11. Bhikkhadāyivaggo11. 施食品
11. Bhikkhadāyivaggo11. 施食品
1. Bhikkhadāyakattheraapadānaṃ1. 施食者长老譬喻
‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, āhutīnaṃ paṭiggahaṃ;
「金色的正自觉者,诸供养的受者;
Pavarā abhinikkhantaṃ, vanā nibbanamāgataṃ .
最胜的出家者,从林中来到涅槃。
‘‘Kaṭacchubhikkhaṃ pādāsiṃ, siddhatthassa mahesino;
「我供养了木屐,给大仙人悉达多;
Paññāya upasantassa, mahāvīrassa tādino.
以慧寂静者,大雄如是者。
‘‘Padenānupadāyantaṃ , nibbāpente mahājanaṃ;
「以足步行,使令大众涅槃;
Uḷārā vitti me jātā, buddhe ādiccabandhune .
殊胜的信心在我生起,对佛陀太阳族亲。
‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā;
「从九十四劫前,我施与那供养;
Duggatiṃ nābhijānāmi, bhikkhādānassidaṃ phalaṃ.
我不知恶趣,这是施比库食的果报。
‘‘Sattāsītimhito kappe, mahāreṇu sanāmakā;
「从八十七劫前,名为大勒努;
Sattaratanasampannā, sattete cakkavattino.
具足七宝,那七位转轮王。
‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime;
「四无碍解,以及这八解脱;
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
六神通已作证,已作佛陀的教诫」。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā bhikkhadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿比卡达亚咖长老说了这些偈颂。
Bhikkhadāyakattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ. · 施食者长老譬喻第一
2. Ñāṇasaññikattheraapadānaṃ2. 念智者长老譬喻
‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, nisabhājāniyaṃ yathā;
「金色的正觉者,如良马般;
Tidhāpabhinnaṃ mātaṅgaṃ, kuñjaraṃva mahesinaṃ.
三处分明的象,如大仙人的象王。
‘‘Obhāsentaṃ disā sabbā, uḷurājaṃva pūritaṃ;
「照耀一切方,如充满的蛇王;
Rathiyaṃ paṭipajjantaṃ, lokajeṭṭhaṃ apassahaṃ.
行于道路上,世间最胜者,无能胜者。
‘‘Ñāṇe cittaṃ pasādetvā, paggahetvāna añjaliṃ;
「以智净信心,合掌恭敬礼;
Pasannacitto sumano, siddhatthamabhivādayiṃ.
以净信之心、善意,我礼敬悉达多。
‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā;
「从九十四劫前,我作了那业;
Duggatiṃ nābhijānāmi, ñāṇasaññāyidaṃ phalaṃ.
我不知有恶趣,这是智想之果报。
‘‘Tesattatimhito kappe, soḷasāsuṃ naruttamā;
「从七十三劫前,有十六位人中至上者;
Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā.
具足七宝,大力转轮王。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
「四无碍解……乃至……已作世尊之教诫。」
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ñāṇasaññiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿念想长老说了这些偈颂。
Ñāṇasaññikattherassāpadānaṃ dutiyaṃ. · 念智者长老譬喻第二
3. Uppalahatthiyattheraapadānaṃ3. 伍巴喇手持者长老譬喻
‘‘Tivarāyaṃ nivāsīhaṃ, ahosiṃ māliko tadā;
「我当时是提瓦拉的居民,那时我是花匠;
Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, siddhatthaṃ lokapūjitaṃ .
我见到离尘的佛陀,世间所礼敬的悉达多。
‘‘Pasannacitto sumano, pupphahatthamadāsahaṃ;
「以净信心、善意,我手持花供养;
Yattha yatthupapajjāmi, tassa kammassa vāhasā.
无论我生于何处,皆因那业的力量。
‘‘Anubhomi phalaṃ iṭṭhaṃ, pubbe sukatamattano;
「我享受可意的果报,那是自己过去所作的善业;
Parikkhitto sumallehi, pupphadānassidaṃ phalaṃ.
被美丽的花环围绕,这是供养花的果报。
‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ;
「自从九十四劫前,我供养那花以来;」
Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphapūjāyidaṃ phalaṃ.
我不知有恶趣,此为花供养之果报。
‘‘Catunnavutupādāya, ṭhapetvā vattamānakaṃ;
九十四劫以来,除了现在这一生;
Pañcarājasatā tattha, najjasamasanāmakā .
在那里有五百位国王,名为纳迦沙马沙。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
四无碍解……已作世尊之教。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā uppalahatthiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,具寿伍巴喇哈提长老确实诵说了这些偈颂。
Uppalahatthiyattherassāpadānaṃ tatiyaṃ. · 伍巴喇手持者长老譬喻第三
4. Padapūjakattheraapadānaṃ4. 足礼者长老譬喻
‘‘Siddhatthassa bhagavato, jātipupphamadāsahaṃ;
我供养悉达多世尊茉莉花;
Pādesu satta pupphāni, hāsenokiritāni me.
七朵花在足上,被我以欢喜心散布。
‘‘Tena kammenahaṃ ajja, abhibhomi narāmare;
以那业,我今日胜过人天;
Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane.
我持最后身,于正等正觉者的教法中。
‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhiropayiṃ;
从九十四劫前,我供养了那花;
Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphapūjāyidaṃ phalaṃ.
我不知有恶趣,此为供花之果报。
‘‘Samantagandhanāmāsuṃ, terasa cakkavattino;
名为「遍香」者,十三位转轮王;
Ito pañcamake kappe, cāturantā janādhipā.
从此第五劫,四洲之人主。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
四无碍解……乃至……已作世尊的教诫。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā padapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿巴德布迦咖长老说了这些偈颂。
Padapūjakattherassāpadānaṃ catutthaṃ. · 足礼者长老譬喻第四
5. Muṭṭhipupphiyattheraapadānaṃ5. 拳花者长老譬喻
‘‘Sudassanoti nāmena, mālākāro ahaṃ tadā;
名为「善见」,我当时是花匠;
Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, lokajeṭṭhaṃ narāsabhaṃ.
我见到离尘的佛陀,世间最胜的人中牛王。
‘‘Jātipupphaṃ gahetvāna, pūjayiṃ padumuttaraṃ;
「取了茉莉花,我供养最上的莲花者;
Visuddhacakkhu sumano, dibbacakkhuṃ samajjhagaṃ.
清净眼、善心者,我获得了天眼。
‘‘Etissā pupphapūjāya, cittassa paṇidhīhi ca;
「以此花供养,以及心的志愿,
Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ nupapajjahaṃ.
十万劫中,我不往生恶趣。
‘‘Soḷasāsiṃsu rājāno, devuttarasanāmakā;
「有十六位国王,名为天最上,
Chattiṃsamhi ito kappe, cakkavattī mahabbalā.
在从此三十六劫前,是大力的转轮王。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
「四无碍解……(中略)……已作世尊的教诫。」
Itthaṃ sudaṃ āyasmā muṭṭhipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿目提弗比亚长老说了这些偈颂。
Muṭṭhipupphiyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ. · 拳花者长老譬喻第五
6. Udakapūjakattheraapadānaṃ6. 水供养者长老譬喻
‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, gacchantaṃ anilañjase;
「金色的正自觉者,行走在无泥之地;
Ghatāsanaṃva jalitaṃ, ādittaṃva hutāsanaṃ.
犹如燃烧的油灯,犹如炽燃的火焰。
‘‘Pāṇinā udakaṃ gayha, ākāse ukkhipiṃ ahaṃ;
「我以手掬水,向空中抛洒;
Sampaṭicchi mahāvīro, buddho kāruṇiko isi .
大雄者、佛陀、具悲悯的仙人接受了。
‘‘Antalikkhe ṭhito satthā, padumuttaranāmako;
「导师住立于空中,名为巴度目答拉;
Mama saṅkappamaññāya, imaṃ gāthaṃ abhāsatha.
了知我的意向,说了这个偈颂。
‘‘‘Iminā dakadānena, pītiuppādanena ca;
「『以此布施水,以及生起喜悦;」
Kappasatasahassampi, duggatiṃ nupapajjati’ .
百千劫之间,不会投生恶趣。
‘‘Tena kammena dvipadinda, lokajeṭṭha narāsabha;
两足尊、世间最胜者、人中牛王啊!以那个业,
Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ, hitvā jayaparājayaṃ.
我已证得不动之位,舍离了胜与败。
‘‘Sahassarājanāmena , tayo te cakkavattino;
以千王之名,有三位转轮王,
Pañcasaṭṭhikappasate, cāturantā janādhipā.
在六十五百劫中,统治四方的人民之主。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
四无碍解……已作世尊之教。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā udakapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿伍达咖普迦咖长老说了这些偈颂。
Udakapūjakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ. · 水供养者长老譬喻第六
7. Naḷamāliyattheraapadānaṃ7. 芦苇鬘者长老譬喻
‘‘Padumuttarabuddhassa, lokajeṭṭhassa tādino;
巴度穆答拉佛、世间最胜者、如是者的
Tiṇatthare nisinnassa, upasantassa tādino.
坐在草座上,寂静的如如者。
‘‘Naḷamālaṃ gahetvāna, bandhitvā bījaniṃ ahaṃ;
「拿取芦苇束,绑成扇子后,我
Buddhassa upanāmesiṃ, dvipadindassa tādino.
供养给佛陀,两足尊的如如者。
‘‘Paṭiggahetvā sabbaññū, bījaniṃ lokanāyako;
「一切知者、世间导师,接受了扇子后,
Mama saṅkappamaññāya, imaṃ gāthaṃ abhāsatha.
知道我的意愿,说了这首偈颂:
‘‘‘Yathā me kāyo nibbāti, pariḷāho na vijjati;
「『如我身体清凉,没有热恼,
Tatheva tividhaggīhi, cittaṃ tava vimuccatu’.
同样地,愿你的心从三种火中解脱。』
‘‘Sabbe devā samāgacchuṃ, ye keci vananissitā;
「所有依止森林的天人们都聚集来了,
Sossāma buddhavacanaṃ, hāsayantañca dāyakaṃ.
我们将听闻佛陀之语,以及使施者欢喜。
‘‘Nisinno bhagavā tattha, devasaṅghapurakkhato;
世尊坐在那里,以天众为前导;
Dāyakaṃ sampahaṃsento, imā gāthā abhāsatha.
使施者欢喜,说了这些偈颂。
‘‘‘Iminā bījanidānena, cittassa paṇidhīhi ca;
以此种子为因,以及心的愿望,
Subbato nāma nāmena, cakkavattī bhavissati.
名为须跋答的,将成为转轮王。
‘‘‘Tena kammāvasesena, sukkamūlena codito;
以那业的余力,以及善根的驱使,
Māluto nāma nāmena, cakkavattī bhavissati’.
名为马卢答的,将成为转轮王。
‘‘‘Iminā bījanidānena, sammānavipulena ca;
以此种子为因,以及广大的恭敬,
Kappasatasahassampi, duggatiṃ nupapajjati.
十万劫中,不堕恶趣。
‘‘Tiṃsakappasahassamhi, subbatā aṭṭhatiṃsa te;
三万劫中,有三十八位善戒者;
Ekūnatiṃsasahasse, aṭṭha mālutanāmakā.
二万九千劫中,有八位名为马卢答者。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
四无碍解……已作世尊之教。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā naḷamāliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿那喇马利长老说了这些偈颂。
Naḷamāliyattherassāpadānaṃ sattamaṃ. · 芦苇鬘者长老譬喻第七
Sattamabhāṇavāraṃ. · 第七诵品
8. Āsanupaṭṭhāhakattheraapadānaṃ8. 座侍奉者长老譬喻
‘‘Kānanaṃ vanamogayha, appasaddaṃ nirākulaṃ;
深入森林,少声无乱;
Sīhāsanaṃ mayā dinnaṃ, atthadassissa tādino.
我施予狮子座,给那位见义的如是者。
‘‘Mālāhatthaṃ gahetvāna, katvā ca naṃ padakkhiṇaṃ;
手持花鬘,对他作右绕;
Satthāraṃ payirupāsitvā, pakkāmiṃ uttarāmukho.
亲近导师后,我向北方出发。
‘‘Tena kammena dvipadinda, lokajeṭṭha narāsabha;
「以那业,两足尊、世间胜者、人中牛王,
Sannibbāpemi attānaṃ, bhavā sabbe samūhatā.
我般涅槃自己,一切有已被根除。
‘‘Aṭṭhārasakappasate, yaṃ dānamadadiṃ tadā;
「在十八百劫中,我当时所施之施,
Duggatiṃ nābhijānāmi, sīhāsanassidaṃ phalaṃ.
我不知有恶趣,这是狮子座之果报。
‘‘Ito sattakappasate, sannibbāpaka khattiyo;
「从此七百劫前,般涅槃者刹帝利,
Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo.
具足七宝,大力转轮王。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
「四无碍解……乃至……已作佛陀的教诫。」
Itthaṃ sudaṃ āyasmā āsanupaṭṭhāhako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿侍者长老说了这些偈颂。
Āsanupaṭṭhāhakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ. · 座侍奉者长老譬喻第八
9. Biḷālidāyakattheraapadānaṃ9. 猫施者长老譬喻
‘‘Himavantassāvidūre , vasāmi paṇṇasanthare;
「我住在离雪山不远处,以树叶为座;
Ghāsesu gedhamāpanno, seyyasīlo cahaṃ tadā.
我对食物起了贪着,那时我是卧床者。
‘‘Khaṇantālu kalambāni, biḷālitakkalāni ca;
「挖掘阿卢、咖喇木、比拉离答咖喇,
Kolaṃ bhallātakaṃ billaṃ, āhatvā paṭiyāditaṃ.
取来扣喇、跋喇答咖、比喇,准备好了。
‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;
「莲华上者,世间解,诸供养的受者;
Mama saṅkappamaññāya, āgacchi mama santikaṃ.
知道我的意愿,来到我的面前。
‘‘Upāgataṃ mahānāgaṃ, devadevaṃ narāsabhaṃ;
「已来到的大龙,天中之天,人中之牛王;
Biḷāliṃ paggahetvāna, pattamhi okiriṃ ahaṃ.
握持了猫后,我倒入钵中。
‘‘Paribhuñji mahāvīro, tosayanto mamaṃ tadā;
「大雄请受用,那时令我满足;
Paribhuñjitvāna sabbaññū, imaṃ gāthaṃ abhāsatha.
一切知者受用后,说了这个偈颂。
‘‘‘Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, biḷāliṃ me adā tuvaṃ;
『净信了自己的心,你给了我猫;
Kappānaṃ satasahassaṃ, duggatiṃ nupapajjasi’.
十万劫中,你将不往生恶趣』。
‘‘Carimaṃ vattate mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā;
「我的最后有正在转起,一切有已被根除;
Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane.
我持最后身,在正等正觉者的教法中。
‘‘Catupaññāsito kappe, sumekhaliyasavhayo;
「从五十四劫前,名为苏美卡利亚;
Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo.
具足七宝,大力转轮王。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
「四无碍解……乃至……已作世尊之教。」
Itthaṃ sudaṃ āyasmā biḷālidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿比喇利达亚咖长老说了这些偈颂。
Biḷālidāyakattherassāpadānaṃ navamaṃ. · 猫施者长老譬喻第九
10. Reṇupūjakattheraapadānaṃ10. 尘供养者长老譬喻
‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, sataraṃsiṃva bhāṇumaṃ;
「金色的正觉者,如百光的太阳;
Obhāsentaṃ disā sabbā, uḷurājaṃva pūritaṃ.
照耀一切方,如充满的大王。
‘‘Purakkhataṃ sāvakehi, sāgareheva medaniṃ;
「被诸声闻围绕,如大地被海洋;
Nāgaṃ paggayha reṇūhi, vipassissābhiropayiṃ.
举起尘土,我供养维巴西。
‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ reṇumabhiropayiṃ;
「从九十一劫前,我供养尘土时;
Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
我不知恶趣,此是供养佛之果报。
‘‘Paṇṇatālīsito kappe, reṇu nāmāsi khattiyo;
五十三劫前,有名为勒奴的刹帝利;
Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo.
具足七宝,大力转轮王。
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
四无碍解……已作佛陀之教诫。
Itthaṃ sudaṃ āyasmā reṇupūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
如是,据说具寿勒奴普迦咖长老诵此等偈颂。
Reṇupūjakattherassāpadānaṃ dasamaṃ. · 尘供养者长老譬喻第十
Bhikkhadāyivaggo ekādasamo. · 施食品第十一
Tassuddānaṃ –
其摄颂——
Bhikkhadāyī ñāṇasaññī, hatthiyo padapūjako;
施食者、念智者、象、足供养者;
Muṭṭhipupphī udakado, naḷamāli upaṭṭhako;
拳花者、施水者、芦苇鬘者、须跋者;
Biḷālidāyī reṇu ca, gāthāyo cha ca saṭṭhi ca.
比喇利达义、雷奴,以及六十偈颂。