三藏之路 Tipitaka Path
巴利三藏 · 玛欣德尊者标准中译
首页经藏增支部四集部(14) 4. 补特伽罗品

(14) 4. Puggalavaggo(14) 4. 补特伽罗品

37 段 · CSCD 巴利原典
(14) 4. Puggalavaggo(14) 4. 补特伽罗品
1. Saṃyojanasuttaṃ1. 结经
§131
‘‘Cattārome , bhikkhave, puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa orambhāgiyāni saṃyojanāni appahīnāni honti, upapattipaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni honti, bhavapaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni honti.
「诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。哪四种?诸比库,这里,某种补特伽罗的下分结未断,获得再生结未断,获得有结未断。
‘‘Idha pana, bhikkhave, ekaccassa puggalassa orambhāgiyāni saṃyojanāni pahīnāni honti, upapattipaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni honti, bhavapaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni honti.
「诸比库,然而这里,某种补特伽罗的下分结已断,获得再生结未断,获得有结未断。
‘‘Idha pana, bhikkhave, ekaccassa puggalassa orambhāgiyāni saṃyojanāni pahīnāni honti, upapattipaṭilābhiyāni saṃyojanāni pahīnāni honti, bhavapaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni honti.
「诸比库,然而这里,某种补特伽罗的下分结已断,获得再生结已断,获得有结未断。
‘‘Idha pana, bhikkhave, ekaccassa puggalassa orambhāgiyāni saṃyojanāni pahīnāni honti, upapattipaṭilābhiyāni saṃyojanāni pahīnāni honti, bhavapaṭilābhiyāni saṃyojanāni pahīnāni honti.
「诸比库,然而这里,某种补特伽罗的下分结已断,获得再生结已断,获得有结已断。
‘‘Katamassa, bhikkhave, puggalassa orambhāgiyāni saṃyojanāni appahīnāni, upapattipaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni, bhavapaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni? Sakadāgāmissa. Imassa kho, bhikkhave, puggalassa orambhāgiyāni saṃyojanāni appahīnāni, upapattipaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni, bhavapaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni.
「诸比库,哪种补特伽罗的下分结未断,获得再生结未断,获得有结未断?一来者。诸比库,这种补特伽罗的下分结未断,获得再生结未断,获得有结未断。
‘‘Katamassa , bhikkhave, puggalassa orambhāgiyāni saṃyojanāni pahīnāni, upapattipaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni, bhavapaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni? Uddhaṃsotassa akaniṭṭhagāmino. Imassa kho, bhikkhave, puggalassa orambhāgiyāni saṃyojanāni pahīnāni, upapattipaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni, bhavapaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni.
「诸比库,哪种补特伽罗的下分结已断,获得再生结未断,获得有结未断?上流者、往阿咖尼吒者。诸比库,这种补特伽罗的下分结已断,获得再生结未断,获得有结未断。
‘‘Katamassa, bhikkhave, puggalassa orambhāgiyāni saṃyojanāni pahīnāni, upapattipaṭilābhiyāni saṃyojanāni pahīnāni, bhavapaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni? Antarāparinibbāyissa. Imassa kho, bhikkhave, puggalassa orambhāgiyāni saṃyojanāni pahīnāni, upapattipaṭilābhiyāni saṃyojanāni pahīnāni, bhavapaṭilābhiyāni saṃyojanāni appahīnāni.
「诸比库,哪种补特伽罗的下分结已断,获得再生结已断,获得有结未断?中般涅槃者。诸比库,这种补特伽罗的下分结已断,获得再生结已断,获得有结未断。
‘‘Katamassa, bhikkhave, puggalassa orambhāgiyāni saṃyojanāni pahīnāni, upapattipaṭilābhiyāni saṃyojanāni pahīnāni, bhavapaṭilābhiyāni saṃyojanāni pahīnāni? Arahato. Imassa kho, bhikkhave, puggalassa orambhāgiyāni saṃyojanāni pahīnāni, upapattipaṭilābhiyāni saṃyojanāni pahīnāni, bhavapaṭilābhiyāni saṃyojanāni pahīnāni. Ime kho, bhikkhave, cattāro puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Paṭhamaṃ.
「诸比库,哪种补特伽罗的下分结已断,获得再生结已断,获得有结已断?阿拉汉。诸比库,这种补特伽罗的下分结已断,获得再生结已断,获得有结已断。诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。」第一经。
2. Paṭibhānasuttaṃ2. 辩才经
§132
‘‘Cattārome , bhikkhave, puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Yuttappaṭibhāno, no muttappaṭibhāno; muttappaṭibhāno, no yuttappaṭibhāno; yuttappaṭibhāno ca muttappaṭibhāno ca; neva yuttappaṭibhāno na muttappaṭibhāno – ime kho, bhikkhave, cattāro puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti . Dutiyaṃ.
「诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。哪四种?应时应答者,非解脱应答者;解脱应答者,非应时应答者;应时应答者且解脱应答者;既非应时应答者也非解脱应答者——诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。」第二经
3. Ugghaṭitaññūsuttaṃ3. 速通达者经
§133
‘‘Cattārome , bhikkhave, puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro ? Ugghaṭitaññū, vipañcitaññū, neyyo, padaparamo – ime kho, bhikkhave, cattāro puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti . Tatiyaṃ.
「诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。哪四种?一闻即知者,详解即知者,可引导者,文句至上者——诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。」第三经
4. Uṭṭhānaphalasuttaṃ4. 奋起果经
§134
‘‘Cattārome, bhikkhave, puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Uṭṭhānaphalūpajīvī na kammaphalūpajīvī, kammaphalūpajīvī na uṭṭhānaphalūpajīvī, uṭṭhānaphalūpajīvī ceva kammaphalūpajīvī ca, neva uṭṭhānaphalūpajīvī na kammaphalūpajīvī – ime kho, bhikkhave, cattāro puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti . Catutthaṃ.
「诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。哪四种?依精勤果而活命者,非依业果而活命者;依业果而活命者,非依精勤果而活命者;依精勤果而活命者且依业果而活命者;既非依精勤果而活命者也非依业果而活命者——诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。」第四经
5. Sāvajjasuttaṃ5. 有罪经
§135
‘‘Cattārome, bhikkhave, puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Sāvajjo, vajjabahulo, appavajjo, anavajjo.
「诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。哪四种?有过失者,多过失者,少过失者,无过失者。
‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo sāvajjo hoti? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo sāvajjena kāyakammena samannāgato hoti, sāvajjena vacīkammena samannāgato hoti, sāvajjena manokammena samannāgato hoti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo sāvajjo hoti.
「诸比库,如何补特伽罗是有过失者?诸比库,于此,某补特伽罗具有有过失的身业,具有有过失的语业,具有有过失的意业。诸比库,如此补特伽罗是有过失者。
‘‘Kathañca , bhikkhave, puggalo vajjabahulo hoti? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo sāvajjena bahulaṃ kāyakammena samannāgato hoti, appaṃ anavajjena; sāvajjena bahulaṃ vacīkammena samannāgato hoti, appaṃ anavajjena; sāvajjena bahulaṃ manokammena samannāgato hoti, appaṃ anavajjena. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo vajjabahulo hoti.
「诸比库,如何补特伽罗是多过失者?诸比库,于此,某补特伽罗具有多有过失的身业,少无过失的;具有多有过失的语业,少无过失的;具有多有过失的意业,少无过失的。诸比库,如此补特伽罗是多过失者。
‘‘Kathañca , bhikkhave, puggalo appavajjo hoti? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo anavajjena bahulaṃ kāyakammena samannāgato hoti, appaṃ sāvajjena; anavajjena bahulaṃ vacīkammena samannāgato hoti, appaṃ sāvajjena; anavajjena bahulaṃ manokammena samannāgato hoti, appaṃ sāvajjena. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo appavajjo hoti.
「诸比库,如何补特伽罗是少过失者?诸比库,于此,某补特伽罗具有多无过失的身业,少有过失的;具有多无过失的语业,少有过失的;具有多无过失的意业,少有过失的。诸比库,如此补特伽罗是少过失者。
‘‘Kathañca , bhikkhave, puggalo anavajjo hoti? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo anavajjena kāyakammena samannāgato hoti, anavajjena vacīkammena samannāgato hoti, anavajjena manokammena samannāgato hoti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo anavajjo hoti. Ime kho, bhikkhave, cattāro puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Pañcamaṃ.
「诸比库,如何补特伽罗是无过失者?诸比库,于此,某补特伽罗具有无过失的身业,具有无过失的语业,具有无过失的意业。诸比库,如此补特伽罗是无过失者。诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。」第五经
6. Paṭhamasīlasuttaṃ6. 第一戒经
§136
‘‘Cattārome, bhikkhave, puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo sīlesu na paripūrakārī hoti, samādhismiṃ na paripūrakārī, paññāya na paripūrakārī.
「诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。哪四种?诸比库,这里,某种补特伽罗于诸戒不圆满,于定不圆满,于慧不圆满。
‘‘Idha pana, bhikkhave, ekacco puggalo sīlesu paripūrakārī hoti, samādhismiṃ na paripūrakārī, paññāya na paripūrakārī.
「然而,诸比库,这里,某种补特伽罗于诸戒圆满,于定不圆满,于慧不圆满。
‘‘Idha pana, bhikkhave, ekacco puggalo sīlesu paripūrakārī hoti, samādhismiṃ paripūrakārī, paññāya na paripūrakārī.
「然而,诸比库,这里,某种补特伽罗于诸戒圆满,于定圆满,于慧不圆满。
‘‘Idha pana, bhikkhave, ekacco puggalo sīlesu paripūrakārī hoti, samādhismiṃ paripūrakārī, paññāya paripūrakārī. Ime kho, bhikkhave, cattāro puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Chaṭṭhaṃ.
「然而,诸比库,这里,某种补特伽罗于诸戒圆满,于定圆满,于慧圆满。诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。」第六经
7. Dutiyasīlasuttaṃ7. 第二戒经
§137
‘‘Cattārome, bhikkhave, puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Idha , bhikkhave, ekacco puggalo na sīlagaru hoti na sīlādhipateyyo, na samādhigaru hoti na samādhādhipateyyo, na paññāgaru hoti na paññādhipateyyo.
「诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。哪四种?诸比库,这里,某种补特伽罗不尊重戒、不以戒为主,不尊重定、不以定为主,不尊重慧、不以慧为主。
‘‘Idha pana, bhikkhave, ekacco puggalo sīlagaru hoti sīlādhipateyyo, na samādhigaru hoti na samādhādhipateyyo, na paññāgaru hoti na paññādhipateyyo.
「然而,诸比库,这里,某种补特伽罗尊重戒、以戒为主,不尊重定、不以定为主,不尊重慧、不以慧为主。
‘‘Idha pana, bhikkhave, ekacco puggalo sīlagaru hoti sīlādhipateyyo, samādhigaru hoti samādhādhipateyyo, na paññāgaru hoti na paññādhipateyyo.
「然而,诸比库,这里,某种补特伽罗尊重戒、以戒为主,尊重定、以定为主,不尊重慧、不以慧为主。
‘‘Idha pana, bhikkhave, ekacco puggalo sīlagaru hoti sīlādhipateyyo, samādhigaru hoti samādhādhipateyyo, paññāgaru hoti paññādhipateyyo. Ime kho, bhikkhave, cattāro puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Sattamaṃ.
「然而,诸比库,这里,某种补特伽罗尊重戒、以戒为主,尊重定、以定为主,尊重慧、以慧为主。诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。」第七经
8. Nikaṭṭhasuttaṃ8. 卑劣经
§138
‘‘Cattārome, bhikkhave, puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Nikaṭṭhakāyo anikaṭṭhacitto, anikaṭṭhakāyo nikaṭṭhacitto, anikaṭṭhakāyo ca anikaṭṭhacitto ca, nikaṭṭhakāyo ca nikaṭṭhacitto ca.
「诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。哪四种?身近而心不近者,身不近而心近者,身不近且心不近者,身近且心近者。
‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo nikaṭṭhakāyo hoti anikaṭṭhacitto? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo araññavanapatthāni pantāni senāsanāni paṭisevati. So tattha kāmavitakkampi vitakketi byāpādavitakkampi vitakketi vihiṃsāvitakkampi vitakketi. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo nikaṭṭhakāyo hoti anikaṭṭhacitto.
「诸比库,如何是补特伽罗身近而心不近?诸比库,这里,某补特伽罗亲近森林、林野、边地的住所。他在那里也思惟欲寻,也思惟嗔寻,也思惟害寻。诸比库,如此,补特伽罗身近而心不近。
‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo anikaṭṭhakāyo hoti nikaṭṭhacitto? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo naheva kho araññavanapatthāni pantāni senāsanāni paṭisevati. So tattha nekkhammavitakkampi vitakketi abyāpādavitakkampi vitakketi avihiṃsāvitakkampi vitakketi. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo anikaṭṭhakāyo hoti nikaṭṭhacitto.
「诸比库,如何是补特伽罗身不近而心近?诸比库,这里,某补特伽罗不亲近森林、林野、边地的住所。他在那里也思惟出离寻,也思惟无嗔寻,也思惟无害寻。诸比库,如此,补特伽罗身不近而心近。
‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo anikaṭṭhakāyo ca hoti anikaṭṭhacitto ca? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo naheva kho araññavanapatthāni pantāni senāsanāni paṭisevati . So tattha kāmavitakkampi vitakketi byāpādavitakkampi vitakketi vihiṃsāvitakkampi vitakketi. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo anikaṭṭhakāyo ca hoti anikaṭṭhacitto ca.
「诸比库,如何是补特伽罗身不近且心不近?诸比库,这里,某补特伽罗不亲近森林、林野、边地的住所。他在那里也思惟欲寻,也思惟嗔寻,也思惟害寻。诸比库,如此,补特伽罗身不近且心不近。
‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo nikaṭṭhakāyo ca hoti nikaṭṭhacitto ca? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo araññavanapatthāni pantāni senāsanāni paṭisevati. So tattha nekkhammavitakkampi vitakketi abyāpādavitakkampi vitakketi avihiṃsāvitakkampi vitakketi. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo nikaṭṭhakāyo ca hoti nikaṭṭhacitto ca. Ime kho, bhikkhave, cattāro puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Aṭṭhamaṃ.
「诸比库,如何是补特伽罗身近且心近?诸比库,这里,某补特伽罗亲近森林、林野、边地的住所。他在那里也思惟出离寻,也思惟无嗔寻,也思惟无害寻。诸比库,如此,补特伽罗身近且心近。诸比库,这四种补特伽罗存在、出现于世间。」第八经。
9. Dhammakathikasuttaṃ9. 说法者经
§139
‘‘Cattārome, bhikkhave, dhammakathikā. Katame cattāro? Idha, bhikkhave, ekacco dhammakathiko appañca bhāsati asahitañca; parisā cassa na kusalā hoti sahitāsahitassa. Evarūpo, bhikkhave, dhammakathiko evarūpāya parisāya dhammakathikotveva saṅkhaṃ gacchati.
「诸比库,这四种说法者。哪四种?诸比库,这里,某说法者说得少且不相应;他的会众对于相应与不相应不善巧。诸比库,如此的说法者对于如此的会众被算作说法者。
‘‘Idha pana, bhikkhave, ekacco dhammakathiko appañca bhāsati sahitañca; parisā cassa kusalā hoti sahitāsahitassa. Evarūpo, bhikkhave, dhammakathiko evarūpāya parisāya dhammakathikotveva saṅkhaṃ gacchati.
「诸比库,然而这里,某说法者说得少且相应;他的会众对于相应与不相应善巧。诸比库,如此的说法者对于如此的会众被算作说法者。
‘‘Idha pana, bhikkhave, ekacco dhammakathiko bahuñca bhāsati asahitañca; parisā cassa na kusalā hoti sahitāsahitassa. Evarūpo, bhikkhave, dhammakathiko evarūpāya parisāya dhammakathikotveva saṅkhaṃ gacchati.
「诸比库,然而这里,某说法者说得多且不相应;他的会众对于相应与不相应不善巧。诸比库,如此的说法者对于如此的会众被算作说法者。
‘‘Idha pana, bhikkhave, ekacco dhammakathiko bahuñca bhāsati sahitañca; parisā cassa kusalā hoti sahitāsahitassa. Evarūpo, bhikkhave, dhammakathiko evarūpāya parisāya dhammakathikotveva saṅkhaṃ gacchati. Ime kho, bhikkhave, cattāro dhammakathikā’’ti. Navamaṃ.
「诸比库,于此,某位说法者说得多且相应;而他的听众善于辨别相应与不相应。诸比库,这样的说法者对于这样的听众,才被算作说法者。诸比库,这些是四种说法者。」第九经。
10. Vādīsuttaṃ10. 论者经
§140
‘‘Cattārome , bhikkhave, vādī. Katame cattāro? Atthi , bhikkhave, vādī atthato pariyādānaṃ gacchati, no byañjanato; atthi, bhikkhave, vādī byañjanato pariyādānaṃ gacchati, no atthato; atthi, bhikkhave, vādī atthato ca byañjanato ca pariyādānaṃ gacchati; atthi, bhikkhave, vādī nevatthato no byañjanato pariyādānaṃ gacchati. Ime kho, bhikkhave, cattāro vādī. Aṭṭhānametaṃ, bhikkhave, anavakāso yaṃ catūhi paṭisambhidāhi samannāgato atthato vā byañjanato vā pariyādānaṃ gaccheyyā’’ti. Dasamaṃ.
「诸比库,有这四种论者。哪四种呢?诸比库,有论者从义理上达到穷尽,而非从文句上;诸比库,有论者从文句上达到穷尽,而非从义理上;诸比库,有论者从义理上和文句上都达到穷尽;诸比库,有论者既非从义理上也非从文句上达到穷尽。诸比库,这些是四种论者。诸比库,具足四无碍解者从义理上或从文句上达到穷尽,这是须跋的,没有机会。」第十经。
Puggalavaggo catuttho. · 补特伽罗品第四
Tassuddānaṃ –
其摄颂——
Saṃyojanaṃ paṭibhāno, ugghaṭitaññu uṭṭhānaṃ;
结、辩才、速通者、奋起,
Sāvajjo dve ca sīlāni, nikaṭṭha dhamma vādī cāti.
有过失、二种戒、卑劣、法、论者。