasannacitto sumano, vandayiṃ taṃ mahāyasaṃ.
以净信心、欢喜心,礼敬彼大名声者。
‘‘Sambuddhaṃ abhivādetvā, sasaṅghaṃ taṃ nimantayiṃ;
「礼敬正觉者后,邀请彼与僧团;
Adhivāsesi so dhīro, sumedho lokanāyako.
彼智者、善慧者、世间导师默然接受了。
‘‘Mama dhammakathaṃ katvā, uyyojesi mahāmuni;
「大牟尼为我说法后,遣送了我;
Sambuddhaṃ abhivādetvā, bhavanaṃ me upāgamiṃ.
「礼敬正等正觉者后,我回到了住处。
‘‘Āmantayiṃ parijanaṃ, sabbe sannipatātha vo;
「我召唤眷属们:『你们全都集合吧;
Pubbaṇhasamayaṃ buddho, bhavanaṃ āgamissati.
「上午时分,佛陀将会来到住处。』
‘‘Lābhā amhaṃ suladdhaṃ no, ye vasāma tavantike;
「我们有利得,我们善得,我们住在你的近处;
Mayampi buddhaseṭṭhassa, pūjaṃ kassāma satthuno.
「我们也将对最胜佛、导师作供养。
‘‘Annapanaṃ paṭṭhapetvā, kālaṃ ārocayiṃ ahaṃ;
「准备好饮食后,我告知了时间;
Vasīsatasahassehi, upesi lokanāyako.
世间导师与十万二千人一起前来。
‘‘Pañcaṅgikehi tūriyehi, paccuggamanamakāsahaṃ;
「以五支乐器迎接我;
Sabbasoṇṇamaye pīṭhe, nisīdi purisuttamo.
最上人坐于全金制的座位上。
‘‘Uparicchadanaṃ āsi, sabbasoṇṇamayaṃ tadā;
「当时有全金制的上盖;
Bījaniyo pavāyanti, bhikkhusaṅghassa antare.
扇子在比库僧团中间摇动。
‘‘Pahūtenannapānena , bhikkhusaṅghamatappayiṃ;
「以丰富的食物与饮料供养比库僧团;
Paccekadussayugaḷe, bhikkhusaṅghassadāsahaṃ.
我给予比库僧团每人一双衣服。
‘‘Yaṃ vadanti sumedhoti, lokāhutipaṭiggahaṃ;
「他们称为须美度者,世间的供养受者;
Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha.
在比库僧团中坐下后,说了这些偈颂:
‘‘Yo me annena pānena, sabbe ime ca tappayiṃ;
「以食物与饮料,满足了我所有这些人;
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
我将称赞他,请听我所说。
‘‘Aṭṭhārase kappasate, devaloke ramissati;
「十八百劫中,将在天界享乐;
Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati.
千次成为国王,将成为转轮王。
‘‘Uppajjati yaṃ yoniṃ, devattaṃ atha mānusaṃ;
「无论生于何胎,天界或人间;
Sabbadā sabbasovaṇṇaṃ, chadanaṃ dhārayissati.
一切时一切处,将持有金色覆盖物。
‘‘Tiṃsakappasahassamhi, okkākakusalasambhavo;
「三万劫中,由奥咖咖善业所生;
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
果德玛是姓氏,将成为世间的导师。
‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito;
他的法的继承者,亲生的法所造者;
Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo.
遍知一切漏后,无漏者将般涅槃。
‘‘‘Bhikkhusaṅghe nisīditvā, sīhanādaṃ nadissati;
坐在比库僧团中,将作狮子吼;
Citake chattaṃ dhārenti, heṭṭhā chattamhi ḍayhatha’.
在火葬堆上持伞盖,在伞盖下燃烧。
‘‘Sāmaññaṃ me anuppattaṃ, kilesā jhāpitā mayā;
沙门性已被我证得,诸烦恼已被我烧尽;
Maṇḍape rukkhamūle vā, santāpo me na vijjati.
无论在堂中或树下,我没有热恼。
‘‘Tiṃsakappasahassamhi , yaṃ dānamadadiṃ tadā;
在三万劫千中,我当时所施之施;
Duggatiṃ nābhijānāmi, sabbadānassidaṃ phalaṃ.
我不知有恶趣,这是一切施的果报。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
我的诸烦恼已被烧尽……(中略)……我住于无漏。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
我的善来确实……(中略)……已作佛陀的教诫。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
四无碍解……(中略)……已作佛陀的教诫。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sabbadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿萨巴达亚咖长老说了这些偈颂。
Sabbadāyakattherassāpadānaṃ navamaṃ. · 萨巴达亚咖长老譬喻第九
10. Ajitattheraapadānaṃ10. 阿基德长老譬喻
‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū;
名为巴度穆答拉的胜者,一切法的到彼岸者;
Ajjhogāhetvā himavantaṃ, nisīdi lokanāyako.
深入喜马拉雅山后,世间导师坐下。
‘‘Nāhaṃ addakkhiṃ sambuddhaṃ, napi saddaṃ suṇomahaṃ;
我未见正觉者,我也未听闻声音;
Mama bhakkhaṃ gavesanto, āhiṇḍāmi vane ahaṃ .
我为了寻找我的食物,在林中游行。
‘‘Tatthaddassāsiṃ sambuddhaṃ, dvattiṃsavaralakkhaṇaṃ;
在那里,我见到了正自觉者,具足三十二种殊胜相。
Disvāna vittimāpajjiṃ , satto ko nāmayaṃ bhave.
见到之后,我生起了信心,这是什么样的有情呢?
‘‘Lakkhaṇāni viloketvā, mama vijjaṃ anussariṃ;
观察了诸相之后,我忆念起我的明。
Sutañhi metaṃ vuḍḍhānaṃ, paṇḍitānaṃ subhāsitaṃ.
我确实从诸长老、诸贤智者那里听闻了这善说。
‘‘Tesaṃ yathā taṃ vacanaṃ, ayaṃ buddho bhavissati;
如同他们所说的那样,这位将成为佛陀。
Yaṃnūnāhaṃ sakkareyyaṃ, gatiṃ me sodhayissati.
我何不恭敬他呢?他将为我清净道路。
‘‘Khippaṃ assamamāgantvā, madhutelaṃ gahiṃ ahaṃ;
我迅速来到住所,取了蜂蜜油。
Kolambakaṃ gahetvāna, upagacchiṃ vināyakaṃ .
拿着科喇巴咖后,我前往导师处。
‘‘Tidaṇḍake gahetvāna, abbhokāse ṭhapesahaṃ;
「拿着三杖后,我将它立于露地;
Padīpaṃ pajjalitvāna, aṭṭhakkhattuṃ avandahaṃ.
点燃灯后,我礼拜了八次。
‘‘Sattarattindivaṃ buddho, nisīdi purisuttamo;
「佛陀、人中至上者,坐了七夜日;
Tato ratyā vivasāne, vuṭṭhāsi lokanāyako.
然后在夜晚破晓时,世间导师起身了。
‘‘Pasannacitto sumano, sabbarattindivaṃ ahaṃ;
「我以净信心、善意,整夜日,
Dīpaṃ buddhassa pādāsiṃ, pasanno sehi pāṇibhi.
以恭敬的双手,供养灯给佛陀。
‘‘Sabbe vanā gandhamayā, pabbate gandhamādane;
「一切森林充满香气,在香醉山上;」
Buddhassa ānubhāvena, āgacchuṃ buddhasantikaṃ .
以佛陀的威力,他们来到佛陀面前。
‘‘Ye keci pupphagandhāse, pupphitā dharaṇīruhā;
「凡是具有花香者,开花的地上生长物;
Buddhassa ānubhāvena, sabbe sannipatuṃ tadā.
以佛陀的威力,那时一切都聚集。
‘‘Yāvatā himavantamhi, nāgā ca garuḷā ubho;
「凡在喜马拉雅山中,龙与金翅鸟两者;
Dhammañca sotukāmā te, āgacchuṃ buddhasantikaṃ.
他们欲听法,来到佛陀面前。
‘‘Devalo nāma samaṇo, buddhassa aggasāvako;
「名为天罗的沙门,佛陀的上首弟子;
Vasīsatasahassehi, buddhasantikupāgami.
与八万千人,来到佛陀面前。
‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;
「莲花上者世间解,供养的受者;」
Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha.
在比库僧团中坐下后,说了这些偈颂:
‘‘‘Yo me dīpaṃ padīpesi, pasanno sehi pāṇibhi;
「凡以净信之手为我点灯者,我将称赞他,请听我所说。
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
「我将称赞他,请听我所说。
‘‘‘Saṭṭhi kappasahassāni, devaloke ramissati;
「六万劫中,他将在天界享乐;
Sahassakkhattuṃ rājā ca, cakkavattī bhavissati.
「千次成为王,将成为转轮王。
Soḷasamaṃ bhāṇavāraṃ. · 第十六诵品
‘‘‘Chattisakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati;
「三十六次成为天帝,将行天王之统治;
Pathaviyaṃ sattasataṃ, vipulaṃ rajjaṃ karissati.
「在大地上七百次,将行广大的统治。
‘‘‘Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ;
「广大的地方统治,从计算上无法计数;
Iminā dīpadānena, dibbacakkhu bhavissati.
以此灯施,将有天眼。
‘‘‘Samantato aṭṭhakosaṃ , passissati ayaṃ sadā;
他将常见周围八俱卢舍。
Devalokā cavantassa, nibbattantassa jantuno.
众生从天界死去时,出生时。
‘‘‘Divā vā yadi vā rattiṃ, padīpaṃ dhārayissati;
无论白天或夜晚,将持灯。
Jāyamānassa sattassa, puññakammasamaṅgino.
具足福业的有情出生时。
‘‘‘Yāvatā nagaraṃ āsi, tāvatā jotayissati;
将照亮城市所在之处。
Upapajjati yaṃ yoniṃ, devattaṃ atha mānusaṃ.
无论生于何胎,天界或人间。
‘‘‘Asseva dīpadānassa, aṭṭhadīpaphalena hi;
确实以灯施,以八灯之果。
Na jayissantimaṃ jantū , dīpadānassidaṃ phalaṃ.
「这些人不会胜过我,这是施灯的果报。」
‘‘‘Kappasatasahassamhi , okkākakulasambhavo;
「在十万劫时,从奥咖咖族出生;」
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
「以果德玛为姓,名为导师,将出现于世间。」
‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito;
「他的法的继承者,嫡子由法所造;」
Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo.
「遍知一切漏后,无漏者将般涅槃。」
‘‘‘Tosayitvāna sambuddhaṃ, gotamaṃ sakyapuṅgavaṃ;
「令正自觉者、果德玛、萨咖族中的牛王欢喜后;」
Ajito nāma nāmena, hessati satthu sāvako’.
「名为阿基德的名字,将成为导师的弟子。」
‘‘Saṭṭhi kappasahassāni, devaloke ramiṃ ahaṃ;
「六十劫千,我在天界欢乐;」
Tatrāpi me dīpasataṃ, jotate niccakālikaṃ .
在那里,我的百盏灯,常时地照耀。
‘‘Devaloke manusse vā, niddhāvanti pabhā mama;
「在天界或人间,我的光辉驰散;
Buddhaseṭṭhaṃ saritvāna, bhiyyo hāsaṃ janesahaṃ.
忆念最胜佛陀,我生起更多的喜悦。
‘‘Tusitāhaṃ cavitvāna, okkamiṃ mātukucchiyaṃ;
「我从兜率天死没后,入于母胎;
Jāyamānassa santassa, āloko vipulo ahu.
当我出生时,有广大的光明。
‘‘Agārā abhinikkhamma, pabbajiṃ anagāriyaṃ;
「从家出离后,我出家为无家者;
Bāvariṃ upasaṅkamma, sissattaṃ ajjhupāgamiṃ.
前往巴瓦利处,我承受了弟子身份。
‘‘Himavante vasantohaṃ, assosiṃ lokanāyakaṃ;
「我住在喜马拉雅山时,听闻了世间导师;
Uttamatthaṃ gavesanto, upagacchiṃ vināyakaṃ.
寻求最上义,我前往导师处。
‘‘Danto buddho dametāvī, oghatiṇṇo nirūpadhi;
「已调御的佛陀是调御者,已渡瀑流、无依。
Nibbānaṃ kathayī buddho, sabbadukkhappamocanaṃ.
佛陀宣说涅槃,一切苦的解脱。
‘‘Taṃ me āgamanaṃ siddhaṃ, tositohaṃ mahāmuniṃ;
「我的前来已成就,我对大牟尼感到满足;
Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
三明已证得,已作佛陀的教诫。
‘‘Satasahassito kappe, yaṃ dīpamadadiṃ tadā;
「在百千劫前,我当时布施了灯;
Duggatiṃ nābhijānāmi, dīpadānassidaṃ phalaṃ.
我不知有恶趣,这是施灯的果报。
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavo.
「我的诸烦恼已被烧尽……我住于无漏。
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
「确实,我已善来……乃至……已作世尊之教。」
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
「四无碍解……乃至……已作世尊之教。」
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ajito thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿阿基多长老说了这些偈颂。
Ajitattherassāpadānaṃ dasamaṃ. · 阿基德长老譬喻第十
Pilindavacchavaggo cattālīsamo. · 毕陵达瓦差品第四十
Tassuddānaṃ –
其摄颂——
Pilindavaccho selo ca, sabbakittī madhuṃdado;
毕陵达瓦差、些喇,以及萨巴基帝、马敦达达;
Kūṭāgārī bākulo ca, giri saḷalasavhayo.
库答嘎利、巴咖喇,以及基利、萨喇喇萨瓦哈亚。
Sabbado ajito ceva, gāthāyo gaṇitā iha;
萨巴达达、阿基多,在此计算诸偈颂;
Satāni pañca gāthānaṃ, vīsati ca taduttarīti.
五百偈颂,以及二十为其上。
Atha vagguddānaṃ –
于是品偈颂——
Padumārakkhado ceva, umā gandhodakena ca;
莲华、守护者,以及乌玛、香水,
Ekapadma saddasaññī, mandāraṃ bodhivandako.
一莲华、声想者,曼陀罗、菩提礼敬者。
Avaṭañca pilindi ca, gāthāyo gaṇitā iha;
阿瓦答、毕邻地,偈颂在此被计算;
Catusattati gāthāyo, ekādasa satāni ca.
七十四偈颂,以及十一个百。
Padumavaggadasakaṃ. · 巴度玛品十集
Catutthasatakaṃ samattaṃ. · 第四百集完