三藏之路 Tipitaka Path
巴利三藏 · 玛欣德尊者标准中译
首页经藏相应部大品部5. 正勤相应

5. Sammappadhānasaṃyuttaṃ5. 正勤相应

25 段 · CSCD 巴利原典
5. Sammappadhānasaṃyuttaṃ5. 正勤相应
1. Gaṅgāpeyyālavaggo
1. 恒河重复品
1-12. Pācīnādisuttadvādasakaṃ1-12. 东方等经十二则
§651-662
Sāvatthinidānaṃ . Tatra kho bhagavā etadavoca – ‘‘cattārome, bhikkhave, sammappadhānā. Katame cattāro? Idha, bhikkhave, bhikkhu anuppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ anuppādāya chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Uppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ pahānāya chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Anuppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ uppādāya chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Uppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ ṭhitiyā asammosāya bhiyyobhāvāya vepullāya bhāvanāya pāripūriyā chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Ime kho, bhikkhave, cattāro sammappadhānāti’’.
沙瓦提因缘。于此,世尊说此:「诸比库,此等是四正勤。哪四种?诸比库,于此,比库为了未生之诸恶不善法的不生,生欲、努力、发勤、策心、精勤。为了已生之诸恶不善法的断除,生欲、努力、发勤、策心、精勤。为了未生之诸善法的生起,生欲、努力、发勤、策心、精勤。为了已生之诸善法的住立、不忘失、增长、广大、修习、圆满,生欲、努力、发勤、策心、精勤。诸比库,此等是四正勤。」
‘‘Seyyathāpi, bhikkhave, gaṅgā nadī pācīnaninnā pācīnapoṇā pācīnapabbhārā; evameva kho, bhikkhave, bhikkhu cattāro sammappadhāne bhāvento cattāro sammappadhāne bahulīkaronto nibbānaninno hoti nibbānapoṇo nibbānapabbhāro. Kathañca, bhikkhave, bhikkhu cattāro sammappadhāne bhāvento cattāro sammappadhāne bahulīkaronto nibbānaninno hoti nibbānapoṇo nibbānapabbhāro? Idha , bhikkhave, bhikkhu anuppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ anuppādāya chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Uppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ pahānāya chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Anuppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ uppādāya chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Uppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ ṭhitiyā asammosāya bhiyyobhāvāya vepullāya bhāvanāya pāripūriyā chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Evaṃ kho, bhikkhave, bhikkhu cattāro sammappadhāne bhāvento cattāro sammappadhāne bahulīkaronto nibbānaninno hoti nibbānapoṇo nibbānapabbhāro’’ti. Dvādasamaṃ. (Sammappadhānasaṃyuttassa gaṅgāpeyyālī sammappadhānavasena vitthāretabbā).
「诸比库,譬如恒河向东低斜、向东倾斜、向东趣入;诸比库,如是,比库修习四正勤、多修四正勤者,向涅槃低斜、向涅槃倾斜、向涅槃趣入。诸比库,比库如何修习四正勤、多修四正勤而向涅槃低斜、向涅槃倾斜、向涅槃趣入?诸比库,于此,比库为了未生之诸恶不善法的不生,生欲、努力、发勤、策心、精勤。为了已生之诸恶不善法的断除,生欲、努力、发勤、策心、精勤。为了未生之诸善法的生起,生欲、努力、发勤、策心、精勤。为了已生之诸善法的住立、不忘失、增长、广大、修习、圆满,生欲、努力、发勤、策心、精勤。诸比库,比库如是修习四正勤、多修四正勤者,向涅槃低斜、向涅槃倾斜、向涅槃趣入。」第十二经。(正勤相应的恒河重复应以正勤详说。)
Gaṅgāpeyyālavaggo paṭhamo. · 恒河广说品第一
Tassuddānaṃ –
其摄颂:
Cha pācīnato ninnā, cha ninnā ca samuddato;
六向东低斜,六低斜向海;
Dvete cha dvādasa honti, vaggo tena pavuccatīti.
此等二六成十二,以此称为品。
2. Appamādavaggo
2. 不放逸品
(Appamādavaggo sammappadhānavasena vitthāretabbo). · (不放逸品依正勤应详说)
Tassuddānaṃ –
其摄颂:
Tathāgataṃ padaṃ kūṭaṃ, mūlaṃ sārena vassikaṃ;
如来足迹如尖顶,根以心材为依靠;
Rājā candimasūriyā, vatthena dasamaṃ padanti.
王、月、日,以衣为第十足迹。
3. Balakaraṇīyavaggo
3. 力作品
1-12. Balakaraṇīyādisuttadvādasakaṃ1-12. 力所作等经十二则
§673-684
‘‘Seyyathāpi , bhikkhave, ye keci balakaraṇīyā kammantā kayiranti, sabbe te pathaviṃ nissāya pathaviyaṃ patiṭṭhāya evamete balakaraṇīyā kammantā kayiranti; evameva kho, bhikkhave, bhikkhu sīlaṃ nissāya sīle patiṭṭhāya cattāro sammappadhāne bhāveti, cattāro sammappadhāne bahulīkaroti. Kathañca, bhikkhave, bhikkhu sīlaṃ nissāya sīle patiṭṭhāya cattāro sammappadhāne bhāveti, cattāro sammappadhāne bahulīkaroti? Idha, bhikkhave, bhikkhu anuppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ anuppādāya chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati…pe… uppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ ṭhitiyā asammosāya bhiyyobhāvāya vepullāya bhāvanāya pāripūriyā chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Evaṃ kho, bhikkhave, bhikkhu sīlaṃ nissāya sīle patiṭṭhāya cattāro sammappadhāne bhāveti, cattāro sammappadhāne bahulīkarotī’’ti. (Evaṃ balakaraṇīyavaggo sammappadhānavasena vitthāretabbo). Dvādasamaṃ.
「诸比库!譬如凡任何需要力作的工作,一切都依靠大地、立足于大地而作这些需要力作的工作;同样地,诸比库!比库依靠戒、立足于戒而修习四正勤,多修习四正勤。诸比库!比库如何依靠戒、立足于戒而修习四正勤,多修习四正勤呢?诸比库!于此,比库为了未生起的恶不善法不生起,生起欲,努力,发勤精进,策励心,精勤……为了已生起的善法住立、不忘失、增长、广大、修习、圆满,生起欲,努力,发勤精进,策励心,精勤。诸比库!比库如此依靠戒、立足于戒而修习四正勤,多修习四正勤。」(如此力作品应以正勤方式详说)。第十二。
Balakaraṇīyavaggo tatiyo. · 力所作品第三
Tassuddānaṃ –
其摄颂:
Balaṃ bījañca nāgo ca, rukkho kumbhena sūkiyā;
力、种子与龙,树、瓶与针,
Ākāsena ca dve meghā, nāvā āgantukā nadīti.
虚空与二云,船、客与河。
4. Esanāvaggo
4. 寻求品
1-10. Esanādisuttadasakaṃ1-10. 寻求等十经
§685-694
‘‘Tisso imā, bhikkhave, esanā. Katamā tisso? Kāmesanā, bhavesanā, brahmacariyesanā – imā kho, bhikkhave, tisso esanā. Imāsaṃ kho, bhikkhave, tissannaṃ esanānaṃ abhiññāya pariññāya parikkhayāya pahānāya cattāro sammappadhānā bhāvetabbā. Katame cattāro? Idha, bhikkhave, bhikkhu anuppannānaṃ…pe… uppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ ṭhitiyā asammosāya bhiyyobhāvāya vepullāya bhāvanāya pāripūriyā chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Imāsaṃ kho, bhikkhave, tissannaṃ esanānaṃ abhiññāya pariññāya parikkhayāya pahānāya ime cattāro sammappadhānā bhāvetabbā’’ti. (Vitthāretabbaṃ). Dasamaṃ.
「诸比库,这三种寻求。哪三种?欲寻求、有寻求、梵行寻求——诸比库,这三种寻求。诸比库,为了证知、遍知、灭尽、舍断这三种寻求,应当修习四正勤。哪四种?诸比库,于此,比库对于未生起的……(省略)……对于已生起的善法,为了住立、不失、增长、广大、修习、圆满,生起欲,努力,发起精进,策励心,勤奋。诸比库,为了证知、遍知、灭尽、舍断这三种寻求,应当修习这四正勤。」(应详说)。第十。
Esanāvaggo catuttho. · 寻求品第四
Tassuddānaṃ –
其摄颂——
Esanā vidhā āsavo, bhavo ca dukkhatā tisso;
寻求、分别论、漏,有与苦性三;
Khilaṃ malañca nīgho ca, vedanā taṇhā tasinā cāti.
荒地、垢、执著,受、渴爱、渴。
5. Oghavaggo
5. 暴流品
1-10. Oghādisuttadasakaṃ1-10. 暴流等经十则
§695-704
‘‘Pañcimāni , bhikkhave, uddhambhāgiyāni saṃyojanāni. Katamāni pañca? Rūparāgo, arūparāgo, māno, uddhaccaṃ, avijjā – imāni kho, bhikkhave, pañcuddhambhāgiyāni saṃyojanāni. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ uddhambhāgiyānaṃ saṃyojanānaṃ abhiññāya pariññāya parikkhayāya pahānāya cattāro sammappadhānā bhāvetabbā. Katame cattāro? Idha, bhikkhave, bhikkhu anuppannānaṃ…pe… uppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ ṭhitiyā asammosāya bhiyyobhāvāya vepullāya bhāvanāya pāripūriyā chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ uddhambhāgiyānaṃ saṃyojanānaṃ abhiññāya pariññāya parikkhayāya pahānāya ime cattāro sammappadhānā bhāvetabbā’’ti. (Vitthāretabbā). Dasamaṃ.
「诸比库,这五上分结。哪五种?色贪、无色贪、慢、掉举、无明——诸比库,这五上分结。诸比库,为了证知、遍知、灭尽、舍断这五上分结,应当修习四正勤。哪四种?诸比库,于此,比库对于未生起的……(省略)……对于已生起的善法,为了住立、不失、增长、广大、修习、圆满,生起欲,努力,发起精进,策励心,勤奋。诸比库,为了证知、遍知、灭尽、舍断这五上分结,应当修习这四正勤。」(应详说)。第十。
Oghavaggo pañcamo. · 暴流品第五
Tassuddānaṃ –
其摄颂——
Ogho yogo upādānaṃ, ganthā anusayena ca;
暴流、轭、取,缚与随眠,
Kāmaguṇā nīvaraṇā, khandhā oruddhambhāgiyāti.
诸欲功德是盖,诸蕴是五下分结。
Sammappadhānasaṃyuttaṃ pañcamaṃ. · 正勤相应第五