43. Sakiṃsammajjakavaggo · 43. 一次扫地品义注
43-48. Sakiṃsammajjakādivaggo第四十三至四十八 扫地一次等品
1-60. Sakiṃsammajjakattheraapadānādivaṇṇanā第一至六十 扫地一次长老譬喻等之解释
Tecattālīsamavagge sabbatherāpadānāni uttānāneva. Kevalaṃ therānaṃ nāmanānattaṃ puññanānattañca viseso.
第三十五卷中,所有长老传记均只摘录其开头部分。在这些长老中,仅记载姓名、德行以及功德的特别之处。
Catucattālīsame vaggepi sabbāni apadānāni pākaṭāneva. Kevalaṃ puññanānattaṃ phalanānattañca viseso.
第四十四卷中,所有传记皆完整呈现,只是特别突出记载其功德和果报的殊胜。
§1
1. Pañcacattālīsamavagge paṭhamāpadāne kakusandho mahāvīrotiādikaṃ āyasmato vibhīṭakamiñjiyattherassa apadānaṃ.
第一节第五十四卷中,第一篇传记记载了尊者比库毗毗多迦米奴者之传记,题为《大勇者迦拘散多》等。
§2
2. Tattha bījamiñjamadāsahanti vibhīṭakaphalāni phāletvā bījāni miñjāni gahetvā madhusakkarāhi yojetvā kakusandhassa bhagavato adāsinti attho. Dutiyāpadānādīni sabbāni suviññeyyāneva, therānaṃ nāmanānattādīnipi pāṭhānusārena veditabbāni.
其中“种子蜜浸”喻指尊者毗毗多迦的功德果实,如蜜糖般滋养、附着并融合种子。其余第二传记以后所有章节均应照此细细体会,且应根据长老姓名及其功德等特别之处循序辨识。
§1
1. Chacattālīsame vagge paṭhamāpadāne jagatiṃ kārayiṃ ahanti uttamabodhirukkhassa samantato āḷindaṃ ahaṃ kārayinti attho. Sesāni dutiyāpadānādīni sabbānipi uttānāneva.
第一篇第一节第四十四卷中,开篇传记意指“我令这世界运转,环绕最上智慧树”。其余第二篇传记后各篇亦仅摘其开头部分。
Sattacattālīsame vagge paṭhamāpadānādīni pāḷianusārena suviññeyyāneva.
第七十四卷中,开篇传记皆依巴利文原文详细注释。
Aṭṭhacattālīsame vagge paṭhamadutiyāpadānāni uttānāneva.
第十四品中的第一和第二语句与以上相同。
§30
30. Tatiyāpadāne kosiyo nāma bhagavāti kosiyagotte jātattā kosiyo nāma paccekabuddhoti attho. Cittakūṭeti cittakūṭakelāsakūṭasānukūṭādīsu anotattadahaṃ paṭicchādetvā ṭhitapabbatakūṭesu nānāratanaosadhādīhi vicitte cittakūṭapabbate so paccekabuddho vasīti attho.
第30句。在第三语句中,“拘尸奴”(kosiyo)一名意为“世尊的族姓拘尸奴族出生者”,亦有言“拘尸奴”为独觉者(辟支佛)的称谓。所谓“心峰”(cittakūṭa),指依次遮蔽“心峰”、“峰岭集”等,及天津山脉的峰峦重叠,在名为“心峰山”的山脉上散布着各种珍宝和药草,由此说那独觉者栖居于心峰山上,这是该辞的义理。
Catutthapañcamāpadānāni uttānāneva.
第四句和第五句与以上相同。
§56
56. Chaṭṭhāpadāne kusaṭṭhakamadāsahanti pakkhikabhattauposathikabhattadhurabhattasalākabhattādīsu kusapaṇṇavasena dātabbaṃ aṭṭhasalākabhattaṃ ahaṃ adāsinti attho.
第56句。在第六语句中,“在鸟食、八关戒食、火柴食等处,应如用蒲苇叶般施舍八根火柴”,语意即“我曾如此施舍”,此为其义理。
§61
61. Sattamāpadāne sobhito nāma sambuddhoti ārohapariṇāhadvattiṃsamahāpurisalakkhaṇabyāmappabhādīhi sobhamānasarīrattā sobhito nāma sammāsambuddhoti attho.
第61句。在第七语句中,“名为‘光明者’者即为佛陀”,意指此人具备升起、转变、光明等大丈夫特征,具有华美身相,由此“光明者”即“正觉者”的义理。
§66
66. Aṭṭhamāpadāne takkarāyaṃ vasī tadāti taṃ dasapuññakiriyavatthuṃ karontā janā paṭivasanti etthāti takkarā, rājadhānī. Tissaṃ takkarāyaṃ, tadā vasīti attho.
第66句。在第八语句中,“住于都城者称为‘takkarā’,即王都之意。”“此时于Tissa城中居住”,即其旨意。
§72
72. Navamāpadāne pānadhiṃ sukataṃ gayhāti upāhanayugaṃ sundarākārena nipphāditaṃ gahetvāti attho. Dasamāpadānaṃ suviññeyyamevāti.
72. 第九品业中,『以善事持之流水位』之义,意指持有善业之水流状态;又谓『持以美妙形相,庄严成对』,意在形容善行如美好形象般成就坚固持守。此义深奥难明,第十品业则更加明晰可知。
Aṭṭhacattālīsamavaggavaṇṇanā niṭṭhitā. · 第四十八品之解释完毕。