(8) 3. Yamakavaggo · (8) 3. 双品义注
(8) 3. Yamakavaggo（8）3. 双品
1-2. Saddhāsuttadvayavaṇṇanā1-2. 信经二篇的注释
§71-72
71-72. Aṭṭhamassa paṭhame no ca sīlavāti na sīlesu paripūrakārī. Samantapāsādikoti samantato pasādajanako. Sabbākāraparipūroti sabbehi samaṇākārehi samaṇadhammakoṭṭhāsehi paripūro. Dutiye santāti paccanīkasantatāya santā. Vimokkhāti paccanīkadhammehi vimuttattā ca vimokkhā.
第七十一至七十二义：第一节说“无行”不是指无戒，而是不具足戒法的功德。所谓“遍满安适”，是指从各方面都能生起安适安乐。所谓“诸相周满”，是指以各种沙弥行法、沙弥戒律精进修持而得周满。第二节中圣谛“集”是说依止相续之法而生集；“灭”是指依止相续法得解脱自在，故曰解脱。
3-9. Maraṇassatisuttadvayādivaṇṇanā3-9. 死念经二篇等的注释
§73-79
73-79. Tatiye bhāvetha noti bhāvetha nu. Sāsananti anusiṭṭhi. Āsavānaṃ khayāyāti arahattaphalatthāya. Catutthe patihitāyāti paṭipannāya. So mamassa antarāyoti so mama jīvitantarāyopi, puthujjanakālakiriyaṃ karontassa saggantarāyopi maggantarāyopi assa. Satthakā vā me vātāti satthaṃ viya aṅgamaṅgāni kantantīti satthakā. Pañcamādīni vuttanayāneva. Navame saṃsaggārāmatāti pañcavidhe saṃsagge ārāmatā.
第七十三至七十九义：第三节中“生起”非问有所生还是不生。所谓“教法”是指具足遵行。“烦恼灭尽”是说苦果已获。第四节“背弃”是指已亲证所行法的意思。所谓“我我”是说这就是我活着的障碍，亦是凡夫时的行为障碍，还有彼岸天堂及道果障碍。所谓“老师”，犹如诱引诸根之人；因此称为老师。第五节以说法方式说明其义。第九节“交接净刹”是说诸缘交会所生净静刹土，共有五种交会。
10. Kusītārambhavatthusuttavaṇṇanā10. 懈怠与发勤事经的注释
§80
80. Dasame kusītavatthūnīti kusītassa alasassa vatthūni patiṭṭhā, kosajjakāraṇānīti attho. Kammaṃ kattabbaṃ hotīti cīvaravicāraṇādikammaṃ kattabbaṃ hoti. Na vīriyaṃ ārabhatīti duvidhampi vīriyaṃ nārabhati. Appattassāti jhānavipassanāmaggaphaladhammassa appattassa pattiyā. Anadhigatassāti tasseva anadhigatassa adhigamatthāya. Asacchikatassāti tadeva asacchikatassa sacchikaraṇatthāya. Idaṃ paṭhamanti idaṃ ‘‘handāhaṃ nipajjāmī’’ti evaṃ osīdanaṃ paṭhamaṃ kusītavatthu. Iminā nayena sabbattha attho veditabbo. Māsācitakaṃ maññeti ettha pana māsācitaṃ nāma tintamāso. Yathā tintamāso garuko hoti, evaṃ garukoti adhippāyo . Gilānā vuṭṭhito hotīti gilāno hutvā pacchā vuṭṭhito hoti. Ārambhavatthūnīti vīriyakāraṇāni. Tesampi imināva nayena attho veditabbo. Sesaṃ sabbattha uttānamevāti.
第八十义：第十节中“粪土处”是指懈怠的根基。所谓“粪土作因”是指业因及行为之义。必作业是指如袈裟思维等生活行为务必为之。未起精进是说精进有两种，未先发起的意。所谓“不得成就”是指禅那及观智之果尚未成就。所谓“未得成就”，是说为得未得的意。所谓“不真实成就”，是指为成就所成的。此处“第一”是“我今下坐”的第一“行为”。依此引申可理解众处含义。所谓“累月”不是指月数，而是指三个月成重的因缘。因如重所以谓之重。所谓“病者复发”，是说当病虽已痊愈，却复旧病发作。所谓“起因”是说起精进的缘由。以此引领可知其义。所谓“余皆都是向上”的意思。
Yamakavaggo aṭṭhamo. · 双品第八。