三藏之路 Tipitaka Path
巴利三藏 · 玛欣德尊者标准中译
首页经藏小部长老偈部18. 四十集

18. Cattālīsanipāto18. 四十集

86 段 · CSCD 巴利原典
18. Cattālīsanipāto18. 四十集
1. Mahākassapattheragāthā1. 大咖萨巴长老偈
‘‘Na gaṇena purakkhato care, vimano hoti samādhi dullabho;
「不应以众为前导而行,意不满足则定难得;
Nānājanasaṅgaho dukho, iti disvāna gaṇaṃ na rocaye.
与种种人聚集是苦,见此之后不应喜众。
‘‘Na kulāni upabbaje muni, vimano hoti samādhi dullabho;
「牟尼不应亲近诸家,意不满足则定难得;
So ussukko rasānugiddho, atthaṃ riñcati yo sukhāvaho.
彼热衷者贪着诸味,舍弃带来安乐之义。
‘‘Paṅkoti hi naṃ avedayuṃ, yāyaṃ vandanapūjanā kulesu;
「他们确实告知彼为泥沼,即此于诸家中的礼敬供养;
Sukhumaṃ salla durubbahaṃ, sakkāro kāpurisena dujjaho.
微细之刺难以拔除,恶人难以舍弃恭敬。
‘‘Senāsanamhā oruyha, nagaraṃ piṇḍāya pāvisiṃ;
「从住所出来,我为了托钵进入城市;
Bhuñjantaṃ purisaṃ kuṭṭhiṃ, sakkaccaṃ taṃ upaṭṭhahiṃ.
我恭敬地须跋那位正在进食的麻风病人。
‘‘So me pakkena hatthena, ālopaṃ upanāmayi;
「他以残缺的手,递给我一团食物;
Ālopaṃ pakkhipantassa, aṅguli cettha chijjatha.
当递食团时,手指在那里被切断。
‘‘Kuṭṭamūlañca nissāya, ālopaṃ taṃ abhuñjisaṃ;
「依靠麻风病根,我食用了那食团;
Bhuñjamāne vā bhutte vā, jegucchaṃ me na vijjati.
无论在食用时或食用后,我都没有厌恶。
‘‘Uttiṭṭhapiṇḍo āhāro, pūtimuttañca osadhaṃ;
「站立所得的团食是食物,腐尿是药物;
Senāsanaṃ rukkhamūlaṃ, paṃsukūlañca cīvaraṃ;
树下是住所,尘堆衣是衣服;
Yassete abhisambhutvā , sa ve cātuddiso naro.
凡具足这些者,他确实是四方之人。
‘‘Yattha eke vihaññanti, āruhantā siluccayaṃ;
「在那里,有些人攀登石堆时感到痛苦;
Tassa buddhassa dāyādo, sampajāno patissato;
彼佛陀的继承者,正知、忆念;
Iddhibalenupatthaddho , kassapo abhirūhati.
以神通力支持,咖沙巴登上。
‘‘Piṇḍapātapaṭikkanto , selamāruyha kassapo;
「从托钵乞食返回,咖沙巴登上岩石;
Jhāyati anupādāno, pahīnabhayabheravo.
无取着地禅修,已舍弃恐惧与怖畏。
‘‘Piṇḍapātapaṭikkanto, selamāruyha kassapo;
「从托钵乞食返回,咖沙巴登上岩石;
Jhāyati anupādāno, ḍayhamānesu nibbuto.
无取着地禅修,于燃烧中已涅槃。
‘‘Piṇḍapātapaṭikkanto, selamāruyha kassapo;
「从托钵乞食返回,咖沙巴登上岩石;
Jhāyati anupādāno, katakicco anāsavo.
无取着地禅修,已作所作、无诸漏。
‘‘Karerimālāvitatā , bhūmibhāgā manoramā;
「覆盖着咖雷利花鬘,地面部分令人愉悦;
Kuñjarābhirudā rammā, te selā ramayanti maṃ.
为象群所登临,可爱的,那些岩石使我欢喜。
‘‘Nīlabbhavaṇṇā rucirā, vārisītā sucindharā;
「青宝石色,美丽的,为水所冷却,持有美好的溪流;
Indagopakasañchannā, te selā ramayanti maṃ.
为因达果巴咖虫所覆盖,那些岩石使我欢喜。
‘‘Nīlabbhakūṭasadisā, kūṭāgāravarūpamā;
「如同青宝石峰,形如重阁;
Vāraṇābhirudā rammā, te selā ramayanti maṃ.
为象群所登临,可爱的,那些岩石使我欢喜。
‘‘Abhivuṭṭhā rammatalā, nagā isibhi sevitā;
「被雨所淋,可爱的平地,为仙人们所亲近的山岳;
Abbhunnaditā sikhīhi, te selā ramayanti maṃ.
为孔雀所鸣叫,那些岩石使我欢喜。
‘‘Alaṃ jhāyitukāmassa, pahitattassa me sato;
「对于欲禅那者,对于我这精勤、具念者,足够了;
Alaṃ me atthakāmassa , pahitattassa bhikkhuno.
对于我这欲义利者,对于精勤的比库,足够了。
‘‘Alaṃ me phāsukāmassa, pahitattassa bhikkhuno;
「对于我这欲安乐者,对于精勤的比库,足够了;
Alaṃ me yogakāmassa, pahitattassa tādino.
对于我这欲瑜伽者,对于精勤的如是者,足够了。
‘‘Umāpupphena samānā, gaganāvabbhachāditā;
「如同亚麻花一般,被天空的云所覆盖;
Nānādijagaṇākiṇṇā , te selā ramayanti maṃ.
充满种种鸟群,那些岩石使我欢喜。
‘‘Anākiṇṇā gahaṭṭhehi, migasaṅghanisevitā;
「不被在家众所扰乱,为兽群所亲近;
Nānādijagaṇākiṇṇā, te selā ramayanti maṃ.
充满种种鸟群,那些岩石使我欢喜。」
‘‘Acchodikā puthusilā, gonaṅgulamigāyutā;
「清澈的水、广阔的岩石,有野牛、羚羊、鹿;
Ambusevālasañchannā, te selā ramayanti maṃ.
覆盖着苔藓与藻类,那些岩石使我欢喜。
‘‘Na pañcaṅgikena turiyena, rati me hoti tādisī;
「五支乐器的音乐,不能给我那样的喜悦;
Yathā ekaggacittassa, sammā dhammaṃ vipassato.
如同心一境性者,正确地观法。
‘‘Kammaṃ bahukaṃ na kāraye, parivajjeyya janaṃ na uyyame;
「不应做许多业,应避开人群,不应努力;
Ussukko so rasānugiddho, atthaṃ riñcati yo sukhāvaho.
热衷于贪求诸味者,舍弃了带来安乐的利益。
‘‘Kammaṃ bahukaṃ na kāraye, parivajjeyya anattaneyyametaṃ;
「不应做许多业,应避开这非自己所需之事;
Kicchati kāyo kilamati, dukkhito so samathaṃ na vindati.
身体疲惫、劳累,痛苦者不能获得寂止。」
‘‘Oṭṭhappahatamattena, attānampi na passati;
「仅被唇所击打,连自己也看不见;
Patthaddhagīvo carati, ahaṃ seyyoti maññati.
伸着颈项而行,认为『我是最胜者』。
‘‘Aseyyo seyyasamānaṃ, bālo maññati attānaṃ;
「非最胜者认为自己是最胜者,愚者认为自己;
Na taṃ viññū pasaṃsanti, patthaddhamānasaṃ naraṃ.
智者不赞叹那伸着颈项、心高慢的人。
‘‘Yo ca seyyohamasmīti, nāhaṃ seyyoti vā pana;
「无论『我是最胜者』,或『我非最胜者』;
Hīno taṃsadiso vāti, vidhāsu na vikampati.
『我是卑劣者或相等者』,在诸分别论中不动摇。
‘‘Paññavantaṃ tathā tādiṃ, sīlesu susamāhitaṃ;
「具慧者如此如如,善安住于诸戒;
Cetosamathamanuttaṃ, tañce viññū pasaṃsare.
心寂止无上,若智者赞叹彼。」
‘‘Yassa sabrahmacārīsu, gāravo nūpalabbhati;
「对同梵行者,不得恭敬者;
Ārakā hoti saddhammā, nabhato puthavī yathā.
远离正法,如天与地。
‘‘Yesañca hiri ottappaṃ, sadā sammā upaṭṭhitaṃ;
「那些惭与愧,常正现起者;
Virūḷhabrahmacariyā te, tesaṃ khīṇā punabbhavā.
梵行已增长,彼等尽再有。
‘‘Uddhato capalo bhikkhu, paṃsukūlena pāruto;
「掉举轻躁比库,以尘堆衣覆身;
Kapīva sīhacammena, na so tenupasobhati.
如猿披狮皮,不以彼庄严。
‘‘Anuddhato acapalo, nipako saṃvutindriyo;
「不掉举不轻躁,贤明诸根防护者;
Sobhati paṃsukūlena, sīhova girigabbhare.
以尘堆衣庄严,如狮子在山洞。」
‘‘Ete sambahulā devā, iddhimanto yasassino;
「这些众多天人,具神通、有名声;
Dasadevasahassāni, sabbe te brahmakāyikā.
十千天人,他们全都是梵天身。
‘‘Dhammasenāpatiṃ vīraṃ, mahājhāyiṃ samāhitaṃ;
「法军之将、勇者、大禅修者、得定者;
Sāriputtaṃ namassantā, tiṭṭhanti pañjalīkatā.
他们合掌而立,礼敬沙利子。
‘‘‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama;
「『礼敬您,人中良驹!礼敬您,人中至上者!
Yassa te nābhijānāma, yampi nissāya jhāyati .
我们不知您依何而禅修。
‘‘‘Accheraṃ vata buddhānaṃ, gambhīro gocaro sako;
「『诸佛的境界实在稀有、甚深、自有;
Ye mayaṃ nābhijānāma, vālavedhisamāgatā’.
我们不知已达毫毛之端者。』
‘‘Taṃ tathā devakāyehi, pūjitaṃ pūjanārahaṃ;
「彼值得礼敬者,为诸天众所礼敬;
Sāriputtaṃ tadā disvā, kappinassa sitaṃ ahu.
咖宾那见到沙利子时,生起了笑容。
‘‘Yāvatā buddhakhettamhi, ṭhapayitvā mahāmuniṃ;
「在佛陀领域中,除了大牟尼;
Dhutaguṇe visiṭṭhohaṃ, sadiso me na vijjati.
我在头陀功德上最殊胜,找不到与我相等者。
‘‘Pariciṇṇo mayā satthā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ;
「我已亲近导师,已行佛陀之教;
Ohito garuko bhāro, natthi dāni punabbhavo.
已放下重担,现在不再有后有。
‘‘Na cīvare na sayane, bhojane nupalimpati;
「他不染着于衣、卧具、饮食;
Gotamo anappameyyo, muḷālapupphaṃ vimalaṃva;
果德玛不可测量,如同清净的茉莉花;
Ambunā nekkhammaninno, tibhavābhinissaṭo.
以水为出离的倾向者,舍离三有。
‘‘Satipaṭṭhānagīvo so, saddhāhattho mahāmuni;
「彼大牟尼以须跋为命,以信为手;
Paññāsīso mahāñāṇī, sadā carati nibbuto’’ti.
以慧为头,具大智,常寂静而行。」
… Mahākassapo thero…. · … 大咖萨巴长老 …
Cattālīsanipāto niṭṭhito. · 四十集完
Tatruddānaṃ –
此摄颂——
Cattālīsanipātamhi, mahākassapasavhayo;
四十集中,大咖沙巴之名;
Ekova thero gāthāyo, cattāsīla duvepi cāti.
一位长老,偈颂八十四,或者二。